Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 228/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2008-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 48 ust. 1-4
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 2, art. 32
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 134, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 145, art. 145a
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Teza: I.   uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego  z dnia [..].  r. Nr [...]

II.  stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu,

III. zasądzenie od ZWINB  na rzecz skarżących W. i J. C., B. P., A. K. J. i K. B.  kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania,

IV. zasądzenie od ZWINB na rzecz Gm. D.  kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania,

V.  zasądzenie od ZWINB  na rzecz skarżącego D. S. kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

TEZY

I.   uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego  z dnia [..].  r. Nr [...]

II.  stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu,

III. zasądzenie od ZWINB  na rzecz skarżących W. i J. C., B. P., A. K. J. i K. B.  kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania,

IV. zasądzenie od ZWINB na rzecz Gm. D.  kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania,

V.  zasądzenie od ZWINB  na rzecz skarżącego D. S. kwoty [...]  złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.),, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2008 r. sprawy ze skargi W. i J. C., B. P., A. K., J. i K. B., D. S. oraz Gminy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. o nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących W. i J. C., B. P., A. K., J. i K. B. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej Gminy kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, V. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego D. S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

w S., decyzją z dnia [...], po rozpoznaniu odwołania D. S., G. K., K.

i A. L.r, E. i P. M., D. G.-S., W. S., A. K., K. i W. N., R. M., M. F.-S. i J. S., I. i P. N., B. K., A. T., E. i M. O., W. i J. C., Z. i H. M., E.

i S. K., M. i W. C., B. P., J. i K. B. oraz Gminy D., - uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], i nakazał D. S. rozbiórkę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych powstałych w miejsce czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych, w zabudowie bliźniaczej, położonych na terenie działek nr [...] ÷ [...] (po podziale działki nr [...]) przy ul. [...] w M., gmina D.

Z uzasadnienia powołanej wyżej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. wynika następujący stan faktyczny:

Starosta P., decyzją z dnia [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z garażem i czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, z przyłączami: wodnym, kanalizacji sanitarnej – lokalna oczyszczalnia ścieków, kanalizacji deszczowej, energetycznym i gazowym, na działce [...] w M., gm. D.. W decyzji, jako inwestor, wskazany został L. J.

Postanowieniem z dnia 6 lutego 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie wyżej wymienionych obiektów wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, a następnie decyzją z dnia 4 kwietnia 2001 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazał L. J. wykonanie w terminie do 30 czerwca 2001 r. określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego

z prawem i uzyskanie pozwolenia na ich wznowienie. Po wykonaniu przez inwestora nakazanych czynności organ powiatowy, decyzją z dnia 16 maja 2001 r., na podstawie art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

W związku z powyższym postępowaniem organu nadzoru budowlanego Starosta P., decyzją z dnia [...], na podstawie art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego, uchylił swoją decyzję z dnia 27 marca 2000 r. o pozwoleniu na budowę przedmiotowych budynków.

W postępowaniu nadzwyczajnym, wszczętym z urzędu, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., decyzją z dnia [...] stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, uznając, że zezwala ona na realizację inwestycji niezgodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, ostateczną decyzją z dnia

[...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu II instancji.

Na wniosek Prokuratury Okręgowej w S. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., postanowieniem z dnia [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej swoją decyzją z dnia [...] o nakazaniu wykonania czynności, a następnie decyzją z dnia [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 K.p.a. uchylił ją i umorzył postępowanie administracyjne w tym zakresie. Organ I instancji stwierdził, na podstawie przedłożonej przez Prokuraturę Okręgową w S., ekspertyzy biegłego sądowego, że wyszły na jaw istotne, nowe okoliczności faktyczne, nie znane w chwili wydania decyzji.

W postępowaniu odwoławczym organ II instancji decyzją z dnia 30 czerwca 2004 r. uchylił decyzję z dnia 31 grudnia 2003 r. uznając, że została wydana

w oparciu o dowody zgromadzone przez Prokuraturę, bez przeprowadzenia przez organ własnego postępowania administracyjnego

Powiatowy organ nadzoru budowlanego po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w postępowaniu wznowieniowym ostatecznymi decyzjami z dnia

[...] uchylił własną decyzję ostateczna z dnia [...] i umorzył postępowanie administracyjne w tym zakresie. Organ I instancji stwierdził, na podstawie zebranego materiału dowodowego, że roboty budowlane przy realizacji przedmiotowej inwestycji zostały rozpoczęte przed wydaniem przez właściwy organ, decyzji o pozwoleniu na budowę, co narusza art. 28 Prawa budowlanego i dlatego zastosowanie ma art. 48 tego prawa.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego zarówno decyzji

o pozwoleniu na budowę, jak i decyzji organu nadzoru budowlanego wydanych

w trybie art. 51 Prawa budowlanego, na czynności oraz na wznowienie robót budowlanych, w celu doprowadzenia istniejącego stanu – wybudowanych budynków mieszkalnych, na działkach nr [...] ÷ [...] – do stanu zgodnego z prawem, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Policach, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, działając na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, decyzją z dnia [...], nakazał D. S. – inwestorowi i sprawcy samowoli budowlanej rozbiórkę przedmiotowych obiektów.

Od powyższej decyzji odwołali się współwłaściciele nieruchomości: D. S. oraz Gmina D. (właściciel drogi).

D. S. zarzucając naruszenie art. 7, 8 i 9 K.p.a. wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem skarżącego nie można się zgodzić z twierdzeniem organu I instancji, że w sprawie brak jest możliwości legalizacji wybudowanych budynków wielorodzinnych, a uchwałą

nr XXVI/370/05 z dnia 27 października 2005 r. Rada Gminy D. przystąpiła do sporządzenia zmiany w planie zagospodarowania gminy D. dla obszaru działek nr [...] ÷ [...]. W opinii strony naruszeniem naczelnej zasady postępowania administracyjnego, tj. nakazu uwzględniania w toku sprawy interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli jest wydawanie na tym etapie, przed uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, umożliwiającego legalizację budowy, decyzji o rozbiórce budynków, zajmowanych już przez ich mieszkańców.

Zdaniem skarżącego, postępowanie organu I instancji stanowi rażące naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów Państwa.

Wójt Gminy D., działając w imieniu Gminy D., podniósł natomiast zarzut, że przedmiotowa inwestycja pozostaje w zgodzie z decyzją o warunkach zabudowy wydaną w oparciu o obowiązujący ówcześnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy. Bezspornym jest, że inwestor dopuścił się samowoli budowlanej, lecz inwestycja nie została jeszcze ukończona, a inwestor deklaruje działania, które rozpoczętą budowę doprowadzą do obowiązujących przepisów prawa, korzystając z działań, które podjęła również Gmina D..

Jednocześnie podkreślono, że D. S. zrealizował inwestycję zgodnie z przepisami o ochronie środowiska.

Odwołujący się E. i P. M. (współwłaściciele nieruchomości) zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, tj. 48 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie przepisów art. 6,7,8,77 i 97 § 1 pkt 4 K.p.a., i wnieśli

o uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując, że zasadne jest przed wydaniem decyzji na podstawie art. 48 Prawa budowlanego dokonanie oceny planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego Gminy D., który zostanie uchwalony. Odwołujący podnieśli również, że organ I instancji wbrew zasadzie wyrażonej w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, nie wezwał strony do przedłożenia wymaganych dokumentów, lecz z urzędu zbadał czy dokonana zabudowa przy ul. T. jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a po ustaleniu, że dla przedmiotowego terenu brak jest tego planu uznał, iż jest to równoznaczne "... z niezgodnością samowoli budowlanej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, którego nie ma" i nakazał rozbiórkę budynków.

Podobną argumentację przedstawili w swoich odwołaniach G. K., K. i A. L. (współwłaściciele nieruchomości).

Organ odwoławczy odnosząc się do poniesionych zarzutów stwierdził, że zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W niniejszej sprawie pozwolenie na budowę zostało wydane w dniu 27 marca 2000 r., z akt sprawy wynika natomiast, że roboty budowlane związane z realizacją przedmiotowych budynków zostały rozpoczęte przed uzyskaniem wymaganej prawem decyzji.

Powyższe skutkuje wszczęciem postępowania w trybie art. 48 Prawa budowlanego, w myśl którego, organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia.

Jeżeli jednak budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w razie braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), a także nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (ust. 2) istnieje możliwość zalegalizowania samowoli.

Zdaniem organu odwoławczego z uwagi na fakt, że przedmiotowe budynki znajdują się na terenie, dla którego brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, nie jest możliwa ocena zgodności budowy

z ustaleniami obowiązującego planu, która to ocena jest niezbędna dla legalizacji samowoli.

Ponadto ustalono, że wybudowane obiekty naruszają zarówno przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w czasie rozpoczęcia budowy, oraz ustalenia wydanej dla inwestycji decyzji nr [...]

z dnia [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Przedmiotowy teren przeznaczony był bowiem pod zabudowę jednorodzinną skoncentrowaną z usługami nieuciążliwymi, zaś wybudowane budynki są w rzeczywistości budynkami wielorodzinnymi.

W ocenie organu odwoławczego nie jest zatem możliwe zalegalizowanie przedmiotowej samowoli budowlanej. Z uwagi zaś na zwiększoną ilość lokali mieszkalnych, na skutek czego zmienił się charakter wybudowanych obiektów, uchylono zaskarżoną decyzją w całości i orzeczono jak w sentencji.

Zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego inwestor, właściciel lub zarządca jest obowiązany, na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji o której mowa w art. 48, 49b, 50a oraz 51. Obowiązek rozbiórki obiektów nałożono na D. S., który jest inwestorem i rzeczywistym sprawcą samowoli budowlanej. Podnoszone przez skarżących argumenty nie mogą być w świetle prawa uwzględnione. Zarzut współwłaścicieli nieruchomości, że organ – wbrew zasadzie wyrażonej w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego nie wezwał strony do przedstawienia dokumentów jest niezasadny. Z treści tego przepisu wynika wprost, że organ wydaje postanowienie wtedy, gdy budowa m.in. jest zgodna z przepisami

o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Brak planu uniemożliwia potwierdzenie tej zgodności

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. W. i J.C., B. P., A. K., J. i K. B. wnieśli o uchylenie wskazanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie:

- art. 48 ust.1-3 - Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię

i niewłaściwe zastosowanie,

- art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i błędną wykładnię pomimo zaistnienia przesłanek do zawieszenia postępowania w związku

z koniecznością wyjaśnienia zagadnienia wstępnego, tj. ustalenia treści obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

- art. 107 § 3 K.p.a poprzez zaniechanie odniesienia się do większości zarzutów stawianych przez strony w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, co

w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 6-8 oraz art. 77 K.p.a., oraz poprzez niewyjaśnienie podstaw prawnych i faktycznych uchylenia tejże decyzji,

- art. 139 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez bezpodstawne wydanie decyzji na niekorzyść strony odwołującej się oraz niewyjaśnienie podstaw prawnych

i faktycznych uchylenia w całości decyzji organu I instancji z dnia 23 lutego 2006 r.

- art. 124 § 1 K.p.a. poprzez błędne pouczenie strony w wydanym w toku postępowania postanowieniu z dnia 7 czerwca 2006 r. o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego.

Równocześnie skargę na powołaną wyżej decyzję z dnia 8 czerwca 2006 r. złożył Wójt Gminy D., który w uzasadnieniu wskazał, że rozbiórka przedmiotowych obiektów pociągnie za sobą olbrzymie koszty, a gminy nie stać na zapewnienie mieszkańcom lokali zastępczych. Wójt potwierdził ponadto, że w trakcie opracowywania znajduje się plan zagospodarowania przestrzennego dla wskazanych działek.

Nadto skargę złożył również D. S. zarzucając naruszenie art. 48 Prawa budowlanego, a nadto rażące naruszenie art. 7,8,9, K.p.a.

W odpowiedzi na skargi, organ odwoławczy, wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W ocenie organu bezzasadny jest zarzut naruszenia przepisów K.p.a., bowiem rozstrzygając o nakazie rozbiórki organ nie mógł – mając na względzie jedynie interes obywateli – postępować niezgodnie z przepisami prawa materialnego. Przepis art. 48 Prawa budowlanego wyraźnie wskazuje, jakie warunki muszą zostać spełnione, aby możliwa była legalizacja samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, co zostało wykazane w uzasadnieniu zaskarżonego aktu. Nie było również podstaw do zawieszenia postępowania z uwagi na oczekiwanie na nowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Sąd, postanowieniem z dnia 4 października 2006 r., połączył sprawy z wyżej wymienionych skarg w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, zaś w dniu 13 lutego2007 r. zawiesił z urzędu postępowanie sądowe prowadzone w niniejszej sprawie z uwagi na skierowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego o zgodność

z Konstytucją RP art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. b i art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego (do których odwołuje się zaskarżona w rozpatrywanej sprawie decyzja) oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane.

W dniu 6 marca 2008 r. Sąd podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe wobec rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny powołanego wyżej pytania prawnego wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 r., sygn. akt P 37/06. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. b i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia

7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 i Nr 170, poz. 1217 oraz z 2007 r. Nr 88, poz. 587, Nr 99, poz. 665 i Nr 127, poz. 880),

w częściach obejmujących wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania", są niezgodne z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Wyrok został ogłoszony w Dzienniku Ustaw z dnia 29 grudnia 2007 r. Nr 247, poz. 1844.

Na rozprawie w dniu 2 października 2008 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej

w S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej,

z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 r., sygn. akt

P 37/06.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skargę należało uwzględnić, ale z innych przyczyn, niż podniesione przez strony skarżące.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Jednocześnie, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. To z kolei oznacza, że w granicach danej sprawy, sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu

z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja

nakazująca rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego (powstałego w miejsce dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej), położonego na terenie działek nr [...] ÷ [...] przy ul. [...] w M. gmina D.

Podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji były przepisy art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). W myśl przepisu ustępu pierwszego tegoż artykułu, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego

w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Przepis ten odwołuje się do ustępu drugiego art. 48, w którym uregulowano dopuszczalność legalizacji obiektu budowlanego wykonanego w warunkach samowoli budowlanej. Ustawodawca wprowadzając regulację zawartą w ustępie 2 art. 48 wskazanej ustawy, ustanowił więc priorytet procedury legalizacyjnej nad nakazem rozbiórki.

W przedmiotowej sprawie w dacie wydawania decyzji przez organy obu instancji jednym z warunków legalizacji samowoli budowlanej określonych w art. 48 ust. 2 cytowanej ustawy była zgodność inwestycji z przepisami o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym, czego konsekwencją był obowiązek przedstawienia przez inwestora - na wezwanie organu skierowane doń postanowieniem - zaświadczenia organu gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. a i b i art. 48 ust. 3 pkt 1).

Z kolei art. 48 ust. 4 ustawy obligował organ nadzoru budowlanego do orzeczenia rozbiórki obiektu będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, dopiero w przypadku niespełnienia przez inwestora w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, tj. przedłożenia m. in. wskazanego wyżej zaświadczenia.

Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., Sąd zobligowany był uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 r., P 37/06 (Dz. U. Nr 247, poz. 1844), którym orzeczono o niezgodności przepisu art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. "b" i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w częściach obejmujących wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania", z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Wyrok ten oznacza, że w odniesieniu do samowoli budowlanych dokonanych na terenach, dla których nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodność samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego z tzw. porządkiem planistycznym, która to zgodność jest warunkiem legalizacji, może być również stwierdzona w decyzji o warunkach zabudowy, uzyskaną przez inwestora także po wszczęciu postępowania rozbiórkowego.

Wynika więc z powyższego, że powołany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 r. będzie miał zastosowanie w niniejszej sprawie. Na skutek tego wyroku legalizacja dokonanej samowoli może bowiem nastąpić także w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy, uzyskaną już po wszczęciu postępowania rozbiórkowego. Zatem w przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja w przedmiocie rozbiórki obiektu została oparta na przepisie prawa, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny

z Konstytucją.

Wskazana wyżej okoliczność wywołuje istotne dla rozpatrywanej sprawy skutki prawne. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie zaś do art. 145a § 1 K.p.a. można żądać wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego – na podstawie którego wydana została decyzja – z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą. Wobec zatem wydania przez Trybunał wyżej opisanego wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r. w niniejszej sprawie zaistniała podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego obligująca tutejszy Sąd do uchylenia wydanych przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. decyzji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ nadzoru budowlanego powinien przeprowadzić postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego, w szczególności nałożyć na inwestora obowiązek przedłożenia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy.

Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 cytowanej wyżej ustawy.