Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 724/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 25, art. 13g ust. 1, 1a, 1b pkt 2, 2
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, 8, 77 par. 1, 80, 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 4 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 50
journal: Dz.U. 2011 nr 12 poz 59
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - tekst jednolity
article: art. 43 ust. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 50 poz 601
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2012 r. sprawy ze skargi P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2011 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego P. kwotę 3076 (trzy tysiące siedemdziesiąt sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (nazywany dalej "GITD") decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., nazywanej dalej "k.p.a."), art. 13 ust. 1 pkt 2, art.13g ust. 1, ust. 1a, ust. 1b pkt 2, ust. 2, art. 40c,

art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm., nazywanej dalej "u.d.p.") oraz lp. 6 pkt 1 lit. d) i e), lp. 6 pkt 4 lit. d) i e), lp. 9 pkt 4 lit. b) załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P.[...] (nazywanego dalej "skarżącym") od decyzji [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2011 r. nr [...], dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 21.960 złotych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy podał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:

W dniu [...] maja 2011 r. w miejscowości [...], na drodze wojewódzkiej nr [...]w miejscowości L., na której dopuszczalny nacisk wynosi do 8t, inspektor transportu drogowego dokonał kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki [...] o nr rej. [...], kierowanego przez S. M. oraz R. K. w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy: W. S. – P. Kontrolowanym zespołem pojazdów przewożono drewno. Załadowcą było P.

Miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu, z dnia [...] marca 2011 r.

Pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu dokonano przenośnymi wagami do pomiarów statycznych o numerach fabrycznych: [...], [...], posiadającymi świadectwa legalizacji ponownej Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w S., ważnymi do dnia [...] czerwca 2011 r.

Wymienione dokumenty zostały okazane kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach.

Po dokonaniu pomiarów sporządzony został protokół kontroli nr [...], który kierowca podpisał bez wnoszenia uwag. Pojazd został zważony dwukrotnie, przyjęto wyniki korzystniejsze dla strony.

W wyniku ważenia oraz pomiarów pojazdu stwierdzono następujące naruszenia:

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t dla podwójnej osi pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi: powyżej 16,5 t do 17,5 t. Suma nacisków na podwójną oś napędową po odliczeniu możliwych błędów ważenia wyniosła 20,82 tony co stanowiło przekroczenie o 6,32 t ponad dopuszczalną normę na drodze, gdzie dokonano zatrzymania (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 4 lit. d załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t dla podwójnej osi pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m - za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyzej 17,5 t dodatkowo. Suma nacisków na podwójną oś napędową po odliczeniu możliwych błędów ważenia wyniosła 20,82 tony, co stanowiło przekroczenie o 6,32 t ponad dopuszczalną normę na drodze, gdzie dokonano zatrzymania (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 4 lit. e załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów składającego się z trzyosiowego pojazdu samochodowego i dwuosiowej przyczepy powyżej 40,0 t do 50,0 t. Łączna pomierzona masa całkowita pojazdu oraz przyczepy wraz z ładunkiem wyniosła po odjęciu możliwych błędów ważenia 48,31 t, co stanowiło przekroczenie o 8,31 t (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 9 pkt 4 lit. b załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi i do 8,0 t dla pojedynczej osi nienapędowej o nacisku osi: powyżej 9,0 t do 9,5 t. Nacisk na pierwszą oś przyczepy wyniósł po odjęciu możliwych błędów ważenia 9,65 t, co stanowiło przekroczenie o 1,65 t ponad dopuszczalną normę (walifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 1 lit. d załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t dla pojedynczej osi nienapędowej - za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo. Nacisk na pierwszą oś przyczepy wyniósł po odjęciu możliwych błędów ważenia 9,65 t, co stanowiło przekroczenie o 1,65 tony ponad dopuszczalną normę (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 1 lit. e załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t dla pojedynczej osi nienapędowej o nacisku osi: powyżej 9,0 t do 9,5 t. Nacisk na drugą oś przyczepy wyniósł po odjęciu możliwych błędów ważenia 9,95 t, co stanowiło przekroczenie o 1,95 t ponad dopuszczalną normę (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 1 lit. d załącznika nr 2 do w/w ustawy),

- przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t dla pojedynczej osi nienapędowej - za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo. Nacisk na drugą oś przyczepy wyniósł po odjęciu możliwych błędów ważenia 9.95 t, co stanowiło przekroczenie o 1,95 tony ponad dopuszczalną normę (kwalifikacja prawna: art. 13g, art. 40c u.d.p. w zw. z Ip. 6 pkt 1 lit. e załącznika nr 2 do w/w ustawy).

Pismem z dnia [...] lipca 2011 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych.

W odpowiedzi z dnia [...] lipca 2011 r. na zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, skarżący wyjaśnił, że nie ponosi odpowiedzialności za naruszenia stwierdzone w trakcie kontroli, która miała miejsce w dniu [...] maja 2011 r.

Skarżący podkreślił, że nie jest podmiotem wskazanym w art. 13g u.d.p., w tym art. 13g ust. 1b cyt. ustawy, ponoszącym odpowiedzialność za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu.

Skarżący, powołując się na dokumentację zgromadzoną w sprawie, wyjaśnił, że Nadleśnictwo [...] było sprzedawcą drewna w ilości 23,41 m3. Nabywcą drewna było P. W. S., które zgodnie z § 4 umowy sprzedaży drewna nr [...] miało dokonać wywozu drewna własnym staraniem i na własny koszt. Nadleśnictwo w zakresie prowadzonej gospodarki leśnej nie zajmuje się bezpośrednim przewozem sprzedawanego drewna, jak również nie pośredniczy w usługach przewozu. Zgodnie z § 4 pkt 6 umowy, załadunek surowca drzewnego odbywa się środkami kupującego na jego koszt i ryzyko.

Wskazując na kwit przewozy, skarżący podkreślił, że w protokole kontroli błędnie wpisano, że załadowcą ładunku było Nadleśnictwo [...].

W tym stanie rzeczy, zdaniem skarżącego, w sprawie nie było podstaw do przyjęcia, że skarżący był podmiotem wykonującym przewóz sprzedanego drewna. Nie było również podstaw do uznania, że Nadleśnictwo [...} było załadowcą przedmiotowego ładunku drewna, zwłaszcza, że strona nie posiada odpowiednich maszyn do wykonania takiej operacji.

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2011 r. Nr [...] nałożył na skarżącego, na podstawie art. 13g i 40c u.d.p. w zw. z lp. 6 pkt 4 lit. d, lit. e, lp. 6 pkt 1 lit. d, lit. e, lp. 9 pkt 4 lit. b załącznika nr 2 do cyt. ustawy, karę pieniężną w łącznej wysokości 21.960 zł.

Pismem z dnia [...] października 2011r. skarżący złożył odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia [...] października 2011 r., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania lub uchylenie ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarżący decyzji z dnia [...] września 2011 r. zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego, art. 13 g ust. 1b pkt 2 u.d.p. poprzez jego błędną wykładnię i nałożenie na stronę kary pieniężnej mimo, że nie należy on do kręgu podmiotów wymienionych w cytowanym przepisie,

2. naruszenie przepisów postępowania: art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i wydanie decyzji pomimo braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego w sprawie, braku ustaleń w przedmiocie wykazania, że skarżący posiada przymiot "załadowcy" oraz niewskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowód na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Skarżący ponownie odwołał się do argumentów przedstawionych w swoim piśmie z dnia [...] lipca 2011 r. Wskazując na § 5 umowy wyjaśnił dodatkowo, że drewno wydawane jest loco las, czyli sprzedawca wypełnia swoje obowiązki poprzez udostępnienie kupującemu towaru na swoim terenie, w lesie lub przy drodze wyjazdowej. Nie jest odpowiedzialny za załadunek towarów na środek transportowy podstawiony przez kupującego czy spedytora. Nadleśnictwo zobowiązane jest w ramach umowy sprzedaży drewna do pozostawienia towaru do dyspozycji kupującego w oznaczonym miejscu i uzgodnionym dniu lub okresie. Kupujący natomiast ponosi koszty i ryzyko związane z transportem towaru z terenu należącego do sprzedającego do miejsca przeznaczenia. Sposób, zasady i obowiązki związane z załadunkiem, przewozem drewna po drogach publicznych spoczywają wyłącznie na nadawcach, załadowcach, spedytorach lub innych osobach wykonujących przewóz lub transport działających zawsze w imieniu i na rzecz kupującego.

W sprawie brak było zatem podstaw do przyjęcia, że skarżący – Nadleśnictwo [...] było podmiotem wykonującym przewóz sprzedanego drewna, jak również podmiotem, który dokonał załadunku drewna (także z uwagi na brak odpowiednich maszyn wymaganych przy dokonywaniu tego typu czynności).

Nadto, skarżący podkreślił, że postępowanie prowadzono wobec jednostki, która nie była jego stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., co powinno skutkować sankcją nieważności decyzji w świetle art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.

W wyniku rozpatrzenia odwołania GITD, powołując się na przepisy prawa materialnego, w tym art. 64 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, art. 13g ust. 1, art. 40c i art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. (Dz. U. Nr 138, poz. 932).a także na wyniki przeprowadzonej w dniu [...] maja 2011 r. kontroli drogowej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy przyjął, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu z dnia [...] marca 2011 r. zatwierdzającym stanowisko do ważenia pojazdów. Pojazd został zważony przy użyciu nieautomatycznych przenośnych wag do pomiarów statycznych o nr seryjnych [...] i [...]. Wagi w chwili ważenia posiadały ważne świadectwa legalizacji ponownej do dnia [...] czerwca 2011 r., wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w S. Wymienione dokumenty okazano kierowcy przed ważeniem pojazdu. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...], który kierowca podpisał bez wnoszenia uwag. Pojazd zważono dwukrotnie, przyjęto wyniki korzystniejsze dla strony.

W wyniku ważenia oraz pomiarów pojazdu stwierdzono naruszenie dopuszczalnych norm:

- nacisk 9,65 t na pierwszą oś pojedynczą nienapędową przyczepy - przekroczenie o 1,65 t,

- nacisk 9,95 t na drugą oś pojedynczą nienapędową przyczepy - przekroczenie o 1,95 t,

- nacisk 20,82 t na podwójnej osi napędowej pojazdu -przekroczenie o 6,32 t,

- masa całkowita zespołu pojazdów 48,31 t - przekroczenie o 8,31 t,

- przewoźnik nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

GITD podał, że wysokość kar za przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdów oraz dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t, określona jest w załączniku nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Kary te wynoszą odpowiednio:

- Lp. 6: za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t:

-pkt 1 dla pojedynczej osi nienapędowej o nacisku osi:

- lit. d) powyżej 9,0 t do 9,5 t: 2160 zł

- lit. e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 1 powyżej 9,5 t dodatkowo: 1560 zł

-pkt 4 dla podwójnej osi pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi:

- lit. d) powyżej 16,5 t do 17,5 t: 3360 zł

- lit. e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyżej 17,5 t dodatkowo: 2640 zł

- Lp. 9: za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej:

-pkt 4 zespołu pojazdów składającego się z trzyosiowego pojazdu samochodowego i dwuosiowej przyczepy:

-lit. b) powyżej 40,0 t do 50,0 t: 600 zł

Kara wyniosła zatem:

- za przekroczenie nacisku na 1 pojedynczą nienapędową oś przyczepy: 3720 zł (2160+1560)

- za przekroczenie nacisku na II pojedynczą nienapędową oś przyczepy: 3720 zł (2160+1560)

- za przekroczenie nacisku na podwójną oś pojazdu: 13920 zł (3360+4x2640)

- za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów: 600 zł

Razem: 21960 zł

Odnosząc się do zarzutów skarżącego GITD podał, że w świetle art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p. krąg podmiotów odpowiedzialnych za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego może być szerszy. Ustawodawca dał tym samym sygnał, że nie tylko przewoźnicy poruszający się po drogach publicznych powinni być zainteresowani aby ich pojazdy nie przekraczały dopuszczalnych nacisków osi i dopuszczalnej masy całkowitej. W procesie załadunku uczestniczą bowiem nie tylko sami kierowcy pojazdów; zaś decydującą rolę w tych czynnościach odgrywają zwykle załadowcy wydający ładunek do przewozu. Organ podkreślił, że o warunkach transakcji decydują jej strony.

Organ odwoławczy podkreślił, że art. 93 ust. 8 ustawy o transporcie drogowym, daje formalną podstawę do wszczęcia postępowania także wobec podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem, mimo wszczęcia postępowania wobec przedsiębiorcy lub innego podmiotu realizującego przewóz drogowy. Przepis nie nakazuje udowadniania winy przy popełnianiu danego naruszenia. Art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p., będący podstawą do nałożenia kary pieniężnej na załadowcę, jako przesłanki warunkowej odpowiedzialności załadowcy za przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu wskazuje jedynie jego wpływ lub zgodę na powstanie naruszeń.

GITD uznał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentu WZ nr [...] wynikało, iż załadowca wydał towar, podając jedynie jego ilość w metrach sześciennych. Pojazd po załadunku nie był ważony. Jak wykazała kontrola drogowa, tego typu metoda załadunku nie daje pewności co do masy faktycznie załadowanego towaru, gdyż wszelkie szacunkowe obliczanie masy daje dość duży margines błędu. Jedyną pewną metodą określania dopuszczalnej masy całkowitej (dmc) pojazdu jest jego zważenie na odpowiednich wagach. Maksymalna dopuszczalna przez przepisy masa całkowita zespołu pojazdów może wynosić 40 t, natomiast kontrola drogowa wykazała masę całkowitą pojazdu na poziomie 48,31 t (po odjęciu błędów pomiarów w wysokości 200kg i 2% dla każdej osi). Przekroczenie dmc pojazdu miało bezpośredni wpływ na przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie pojazdu. Zdaniem organu odwoławczego, załadowca przyjmując szacunkową metodę obliczania masy ładunku miał wpływ i z całą pewnością godził się na powstanie naruszenia.

GITD podkreślił, że w świetle art. 4 pkt 25 u.d.p., samo przekroczenie dmc pojazdu stanowi o jego nienormatywności. Nadawca, powodując przekroczenie dcm pojazdu przyczynia się do naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych.

Organ odwoławczy zauważył, że poprzez wprowadzenie możliwości zastosowania sankcji w stosunku do załadowcy, ustawodawca pośrednio nakłada na niego pewne obowiązki związane z przestrzeganiem przepisów o ruchu drogowym i o drogach publicznych. Nie są one zapisane wprost w prawie, co oznacza, że ustawodawca dał wolną rękę podmiotom wymienionym w art. 13g ust. 1b pkt 2 w doborze środków umożliwiających zabezpieczenie się przed konsekwencjami finansowymi z tytułu zaistnienia przekroczenia parametrów pojazdu, w załadunku którego uczestniczyły.

Nadto, z przepisów ustawy - Prawo przewozowe z dnia 15 listopada 1984 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 50 poz. 601 z późn. zm.) określających obowiązki przewoźników, nadawców i odbiorców, wynika, że czynności ładunkowe należą do obowiązków nadawcy lub odbiorcy (art. 43 ustawy). Z istoty umowy przewozu wynika określony okres obowiązków jej stron i nie wynika z nich konkluzja, iż kwestia załadunku towaru miałaby nie być przedmiotem zainteresowania załadowcy, a za końcowy efekt czynności załadunkowych miałby odpowiadać wyłącznie przewoźnik.

Przepis art. 61 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, wyraźnie wskazuje że ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu oraz, że umieszcza się go w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Artykuł ten nie wskazuje podmiotu odpowiedzialnego za prawidłowe rozmieszczenie ładunku, jednak taki obowiązek jest nakładany na załadowcę na podstawie

art. 13 g ust. 1b pkt 2 w związku z załącznikiem nr 2 do ustawy o drogach publicznych, w którym zostały określone normy dotyczące dopuszczalnych nacisków osi na drogę oraz dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów. Ustawowe zalecenia odnośnie umieszczania ładunku na pojeździe niewątpliwie więc dotyczą załadowcy, który wszak za odpowiedni załadunek odpowiada, stosownie do ww. przepisów.

W związku z powyższym, GITD nie zgodził się z argumentacją strony dotyczącą odbioru towaru przez przewoźnika na zasadzie "loco las". Zdaniem organu, klauzula "loco las" nie zwalnia skarżącego z odpowiedzialności administracyjnej oraz nie świadczy bynajmniej, że strona nie musi mieć statusu załadowcy. Klauzula "loco" stosowana w umowach oznacza jedynie, że sprzedający wydaje towar przewoźnikowi podstawionemu przez kupującego, w wyznaczonym miejscu. Nie wyklucza jednak, że sprzedający pełni rolę jednocześnie załadowcy wydawanego przez siebie towaru. Zapis umowy, z którego wynika, że załadunek surowca odbywa się środkami kupującego na jego koszt i ryzyko nie wyłącza regulacji art. 47 ustawy - Prawo przewozowe wobec sprzedającego, gdyż jest on nadal traktowany jako osoba uprawniona przez nadawcę do wykonywania wszelkich czynności związanych z przewozem. Według art. 43 ustawy - Prawo przewozowe jeżeli umowa lub przepisy szczególne nie stanowią inaczej czynności ładunkowe należą odpowiednio do obowiązków nadawcy lub odbiorcy. Zatem na mocy art. 47 w zw. z art. 43 ustawy - Prawo przewozowe, sprzedawca był obowiązany do dokonania czynności załadunku. Skoro sprzedawca był wydającym rzeczy to jednocześnie zasadne było przyjęcie, że w tym zakresie mieściło się dokonanie przez niego czynności załadunku na podstawie art. 47 w zw. za art. 43 ustawy - Prawo przewozowe jak i art. 535 k.c. Celem tego wydania jest zapewnienie kupującemu możności faktycznego korzystania z nabytego przedmiotu i uzyskanie bezpośredniego władztwa nad rzeczą. W świetle art. 47 w zw. z art. 43 ustawy - Prawo przewozowe oraz art. 535 k.c. należało przyjąć, iż w rozpatrywanej sprawie obowiązkiem sprzedawcy było także dokonanie czynności wymienionych w art. 38 oraz 36 ustawy - Prawo przewozowe. W liście przewozowym nadawca zamieszcza m.in. określenie rzeczy, masy, liczby sztuk przesyłki, sposobu opakowania i oznaczenia. Stosownie do treści art. 36 ust. 1 pkt 2 Prawa przewozowego z przewozu są wyłączone rzeczy, które z powodu swoich rozmiarów, masy lub innych właściwości albo ze względu na urządzenia przewoźnika lub warunki drogowe danej gałęzi transportu nie nadają się do przewozu środkami transportowymi. Czynności powyższe należy zaś kwalifikować w ścisłym związku z czynnościami faktycznymi załadunku wydanego towaru. Obowiązujące przepisy prawa nie dają podstaw do przyjęcia, iż sprzedawca może być wyłączony z ww. czynności, gdyż nie wykonałby jednego z podstawowych obowiązków mu przypisanych, tj. obowiązku wydania rzeczy.

Zdaniem organu odwoławczego, okoliczności takie jak brak urządzeń pomiarowych badających masę pojazdu oraz naciski osi, jednoznacznie dowodzą, że załadowca miał wpływ na powstanie takiego naruszenia. Nadto, załadowca pośrednio miał swój wkład w pogorszenie nie tylko stanu technicznego dróg (w tym drogi prowadzącej do swego przedsiębiorstwa), ale też przyczynił się do pogorszenia bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Ostatecznie GITD uznał, że art. 13g ust. 1b pkt 2u.d.p. w związku z przepisami ustawy - Prawo przewozowe każą przyjąć, że obowiązki załadowcy nie kończą się tylko na umożliwieniu przewoźnikowi wjazdu i wyjazdu na swój teren. Jest on odpowiedzialny za dokonanie załadunku i to takiego, który nie będzie skutkował naruszeniem norm w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu. Wszak podstawowe instrumenty do zbudowania odpowiedniego stanu prawnego pojazdu, na który dokonywany jest załadunek, spoczywają właśnie w rękach załadowcy, fizycznie obsługującego techniczne czynności załadunkowe, bądź przynajmniej odpowiedzialnego za ich właściwe użytkowanie. To załadowca czuwa nad wykonaniem właściwego finału transakcji handlowej, poprzez wydanie towaru w takiej ilości, jaka była zamówiona (i opłacona przez nabywcę). Dlatego też wprowadzenie regulacji umożliwiającej nakładanie kar pieniężnych na załadowców za przyczynienie się do powstania na ich terenie naruszeń prawa miało jak najbardziej racjonalne uzasadnienie.

Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z dnia [...] stycznia 2012 r., wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego:

- art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżący należy do kręgu podmiotów wymienionych w cytowanym przepisie, pomimo ze strona skarżąca nie posiada w sprawie przymiotu załadowcy;

- art. 43 ustawy - Prawo przewozowe poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że na skarżącym jako na załadowcy spoczywał obowiązek wykonania wszelkich czynności związanych z załadunkiem, w sytuacji gdy brak jest jakichkolwiek dowodów pozwalających na stwierdzenie, iż doszło do zawarcia pomiędzy skarżącym, a W. S. umowy przewozu.

2. naruszenie przepisów postępowania:

- art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i wydanie decyzji pomimo nie dokonania wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego w sprawie, nie poczynienie ustaleń w przedmiocie wykazania, że odwołujący posiada przymiot "załadowcy", brak wykazania, że skarżący zawarł umowę przewozu z W. S. oraz niewskazanie w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowód na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w tym dowodom przedstawionym przez skarżącego,

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 86 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. i naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych, co uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnych czynności procesowych w postaci przeprowadzenia oględzin miejsca, w którym drewno jest wydawane nabywcom oraz dowodu z przesłuchania skarżącego, albowiem po wyczerpaniu środków dowodowych przez organ administracji pozostały nie wyjaśnione fakty istotne do rozstrzygnięcia sprawy.

Skarżący podtrzymał swoje stanowisko dotyczące naruszenia art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p., przedstawione w piśmie z dnia [...] lipca 2011 r. podtrzymane i uzupełnione w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Ponadto, skarżący za bezzasadne uznał twierdzenia organu jakoby postanowienia umowy sprzedaży nie wyłączały regulacji wynikających z ustawy prawo przewozowe. Podstawą zakwalifikowania określonej czynności jako czynności przewozu jest zawarcie umowy przewozu. Stronami umowy przewozu są przewoźnik i wysyłający. Żadne przepis ustawy – Prawo przewozowe nie definiuje istoty umowy przewozu. Art. 90 ustawy - Prawo przewozowe odsyła do subsydiarnego stosowania przepisów kodeksu cywilnego regulujących umowę przewozu.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby Nadleśnictwo [...] zawarło z W. S. umowę przewozu. Zgodnie z art. 38 ustawy - Prawo przewozowe, nadawca składa przewoźnikowi na przesyłkę towarową list przewozowy, a jeżeli przy danym rodzaju przewozu jest to powszechnie przyjęte, w inny sposób dostarcza informacji niezbędnych do prawidłowego wykonania przewozu. Skarżący nigdy nie przedłożył W. S. listu przewozowego, jednocześnie W. S. sam również takiej dokumentacji nie składał. Dokument znajdujący się w aktach sprawy (kwit przewozowy) nie stanowi dokumentu przewozowego, o którym mowa w art. 38 ustawy - Prawo przewozowe.

Przedmiotowy kwit wywozowy jest dokumentem wydawany na podstawie art. 14a ustawy z dnia z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2011 r. Nr 12, poz.59 z późn. zm.). oraz przepisów rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 lutego 1998 r. (Dz. U. z 1998 r. Nr 26, poz. 201 z późn. zm.) w sprawie szczegółowych zasad cechowania drewna, wzorów urządzeń do cechowania i zasad ich stosowania oraz wzoru dokumentu stwierdzającego legalność pozyskania drewna. Drewno podlegające sprzedaży jest szczegółowo ewidencjonowane z uwagi na obowiązek legalizacji pozyskiwanego przez Nadleśnictwo drewna jak, też z uwagi na obrót gospodarczy drewnem. Dlatego też, na kwicie wywozowym zamieszcza się szczegółowe informacje dotyczące sortymentu drewna, nr danej sztuki drewna, długości, średnicy, ilości i masy. Na kwicie wywozowym nie zamieszczono żadnej informacji o przewoźniku zakupionego drewna, co świadczy o tym, że czynności przewozu nie została zlecona przez Nadleśnictwo [...]. Skarżący podkreslił, że organ administracji w sposób błędny utożsamił wystawiony na potrzeby prowadzonej przez Nadleśnictwo działalności gospodarczej kwit wywozowy z listem przewozowym potwierdzającym okoliczność zawarcia ewentualnej umowy przewozu. Nadto, przyjmując, że kwit wywozowy jest listem przewozowym w rozumieniu art. 38 ustawy - Prawo przewozowe, organ administracji nie dokonał jakichkolwiek ustaleń co do treści rzekomo zawartej umowy przewozu, w szczególności ustaleń co do odbiorcy przesyłki, miejsca odbioru, a także sposobu zapłaty za nadaną przesyłkę.

Zdaniem skarżącego, wynikiem modyfikacji umowy przewozowej, na którą pozwala zasada swobody kontraktowej, dokonanej w granicach określonych

art. 3531 k.c., nie może być uznanie za umowę przewozu takiego kontraktu, w którym kontrahentem przewoźnika nie jest nadawca (wysyłający przesyłkę). Modyfikacja stosunku prawnego przewozu jest co do zasady możliwa, jednak po uprzednim pozytywnym przesądzeniu, że przedmiotem takiej modyfikacji jest umowa, która może zostać zakwalifikowana jako umowa przewozu.

W sprawie organ administracji nie tylko nie poczynił żadnych ustaleń w przedmiocie zawarcie umowy przewozu, nie uzasadnił również w żaden sposób na jakiej podstawie uznał, że w ogóle doszło do zawarcia jakiejkolwiek umowy (poza oczywiście umową sprzedaży drewna) pomiędzy Nadleśnictwem [...], a W. S. Organ wydający decyzję w ramach uznania administracyjnego jest zobowiązany uzasadnić rozstrzygnięcie w sposób świadczący o wyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych oraz zbadaniu i rozważeniu w sposób wyczerpujący wszystkich przesłanek przemawiających za zajętym stanowiskiem zgodnie z przepisami k.p.a.

Wobec powyższego zastosowanie przez organ administracji art. 43 ustawy - Prawo przewozowe stanowiło rażące naruszenie prawa. Organ administracji w sposób dowolny uznał, iż czynności związane z załadunkiem spoczywały w okolicznościach sprawy na skarżącym. Skarżący ponownie podkreślił, że nie dysponuje żadnymi urządzeniami pozwalającymi na dokonanie załadunku drewna, która to okoliczność dodatkowo przemawia na korzyść strony. Załadunek został dokonany przez nabywcę towaru - pracownika W. S. - przy użyciu urządzeń stanowiących jego własność.

Skarżący podkreślił, że w sprawie brak jest także przesłanek pozwalających na stwierdzenie, aby skarżący - Nadleśnictwo [...] było spedytorem ładunku. Strony umowy sprzedaży nie zawierały bowiem także w tym zakresie żadnej umowy przewozu zakupionego drewna. Bez zawarcia w/w umowy przewozu nie jest możliwym dokonanie przewozu określonego ładunku. Umowa przewozu ładunków opisuje prawa i obowiązki przewoźnika i nadawcy ładunku, a także odbiorcy ładunku. Ponadto pojęcie nadawcy odpowiada pojęciu "wysyłający", o którym mowa w umowie przewozu uregulowanej w art.774 i n. k.c.

W konsekwencji nieprawidłowo przeprowadzonego postępowania zaskarżona decyzja została skierowana do jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa, która nie była stroną w sprawie, a więc z naruszeniem art. 28 k.p.a.

Skarżący wskazał, że jeżeli z materiału dowodowego sprawy wynika, że całe postępowanie było prowadzone wobec jednostki, która nie była stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., to zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.

GITD w odpowiedź na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga P. [...] zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja w świetle kryteriów wynikających z: art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), mówiącego, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: "p.p.s.a.", stanowiącego, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną narusza prawo materialne w sposób mający istotny wpływ na wynik postępowania, a także przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik postępowania.

Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest wymierzenie kary pieniężnej na skarżącego jako załadowcę za naruszenia: przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t: dla pojedynczej osi nienapędowej, podwójnej osi pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m oraz za przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów, tj. za naruszenia z lp. 6 pkt 1 lit. d) i e), lp. 6 pkt 4 lit. d) i e), lp. 9 pkt 4 lit. b) załącznika nr 2 do u.d.p.

Skarżący podniósł zarzut nieważności postępowania na mocy art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż postępowanie, jej zdaniem, było prowadzone wobec jednostki, która nie ma przymiotu strony.

Odnosząc się do tego zarzutu, należy zauważyć, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r., Nr 12 poz. 59 z późn. zm.) lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza P., zwane dalej L. Stosownie do ust. 3 tego artykułu w ramach sprawowanego zarządu Lasy Państwowe prowadzą gospodarkę leśną, gospodarują gruntami i innymi nieruchomościami oraz ruchomościami związanymi z gospodarką leśną, a także prowadzą ewidencję majątku Skarbu Państwa oraz ustalają jego wartość. Z kolei w myśl art. 32 ust. 1 cytowanej ustawy L. jako państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej reprezentują Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia. Nie odnosi się on do wszystkich zadań L., a jedynie do reprezentacji. Z kolei art. 50 ustawy o lasach mówi, że L. prowadzą działalność na zasadzie samodzielności finansowej i pokrywają koszty działalności z własnych przychodów. Zatem kary związane z działalnością L. są uiszczane z ich własnych przychodów. W tej sytuacji właśnie L. konkretne nadleśnictwa są stroną takich postępowań, tym bardziej, że z art. 53 ustawy o lasach potwierdza, że i nadleśnictwa samodzielnie rozliczają koszty działalności, a z mocy art. 35 ust. 1 tej ustawy nadleśniczy prowadzi samodzielnie gospodarkę leśną w nadleśnictwie na podstawie planu urządzenia lasu oraz odpowiada za stan lasu.

Wobec powyższego nie można było podzielić stanowiska skarżącego, że postępowanie było prowadzone wobec jednostki, która nie jest stroną.

Odnosząc się do dalszych zarzutów skargi, art. 13g ust. 1 u.d.p. stanowi, iż za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę tę, w myśl art. 13g ust. 1a u.d.p., ustala się za przekroczenie dopuszczalnej wielkości parametru pojazdu. W przypadku przekroczenia dopuszczalnej wielkości więcej niż jednego parametru karę ustala się jako sumę wysokości kar z tytułu każdego przekroczenia. Jeżeli przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi występują na kilku osiach pojedynczych lub osiach wielokrotnych pojazdu, karę ustala się jako sumę wysokości kar z tytułu każdego przekroczenia. Kara ta, zgodnie z art. 13g ust. 1b u.d.g. nakładana jest na: podmiot wykonujący przejazd (pkt 1) oraz nadawcę, załadowcę lub spedytora ładunku, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego (pkt 2). Wysokość kar pieniężnych określa załącznik nr 2 do ustawy, z mocy art. 13g ust. 2 u.d.g.

Definicję pojazdu nienormatywnego zawiera art. 4 pkt 25 u.d.p. mówiący, że pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach niniejszej ustawy, albo którego wymiary i masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach o ruchu drogowym, z wyłączeniem autobusów w zakresie nacisków osi.

Po uzyskaniu zezwolenia ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, albo którego wymiary lub masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy (pojazdu nienormatywnego) jest dozwolony, w myśl art. 64 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.

W przypadku załadowcy, spedytora lub nadawcy ładunku, zgodnie z art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p. nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia następuje, jeżeli okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, że podmioty te miały wpływ lub godziły się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozowych. Nacisk szczególny położony został na jednoznaczność okoliczności, że podmiot karany przyczynił się do powstania naruszenia prawa bądź miał świadomość wystąpienia takiego naruszenia i godził się na nie. Istotną kwestią w takim przypadku jest ustalenie tych jednoznacznych okoliczności (tak NSA w wyroku z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II GSK 090/10, opubl. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przepis art. 13g ust. 1b został dodany do ustawy o drogach publicznych z dniem 3 listopada 2007 r., na podstawie art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 września 2007r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 192, poz.1381). W poprzednio obowiązującym stanie prawnym karę pieniężną nakładano tylko na podmiot dokonujący przejazdu pojazdem nienormatywnym. Zmiana przepisu była podyktowana rozszerzeniem prawnej możliwości nakładania kar, zarówno na podmiot wykonujący przejazd, jak i na inne podmioty mające wpływ lub godzące się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu, w celu zapobieżenia dewastacji dróg przez przeciążone pojazdy (por. uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej – druk sejmowy V.2106).

Wątpliwości budzi, a przynajmniej nie została jednoznacznie wyjaśniona kwestia przekroczenia nacisku na podwójną oś napędową (pkt 3 pomiaru w protokole kontroli, k. – 14 akt adm.), gdyż organy obu instancji przyjęły nacisk na tę oś - 20,82 t czyli przekroczenie o 6,32 t, podczas, gdy w protokole kontroli podano, że nacisk wynosił 10,6 t (I ważenie) i 10,19 t (II ważenie), a przekroczenie wyniosło 6,32 t. Decyzje odwoływały się do protokołu kontroli, który jest jedynym dokumentem obrazującym przebieg ważenia zespołu pojazdów. Należy zauważyć, że skarżący nie kwestionował tej okoliczności.

Następną kwestią niewyjaśnioną dostateczne przez organ jest kwestia zakresu zastosowania do ważenia dwóch przenośnych nieautomatycznych wag elektronicznych [...] (świadectwa legalizacji ponownej, k. – 3, 4 akt adm.). Jeżeli przyjąć, że został przekroczony nacisk na podwójną oś napędową i wynosił ponad 20 t, to organ powinien wyjaśnić, czy zastosowane wagi nadawały się do takiego pomiaru, skoro maksymalne obciążenie każdej z wag świadectwo ustalało na 10 t (łącznie dla obu wag – 20 t).

Ponadto z przedstawionych przez organ instrukcji obsługi SAW/Seria II (pkt 1.2, 2.4, 2.5) i wagi do pomiaru nacisku koła SAW 10A/C (z tytułu) oraz świadectwa homologacji (pkt 1, 2.1) wynikało, że wagi zastosowane do pomiaru podczas kontroli w dniu [...] maja 2011 r. były przeznaczone do pomiaru obciążenia osi, a w grupach od 4 do 6 wag nadawały się do pomiaru wagi netto pojazdów dwu – lub trzyosiowych podczas jednej procedury ważenia. Powołana przez organ dyrektywa 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych nie potwierdza jedynie stanowiska WicePrezesa Głównego Urzędu Miar co do rodzaju wag, przy pomocy których można ustalać masę całkowitą pojazdu.

Jednakże podstawowym problemem było przesądzenie czy skarżący był załadowcą w rozumieniu art. 13g ust. 1 pkt 2 u.d.p. Organ przypisał skarżącemu taki przymiot i że miał wpływ lub co najmniej godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozowych. Organ przyjął prymat uregulowań ustawowych nad zawartą między skarżącym jako sprzedawcą a P.W.S. jako kupującym umową sprzedaży drewna nr [...] (k. – 20 – 26 akt adm.). Z protokołu kontroli wynika, że drewno było przewożone pojazdem należącym do W. S. prowadzącego działalność jako P. Umowa została zawarta na okres od [...] stycznia 2011 r. do dnia [...] czerwca 2011 r. (§ 1 pkt 1 umowy). Umowa nie była zrealizowana jednorazowo, ale miała być realizowana "partiami", na co wskazuje § 9 pkt 1 umowy, mówiący, że w załączniku nr 2 stanowiącym integralną część umowy, ustala się harmonogram przygotowania i odbioru drewna. Zatem drewno było przygotowywane przez sprzedawcę w ściśle określonych terminach na warunkach loco las po dokonanej zrywce (§ 5 pkt 1 umowy) czyli w miejscu należącym do sprzedawcy przez niego wskazanym. Zapis § 4 pkt 4 umowy precyzował, że szczegółowe terminy i miejsca odbioru drewna będą ustalane na bieżąco pomiędzy stronami. Zgodnie z § 4 pkt 1 umowy kupujący dokonywał wywozu drewna własnym staraniem i na własny koszt. Załadunek drewna odbywał się środkami kupującego i na jego koszt. Zatem biorąc pod uwagę zacytowane uregulowania umowy, na kupującego został przerzucony obowiązek zorganizowania i dokonania załadunku drewna oraz zorganizowania transportu, z tym że z wyprzedzeniem kupujący znał ilość drewna mierzoną w m3, a nie jednostkach wagi oraz termin i miejsce odbioru. Zatem miał czas na przygotowanie się do odbioru drewna na zasadach wynikających z § 4 umowy. Potwierdzeniem odbioru drewna był dwustronnie podpisany dokument wywozowy (§ 4 pkt 3 umowy).

Między skarżącym i W. S. była zawarta umowa sprzedaży, która, zdaniem Sądu, odpowiadała kryteriom z art. 3531 k.c., iż strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swojego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się własności (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Rozważania organu, który łączy obowiązek sprzedawcy związany z wydaniem rzeczy kupującemu z czynnościami załadowcy mają charakter czysto teoretyczny, nie znajdujący oparcia w zebranym materiale dowodowym. Przepis art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe (Dz. U. z 2000 r. Nr 50, poz. 601 z późn. zm.) stanowi, że jeżeli umowa lub przepis szczególny nie stanowią inaczej, czynności ładunkowe należą odpowiednio do obowiązków nadawcy lub odbiorcy. Zatem pozwala na ukształtowanie stosunku dotyczącego załadunku przede wszystkim w formie umowy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej, a dopiero następnie ustala się do kogo ten obowiązek należał w świetle przepisów tej ustawy.

Zdaniem Sądu nie istniały w niniejszej sytuacji szczególne przepisy prawa, które wyłączałyby uregulowania umowne. Takimi przepisami nie mogły być uregulowania Prawa przewozowego dotyczące przewozu przesyłek towarowych, zgodnie z art. 43 ust. 1 prawa przewozowego (jako nie stanowiące przepisów szczególnych). Uregulowania ustawy o lasach i przepisów wykonawczych do tej ustawy, w szczególności wydanego na podstawie art. 14a ust. 4 ustawy o lasach, rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 lutego 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad cechowania drewna, wzorów urządzeń do cechowania i zasad ich stosowania oraz dokumentu oraz wzoru dokumentu stwierdzającego legalność pozyskania drewna (Dz. U. z 1998 r. Nr 36 poz. 201 z późn. zm.) nie mają charakteru szczególnego, wyłączającego umowny sposób regulacji obowiązków sprzedawcy, kupującego, załadowcy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt II GSK 277/09, Lex nr 596710 stwierdził, że kwestia sprzedaży drewna jako produktu nie należy do sfery czynności administracyjnych. Odwołując się do definicji gospodarki leśnej zawartej w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach (przez gospodarkę leśną należy rozumieć m.in. działalność leśną w zakresie pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, a także sprzedaż drewna) oraz art. 32 ust. 1 i 2, art. art. 33 ust. 3 pkt 1, art. 34 pkt 1 oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2a tej ustawy doszedł do wniosku, że sprzedaż drewna jako produktu dokonywana jest w ramach czynności cywilnoprawnych. Potwierdza ten wyrok, że skarżąca z kontrahentami mogła ustalać umownie zasady sprzedaży (w tym załadunku i wywozu drewna).

Charakteru przepisów szczególnych nie mają także przepisy ustawy o drogach publicznych, zwłaszcza art. 13g. Uregulowania zawarte w tym artykule nie mają wpływu na kształtowanie stosunków między podmiotami, a jedynie nakładają obowiązki administracyjne na wymienione w nim podmioty i sankcje za niewywiązywanie się z tych obowiązków.

Według oceny Sądu skarżący trafnie zarzucił, iż organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów art. 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchybienia ze strony organów polegały na niedostatecznym wyjaśnieniu sprawy i poczynieniu błędnych ustaleń w oparciu o zebrany materiał dowodowy, przez co doszło do naruszenia prawa materialnego tj. art. 13g ust. 1b pkt 2 u.t.d. przez przyjęcie, że skarżąca jest załadowcą drewna oraz że miała wpływ lub godziła się na powstanie naruszeń.

Sąd nie podzielił stanowiska strony co do naruszenia jej uprawnienia do czynnego udziału w postępowaniu. Strona nie wykazała, jaki negatywny skutek to naruszenie miałoby dla niej wywołać Przede wszystkim zaś w postępowaniu przed [...]WITD strona miała zagwarantowany czynny udział, o czym świadczy pismo z dnia [...] lipca 2011 r. W postępowaniu odwoławczym nie było przeprowadzane uzupełniające postępowanie wyjaśniające, a skarżąca była aktywna, biorąc pod uwagę pismo jej pełnomocnika z dnia [...]listopada 2011 r.

Z uwagi na powyższe braki w postępowaniu dowodowym Sąd uznał, że skarga jest zasadna, co skutkowało jej uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Rozstrzygnięcie jak w pkt 2 i 3 wyroku Sąd oparł na art. 152 i 200 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ na nowo oceni zebrany materiał dowodowy, a następnie wyda nową decyzję, którą uzasadni zgodnie z wymogami z art. 107 § 3 k.p.a.