Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1810/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]czerwca 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy skargę oddala


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy

1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]decyzją z dnia [...]czerwca 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Prezydenta [...]z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Decyzja została wydana na podstawie art. 127 § 2 kpa.

2. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]podało, że decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Prezydent [...]odmówił wydania prawa jazdy kategorii C M. K., wskazując w uzasadnieniu, że wnioskodawca nie ukończył 21 roku życia i w związku z tym nie spełnia warunku określonego w art. 11 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r. Nr 30, poz. 151 ze zm.).

Odwołanie od tej decyzji złożył M. K., zarzucając, iż nabył uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii C w dniu 18 stycznia 2013 r., tj. przed wejściem w życie ustawy o kierujących pojazdami, kiedy to wymagany wiek do nabycia wskazanych uprawnień wynosił 18 lat.

3. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]stwierdziło, że stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. ustawy o kierujących pojazdami, dokumentem stwierdzającym posiadanie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składającym się z pojazdu silnikowego i przyczepy lub naczepy jest wydane w kraju prawo jazdy. W myśl art. 8 ust. 1 pkt 6 wymagany minimalny wiek do kierowania wynosi 21 lat - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii C, C+E, D1 i D1+E, z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 2 oraz art. 9.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r., prawo jazdy jest wydawane przez starostę, na wniosek osoby zainteresowanej, za opłatą oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej, a zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy, prawo jazdy jest wydawane osobie, która: (1) osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii, (2) uzyskała orzeczenie a) lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, b) psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem - nie dotyczy prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E lub T, (3) odbyła szkolenie wymagane do uzyskania prawa jazdy danej kategorii, (4) zdała egzamin państwowy wymagany do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii, (5) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przedstawi zaświadczenie, że studiuje co najmniej od 6 miesięcy. Z powyższych przepisów, zdaniem organu, wynika jednoznacznie, że aktualnie obowiązującym wymogiem uzyskania prawa jazdy kategorii C jest osiągnięcie wieku 21 lat.

Organ stwierdził, że w myśl art. 6 kpa organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i judykatury przepis ten nakłada na organy administracji obowiązek stosowania przepisów prawa obowiązujących w dacie wydawania decyzji administracyjnej (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2011 r. I OSK 389/11 oraz z dnia 31 marca 2008 r. II OSK 313/07).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]uznało, iż organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, iż zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują przytoczone wyżej przepisy ustawy o kierujących pojazdami, która weszła w życie w dniu 19 stycznia 2013 r. - art. 139 - i nie zawiera przepisów przejściowych umożliwiających zastosowanie wcześniej obowiązujących przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przytoczony przez skarżącego przepis art. 134 ust. 3 odnosi się jedynie do egzaminu państwowego złożonego przed wejściem w życie ustawy i brak jest podstaw do wyprowadzania z tego przepisu wniosku o dopuszczalności zwolnienia skarżącego z wymogu ukończenia 21 roku życia. Ustawa o kierujących pojazdami w art. 8 ust. 1 określa minimalny wiek dla kierowania poszczególnymi rodzajami pojazdów, przewidując w tym zakresie wyjątki określone w art. 8 ust. 2 i 3 oraz w art. 9. Przepisy art. 8 ust. 2 i 3 przewidują niższą granicę wiekową dla żołnierzy oraz funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej, Policji oraz Straży Granicznej, natomiast art. 9 umożliwia uzyskanie prawa jazdy m.in. kategorii C osobom, które ukończyły 18 lat, o ile uzyskały kwalifikację wstępną określoną w przepisach rozdziału 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Zatem, zdaniem organu, wydanie prawa jazdy skarżącemu byłoby możliwe tylko wówczas, gdyby w obowiązującej ustawie o kierujących pojazdami wprowadzony został przepis na wzór art. 9 odnoszący się do osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin przed wejściem w życie i ukończyły wymagany wówczas wiek. Skoro takiego przepisu nie ma, to brak jest podstaw prawnych do zwolnienia skarżącego z obowiązku spełnienia wymogu określonego w art. 8 ust. 1 pkt 6.

Organ podniósł również, że w uzasadnieniu projektu ustawy o kierujących pojazdami (Nr druku 2879 Sejm RP VI kadencji) stwierdzono, iż projekt ten powstał jako odpowiedź na negatywne zjawiska związane z procesem uzyskiwania uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi oraz jako jeden z elementów działań na rzecz zmniejszenia liczby wypadków drogowych określonych w Programie Poprawy Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w Polsce GAMBIT 2000 i GAMBIT 2005 (...) Głównym celem ustawy jest poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego, przez podniesienie kwalifikacji kierujących pojazdami. (...) Konieczność przyjęcia nowych efektywniejszych rozwiązań pozwalających na podniesienie kwalifikacji kierowców uzasadniają obiektywne fakty i liczby. I tak można wskazać, że: (-) najliczniejsza grupa kierowców uczestniczących w wypadkach to osoby w wieku 18-24 lata posiadające prawo jazdy krócej niż dwa lata - w okresie ostatnich 10 lat zaobserwowano tendencję wzrostową (o 10 %) udziału tych osób jako sprawców wypadków, (-) w wypadkach z udziałem młodych kierowców 83 % zabitych są to również ludzie w wieku 18-24 lata. Skoro zatem w ocenie ustawodawcy konieczne z punktu widzenia poprawy bezpieczeństwa było podniesienie minimalnego wieku wymaganego do uzyskania prawa jazdy poszczególnych kategorii, to tym bardziej brak jest podstaw do interpretowania art. 134 ust. 3 w sposób postulowany przez skarżącego.

Organy administracji mają obowiązek stosowania przepisów obowiązujących w dacie orzekania, zaś przepis art. 90 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), który umożliwiał wydanie prawa jazdy kategorii C osobie, która ukończyła 18 lat, został z dniem 19 stycznia 2013 r. uchylony na mocy art. 125 pkt 10 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Od tego dnia prawo jazdy kategorii C z opisanymi wyżej wyjątkami może być wydane osobie, która ukończyła 21 lat. Skarżący do chwili obecnej nie ukończył 21 roku życia, dlatego nie spełnia warunku określonego w 11 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 6 ustawy o kierujących pojazdami, a w konsekwencji prawo jazdy kategorii C nie może być mu wydane.

4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości.

II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron

1. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...]do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. K.; zarzucając naruszenie przepisów:

1. prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez:

- naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kpa polegające na przyznaniu prymatu zasadzie legalizmu/praworządności - art. 6 kpa, z pominięciem zasady nakazującej uwzględnienie słusznego interesu obywatela, oraz

2. prawa materialnego, mogących mieć wpływ na wynik sprawy poprzez:

- niewłaściwą interpretację art. 134 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 201l r. Nr 30, poz. 151 z późn. zm.), polegającą na uznaniu, iż przepis ten odnosi się jedynie do egzaminu złożonego przez dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, podczas gdy - w braku regulacji przeciwnych - przepis ten należy interpretować w kierunku umożliwiającym osobom, które złożyły ten egzamin, uzyskania pełnych uprawnień będących konsekwencją uzyskania pozytywnego wyniku z tego egzaminu -

- domagał się uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

2. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przez prawo należy rozumieć prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

2. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...]utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] lutego 2013 r. w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja nie narusza przepisów prawa.

Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

3. 1. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r. Nr 30, poz. 151 z późn. zm.), stosownie do art. 139 tej ustawy, weszła w życie z dniem 19 stycznia 2013 r.

Art. 134 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, znajdujący się w Rozdziale 20 - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe, stanowi, że egzamin państwowy złożony z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie ustawy uznaje się za spełniający wymagania określone w ustawie. Zdaniem Sądu przepis ten, tzw. przepis intertemporalny, nie budzi wątpliwości, treść jego jest jasna i jednoznaczna.

Art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, przepis obecnie obowiązujący, stanowi, że prawo jazdy jest wydawane osobie, która: (1) osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii, (2) uzyskała stosowne orzeczenie lekarskie i psychologiczne, (3) odbyła szkolenie wymagane do uzyskania prawa jazdy danej kategorii, (4) zdała egzamin państwowy wymagany do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii, (5) przebywa określony czas na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten określa przesłanki, których spełnienie umożliwia wydanie prawa jazdy. Jedną z tych przesłanek (warunków) jest, obok zdania egzaminu państwowego wymaganego do uzyskania prawa jazdy określonej kategorii - pkt 4, osiągnięcie minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami określonej kategorii - pkt 1. Nie budzi wątpliwości, że przesłanki te muszą być spełnione łącznie, aby prawo jazdy mogło zostać wydane. Jako pierwszy warunek, od którego spełnienia uzależnione jest wydanie prawa jazdy, ustawodawca określił - osiągnięcie minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami określonej kategorii, a czwartym warunkiem jest - zdanie egzaminu państwowego do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii.

3.2. Z akt sprawy wynika, że skarżący M. K. złożył stosowny egzamin z wynikiem pozytywnym pod rządami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, wymagany do uzyskania prawa jazdy kategorii "C", i egzamin ten, zgodnie z art. 134 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - został uznany za spełniający wymagania określone w nowej ustawie. Oznacza to, że spełniona została przesłanka określona w art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r., jednakże nie została spełniona, jak wynika z akt sprawy - przesłanka pierwsza - skarżący nie osiągnął minimalnego wieku, bowiem wiek ten - dla uzyskania prawa jazdy kategorii "C" w ustawie z 1997 r. Prawo o ruchu drogowym wynosił 18 lat, natomiast w ustawie z 2011 r. został podwyższony do 21 lat, stosownie do art. 8 ust. 1 pkt 6 tej ustawy.

IV. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne.

V. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane.

Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

VI. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.