Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 673/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję organu II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 234
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Joanna Tuszyńska SNSA Anna Szkodzińska SWSA Paweł Darmoń (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi U. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 17 lutego 2020 r, [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu l instancji,


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 18 października 2019 r., znak: [...], Wójt Gminy R. orzekł o odmowie nakazania A. i M. S. przywrócenia trasy rowu do pierwotnego przebiegu w obrębie działki nr [...] w miejscowości Ł..

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ustalono, że na podstawie wniosku U. C. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie zmiany stosunków wodnych na działce nr [...] w miejscowości Ł.. Z treści wniosku wynikało, że A. i M. S., właściciele działki nr [...] w miejscowości Ł. zmienili trasę przebiegu rowu w obrębie w/w działki, tj. przesunęli go o 3-4 metry w kierunku sąsiedniej działki nr [...]. W wyniku tej zmiany woda płynąca przedmiotowym rowem nie wpada bezpośrednio do przepustu pod drogą gminną, tylko musi pokonać dwa zakręty i dopiero wpływa do przepustu pod drogą gminną. Zdaniem wnioskodawczyni taki stan rzeczy może powodować zalewanie nieruchomości będącej jej własnością. Domaga się ona, aby trasa rowu na działce nr [...] przebiegała tak jak przed zmianą.

Dalej organ I instancji stwierdził, iż w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego zgromadził materiał dowodowy, w tym protokoły z rozpraw administracyjnych, dokumenty przedłożone przez strony oraz opinię biegłego.

W dalszej części uzasadnienia decyzji, Wójt Gminy R. stwierdził, iż z treści zgromadzonych dokumentów wynika, iż w 2018 r. właściciele działki nr [...] zmienili trasę rowu przebiegającego przez ich działkę. Pierwotnie woda płynąca rowem wpływała prostopadle do przepustu zlokalizowanego pod drogą gminną i dalej była kierowana do odbiornika, tj. rzeki R. . W wyniku prac ziemnych przedmiotowy rów w obrębie działki [...] został przesunięty w kierunku działki nr [...], co spowodowało, że woda płynąca rowem musi pokonać dwa zakręty, aby wpłynąć do przepustu zlokalizowanego pod drogą gminną. Zdaniem U. C. przesunięcie fragmentu rowu o ok. 4,5 m od światła przepustu spowodowało w lipcu 2018r. zalanie jej terenu przed budynkiem mieszkalnym.

W dalszej części uzasadnienia decyzji, Wójt Gminy R., cytując art. 234 ustawy Prawo wodne stwierdził, iż istotą rozpatrywanej sprawy jest ustalenie, czy poprzez zmianę trasy rowu na działce nr [...] w miejscowości Ł. doszło do zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla działki nr [...] stanowiącej własność U. C.. Następnie organ I instancji opisał szczegółowo ukształtowanie terenu i położenie spornego rowu.

U. C. uważa, że przez działkę [...] przebiega ciek wodny, a nie rów i wnosi o wyjaśnienie powyższego, jak również ustalenie, do kogo należy utrzymanie jego drożności. Organ I instancji podkreślił, że prowadzi postępowanie w oparciu o art. 234 ustawy Prawo wodne i jego zakres dowodowy ogranicza się do tego przedmiotu postępowania. Właściciel gruntu przyległego do wód ma możliwość złożenia wniosku zgodnie z art. 219 ustawy Prawo wodne do Ministra właściwego do spraw gospodarki wodnej, celem ustalenia charakteru wód.

Zdaniem organu I instancji, opierając się na zebranym materiale dowodowym, należy uznać, że poprzez zmianę trasy przebiegu rowu w obrębie działki nr [...] w miejscowości Ł. nie doszło do zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla działki nr [...], będącej własnością U. C.. Działka nr [...] nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], lecz rozdziela je droga gminna nr 271316K - Łosie - Za wodą - Piaski. Stanowisko takie przedstawił również biegły w swojej opinii.

Organ I instancji ustalił, że podczas oberwania chmury, które miało miejsce 22 lipca 2018 r., doszło do zalania nieruchomości U. C. oraz sąsiednich, gdyż został zablokowany przepust pod drogą dojazdową do gruntów rolnych, znajdujący się powyżej działki nr [...], woda opadowa przedostała się na grunty poniżej i do rowu wzdłuż drogi gminnej nr [...] Powyższe zostało opisane w opinii biegłego i udokumentowane w dokumentacji fotograficznej. Woda na działkę [...] przedostała się najprawdopodobniej z rowu zlokalizowanego wzdłuż drogi gminnej. W związku z tym nie można podzielić twierdzenia wnioskodawczyni zawartego w piśmie z dnia 28.07.2018r., iż głównym powodem zalania nieruchomości była przebudowa cieku przez [...].

Od powyższej decyzji z zachowaniem ustawowego terminu, odwołanie wniosła U. C.. W jego uzasadnieniu stwierdziła, że złożyła wniosek o wszczęcie postępowania z powodu zmiany przebiegu cieku wodnego, odprowadzającego wodę ze źródła znajdującego się na górze [...] przebiegającego przez działkę [...], a nie jak twierdzi Wójt Gminy R. zmiany trasy przebiegu rowu.

Dalej odwołująca domaga się przeprowadzenia wizji w terenie celem zbadania całego przebiegu cieku wodnego od źródła do ujścia, a nie tylko koncentrowaniu się na jego fragmencie, który przesunięto na jednej z działek. Następnie stwierdziła, że zmiana kierunku przepływu wody w cieku wodnym z góry [...] powoduje lub może powodować szkodę dla gruntów sąsiednich, o czym świadczy fakt zalania w lipcu 2018 r. drogi gminnej oraz jej posesji. Zalanie wystąpiło dopiero po zmianie przebiegu cieku wodnego na działce P. S. . Na skutek zmiany cieku wodnego woda z góry [...] wpada do rowu gminnego, następnie do przepustu znajdującego się pod drogą i do cieku wodnego przebiegającego przez jej działkę. Stanowi to naruszenie art. 234 ust.1 pkt 2 ustawy Prawo wodne. Sprawę zagrożenia należy rozpatrywać w sytuacji intensywnych opadów deszczu.

Odwołująca żąda przywrócenia poprzedniego przebiegu cieku wodnego z góry [...], by wpadał wprost do przepustu znajdującego się pod drogą gminną. Zwraca się również o zajęcie przez Wójta Gminy R. stanowiska w sprawie zabezpieczenia istniejącego przyłącza energetycznego do jej budynku. Zwraca również uwagę na brak w aktach ugody z właścicielami sąsiednich działek na przesunięcie cieku wodnego.

Odwołująca się zaznaczyła, że w uzasadnieniu decyzji wpisano nieprawdę, że nie zgłaszała szkód na nieruchomości. Złożyła, bowiem w dniu 30.07.2018 r. pisemnie zgłoszenie do Wójta Gminy R.. Wcześniej bezpośrednio po zalaniu zgłaszała szkody telefonicznie i zwracała się z prośbą o oszacowanie szkód, jednakże nikt z urzędu się nie zjawił. Wystąpiła również do Wójta Gminy R. z zapytaniem, dlaczego przez przepust znajdujący się pod drogą gminną wprost na jej działkę wpuszczana jest woda z rowu gminnego, na co również nie uzyskała odpowiedzi. Decyzja w w/w sprawie wg niej została podjęta przedwcześnie i z naruszeniem przepisów prawa, a P. S. nie uzyskali pozwolenia na przesunięcie cieku wodnego.

Dalej odwołująca podniosła, iż Urząd Gminy R. prowadząc postępowanie administracyjne dotyczące zmian stosunków wodnych na gruncie winien wyjaśnić charakter wód oraz wnikliwie zbadać skutki zmiany przebiegu cieku wodnego i jego oddziaływanie na grunty przyległe w świetle przepisów ustawy Prawo wodne. Ponadto wnosi o przesłuchanie właścicieli działek sąsiednich z działką P.S. , czy wyrazili zgodę na przesunięcie cieku wodnego. Uważa, że zdjęcia wykonane w lipcu 2018r. nie obrazują, jak woda z przesuniętego cieku przelewa się przez drogę. Organ I instancji nie uwzględnił również jej uwag zgłoszonych w piśmie z dnia 29.07.2019r., czym naruszył przepisy art. 6 i art. 7 k.p.a. W postępowaniu powinni brać udział właściciele działek [...] i [...], gdyż ciek wodny obejmuje część ich działki.

Dalej odwołująca kwestionuje w całości opinię wydaną przez biegłego Pana M. K., która wg niej zawiera nieprawdziwe informacje. Swoje uwagi do w/w opinii zgłosiła do Urzędu Gminy w R. pismem z dnia 29.07.2019 r., które nie zostały wyjaśnione. Następnie szczegółowo przedstawiła swoje zastrzeżenia do opinii biegłego. Zarzuca również naruszenie przepisów RODO poprzez wykonanie zdjęć na jej nieruchomości. Nie zgadza się z wnioskiem biegłego, iż przesunięty ciek wodny jest rowem i wnosi o wystąpienie o ekspertyzę do Wód Polskich, dotyczącej sprawdzenia przebiegu całego cieku wodnego. Według odwołującej, Wójt Gminy R. nie wskazuje w decyzji, jakie kroki zamierza podjąć, by zabezpieczyć drogę gminną. Stanowisko zarządcy drogi gminnej potwierdza, iż wprowadzona zmiana w umiejscowieniu cieku wodnego może mieć znaczenie dla gruntów przyległych.

W końcowej części odwołania, wnosząca je podniosła, że w uzasadnieniu decyzji brak jest odniesienia się do wszystkich jej uwag i wniosków, a materiał dowodowy został wybiórczo przeanalizowany. Nie zgadza się z argumentacją, że przesunięty ciek wodny odprowadza wodę tylko z działki nr [...]. Wnosi o przesłuchanie w charakterze świadka przedstawiciela Wód Polskich obecnego podczas wizji w terenie. Podtrzymuje wszystkie uwagi i wnioski złożone w sprawie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 lutego 2020 r., znak [...] podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2096 ze zm.) oraz art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tj. Dz. U z 2018r., poz. 2268 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W jej uzasadnieniu Kolegium wskazało, że materialną podstawę prawną prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego oraz wydania decyzji stanowią przepisy art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. (tj. Dz. U z 2018r., poz. 2268 ze zm.).

Zgodnie z ust. 1 tego artykułu: Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie.

Ust. 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

Ust. 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności.

Ust. 4. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane.

Ust. 5. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się. jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt.

Istotą art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne jest ogólny zakaz dokonywania przez właściciela działki jakichkolwiek zmian stanu wody na gruncie oraz kierunku jej spływu, ze szkodą dla gruntów sąsiednich oraz obowiązek prawny usunięcia wszelkich przeszkód oraz zmian powstałych na jego działce, jeżeli szkodliwie wpływają one na grunty sąsiednie. Zgodnie z powyższym spowodowane przez właściciela zmiany stanu wody na gruncie to takie działania, które ingerują w naturalny stan wody na danym terenie związany z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi czy też hydrologicznymi.

Dalej przypomniano, że zaskarżona decyzja wydana została po ponownym rozpatrzeniu sprawy z uwzględnieniem wskazówek zawartych w poprzedniej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lutego 2019r., znak: [...] Organ I instancji zastosował się do zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego i w pierwszej kolejności wystąpił do wnioskodawcy o sprecyzowanie przedmiotu żądania. Z treści pisma U. C. z dnia 01.04.2019r. wynika, że domaga się "przywrócenia pierwotnego przebiegu cieku wodnego z góry [...] w zakresie fragmentu przebiegającego przez działkę Państwa S. nr [...]". Zatem, nie polegają na prawdzie jej zarzuty zawarte w odwołaniu, iż wniosek dotyczył "cieku wodnego odprowadzającego wodę ze źródła znajdującego się na górze [...] oraz zlewni wody z całej góry" i zarazem słuszne jest stanowisko organu I instancji, że "organy nie są zobligowane do ustalania i poszukiwania wszelkich powodów ujemnego w ocenie danej osoby oddziaływania na jej nieruchomości zmian stanu wody na działkach sąsiednich, ani też badania czy i na ile prawdopodobne jest wystąpienie w przyszłości na działkach wnioskodawcy szkód oraz jakiego rodzaju będą to szkody. Organy powinny bowiem zbadać, czy pomiędzy konkretnym działaniem właściciela jednej nieruchomości, a szkodą na innych gruntach istnieje związek przyczynowo-skutkowy".

W ocenie Kolegium, organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy w oparciu o przeprowadzone dowody. W trakcie postępowania organ I instancji przeprowadził oględziny w dniach: 31.08.2018r. i 6.05.2019r. połączone z udziałem biegłego, z których ustalenia zawarte zostały w protokołach, dopuścił dowód z opinii biegłego, sporządzonej w maju 2019 r" uzupełnionej pismem z dnia 12 listopada 2019r" stanowiącym odpowiedź biegłego na uwagi U. C. zawarte w jej odwołaniu od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04.11.2019 r.

W dalszej kolejności, tut. Kolegium stwierdza, że organ I instancji zastosował się do wskazówek organu odwoławczego dotyczących ustalenia, czy w niniejszej sprawie doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie, ze szkodą dla gruntów sąsiednich w świetle art.234 ustawy Prawo wodne.

W oparciu o powołane wyżej dowody, organ I instancji ustalił, że poprzez zmianę trasy przebiegu rowu w obrębie działki nr [...] w miejscowości Ł. nie doszło do zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla działki nr [...] będącej własnością U. C.. Działka [...] nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], lecz rozdziela je droga gminna nr 271316K - Łosie - Za wodą - Piaski. Organ I instancji ustalił w oparciu o dokumentację zdjęciową, jak również opinia biegłego, iż do zalania m.in. nieruchomości U. C. doszło w lipcu 2018r. podczas oberwania chmury, gdyż został zablokowany przepust pod drogą dojazdową do gruntów rolnych znajdujący się powyżej działki nr [...].Woda opadowa przedostała się na grunty położone niżej i do rowu wzdłuż drogi gminnej nr [...]

W swojej opinii bowiem - biegły stwierdza, że zmiana stosunków wodnych na działce [...] poprzez zmianę trasy rowu istniejącego na terenie działki nie spowodowała szkód na terenie działki nr [...] należącej do U. C., a przyczyną jednorazowego zalania terenu działki nr [...] w lipcu 2018r. była blokada spływu dużego strumienia wody opadowej z istniejącego rowu powyżej działki nr [...]. Dodatkowo wskazano, że U. C. podczas oględzin dnia 06.05.2019r. oświadczyła, że "nie wie natomiast, z którego miejsca wylała woda i zalała jej podwórko, ponieważ była w pracy".

Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że na działce nr [...] doszło do przesunięcia rowu, jednak nie spowodowało to zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla działki nr [...] będącej własnością U. C..

Kwestia zalania nieruchomości U. C. w lipcu 2018 r. w czasie oberwania chmury miała charakter incydentalny, po tym czasie nie doszło do zalania nieruchomości.

Ponadto, z oświadczenia Państwowego Gospodarstwa Wodnego - Wody Polskie w G. wynika, że przedmiotowy rów na działce [...] nie jest administrowany przez tamtejszy Nadzór Wodny. Wg. stanowiska zawartego w tym piśmie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa wodnego woda w rowie, który nie jest napełniany w ramach usług wodnych, ale wyłącznie wodami opadowymi, roztopowymi lub gruntowymi znajdująca się w granicach nieruchomości stanowi własność właścicieli tej nieruchomości.

Z akt sprawy wynika również, iż organ I instancji prawidłowo ustalił strony postępowania i przeprowadził oględziny z udziałem stron postępowania oraz zapewnił stronom czynny udział w prowadzonym postępowaniu, możliwość zapoznania się z aktami i wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i ustalenia stanu faktycznego oraz właściwej oceny materiału dowodowego została sporządzona w maju 2019 r. opinia biegłego Pana M. K. dotycząca zmiany trasy rowu na terenie działki nr [...] w miejscowości Ł. skutkującej ew. zmianą stosunków wodnych z ew. szkodą dla działki nr [...] w miejscowości Ł. należącej do U. C., uzupełniona pismem z dnia 12 listopada 2019 r., stanowiącym odpowiedź biegłego na uwagi U. C. w jej odwołaniu od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04.11.2019r.

W swojej opinii z maja 2019 roku biegły jednoznacznie stwierdza, że rów zlokalizowany na terenie działki [...], to rów rozumiany zgodnie z zapisami art. 16 poz.47 ustawy Prawo wodne. Powyższe biegły szczegółowo udokumentował w swojej opinii, powołując się na przepisy ustawy Prawo wodne. Opinia biegłego jest jasna, spójna i wiarygodna. Kolegium nie znalazło podstaw, żeby ją zakwestionować, a ustalenia opinii są wyczerpujące i rzetelnie sporządzone.

Organ I instancji dokładnie wyjaśnił stronom zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy. Znajduje to odzwierciedlenie w obszernym uzasadnieniu wydanej decyzji, a wnioski i twierdzenia organu, zawarte w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, znajdują oparcie w zebranym materiale dowodowym sprawy.

W związku z tymi ustaleniami Kolegium podziela stanowisko organu I instancji, że poprzez zmianę trasy przebiegu rowu w obrębie działki nr [...] w miejscowości Ł. nie doszło do zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla działki nr [...], będącej własnością U. C..

Zdaniem Kolegium nie zasługuje również na uwzględnienie zawarty w odwołaniu zarzut, iż w aktach sprawy brak jest ugody pomiędzy P. S. , a właścicielami sąsiednich działek na przesunięcie cieku wodnego, gdyż nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania. Zgodnie z oświadczeniem Wójta Gminy R. właściciele działek nie zgłaszali roszczeń ani szkód związanych z przesunięciem rowu, jak również nie występowali o zatwierdzenie ugody w sprawie zmiany stosunków wodnych.

Wszelkie pozostałe kwestie, nie związane z przedmiotem postępowania, w tym np. podnoszona przez Panią U. C. kwestia przyłącza energetycznego do budynku, nie mogły być przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu.

Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie U. C. podnosząc, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu I jak i II instancji, a zaskarżona decyzja zawiera wady formalne i merytoryczne. Podniosła, że podczas wizji w terenie pracownicy Urzędu Gminy, jak i biegły Pan K. nie przedstawili mapy, na których byłby zaznaczony sporny ciek wodny, by jednoznacznie i całościowo zbadać jego przebieg. Biegły podczas oględzin nie wykonał nawet dokumentacji fotograficznej, która by zawierała ciek wodny, który jak wynika z wniosku skarżącej był przedmiotem postępowania administracyjnego. Nie przedstawił w toku postępowania mapy z zaznaczonym przebiegiem cieku wodnego z góry [...] od źródła do ujścia do rzeki R. , mimo, że skarżąca wnioskowała o ich dołączenie. Brak takich mam powoduje rozbieżność, co do przedmiotu postępowania: skarżąca mówi o cieku wodnym a organ I i II instancji o rowie z tej samej działki.

Dalej skarżąca wskazała, że nie zgadza się z uzasadnieniem decyzji SKO w N. S., iż zmiana położenia cieku wodnego nie może powodować zalewania jej nieruchomości. Fakt zalania nieruchomości po raz pierwszy od 2002 r. (rozpoczęcie budowy) był faktem i nastąpił w dniu 22.07.2018 r., zdarzenie to zgłosiła telefonicznie, a następnie pisemnie do Urzędu Gminy w R. . W toku postępowania informowała o tym fakcie i SKO w N. S. wiedziało o tym. Do dnia dzisiejszego pracownicy Urzędu Gminy w R. nie przybyli by ocenić straty po zalaniu. Brak zainteresowania Urzędu Gminy w tym względzie. Pracownicy skupili się zbytnio na bronieniu interesów jednej ze strony sporu, której działanie (przesunięcie cieku wodnego) doprowadziło do zalania nieruchomości skarżącej. Takiego zalania jak w lipcu nie było od ponad 16 lat. Skarżąca wskazuje, że jest oczywiste, iż zmiana przebiegu cieku wodnego na działce [...] (woda płynąca ciekiem wodnym po zmianie jego przebiegu musi pokonać dwa ostre zakręty 90 stopni zanim wpadnie do przepustu pod drogą gminną) doprowadziła do zalania jej nieruchomości. We wcześniejszych latach też były ulewy, ale nigdy nie było takiego zalania jak w lipcu 2018 r. To prawda podczas ulewy nie było mnie w domu, byłam w pracy ale powstałe szkody podmulenia jednoznacznie wskazywały, iż woda przelewał się na moją działkę z cieku wodnego którego koryto przesunęli Państwo S. w maju 2018 r. Gdyby pracownicy UG w R. zareagowali na zgłoszenie skarżącej, to mieli możliwość oceny szkód i miejsca oraz przyczyny ich powstania.

Ponadto organ I instancji nie przedstawił w uzasadnieniu decyzji dowodów, opinii, ekspertyz na podstawie, których wywiódł wniosek, że do zalania nieruchomości skarżącej nie doszło z przesuniętego cieku wodnego (zmiana jego położenia i utrudnienie spływu poprzez pokonanie dwóch zakrętów o kącie 90 stopni).

Skarżąca zarzuciła, że w opinii biegłego, na której oparto zaskarżone rozstrzygnięcie, podano nieprawdziwe informacje.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.

Do dnia dzisiejszego stan epidemii nie został odwołany.

Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2). Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3).

Na mocy powołanego wyżej art. 15zzs4 zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 października 2020 r. (k - 40) niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. - tj. w przypadku, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r, poz. 1566 z późn. zm.). Poprzednia ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1121) z dniem 1 stycznia 2018 r. została uchylona i zastąpiona przez ustawę z dnia 20 lipca 2017 r.

Sąd badał prawidłowość zaskarżonej decyzji zgodnie z przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r, poz. 1566 z późn. zm.) – zwanej dalej "ustawą", bowiem sprawa została wszczęta po jej wejściu w życie, o czym stanowi art. 574 obowiązującej ustawy z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne.

Stosownie do art. 234 ustawy :

Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie (ust. 1).

Ust 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności.

4. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane.

5. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt.

Prowadzone postępowanie administracyjne powinno, zatem zmierzać do wyjaśnienia i ustalenia czy istnieją podstawy do nałożenia na właściciela obowiązków określonych w art. 234 ust 3 prawa wodnego. W tej normie prawnej mowa o każdej zmianie stanu wód, która pociąga za sobą szkodliwe skutki dla sąsiednich nieruchomości. Ustawa prawo wodne dotyczy szeroko rozumianych "stosunków wodnych " a z wymienionymi w art. 234 ustawy nagannymi działaniami właściciela wobec gruntów sąsiednich wiąże określoną odpowiedzialność. Organ administracji ma, zatem obowiązek zastosować art. 234 ust 3 w przypadku stwierdzenia zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 234 ust 1 pkt 1 i 2 a następnie nałożyć w drodze decyzji administracyjnej sankcję za spowodowanie zmiany stosunków wodnych. Sankcja przewidziana w art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, może mieć zastosowanie w przypadku stwierdzenia, że zachodzi którakolwiek z okoliczności wymienionych w ust. 1 tej normy. Sankcja przewidziana w ust. 3 nie dotyczy natomiast sytuacji unormowanej w ust. 2, ponieważ unormowano tam obowiązki właściciela gruntu usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody powstałych na skutek działań osób trzecich lub wskutek przypadku, niezależnie od woli właściciela gruntu. Nałożenie obowiązku wynikającego z ust. 3 ustawy musi być, zatem poprzedzone ustaleniem, że właściciel gruntu zmienił kierunek i natężenie odpływu wody opadowej lub roztopowej, bądź kierunek odpływu wody ze źródeł, lub też, że odprowadza wody lub wprowadza ścieki na grunty sąsiednie.

Cytowany art. 234 ust 1 ustawy przewiduje bezwzględny zakaz dokonywania zmiany kierunku i natężenia odpływu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich oraz odprowadzania wód i ścieków na grunty sąsiednie. Natomiast wydanie decyzji w trybie ust. 3 powołanego przepisu zależne jest od ustalenia następujących okoliczności faktycznych:

< czy właściciel gruntu dokonał zmiany kierunku i natężenia odpływu wód na swoim gruncie

< czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie

< czy pomiędzy zmianą stanu wody i szkodą istnieje związek przyczynowo skutkowy.

W orzecznictwie sądowym, które nie straciło aktualności w nowym stanie prawnym - zwraca się uwagę, że sprawy z zakresu zastosowania art 29 prawa wodnego (obecnie art. 234 ustawy) są na tyle skomplikowane, że ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wymaga wiadomości specjalnych, które bądź posiadają wyspecjalizowani pracownicy organu gminy, bądź istnieje potrzeba zasięgnięcia opinii rzeczoznawcy. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. II OSK 1621/13 (LEX nr 1794210) stwierdził, że "postępowanie wyjaśniające w sprawie dotyczącej uregulowania stosunków wodnych na gruncie, w tym ewentualnego nałożenia w trybie administracyjnym obowiązków na podstawie art. 29 ust. 3 p.w.( obecnie art. 234 ust 3 ustawy), z racji na jego specyfikę i skomplikowanie wymaga sięgnięcia do wiedzy specjalistycznej. Nie może ograniczać się wyłącznie do stwierdzenia wykonania określonych prac na gruncie. Organ musi ustalić oraz wykazać istnienie związku przyczynowo - skutkowego między dokonaną zmianą na działce a wynikłą z powodu tej zmiany szkodą na gruncie sąsiednim. Wymaga to, co do zasady odpowiedniej wiedzy z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych oraz ewentualnie przeprowadzenia odpowiednich badań, analiz i obliczeń. Celowe jest, zatem w tej kategorii spraw dopuszczenie dowodu z opinii biegłego". Podobny pogląd wyraził NSA również w wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. II OSK 1538/11 (LEX nr 1367319): "Wydanie decyzji o nałożeniu lub o odmowie nałożenia sankcji określonej w art. 29 ust. 3 p.w. (obecnie art. 234 ustawy) wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, którego celem jest ustalenie, czy właściciel nieruchomości w istocie dokonał zmiany stosunków wodnych na swoim gruncie i czy zmiany te spowodowały szkodę dla sąsiadujących gruntów. Postępowanie takie wymaga wiedzy specjalistycznej i nie może ograniczyć się do stwierdzenia wykonania prac powodujących podwyższenie gruntu. Błędny jest przy tym pogląd, że wykonanie tego rodzaju prac powoduje automatycznie zmianę stosunków wodnych w rozumieniu przepisu art. 29 ust. 1 pkt 1 p.w. (obecnie 234 ustawy)"

Na potrzeby kontrolowanego postępowania administracyjnego została sporządzona opinia mgr inż. M. K. z maja 2019 r- biegłego z zakresu gospodarki wodno - ściekowej.

Dokonawszy kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja nie jest prawidłowa i podlega uchyleniu wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.

Sporządzona w sprawie opinia biegłego mgr inż. M. K. z maja 2019r. nie jest ani zupełna ani na tyle rzetelna, by mogła stanowić dla organu rozstrzygającego sprawę podstawę do prawidłowych ustaleń faktycznych. Tej oceny nie zmienia pisemna odpowiedz biegłego na zarzuty do opinii, sporządzona w dniu 12 listopada 2019 r (w aktach organu II instancji). Opinia posiada istotne braki w zakresie ustaleń hydrologicznych, brak mapy spływu wód przed i po dokonaniu zmiany stanu wód na gruncie, zaznaczonego cieku wodnego [...] i jego przebiegu, działek, przez które przebiega, oznaczenia gdzie znajduje się dom skarżącej, opisu terenu pod względem geologicznym a następnie szczegółowej analizy. Zamiast tego w aktach znajdują się : kserokopia mapy dla celów projektowych i nieopisane kserokopie zdjęć (k – 173-198) Trafne są zarzuty skargi wskazujące na istotne braki opinii w szczególności brak mapy, na której przedstawiony byłby ciek wodny i spływ wód w terenie. Bez tego dokumentu niemożliwe jest określenie kierunku spływu wód przed i po zrealizowaniu prac ziemnych przez A. i M. S.. Biegły wydał opinię głównie w oparciu o pisma i twierdzenia stron, które nie zostały zweryfikowane, następnie powołuje się na materiały, które są szczątkowe i wybiórcze.

Biegły w sporządzonej opinii używa nieprecyzyjnych i nieweryfikowalnych określeń jak : " tak stało się najprawdopodobniej w lipcu 2018 r " k – 16 opinii, "Taką blokadę spływu wody może powodować w rzeczywistości odcinek kryty kanału na działce [...] jeśli prawdziwe są pomiary tego kanału" k – 23 opinii, " w nieustalonym czasie , ale po 2017 r " k – 22 opinii, "bo tak było przypuszczalnie też przed 2018 r" k – 24 opinii.

Skarżąca stanowczo twierdzi, że skutki zmiany gospodarki wodami już wystąpiły, a w wyniku tej zmiany woda płynąca nie wpada bezpośrednio do przepustu pod drogą gminną, tylko musi pokonać dwa zakręty i dopiero wpływa do przepustu. Zdaniem skarżącej, taki stan rzeczy doprowadził do zalania jej nieruchomości w dniu 22 lipca 2018 r (czego nie odnotowała przed wykonaniem prac ziemnych) i dalej może powodować zalewanie nieruchomości będącej jej własnością. Skarżąca domaga się, aby trasa cieku na działce nr [...] przebiegała, tak jak przed zmianą. Te twierdzenia skarżącej wymagają dokładnej weryfikacji przez biegłego przybranego w sprawie.

Zaprezentowany w dotychczasowej opinii sposób rozumowania biegłego, bez pełnego zbadania stanu sprawy nie zasługuje na aprobatę. Wbrew stanowisku z uzasadnienia zaskarżonej decyzji opinia mgr inż. M. K. nie jest zupełna, bowiem zawiera istotne braki i niejasności. Ustalenia biegłego w zasadzie ograniczają się do obserwacji powierzchni gruntu i analizy stanowisk stron, bądź dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych.

Opinia biegłego składa się z 29 stron, z czego większość stanowi prezentacja stanowisk stron postępowania, a następnie dołączono do niej kserokopię mapy dla celów projektowych k – 198, nieczytelny szkic sytuacyjny k – 192, kserokopię mapy z systemu informacji przestrzennej gminy k – 176 i nieopisane kserokopie zdjęć. Biegły stwierdza, że z akt sprawy nie wynika, aby w wyniku zmiany stanu wody powstały jakiekolwiek szkody dla działki należącej do skarżącej, czy też substancji budynku mieszkalnego. Tymczasem z oświadczeń skarżącej wynika, że zgłaszała fakt zalania jej działki w dniu 22 lipca 2018 r a pracownicy urzędu nie przybyli ocenić strat po zalaniu. Z wykonaniem przez Państwa S. prac związanych z przesunięciem koryta cieku skarżąca upatruje realne niebezpieczeństwo zalań jej nieruchomości i domu znajdującego się poniżej drogi. Choć działka nr [...] nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], lecz rozdziela je droga gminna nr 271316K - Łosie - Za wodą – Piaski, to w wyniku prac ziemnych rów w obrębie działki [...] został przesunięty w kierunku działki nr [...], co spowodowało, że woda płynąca rowem musi pokonać dwa zakręty, aby wpłynąć do przepustu zlokalizowanego pod drogą gminną. Tego aspektu biegły nie zbadał ani nie zajął stanowiska w swojej opinii. Zamiast tego biegły kategorycznie stwierdza, że "zmiana stosunków wodnych nie spowodowała szkód na terenie działki [...] ani też w substancji budynków tam posadowionych", (k – 26 opinii, k – 203 kat adm), choć nie podaje na podstawie, jakich przesłanek tak twierdzi. Biegły miał w zakresie swej specjalności wypowiedzieć się, co do istniejących na gruncie faktów, a nie oczekiwać, że strona udowodni prawdziwość swoich twierdzeń na podstawie dokumentów znajdujących się, bądź złożonych do akt administracyjnych. Zdaniem biegłego przyczyną zalania działki [...] w dniu 22 lipca 2018 r była "blokada spływu dużego strumienia wody opadowej z rowu istniejącego powyżej działki [...] i wówczas spowolnienie to w wyniku tej blokady, ale i na wskutek zbyt małych wymiarów tego rowu w tym odcinku w stosunku do olbrzymiego strumienia spływającej podczas oberwania chmury – wody - spowodowało okresowy wypływ tej wody z koryta tego rowu i powierzchniowy i zgodny z naturalnym spadkiem terenu- swobodny spływ tej wody po terenie działek położonych bardziej na południe od spornego terenu - w kierunku drogi gminnej i rowu istniejącego po stronie wschodniej tej drogi. Z rowu lewego przydrożnego drogi gminnej woda ta po podpiętrzeniu przelała się przez asfalt tej drogi na teren działki p U. C. To twierdzenie w żaden sposób nie zostało fachowo uzasadnione. Biegły nie dokonał żadnych pomiarów spiętrzeń czy przepustowości wylotu do rowu gminnego. Nie wypowiedział się odnośnie przyczyny zjawiska w aspekcie wykonanych prac ziemnych. Zamiast tego biegły odwołuje się do bliżej nieokreślonego "logicznego rozumienia faktów" i wskazuje ogólnie "dokumentację zdjęciową", której nie omawia. Na koniec biegły w sposób niedopuszczalny sugeruje organowi, że należy odmówić wydania decyzji nakazującej właścicielom działki [...] w m. Łosie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom ani też przywrócenia stanu poprzedniego (str. 27 opinii , k- 202 akt adm.).

Opinia biegłego jest niekonsekwentna, bowiem ostatecznie biegły ( na str. 28 opinii, k -201 akt adm.) widzi potrzebę zmiany i zabezpieczenia przez "umocnienie skarpy tego rowu u wylotu do rowu gminnego, co najmniej dwoma płytkami ażurowymi (po jednej i po drugiej stronie rowu) i zastabilizowanie w dnie tego rowu u podnóża skarpy w sąsiedztwie tego wylotu do rowu gminnego" oraz ""umocnienie lewego rowu przydrożnego na odcinku ok. 1 m powyżej i 1 metra poniżej miejsca wylotu tego rowu zlokalizowanego na terenie działki nr [...] do lewego rowu przydrożnego drogi gminnej" – wszystko po to by "utrzymać rów na końcowym odcinku działki nr [...] w takim stanie jak obecnie". Gmina R. jest uczestnikiem prowadzonego postępowania administracyjnego (postanowienie z 20 września 2018 r k – 38 akt adm.)

Powołany przez organ biegły nie sprostał potrzebom sprawy a organ II instancji właściwie nie ocenił złożonej opinii w kontekście jej braków i niejasności, tak by dokument ten miał moc dowodową.

Biegły mgr inż. M. K. nie odpowiedział w pełni na odezwę organu, choć biegły stwierdził, że wystąpiła zmiana stanu wody na gruncie, "poprzez zmianę trasy rowu istniejącego na terenie działki nr [...]", w wyniku wykonanych prac na działce Państwa S. , to prawidłowo nie ocenił czy zmiana stanu wody na ich działce oddziaływuje niekorzystnie na działkę skarżącej i w jakich okolicznościach. Nie rozważył też, czy należy przywrócić na działce [...] w m. Ł. stan pierwotny bądź, jakie urządzenia i gdzie należy zastosować, by zapobiec szkodom na działce [...] należącej do skarżącej.

W trakcie dotychczasowego postępowanie organy administracji nie dokonały wystarczających ustaleń faktycznych, dostatecznie nie wyjaśniły stanu sprawy, a zastosowana w zaskarżonej decyzji argumentacja oparta o wadliwą opinię biegłego rzeczoznawcy, nie może prowadzić do stanowczego wniosku, że brak jest w rozpatrywanej sprawie przesłanek do zastosowania art. 234 ust 3 ustawy Prawo wodne. Należy mieć na względzie, że samo zalewanie terenu sąsiedniego, (które nie występowało wcześniej), jeśli nie stanowi normalnego i naturalnego zjawiska przyrodniczego, tylko spowodowane jest działalnością zewnętrzną, jest szkodliwą zmianą w rozumieniu przepisów prawa wodnego.

Postępowanie w tym zakresie wymaga powtórzenia a biegły rzeczoznawca dysponujący wiedzą z zakresu hydrologii w ponownej opinii odpowie na prawidłowo postawione przez organ - Wójta Gminy R. tezy dowodowe.

Organy obu instancji nie wypowiedziały się dotychczas przekonująco, kto jest właścicielem gruntów zajętych przez ciek wodny biorący swój początek na górze [...], na terenie należącym do Skarbu Państwa – Nadleśnictwa [...]. Kwestię tę trafnie podniosła skarżąca w piśmie uzupełniającym z dnia 19 października 2020 r (k – 35 i nast.) Z załączonego przez skarżącą pisma Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 6 października 2020 r,[...] wynika, że niewydzielony ciek znajdujący się między innymi na działce [...] położonej w m. Ł. , gm. R. na MPHP wykazany został w grupie cieków niewyróżnionych tj. cieków znajdujących się poza podstawową warstwą sieci hydrologicznej, w skład których wchodzą zarówno niewielkie cieki naturalne jak i rowy. Zgodnie z art. 223 ust 1 i ust 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r prawo wodne : Jeżeli śródlądowe wody płynące lub wody morza terytorialnego albo morskie wody wewnętrzne zajmą trwale, w sposób naturalny, grunt niestanowiący własności właściciela wód, grunt ten z chwilą zajęcia staje się z mocy prawa własnością właściciela wód (ust 1).

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dotychczasowemu właścicielowi gruntu przysługuje odszkodowanie od właściciela wód na warunkach określonych w art. 472 (ust 2).

Stosownie do art. 22 ustawy prawo wodne śródlądowymi wodami płynącymi są między innymi wody w ciekach naturalnych oraz źródłach, z których te cieki biorą początek (pkt 1). W tej sytuacji prawa właścicielskie w imieniu Skarbu Państwa wykonują PGW Wody Polskie a zgodnie z art. 389 prawa wodnego jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane miedzy innymi na : wykonanie urządzeń wodnych (pkt 6); regulację wód, zabudowę potoków górskich oraz kształtowanie nowych koryt cieków naturalnych (pkt 7); zmianę ukształtowania terenu na gruntach przylegających do wód, mającą wpływ na warunki przepływu wód (pkt 8).

Ten aspekt sprawy zostanie również zbadany przez organy administracyjne przy ponownym jej rozpoznaniu.

Z wszystkich wyżej przytoczonych względów w dotychczasowym postępowaniu administracyjnym naruszono art. 84 § 1 k.p.a w związku z art. 7 i art. 77 § 1 , art. 80 k.p.a. a także art. 107 § 3 k.p.a. Doprowadziło to również do naruszenia zasad postępowania administracyjnego związanych z zaufaniem do władzy publicznej i należytego przekonywania (art. 8 i art. 11 k.p.a ).

Wszystkie naprowadzone motywy sprawiły, że orzeczono jak sentencji wyroku na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 poz. 2325 ze zm.) .