Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 408/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: 15zzs (4) ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 67a § 1 pkt 2, art. 121, art. 122, art. 155 § 1, art. 187
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 134 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 04 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M.Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 rok oraz zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z [...] września 2020 r., na podstawie m.in. art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – dalej: "O.p."), odmówił M. Ł. rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej z tytułu:

- podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT-37) za 2018 r. w wysokości [...] zł w z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł,

- zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT-39) za 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w uzasadnieniu złożonego w dniu [...] lutego 2020 r. wniosku podatnik wskazał, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i obecnie nie posiada środków finansowych na uregulowanie zaległego zobowiązania podatkowego wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Podatnik poinformował, że prowadzi indywidualne gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze świadczenia rentowego, z którego dodatkowo opłaca alimenty, od 1999 r. jest osobą schorowaną. Podatnik oświadczył, że w przypadku ewentualnie pozytywnego załatwienia jego wniosku zobowiązuje się do terminowego regulowania udzielonego układu ratalnego.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ stwierdził, że za odmową udzielenia ulgi w spłacie przemawiał nie tylko sposób powstania przedmiotowych zaległości podatkowych, ale przede wszystkim niejasna sytuacja finansowa strony.

Organ zaznaczył, że pomimo wezwania podatnik nie złożył wymaganych dokumentów, w tym nie wyjaśnił kwestii ciążących na nim zobowiązań finansowych, jak i wydatkowania środków finansowych uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości położonej w P., ul. [...].

Wobec powyższego organ uznał, że nie posiadał wystarczającego materiału dowodowego, na podstawie którego mógłby stwierdzić zaistnienie przesłanek "ważnego interesu podatnika" i "ważnego interesu publicznego" uzasadniających zastosowanie ulgi. Organ stwierdził, że argumenty powoływane przez podatnika dotyczące przyczyn powstania przedmiotowych zaległości podatkowych, stanu zdrowia oraz jego sytuacji rodzinnej, tj. obowiązku alimentacyjnego i ciążących na nim licznych obciążeń finansowych nie zostały w żaden sposób udokumentowane. W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z [...] lutego 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ dokonał ponownej analizy okoliczności powstania przedmiotowych zobowiązań, w tym przesłanek przemawiających za udzieleniem wnioskowanej ulgi w spłacie zaległości podatkowej. Organ wskazał, że podatnik w dniu [...] października 2016 r. zbył ˝ części własności działki o nr [...], o powierzchni [...] m2, zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni [...] m2, położonej w P. przy ul. [...], za cenę [...] zł. Z informacji o czynnościach majątkowych wynika, że na rzecz strony na podstawie aktu notarialnego z [...] października 2016 r. ustanowione zostało odpłatne i dożywotnie użytkowanie na udziale ˝ części ww. nieruchomości. W następstwie dokonanej transakcji podatnik w dniu [...] kwietnia 2017 r. złożył do organu zeznanie (PIT-39), o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2016, wykazując przychód w kwocie [...]zł z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, wykazując jednocześnie kwotę dochodu zwolnionego, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) w kwocie [...]zł. W dniu [...] listopada 2019 r. podatnik złożył korektę zeznania (PIT-39), o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2016, wykazując przychód w kwocie [...]zł z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i jednocześnie deklarując należny podatek do zapłaty w wysokości [...] zł. Z kolei zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł powstało w wyniku nieuregulowania przez podatnika podatku dochodowego od osób fizycznych wynikającego ze złożonego w dniu [...] kwietnia 2019 r. zeznania podatkowego PIT-37 o wysokości osiągniętego dochodu w 2018 r., w którym to zadeklarował podatek do zapłaty w wysokości [...] zł.

Organ zaznaczył, że strona, pomimo prawidłowo doręczonej korespondencji, nie przedłożyła dokumentów dotyczących aktualnej sytuacji finansowej oraz materialnej.

Badając sytuację strony w oparciu o dostępne dowody organ ustalił, że z informacji dotyczącej gospodarstwa domowego z [...] grudnia 2019 r. wynika, że podatnik ([...] lat) prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, uzyskuje dochód z tytułu renty w wysokości [...] zł. Do informacji strona załączyła potwierdzenie wypłaty świadczenia rentowego z [...] grudnia 2019 r., w wysokości [...] zł. W dalszej części informacji strona określiła miesięczne stałe wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, które kształtują się łącznie na poziomie około [...] zł, co stanowi: opłata za zużycie energii elektrycznej [...] zł, opłata za wodę i kanalizację [...] zł, wywóz nieczystości [...] zł, alimenty [...] zł za zakup wyżywienia [...] zł oraz wydatki na ochronę zdrowia [...] zł.

Z informacji wynika również, że strona posiada zadłużenia na łączną kwotę około [...] mln zł, w tym wobec: Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ([...] zł), Burmistrza Gminy S. ([...] zł), Sekuracyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego ([...] zł), Fast Finanse ([...] zł) oraz z tytułu alimentów ([...] zł). Strona wskazała, że przyczyną niemożności uregulowania należności podatkowych w ustawowym terminie był zły stan jego zdrowia i trudna sytuacja rodzinna. Dodatkowo organ ustalił, że podatnik złożył zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (PIT-37) za rok 2018, z którego wynika, że osiągnął przychody z tytułu emerytur, rent krajowych w wysokości [...] zł oraz z innych źródeł w kwocie [...]zł. Z kolei z informacji o dochodach uzyskanych od organu rentowego (PIT-40A) za rok 2019 uzyskał przychód w kwocie [...]zł.

Organ zaznaczył, że podatnik nie przedłożył żadnej dokumentacji potwierdzającej wysokość zadłużenia wobec ww. wierzycieli, w tym również dokumentacji potwierdzającej ponoszone miesięcznie wydatki, czy też dokumentacji medycznej potwierdzającej jego zły stan zdrowia.

W ocenie organu odwoławczego wątpliwość budzi przedstawiona przez podatnika sytuacja finansowa i materialna, bowiem uzyskiwane ze świadczenia rentowego dochody ([...] zł) nie pozwalają stronie regulować dodatkowo miesięcznie rat w wysokości adekwatnej do wysokości zaległości podatkowych i zapewniać możliwie krótki okres jej spłaty. Istotny w sprawie jest fakt, że M. Ł. uzyskał z tytułu zbycia nieruchomości środki finansowe w wysokości [...] zł, przy czym strona zarówno przed organem pierwszej instancji, jak i organem odwoławczym nie wyjaśniła, na jakie cele rozdysponowała wskazane środki pieniężne. Ponadto podatnik nie dołączył żadnych dokumentów potwierdzających ponoszone wydatki, jak i wysokość uzyskiwanego dochodu za okres ostatnich sześciu miesięcy. Organ stwierdził, że w sprawie nie stwierdzono przesłanek uzasadniających zastosowanie ulgi podatkowej.

W skardze z [...] marca 2021 r. skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji obu instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia właściwemu organowi i zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania procesowego, według norm prawem przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa:

1) art. 122 oraz 187 O.p. poprzez naruszenie obowiązku podjęcia analizy dowodów wskazanych przez stronę postępowania, a znajdujących się w dyspozycji organów podatkowych. Zdaniem strony stosownie do art. 122 oraz 187 O.p. ciężar dowodu spoczywa na organach podatkowych;

2) art. 121 i art. 67a O.p. poprzez żądanie niemożliwego i zaniechanie uwzględnienia interesu publicznego.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto argumentację podniesionych zarzutów.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.) zmienionej ustawą z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 1090).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a tej ustawy.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz postępowania poprzedzającego jej wydanie, Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością jej uchylenia. Analiza akt sprawy i wydanych decyzji nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi dotyczących prawidłowości przeprowadzonego postępowania podatkowego. Sąd rozpoznający sprawę w pełni podziela i przyjmuje za podstawę dalszych rozważań ustalenia faktyczne i ocenę prawną poczynione w sprawie przez organ. W oparciu o zebrany materiał dowodowy organ ocenił go w granicach przysługujących mu uprawnień, a swoje stanowisko w sposób należyty uzasadnił. Przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ustalenia faktyczne i motywy rozstrzygnięcia Sąd w pełni akceptuje. W sprawie dochowano wszelkiej staranności w gromadzeniu materiału dowodowego, zmierzającej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z poszanowaniem zasad postępowania podatkowego, w tym zasady praworządności, prawdy obiektywnej oraz zasady zaufania.

Stosownie do art. 67a § 1 O.p., organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może:

1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty;

2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek;

3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Sąd podziela utrwalony w orzecznictwie i uwzględniony przez organy w niniejszej sprawie, pogląd o wyjątkowym charakterze ulg w spłacie należności podatkowych, który nakazuje stosować je tylko w sytuacji, gdy z powodów wyjątkowych podatnik nie może wywiązać się z obowiązku uiszczenia obciążających go zaległości podatkowych. Ulgi w spłacie należności stanowią wyjątki od zasady powszechności opodatkowania, a zostały dopuszczone przez ustawodawcę jako niezbędne z punktu widzenia kompletności systemu podatkowego. Tym bardziej szczególny charakter muszą mieć okoliczności uzasadniające umorzenie zaległości podatkowych, skutkujące wygaśnięciem zobowiązania podatkowego, co oznacza w istocie rezygnację Skarbu Państwa lub gminy z należnych im wpływów. Wyjątkowy i szczególny charakter ulg w spłacie należności przejawia się w oparciu decyzji w tym przedmiocie na tzw. "uznaniu administracyjnym". Oznacza ono, że nawet w przypadku wystąpienia przesłanek zastosowania ulgi (umorzenia zaległości podatkowych, ich odroczenia, bądź rozłożenia na raty), organ podatkowy nie jest zobligowany do udzielenia wnioskowanej ulgi. Jej fakultatywne zastosowanie możliwe jest tylko w sytuacji, gdy zostanie stwierdzone zaistnienie przesłanek, od których wystąpienia przepis prawa uzależnia podjęcie rozstrzygnięcia korzystnego dla strony (udzielenia ulgi). Korzystając wówczas z uznania administracyjnego organ wydający decyzję dokonuje wyboru rozstrzygnięcia, przez co może, pomimo istnienia przesłanek udzielenia ulgi, odmówić uwzględnienia wniosku strony. Natomiast stwierdzenie braku przesłanek zawsze skutkować będzie odmową uwzględnienia wniosku o zastosowanie ulgi, co oznacza, że w takiej sytuacji jest to decyzja związana. Uznanie administracyjne jest ograniczone jedynie dyrektywami wyboru, a zatem "interesem publicznym" oraz "ważnym interesem podatnika". Ważny interes podatnika oraz interes publiczny nie zostały przez ustawodawcę zdefiniowane. Dlatego w każdej konkretnej sprawie ocena istnienia tych przesłanek może przejawiać się w sposób odmienny. Wymaga jednak zwrócenia uwagi, że w oparciu o piśmiennictwo doktryny prawa oraz judykaturę sądową można określić podstawowe ich ramy. Kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych sprawy mających wskazywać na ważny interes podatnika lub interes publiczny, oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów. Kontroli sądu nie podlega zatem uznanie administracyjne samo w sobie, ale sposób w jaki nastąpiło zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, uzasadnienie stanowiska organu, a także to, czy swobodne uznanie organu podatkowego nie przekształciło się w uznanie dowolne. Decyzja uznaniowa może być zatem przez Sąd uchylona jedynie w wypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić zaś wówczas, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia sprawy materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego, a także gdyby dokonał wykładni występujących w art. 67a O.p. pojęć niezgodnie z ogólnymi zasadami prawa. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej obejmuje samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, ale nie rozstrzygnięcie, będące wynikiem dokonania określonego wyboru (por. wyroki NSA z 15 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 660/07; z 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 671/11 oraz z 14 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1496/10 – wszystkie orzeczenia dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie organy należycie i niewadliwe ustaliły stan faktyczny. Ponadto właściwie rozważono argumenty w odniesieniu do przesłanki "ważnego interesu podatnika", jak również przesłanki "interesu publicznego".

Wymaga zwrócenia uwagi, że "ważny interes podatnika" nie może być utożsamiany jedynie z trudnościami finansowymi strony lub jej problemami osobistymi. O przesłance ważnego interesu dłużnika mówić można w razie znacznego obniżenia zdolności płatniczych dłużnika spowodowanych zdarzeniem losowym (np. powódź, pożar, kradzież lub inne zdarzenie uznane za wyjątkowe), uniemożliwiającego uregulowanie zaległości przez podatnika, przy równoczesnym uwzględnieniu normalnej sytuacji ekonomicznej podatnika, wysokości uzyskiwanych przez niego dochodów oraz ponoszonych wydatków. Przesłanki ważnego interesu podatnika nie można ograniczać tylko do sytuacji nadzwyczajnych.

W orzecznictwie wskazuje się, że ważny interes podatnika nie może być utożsamiany wyłącznie z wydarzeniem nadzwyczajnym i losowym. Oczywiście trudna sytuacja finansowa również może uzasadniać umorzenie zaległości podatkowej. Tym niemniej należy podkreślić, że o istnieniu ważnego interesu podatnika decydują kryteria obiektywne, zgodne z powszechnie obowiązującą hierarchią ważności. Nie można go utożsamiać z subiektywnym odczuciem podatnika, że akurat jego sytuacja uzasadnia zastosowanie ulgi (por. wyrok NSA z 15 lipca 2016 r. o sygn. akt II FSK 1685/14, z 9 czerwca 2016 r., sygn. akt II FSK 1298/14). Nie można też "ważnego interesu podatnika" upatrywać wyłącznie w dolegliwości finansowej, jakiej doświadcza w związku z koniecznością wywiązania się z ciążących na nim zobowiązaniach (por. wyrok NSA z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt II FSK 3001/13 oraz wyrok NSA z 7 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1000/09). W wyroku z 12 lutego 2003 r., sygn. akt III SA 1838/01 (Mon. Pod. 2003/7/43), NSA przesłankę "interesu publicznego" określił jako "dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji itp.". Przy jej ocenie należy również uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy.

Mając na uwadze treść art. 67a § 1 pkt 2 O.p. wskazać należy również, że to podatnik, który występuje z wnioskiem o zastosowanie ulgi ma obowiązek uzasadnić wniosek, wskazać okoliczności, które jego zdaniem uzasadniają jego "ważny interes" lub "interes publiczny". Aby nie narazić się na negatywne rozstrzygnięcie strona powinna ujawniać fakty oraz dowody będące w jej posiadaniu, przyczyniając się tym samym do wyjaśnienia sprawy. To podatnik występuje ze stosownym wnioskiem o wszczęcie postępowania w tym zakresie i to podatnik powinien starać się wykazać, że znajduje się w takiej sytuacji, która uzasadnia przyznanie ulgi. Ciężar dowodzenia zdecydowanie przesuwa się na stronę podatnika, gdyż tylko on posiada w tym zakresie stosowną wiedzę. W interesie podatnika leży podanie do wiadomości organów wszystkich istotnych okoliczności sprawy i dopilnowanie utrwalenia ich w dokumentach. Podatnik musi mieć świadomość, że zgodnie z ogólną zasadą postępowania dowodowego, ciężar dowodzenia spoczywa na tym, kto wywodzi określone skutki prawne. Do niego należy inicjatywa dowodowa i to on powinien współprzyczyniać się do gromadzenia dowodów.

W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji, kierując się zasadą prawdy obiektywnej sformułowaną w art. 122 O.p. i regułą kompletności postępowania dowodowego, wynikającą z art. 187 O.p., w sposób rzetelny zebrały cały materiał dowodowy oraz podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w toku prowadzonego postępowania podatkowego. Zaznaczyć należy, że organ odwoławczy podjął inicjatywę dowodową kierując do skarżącego w dniu [...] listopada 2020 r., w trybie art. 155 O.p., wezwanie w celu przedłożenia materiału dowodowego, który stanowiłby potwierdzenie obecnej, rzeczywistej sytuacji finansowej podatnika. Skarżący, pomimo prawidłowo doręczonej korespondencji, nie przedłożył żądanych dokumentów dotyczących aktualnej sytuacji finansowej oraz materialnej. Nie dołączył żadnych dokumentów potwierdzających ponoszone wydatki, jak i wysokość uzyskiwanego dochodu za okres ostatnich sześciu miesięcy, o które zwrócił się organ odwoławczy w wezwaniu z [...] listopada 2020 r., a które stanowiłyby potwierdzenie obecnej, rzeczywistej sytuacji finansowej podatnika. Wskazać należy, że określone przez podatnika dochody i wydatki w informacji dotyczącej gospodarstwa domowego wnioskodawcy z [...] grudnia 2019 r. przed organem pierwszej instancji na dzień złożonego odwołania mogły ulec zmianie. Skarżący nie przedstawił w sposób rzetelny informacji, jak i stosownych dokumentów o swojej sytuacji finansowej. Wskazać należy, że przedłożenie przez skarżącego stosownych dokumentów oraz czynny udział w postępowaniu pozwoliłby na rzeczywistą weryfikację sytuacji materialnej, w jakiej skarżący się znajduje. Jednakże poprzez brak inicjatywy w tym zakresie, strona sama dobrowolnie pozbawiła się możliwości udzielenia dodatkowych wyjaśnień mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie.

Sąd podziela stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że skarżący nie współpracował zarówno z organem pierwszej, jak i drugiej instancji przy gromadzeniu materiału dowodowego. Organy obu instancji miały ograniczone możliwości poprawnego zbadania sytuacji materialno-finansowej podatnika i jego możliwości płatniczych. Prawidłowe jest stanowisko organów, że skarżący nie udowodnił w sposób dostateczny, że udzielenie ulgi w spłacie leży w jego ważnym interesie, bądź wynika z interesu publicznego.

Podkreślić należy, że udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych ma charakter wyjątkowy i w związku z tym nie może być utożsamiane z subiektywnym przekonaniem podatnika o zasadności udzielenia ulgi wyłącznie na podstawie argumentacji, bez przedłożenia przy tym dowodów potwierdzających sytuację ekonomiczną. Rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowych, co do zasady traktowane jest jako incydentalna pomoc zmierzająca do uzyskania stabilizacji finansowej podatnika. Ważne jest aby przejściowe trudności finansowe wnioskodawcy były spowodowane okolicznościami noszącymi cechy czynników niezależnych od niego, a nie będącymi następstwem przyjętych strategii ekonomicznych. Wskazać należy, że rozłożenie na raty zapłaty należności podatkowej jest szczególnego rodzaju ulgą podatkową stanowiącą odstępstwo od zasady równości opodatkowania, a zatem jej stosowanie może mieć miejsce w okolicznościach, z reguły niezależnych od postępowania podatnika. To w jaki sposób podatnik gospodaruje swoim majątkiem i swoimi dochodami nie jest i nie może stanowić przesłanki uzasadniającej udzielenie wnioskowanej ulgi.

W ocenie Sądu argumentacja podatnika o zasadności udzielenia żądanej ulgi, bez przedłożenia przy tym dowodów potwierdzających jego aktualną sytuację ekonomiczną, nie może stanowić o słuszności udzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty zapłaty przedmiotowych zaległych zobowiązań podatkowych. Przedstawiona przez skarżącego trudna sytuacja finansowa nie stanowi w niniejszym przypadku wystarczającej przesłanki do zastosowania ulgi w postaci rozłożenia na raty zapłaty przedmiotowych zaległości podatkowych, bowiem trudna sytuacja finansowa z punktu widzenia konstytucyjnej zasady równości i sprawiedliwości opodatkowania, nie może stanowić samodzielnej i bezpośredniej przesłanki ważnego interesu podatnika, uzasadniającej udzielenie żądanej ulgi. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do niedopuszczalnego wniosku, że każdy podatnik posiadający zaległości przekraczające możliwości jego spłaty, spełnia przesłanki do uzyskania ulgi w postaci rozłożenia ich zapłaty na raty. Organy miały również ograniczone możliwości odniesienia się do powoływanego przez stronę "złego stanu zdrowia" w związku z brakiem jego udokumentowania w sposób dostateczny.

W konsekwencji niezasadne okazały się zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów art. 67a § 1 pkt 2 O.p. w związku z art. 121 O.p. poprzez ich wadliwą wykładnię, zgodnie z którą rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowych miałoby być zależne od wystąpienia sytuacji nadzwyczajnej, wyjątkowej, niezależnej od postępowania podatnika. To w interesie podatnika jest przedstawienie takiego materiału dowodowego, z którego jednoznacznie można ustalić jego rzeczywistą sytuację materialno-finansową. Ciężar udowodnienia poniesionych wydatków, złożenie stosownych wyjaśnień w zakresie wykorzystania uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości środków finansowych spoczywa na podatniku, który wywodzi z tego korzystne dla siebie skutki prawne. Nie można bowiem obciążać organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów, jeśli podatnik posiadający najpełniejszą wiedzę o przebiegu zdarzeń finansowych, faktów tych nie ujawnia. W interesie podatnika jest współdziałanie z organem w ustaleniu jego rzeczywistej sytuacji materialnej, finansowej, zdrowotnej, które pozwolą podjąć organowi podatkowemu właściwe rozstrzygnięcie. Skarżący nie wykazał chęci współpracy z organami. Zatem organy poczyniły ustalenia faktyczne na podstawie zgromadzonego materiału w sprawie i trafnie uznały, że okoliczności dotyczące trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej przejawiające się brakiem możliwości ich spłaty nie stanowią jednocześnie podstawy do zastosowania żądanej ulgi. W sprawie podjęto wszelkie niezbędne działania dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie przekraczając przy tym zasady swobodnej oceny dowodów.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.