Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 738/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 2, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 62 ust. 4, ust. 4b pkt 1, art. 64 ust. 2, art. 71 ust. 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c, ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 110
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia WSA Robert Hałabis, , po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 20 września 2021 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia 21 lipca 2021 r., nr [...] i wymierzył M. S. karę pieniężną w kwocie 15 000 zł za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak za przejazd bez zezwolenia kategorii VII.

Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły następujące ustalenia.

W dniu 26 stycznia 2021 r. na terenie Oddziału Celnego w P. dokonano kontroli zespołu pojazdów złożonego z ciągnika samochodowego oraz dwóch naczep o numerach rejestracyjnych [...] / [...] / [...] oraz odrębnych numerach VIN: [...], [...], [...] Kierujący pojazdem wykonywał międzynarodowy transport drogowy na rzecz przedsiębiorcy M. S. (dalej jako "skarżący"), prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] M. S.. Zespołem pojazdów przewożono dwa kontenery.

W wyniku kontroli stwierdzono, że kierowca nie posiadał i nie okazał do kontroli zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii VII, wymaganego w przypadku przejazdu wykonywanego zespołem pojazdów złożonym z liczby pojazdów większej, niż określona w art. 62 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Przebieg i wyniki kontroli udokumentowano w protokole z dnia 26 stycznia 2021 r. nr [...]

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. (dalej jako "organ I instancji") decyzją z dnia 21 lipca 2021 r. na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy Prawo o ruchu drogowym nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych zespołu pojazdów złożonego z ciągnika samochodowego oraz z naczepy i przyczepy jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V.

W wyniku rozpatrzenie odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z dnia 20 września 2021 r. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej rozstrzygnięcia i na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy o Prawo o ruchu drogowym nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak za przejazd bez zezwolenia kategorii VII. W pozostałej części utrzymał decyzję w mocy.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podniósł na wstępie, że w dniu 13 marca 2021 r. weszła w życie ustawa z dnia 18 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021, poz. 54, dalej jako "ustawa zmieniająca"). Zgodnie z art 11 ust. 1 ustawy zmieniającej, do postępowań w sprawie nałożenia kary pieniężnej za brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii VII, o którym mowa w art 64d ust 1 ustawy zmienianej w art 3 w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Odnosząc się do sprawy organ wskazał, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone skarżącemu w dniu 19 lutego 2021 r., przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej i nie została wydana decyzja ostateczna przed dniem 13 marca 2021 r. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie miały przepisy dotychczasowe.

Dyrektor wyjaśnił, że ograniczył się do uchylenia decyzji organu I instancji w części dotyczącej rozstrzygnięcia, ponieważ ocena prawna stwierdzonego naruszenia ogranicza się wyłącznie do zmiany numeracji kategorii wymaganego zezwolenia, bez zmiany wysokości kary pieniężnej.

Organ odwoławczy wskazał następnie, że stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 Prawa o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ, a kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom wymienione zezwolenie. Zgodnie z przepisem art. 62 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym zespół pojazdów może składać się najwyżej z 3 pojazdów, a zespół ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny - z 2 pojazdów. Stosownie do art. 62 ust. 4b pkt 1 tej ustawy przejazd zespołu pojazdów złożonego z liczby pojazdów większej niż określona w ust. 4 wymaga zezwolenia, o którym mowa w art. 64d, to jest zezwolenia kategorii VII. W niniejszej sprawie kierowca pojazdu nie posiadał przy sobie i nie okazał na żądanie upoważnionego do kontroli funkcjonariusza zezwolenia kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego o numerach rejestracyjnych [...] / [...] / [...], ważnego w dniu kontroli.

Jednocześnie organ zauważył, że kontrolowanym zespołem pojazdów przewożono dwa kontenery. Towar ten stanowił ładunek podzielny, istniała możliwość jego podziału na mniejsze ładunki. Przepis art. 64 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym formułuje zakaz przewozu ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym uprawnionym do poruszania się na podstawie zezwoleń innych niż kategorii I lub kategorii II. Intencją ustawodawcy było umożliwienie przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku niepodzielnego, w przypadku którego nie ma technicznej możliwości przewiezienia tego ładunku w sposób zgodny z obowiązującymi normami. W sytuacji przewozu ładunku podzielnego ustawodawca przyjął zaś co do zasady istnienie możliwości przewozu tego ładunku pojazdami normatywnymi.

Zgodnie z art. 140ab ust. 2 Prawa o ruchu drogowym w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, to jest w sytuacji przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku innego niż niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I i II, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W okolicznościach sprawy znajduje zastosowanie art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c), który w przypadkach innych, niż wymienione pod literami a) i b), ustala karę pieniężną w wysokości 15 000 zł.

Organ drugiej instancji nie podzielił wyrażonego w odwołaniu stanowiska skarżącego, według którego poddany kontroli zespół pojazdów składał się z dwóch, a nie z trzech pojazdów. Organ wskazał, że:

- pod numerem rejestracyjnym [...] - zarejestrowano trzyosiowy ciągnik samochodowy o numerze identyfikacyjnym VIN: [...], wydając dowód rejestracyjny seria i numer [...]/[...] [...] i tablice rejestracyjne nr [...]

- pod numerem rejestracyjnym [...] - zarejestrowano dwuosiową naczepę ciężarową o numerze identyfikacyjnym VIN: [...], wydając dowód rejestracyjny seria i numer [...]/[...] [...] i tablicę rejestracyjną nr [...];

- pod numerem rejestracyjnym [...] - zarejestrowano pięcioosiową naczepę ciężarową o numerze identyfikacyjnym VIN: [...], wydając dowód rejestracyjny seria i numer [...] [...] i tablicę rejestracyjną nr [...]

Organ odwoławczy podkreślił, że stosownie do przepisu art. 71 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym dowód rejestracyjny jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu, który spełnia określone prawem wymagania, w tym wymagania o charakterze technicznym. Dowód rejestracyjny jest zatem dokumentem urzędowym, potwierdzającym, że pojazd, którego rejestracja została w ten sposób potwierdzona, jest pojazdem w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym. Definicje pojazdu zawierają zaś art. 2 pkt 31, pkt 50 i pkt 52 powołanej ustawy. W pojęciu pojazdu mieści się również naczepa. Jeżeli zatem zarówno ciągnik, jak i obie naczepy były zarejestrowane jako odrębne pojazdy, to brak jest podstaw do zarzucenia organowi niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, dotyczących rzeczywistego charakteru połączonych elementów zespołu pojazdów. Status pojazdu określa bowiem dowód rejestracyjny, a nie sposób jego użytkowania. W rozpatrywanej sprawie nie przedstawiono zaś żadnych wiarygodnych dowodów, które mogłyby podważyć prawdziwość danych zawartych w dowodach rejestracyjnych naczep.

W ocenie organu bez znaczenia pozostaje fakt zarejestrowania pojazdu jako naczepy pięcioosiowej, co według strony miałoby wskazywać, że kontrolowany zespół pojazdów składał się z dwóch, a nie z trzech pojazdów. Zdaniem organu nie ma również znaczenia w sprawie podnoszony przez skarżącego argument, że naczepa kontenerowa wchodząca w skład kontrolowanego pojazdu członowego faktycznie składa się z dwóch części, z których pierwsza posiada dwie osie, natomiast druga posiada trzy osie i nie jest w stanie poruszać się samodzielnie po drodze bez podłączenia jej do pojazdu poprzedzającego. Ustawa Prawo o ruchu drogowym nie wymaga bowiem, aby zarejestrowany pojazd był w stanie samodzielnie poruszać się po drodze. Fakt, że tylny człon naczepy nie może być używany bez pojazdu poprzedzającego, nie zaprzecza możliwości zakwalifikowania obu tych środków transportu jako osobnych pojazdów.

Organ odwoławczy wskazał również na brak wystąpienia w sprawie przesłanek, które w świetle art. 140aa ust. 4 ustawy Prawa o ruchu drogowym dawałyby podstawę do umorzenia postępowania. W szczególności strona nie udowodniła zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W ocenie organu nie było żadnych przeszkód, aby przewoźnik wykonał przewóz towaru ciągnikiem siodłowym o nr rej. [...] wraz z dołączoną naczepą o nr rej. [...], co wynika również z przedstawionej przez stronę oceny technicznej. Natomiast w przypadku przewozu towaru niepodzielnego przewoźnik mógłby uzyskać zezwolenie kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego składającego się z ciągnika siodłowego o nr rej. [...], naczepy o nr rej. [...]oraz naczepy o nr rej. [...]

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że w sytuacji stwierdzonego w sprawie przewozu ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym, zasadnym było nałożenie kary pieniężnej jak za przejazd bez zezwolenia kategorii VII.

M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, zarzucając naruszenie:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 140aa ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, polegające na przyjęciu contra legem, że przepis ten nakłada obowiązek nałożenia kary pieniężnej również na pojazd inny, niż nienormatywny w rozumieniu art. art. 2 pkt 35a za przejazd po drodze publicznej bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, w sytuacji gdy przepis stanowi wyraźnie, że obowiązek nałożenia kary pieniężnej w drodze decyzji administracyjnej dotyczy wyłącznie poruszania się pojazdu nienormatywnego po drodze publicznej w dwóch sytuacjach: kiedy nie wydano zezwolenia, o którym w ww. przepisie, jak również, gdy przejazd pojazdu nienormatywnego dokonuje się niezgodnie z warunkami wydanego zezwolenia;

b) art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c, poprzez przyjęcie, że kara pieniężna we wskazanej wysokości powinna zostać nałożona również za poruszanie się po drodze publicznej bez zezwolenia kategorii V pojazdu innego, niż nienormatywny w rozumieniu art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, w sytuacji gdy przepis ten wyraźnie odsyła w art. 140aa ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który z kolei stanowi jedynie o nałożeniu kary pieniężnej za poruszanie się po drodze publicznej bez zezwolenia pojazdu nienormatywnego albo poruszanie się takie pojazdu po drodze publicznej niezgodnie z warunkami wydanego zezwolenia;

c) art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez dokonanie niedopuszczalnej wykładni rozszerzającej zdefiniowanego w tym przepisie pojęcia pojazdu nienormatywnego w celu objęcia nim również zespołu trzech pojazdów ciągnionych przez pojazd mechaniczny, co jest niedopuszczalne, gdy ma doprowadzić do zwiększenia obciążeń jednostki lub doprowadzić do nałożenia na nią dodatkowych obowiązków lub kar;

II. naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 11 w zw. z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako "k.p.a."), poprzez brak wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu niniejszej sprawy, co znajduje swe odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zwłaszcza w zakresie powierzchownej analizy prawnej i braku odniesienie się do zarzutów strony, a konkretnie - braku merytorycznego ustosunkowania się do zarzutu, że należący do skarżącego zespół pojazdów nie może być zakwalifikowany przez art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym jako pojazd nienormatywny.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 11 ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw z dnia 18 grudnia 2020 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 54), do postępowań w sprawie nałożenia kary pieniężnej za brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii VII, o którym mowa w art. 64d ust. 1 ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.; aktualnie Dz. U. 2021, poz. 450 ze zm., dalej powoływanej jako "Prawo o ruchu drogowym" lub "ustawa"), w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli przeprowadzonej w dniu 26 stycznia 2021 r. przez funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej.

Stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem zyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo wypis z zezwolenia w przypadku zezwolenia kategorii I (art. 64 ust. 1 pkt 4).

Zgodnie z art. 62 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym zespół pojazdów może składać się najwyżej z 3 pojazdów, a zespół ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny - z 2 pojazdów. Na mocy art. 62 ust. 4b pkt 1 powołanej ustawy przejazd zespołu pojazdów złożonego z liczby pojazdów większej niż określona w ust. 4 wymaga zezwolenia, o którym mowa w art. 64d, to jest zezwolenia kategorii VII. Jak stanowi bowiem art. 64d ustawy, zezwolenie kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego jest wydawane na jednokrotny lub wielokrotny przejazd po drogach publicznych w wyznaczonym czasie, na trasie wyznaczonej w zezwoleniu. Zezwolenie wydaje się dla pojazdu, którego ruch, ze względu na jego wymiary, masę lub naciski osi, nie jest możliwy na podstawie zezwoleń kategorii I-VI.

Jednocześnie art. 64 ust. 2 ustawy zabrania przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (art. 140aa ust. 1 Prawa o ruchu drogowym). Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, naczelnik urzędu celno-skarbowego lub zarządca drogi (art. 140aa ust. 2 ustawy).

Karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 ustawy. Zgodnie z pkt 3 ostatnio wymienionego przepisu, wysokość kary za brak zezwolenia kategorii VII wynosi: a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15000 zł - w pozostałych przypadkach.

W przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia (art. 140ab ust. 2 ustawy).

Przywołane przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowiły podstawę prawną nałożenia na skarżącego M. S. kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł, jak za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII. Podstawę faktyczną nałożenia kary stanowiło ustalenie wykonywania na rzecz skarżącego przejazdu zespołu pojazdów złożonego z liczby pojazdów większej niż określona w art. 62 ust. 4 ustawy i przewozu wskazanym zespołem pojazdów ładunku podzielnego w postaci dwóch kontenerów. W toku kontroli ustalono, że z ciągnikiem samochodowym, za pomocą standardowego "siodła", była połączona naczepa, a przyczepa została połączona z naczepą za pomocą wsuwanego w naczepę dyszla. Jednocześnie z dokumentów związanych z rejestracją pojazdów wynika, że wystawione zostały trzy odrębne dowody rejestracyjne i nadano trzy odrębne numery rejestracyjne. Mianowicie pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano ciągnik samochodowy o numerze VIN [...] i wydano dowód rejestracyjny [...] [...], pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano dwuosiową naczepę ciężarową o numerze VIN [...] i wydano dowód rejestracyjny DR/[...] [...] oraz pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano pięcioosiową naczepę ciężarową o numerze VIN [...] i wydano dowód rejestracyjny DR/[...] [...]. W każdym przypadku wydano odrębne tablice rejestracyjne ze wskazanymi wyżej numerami rejestracyjnymi.

W tych okolicznościach organy uznały, że skontrolowany zespół pojazdów składał się z trzech pojazdów, podczas gdy w świetle art. 62 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym zespół pojazdów ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny może składać się najwyżej z dwóch pojazdów.

Natomiast według skarżącego w skład zespołu pojazdów wchodziły dwa pojazdy, to jest ciągnik samochodowy oraz pięcioosiowa naczepa, składająca się z dwóch części. Naczepa oznaczona nr rej. [...] składa się z dwóch modułów. Zdaniem skarżącego, każdy z modułów naczepy pięcioosiowej o nr rej. [...] nie może być potraktowany jako osobny, pojedynczy pojazd. Tylna część naczepy dwudzielnej nie może być podłączona bezpośrednio do pojazdu ciągnącego i nie może w żaden sposób poruszać się po drodze jako pojedynczy pojazd.

W ocenie Sądu na akceptację zasługiwało stanowisko organu uznającego nienormatywność skontrolowanego zespołu pojazdów, gdyż w świetle obowiązujących przepisów prawa należało stwierdzić, że zespół pojazdów ciągnięty przez pojazd silnikowy składał się z trzech, nie zaś z dwóch pojazdów. Prawidłowe i niekwestionowane w sprawie są także ustalenia organów leżące u podstaw wyrażonego stanowiska.

Trafnie zwrócono uwagę w zaskarżonej decyzji na definicje pojęcia pojazdu w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Zgodnie z art. 2 pkt 31 Prawa o ruchu drogowym pojazdem jest środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna lub urządzenie do tego przystosowane. Z kolei przyczepa to pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem (art. 2 pkt 50). Natomiast naczepa to przyczepa, której część spoczywa na pojeździe silnikowym i obciąża ten pojazd (art. 2 pkt 52).

Z przytoczonych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że pojęcie pojazdu w rozumieniu ustawy nie odnosi się wyłącznie do środków transportu, które są przeznaczone do samodzielnego poruszania się po drodze. Pojazdami są także przyczepa oraz naczepa, mimo niewyposażenia ich w silnik. Stąd też akcentowana przez skarżącego okoliczność braku możliwości poruszania się naczepy trzyosiowej bez połączenia jej z naczepą dwuosiową, nie wyłącza możliwości zakwalifikowania ich jako dwóch odrębnych pojazdów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1801/16).

Istotne znaczenie w omawianej kwestii odrębności pojazdów i w konsekwencji ich liczby ma także fakt wydania trzech odrębnych dowodów rejestracyjnych. Zgodnie bowiem z art. 71 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym dowód rejestracyjny (albo pozwolenie czasowe) jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest. Przepis ten nie dotyczy pojazdów, o których mowa w ust. 3. W świetle powołanego przepisu należy zatem podzielić wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko, że status pojazdu określa dowód rejestracyjny (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt II GSK 67/16 oraz sygn. akt II GSK 2754/16). W związku z tym w sytuacji, gdy w stosunku do ciągnika samochodowego oraz dwóch naczep wydane zostały odrębne dowody rejestracyjne, a zatem zarejestrowano trzy odrębne pojazdy, nie ma podstaw do przyjęcia na gruncie obowiązujących przepisów prawa, że mamy do czynienia jedynie z dwoma pojazdami (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1483/15). Z dokumentów zgromadzonych w sprawie jednoznacznie wynika, że wskazane naczepy mają odrębne dowody rejestracyjne o numerach DR/[...] [...] oraz DR/[...] [...] i wydano w stosunku do każdego z tych pojazdów odrębne tablice rejestracyjne. Wymaga także podkreślenia, że oba wskazane pojazdy mają odrębne numery identyfikacyjne VIN, a w dowodzie rejestracyjnym DR/[...] [...], wydanym dla pojazdu o numerze rejestracyjnym nr [...], wskazany został nr VIN [...], to jest numer VIN naczepy trzyosiowej. Nie było zatem nieuprawnione przyjęcie przez organ, że ostatnio wymieniony dowód rejestracyjny dotyczy pojazdu w postaci naczepy trzyosiowej, o numerze identyfikacyjnym VIN [...], mimo oznaczenia w odpowiedniej rubryce dowodu rejestracyjnego liczby osi pojazdu cyfrą "5".

Jak wyjaśniono już wyżej, okoliczność, że pojazd nie może poruszać się bez pojazdu poprzedzającego, nie wyłącza uznania obu środków transportu za dwa odrębne pojazdy. W świetle przytoczonych wyżej definicji zawartych w art. 2 pkt 31, pkt 50 i pkt 52 ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazd może być przeznaczony do poruszania się po drodze po połączeniu go z innym pojazdem. Nie można także uznać za jeden pojazd dwóch wskazywanych części, skoro bezsprzecznie wydano dwa dowody rejestracyjne i dwa komplety tablic rejestracyjnych, w tym w odniesieniu do naczepy dwuosiowej, która w świetle obowiązujących przepisów nie traci charakteru odrębnego pojazdu po połączeniu z naczepą trzyosiową, mającą także odrębny numer VIN.

W tym miejscu wskazać należy, że w dniu 2 listopada 2018 r. wpłynął do Sejmu RP rządowy projekt zmiany ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr [...]), w którym w ramach zmian w art. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym zaproponowano dodanie w tym artykule, po punkcie 50, punktów 50a oraz 50b zawierających nowe definicje: modułu przyczepy – jako pojazdu posiadającego co najmniej 2 osie niezależne w jednej linii, umożliwiającego połączenie z kompatybilnymi modułami przyczepy (pkt 50a) oraz przyczepy modułowej – jako przyczepy składającej się z jednego modułu przyczepy lub kilku modułów przyczepy, przeznaczonej konstrukcyjnie do przewozu ładunków niepodzielnych (pkt 50b).

W uzasadnieniu projektu powołano się na dostępne aktualnie na rynku pojazdy modułowe wykorzystujące rozwiązania technologiczne umożliwiające podwyższenie możliwości w dziedzinie transportu ciężkiego, wskazując, że tego typu środki transportu będą mogły być wykorzystywane stosownie do ich przeznaczenia, w szczególności do przewozu ładunków niepodzielnych. Projekt ten jednakże, w trakcie trzeciego czytania na posiedzeniu nr 74 Sejmu RP w dniu 14 grudnia 2018 r., został skreślony z porządku obrad. Tym samym, w ocenie Sądu, w aktualnym stanie prawnym nie zachodzą podstawy do przyjęcia, że akcentowany przez skarżącego modułowy charakter i sposób połączenia skutkuje zakwalifikowaniem obu opisanych wyżej niezależnych pojazdów, jako jednego (por. także wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 grudnia 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1582/19, z 12 czerwca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 483/19, z 18 stycznia 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 1352/17 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 12 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 819/20).

Sąd podziela argumentację organu odwoławczego o braku przesłanek do zastosowania w sprawie art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 i ust. 1a pkt 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia.

Nie budzi wątpliwości, że dla zastosowania powołanego wyżej przepisu niezbędne jest wykazanie, iż podmiot wykonujący przewóz podjął zgodnie z zasadami należytej staranności wszelkie możliwe czynności dla zapewnienia wykonywania przewozu zgodnie z prawem. Tego rodzaju okoliczności nie zostały w sprawie wykazane. Przy dołożeniu należytej staranności możliwe zaś było ustalenie, że środki transportu traktowane przez skarżącego jako części jednej naczepy, stanowią w istocie dwa odrębne pojazdy i doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem poprzez przejazd zespołu pojazdów zgodny z art. 62 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1483/15).

Organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył materiał dowodowy sprawy oraz dokonał jego wnikliwej, wszechstronnej analizy i oceny, nie przekraczając przy tym granic swobodnej oceny dowodów. Poza tym dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy w niezbędnym dla jej rozstrzygnięcia zakresie. Legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia nie podważa więc fakt, że kierowca A. K. nie zgodził się z ustaleniami funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej (i odmówił podpisania protokołu z kontroli). Podobnie należy ocenić okoliczność, że skarżący wielokrotnie w swoich wyjaśnieniach kwestionował stanowisko organu o "nienormatywności" pojazdu opierając się m. in. na prywatnej opinii prawnej z dnia 30 kwietnia 2021 r. sporządzonej przez A. J.. Przedmiotowa opinia – z uwagi na jej charakter - nie była dla organu wiążącym dowodem w sprawie. Zaskarżone rozstrzygnięcie zawiera szczegółowe uzasadnienie wraz z wyjaśnieniem znaczenia przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie. Zatem skarżący nie może skutecznie zarzucać, że organ w sposób rażący unikał odpowiedzi na pytanie o normatywną podstawę nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i "lawirował" przywoływanymi przepisami.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Na mocy tego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosowny wniosek został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę (k. 11), a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.