Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 766/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2019-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia do stanu poprzedniego stanu wody na gruncie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] maja 2015 r. A. P. zwrócił się do Wójta Gminy S.(zwany dalej: "Wójtem") o udrożnienie rowu odprowadzającego wodę przebiegającego przez jego działkę nr [...] położoną w miejscowości J., drogę powiatową oraz przez działkę nr [...]. Wnioskodawca wskazał, że w chwili obecnej odpływ wody jest niemożliwy wskutek zasypania przedmiotowego rowu na działce nr [...]

Wskutek ww. wniosku Wójt wszczął postępowanie w sprawie ustalenia, czy zostały zakłócone stosunki wodne na ww. działkach. Po dokonaniu oględzin Wójt wydał w dniu [...] grudnia 2015 r. decyzję nr [...], na mocy której umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zmiany stanu wody na ww. działce wnioskodawcy, wobec braku stwierdzenia wystąpienia wody w ww. rowie, a więc zmiany stanu wód, ani też jakiegokolwiek oddziaływania na grunty sąsiednie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. (zwane dalej: "Kolegium") uchyliło jednak ww. decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, z powodu nieprawidłowości procesowych oraz niewyjaśnienia w sposób dostateczny okoliczności sprawy (decyzja z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...]).

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wójt uzupełnił materiał dowodowy o: kopię mapy zasadniczej obrębu ewidencyjnego J. , wyciąg ze zbioru bazy danych Ewidencji Gruntów i Budynków, w oparciu o który sporządził wykaz stron biorących udział w postępowaniu, oględziny udokumentowane protokołami z [...] lutego 2016 r. i [...] kwietnia 2016 r. oraz pismo Kierownika Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w B. Oddziału Terenowego w S. z dnia [...] marca 2016 r. Ponadto w aktach znajduje się pismo wnioskodawcy, dokumentacja video, zdjęcia przedmiotowych działek oraz pismo pełnomocnika J. G. z dnia [...] maja 2016 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...], Wójt nakazał J. G. (właścicielce działki nr [...]), na mocy art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 11 lipca 2001 roku Prawo wodne (Dz.U. 2015 poz. 469, dalej: "P.w/"), przywrócenie do stanu poprzedniego stosunków wodnych na działkach nr [...] w miejscowości J. w gminie S., w celu swobodnego przepływu wód w następujący sposób:

1) usunięcie wszelkiego gruzu budowlanego, starych cegieł, butelek PCV, szkła, pojemników po płynach oraz tkanin znajdujących się w rowie zlokalizowanym na działce nr ewidencyjny gruntów [...] obręb J., gmina S.,

2) prace należy wykonać na odcinku od granicy działki [...] z drogą powiatową nr [...] na całej długości rowu znajdującego się na działce [...] do granicy z działką nr [...],

3) oczyszczenie rowu należy wykonać do głębokości umożliwiającej swobodny, naturalny odpływ wody z działek [...] do starorzecza rzeki B.; minimalna szerokość dna rowu powinna wynosić 1 metr.

W wyniku rozpoznania odwołania J. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] utrzymało w mocy ww. decyzję, jednakże tut. Sąd, wskutek rozpoznania skargi J. G. na decyzję Kolegium, wyrokiem z dnia 13 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Bk 655/16, uchylił obie ww. decyzje, nakazując wyjaśnienie: czy przedmiotowy rów, na całym jego przebiegu, łącznie z odcinkiem na działce A. i A. P., nie zmienił kierunku naturalnego stanu wody na gruncie, czy przepust pod drogą powiatową był ujęty w pozwoleniu na przebudowę tej drogi, jaki wpływ na nieruchomość państwa P. ma spływająca woda opadowa i gdzie jest odprowadzana oraz na jakiej podstawie prawnej rów ten wybudowano. Sąd polecił także ustosunkowanie się do pozostałych wariantów zawartych w analizie sporządzonej dla własnych potrzeb, zaproponowanych we wnioskach skarżących oraz rozważanie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego.

W toku ponownie prowadzonego postępowania, Wójt zgromadził dodatkowy materiał dowodowy: pismo Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg z dnia [...] kwietnia 2017 r., protokoły przesłuchania A. P. i S. A. w charakterze świadków z dnia [...] kwietnia 2017 r., protokół oględzin przeprowadzonych w dniu [...] maja 2017 r. z udziałem biegłego w zakresie hydrologii, hydrogeologii, stosunków wodnych lub melioracji wodnych M. D., opinię hydrologiczną sporządzoną przez ww. biegłego w czerwcu 2017 r. W toku prowadzonego postępowania organ ustalił także, że właścicielem działek nr [...] stał się syn A. i A. P. – K. P.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Wójt odmówił nakazania J. G. przywrócenia do stanu poprzedniego stosunków wodnych na działkach nr [...] w miejscowości J. oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, wskazując, że w sprawie nie stwierdzono, aby nastąpiły zmiany kierunku wód opadowych i zmiana stanu wody na gruncie, a ponadto nie można mówić o realnych szkodach bowiem nie zostały one zaobserwowane, zgłoszone i oszacowane. Kolegium nie podzieliło jednak ww. ustaleń faktycznych i decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] uchyliło ww. decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność przeprowadzenia oględzin na ww. działkach w porach intensywnych opadów i wiosennych roztopów.

W toku ponownego rozpoznania sprawy, w dniu [...] listopada 2017 r. i w dniu [...] marca 2018 r. przeprowadzone zostały oględziny z udziałem ww. biegłego, który sporządził kolejną opinię, datowaną na kwiecień 2018 r., stanowiącą uzupełnienie poprzedniej opinii.

W dniu [...] czerwca 2018 r. Wójt wydal kolejną decyzję (znak [...]), w której nakazał J. G. przywrócenie do stanu poprzedniego stosunków wodnych na działce [...] obręb J., gmina S. poprzez usunięcie wszelkiego gruzu budowlanego, starych cegieł, butelek PCV, szkła, pojemników po płynach oraz tkanin znajdujących się w rowie. Określił przy tym, że dno rowu powinno mieć ok. 1,5 m szerokości i przy przepuście powinno znajdować się na rzędnej 110,45 m n.p.m., a cały odcinek powinien mieć spadek 2 0/00, umożliwiający swobodny, naturalny odpływ wody do starorzecza rzeki B.

W uzasadnieniu decyzji przedstawiony został dotychczasowy tok postępowania, przeprowadzone w sprawie dowody oraz treść i wnioski wynikające z opinii biegłego hydrologa, w tym m.in., że przedmiotowy rów spełnia rolę zarówno drenującą, jak i odprowadzającą wody do B., działa jak odbiornik i odprowadzalnik wód, a jego prawidłowe funkcjonowanie umożliwia rolnicze wykorzystanie gruntów po zachodniej stronie drogi i jednocześnie chroni drogę przed szkodliwym oddziaływaniem wód. Organ uznał, że J. G. - właścicielka działki [...], swoim świadomym działaniem zmieniła stan wody na gruncie poprzez uniemożliwienie odpływu wód rowem z terenów położonych po zachodniej stronie drogi powiatowej w miejscowości J., na wschód w kierunku rzeki B. Stwierdził też, że z powodu tych zmian może dochodzić do podtapiania działek położonych powyższej przepustu znajdującego się pod ww. drogą, a z całą pewnością powoduje to dłuższe zaleganie lokalnych zastoisk wody, co utrudnia i opóźnia prace rolne na działkach nr [...], czyli czyni szkodę. W konsekwencji Wójt stwierdził, że naruszony został art. 29 P.w. Podkreślił również, że oględziny przeprowadzone [...] lutego 2016 r. i [...] marca 2018 r. dały obraz pogłębiania się procesu zmian stanu wody na gruntach K. P. Za racjonalny i najprostszy sposób powstrzymania tego procesu, Wójt uznał udrożnienie odcinka rowu na działce [...], a ponadto stwierdził, że legalność wykonania przepustu i jego zaewidencjonowanie, podobnie jak zgłoszona przez J. G. okoliczność odprowadzania do rowu nieczystości przez K. P., nie stanowi przedmiotu niniejszego postępowania.

W wyniku rozpoznania odwołania J. G. od ww. decyzji, Kolegium decyzją z dnia [...] października 2018 r. nr [...], utrzymało ją w mocy.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało na materialnoprawną podstawę prowadzonego postępowania oraz przedstawiło stan faktyczny sprawy, wskazując przy tym na ich źródła dowodowe. Kolegium ustaliło, że w miejscowości J. w gminie S., po jednej stronie drogi powiatowej nr [...] (działka nr [...]), znajduje się nieruchomość należąca do K. P. (składająca się z działek nr [...]), zaś po drugiej stronie położona jest nieruchomość stanowiąca własność J. G. (działka o nr [...]). Obie nieruchomości są zabudowane. Na granicy działek o nr [...] ma początek rów biegnący dalej przepustem pod ww. drogą powiatową i następnie przez północno-zachodni narożnik działki o nr [...] i dalej działką o nr [...], w kierunku starorzecza B. Fakty te znajdują potwierdzenie w wypisach z ewidencji gruntów, wyjaśnieniach stron składanych w trakcie oględzin nieruchomości, dokumentacji fotograficznej dołączonej do protokołów z oględzin i w opinii biegłego hydrologa, z której wynika, że działki o nr [...] położone są o około 0,2 - 0,8 m wyżej od działki o nr [...] i to niewielkie zróżnicowanie terenu sprawia, że kierunki spływów powierzchniowych w kierunku głównego odbiornika - rzeki B., są niewyraźne, a wody opadowe często stagnują w niewielkich zagłębieniach terenu. Kolegium ustaliło również, że rów nie jest urządzeniem melioracji wodnych szczegółowych, nie figuruje w ewidencji takowych urządzeń oraz, że został on wykopany na działce o nr [...] w latach 1988 – 1990, na zlecenie poprzedniego jej właściciela (tj. E. P.) w celu osuszenia gruntu. Wedle ustaleń organu cześć rowu przebiegającego przez działkę o nr [...] jest sukcesywnie zasypywana ziemią, gruzem i innymi odpadami, w tym odcinek rowu od strony przepustu o długości 5 m, a następnie o długości około 8-10 m. Okoliczność ta nie jest zaś w sprawie sporna, bowiem J. G. w dniu [...] lutego 2016 r. złożyła do protokołu oświadczenie, że zamierza zasypać całość rowu przebiegającego przez jej nieruchomość, zaś w trakcie oględzin przeprowadzonych po w dniu [...] marca 2018 r. poinformowała, że nie udrożni zasypanych części rowu. Odnosząc się do opinii biegłego hydrologa, Kolegium wskazało, że przedmiotowy rów służy odprowadzaniu nadmiaru wód powierzchniowych (opadowych i roztopowych), a także jest bazą drenażu wód podziemnych dla najbliżej położonych terenów, a więc działek o nr [...], [...] i [...], gdyby zaś rowu nie było, wówczas wody powierzchniowe rozlałyby się po gruncie, opóźniając proces jego osuszenia i możliwość rozpoczęcia prac polowych. W wyniku natomiast zasypywania części przedmiotowego rowu przez J. G., nastąpiła zmiana stanu wody, polegająca na uniemożliwieniu odpływu wód rowem z terenów położonych po zachodniej stronie drogi powiatowej. Skutkiem tego jest dłuższe zaleganie lokalnych zastoisk wody na działkach tam położonych. W tych okolicznościach Kolegium stwierdziło, że pomiędzy ww. zmianą stanu wody na działce nr [...], a szkodą dla gruntów sąsiednich na działkach nr [...], zachodzi związek przyczynowo skutkowy. Kolegium stwierdziło zatem, że słuszne jest rozstrzygnięcie organu I instancji, nakazujące przywrócenie stanu poprzedniego poprzez udrożnienie rowu, a konkretnie usunięcie wszelkiego gruzu budowlanego, starych cegieł, butelek PCV, szkła, pojemników po płynach, tkanin oraz wyprofilowanie dna rowu, tym bardziej, że w opinii biegłego zastąpienie rowu na działce o nr [...] rurociągiem o średnicy równej średnicy przepustu pod drogą nie jest racjonalne, bowiem może w przyszłości wywołać negatywne skutki dla zachodniej części działki nr [...].

Tym samym Kolegium podzieliło ocenę faktyczną i prawną sprawy, dokonaną przez organ I instancji, a także odniosło się do zarzutów odwołania, wskazując przy tym, że co prawda w uzasadnieniu decyzji Wójta nie zostały omówione wszystkie dowody zebrane w trakcie postępowania prowadzonego przez ponad trzy lata, jednakże przedstawiono w nim tok postępowania oraz wymieniono okoliczności istotne dla rozpatrzenia sprawy, wynikające z wymienionych w nim dowodów, co skutkowało wnioskiem, że pomimo tego, uzasadnienie to spełnia warunki z art. 107 § 3 k.p.a.

Skargę na ww. decyzję wniosła do tut. Sądu J. G., zaskarżając ją w całości oraz zarzucając jej naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez zaniechanie dopełnienia obowiązku dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz pełnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego poprzez nieustalenie czy działanie skarżącej polegające na zasypaniu rowu na działce nr [...] spowodowało zmianę stanu wody powodującą szkody na działkach sąsiednich, a to przez niewyjaśnienie jaki był stan wody na gruncie przed ewentualnym naruszeniem, czy stan wody na gruncie powstał w wyniku legalnego zagospodarowania terenu, czy skarżąca dokonała naruszenia lub zakłócenia stosunków wodnych, czy zmiana ta negatywnie wpłynęła na grunty sąsiednie i czy pomiędzy dokonaną zmianą a powstałą szkodą istnieje związek przyczynowo skutkowy;

2) art. 29 ust. 1 w zw. z ust. 3 P.w. przez jego zastosowanie i nakazanie przywrócenia stanu poprzedniego stosunków wodnych na działce nr [...] obręb J. gmina S., podczas gdy do naruszenia stanu wody na gruncie nie doszło, a działanie skarżącej nie wywołało żadnych realnych szkód na gruntach sąsiednich.

Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji wydanych przez organy obu instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Istota sporu zaistniałego w niniejszej sprawie, sprowadza się do oceny zasadności, nałożonego na skarżącą obowiązku przywrócenia do stanu poprzedniego stosunków wodnych, na stanowiącej jej własność działce nr [...], mającego na celu umożliwienie swobodnego i naturalnego odpływu wody do starorzecza rzeki B..

W pierwszej kolejności przyznać należy rację organom obu instancji, które słusznie ustaliły, że pomimo zmiany stanu prawnego w toku prowadzonego postępowania, materialnoprawną podstawą orzekania przez organy w niniejszej sprawie, był art. 29 P.w. (vide: art. 545 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne Dz.U. z 2017 r. poz. 1566, dalej: "P.w. z 2017 r."). Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej, ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.

Z kolei, według ust. 2, na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Natomiast jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom – o czym stanowi ust. 3 tego przepisu.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, wydanie decyzji na podstawie art. 29 ust. 3 P.w., poprzedzała w niniejszej sprawie, konieczność poczynienia ustaleń, czy właścicielka działki nr [...], dokonała zmiany stanu wody na gruncie oraz czy zmiana ta szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie. Jak wskazuje się przy tym jednolicie w orzecznictwie sądów administracyjnych, spowodowanie przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie, to takie działanie, które ingeruje w naturalny stan wody na danym terenie, związany z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi i hydrologicznymi (por. m.in.: wyrok WSA w Łodzi z 4 lipca 2013 r. sygn. II SA/Łd 336/13 dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej: "CBOSA"). Należy jednak wyraźnie podkreślić, że nie każda zmiana stosunków wodnych na gruncie, będzie skutkowała zastosowaniem art. 29 ust. 3 P.w., lecz jedynie taka, która negatywnie i szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie (por.: wyrok NSA z 29 grudnia 2012 r., II OSK 1538/11, czy wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 czerwca 2013 r. sygn. II SA/Gl 23/13 – oba w CBOSA). Z punktu widzenia odpowiedzialności właściciela nieruchomości gruntowej, nie ma jednak znaczenia rozmiar szkody, bowiem ustawodawca nie uzależnia skutku od rozmiaru szkody, lecz w ogóle od jej zaistnienia. W związku z tym nie ma potrzeby szacowania szkód spowodowanych podtopieniami gruntów sąsiednich (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 21 czerwca 2011 r., II SA/Bd 438/11, LEX nr 950530).

Innymi słowami w postępowaniu dotyczącym naruszenia stosunków wodnych, organ musi ustalić oraz wykazać istnienie związku przyczynowo – skutkowego między dokonaną zmianą na gruncie, a wynikłą, z powodu tej zmiany, szkodą na gruncie sąsiednim. W związku zaś z tym, że ustalenie opisanego wyżej związku przyczynowo – skutkowego, co do zasady wymaga posiadania specjalistycznej wiedzy z zakresu gospodarki wodnej, hydrologii, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych, a także ewentualnie przeprowadzenia odpowiednich badań, analiz i obliczeń, w postępowaniu dotyczącym uregulowania stosunków wodnych na gruncie, z reguły konieczne jest przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, zawierającej ocenę zaistniałych na gruncie stosunków wodnych oraz wskazania co do wyboru właściwego środka likwidującego ewentualnie szkodliwe dla gruntów sąsiednich, działania właściciela gruntu (por. m.in. NSA w wyroku z dnia 14 maja 2008 r., II OSK 613/07, CBOSA). Należy przy tym pamiętać, że pomimo dość istotnej doniosłości dowodu z opinii biegłego, dowód ten podlega ocenie organu, w kontekście jego wiarygodności oraz przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzonej w powiązaniu z pozostałym materiałem dowodowym. Nie chodzi przy tym o wkraczanie przez organ w merytoryczną treść opinii sporządzoną przez osobę posiadającą wiedzę specjalistyczną, ale o ocenę założeń przyjętych przez biegłych jako punkt wyjściowy dla dokonywanych w opinii rozważań (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 3 października 2018 r., II SA/Kr 837/18, Lex nr 2568715). Opinia biegłego, jest zatem jednym z możliwych środków dowodowych, za pośrednictwem których organ realizuje ciążący na nim obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy, i tak jak każdy inny dowód, podlega ona ocenie organu z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów (por. mi.in. wyrok NSA z 29 października 2013 r., II OSK 1252/12, CBOSA).

W ocenie tut. Sądu, dokonując ustaleń stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, organ II instancji bazował na kompletnym i obszernym materiale dowodowym, uzupełnionym w toku czterokrotnego rozpatrzenia sprawy na etapie I instancji. Materiał ten stanowią zaś m.in. protokoły przeprowadzonych oględzin na gruncie (w tym trzy przeprowadzone z udziałem biegłego hydrologa: z [...] maja 2018 r., z [...] listopada 2017 r. i z [...] maja 2017 r.), protokoły przesłuchania S. A. i A. P. w charakterze świadków z dnia [...] kwietnia 2017 r., dokumentacja fotograficzna oraz video, wyciągi ze zbioru danych EGiB – wypisy oraz kopie mapy zasadniczej analizowanego terenu, a także pisma organów właściwych w sprawie gospodarowania wodami. Okoliczności z nich wynikające, stanowiły zaś punkt wyjścia do obserwacji oraz analiz przeprowadzonych przez biegłego hydrologa, który pierwszą opinię hydrologiczną w sprawie niniejszej wydał w czerwcu 2017 r., zaś w kwietniu 2018 r., po dokonaniu oględzin w okresie jesiennym oraz wiosennym, dokonał jej wyczerpującego uzupełnienia.

Akceptując dokonaną przez organ odwoławczy ocenę ww. dowodów, Sąd stwierdził, że odpowiada ona wymogom procesowym. Przede wszystkim zaś zebrany materiał dowodowy został oceniony zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów, czego wyrazem są pisemne motywy zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia, w pełni oddające rzeczywisty stan rzeczy i zawierające przekonywującą argumentację, a więc odpowiadające warunkom opisanym w art. 107 § 3 k.p.a. Wynika z nich wprost jakie ustalenia zadecydowały o wydaniu zaskarżonej decyzji i na jakich podstawach dowodowych zostały one oparte, a także zawierają odniesienie do argumentacji powołanej w odwołaniu. Wnioski organu są logiczne, a zaprezentowany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji proces dedukcyjny jest jasny i precyzyjny oraz odnosi się do całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, znajdując w nim całkowite oparcie. Dostrzeżone zaś przez organ odwoławczy uchybienia procesowe, których dopuścił się organ I instancji (dokonujący ustaleń z pominięciem znacznej części materiału dowodowego), zostały na etapie postępowania odwoławczego wyeliminowane, co pozwoliło na wydanie decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Nie należy przy tym zapominać, że rozpoznając sprawę w II instancji organ odwoławczy dokonuje ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a więc kompleksowej oceny całego zebranego materiału dowodowego, a nie jedynie ograniczającej się do prawidłowości postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji. Reasumując, Sąd nie dopatrzył się w przedmiotowej sprawie uchybień procesowych, które miałyby wpływ na wiarygodność poczynionych przez organ odwoławczy ustaleń i prawidłowość wywiedzionych z nich wniosków oraz zastosowanych przepisów prawa.

Odnosząc się zaś do merytorycznych aspektów sprawy, w ocenie tut. Sądu, z materiału dowodowego wynika, że skarżąca – będąca właścicielką działki [...], swoim działaniem polegającym na zasypaniu ziemią, gruzem i innymi odpadami, części ww. rowu przebiegającego przez jej działkę, na łącznym odcinku około 8 m, doprowadziła do zmiany stanu wody na gruncie, polegającej na uniemożliwieniu odpływu wód z terenów położonych po zachodniej stronie drogi powiatowej, a więc z działek K. P., stanowiących grunty sąsiednie względem działki skarżącej. To zaś skutkuje dłuższym zaleganiem lokalnych zastoisk wody na tych działkach i tym samym utrudnieniami oraz opóźnieniami w rozpoczęciu prac polowych oraz może powodować podtapianie tych działek. Wynika to wprost z obu opinii biegłego, które zostały prawidłowo ocenione przez organy obu instancji. W pierwszej z nich, biegły dokonał charakterystyki analizowanego obszaru wskazując, że ze względu na jego niewielkie nachylenie, wody opadowe stagnują w niewielkich zagłębieniach terenu powodując jego nadmierne zawilgocenie, co utrudnia gospodarowanie gruntami. Przedmiotowy rów, pełni zaś rolę odwadniającą dla wód powierzchniowych, zaś po ich zejściu staje się bazą drenażu wód podziemnych dla najbliżej położonych terenów, przyspieszając osuszanie gruntu. Z kolei w drugiej – tzw. opinii uzupełniającej, której sporządzenie poprzedziły dwukrotne oględziny w terenie, przeprowadzone w okresie jesiennym oraz wiosennym, biegły wskazał, że funkcjonalność rowu nie ogranicza się jedynie do odprowadzania wód po intensywnych opadach, czy roztopach, ale funkcjonują one również jako odbiorniki i odprowadzalniki wód. Jego prawidłowe funkcjonowanie zaś umożliwia nie tylko rolnicze wykorzystywanie gruntów na działkach nr [...], ale też chroni drogę przed szkodliwym oddziaływaniem wód. W tejże opinii biegły wskazał również, że przywrócenie stanu poprzedniego jest jedynym możliwym rozwiązanie, mającym na celu udrożnienie przedmiotowego rowu.

Zauważyć przy tym należy, że skutki zasypania przez skarżącą rowu, wynikają nie tylko z uzupełniającej opinii biegłego, ale również z pierwszej opinii z czerwca 2017 r., w której to wskazano, że w wyniku dokonania oględzin w maju 2017 r., biegły stwierdził, że w części rowu przebiegającej na granicy działek K. P. stagnuje woda, podczas, gdy rów biegnący na działce skarżącej był suchy, z nielicznymi tylko zagłębieniami w których stagnowała woda. Z opinii tej wynika ponadto, że gdyby przedmiotowego rowu nie było, wówczas wody spływające z terenów przyległych rozlałyby się po gruncie, opóźniając proces osuszania terenu oraz, że wstrzymanie odpływu rowem na istotne znaczenie dla odpływu wód powierzchniowych, szczególnie zaś w okresie kiedy zalegają one na gruncie w okresie roztopów bądź intensywnych lub długotrwałych opadów, bowiem szybsze odprowadzenie wód skraca czas oczekiwania na możliwość rozpoczęcia prac rolnych W ocenie tut. Sądu, już ww. twierdzenia pozwalały na wyprowadzenie wniosku o zaistnieniu w niniejszej sprawie przesłanek opisanych w art. 29 P.w.

Niejako na marginesie dodać w tym miejscu należy, że ocena tego, czy określone, zaistniałe w danej sprawie okoliczności wypełniają przesłanki z art. 29 P.w., nie należy do biegłego hydrologa, lecz do organu. Tym samym to nie biegły dokonuje oceny charakteru zaistniałej ewentualnie szkody oraz ustalenia, czy stwierdzona zmiana stanu wody na gruncie odpowiada takiej zmianie, z którą należy wiązać odpowiedzialność właściciela gruntu na zasadzie art. 29 P.w., lecz orzekające w sprawie organy, które swoje stanowisko opierają na zgromadzonym materiale dowodowym, w tym m.in. na opinii biegłego. Ponadto biegły nie powinien dokonywać kwalifikacji prawnej swoich spostrzeżeń, tym bardziej w oparciu o niewłaściwe przepisy prawa materialnego, jak to miało miejsce w opinii uzupełniającej (k. 288 akt administracyjnych). Ocena prawna ustaleń stanu faktycznego, również leży w kompetencji organów, a nie biegłego.

Skarżąca, nie zgadzając się po części z powyższymi ustaleniami, podniosła w skardze zarzuty o charakterze procesowym, sprowadzające się w istocie do zanegowania dokonanej przez organ odwoławczy oceny skutków jej działania, polegającego na zasypaniu przedmiotowego rowu. Pomimo sformułowania przez jej pełnomocnika w punkcie 2 skargi zarzutu naruszenia prawa materialnego (tj. art. 29 ust. 3 P.w.), w ocenie tut. Sądu, zarzut ten stanowi rozwinięcie zarzutu o charakterze procesowym, wywiedzionym w punkcie 1 skargi, w którym podniesiono naruszenie konkretnych przepisów k.p.a., w tym art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., dotyczących realizacji zasady prawdy obiektywnej - nakazującej organowi podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W konsekwencji wymowa wszystkich podniesionych przez pełnomocnika skarżącej zarzutów sprowadza się do zakwestionowania poczynionych przez organ odwoławczy ustaleń stanu faktycznego sprawy, odnoszących się do skutków działania skarżącej.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, że sama okoliczność sukcesywnego zasypywania przez J. G. przedmiotowego rowu, nie jest w przedmiotowej sprawie sporna, tym bardziej zaś, że ona sama ją potwierdziła nie tylko składając oświadczenie do protokołu sporządzonego w dniu [...] lutego 2016 r., ale również przyznając wprost tę okoliczność w treści wywiedzionej przez nią skargi. Kwestionowanie zaś przez skarżącą pozostałych ustaleń, ze względu na jednoznaczną wymowę zgromadzonego materiału dowodowego, nie mogło zaś odnieść oczekiwanego przez nią skutku. Dokonując bowiem fachowej oceny zaistniałych na analizowanym gruncie stosunków wodnych, biegły dysponował pełnym ich obrazem, co utwierdza w przekonaniu o rzetelności sformułowanych przez niego wniosków, które ze względu na logiczność zaprezentowanego w opinii wywodu, mogły zostać przyjęte przez rozstrzygające w sprawie organy. Przedmiotowe opinie, w tym opinia uzupełniająca (nawet pomimo sformułowanych w niej wniosków wykraczających poza kompetencje biegłego), mogły zatem stanowić podstawę ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie, tym bardziej, że w toku postępowania nie zostały przedstawione inne wiarygodne dowody, które skutecznie podważyłyby wnioski poczynione przez biegłego. Wyjaśnić przy tym należy, że zasada prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego, nie oznaczają nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z jej żądaniem, tym bardziej jeżeli zgromadzony materiał dowodowy, przemawia za przyjęciem okoliczności przeciwnych. Zawarta w uzasadnieniu skargi polemika, nie znajdująca oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, nie mogła zatem odnieść zamierzonego przez skarżącą skutku. Nie zawiera ona żadnych przekonywujących argumentów uzasadniających zaprezentowane w niej stanowisko. Należy przy tym podkreślić, że ani niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej wynik przeprowadzonego postępowania administracyjnego, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonej decyzji (co więcej nie poparte żadnymi logicznymi argumentami lub dowodami), nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.

W związku z powyższym, nie zasługują na aprobatę podniesione przez skarżącą zarzuty. Ustalenia organu odwoławczego, (a w zasadzie, również i te, które poczynił organ I instancji z pominięciem pozostałego materiału dowodowego), wskazują jednoznacznie na spełnienie w niniejszej sprawie wszystkich przesłanek koniecznych do skorzystania z dyspozycji art. 29 P.w. Niewątpliwe są przy tym zarówno spowodowanie przez skarżącą zmiany stanu wody na gruncie, jak i szkodliwy wpływ tych zmian na grunty sąsiednie, stanowiące własność K. P., w postaci opóźnienia osuszenia tego terenu, a w konsekwencji i rozpoczęcia przez niego prac polowych. W efekcie Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie uchybień, ani tych wywiedzionych w skardze, ani też innych – branych pod rozwagę z urzędu, które mogłyby powodować konieczność uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Dodać przy tym należy, że - jak słusznie wskazały organy obu instancji - w sprawie niniejszej nie ma znaczenia legalność wykonania zarówno ww. rowu, jak i przepustu pod drogą powiatową. Organy rozpoznające sprawę w trybie art. 29 P.w. nie są bowiem władne dokonywać w tym zakresie jakichkolwiek ustaleń faktycznych, lecz jedynie ocenić wystąpienie opisanych w ww. przepisie przesłanek. Powyższa kwestia może natomiast stanowić przedmiot odrębnego postępowania administracyjnego, podobnie jak zarzuty dotyczące zanieczyszczenia środowiska oraz odprowadzania nieczystości do rowu, przez którąkolwiek ze stron. Na uwadze przy tym mieć również należy, że zakres wniosku wszczynającego sprawę, został wyraźnie sprecyzowany przez wnioskodawcę, który z racji zainicjowania niniejszego postępowania, pozostaje jego dysponentem. Zawarta we wniosku z dnia [...] maja 2015 r. treść żądania, określiła rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania, a także wyznaczyła właściwe normy prawa materialnego i procesowego, która są relewantne dla ustalenia podmiotowego i przedmiotowego zakresu tego postępowania. Podkreślić w tym miejscu wyraźnie należy, że organy prowadzące postępowanie, są tym żądaniem związane, bowiem wyłącznie strona składająca podanie, określa przedmiot swojego żądania i nim rozporządza. Innymi słowy, owo żądanie (wniosek) strony, wyznacza granice sprawy administracyjnej podlegającej załatwieniu w danym postępowaniu administracyjnym (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2018 r. VII SA/Wa 1463/17, Lex nr 2494829).

Mając na uwadze powyższe, Sąd skargę oddalił, na podstawie z art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).