Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1474/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Asesor WSA Anna Tarnowska- Mieliwodzka, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2005 r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta i Gminy [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia terenu do stanu pierwotnego. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2000 roku, Nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Zarządowi Miasta i Gminy [...] pozwolenia na rozbudowę i przebudowę sieci kanalizacji sanitarnej z przyłączami, sieci wodociągowej z przyłączami, sieci energetycznej i oświetlenia ulicznego oraz sieci gazowej średniego ciśnienia z przyłączami w Śródmieściu Miasta [...].

Decyzją z dnia [...] października 2001 roku, [...] Starosta [...] udzielił Zarządowi Miasta i Gminy [...] pozwolenia na użytkowanie sieci energetycznej bez oświetlenia ulicznego Śródmieścia Miasta [...] wybudowanej na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] maja 2000 roku.

Decyzją z dnia [...] lutego 2004 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art.51 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) nakazał Burmistrzowi Miasta i Gminy [...] oprowadzenie terenu – po prowadzonych robotach budowlanych polegających na ułożeniu przyłącza kanalizacyjnego i kabla elektrycznego – na posesji przy ul. R. w [...] do stanu sprzed rozpoczęcia robót w terminie do dnia [...] kwietnia 2004 roku.

W uzasadnieniu swojej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] stwierdził, że roboty budowlane zakończono w dniu [...]sierpnia 2001 roku zgłaszając je do odbioru. Podczas tych robót wystąpiła konieczność rozebrania betonowej powierzchni wjazdu na posesję działki przy ul. R., której właścicielem jest T. B.. Betonowy wjazd na posesję umożliwiał odpływ wód opadowych od budynku na ulicę. Do dnia kontroli nie wykonano odbudowy tego wjazdu co skutkuje gromadzeniem się wód opadowych i powoduje zagrożenie zawilgocenia ścian fundamentowych budynku. Skutkuje to koniecznością doprowadzenia terenu wjazdu do stanu sprzed rozpoczęcia robót tj. do wymagań wynikających z §316 ust.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku (Dz. U. Nr 75 poz.690) w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył Burmistrz Miasta i Gminy [...] podnosząc zarzut, iż inwestycja została zrealizowana w oparciu o pozwolenie na budowę, a następnie uzyskano pozwolenie na użytkowanie inwestycji w części energetycznej. W dniu [...] grudnia 2002 roku sieć energetyczna została przejęta do eksploatacji zaś w dniu [...] grudnia 2002 roku przejęły ją na własność [...] Zakłady Energetyczne "[...]" S.A.

W roku 2003 Zakład Energetyczny [...] prowadził roboty budowlane na posesji nr [...] przy ul. R. w [...] polegające na demontażu złącza kablowego. Wykonanie przedmiotowych robót wymagało rozkopania części wjazdu prowadzącego na posesję. Powyższe okoliczności wskazują, iż Burmistrz Miasta i Gminy [...] nie jest stroną postępowania w przedmiocie doprowadzenia wjazdu na posesję działki nr [...] do stanu umożliwiającego odpływ wód opadowych.

Nadto zdaniem Burmistrza jest naruszeniem prawa materialnego powoływanie się przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na art.51 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.), gdyż w sprawie nie zachodzą okoliczności przewidziane w art.50 ust.4 wymienionej ustawy.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 roku, nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i ustanowił nowy termin – dwóch miesięcy od dnia doręczenia decyzji zaś w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu swojej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że teren wjazdu na nieruchomość T. B. nie był utwardzony bezpośrednio przed prowadzeniem robót przez Zakład Energetyczny co oznacza, że inwestor robót budowlanych polegających na ułożeniu kabla elektrycznego i przyłącza kanalizacyjnego nie wykonał naprawy wjazdu na posesję nr [...].

Bezzasadny jest również zarzut naruszenia art.51 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane, gdyż z akt sprawy wynika, że przez niewykonanie wjazdu dochodzi do zagrożenia zawilgocenia ścian fundamentowych budynku co wypełnia przesłankę z art.50 ust.1 pkt.2 tejże ustawy.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył Burmistrz Miasta i Gminy [...] podnosząc zarzut, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wziął pod uwagę istnienia decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2001 roku o pozwoleniu na użytkowanie sieci energetycznej. W decyzji tej stwierdzono, iż dokonano kontroli miejsca budowy sporządzając zapewne na tę okoliczność protokół kontroli. Starosta wydając decyzję o pozwoleniu na użytkowanie nie zakwestionował oświadczenia kierownika budowy o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy jak i terenów przyległych w stosunku do prowadzonej inwestycji.

Świadczy to zdaniem skarżącego o tym, że został naruszony przepis art.77§1 kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności oraz, że naruszony został art.51 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu zapadła z naruszeniem art. 51 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Nie zostały też wyjaśnione wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności co stanowi naruszenie art.7 kpa i art.77 kpa.

Przepis art.51 wymienionej wyżej ustawy dotyczy robót budowlanych. Przez roboty budowlane zgodnie z treścią art.3 pkt.7 tejże ustawy rozumieć należy budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Obiekt budowlany to z kolei zgodnie z treścią art. 3 pkt.3 powołanej ustawy to min. sieć uzbrojenia terenu.

Przepis art.51 nie może być podstawą nałożenia na inwestora obowiązku polegającego na uporządkowaniu terenu budowy. Na podstawie tego przepisu mogą być nakładane jedynie obowiązki związane z obiektem budowlanym, którym w niniejszej sprawie jest sieć kanalizacji sanitarnej z przyłączami, sieć wodociągowa z przyłączami, sieć energetyczna i oświetlenia ulicznego oraz sieć gazowa średniego ciśnienia z przyłączami.

Kwestia uporządkowania terenu budowy związana jest natomiast ściśle z możliwością rozpoczęcia użytkowania zrealizowanej inwestycji.

Zgodnie z treścią art.54 ust.1 (w brzmieniu na datę zakończenia inwestycji) do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem przepisów ust. 3 oraz art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie wniesie sprzeciwu, w drodze decyzji. Przepis art.55 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane wskazuje kiedy zachodzi konieczność uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Z kolei

art.54 ust.1 odsyłał do rozporządzenia właściwego ministra, który miał określić rodzaje obiektów budowlanych, do użytkowania których można przystąpić

po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli. Przepis art.57 określa natomiast jakie dokumenty inwestor winien załączyć do zgłoszenia zakończenia budowy.

Z treści decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2000 roku wynika, iż na inwestora nie nałożono obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie realizowanych obiektów. Oznacza to, że co do zasady po zakończeniu realizacji inwestycji inwestor winien dokonać zawiadomienia właściwego organu o jej zakończeniu. Jeśli organ ten nie zgłosiłby sprzeciwu inwestor mógłby przystąpić do użytkowania zrealizowanej inwestycji. Do zawiadomienia o zakończeniu budowy zgodnie z treścią art.57 ust.1 pkt.2 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane inwestor winien dołączyć min. oświadczenie kierownika budowy o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także – w razie korzystania – ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu. Z uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nie wynika by inwestor dokonał zgłoszenia zakończenia inwestycji. Brak jest też informacji czy właściwy organ zgłosił sprzeciw odnośnie zamiaru przystąpienia do użytkowania czy też nie. Z uzasadnienia decyzji wynika jedynie, że zgłoszono roboty do odbioru co nie jest równoznaczne ze zgłoszeniem zakończenia inwestycji właściwemu organowi.

Jeśli inwestor zgłosił zakończenie inwestycji, a właściwy organ administracji nie zgłosił sprzeciwu mimo tego, że inwestor nie uporządkował terenu budowy to podejmowanie jakichkolwiek działań mających na celu wyegzekwowanie od inwestora obowiązku uporządkowania terenu budowy w trybie administracyjnym jest niedopuszczalne. Postępowanie administracyjne zostało bowiem zakończone. Brak sprzeciwu wywiera takie same skutki jak ostateczna decyzja administracyjna. Obowiązek taki może być wyegzekwowany wówczas jedynie w drodze postępowania cywilnego poprzez wytoczenie powództwa o naprawienie szkody.

Jeśli inwestor nie zgłosił zakończenia budowy to właściwy organ – aktualnie zgodnie z treścią art.83 ust.1 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane będzie to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego – winien wszcząć postępowanie w sprawie samowolnego przystąpienia do użytkowania zrealizowanej inwestycji, o którym mowa w art.57 ust.7 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Jeśli w wyniku tego postępowania inwestor (bądź obecny właściciel inwestycji) dokona zgłoszenia to w wypadku stwierdzenia, iż po zakończeniu inwestycji teren budowy nie został uporządkowany właściwy organ będzie mógł zgłosić sprzeciw co do przystąpienia do użytkowania inwestycji. Aby móc ponownie skutecznie zgłosić zakończenie budowy i przystąpić do użytkowania inwestycji inwestor będzie musiał uporządkować teren budowy.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego, iż sprawa uporządkowania terenu po zakończeniu inwestycji została rozstrzygnięta decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2001 roku o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie sieci energetycznej bez oświetlenia ulicznego Śródmieścia Miasta [...] stwierdzić należy, iż zarzut ten jest nietrafny. Pozwolenie to dotyczyło tylko części inwestycji w postaci sieci energetycznej. Tymczasem cała inwestycja obejmowała także kanalizację sanitarną, sieć wodociągową i sieć gazową. Tylko odnośnie części sieci energetycznej inwestor uzyskał pozwolenie na użytkowanie przed zakończeniem całej inwestycji.

Zdaniem Sądu ustalenia wymaga czy przez nieruchomość przyległą do nieruchomości należącej do T. B. przeprowadzono wyłącznie linię energetyczną czy też pozostałą cześć inwestycji. Jeśli przeprowadzona została tylko linia energetyczna to kwestia uporządkowania terenu po zakończeniu inwestycji została już ostatecznie rozstrzygnięta poprzez wydanie decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2001 roku. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji organ ją wydający stwierdził, iż teren budowy został uporządkowany. Powrót do kwestii uporządkowania terenu budowy byłby możliwy tylko wówczas gdyby decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego w trybie nadzwyczajnym.

Jeśli przez nieruchomość przyległą do nieruchomości należącej do T. B. przeprowadzono także pozostałą cześć inwestycji kwestia uporządkowania terenu budowy może być podejmowana tylko wówczas gdy inwestor nie zgłosił zakończenia budowy. Jeśli inwestor zgłosił zakończenie budowy, a właściwy organ nie zgłosił sprzeciwu co do zamiaru rozpoczęcia użytkowania to jak już wcześniej stwierdzono powrót do kwestii uporządkowania terenu budowy na drodze postępowania administracyjnego jest niemożliwy i może to nastąpić jedynie na drodze postępowania cywilnego.

Z powyższych względów na podstawie art.145§1 pkt.1 a i c, art.153 oraz art.135 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.