Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 117/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 47  ust. 3 w zw. z art. 46  ust. 2  pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1382
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie WSA Hanna Knysiak-Sudyka WSA Maria Zawadzka Protokolant specjalista Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody z dnia 17 grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych skargę oddala


UZASADNIENIE

W dniu 6 sierpnia 2018 r. skarżąca A. K. zwróciła się do Urzędu Miasta z wnioskiem o udostępnienie danych dotyczących adresu zameldowania oraz numeru PESEL R. B. wskazując, iż "pani R. B. jest - właścicielem nieruchomości położonej we wsi R nr działki [...] obręb [...] - wszczęcie postępowania art. 144 kodeksu cywilnego oraz art. 24 kodeksu cywilnego w zakresie powództwa o ochronę dóbr osobistych ".

Pismem z dnia 13 sierpnia 2018 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia w wyznaczonym terminie wniesionego wniosku poprzez wykazanie interesu prawnego uprawniającego do uzyskania wnioskowanych danych.

W odpowiedzi na ww. wezwanie A. K. podała, że powyższa informacja jest jej niezbędna w celu wezwania R. B. do zaprzestania działań zakłócających korzystanie z nieruchomości, jak również w celu złożenia pozwu do Sądu, a interes prawny w uzyskaniu tych danych wynika z art. 144 oraz art. 24 k.c. w zakresie powództwa o ochronę dóbr osobistych. Wyjaśniła, że R. B. jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej z jej działką (tj. działki nr [...] obręb [...] R, gmina T), z której dochodzi do działań zakłócających ponad przeciętną miarę korzystanie z nieruchomości będącej własnością wnioskodawczyni. Wniosła o przeprowadzenie w trybie art. 89 k.p.a. rozprawy administracyjnej i przesłuchanie w charakterze świadka R. B. oraz przeprowadzenie wizji lokalnej na działce R. B. Ponadto zarzuciła, że wskazany w wezwaniu z dnia 13 sierpnia 2018 r. przykład uzasadnienia interesu prawnego dotyczący wprost przepisów postępowania cywilnego nie jest zgodny z pouczeniem zawartym we wzorze wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców, rejestru zamieszkania cudzoziemców oraz rejestru PESEL, gdzie wskazuje się, iż interes prawny ma wynikać z przepisów prawa materialnego oraz zwróciła się o zdefiniowanie pojęcia "interesu prawnego".

Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2017 r. znak: [...], na podstawie art. 47 ust. 3 w związku z art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2018 r. poz. 1382) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.) - dalej k.p.a., odmówił A. K. udostępnienia z Rejestru Mieszkańców Miasta T danych jednostkowych R. B. uznając, że wnioskodawczyni nie spełniła wymogów do udostępnienia danych w trybie przepisu art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności.

W odwołaniu A. K. zarzuciła naruszenie art. 10 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 65 k.p.a., art. 66 k.p.a., art. 76 k.p.a., art. 78 k.p.a., art. 79a, art. 86 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. Wniosła o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Wojewoda decyzja z dnia 17 grudnia 2018 r. znak: [...], na podstawie 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 47 ust. 3 oraz art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że wystąpienie o dane z rejestru mieszkańców wymaga wykazania istnienia interesu prawnego w uzyskaniu danych.

Jak wyjaśnił organ, o interesie prawnym strony do uzyskania danych osób z rejestru mieszkańców można mówić wówczas, gdy wnioskodawca przedstawi dokumenty potwierdzające, że z osobami poszukiwanymi łączy go stosunek prawny wynikający z przepisów prawa materialnego. Biorąc pod uwagę fakt, że interes prawny nie może być interesem przewidywanym w przyszłości ani hipotetycznym, ewentualny zamiar wystąpienia do Sądu nie może być uznany za wystarczający do posiadania interesu prawnego. Pojęcie interesu prawnego nie jest w ustawie o ewidencji ludności zdefiniowane. Dla ustalenia znaczenia tego pojęcia konieczne jest zatem odwołanie się do poglądów wypracowanych w doktrynie i orzecznictwie. Należy przyjąć, że istnienie interesu prawnego uzależnione jest od istnienia przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Interes prawny musi być interesem "własnym", "osobistym", "indywidualnym" to jest istnieć aktualnie, a nie hipotetycznie oraz pozostawać w bezpośrednim związku z przedmiotem sprawy administracyjnej. O tym, czy w konkretnej sprawie dany podmiot ma interes prawny, decydują przepisy prawa materialnego nie tylko z zakresu prawa administracyjnego, ale również z zakresu np. stosunków cywilnych. Powoływanie się wyłącznie na sam zamiar zainicjowania postępowania sądowego przeciwko osobie poszukiwanej, bez przedłożenia stosownej dokumentacji, nie wypełnia w sposób należyty kryterium udowodnienia istnienia interesu prawnego.

Jak podkreślił Wojewoda, organ gminy, po dokonaniu pozytywnej weryfikacji formalno - prawnej wniosku o udostępnienie danych powinien udzielić informacji według aktualnego stanu rejestru mieszkańców, zaś w przypadku braku danych odpowiedzieć wnioskodawcy, że poszukiwana osoba nie figuruje w rejestrze mieszkańców danej gminy albo aktualnie nie posiada zameldowania na jej obszarze. Organ gminy może również poinformować wnioskodawcę o możliwości wystąpienia do Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA, z wnioskiem o udostępnienie danych o osobie poszukiwanej z ogólnokrajowego rejestru PESEL. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wyjaśnił, że z sytuacją opisaną w art. 65 k.p.a. mielibyśmy do czynienia tylko wówczas, gdyby z treści wniosku o udostępnienie danych wynikała intencja skierowania żądania do innego organu gminy, niż ten do którego wniosek został złożony, np. na skutek omyłki wnioskodawcy albo zażądania udostępnienia przez organ gminy danych z rejestru PESEL. W tym drugim przypadku, tak zdefiniowany wniosek, należałoby, zgodnie z właściwością, przekazać do Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA.

Wojewoda wskazał, że ciężar wykazania istnienia interesu prawnego spoczywa na wnioskodawczyni, która powinna podać przepis prawa materialnego na istnienie interesu prawnego, załączyć dokumenty potwierdzające ten interes lub wskazać okoliczności uzasadniające żądanie. Tym samym niezasadne są zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 7 k.p.a., art. 76 k.p.a., art. 78 k.p.a., art. 86 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie. Prezydent Miasta T rozpatrzył wniosek o udostępnienie danych w oparciu o materiał dowodowy zebrany w sprawie. Organ I instancji pismem z dnia 13 sierpnia 2018 r., działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. w związku z art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności wezwał skarżącą, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania, do uzupełnienia w wyznaczonym terminie wniesionego wniosku, poprzez wykazanie interesu prawnego uprawniającego do uzyskania wnioskowanych danych (np. wezwanie sądu do uzupełnienia wniosku). Jednocześnie poinformował, że szczegółowe zasady w sprawie udostępnienia danych wraz z załącznikami znajdują się na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta T. Materiał ten został uzupełniony przez wyjaśnienia wnioskodawczyni, która wskazała, iż powyższa informacja jest jej niezbędna w celu wezwania R. B. do zaprzestania działań zakłócających korzystanie z nieruchomości, jak również w celu złożenia pozwu do Sądu, a interes prawny w uzyskaniu tych danych wynika z art. 144 k.c. oraz art. 24 k.c. w zakresie powództwa o ochronę dóbr osobistych. Organ podkreślił, że skarżąca nie wskazała dowodów świadczących o istnieniu interesu prawnego. Zdaniem Wojewody, decyzja organu I instancji jest zatem zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.

Niesłuszny jest również w ocenie organu II instancji, zarzut naruszenia przez Prezydenta Miasta T przepisów art. 107 § 3 k.p.a., albowiem decyzja o odmowie udostępnienia danych spełnia warunki przewidziane w tym przepisie, tj. zawiera uzasadnienie prawne oraz faktyczne rozstrzygnięcia, a także stosowne pouczenie.

Odnosząc się natomiast do zarzutu wnioskodawczyni, iż organ I instancji uniemożliwił jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji, Wojewoda wskazał, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, naruszenie zasady zawartej w art. 10 k.p.a. nie stanowi automatycznie podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia w myśl przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Aby takie rozstrzygnięcie miało miejsce, naruszenie zasady określonej w powołanym wyżej przepisie musiałoby mieć istotny wpływ na wynik postępowania, czyli rozstrzygnięcie sprawy. W ocenie organu II instancji w niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Organ I instancji, w tym przypadku nie prowadził postępowania wyjaśniającego w sprawie udostępnienia A. K. danych dotyczących R. B. Decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o wnioski wnioskodawczyni. Ponadto Wojewoda podkreślił, że organ I instancji jako podstawę wezwania z dnia 13 sierpnia 2018 r. do wykazania interesu prawnego uprawniającego do uzyskania wnioskowanych danych wskazał art. 64 § 2 k.p.a. Przepis art. 64 k.p.a. regulujący problematykę braków formalnych podania stanowi, że w przypadku ich wystąpienia (i ewentualnie nieusunięcia w terminie) podanie pozostawia się bez rozpoznania. Chodzi zatem o sytuację, gdy brak podstawowych danych (np. brak adresu wnoszącego podanie) albo niespełnienie innych wymagań określonych w przepisach prawa, skutecznie uniemożliwia organowi administracji, który otrzymał wniosek, jakiekolwiek merytoryczne odniesienie się do jego treści. Ratio legis art. 64 k.p.a. sprowadza się zatem do stwierdzenia, że organ jest zwolniony z obowiązku rozpoznania podania w postępowaniu jurysdykcyjnym, jeżeli nie zawiera ono istotnych elementów, których ocena powinna lec u podstaw wydanej decyzji, a strona tych elementów pomimo wezwania organu nie uzupełniła. Art. 64 § 2 k.p.a. nie może być tym samym podstawą rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach strony wynikających z przepisów prawa materialnego. Art. 64 § 2 k.p.a. upoważnia jedynie właściwy organ administracji państwowej do pozostawienia podania bez rozpoznania, jeżeli nie czyni ono zadość wymaganiom prawa, a wskazanych braków nie usunięto w wyznaczonym terminie. Niewykonanie żądania opartego na art. 64 § 2 k.p.a. nie może stanowić podstawy do rozstrzygnięcia żądania strony na jej niekorzyść. Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty może nastąpić po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego przez przyznanie stronie praw lub ustalenie obowiązków wynikających z przepisów prawa materialnego.

Jak podkreślił organ, przepisem umożliwiającym wezwanie strony o wyjaśnienia (dokumenty) jest art. 50 k.p.a. Reasumując, zdaniem Wojewody, organ I instancji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego (zainicjowanego złożonym wnioskiem) powinien wezwać wnioskodawcę, na podstawie art. 50 § 1 k.p.a. w związku z art. 10 k.p.a. oraz art. 79a k.p.a., do przedłożenia w określonym terminie dokumentów potwierdzających interes prawny w uzyskaniu żądanych danych. Organ I instancji powinien jednocześnie dołożyć starań, aby wystosowane do strony wezwanie zostało sporządzone z należytą starannością, tak aby wnioskodawca, po zapoznaniu się z jego treścią miał pełnię wiedzy co do stanu faktycznego i prawnego sprawy, w tym przede wszystkim co do warunków jakie powinien spełnić, aby uzyskać wnioskowane dane. W szczególności organ odnosząc się do uzasadnienia potrzeby uzyskania żądanych danych, powinien wskazać w wezwaniu przykładowe dokumenty, które mogłyby potwierdzić interes prawny w badanej sprawie. Wówczas kiedy wnioskodawca, pomimo upływu zakreślonego przez organ terminu, nie ustosunkuje się do wezwania i nie przedłoży dokumentów potwierdzających interes prawny lub nadesłane dokumenty w ocenie organu będą nadal niewystarczające oraz gdy nie będą zachodziły okoliczności uzasadniające wystosowanie do strony ponownego wezwania (dalsze czynności wyjaśniające), organ zobowiązany jest odmówić udostępnienia żądanych danych. Odmowa udostępnienia danych jednostkowych, zgodnie z art. 47 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności, następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Organ II instancji wskazał, że Prezydent Miast T winien w przyszłości unikać podobnych uchybień ale mając na względzie, że powyższe uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, a przepisy postępowania administracyjnego dają organowi odwoławczemu możliwość naprawienia błędu organu I instancji - co zostało uczynione - decyzja Prezydenta Miasta winna być utrzymana w mocy.

Wojewoda uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała interesu prawnego w otrzymaniu żądanych danych, a tym samym nie zostały spełnione wymogi do ich udostępnienia w trybie przepisu art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. K. zarzuciła naruszenie:

- art. 138 § 2 pkt 1 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2018 r. w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji ze względu na naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania administracyjnego, a które to naruszenie podnoszone w odwołaniu przez skarżącą organ II instancji potwierdził,

- art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji, w szczególności w sytuacji gdy organ II instancji stwierdził naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, nadto w sposób nieudolny i pozorny dążył do ich konwalidacji na etapie postępowania przed organem II instancji, równocześnie organ II instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą w odwołaniu,

- art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony skarżącej o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, tym samym organ II instancji uniemożliwił stronie wzięcie czynnego udziału w postępowaniu, równocześnie organ II instancji naruszył art. 79a k.p.a. poprzez niepoinformowanie strony o przesłankach, których w ocenie organu nie spełniało żądanie oraz możliwości przedłożenia dodatkowych dowodów celem wykazania spełnienia przesłanek,

- art. 50 k.p.a. poprzez niewezwanie strony do złożenia wyjaśnień, w sytuacji gdy organ II instancji sam stwierdza taką potrzebę, jednak czynności tej nie dokonuje,

- art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie II instancji na mocy art. 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a., nadto organ naruszył art. 7, 77 i 78 k.p.a. nie przeprowadzając wnioskowanych przez stronę dowodów, jak również do dowodów tych organ II instancji w żaden sposób formalnie się nie ustosunkował,

- art. 65 i art. 66 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieprzekazanie organowi właściwemu sprawy, jak również niezawiadomienie strony, że powinna złożyć odrębny wniosek w zakresie pozostałych informacji objętych wnioskiem z dnia 31 lipca 2018 r. (data nadania 3 sierpień 2018 r.),

- art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 12 k.p.a. poprzez wydanie decyzji po upływie miesiąca od złożenia odwołania, w szczególności gdy sprawa nie była skomplikowana a organ II instancji nie przeprowadzał w jej toku żadnych czynności.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Ponadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddanie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) dalej - p.p.s.a.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.

Dokonując zatem kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych ustaw, Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna.

Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Wojewody z dnia 17 grudnia 2018 r. znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2018 r. znak: [...], odmawiającą skarżącej A. K. udostępnienia z Rejestru Mieszkańców Miasta danych jednostkowych R. B.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o ewidencji ludności.

Zgodnie z art. 46 ust. 2 pkt 1 powyższej ustawy, dane z rejestru PESEL oraz rejestrów mieszkańców mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny. Z kolei przepis art. 47 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności stanowi, że organ rozpatrujący wniosek o udostępnienie danych odmawia, w drodze decyzji administracyjnej, udostępnienia danych jednostkowych, jeżeli nie zostały spełnione warunki określone w art. 46.

Pojęcie interesu prawnego, o którym mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności, nie jest w ustawie zdefiniowane. Dla ustalenia znaczenia tego pojęcia konieczne jest zatem odwołanie się do poglądów wypracowanych w doktrynie i orzecznictwie. Należy przyjąć, że istnienie interesu prawnego uzależnione jest od istnienia przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. W. Chróścielewski, J. P. Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2011, s. 85 i n.; por. też wyrok NSA z dnia 5 lutego 2009, II OSK 95/08). Interes prawny musi być interesem "własnym", "osobistym", "indywidualnym" danego podmiotu i mieć charakter "realny", to jest istnieć aktualnie, a nie hipotetycznie oraz pozostawać w bezpośrednim związku z przedmiotem sprawy administracyjnej (por.m.in. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r. I SA 1748/83, publik. E. Smoktunowicz, Orzecznictwo Sądu Najwyższego i NSA, Kodeks postępowania administracyjnego, Warszawa 1994, s. 109). O tym, czy w konkretnej sprawie dany podmiot ma interes prawny, decydują przepisy prawa materialnego nie tylko z zakresu prawa administracyjnego, ale również z zakresu np. stosunków cywilnych. Nadto wskazać należy, że ustalenie interesu prawnego wnioskodawcy w uzyskaniu danych z rejestrów powinno być powiązane z sytuacją prawną strony w konkretnej sprawie. Wnioskodawca miałby więc interes prawny w uzyskaniu tych danych, gdyby jego sytuacja prawna była zależna od danych uzyskanych z ewidencji, tj. gdyby dane te byłyby niezbędne do zrealizowania przez wnioskodawcę swoich uprawnień. Zawsze zatem należy brać w tym względzie okoliczności danego przypadku.

Z akt sprawy wynika, że A. K. upatrywała istnienie interesu prawnego – w uzyskaniu danych dotyczących adresu zameldowania oraz numeru PESEL R. B. właścicielki działki sąsiadującej z jej działką - w wezwaniu ww. do "zaprzestania działań zakłócających korzystanie z nieruchomości", jak również w celu złożenia pozwu w sądzie powszechnym. Jak prawidłowo wskazały jednak organy, interes ten nie został przez skarżącą w żaden sposób wykazany i tym samym koniecznym stało się wydanie ww. decyzji.

Zdaniem Sądu stanowisko organów obu instancji było jak najbardziej prawidłowe. Pomimo bowiem wezwania przez Prezydenta Miasta w dniu 13 sierpnia 2018 r. do wykazania interesu prawnego (np. wezwanie sądu do uzupełnienia wniosku), skarżąca nie przedstawiła dowodów świadczących o jego istnieniu. Co więcej, ze złożonych przez nią wyjaśnień bezsprzecznie wynika, że nie toczy się postępowanie sądowe z jej udziałem oraz z udziałem R. B., a dopiero uzyskanie żądanych informacji z rejestru mieszkańców pozwali skarżącej skorzystać z ochrony swoich praw przez sądem.

Wyjaśnić należy, że nałożenie na osobę obowiązku wykazania interesu prawnego oznacza, że żądający dla skuteczności złożonego żądania udostępnienia informacji z rejestrów ewidencji ludności musi udowodnić w sposób sprawdzalny przez fakty, własny interes prawny. Nie jest udowodnieniem interesu prawnego samo przytoczenie przepisów prawnych, na podstawie których skarżąca ma zamiar wytoczenia powództwa łączący się z obowiązkiem sporządzenia pozwu. Zamiar zainicjowania postępowania sądowego nie wypełnia istotnych elementarnych wartości na jakich oparty jest interes prawny. Nie jest to bowiem interes prawny konkretny, aktualny, obiektywnie istniejący. Samo deklarowanie zainicjowania w przyszłości postępowania sądowego, zwłaszcza w okolicznościach faktycznych sprawy, w której na gruncie materialnoprawnym nie występuje relacja łącząca skarżącą z osobą, której żądanie ujawnienia danych z rejestrów ewidencji ludności obejmuje, przesądza o braku uzasadnionych podstaw prawnych i faktycznych wykazania interesu prawnego. Brak zatem wykazania jakiejkolwiek relacji materialnoprawnej, a ograniczenie się do relacji procesowej uzasadniało podważenie zasadności wyprowadzenia interesu prawnego co do zamiaru zainicjowania w przyszłości postępowania sądowego. Okoliczności tego rodzaju mają charakter przyszły i niepewny. Oznacza to, że wyprowadzenie interesu prawnego z zamiaru w przyszłości złożenia pozwu nie ma usprawiedliwionych podstaw, godząc w konstytucyjną ochronę prawną prywatności jednostki, których dane dotyczą. Niedopuszczalna byłaby bowiem sytuacja w której to już samo złożenie wniosku, z podaniem przepisu oraz zadeklarowaniem chęci ochrony swych praw na drodze sądowej, skutkowałoby obowiązkiem udostępnienia tych danych przez jego administratora, którym jest organ, doprowadziłoby by to bowiem do fikcji w obszarze ochrony danych osobowych, co przecież nie może mieć miejsca. Tym bardziej o istnienia interesu prawnego nie świadczy, wbrew oczekiwaniom skarżącej, chęć wezwania do zaprzestania działań zakłócających korzystanie z nieruchomości strony.

Mając na uwadze powyższe, wobec braku wykazania istnienia realnego, aktualnego interesu prawnego, zasadnie organy odmówiły skarżącej udostępnienia danych dotyczących adresu zameldowania oraz numeru PESEL R. B. Jeszcze raz podkreślać należy, że to na wnioskodawcy leży obwiązek wykazania istnienia interesu prawnego, poprzez m.in. przedłożenie stosownych dokumentów potwierdzających, że z daną osobą łączy go stosunek prawny wynikający z przepisów prawa. Zadaniem organu jest natomiast właściwa ocena przedłożonego przez wnioskodawcę materiału dowodowego. Jak wynika z orzecznictwa na organie ewidencyjnym, administratorze danych osobowych, nie spoczywa obowiązek poszukiwania dowodów na wykazanie interesu prawnego wnioskodawcy, lecz to osoba ubiegająca się o uzyskanie dostępu do tych danych winna wykazać, że ma interes prawny w uzyskaniu danych, podać podstawę prawną i okoliczności uzasadniające żądanie, czego w niniejszej sprawie skarżąca jednak nie uczyniła (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 października 2012 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 636/12, czy z dnia 8 czerwca 2016 r. IV SA/Wa 715/16). Tym samym zarzuty skargi dotyczące niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego nie znajdują uzasadnienia. Nadmienić należy w tym miejscu, że wnioski dowodowe złożone przez skarżącą w toku postępowania bez wskazania jakie to okoliczności miały by zostać nimi udowodnione, wykraczają, poza właściwość rzeczową organu meldunkowego i meritum sprawy, co zresztą znalazło wyraz w treści uzasadnienia decyzji organu I instancji. Przesłuchanie bowiem w charakterze świadka R. B. oraz przeprowadzenie wizji lokalnej, o której organ zobowiązany byłby zawiadomić pisemnie zarówno skarżącą jak i ww., czyniłoby ochronę prywatności jednostki, tylko pozorną, a co wobec przedstawionych wyżej twierdzeń jest niedopuszczalne.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, że nieznajdującą one również uzasadnienia.

Nieprawidłowe powołanie przez organ I instancji w wezwaniu z dnia 13 sierpnia 2018 r. podstawy prawej, jak również i wadliwe pouczenie o skutkach zaniechana przez skarżącą wyjaśnienia w zakresie podsiadania interesu prawnego, nie uzasadnia uchylenia decyzji zarówno I, jak i II instancji. Wskazać bowiem należy, że z treści tego wezwania bezsprzecznie wynikało, że skarżąca została zobowiązana do wykazania interesu prawnego, który to mógłby wynikać choćby z wezwania sądu, czego jednak, na etapie całego postępowania, nie uczyniła. Nadto nie można pominąć, że organ odwoławczy, odniósł się do powyższego uchybienia, zwracając uwagę na właściwe przepisy i na obowiązek sporządzania wezwań z należytą starannością, słusznie przy tym wskazując, że uchybienie to nie miało wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron, niepoinformowania o przesłankach, których w ocenie organu nie spełniało żądanie oraz możliwości przedłożenia dodatkowych dowodów celem wykazania spełnienia przesłanek, wskazać należy, że zarówno na etapie postępowania administracyjnego jak i sądowego skarżąca nie wskazała okoliczności, jakich to z winy organu nie mogła dokonać. Nadto, w kwestionowanym wezwaniu z dnia 13 sierpnia 2018 r. wskazane zostały przesłanki udostępnienia danych w postaci wykazania interesu prawnego, a także wskazany został przepis określający ustawową przesłankę udostępnienia danych. Nie można też przy tym zarzucać organowi odwoławczemu, że nie wezwał skarżącej do złożenia wyjaśnień w sytuacji, gdy sam, jak twierdzi skarżąca, stwierdził taką potrzebę. Jeszcze raz podkreślić należy, że pomimo błędnej podstawy, skarżąca w sposób jednoznaczny została wezwana do wykazania interesu prawnego. Powielanie zatem w tej sytuacji wezwania, tym razem przez Wojewodę, byłoby zdaniem Sądu zbędne i prowadziłby do niepotrzebnego przedłużenia postępowania administracyjnego.

Zarzut naruszania art. 65 i art. 66 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieprzekazanie organowi właściwemu sprawy, jak również niezawiadomienie strony, że powinna złożyć odrębny wniosek w zakresie pozostałych informacji objętych wnioskiem z dnia 31 lipca 2018 r., również nie jest zasadny. Trudno jest bowiem uznać, że sprawa udostępnienia numeru PESEL R. B., ma wpływ na odmowę udostępnienia danych dotyczących jej adresu zameldowania i na prawidłowość przedmiotowej decyzji.

Nie jest także zasadny zarzut dotyczący nieprawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Spełnia ono bowiem wszystkie wymogi, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a., odnosząc się przede wszystkim do braku spełnienia jedynej przesłanki koniecznej do uwzględnienia wniosku skarżącej wynikającej z art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności. Stwierdzić należy, że to wniosek o udostępnienie danych jest bardzo ogólny i lakoniczny. Taki też pozostał pomimo wezwania organu.

Nadto kwestia terminowości załatwienia przedmiotowej sprawy przez organy administracji, nie ma znaczenia. Miałaby ona natomiast znaczenie w sytuacji wniesienia skargi na przewlekłość postępowania tego organu.

Reasumując, w ustalonym stanie faktycznym zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z prawem. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, ani też naruszenia przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji wyroku, o oddaleniu skargi.