Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 621/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 3 i  ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 70 par. 1,  art. 70 par. 6 pkt. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 2 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2014 roku sprawy ze skargi M. W. i Ma. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług dla towarów usuniętych spod dozoru celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia podatku od towarów i usług w odniesieniu do M. W.; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz M. W. kwotę 208 (dwieście osiem) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] stycznia 2014 r. określającą M. W. i M. W. (1) podatek od towarów i usług dla towarów usuniętych spod dozoru celnego.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 22 października 2002 r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. udzielił pozwolenia na prowadzenie składu celnego publicznego typu A, zlokalizowanego w Ł. przy ul. A 103 dla A. W dniu 20 listopada 2002 r. została zawarta umowa składowania pomiędzy właścicielem składu celnego A, a Spółką B Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., na podstawie której M. W.(1) zobowiązała się do przechowywania towaru Spółki "według faktur". Pismem z dnia 12 lipca 2005 r. M. W., jako pełnomocnik M. W.(1), wystąpił do Urzędu Celnego II w Ł. o "podjęcie stosownych działań" w związku z wypowiedzeniem umowy składowania Spółce B. W dniu 22 kwietnia 2008 r. M. W.(1) poinformowała Urząd Celny II w Ł., że "nie posiada tytułu prawnego do przechowywania towarów w składzie celnym A" oraz, że "umowa składowania z B Sp. z o.o. została rozwiązana", w związku z tym wniosła o "podjęcie z urzędu stosownych działań". W dniach 27-28 maja 2008 r. w składzie celnym miała miejsce rewizja celna, którą objęto towary przedstawione w stanie magazynowym i objęte procedurą celną. W okresie do 10 czerwca 2008 r. towar należący do B Sp. z o.o. został, na polecenie M. W., przewieziony do magazynu mieszczącego się w Ł. przy ul. A 106.

Ponieważ nie powiadomiono organu celnego i nie uzyskano zgody organu na podjęte działania, towar faktycznie został usunięty spod dozoru celnego. Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. określił kwotę należności wynikających z długu celnego w postaci cła w wysokości 4048,00 zł i cła antydumpingowego w wysokości 5082,00 zł z tytułu usunięcia w dniu 10 czerwca 2008 r. spod dozoru celnego towarów objętych uprzednio procedurą składu celnego, orzekając, że solidarnie zobowiązanymi do pokrycia tej kwoty są M. W. oraz M. W.(1) prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą A z siedzibą w Ł. W wyniku postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z dnia [...] października 2013 r. uchylił ww. decyzję w całości i umorzył postępowanie w sprawie, gdyż dług celny został określony w nieprawidłowej wysokości (błąd rachunkowy), natomiast prowadzenie postępowania w sprawie należności celnych stało się bezprzedmiotowe ze względu na upływ terminu przedawnienia.

W wyniku usunięcia towaru (podlegającego należnościom celnym przywozowym) spod dozoru celnego, z chwilą usunięcia towaru spod dozoru powstaje dług celny w przywozie. Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, że przewiezienie towaru ze składu celnego (miejsca składowania zatwierdzonego przez organy celne) położonego przy ul. A 103 do magazynu mieszczącego się przy ul. A 106, bez uzyskania zgody organu celnego, spowodowało usunięcie towaru spod dozoru celnego, którego skutkiem było powstanie długu celnego w przywozie z mocy samego prawa (art. 203 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks - Dz. U. WE seria L nr 302 z 19 października 1992 r. z późn. zm, - dalej: "WKC"), a dług celny powstał w dniu 10 czerwca 2008 r., w którym z całą pewnością można stwierdzić, że towaru nie było w składzie celnym, o czym świadczą m.in. podpisany w tym dniu przez M. W. i przedstawiciela C Sp. z o.o. protokół zdawczo-odbiorczy nieruchomości położonej przy ul. A 103 oraz posadowionego na niej budynku magazynowo-produkcyjnego.

W ocenie organu, dłużnikami w tej sprawie z tytułu usunięcia spod dozoru celnego towarów uprzednio objętych procedurą składu celnego są M. W., który usunął towar spod dozoru i M. W.(1), zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty, tj. procedury składu celnego.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 19 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; dalej: "ustawa o VAT"), za datę powstania zobowiązania podatkowego należy przyjąć dzień 10.06.2008r, datę powstania długu celnego, a za zobowiązanego do uiszczenia podatku od towarów i usług M. W., oraz M. W.(1) prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą A z siedzibą w Ł., jako dłużników na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, (stosownie do treści art. 17 ust. 1 pkt. 1 powołanej ustawy).

Zakres obciążenia podatkiem od towarów i usług wynika z art. 29 ust. 13 ustawy o VAT, zgodnie z którym podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy.

Stosując stawkę podatku 22% w stosunku do obliczonej powyżej podstawy opodatkowania dla towaru w kwocie 2325,00 zł - prawidłowa wysokość kwoty podatku od towarów i usług należna z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego w/w towarów wynosi 512,00 zł, zaś ogółem kwota podatku od towarów i usług: 13.189,00 zł

Zdaniem organu odwoławczego Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. prawidłowo przyjął, że jeżeli powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego nie może nastąpić z uwagi na przedawnienie, a istnieje podstawa do obliczenia należności podatkowych, może określić elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach celnych na potrzeby prawidłowego określenia należnego podatku z tytułu importu towarów.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, że niesłusznie podniesiono zarzut naruszenia art. 29 ust. 13 w zw. z art. 33 ust. 2 ustawy o VAT, poprzez ustalenie podstawy opodatkowania dla towarów usuniętych spod dozoru celnego, w sytuacji gdy postępowanie ustalające wysokość cła i cła antydumpingowego dla tych towarów zostało prawomocnie umorzone.

Zgodnie z treścią art. 38 ust. 2 ustawy o VAT istniała prawna możliwość określenia elementów kalkulacyjnych na potrzeby prawidłowego określenia należności podatkowych.

Ponieważ dług celny powstał w dniu 10 czerwca 2008 r. (dzień, w którym stwierdzono, że towaru nie było w składzie celnym), ostatnim dniem zgodnie z treścią art. 70 ust. 1 Ordynacji podatkowej, na określenie podatku od towarów i usług należnego od towaru usuniętego spod dozoru celnego był dzień 31 grudnia 2013 r.

Jednak, w okresie od 1 kwietnia 2009 r. do 21 stycznia 2013 r. toczyło się postępowanie karne skarbowe w tej sprawie. Stosownie do treści art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej z dniem 1 kwietnia 2009 r. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług wobec ww. towarów usuniętych spod dozoru. Od dnia prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł. w V Wydziale Karnym Odwoławczym z dnia 21 stycznia 2013 r. sygn. akt [...], termin przedawnienia w tej sprawie biegnie dalej.

W związku z tym, od dnia powstania zobowiązania podatkowego tj. 10 czerwca 2008 r. do dnia zawieszenia tj. 1 kwietnia 2009 r. upłynęło 9 miesięcy i 21 dni, następnie z dniem 21 stycznia 2013 r. (data prawomocnego wyroku) termin przedawnienia zaczął biec dalej i przedawnienie zobowiązania podatkowego nastąpi (+ 4 lata 2 miesiące i 9 dni) z dniem 30 marca 2017 r.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdziła również, że nie są słuszne zarzuty naruszenia art. 122 w zw. z art.187 §1 i art.191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Zdaniem organu odwoławczego nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że osobą odpowiedzialną za powstały dług celny jest właściciel towaru, tj. B Sp. z o.o., który nie odebrał towaru pomimo wypowiedzenia umowy składu przez M. W. i M. W.(1). Art. 203 WKC wymienia krąg osób, które są dłużnikami w przypadku usunięcia towaru spod dozoru celnego. Wśród nich nie wymieniono osób, które były właścicielami towaru, wyraźnie przepis ten odwołuje się do osób które albo usunęły towar, albo uczestniczyły w tym usunięciu (i jednocześnie wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towar zostaje usunięty), osoby które nabyły lub posiadały towar (i w chwili nabycia lub wejścia w posiadanie wiedziały bądź powinny były wiedzieć, że jest to towar usunięty spod dozoru), wreszcie osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą ten towar został objęty.

Przedmiotem prowadzonego postępowania były towary usunięte spod dozoru celnego objęte uprzednio procedurą składu celnego i tylko ustalenia poczynione na podstawie materiału dowodowego dotyczącego ww. towarów mają znaczenie dla powstania odpowiedzialności dłużników.

Status podatnika podatku od towarów i usług w przypadku towarów podlegających należnościom celnym, jest związany z długiem celnym, co jest zgodne z treścią art.17 ust. 1 pkt. 1 ustawy o VAT.

Nie jest również słuszne twierdzenie, że dług celny w tej sprawie powstał w chwili skutecznego wypowiedzenia umowy składu. Powstanie długu celnego regulują przepisy WKC, w których (Tytuł VII, Rozdział 2 od art.201 - do art. 208) wyraźnie wskazano okoliczności powstania długu celnego, w przypadku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom celnym. Bezpośrednio z treści art. 203 ust. 1 i 2 WKC wynika, że dług celny w przywozie w powyższym przypadku powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru, stąd nie mają znaczenia inne okoliczności związane np. z umową składowania.

Odnosząc się do zarzutu braku działań organów celnych z urzędu w sprawie towaru objętego procedurą składu celnego, pomimo wielokrotnego informowania o wypowiedzeniu umowy składu i braku możliwości nawiązania kontaktu przez prowadzącą skład celny M. W.(1) z właścicielem towaru firmą B, Dyrektor Izby Celnej w Ł. wyjaśnił, że w takich sytuacjach możliwe jest wnoszenie skarg na bezczynność organu, jednak brak działań ze strony organu celnego nie jest okolicznością wyłączającą odpowiedzialność dłużnika za usunięcie towaru spod dozoru celnego.

Dla określenia podatku od towarów i usług w tej sprawie nie ma znaczenia, że towar przeniesiono do magazynu w posesji obok pomieszczeń składu celnego, a po wszczęciu postępowania karnego towar został wydany w stanie nieuszczuplonym, zaś organom celnym zapewniono swobodny dostęp do towarów. Pomimo kierowanych do Urzędu Celnego II w Ł. pism, począwszy od 12 lipca 2005 r., o podjęcie "stosownych działań", spóźnione złożenie formalnego wniosku o cofnięcie pozwolenia nr [...] na prowadzenie składu celnego publicznego typu A, faktycznie dopiero w dniu 16 czerwca 2008 r., doprowadziło do usunięcia towaru bez zakończenia procedury celnej, którą ten był objęty. Okoliczności te uwzględnił w wyroku z dnia 21 stycznia 2013 r sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w Ł., stwierdzając, że "ilustrują one postać zamiaru i jego motywację" w związku z tym czyn przypisany panu M. W. stanowi wypadek mniejszej wagi i wypełnia dyspozycję art. 90 § 3 w zw. z §1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., co stało się podstawą umorzenia postępowania karnego w sprawie.

W ocenie organu, nie znajduje uzasadnienia zarzut przedawnienia należności z tytułu długu celnego wobec M. W.(1), z powodu, że upłynął 3-letni okres przedawnienia, a postępowanie karne skarbowe i wyrok w sprawie sygn. akt [...] z dnia 21 stycznia 2013 r dotyczył M. W, gdyż decyzja Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] stycznia 2014 r. (będąca przedmiotem aktualnie rozpatrywanego odwołania) określa podatek od towarów i usług, a nie dług celny.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. wyjaśnił, że w art. 221 ust. 3 WKC, wyrażona została generalna zasada, zgodnie z którą powiadomienie dłużnika o wysokości należności celnych nie może nastąpić po upływie 3 lat licząc od dnia powstania długu celnego. Jednakże zgodnie z art. 221 ust. 4 WKC, jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie trzech lat, określonych w ust.3. Stosownie do art.56 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne w przypadku, o którym mowa w art.221 ust.4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat licząc od dnia powstania długu celnego. Art. 221 ust.3 zdanie drugie WKC stosuje się odpowiednio. Dla zastosowania przepisu art. 221 ust. 4 WKC nie jest konieczne, aby popełnienie czynu zabronionego zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem. Literalnie brzmienie tego przepisu, wskazuje jako przesłankę możliwość wszczęcia postępowania karnego. Takie stanowisko zostało zaprezentowane w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 16 grudnia 2007 r. w sprawie C-62/06.

Jak wynika z akt sprawy postępowanie dotyczące określenia długu celnego z uwagi na upływ terminu przedawnienia zostało umorzone decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] października 2013 r., stąd zarzut upływu 3-letniego terminu przedawnienia z tytułu długu celnego wobec M. W.(1) jest niezasadny.

Co do zarzutu naruszenia art. 89 ust.2 WKC w zw. z art.30 ustawy Prawo celne poprzez zaniechanie wszczęcia przez organ celny z urzędu postępowania w celu uregulowania sytuacji towarów należących do Spółki B, Dyrektor Izby Celnej w Ł. ponownie podkreślił, że przedmiotem odwołania jest decyzja określająca podatek od towarów i usług od towarów, stąd podstawę orzekania stanowiły przepisy ustawy o VAT, w tym art. 38 ust. 2, który odwołuje się do przepisów celnych i umożliwia określenie elementów kalkulacyjnych według zasad określonych w przepisach celnych. W związku z tym nie stosowano innych przepisów WKC (błędnie w odwołaniu podanych jako Kodeksu cywilnego) czy też Prawa celnego.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, podatnicy wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Kwestionowanej decyzji zarzucono:

1. naruszenie art. 203 ust. 3 w zw. z art. 102 ust. 2 WKC, poprzez błędne przyjęcie, że B Sp. z o.o. nie jest głównym dłużnikiem w sprawie, w sytuacji gdy jako Spółka korzystająca ze składu jest zawsze odpowiedzialna za wykonywanie obowiązków wynikających z objęcia towarów procedurą składu celnego, a w momencie prawidłowego wypowiedzenia jej umowy składowania przez firmę A powinna niezwłocznie zabrać ze składu celnego pozostawione towary i uregulować należności podatkowe,

2. naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 181 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez:

a) uchylenie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez pominięcie argumentów podnoszonych przez stronę postępowania ergo dokonanie oceny dowodów w sposób dowolny i wybiórczy,

b) prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych i zaniechanie przeprowadzenia wszystkich dowodów w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego ergo naruszenie elementarnych zasad postępowania tj. zasady obiektywizmu, zasady prawdy materialnej oraz zupełności postępowania dowodowego z uwagi na nieuwzględnienie wniosku podatnika i brak załączenia przez organ do akt postępowania akt sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla Ł. Ś. w Ł. pod sygn. [...], a następnie przez Sąd Okręgowy w Ł. pod sygn. akt [...], w szczególności: pisma M. W. z dnia 21 października 2004 r. wypowiadającego Spółce B umowę składu, pisma M. W. z dnia 13 maja 2005 r. wypowiadającego Spółce B umowę składu oraz wzywające ww. Spółkę do zmiany przeznaczenia celnego towaru w 14-dniowym okresie wypowiedzenia, pisma M. W.(1) z dnia 10 marca 2008 r. do B,

c) brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności całkowite pominięcie, że:

- osobą odpowiedzialną za powstały dług celny jest właściciel towaru tj. B Sp. z o.o., który nie odebrał towaru, pomimo skutecznego wypowiedzenia przez M. W.(1) i M. W. umowy składu,

- Urząd Celny zaniechał podjęcia wobec towarów firmy B działań z urzędu, pomimo wielokrotnego informowania Urzędu przez skarżącego o wypowiedzeniu umowy składu i braku możliwości nawiązania kontaktu z właścicielem towaru,

- zapewniono organom celnym możliwość dostępu do towarów objętych dozorem celnym w celu przeprowadzenia kontroli, a także nigdy nie umożliwiono lub utrudniono dostępu organom celnym,

- M. W. nie dokonała usunięcia spod dozoru celnego towarów, ponieważ nie miała żadnego związku z ewentualnym usuwaniem towarów spod dozoru celnego, ani też wiedzy na ten temat, albowiem towar ten nie był objęty umową składowania z powodu jej skutecznego wypowiedzenia, a obowiązek sprawowania dozoru nad towarem spoczywał na jego właścicielu tj. Spółce B,

- upłynął 3-letni okres przedawnienia należności z tytułu długu celnego w stosunku do M. W.(1), albowiem postępowanie karne skarbowe i wyrok w [...] z dnia 21 stycznia 2013 r. nie dotyczyły M. W.(1).

3. naruszenie art. 89 ust.2 WKC w zw. z art. 30 Prawa celnego poprzez zaniechanie wszczęcia z urzędu postępowania w celu uregulowania sytuacji towarów Spółki B, a w konsekwencji braku zajęcia przez organ celny w/w towaru przed zaprzestaniem faktycznego prowadzenia składu przez skarżących.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga zasługuje na uwzględnienie w odniesieniu do zobowiązania podatkowego M. W.(1).

Na podstawie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził m. in., że przedmiotowe zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu, ponieważ w okresie od 1 kwietnia 2009 r. do 21 stycznia 2013 r. toczyło się postępowanie karne skarbowe w tej sprawie, co spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Zgodnie z tym przepisem (w wersji obowiązującej obecnie, wprowadzonej po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt P 30/11) bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego zostaje zawieszony z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Zauważyć należy przy tym, że poprzednia wersja art. 70 § 6 pkt 1, nie zawierająca treści wskazującej na konieczność zawiadomienia podatnika o wszczęciu takiego postępowania, została uznana za niezgodną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej mocą wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

W decyzjach obu instancji organy nie wskazały żadnego dowodu na to, że M. W.(1) została zawiadomiona o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe wiążące się z niewykonaniem przedmiotowego zobowiązania. Natomiast postępowanie karne skarbowe toczyło się wyłącznie wobec M. W. i nie dotyczyło M. W.(1).

Na podstawie do art. 213 WKC jeżeli w odniesieniu do tego samego długu celnego występuje kilku dłużników, są oni solidarnie zobowiązani do pokrycia tego długu. Stosownie art. 91 Ordynacji podatkowej do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dla zobowiązań cywilnoprawnych. Natomiast w myśl art. 372 K.c. przerwanie lub zawieszenie biegu przedawnienia w stosunku do jednego z dłużników solidarnych nie ma skutku względem współdłużników.

Przepis ten nie dotyczy oczywiście małżonków wspólnie opodatkowanych (art. 92 § 3 Ordynacji podatkowej), którzy na podstawie art. 133 § 3 Ordynacji podatkowej są jedną stroną postępowania i każdy z nich jest uprawniony do działania w imieniu obojga. Sytuacja taka nie wystąpiła jednak w omawianej sprawie. Mimo solidarności skarżących, przedawnienie zobowiązania każdego z nich należy zatem traktować odrębnie.

Ponieważ dług celny powstał w dniu 10 czerwca 2008 r. (dzień, w którym stwierdzono, że towaru nie było w składzie celnym), zatem – jak prawidłowo wskazano w zaskarżonej decyzji - ostatnim dniem na określenie podatku od towarów i usług należnego od towaru usuniętego spod dozoru celnego był dzień 31 grudnia 2013 r. Tymczasem decyzje organów obu instancji zostały wydane w 2014 r. W odniesieniu do zobowiązania podatkowego M. W.(1) organy nie wykazały zaistnienia okoliczności powodujących zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przedawnienia, należy stwierdzić zatem, że na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej zobowiązanie M. W.(1) wygasło wskutek przedawnienia.

Natomiast zobowiązanie M. W. zostało określone prawidłowo.

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT podatnikami są również osoby na których ciąży obowiązek uiszczenia cła. Na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy o VAT do należności podatkowych określonych zgodnie z art. 33 ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy celne dotyczące powiadamiania dłużnika o kwocie należności wynikających z długu celnego. Z kolei w myśl art. 221 ust. 3 WKC powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie 3 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Przepis ten, przewidujący przedawnienie możliwości powiadomienia dłużnika o kwocie należności celnych, nie ma jednak zastosowania do VAT z tytułu importu towarów, bowiem według art. 38 ust. 2 ustawy o VAT, jeżeli zgodnie z przepisami celnymi powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego nie może nastąpić z uwagi na przedawnienie, a istnieje podstawa do obliczenia lub zweryfikowania należności podatkowych, naczelnik urzędu celnego może określić elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach celnych na potrzeby prawidłowego określenia należnego podatku z tytułu importu towarów. W konsekwencji przepisy celne, mimo braku możliwości ich stosowania w stosunku do należności celnych, mają w takiej sytuacji zastosowanie do określenia należności z tytułu VAT od importu towarów.

Na podstawie art. 203 ust. 1 WKC dług celny w przywozie powstaje w wyniku:

– usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym.

2. Dług celny powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego.

3. Dłużnikami są:

– osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego,

– osoby, które uczestniczyły w tym usunięciu, i które jednocześnie wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towar zostaje usunięty spod dozoru celnego,

– osoby, które nabyły lub posiadały towar, i które w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie wiedziały bądź powinny były wiedzieć, że jest to towar usunięty spod dozoru celnego, i

– odpowiednio osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty.

Usunięcie towaru spod dozoru celnego, powodujące na podstawie art. 203 WKC powstanie długu celnego, należy traktować jak import, podlegający opodatkowaniu stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy o VAT.

Fakt usunięcia towaru spod dozoru celnego przez M. W. wynika m. in. z uzasadnienia prawomocnego wyroku karnego z 21 stycznia 2013 r. [...] umarzającego postępowanie w sprawie z powodu uznania, że czyn przypisany oskarżonemu stanowi wypadek mniejszej wagi (k. 207 segregator II akt podatkowych).

Organ zasadnie stwierdził, że obowiązek podatkowy określony zaskarżoną decyzją nie dotyczy właściciela towaru tj. B Sp. z o.o. – jak błędnie podnoszą skarżący. Jednakże, niezależnie od oceny prawnej czy osoba ta jest dłużnikiem długu celnego z tytułu usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym, o którym mowa w art. 203 ust. 3 WKC - należy stwierdzić, zobowiązanie właściciela towaru i tak nie mogłoby zostać określone z powodu przedawnienia, podobnie jak w odniesieniu do M. W.(1). Zatem szersze rozważanie tej kwestii jest bezprzedmiotowe.

W tym zakresie Sąd nie dopatrzył się zatem zarzucanego w skardze naruszenia zasad postępowania podatkowego (art. 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 181 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej), gdyż z akt sprawy wynika, że organ podjął niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, oceniając zgromadzone dowody we wzajemnej łączności.

Z powyższych względów w odniesieniu do M. W. Sąd uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: "P.p.s.a.") orzekł jak w sentencji.

W odniesieniu do M. W.(1) Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 200 i art. 206 P.p.s.a. Ten ostatni przepis dopuszcza miarkowanie kosztów w razie częściowego uwzględnienia skargi, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.

DB