Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2012/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 164, art. 246 ust. 1, art. 247 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant ref. staż. Paulina Dymińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej też jako "skarżąca", "strona", "wnioskodawca) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie jest decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] czerwca 2011r., nr Sp. [...], który po ponownym rozpoznaniu wniosku strony utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] maja 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy VALIDOL R - [...] udzielonego na rzecz J. z siedzibą w K. (dalej jako "uprawniony", "F.").

Jako podstawę prawną organ wskazał: art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 3 k.p.a. oraz w związku z art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.)– dalej zwanej p.w.p.

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:

W dniu [...] października 2008 roku do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej wpłynął wniosek spółki I. Sp. z o.o. z siedzibą w K. przeciwko J. z siedzibą w K., Ukraina (dalej też jako uprawniony o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy VALIDOL o numerze R [...], w części dotyczącej produktów farmaceutycznych ujętych w kl. 5 Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług (dalej także jako "sporne prawo"). Jako materialnoprawną podstawę swojego żądania wnioskodawca wskazał art. 7 ust. 1 i 2, art. 8 pkt 1 oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. nr 5, poz. 17 z późn. zm.), dalej zwanej u.z.t. w związku z art. 315 ust. 3 p.w.p.

Uzasadniając swój interes prawny w żądaniu unieważnienia spornego prawa wnioskodawca wskazywał, że materialnoprawną podstawą interesu prawnego strony w postępowaniu spornym przed Urzędem Patentowym może być każda norma prawa materialnego, w tym ogólne normy regulujące zasady swobody prowadzenia działalności gospodarczej. Podnosił, że prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest m. in. obrót lekami na terenie Rzeczpospolitej Polskiej. Zdaniem wnioskodawcy, sporne prawo ochronne uniemożliwia mu wprowadzanie na polski rynek leku o nazwie "Validol", przez co ogranicza jego uprawnienia płynące z art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz z art. 20 Konstytucji RP. Powołał się na fakt posiadania zezwolenia na wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terenie RP leku o "Validol", wydanego przez Ministra Zdrowia w dniu [...] sierpnia 2005 r. (nr [...]), zaktualizowanego decyzjami tego organu nr [...],[...] i [...] oraz na fakt, że uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego wystąpił do wnioskodawcy z pisemnym żądaniem zaniechania wprowadzania na teren Polski towarów oznaczanych znakiem towarowym "Validol". Zostało także wszczęte przez Prokuraturę Rejonową w [...] postępowanie przygotowawcze, w przedmiocie usiłowania wprowadzenia na teren RP towarów oznaczonych tym znakiem. Ponadto wnioskodawca zgłosił także w celu uzyskania prawa ochronnego znak towarowy "Darvalidol", zaś Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia ochrony na ten znak z uwagi na istnienie wcześniejszego spornego prawa ochronnego. Powyższe okoliczności, zdaniem wnioskodawcy, świadczą o jego interesie prawnym w żądaniu unieważnienia spornego prawa, pomimo że nie twierdzi, że to jemu przysługuje prawo do powszechnie znanego znaku towarowego "Validol".

Wnioskodawca podniósł, że od 1991 r. przed Urzędem Patentowym RP toczyło się kilka postępowań w przedmiocie rejestracji znaku towarowego "Validol". Początkowo, to wnioskodawca (działając wówczas pod nazwą I. Sp. z o.o. z siedzibą w O.) uzyskał prawo ochronne na oznaczenie "Validol" o numerze R-[...], a następnie prawo to zostało unieważnione decyzją Urzędu Patentowego z dnia [...] lipca 1999 r., sygn. akt Sp. [...]. Wskazana decyzja została utrzymana w mocy decyzją Komisji Odwoławczej przy Urzędzie Patentowym z dnia [...] czerwca 2000 r., sygn. akt Odw. [...]. Od decyzji tej Prezes Urzędu Patentowego RP wniósł rewizję nadzwyczajną, która została oddalona wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia [...] marca 2002 r., sygn. akt [...]. Zaznaczył, że w powyższych orzeczeniach zostało stwierdzone, że znakiem towarowym "Validol" posługiwały się dwie ukraińskie spółki – J. z siedzibą w K. (dalej: "F.") oraz Firma Farmaceutyczna "D." Spółka Akcyjna z siedzibą w K. (dalej: "D.") i przyznanie praw ochronnych na rzecz jednego z tych podmiotów (lub ich przedstawicieli) naruszyłoby prawa drugiego z tych podmiotów. Zdaniem wnioskodawcy, w postępowaniach zakończonych powołanymi orzeczeniami dokonano ustalenia, że znak towarowy Validol był znakiem powszechnie znanym na terenie Polski przed dniem jego pierwszego zgłoszenia do Urzędu Patentowego. Wnioskodawca podniósł, że preparat w postaci tabletek, oznaczany tym znakiem jest znany na rynku polskim od roku 1974, kiedy podmiotem wprowadzającym ten produkt do obrotu była Centrala Handlu Zagranicznego [...] z byłego Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Producentem preparatu oznaczanego tym znakiem, w latach 1974-1992 była ukraińska spółka "D.", a przed jej powstaniem, jej poprzednik prawny działający na terenie ZSRR. Na powyższą okoliczność wnioskodawca przedłożył listy przewozowe dotyczące obrotu wskazanymi towarami, pisma Ministra Ochrony Zdrowia Ukrainy z [...] czerwca i [...] maja 1994 r. oraz pismo Urzędu Statystycznego Ukrainy z [...] czerwca 2000 r. (T. 1 k. 45-29). Eksport towarów do Polski przez radziecki podmiot WCHZ [...] odbywał się na podstawie zezwolenia Ministra Zdrowia [...] z [...] sierpnia 1979 r., dotyczącego "Validolu" w opakowaniach "fiolka aluminiowa". Wnioskodawca podkreślił, że w latach 1974-1994 jedynym producentem tabletek "Validolu" pakowanych w tego rodzaju opakowania była spółka "D.", która jako jedyne przedsiębiorstwo na terenie byłego ZSRR dysponowała odpowiednimi urządzeniami technicznymi, niezbędnymi w procesie produkcji tak opakowanego preparatu. Wnioskodawca podkreślił ponadto, że uprawniony do roku 1993 produkował wyłącznie preparat Validol w postaci cieczy, będącej m. in. surowcem do produkcji wskazanych tabletek. Po rozpadzie ZSRR, w dniu [...] października 1992 spółka F. wystąpiła do Ministra Zdrowia RP o przerejestrowanie w Rejestrze Leków preparatu Validol 0,06 w tabletkach, pakowanego w aluminiowe fiolki (dotychczas zarejestrowanego na [...]), na własną rzecz jako producenta tabletek. Wpis zgodny ze swoim żądaniem spółka F. uzyskała w dniu [...] grudnia 1992 r. pod nr rejestru [...] (T. 1 k. 24). Jako że spółka F. nie produkowała preparatu Validol w formie tabletek, zawarła porozumienie z ukraińską spółką D., co zostało ujawnione poprzez wprowadzenie w Certyfikacie Rejestracyjnym nr [...] adnotacji "F. we współpracy z D.". W 1993 r. F. rozpoczął produkcję preparatu Validol w tabletkach, pakowanego w blistry, w związku z czym pismem z dnia [...] lipca 1994 r., nr. [...] (T. 1 k. 21) Minister Zdrowia i Opieki Społecznej rozszerzył rejestr dla preparatu Validol o nową formę opakowań i jednocześnie anulował zgodę na wprowadzenie do nazwy producenta zapisu "we współpracy z firmą D.".

Wobec powyższych okoliczności, zdaniem wnioskodawcy, zarówno zgłoszenie preparatu Validol do Rejestru Leków jak i zgłoszenie spornego znaku towarowego zostało dokonane w złej wierze, albowiem uprawniony musiał mieć świadomość, że w chwili każdego z tych zgłoszeń znak Validol był powszechnie znany i to - zdaniem wnioskodawcy - wyłącznie za sprawą WCHZ [...] i ukraińskiej spółki D. Bez znaczenia w tym przypadku, w ocenie wnioskodawcy, jest to, że uprawniony na terenie Ukrainy uzyskał prawo wyłączne na znak towarowy Validol.

Podnosząc zarzut naruszenia art. 7 u.z.t. stwierdził, że z uwagi na fakt, że przez wiele lat przed zgłoszeniem spornego znaku towarowego sprzedawano produkt oznaczany nazwą Validol, a jego producentem były inne podmioty, to oznaczenie to nie posiada dostatecznych znamion odróżniających w rozumieniu powołanego przepisu. Ponadto wnioskodawca podkreślił, że sporny znak towarowy został zgłoszony w złej wierze, a zatem z naruszeniem art. 8 pkt 1 u.z.t. Spółka F., w chwili dokonywania zgłoszenia przedmiotowego znaku towarowego była świadoma tego, że na rynku polski funkcjonuje już lek o nazwie Validol i jest produkowany oraz wprowadzany do obrotu przez inne podmioty, a nazwa ta jest przez odbiorców rozpoznawana. Takie działanie uniemożliwiło wnioskodawcy - przedstawicielowi spółki D., wprowadzanie na polski rynek leku oznaczanego znakiem Validol, wytwarzanego przez tę spółkę. Ponadto, powołując się na ustalenia Urzędu Patentowego i Komisji Odwoławczej oraz oceny prawne wyrażone w decyzjach tych organów i wskazanym wyroku Sądu Najwyższego we wskazanej wyżej sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy VALIDOL zgłoszony przez wnioskodawcę stwierdził, że uprawniony mógłby uzyskać sporne prawo w sposób zgodny z prawem, w tym - powołanym art. 9 ust. 1 pkt 2 u.z.t. - tylko wówczas, gdyby w chwili zgłoszenia był producentem tabletek Validol 0,06, z którymi polscy konsumenci wiązali ten znak. Jednocześnie uprawniony nigdy nie miał, ani nie twierdził, że ma prawa do powszechnie znanego znaku towarowego Validol.

W odpowiedzi na wniosek, która wpłynęła w dniu [...] lutego 2009 r. uprawniony z tytułu spornego prawa wniósł o jego oddalenie i przyznanie na jego rzecz zwrotu kosztów według norm przepisanych. Zarzucił brak interesu prawnego po stronie wnioskodawcy w żądaniu unieważnienia spornego prawa ochronnego, bowiem ma jedynie interes faktyczny. Stwierdził, że wskazane przez wnioskodawcę "zezwolenie na wytwarzanie i wprowadzania do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej", wydane przez Ministra Zdrowia w dniu [...] sierpnia 2005 r., nr [...] (T. I k. 68) jest w istocie jedynie pozwoleniem na dopuszczenie do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej produktu leczniczego "Validol", wytwarzanego przez spółkę D., zaś przedmiotem oceny ze strony organu były walory lecznicze tego produktu, nie zaś prawo do nazwy. Zdaniem uprawnionego, z powyższego pozwolenia mogłyby wynikać prawa nie wnioskodawcy, a co najwyżej wskazanej spółki "D.", jednak podmiot ten nie ma prawa posługiwania się na terenie Polski znakiem towarowym Validol, co zostało przesądzone następującymi orzeczeniami: decyzjami Urzędu Patentowego RP z [...] sierpnia 2006 r., sygn. akt Sp. [...] oraz Sp. [...], wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2007 r. " sygn. akt VI SA/Wa 153/07 oraz VI SA/Wa 154/07 oraz wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 330/07 oraz II GSK 329/07.

Uprawniony podkreślił, że z wyjątkiem zarzutu opartego na art. 7 u.z.t., w istocie wszystkie zarzuty podnoszone przez wnioskodawcę w niniejszym postępowaniu, zostały już rozpatrzone w postępowaniach zakończonych wskazanymi wyżej orzeczeniami. Wbrew twierdzeniu wnioskodawcy, ani fakt, że został mu postawiony zarzut naruszenia prawa ochronnego na znak towarowy Validol, ani też odmowa uzyskania przez uprawnionego prawa ochronnego na znak towarowy DARVALIDOL nie jest okolicznością wystarczającą dla stwierdzenia, że wnioskodawca legitymuje się interesem prawnym w żądaniu unieważnienia spornego prawa.

Odnosząc się do okoliczności faktycznych uprawniony zarzucił, że stanowisko wnioskodawcy jest stronniczą i nieodpowiadającą rzeczywistości interpretacją okoliczności sprawy. Podniósł, że jest on następcą prawnym podmiotu, który stworzył produkt farmaceutyczny jako taki i opatrzył go nazwą "Validol" już w 1937 roku. Znak towarowy Validol został przez niego zgłoszony do ochrony na Ukrainie [...] maja 1993 r., a w dniu [...] września 1996 r. właściwy organ Ukrainy udzielił ochrony na ten znak. Prawo wyłączne na znak Validol, przysługujące mu na Ukrainie pozostaje w mocy, a żądanie unieważnienia tego prawa, na wniosek "D." zostało oddalone, zaś postępowanie w tym zakresie zostało prawomocnie zakończone. Na okoliczność powyższych twierdzeń uprawniony przedłożył kserokopie dokumentów dotyczących działalności [...] Fabryki Chemiczno-Farmaceutycznej im. [...] z lat 1937-1947 (T. I k. 130- 170), świadectwo na zarejestrowany na Ukrainie znak towarowy Вaлuдoл (Validolum) oraz odpisy orzeczeń sądów Ukrainy (T. I k. 99-129). W świetle powyższych okoliczności, także w państwie pochodzenia uprawnionemu służy wyłączne prawo do znaku towarowego Validol. Powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2002 r. akt III RN 53/01, w którym Sąd stwierdził, że ani spółce D., ani poprzednikowi prawnemu wnioskodawcy, nie służyło na terenie Polski prawo do powszechnie znanego znaku towarowego Validol. Powołał się na oceny wyrażone w w/w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2008 r. i podkreślił, że nie ma znaczenia prawnego to, czy uprawniony w dacie zgłoszenia produkował preparat Validol w postaci tabletek, jak i nie ma znaczenia to, czy farmaceutyk ten został umieszczony w Rejestrze Leków.

Odnosząc się do zarzutu wnioskodawcy, opartego na art. 7 u.z.t. uprawniony podniósł, że przed rozpadem Związku Radzieckiego, preparat oznaczany znakiem towarowym Validol był wprowadzany na terenie Polski do obrotu tylko przez jeden podmiot - Centralę Handlu Zagranicznego [...]. W odniesieniu do zarzutów opartych na art. 8 pkt 1 u.z.t. uprawniony powołał się na przesądzone już stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrażone w w/w wyrokach z dnia 26 kwietnia 2007 r. Podkreślił, że uprawniony zgłaszając sporny znak towarowy nie działał w złej wierze, bowiem produkował i wprowadzał do obrotu od 1937 roku farmaceutyk - lek Validol w płynie. Uprawniony działał w dobrej wierze, z uwagi na swoje prawo do wytwarzania wskazanego produktu oraz ze względu na to, że w państwie pochodzenia był uprawnionym z tytułu prawa wyłącznego na znak towarowy Validol. W odniesieniu do zarzutu opartego na art. 9 ust. 1 pkt 2 u.z.t. uprawniony podkreślił, że z żądaniem unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy może skutecznie wystąpić ten, którego prawa poprzez kwestionowaną rejestrację zostały naruszone, czyli korzystający ze znaku towarowego powszechnie znanego. Takim podmiotem nie była spółka D. i nie jest nim obecny wnioskodawca.

W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2009 r. wnioskodawca podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Na okoliczność wykazania następstwa prawnego pomiędzy obecnym wnioskodawcą i spółką I. Sp. z o.o. z siedzibą w O. przedłożył odpis postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] sierpnia 2008 r. (T. I k. 188 i nast.). Podkreślił, że na polskim rynku preparat Validol był dostępny wyłącznie w postaci tabletek, a całość importu tabletek Validolu, zrealizowanego w latach 1974-1994 z ZSSR, a następnie z obszaru byłego ZSRR, pochodziła z produkcji spółki D. i jej poprzednika prawnego. Jego zdaniem, preparat Validol o składzie chemicznym odpowiadającym produktowi uprawnionego był znany już na przełomie XIX i XX wieku i stosowany był w wielu krajach na całym świecie o czym świadczy przedłożona kserokopia fragmentów niemieckiego podręcznika chemii organicznej (T. I k. 181). Wnioskodawca podkreślił, że w świetle przepisów prawa obowiązującego na Ukrainie, fakt uzyskania ochrony na znak towarowy VALIDOL na rzecz uprawnionego nie stoi na przeszkodzie używania tego znaku przez spółkę D. Wnioskodawca polemizując ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrażonym we wskazanym wyroku z dnia 26 kwietnia 2007 r. stwierdził, że Sąd ten błędnie przyjął, że z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 p.w.p. może wystąpić tylko uprawniony do znaku towarowego powszechnie znanego. Jego zdaniem, dla unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy na wskazanej podstawie wystarczające jest wykazanie, że dany znak miał status znaku towarowego powszechnie znanego dla towarów pochodzących od innego podmiotu niż uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego.

Na rozprawie przed Kolegium Orzekającym UP w dniu [...] października 2009 r. strony podtrzymały swoje żądania. Uprawniony podtrzymał zarzut braku interesu prawnego wnioskodawcy w żądaniu unieważnienia spornego prawa, a jedynie interes faktyczny. Ponadto, powołując się na pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanych wyżej wyrokach o sygn. akt II GSK 330/07 oraz II GSK 329/07 uprawniony stwierdził, że nie jest istotne w jakiej postaci produkt farmaceutyczny oznaczany znakiem VALIDOL był, jest, czy też będzie wprowadzany do obrotu, ponieważ postać preparatu farmaceutycznego może ulegać zmianie.

Uprawniony przedłożył, według stanu na dzień [...] lipca 2009 r., kopię fragmentu Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych dopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podnosząc, że wnioskodawca nie ma pozwolenia na wprowadzanie do obrotu na terenie Polski produktu farmaceutycznego o nazwie Validol.

Uprawniony podtrzymał, w piśmie procesowym złożonym w dniu [...] listopada 2009 r., stanowisko co do braku interesu prawnego wnioskodawcy podkreślając, że pozwolenie Ministra Zdrowia o numerze [...], na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego Validol, którego wytwórcą była wskazana D., zaś podmiotem odpowiedzialnym - spółka I. Sp. z o.o., nie zostało przedłużone. Ponadto, powołując się na postanowienie Najwyższego Sądu Arbitrażowego Ukrainy z dnia [...] lutego 1999 r., złożone przez uprawnionego wraz z pismem z dnia [...] lutego 2009 r. podniósł, że skoro właściwy organ w kraju pochodzenia uznał, że oznaczenie Validol nie jest nazwą rodzajową środka leczniczego, to tym bardziej w Polsce oznaczenie to nie może zostać uznane za nazwę rodzajową produktu farmaceutycznego. Złożył dokumenty na okoliczność istnienia następstwa prawnego pomiędzy uprawnionym, a [...] Fabryką Chemiczno- Farmaceutyczną im. [...] (T. II k. 150 i nast.). Złożył do akt sprawy kserokopię pisma Ministra Ochrony Zdrowia Ukrainy z dnia [...] lipca 1994 r., skierowanego do Ministra Zdrowia RP na okoliczność potwierdzenia wyłącznego prawa uprawnionego do znaku towarowego Validol.

Jego zdaniem, niniejsze postępowanie powinno dotyczyć wyłącznie wykazania naruszenia przez uprawnionego praw wnioskodawcy. Skoro ze wskazanych wcześniej, prawomocnych decyzji Urzędu Patentowego o sygn. akt Sp. [...] oraz Sp. [...] przy udzielaniu w Polsce praw ochronnych na znaki towarowe VALIDOL nie zostały naruszone prawa spółki D., to tym bardziej nie mogło mieć miejsce naruszenie jakichkolwiek praw wnioskodawcy, świadczącego jedynie usługi przedstawicielskie wobec spółki D. Uprawniony podkreślił, że z materiału przedłożonego do akt sprawy przez wnioskodawcę nie wynika, by przed kwietniem 1994 r. jakikolwiek inny podmiot niż [...] wprowadzał na polski rynek lek pod nazwą Validol, ani też, aby przed tą datą jakiekolwiek inne podmioty, oprócz [...] i uprawnionego miały pozwolenie Ministra Zdrowia na wprowadzanie do obrotu w Polsce leku pod nazwą Validol. Nie zgodził się zatem z twierdzeniem, że lek Validol mógł być uznany za pochodzący od wielu podmiotów i był znany odbiorcom, jako pochodzący z różnych źródeł.

Wnioskodawca w piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2009 r. podniósł, że Urząd Patentowy w postępowaniach toczących się m. in. w sprawach zgłoszeń znaków towarowych o numerach Z-[...] i Z-[...] przyjmował, że oznaczenie VALIDOL pozbawione jest dostatecznych znamion odróżniających. Zarzucił uprawnionemu stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych, polegających między innymi na dążeniu do wyeliminowania z rynku polskiego produktu spółki D., dystrybuowanego przez wnioskodawcę. Na powyższą okoliczność przedłożył szereg materiałów odnoszących się do procedury rejestracji leku Validol przez uprawnionego w polskim Rejestrze Leków.

Podkreślił, że legitymuje się interesem prawnym w żądaniu unieważnienia spornego prawa, ponieważ fakt udzielenia na rzecz uprawnionego spornego prawa ochronnego wpływa na sferę prawną wnioskodawcy jako podmiotu gospodarczego, prowadzącego obrót środkami farmaceutycznymi, będącego wyłącznym przedstawicielem na rynku polskim spółki D., oraz podmiotem, któremu ta spółka przekazała obowiązki podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie na rynek polski wytwarzanego przez nią preparatu Validol 0,06. Wnioskodawca podniósł, że na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. nabył prawa i obowiązki podmiotu odpowiedzialnego w zakresie wprowadzania na rynek polski preparatu VALIDOL 0,06 wytwarzanego przez spółkę D. oraz prawo wyłączności w imporcie tego produktu do Polski (por. T. III k. 4).

W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2009 r. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i odnosząc się do twierdzeń uprawnionego podkreślił, że producentem preparatu Validol, eksportowanego do Polski przez radziecki podmiot [...] była D., także w latach 1993-1994, zarówno eksporterem jak i producentem tabletek Validolu obecnych na polskim rynku była D. Wnioskodawca przyznał, że żadne inne podmioty, poza Centralą [...], a następnie J. nie miały przed zgłoszeniem spornego znaku towarowego pozwolenia na wprowadzanie do obrotu w Polsce preparatu Validol. Zarzucił jednak, że taki stan rzeczy był konsekwencją niezgodnych z zasadami uczciwego obrotu działań uprawnionego, zmierzającego do zmonopolizowania rynku w zakresie handlu preparatem Validol. Oświadczył, że wyłączną przyczyną zaniechania ubiegania się o przedłużenie certyfikatu rejestracyjnego nr [...] było podjęcie przez spółkę F. działań, polegających na złożeniu doniesienia o popełnieniu przez wnioskodawcę przestępstwa z art. 305 ust. 3 p.w.p. i wszczęcie przez Prokuraturę Rejonową w [...] postępowania w tej sprawie.

W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2010 r. podtrzymując swoje wszystkie dotychczasowe twierdzenia podniósł, że fakt wygaśnięcia w dniu [...] grudnia 2008 wskazanego wcześniej certyfikatu o numerze [...] nie wpływa na kwestię istnienia interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. Dla oceny tej okoliczności jest bowiem istotny fakt, że spółka D. jest na Ukrainie producentem preparatu Validol 0,06 w tabletkach, a na podstawie umowy z tą spółką wnioskodawca jest jej wyłącznym przedstawicielem w zakresie dostaw tego preparatu na terytorium Polski. Okolicznościami faktycznymi, stanowiącymi podstawę dla uznania interesu prawnego wnioskodawcy w przedmiotowym postępowaniu jest po pierwsze fakt wszczęcia w stosunku do niego postępowania karnego, w związku z próbą wprowadzenia na polski obszar celny produktów oznaczanych znakiem Validol, po drugie to, że wnioskodawca zawodowo zajmuje się obrotem środkami farmaceutycznymi, a w szczególności jest producentem odpowiedzialnym i wyłącznym przedstawicielem spółki D. w zakresie dostaw tabletek Validolu na polski rynek oraz po trzecie, Urząd Patentowy odmówił wnioskodawcy zarejestrowania znaku towarowego Darvalidol, ze względu na jego kolizję ze znakiem spornym.

Na rozprawie w dniu [...] lutego 2010 r. przeprowadzono dowód z przesłuchania w charakterze świadka S. L. oraz z przesłuchania strony - wnioskodawcy.

W dniu [...] marca 2010 r. wpłynęło do Urzędu Patentowego pismo wnioskodawcy, wraz z którym przedłożył on sprawozdanie na temat "Środek farmaceutyczny Validol tabl. 0,06 - aspekty prawne, ekonomiczne i handlowe" oraz opracowanie Centrum Monitorowania Konsumpcji Leków Instytutu Leków, zatytułowane "Krajowa Sprzedaż Leków I Kwartał 1994 r."

W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2010 r. uprawniony podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, obszernie argumentując, że wnioskodawca nie legitymuje się interesem prawnym w żądaniu unieważnienia spornego prawa ochronnego.

Kolegium Orzekające UP decyzją z dnia [...] maja 2010 r. umorzyło postępowanie w sprawie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. wobec braku interesu prawnego wnioskodawcy. W uzasadnieniu wskazało, że ustalenie, czy w danej sprawie konkretny podmiot posiada tak rozumiany interes prawny, zależy od stanu faktycznego w jakim następuje domaganie się konkretyzacji sfery praw lub obowiązków tego podmiotu. Uznał, opierając się o literaturę, że interes prawny musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które będą uzasadniać zastosowanie przepisu prawa materialnego (J. Borkowski w J. Borkowski, B. Adamiak Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, str. 229). Kolegium powołało się także na Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 2 czerwca 2009 r. (sygn. akt II GSK 950/08) wyraził pogląd, że istnienie interesu prawnego podmiotu żądającego wszczęcia postępowania musi być ustalane na tle okoliczności faktycznych podnoszonych we wniosku oraz adekwatnych do tych okoliczności przepisów prawa materialnego. Wskazało, że interesem prawnym należy legitymować się w dacie stosowania normy prawa materialnego stanowiącej jego podstawę i tylko ten stan może być brany pod uwagę przy rozważaniu istnienia interesu prawnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 335/09, niepubl.).

Kolegium wskazało, że interes prawny, o którym stanowi zarówno art. 164 p.w.p., jak i art. 28 k.p.a. jest interesem własnym strony postępowania administracyjnego. Oznacza to zatem, że - jak zasadnie zarzucił uprawniony - z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy może wystąpić tylko taki podmiot, który wskaże, że rejestracja znaku towarowego narusza jego prawa (uprawnienia) przyznane mu przepisami ustawowymi. Nie jest dopuszczalne wszczynanie postępowania w sprawie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego celem ochrony interesu prawnego osób trzecich; w każdym bowiem przypadku wnioskodawca musi uzasadnić istnienie w sprawie własnego interesu prawnego, nie zaś nawet skądinąd uzasadnionego interesu prawnego innych podmiotów (por. wyrok Sądu Najwyższego z dni a 3 marca 2002 r., sygn. akt III RN 53/01, opubl: Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych rok 2002, Nr 24, poz. 58).

Kolegium stwierdziło, że interes prawny przedsiębiorcy, oparty na art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP, nie może być rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką dla jego stwierdzenia mógłby być jedynie sam fakt wykonywania przez wnioskodawcę działalności gospodarczej na tym samym rynku, co do którego odnosi się zakres ochrony kwestionowanego prawa wyłącznego na sporny znak towarowy. Wolność wykonywania działalności gospodarczej nie jest bowiem wolnością absolutną i niczym nieograniczoną. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym wyżej wyroku z dnia 9 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 335/09, wolność działalności gospodarczej, o której stanowi art. 20 Konstytucji ma w świetle Konstytucji dwojaki charakter: jest jednocześnie zasadą ustrojową, lecz również podstawą do formułowania pewnych praw podmiotowych - prawa do własności, wyboru zawodu czy wolnej konkurencji. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 kwietnia 2003 r., sygn. akt SK 24/02, wolność działalności gospodarczej manifestować się może poprzez działania, które patrząc pod kątem ochrony konstytucyjnej, stanowią realizację innych wolności i praw poręczonych przez Konstytucję ( OTK ZU 2003, Nr 4A, poz. 33 ). Jedną ze swobód związanych z działalnością gospodarczą jest swoboda w zakresie konkurencji przy zachowaniu reguł wyznaczonych obowiązującymi przepisami np. przepisami dotyczącymi nieuczciwej konkurencji lub ochrony własności intelektualnej i przemysłowej (podobnie: M. Zdyb - Prawo działalności gospodarczej, komentarz do ustawy z 19 listopada 1999r.; Zakamycze 2000 r. ). Powyższe oznacza, że każdy przedsiębiorca prowadzić może swoją działalność gospodarczą w sposób swobodny, jednak z poszanowaniem zasad wynikających z obowiązującego prawa, w tym także z poszanowaniem praw i wartości istotnych z punktu widzenia innych podmiotów konkurujących na danym rynku.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Kolegium Orzekające UP stwierdziło, że wykazanie istnienia po swojej stronie interesu prawnego, opartego na powołanych przez wnioskodawcę przepisach art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji, wymagało wykazania, że w świetle wyrażonej w tych przepisach swobody działalności gospodarczej posiadania możliwości posługiwania się w obrocie gospodarczym oznaczeniem słownym Validol, a nie może tego czynić z uwagi na istnienie spornego prawa ochronnego. Uznało, że okolicznością bezsporną jest to, że wnioskodawca nie jest producentem produktu farmaceutycznego o nazwie Validol lub podobnej, zaś przedmiotem jego działalności w zakresie wyrobów farmaceutycznych i medycznych jest jedynie ich sprzedaż hurtowa (T. I k. 72 verte). Jakkolwiek wnioskodawca był uprawniony z tytułu prawa ochronnego na znak towarowy Validol ([...]), to prawo to zostało prawomocnie unieważnione na mocy decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 1999 r., sygn. akt Sp. [...] (T. I k. 59 i nast.). Jednocześnie wnioskodawca, jak sam wyjaśnił (m. in. T. III k. 68) nie twierdzi, żeby miały mu przysługiwać prawa do powszechnie znanego oznaczenia Validol. Wobec powyższego Kolegium wywiodło, że wnioskodawca nie powołuje się na jakiekolwiek, mające mu przysługiwać, uprawnienia o charakterze pierwotnym, do posługiwania się oznaczeniem Validol w dowolnym charakterze. Swoje prawo do wykonywania działalności gospodarczej, mającej za przedmiot produkty farmaceutyczne oznaczane znakiem towarowym "Validol" wnioskodawca w istocie wywodzi wyłącznie z faktu zawarcia w dniu [...] maja 2005 r. umowy nr [...] z ukraińską spółką D. (T. III k. 4) i wynikającego z tej umowy stosunku zobowiązaniowego, w postaci udzielenia wnioskodawcy przez spółkę D. wyłączności na sprzedaż preparatu Validol tab. 0,06 g na terenie Rzeczypospolitej Polskiej (T. III k. 4 verte), którego producentem jest D. (T. III k. 3). Na mocy tej umowy ponadto, wnioskodawca zobowiązał się wobec spółki D. przejąć prawa i obowiązki podmiotu odpowiedzialnego i realizować je zgodnie z polskim prawem.

Kolegium podkreśliło jednak, że w osobnym postępowaniu spornym przed Urzędem Patentowym RP o sygn. Sp. [...] (akta administracyjne R- [...], karty nienumerowane), ostateczną i prawomocną decyzją tego organu z dnia [...] sierpnia 2006 r. wniosek spółki D. o unieważnienie spornego prawa ochronnego został oddalony. Podstawy faktyczne tego wniosku były w swej istocie tożsame z postawami przedmiotowego wniosku, a podstawy prawne pokrywały się w zakresie dotyczącym zarzutów z art. 8 pkt 1 i 9 ust. 1 pkt 2 u.z.t., zaś zgodność z prawem tej decyzji została poddana ocenie we właściwym trybie w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, a następnie Naczelnym Sądem Administracyjnym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 154/07 oraz wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 329/07).

Uznało zatem, że skoro spółka D. we właściwym postępowaniu nie wykazała swoich praw do posługiwania się na terenie Rzeczpospolitej Polskiej oznaczeniem Validol, to tym bardziej, zgodnie z zasadą nemo plus iuris ad alium transferre potest quam ipse habet, uprawnień tych nie mógł nabyć od tej spółki wnioskodawca.

Oceniło, że na powyższe ustalenia, co do braku interesu prawnego po stronie wnioskodawcy bez wpływu pozostają okoliczności powołane przez wnioskodawcę w postaci toczącego się postępowania karnego w przedmiocie usiłowania wprowadzenia na polski obszar celny produktów oznaczanych znakiem naruszającym sporne prawo ochronne, oraz odmowa udzielenia ochrony na znak towarowy DARVALIDOL na rzecz wnioskodawcy. Bezsporne jest bowiem, że wskazane postępowania już się zakończyły, a zatem merytoryczne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy nie wpływa na sytuację prawną wnioskodawcy. Podobnie podnoszona przez wnioskodawcę kwestia posiadania przez niego w przeszłości zezwolenia na wytwarzanie i wprowadzania do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej leku Validol, wydanego przez Ministra Zdrowia w dniu [...] sierpnia 2005 r., nr [...] (por. T. I k. 69) jest w niniejszej sprawie bez znaczenia. Zezwolenie to - co jest bezsporne między stronami - wygasło, a zatem w dacie orzekania w niniejszej sprawie także nie może zostać uznane za okoliczność mogącą stanowić podstawę stwierdzenia interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. By wykazać istnienie po swojej stronie interesu prawnego w postępowaniu opartym na powołanych przepisach art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP, wnioskodawca powinien wykazać, że w śwetle wyrażonej w tych przepisach swobody działalności gospodarczej jest uprawniony do posługiwania się w obrocie gospodarczym oznaczeniem słownym VALIDOL, a nie może tego uczynić z uwagi na istnienie spornego prawa ochronnego.

W świetle powyższego Kolegium stwierdziło, że wnioskodawca legitymuje się wyłącznie interesem faktycznym, nie zaś interesem prawnym w rozumieniu art. 164 p.w.p. i 28 k.p.a. Skoro na mocy art. 256 ust. 1 p.w.p., do postępowania spornego przed Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie Prawo własności przemysłowej stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, to uznało, że na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. postępowanie stało się bezprzedmiotowe i obowiązane jest wydać decyzję o umorzeniu postępowania. Oparło swój pogląd o literaturę przedmiotu wskazując, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1, oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. (B. Adamiak J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 7 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2005 r., s. 487, a także wyr. NSA z dnia 25 maja 1984 r., II SA 2085/83, ONSA 1984, Nr 1 poz. 23). W doktrynie, w odniesieniu do postępowania administracyjnego sensu largo podkreśla się, że pierwotnie bezprzedmiotowe jest postępowanie administracyjne wszczęte wobec podmiotu, który nie legitymuje się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Jak zauważa W. Chróścielewski, "jedynie wtedy, gdy w chwili złożenia wniosku o wszczęcie postępowania nie można precyzyjnie ustalić, czy podmiot występujący z żądaniem posiada, czy nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., można przyjąć, że należy wszcząć postępowanie administracyjne i w jego toku wyjaśnić wątpliwości dotyczące istnienia interesu prawnego po stronie wnoszącego podanie. W przypadku gdy okaże się, że wnoszący podanie nie dysponuje owym interesem prawnym, wtedy wszczęte postępowanie musi być umorzone" (W. Chróścielewski, Glosa do wyr. NSA z 9.9.2002 r., II SA/Kr 3161/01, OSP 2003, Nr 11, poz. 138).

Kolegium oceniło, że tego rodzaju sytuacja – bezprzedmiotowości postępowania - zachodzi w niniejszej sprawie. O kosztach postępowania rozstrzygnęło na mocy art. 256 ust. 2 p.w.p., w związku z art. 98 § 1 k.p.c. obszernie uzasadniając podstawy faktyczne i prawne obciążenia kosztami wnioskodawcy.

Wnioskodawca, I. Sp. z o. o. z siedzibą w K. wobec umorzenia jego wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy Validol R [...] wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarzonej decyzji zarzucił naruszenie przepisu art. 164 p.w.p. oraz przepisu art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 256 § 1 p.w.p. wskazując, że wykazał spełnierie wszystkich kryteriów interesu prawnego. Podniósł, że przyjęta przez Urząd w niniejszej sprawie interpretacja pojęcia interesu prawnego ma charakter wybitnie zawężający, czego efektem jest ograniczenie możliwości zaskarżenia decyzji o przyznaniu praw ochronnych.

Stwierdził, że jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność w zakresie obrotu środkami farmaceutycznymi i przed zgłoszeniem przez uprawnionego znaku VALIDOL do ochrony wprowadzał na obszar Rzeczypospolitej Polskiej tabletki VALIDOL 0,06 produkcji firmy farmaceutycznej D., a także w chwili obecnej jest wyłącznym przedstawicielem oraz podmiotem odpowiedzialnym w zakresie preparatu VALIDOL 0,06 tej firmy na obszarze Polski. Przyznanie praw wyłącznych do spornego znaku VALIDOL na rzecz uprawnionego wpływa zatem na jego sferę prawną, bowiem musiał zaniechać prowadzonego do Polski importu tabletek Validol 0,06, a podjęta w roku 2008 próba wprowadzenia na obszar RP jednej partii towaru oznaczonego znakiem VALIDOL zakończyła się wszczęciem w stosunku do niego postępowania karnego przez Prokuraturę Rejonową w [...], zajęcia partii tabletek VALIDOL 0,06 i orzeczenie ich przepadku na rzecz Skarbu Państwa na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...].11.2009r. Powyższe działania stały się wyłączną przyczyną zaniechania przez wnioskodawcę dalszego importu tabletek VALIDOL 0,06 oraz ubiegania się o przedłużenie certyfikatu rejestracyjnego dot. w/w preparatu.

Jego zdaniem fakt, że postępowanie karne zostało w roku 2009 zakończone, nie ma żadnego znaczenia w kontekście oceny interesu prawnego wnioskodawcy, gdyż dopóki uprawnionemu przysługują prawa wyłączne do znaku towarowego VALIDOL, dopóty każda kolejna próba wprowadzenia na teren Polski przez wnioskodawcę preparatu VALIDOL 0,06 spowodowałaby groźbę wszczęcia kolejnego postępowania karnego.

Ponadto rejestracja znaku VALIDOL na rzecz uprawnionego ma też bezpośredni wpływ na sferę prawną wnioskodawcy wobec odmowy przez Urząd Patentowy rejestracji na jego rzecz znaku DARVALIDOL ze względu na kolizję ze znakiem VALIDOL.

Zdaniem wnioskodawcy wykazał on zaistnienie tych wszystkich okoliczności na jakie wskazuje NSA w wyroku z dnia 21 listopada 2008 roku, sygn. akt II GSK 503/08, dla wylegitymowania się interesem prawnym w rozumieniu art. 164 ustawy p.w.p., opartym na prawach wnioskodawcy przyznanych mu przepisem art. 20 Konstytucji i art 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Wnioskodawca wskazał, że Urząd dokonując oceny przesłanek istnienia interesu prawnego wnioskodawcy nie odniósł się do zgłoszonych we wniosku podstaw żądania unieważnienia praw ochronnych. Podniósł, że pismem skierowanym do wnioskodawcy uprawniony zakazał wprowadzenia tabletek oznaczonych nazwą Validol na rynek polski. Ponadto wnioskodawca na własną rzecz ubiega się przed Urzędem Patentowym RP o przyznanie praw ochronnych na znak towarowy DARVALIDIOL i okoliczności te łącznie jak również z osobna, przesądzają o uznaniu jego interesu prawnego w liniejszej sprawie.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. wnioskodawca dodatkowo stwierdził, że stanowisko uprawnionego, że nie ma on interesu prawnego wobec faktu wygaśnięcia w dniu [...].12 2008 roku decyzji Ministerstwa Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2005 roku nr [...] o :ezwoleniu na wprowadzenie do obrotu leku Validol produkcji Firmy D., z której wynikało, że wnioskodawca jest podmiotem odpowiedzialnym za wprowadzeń e tego leku na obszar RP jest całkowicie bezzasadne.

Wnioskodawca podniósł, że po pierwsze w chwili wystąpienia przez niego z wnioskiem o unieważnienie spornego prawa ochronnego, decyzja Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] obowiązywała, a po drugie wnioskodawca wskazał na szereg innych okoliczności oraz dowodów, z których wynika, że zarówno w chwili złożenia wniosku jak i w chwili obecnej posiada interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego przyznanego uprawnionemu z naruszeniem ustawowych warunków.

Zdaniem wnioskodawcy fakt związania się wnioskodawcy z firmą D. umową ma duże znaczenie w aspekcie oceny interesu prawnego. Jest uprawniony w unieważnieniu prawa ochronnego do znaku Validol, skoro na podstawie właśnie tej umowy wnioskodawca otrzymał status wyłącznego przedstawiciela i podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzanie tabletek Validolu produkcji firmy D. na terenie Polski. Uznając słuszność wskazanej przez uprawnionego zasady, że nikt nie może osiągać jakichkolwiek korzyści z popełnienia czynu zabronionego stwierdził, że nie może się ona odnosić do kwestii wykazywania interesu prawnego. Dlatego nie zgodził się z uprawnionym, że w celu wykazania swego interesu prawnego wnioskodawca nie może się powoływać na fakt wezwania go przez uprawnionego pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. do zaniechania wprowadzania na obszar Polski towarów oznaczonych nazwą Validol oraz zniszczenia zapasów tych towarów w wyniku postępowania karnego, jako na fakty historyczne, które się już zdezaktualizowały. Także prawomocność decyzji Urzędu Patentowego o odmowie rejestracji znaku DARVALIDOL potwierdza aktualność interesu prawnego wnioskodawcy w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego do spornego znaku towarowego.

Wnioskodawca za nietrafne uznał także porównanie przytoczonego przez uprawnionego fragmentu uzasadnienia NSA z dnia 20.11.2008 roku, sygn. akt II GSK 503/208 do przedmiotowej sprawy, gdyż zdaniem wnioskodawcy w sprawie przytoczonej z wyroku NSA unieważnienie prawa do znaku nie miałoby wpływu na sferę prawną wnioskodawcy jako przedsiębiorcy, natomiast w niniejszej sprawie jest bezsporne, że uprawniony nie tylko zakazał wnioskodawcy wprowadzenia na rynek towarów oznaczonych nazwą VALIDOL, ale również złożył do Prokuratury Rejonowej w [...] wniosek o wszczęcie w stosunku do niego postępowania karnego o przestępstwo art. 305 p.w.p i na skutek tych działań wnioskodawca musiał zaniechać wszelkich działań związanych z wprowadzeniem na rynek polski preparatu o spornej nazwie Validol.

W odpowiedzi na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, uprawniony wniósł o jego oddalenie i utrzymanie mocy decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 2010 roku o umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie. Jego zdaniem, wnioskodawca nie wykazał swojego interesu prawnego w sprawie, gdyż okoliczności te mają znaczenie jedynie historyczne dla niniejszego postępowania, a to stoi w sprzeczności z zasadą, że interes prawny wnioskodawcy musi być aktualny, a więc oparty na aktualnie istniejących okolicznościach, na potwierdzenie czego wskazał na wyrok NSA z 20.11.2008r., sygn. akt. II GSK 503/2008.

W piśmie z dnia [...] maja 2011 roku uprawniony dodatkowo wskazał, że bezzasadne jest wywodzenie wnioskodawcy jakoby miał on interes prawny m.in. z decyzji Ministra Zdrowia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 roku zezwalającej mu na wprowadzenie leku VALIDOL do obrotu, bowiem decyzja wygasła, a fakt, że była ważna w chwili składania wniosku nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, skoro interes prawny musi cechować aktualność. Wnioskodawca jest jedynie przedsiębiorcą, który w ramach swojego deklarowanego przedmiotu działalności gospodarczej ma wpisane w rejestrze przedsiębiorców "sprzedaż hurtowa wyrobów farmaceutycznych i medycznych", ale nie posiada możliwości importu leku VALIDOL na polski rynek, gdyż nie ma odpowiedniego zezwolenia na obrót lekiem, jak i jego umowa z producentem leku wygasła.

Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego decyzją z dnia [...] czerwca 2011r., nr Sp. [...] po ponownym rozpoznaniu wniosku strony utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] maja 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy VALIDOL R - [...] udzielonego na rzecz J. z siedzibą w K.

Ponownie wskazało, że okoliczności sprawy nie potwierdzają, by wnioskodawca miał własny, bezpośredni i aktuaIny interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy w dacie stosowania norm prawa materialnego stanowiących jego podstawę. Było bezsporne między stronami ustalenie, że wnioskodawca nie jest producentem produktu farmaceutycznego o nazwie VALIDOL lub podobnej, a jedynie przed zgłoszeniem do ochrony spornego znaku towarowego wprowadzał na terytorium Polski lek o nazwie VALIDOL produkowany przez D. Z końcem 2008 r. wygasło zezwolenie Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2005 r. (nr [...]) na wprowadzanie przez niego do obrotu na terenie Polski leku o nazwie VALIDOL. Oznacza to, że wnioskodawca nie mógł posługiwać się i nie posługiwał się oznaczeniem VALIDOL w obrocie gospodarczym w dacie stosowania norm prawa materialnego stanowiących podstawę jego interesu prawnego, tj. art. 20 Konstytucji RP oraz art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej z uwagi na to, że nie posiadał zezwolenia na obrót lekiem o tej nazwie, a nie z powodu istnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy.

Kolegium Orzekające ponownie oceniło, że także z umowy nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. zawartej pomiędzy wnioskodawcą a D o wyłączności na sprzedaż preparatu VALIDOL tab. 0,06 na terenie Polski nie wypływają jakiekolwiek uprawnienia dla wnioskodawcy do domagania się unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Interes prawny musi znaleźć swoje źródło w normie prawa materialnego, wnioskodawca zaś uzyskał wyłączność na sprzedaż preparatu VALIDOL tab. 0,06 w ramach stosunku zobowiązaniowego, którego producentem jest D., która sama we właściwym postępowaniu nie wykazała prawa do posługiwania oznaczeniem VALIDOL na terytorium Polski. Skoro D. nie przysługuje prawo do posługiwania oznaczeniem VALIDOL na terytorium Polski, to w ramach zawartej umowy prawa tego nie nabyl wnioskodawca.

Uznalo, że toczące się postępowanie karne w przedmiocie usiłowania wprowadzenia na polski obszar celny produktów oznaczonych znakiem naruszającyn prawo ochronne na sporny znak towarowy oraz odmowa udzielenia przez Urząd Patentowy ochrony na znak towarowy DARVALIDOL na rzecz wnioskodawcy z powodu kolizji ze znakiem VALIDOL nie potwierdzają, że wnioskodawca ma aktualny interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Wskazane postępowania już się zakończyły, zatem merytoryczne rozpat'zenie przedmiotowej sprawy nie wpłynie na sytuację prawną wnioskodawcy.

Oznacza to brak po stronie wnioskodawcy interesu prawnego w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, na klórejkolwiek spośród podstaw prawnych i faktycznych wskazanych jako podstawa wniosku.

Wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, Urząd Patentowy nie stwierdził, że wnioskodawca domagając się unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy musiał udowodnić uprawnienia osobiste do nazwy objętej spornym prawem ochronnym. W zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy uznał jedynie, iż wnioskodawca opierając swój interes prawny na przepisach art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP winien wykazać swoje uprawnienie do posługiwania się oznaczeniem VALIDOL na terytorium Polski a nie, że przysługuje mu prawo osobiste do nazwy VALIDOL.

Kolegium wskazało, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, że Urząd Patentowy dokonał oceny interesu prawnego w odniesieniu do osoby wnioskodawcy i jego sytuacjl prawnej badając, czy na tle okoliczności faktycznych wskazanych we wniosku ma on indywidualny I aktualny interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy także z punktu widzenia wskazanych przez niego podstaw, co znajduje odzwiercidlenie w orzecznictwie. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 czerwca 2009 r. (sygn. akt II GSK 950/08) istnienie interesu prawnego podmiotu żądającego wszczęcia postępowania musi być ustalane na tle okoliczności faktycznych podnoszonych we wniosku oraz adekwatnych do tych okoliczności przepisów prawa materialnego.

W skardze do tut Sądu zlożonej na powyższa decyzję I. Sp. z o.o. z siedzibą w K. zarzuciła:

naruszenie przepisów prawa materialnego to jest przepisu art. 164 p.w.p. w związku z art. 26 k.p.a.,

naruszenie przepisów postępowania, to j;st przepisów art. 7, 8 i 12 k.p.a. w związku z art.256 p.w.p. oraz art. 2 Konstytucji RP .

Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jak również poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] maja 2010r. o umorzeniu postępowania oraz o zasądzenie od Urzędu Patentowego RP na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że postępowanie Urzędu Patentowego w niniejszej sprawie narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego oraz standardy demokratycznego państwa prawnego zawarte w art. 2 Konstytucji RP. Zarzut wynika z tego, że po upływie prawie 2 lat od wszczęcia postępowania, Urząd Patentowy doszedł do wniosku, że po stronie skarżącego brak jest interesu prawnego do żądania unieważnienia w/w znaku towarowego i na tej podstawie decyzją z dnia [...] maja 2010 r. umorzył postępowanie bez merytorycznego badania przesłanek do unieważnienia znaku. Przy czym decyzja ta została doręczona dopiero po kilku miesiącach od jej wydania, [...] grudnia 2010r. Z kolei wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] stycznia 2011 r. został załatwiony zaskarżoną decyzją datowaną na [...] czerwca 2011 r., a doręczoną pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] sierpnia 2012 r. Taka przewlekłość postępowania, zdaniem skarżącej, nie tylko narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego lecz de facto wpłynęła na meritum zaskarżonej decyzji, bowiem skoro w toku toczącego się postępowania spornego o unieważnienie prawa ochronnego wygasła decyzja Ministra Zdrowia o zezwoleniu na wprowadzanie do obrotu przez skarżącego leku Validol produkcji Firmy Farmaceutycznej D., to Urząd Patentowy, błędnie co do zasady uznał, że tym samym wnioskodawca nie ma interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego do znaku VALIDOL. Ponadto zarzuciła: błędne przyjęcie przez Urząd Patentowy chwili, na którą ustala się istnienie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego w rozumieniu art. 164 p.w.p., nie przeprowadził właściwej analizy tego materiału niezbędnej do oceny kwestii istnienia interesu prawnego, bardzo lakoniczne bez należytego uzasadnienia są rozważania organu, w szczególności nie odnoszą powszechnie zaakceptowanych kryteriów interesu prawnego do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Z tego tez powodu decyzja narusza przepis art. 8 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników co władzy publicznej, czym naruszają przepis art..164 p.w.p. w związku z art..26 k.p.a., poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że po stronie skarżącego brak było interesu prawnego w rozumieniu w/w przepisów.

Zarzuty naruszenia art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP skarzacy upatruje w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, z którego wynika bezspornie następujący stan faktyczny: Skarżący jest przedsiębiorcą prowadzącym obrót środkami farmaceutycznymi. Jest też wyłącznym przedstawicielem FF D. w zakresie obrotu na terenie RP preparatem VALIDOL produkcji tej firmy. Przed zgłoszeniem przez uprawnionego do rejestracji znaku VALIDOL, to jest w latach 1993-1994 skarżący wprowadzał na teren Polski tabletki Validolu 0,06 produkcji FF D.. Następnie skarżący przez wiele lat wprowadzał do Polski ten sam preparat pod nazwą DARVALIDOL, co było spowodowane ze rejestrowaniem w Rejestrze leków Ministra Zdrowia tabletek Validolu przez uprawniorego i wymogiem Komisji Rejestracyjnej zarejestrowania tego leku o nazwie zmienionej. W roku 2006 skarżący uzyskał zgodę Ministra Zdrowia na zmianę nazwy wprowadzonego przez siebie leku z DARVALIDOL na VALIDOL, co zostało dokonane w drodze zmiany posiadanej przez skarżącego decyzji o pozwoleniu na wprowadzanie do obrotu z dnia [...].08.2005r. Nr [...], która w wyniku kolejnych przedłużeń obowiązywała do dnia [...].12.2008r.

Z uwagi na to, że w międzyczasie uprawniony uzyskał prawo ochronne do znaku VALIDOL, skarżący czasowo wstrzymał sprowadzanie do Polski tabletek Validolu produkcji FF D. obawiając się restrykcji ze strony swych konkurentów to jest uprawnionego oraz jego spółki zależnej F. sp.z o.o w W. Obawy te okazały się uzasadnione, ponieważ podjęta przez skarżącego próba sprowadzenia na przełomie lat 2007/2008 niewielkiej partii tabletek Validolu została uniemożliwiona na skutek działań podjętych przez uprawnionego, który złożył zawiadomienie o przestępstwie z art. 305 p.w.p. W wyniku wszczętego przez Prokuraturę Rejonową w [...] w stosunku do skarżącego postępowania przygotowawczego dotyczącego usiłowania wprowadzenia na teren RP towarów oznaczonych chronionym znakiem VALIDOL, złożone przez skarżącego w składzie celnym tabletki Validolu zostały zatrzymane jako dowód rzeczowy, a następnie postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] orzeczono ich przepadek na rzecz Skarbu Państwa.

Pełnomocnik uprawnionego, wystosowała do skarżącego pismo z dnia [...].01.2008r. zakazujące wprowadzania na teren Polski towarów oznaczonych nazwą VALIDOL oraz zniszczenia wszelkich zapasów tych towarów /dowód: pismo P. sp. z o.o. z [...].01 2008r., postanowienie Prokuratury Rejonowej w [...] z [...].03.2008r. sygn. akt: 4 ds. [...], postanowienie Sądu Rejonowego w [...] sygn. akt: [...] z [...].11.2009 - w aktach sprawy/. Te działania uprawnionego uniemożliwiające skarżącemu dalsze wprowadzanie na teren Polski tabletek Validol produkcji FF D. spowodowały, że do czasu zakończenia postępowania dotyczącego unieważnienia prawa ochronnego przyznanego uprawnionemu, skarżący zaniechał zarówno samego obrotu tym preparatem jak tez ubiegania się w Ministerstwie Zdrowia o przedłużenie czy też uzyskanie nowej decyzji o pozwoleniu na wprowadzanie do obrotu leku Validol produkcji FF D..

Jego zdaniem unieważnienie prawa ochronnego do znaku VALIDOL przyznanego uprawnionemu będzie miało bezpośredni wpływ na sferę prawną skarżącego i ma on interes prawny w domaganiu się unieważnienia tego prawa. Jest to niewątpliwie interes aktualny, realny, indywidualny, własny i bezpośredni. Nie ma przy tym znaczenia fakt wygaśnięcia w trakcie toczącego się przed Urzędem Patentowym postępowania spornego, decyzji [...] o zezwoleniu na wprowadzanie do obrotu leku Validol. Mimo, że nie wprowadza on aktualnie leku Validol na teren Polski z powodu braku zezwolenia na obrót tym lekiem nadal posiada aktualny interes prawny w domaganiu się unieważnienia praw uprawnionego. W chwili wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego do znaku VALIDOL, skarżący legitymował się ważną decyzją Ministra Zdrowia zezwalającą mu na wprowadzanie do obrotu leku o tej nazwie. Wstrzymał się z działaniami zmierzającymi do uzyskania zezwolenia na dalsze wprowadzanie do obrotu tabletek Validolu na obszarze RP, wyłącznie z uwagi na fakt uzyskania przez uprawnionego prawa ochronnego do znaku VALIDOL oraz podjęcia przez niego działań uniemożliwiających skarżącemu wprowadzanie preparatu Validol produkcji FF D., w szczególności wszczęcia w stosunku do niego postępowania karnego z art. 305p.w.p.

Fakt, że postępowanie karne zostało w roku 2009 zakończone, nie ma kontekście oceny interesu prawnego wnioskodawcy żadnego znaczenia. Oczywistym jest bowiem, że dopóki uprawnionemu przysługują prawa wyłączne do znaku towarowego VALIDOL, dopóty każda kolejna próba wprowadzenia na teren Polski przez wnioskodawcę preparatu VALIDOL 0,06 spowodowałaby groźbę wszczęcia kolejnego postępowania karnego oraz poważną szkodę w postaci przepadku towarów.

Rejestracja znaku VALIDOL na rzecz uprawnionego ma też bezpośredni wpływ na sferę prawną wnioskodawcy wobec odmowy Urzędu Patentowego rejestracji na jego rzecz znaku DARVALIDOL ze względu na kolizję ze znakiem VALIDOL (pisma Urzędu Patentowego z [...].08.2005r. - załączone do wniosku). Za oczywiście bezzasadne, wręcz niezrozumiałe uznał stanowisko Urzędu Patentowego, że fakt zakończenia postępowania administracyjnego w tym przedmiocie powodował, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego w unieważnieniu praw ochronnych do znaku Validol, bo wydanie rozstrzygnięcia w tym zakresie nie będzie miało wpływu na jego sferę prawną. Jest oczywiste dla skarżacego, że unieważnienie w niniejszym postępowaniu praw ochronnych do znaku VALIDOL otworzy wnioskodawcy możliwość do ponownego ubiegania się o uzyskanie praw ochronnych dc znaku DARVALIDOL, skoro nie będzie już w obrocie znaku kolizyjnego.

Skarżący zarzucił, że nie poszukiwał podstawy materialno-prawnej swego interesu prawnego w umowie [...] zawartej z D., lecz we wskazanych przez siebie przepisach Konstytucji RP i ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W celu wykazania związku zarejestrowanego znaku towarowego ze swą sytuacją prawną, odwoływał się jedynie do tego, że jest przedstawicielem producenta preparatu Validol, wprowadzałby go na obszar Polski, gdyby nie prawo wyłączne przyznane uprawnionemu

Urząd Patentowy dokonując oceny przesłanek istnienia interesu prawnego błędnie odnosi je do podstaw żądania unieważnienia prawa ochronnego. Stąd właśnie bierze się stwierdzenie, że skoro D. nie wykazała swych uprawnień do używania oznaczenia Validol, to nie mogła go przenieść na skarżącego. Jest to rozumowanie błędne. Interes prawny w rozumieniu art.164 p.w.p. należy bowiem odnosić do osoby wnioskodawcy i jego sytuacji prawnej, a nie do podstaw żądania unieważnienia prawa.

Według skarżącej przyjęta w niniejszej sprawie przez Urząd Patentowy interpretacja pojęcia interesu pranego ma charakter wybitnie zawężający, efektem czego jest drastyczne ograniczenie możliwości zaskarżenia decyzji o przyznaniu praw ochronnych. Taka wykładnia naruszałaby też podstawowe zasady systemowe w szczególności zasadę swobody gospodarczej.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy jak i uczestnik postępowania wnosili o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Zgodnie natomiast z postanowieniami art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy dokonuje się zawsze w postępowaniu spornym, w dwojaki sposób: może zostać zainicjowane albo na podstawie art. 246 ust. 1 oraz art. 247 ust. 2 p.w.p. wskutek złożenia sprzeciwu wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa ochronnego i podniesienia przez uprawnionego zarzutu bezzasadności sprzeciwu, albo – jak w niniejszej sprawie - na podstawie art. 164 p.w.p. na wniosek określonej osoby. Jednakże, o ile w przypadku sprzeciwu złożyć może go każdy pod warunkiem wystąpienia ze stosownym żądaniem w określonym powołanym przepisem terminie 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, o tyle wniosek, o którym mowa w art. 164 p.w.p. nie jest ograniczony w czasie, lecz może zostać złożony wyłącznie przez osobę legitymującą się interesem prawnym.

W przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła wniosek o unieważnienie udzielonego prawa ochronnego na podstawie art. 164 p.w.p., konsekwencją czego była konieczność wykazania posiadania przez nią interesu prawnego, bowiem przepis ten stanowi, że prawo ochronne na znak towarowy może zostać unieważnione w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania tego prawa. Treść tej normy niewatpliwie wskazuje, że celem instytucji unieważnienia prawa ochronnego jest eliminacja z obrotu prawnego praw ochronnych na oznaczenia nie spełniające wymaganych ustawowych przesłanek, jednakże zgłoszonych wyłącznie na wniosek osoby, która ma w tym interes prawny. Konsekwentnie był on negowany przez uprawnioną do spornego znaku.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzona zatem została do kwestii interesu prawnego wnioskodawcy - kluczowej spośród wymienionych przesłanek, bowiem od jej istnienia lub braku uzależnione są dalsze losy wniosku o unieważnienie prawa ochronnego.

Przepisy ustawy prawo własności przemysłowej nie definiują pojęcia interesu prawnego. Stąd też w postępowaniu spornym dotyczącym unieważnienia prawa ochronnego ma zastosowanie art. 28 k.p.a. zgodnie, z którym stroną postępowania administracyjnego jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Nie ma zatem żadnych przesłanek prawnych, by pojęcie interesu prawnego w rozumieniu art. 164 p.w.p. przypisywać inną treść niż ma ona na gruncie k.p.a. i taki kierunek wykładni prezentowany jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Urząd Patentowy RP wykładając pojęcie interesu prawnego trafnie posiłkował się przepisem art. 28 k.p.a. zasadnie uznając, że tak rozumianym interesem prawnym skarżąca się nie wykazała. Miała obowiązek przedstawienia okoliczności wskazujących na jej interes w żądaniu unieważnienia spornego prawa ochronnego. Obowiązkiem organu było zaś przeprowadzenie analizy prawa w powiązaniu z okolicznościami faktycznymi sprawy, służącej ustaleniu, czy istnieje realny i bezpośredni związek pomiędzy sytuacją prawną wnioskodawcy, a rozstrzygnięciem mogącym zapaść danej sprawie, a uzasadniającym stwierdzenie, że jest on prawnie zainteresowany wydaniem takiego rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu, z ustalenia tych obowiązków Urząd Patentowy wywiązał się prawidłowo w takim sensie, że brak jest po jego stronie uchybień, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Kwestia przewlekłości postępowania nie ma bowiem istotnego wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia.

Dokonana przez Urząd ocena materiału dowodowego obejmuje bowiem okoliczności istotne dla poczynienia ustaleń co do legitymacji strony do złożenia wniosku o unieważnienie ww. prawa ochronnego. Urząd Patentowy dokonując powyższej oceny wyszedł przy tym z prawidłowego założenia, że interes prawny powinien być bezpośredni, konkretny, realny, aktualny, własny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy uzasadniających zastosowanie normy prawa materialnego. Podkreślenia przy tym wymaga, że strona musi legitymować się takim interesem w dacie złożenia wniosku i stosowania danych norm prawa administracyjnego, a zatem nie może to być interes historyczny ani hipotetyczny. Takich okoliczności, co prawidłowo ocenił Urząd Patentowy RP skarżąca nie przedstawiła.

Co do zasady, pojęcie interesu prawnego w rozumieniu przepisów ustawy Prawo własności przemysłowej winno być interpretowane w taki sam sposób, jak na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 2 czerwca 2009 r. (sygn. akt II GSK 950/08) wyraził pogląd, że istnienie interesu prawnego podmiotu żądającego wszczęcia postępowania musi być ustalane na tle okoliczności faktycznych podnoszonych we wniosku oraz adekwatnych do tych okoliczności przepisów prawa materialnego.

Stwierdzenie istnienia interesu prawnego zawsze następuje w wyniku ustalenia prawdopodobnego związku między normą prawa materialnego, a sytuacją prawną podmiotu polegającą na tym, że akt stosowania tej normy (np. decyzja administracyjna) może wpłynąć na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (M. Bogusz, Zaskarżenie decyzji administracyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 1997, s. 22). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 października 2008 r., (sygn. akt II GSK 385/08, niepubl.) samo powołanie się na dany przepis prawa materialnego nie przesądza jeszcze o istnieniu interesu prawnego osoby inicjującej omawiane postępowanie. Konieczne jest bowiem dodatkowe wykazanie, że w konkretnej sprawie jest on realny, indywidualny, własny i bezpośredni. Są to najczęściej wymieniane elementy bądź cechy interesu prawnego, obok np. jego sprawdzalności (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1996 r. sygn. akt SA/Łd 1843/95), czy możliwości uzyskania określonych korzyści (wyrok NSA z dnia 9 marca 1994 r. sygn. akt III SA 143/93).

Jak trafnie zauważył organ, w odniesieniu do kwestii interesu prawnego strony postępowania spornego przed Urzędem Patentowym, w judykaturze występują pewne rozbieżności. Z jednej strony, wyrażany jest pogląd o konieczności konstruowania interesu prawnego strony w oparciu o jej prawa i obowiązki w sposób ścisły wynikające z norm prawa materialnego, konkretnie i szczegółowo odnoszących się do jej sytuacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2007 r., sygn. akt II GSK 114/07). Z drugiej natomiast strony podkreśla się, że orzecznictwo winno nie stawiać nadmiernych barier o charakterze formalnym podmiotom domagającym wydania decyzji w postępowaniu spornym przed Urzędem Patentowym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 309/07). W judykaturze podkreśla się, że w sprawach z zakresu własności przemysłowej zwraca się uwagę, że dotychczas nie stworzono uniwersalnej definicji interesu prawnego w znaczeniu materialnym, obejmującej kompleksowo sytuacje uzasadniające wystąpienie z wnioskiem o unieważnienie prawa wyłącznego (M. Pożniak-Niedzielska, Wniosek o unieważnienie prawa wyłącznego w zakresie własności przemysłowej. Księga pamiątkowa z okazji 85-lecia ochrony własności przemysłowej w Polsce, Warszawa 2003, s. 205).

W ocenie Sądu, w okolicznościach stanu faktycznego niniejszej sprawy trafne jest stanowisko organu, że interesem prawnym należy legitymować się w dacie stosowania normy prawa materialnego stanowiącej jego podstawę i tylko ten stan może być brany pod uwagę przy rozważaniu istnienia interesu prawnego. Pogląd ten znalazł oparcie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2010 r. (sygn. akt II GSK 335/09, niepubl.)

Dokonując bowiem na gruncie niniejszej sprawy oceny, czy skarżąca posiadała interes prawny w domaganiu się unieważnienia spornego prawa należy mieć na względzie, że w toku postępowania przed Urzędem Patentowym powoływała się na to, że sporne prawo uniemożliwia jej wprowadzanie na polski rynek leku o nazwie "Validol", do czego uprawnia ją umowa ze spółką D. – wytwórcą leku i te okoliczności ograniczają jej uprawnienia płynące z art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz z art. 20 Konstytucji RP.

Prawa wynikające z tych norm nie maja jednakże charakteru nieograniczonego. Rozważanie przez organ kwestii posiadania interesu prawnego, opartego o art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP, w ocenie Sądu, musiało bowiem poprzedzać badanie w/w praw na jakie powoływała się skarżąca. Dopiero bowiem ich istnienie legitymizowało skarżącą do domagania się merytorycznego badania podniesionych zarzutów naruszenia przepisów ustawy o znakach towarowych przez J. z siedzibą w K., Ukraina .

Wskazać należy, że przy wykorzystywaniu tych przepisów nie zawsze jednak zwraca się uwagę na złożony charakter zawartych w nich unormowań i na konieczność wykazania ich związku ze sprawą. Otóż zgodnie z art. 20 Konstytucji społeczna gospodarska rynkowa oparta na wolności gospodarczej stanowi podstawę ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej. Sformułowana w nim zasada wolności gospodarczej ma przede wszystkim charakter ustrojowy, wyznaczając władzom publicznym, zwłaszcza ustawodawcy, zakaz arbitralnej ingerencji w sferę zachowań podmiotów gospodarczych przy tworzeniu prawa (J. Ciapała, Konstytucyjna zasada wolności gospodarczej. Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Socjologiczny, 2001/4/15). Podobny charakter normy ustrojowej dostrzega się w art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wskazującej, że podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa. Chodzi tu zarówno o swobodę prawnej organizacji działalności, jak i o samodzielność w jej wykonywaniu o charakterze publicznego prawa podmiotowego, któremu odpowiada ogólny obowiązek nienaruszalności tego prawa (C. Kosikowski, Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej, Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, s. 42 i n.). Utożsamia się też swobodę działalności gospodarczej z wolnością gospodarczą łączoną z innymi wolnościami człowieka i jego prawem do własności, przedsiębiorczości, wyboru zajęcia i wolnej konkurencji (M. Zdyb, Prawo działalności gospodarczej, Komentarz, Zakamycze 2000 − komentarz do art. 5). Przez odesłanie do innych przepisów powyższe zasady podlegają pewnemu ograniczeniu, np. przez obowiązek uzyskiwania zezwoleń, licencji czy spełnienia innych jeszcze wymogów przy podejmowaniu działalności gospodarczej w określonych dziedzinach. W sprawach z zakresu własności przemysłowej są one ograniczane wcześniej nabytymi uprawnieniami innych podmiotów o przypomnianym już bezwzględnym charakterze.

Źródłem interesu prawnego jest konkretny przepis prawa materialnego, stwarzający określonej osobie możliwość uzyskania ochrony w postępowaniu administracyjnym. Wskazywane coraz częściej w orzecznictwie art. 20 Konstytucji i art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie dzielności gospodarczej jako przepisy, które w określonych okolicznościach, mogą stanowić podstawę do wyprowadzenia z nich interesu prawnego podmiotu ubiegającego się o unieważnienie prawa ochronnego z zakresu własności przemysłowej, nie oznaczają jeszcze, że znajdują zastosowanie na gruncie sprawy niniejszej.

Powoływanie się bowiem na te przepisy w celu uzyskania ochrony w postępowaniu administracyjnym wymaga wykazania ich związku z konkretną sprawą (vide: wyrok NSA z dnia 20 listopada 2008 r. sygn. akt II GSK 503/08). Zgodnie z art. 20 Konstytucji RP wolność działalności gospodarczej ma w świetle Konstytucji dwojaki charakter: jest jednocześnie zasadą ustrojową, lecz również podstawą do formułowania pewnych praw podmiotowych - prawa do własności, wyboru zawodu czy wolnej konkurencji.

Nie może być wątpliwości, że jedną ze swobód związanych z działalnością gospodarczą jest swoboda w zakresie konkurencji przy zachowaniu reguł wyznaczonych obowiązującymi przepisami np. przepisami dotyczącymi nieuczciwej konkurencji lub ochrony własności intelektualnej i przemysłowej ( podobnie: M. Zdyb - Prawo działalności gospodarczej, komentarz do ustawy z 19 listopada 1999r.; Zakamycze 2000 r. ). Powyższe oznacza, że każdy przedsiębiorca prowadzić może swoją działalność gospodarczą w sposób swobodny, jednak z poszanowaniem zasad wynikających z obowiązującego prawa, w tym także z poszanowaniem praw i wartości istotnych z punktu widzenia innych podmiotów konkurujących na danym rynku.

Prawem istotnym z punktu widzenia działalności gospodarczej oraz konkurowania na rynku jest możność wyłącznego korzystania przez podmiot gospodarczy z udzielonego mu prawa ochronnego na znak towarowy, stanowiący wyróżnik w obrocie towarów lub usług jednego przedsiębiorcy od towarów lub usług tego samego rodzaju innego przedsiębiorcy. Przedsiębiorca, który uzyskuje na podstawie ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne na znak towarowy, ma wyłączne prawo dysponowania nim w sposób zarobkowy i zawodowy na obszarze Polski ( art. 153 p.w.p. ). Oznacza to, że wynikająca z udzielonego prawa ochronnego możliwość nieskrępowanego wykorzystywania własnego znaku towarowego w prowadzonej działalności gospodarczej jest jednym z przejawów realizowania konstytucyjnej zasady swobody działalności gospodarczej.

Dopiero stan faktyczny, w którym ze strony innego podmiotu gospodarczego - konkurenta na danym rynku, dochodzi do uniemożliwienia lub ograniczenia korzystania przez właściciela z posiadanego wyłącznego prawa ochronnego lub zagrożenia korzystania z tego prawa, daje ze względu na naruszone prawo swobody prowadzenia działalności gospodarczej, podstawę do domagania się ochrony m.in. w postępowaniu administracyjnym uniemożliwiającym dalsze naruszanie. Wówczas taki konkurent ma interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na identyczny co zarejestrowany dla niego znak towarowy, jeżeli dysponujący prawem ochronnym do takiego identycznego znaku jakimkolwiek skierowanym na zewnątrz działaniem będzie domagał się zaprzestania jego używania lub będzie zaprzeczał posiadanemu prawu.

W niniejszej sprawie, sytuacja taka nie zachodzi, bowiem w dacie złożenia wniosku skarżący nie był konkurentem uprawnionego.

To, co charakteryzuje przedmiotową sprawę od innych spraw o unieważnienie prawa ochronnego ze znaku towarowego, to fakt domagania się unieważnienia prawa do znaku VALIDOL uzyskanego z wcześniejszym pierwszeństwem przez uprawnionego jako producenta leku - w konfrontacji ze złożonym w dniu [...] października 2008 r. wnioskiem skarżącego jako dystrybutora leku o nazwie Validol o unieważnienie znaku VALIDOL.

Jest bowiem poza sporem, że w tej dacie ([...] października 2008 r.) skarżący nie posiadał żadnego własnego prawa do znaku VALIDOL.

Należy wskazać, że wnioskodawca powołuje się na dwa uprawnienia legitymujące go do złożenia wniosku o unieważnienie znaku uprawnionego.

Pierwsze z nich, to uprawnienie nadane skarżącej przez firmę D. jako przedstawicielowi tej spółki do wprowadzania na polski rynek leku oznaczanego znakiem Validol, wytwarzanego przez spółkę D.. Nie była kwestionowana okoliczność, że skarżąca jako podmiot gospodarczy, prowadzący obrót środkami farmaceutycznymi, była wyłącznym przedstawicielem na rynku polskim spółki D., oraz podmiotem, któremu ta spółka przekazała obowiązki podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie na rynek polski wytwarzanego przez nią preparatu Validol 0,06. jak bowiem twierdziła, na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. nabyła prawa i obowiązki podmiotu odpowiedzialnego w zakresie wprowadzania na rynek polski preparatu VALIDOL 0,06 wytwarzanego przez spółkę D. oraz prawo wyłączności w imporcie tego produktu do Polski.

Jednakże, co pozostaje poza sporem, firma FF D. przegrała w Polsce, we wszystkich instancjach, spory z uprawnionym J. o unieważnienie prawa ochronnego na słowny i słowno-graficzny znak towarowy VALIDOL (R-[...] i R-[...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokami z 26 kwietnia 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 153/07 i VI SA/Wa 154/07 oddalił skargi Firmy Farmaceutycznej "D." S.A. z siedzibą w K., na decyzje Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2006 r., o nr Sp. [...] i nr Sp. [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na słowny znak towarowy "VALIDOL" (R-[...]) i na słowno -graficzny znak towarowy "VALIDOL" (R-[...]).

Skoro Naczelny Sąd Administracyjny wyrokami w sprawach II GSK 330/07 i II GSK 329/07 z dnia 16 stycznia 2008r. oddalił skargi kasacyjne firmy D., to w dacie złożenia wniosku o unieważnienie - [...] października 2008 r. - skarżąca nie mogła powoływać się na jakiekolwiek uprawnienia do używania znaku VALIDOL płynące z umów cywilnoprawnych z D., bowiem ta ostatnia nie posiadając żadnych praw do oznaczania swoich leków znakiem VALIDOL w Polsce, tym bardziej tego prawa nie mogła przenieść na skarżącą.

Drugie z uprawnień na które powołuje się skarżąca, to fakt posiadania zezwolenia na wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terenie RP leku o "Validol", wydanego przez Ministra Zdrowia w dniu [...] sierpnia 2005 r. (nr [...]), zaktualizowanego decyzjami tego organu nr [...],[...] i [...] oraz konsekwencje faktu, że uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego wystąpił do wnioskodawcy z pisemnym żądaniem zaniechania wprowadzania na teren Polski towarów oznaczanych znakiem towarowym "Validol".

Oznacza to, że drugie uprawnienie - zezwolenie na wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terenie RP leku o "Validol" - oparte było również na prawach spółki D. jako wytwórcy leku dla skarżącej jako jej przedstawiciela. Z tego tytułu posiadała zezwolenie Ministra Zdrowia na wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na polski rynek leku oznaczanego znakiem Validol. Zezwolenie Ministra Zdrowia nie było natomiast i być nie mogło samoistnym uprawnieniem skarżącej do znaku towarowego VALIDOL nadanym przez ten organ. Jest bowiem powszechnie wiadomym, że dotyczyło wyłącznie materii objętej zezwoleniem, w zakresie dotyczącym obrotu lekiem VALIDOL w oderwaniu od badania praw własności do znaku. Poza sporem jest, że decyzja wygasła z dniem [...].12.2008r. i nie można było uzurpować z jej istnienia, w dacie złożenia wniosku, żadnych uprawnień do znaku towarowego. Wnioskodawca wprawdzie powoływał się na posiadanie zezwolenia Ministra Zdrowia, ale było ono konsekwencją wprowadzania do obrotu spornego leku o tożsamej nazwie VALIDOL produkowanego przez D. i rozprowadzanego w Polsce przez skarżacą - wobec którego zawisł spor o prawo do tego oznaczenia, zarówno słownego jak i słowno-graficznego.

Ponieważ niesporne jest, ze wnioskodawca utracił w toku postępowania administracyjnego prawo do wprowadzania na rynek polski wytwarzanego przez D. preparatu Validol, bowiem zezwolenie Ministra Zdrowia wygasło – nie mają znaczenia okoliczności dlaczego zaniechał ubiegania się o przedłużenie certyfikatu rejestracyjnego nr [...]. Podjęcie bowiem przez uprawnioną spółkę F. działań, polegających na złożeniu doniesienia o popełnieniu przez wnioskodawcę przestępstwa z art. 305 ust. 3 p.w.p. skutkujące wszczęciem przez Prokuraturę Rejonową w [...] postępowania w tej sprawie wynikało bowiem z jej uprawnień, którymi się legitymowała z tytułu ochrony znaku.

W konsekwencji sporów administracyjnych i sądowych pomiędzy wytwórcami leku VALIDOL o prawo do tego znaku, brak jest także podstaw do wywodzenia interesu prawnego dla jego dystrybutora jakim jest wnioskodawca z okoliczności, że uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego wystąpił z pisemnym żądaniem zaniechania wprowadzania na teren Polski towarów oznaczanych znakiem towarowym "Validol".

Należy podnieść, że pismo na które powołuje się skarżący - z dnia [...] stycznia 2008r. - zakazujące mu wprowadzania na teren Polski towarów oznaczonych nazwą VALIDOL oraz zniszczenia wszelkich zapasów tych towarów nie mogło stanowić podstawy interesu prawnego choćby z tego względu, ze wpłynęło już po złożeniu wniosku o unieważnienie. Także po tej dacie miały miejsce działania podjęte przez uprawnionego, który złożył zawiadomienie o przestępstwie z art. 305 p.w.p i postępowanie karne zostało w roku 2009 zakończone.

Także pozostałe argumenty skarżącej, wskazujące, że sporna rejestracja uniemożliwia prowadzenie jej działalności gospodarczej nie może być uwzględniona. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 lutego 2005r" GSK 1310/04 stwierdził, ze należałoby odmówić legitymacji wnioskodawcy, który domaga się unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy i uzasadnia swój interes prawny tym że w związku z rejestracją spornego znaku, był zmuszony zaprzestać oznaczania swoich towarów takim znakiem.

Tak samo trzeba postąpić wtedy, gdy wnioskodawca w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy na dowód posiadania interesu prawnego przytoczył jedynie fakt wcześniejszego odmówienia mu rejestracji takiego samego znaku. W wyroku z 6 kwietnia 2006r. II GSK 13/06 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził bowiem, że nie można upatrywać interesu w rozumieniu art. 164 Prawo własności przemysłowej lub art. 30 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych /Dz.U. nr 5 poz. 17 ze zm./, po stronie podmiotu żądającego unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, w tym, że stoi ono na przeszkodzie w zarejestrowaniu takiego samego czy podobnego znaku towarowego na rzecz tego podmiotu - byłoby to zaprzeczeniem istoty istniejącego prawa ochronnego na określony znak towarowy. Nie kreuje takiego interesu prawnego także okoliczność, że podmiot ten od wielu lat produkuje i wprowadza do obrotu wyroby tego samego rodzaju /identyczne lub podobne/ oznaczone takim znakiem /identycznym lub podobnym/ jeżeli uprawniony z prawa ochronnego na taki znak towarowy nie występował do tego podmiotu o zaprzestanie korzystania z tego znaku. Wystąpieniu z tak motywowanym żądaniem unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy można przypisać wyłącznie interes faktyczny.

Tym bardziej – na gruncie sprawy niniejszej, gdy taką podstawą wniosku o unieważnienie jest odmowa rejestracji znaku podobnego DARVALIDOL.

Dlatego nie można sie zgodzić z twierdzeniem, że rejestracja znaku VALIDOL na rzecz uprawnionego ma też bezpośredni wpływ na sferę prawną wnioskodawcy wobec odmowy Urzędu Patentowego rejestracji na jego rzecz znaku DARVALIDOL ze względu na kolizję ze znakiem VALIDOL, skoro pismo Urzędu Patentowego kończace postepowanie pochodzi z [...] sierpnia 2005r. Argument ten przeczy bowiem wymogowi aktualnego i realnego interesu prawnego. Twierdzenie, że unieważnienie w niniejszym postępowaniu praw ochronnych do znaku VALIDOL otworzy wnioskodawcy możliwość do ponownego ubiegania się o uzyskanie praw ochronnych do znaku DARVALIDOL stanowi zaś o ewentualnym i przyszłym interesie prawnym, co także nie spełnia wymogu art. 164 pwp.

Kontrolując zatem zaskarżoną decyzję organu, badając prawidłowość poczynionych ustaleń i dokonując prawidłowości oceny, czy art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 Konstytucji RP może stanowić – na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy - źródło interesu prawnego skarżącego, z nie budzących watpliwości ustaleń Urzędu Patentowego wynika, ze w dacie składania wniosku i w dacie wydania zaskarzonej decyzji, żadnego uprawnienia do znaku VALIDOL skarżąca nie posiadała.

W ocenie Sądu, w toku postępowania przed Urzędem Patentowym zostało to bez żadnych wątpliwości dowiedzione i wykazane złożonymi do akt sprawy prawomocnymi wyrokami sądowymi, że spółka D. nie posiada żadnych uprawnień do znaku towarowego Validol. Skoro zaś ich nie posiada, nie mogła ich przekazać skarżącej jako swojemu przedstawicielowi handlowemu Wynika to z ogólnej zasady określonej w paremii Nemo plus iuris ad alium transferre potest quam ipse habet (nikt nie może przenieść na drugą osobę więcej praw aniżeli sam posiada).

Natomiast, w wykazanych prawomocnymi wyrokami postępowaniach uprawniony wykazał, że jest on następcą prawnym podmiotu, który stworzył produkt farmaceutyczny jako taki i opatrzył go nazwą "Validol" już w 1937 roku. Znak towarowy Validol został przez wnioskodawcę zgłoszony do ochrony na Ukrainie [...] maja 1993 r., a w dniu [...] września 1996 r. właściwy organ Ukrainy udzielił ochrony na ten znak. Poza sporem pozostaje, że prawo wyłączne na znak Validol, przysługujące wnioskodawcy na Ukrainie pozostaje w mocy, a żądanie unieważnienia tego prawa, na wniosek "D." zostało oddalone, zaś postępowanie w tym zakresie zostało prawomocnie zakończone.

Podjęta w niniejszym postępowaniu przez skarżącego polemika ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 26 kwietnia 2007 r., że Sąd ten błędnie przyjął, że z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 p.w.p. może wystąpić tylko uprawniony do znaku towarowego powszechnie znanego pozostaje bez wpływu na stwierdzenia i ocenę w nich zawartą. Sąd podziela także stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanych wyżej wyrokach o sygn. akt II GSK 330/07 oraz II GSK 329/07, że nie jest istotne w jakiej postaci produkt farmaceutyczny oznaczany znakiem VALIDOL był, jest, czy też będzie wprowadzany do obrotu, ponieważ postać preparatu farmaceutycznego może ulegać zmianie.

Skoro oceny te dotyczyły D., tym bardziej pozostają aktualne względem jej przedstawiciela handlowego, którym jest skarżąca.

Powyższe oznacza, że okoliczności ustalone przez organ na podstawie art. 164 p.w.p. w zw. z art. 315 ust. 3 p.w.p., w toku postępowania spornego wskazują, że skarżąca nie posiadała uprawnień na jakie się powoływała, wynikające z art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz z art. 20 Konstytucji RP.

Odpada zatem podstawa umożliwiająca powoływanie się na powyższe normy jako jej źródła interesu prawnego i okoliczność ta została przez organ właściwie oceniona.

Wobec powyższego Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego prawidłowo oceniło, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego w żądaniu unieważnienia spornego prawa ochronnego, na którejkolwiek spośród podstaw prawnych i faktycznych, wskazanych jako podstawa wniosku.

Ponadto, na co należy zwrócić uwagę, wnioskodawca nie domaga się prawa do posługiwania się oznaczeniem Validol jako ogólnodostępnym dla wszystkich przedsiębiorców oznaczeniem opisującym cechy lub właściwości produktów farmaceutycznych, a chce sprzedawać na rynku polskim, na zasadach wyłączności (T. III k. 4 verte) konkretny preparat farmaceutyczny Validol 0,06, wytwarzany przez ukraińską spółkę D. Oznacza to, że interes posługiwania się przez wnioskodawcę oznaczeniem Validol ma charakter czysto ekonomiczny, nie jest zatem interesem prawnym.

W ocenie Sądu – na gruncie niniejszej sprawy - Urząd Patentowy prawidłowo zastosował w sprawie art. 105 § 1 k.p.a. Organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 k.p.a.). Postępowanie natomiast staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej). Postępowanie m.in. należy umorzyć, gdy w toku postępowania okaże się, że osoba, której żądanie spowodowało wszczęcie postępowania, nie legitymuje się interesem prawnym. Bowiem w sytuacji, gdy w chwili złożenia wniosku o wszczęcie postępowania nie można precyzyjnie ustalić, czy podmiot występujący z żądaniem posiada, czy nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., należy w toku postępowania administracyjnego wyjaśnić wszelkie wątpliwości dotyczące interesu prawnego po stronie wnoszącego podanie. W przypadku gdy okaże się, iż wnoszący żądnie nie dysponuje owym interesem prawnym, wtedy wszczęte postępowanie musi zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (II GSK 321/11 z dnia 28 marca 2012 r.)

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.