Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 916/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędziowie Stefan Kłosowski NSA Leszek Włoskiewicz (spr.) Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2006., sygn. akt II SA/Wa 1476/05 w sprawie ze skargi D. A. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku 1. oddala skargę kasacyjną, 2. przyznaje adw. A. P. kwotę 146,40,- zł (sto czterdzieści sześć złotych czterdzieści groszy) obejmującą stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ponoszonych przez Skarb Państwa.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 marca 2006 r. II SA/Wa 1476/05 oddalił skargę D. A. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] (o tym samym numerze), którą - na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 38, poz. 353 ze zm.) - odmówiono skarżącemu przyznania renty specjalnej.

D. A. (urodzony 29 sierpnia 1961 r. ), od 2000 r. zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, w 2004 r. został zaliczony do lekkiego stopnia niepełnosprawności (do lipca 2007 r.), zamieszkuje z żoną i córką, dochód rodziny stanowi wynagrodzenie żony (812 zł netto miesięcznie) oraz dodatek rodzinny (43 zł) i dotacje do kosztów utrzymania (41 zł), rodzina korzysta ze świadczeń pomocy społecznej (obiady dla dziecka w stołówce szkolnej, zasiłki okresowe i celowe), skarżący jest świadkiem Jehowy, brał udział w niesieniu pomocy powodzianom i pomaga potrzebującym jako wolontariusz, ze względu na swoje przekonania religijne odmówił pełnienia zasadniczej służby wojskowej, za co - w 1984 r. - został skazany na karę 2 lat pozbawienia wolności; w świetle zaś tych okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uznania, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.

Wnosząc skargę kasacyjną D. A., reprezentowany przez adwokata z urzędu, jako jej podstawę przytoczył "naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "polegające na zaniechaniu uchylenia decyzji, która została wydana z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności: 1) art. 6 k,.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., polegające na wydaniu przedmiotowej decyzji w sposób, który nie pogłębia zaufania obywateli do organów Państwa, 2) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji administracyjnej bez przeprowadzenia w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego w zakresie okoliczności stanowiących podstawę do przyznania skarżącemu renty specjalnej, określonej w przepisie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 04.39.353)".

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono w szczególności, że organ ograniczył się jedynie do przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie sytuacji materialnej, lecz "nie ustalono, czy D. A. był więźniem sumienia w 1984 r., a także, czy jego postawa przyczyniła się do demokratycznych zmian, jakie zaszły w naszym Kraju. Z tych względów należy uznać, iż przedmiotowa decyzja została wydana w sposób mało przejrzysty, uzasadniający podejrzenie, iż w sprawie D. A. doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego".

W odpowiedzi Prezes Rady Ministrów wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej wyjaśniając, że nie było potrzeby prowadzenia postępowania dowodowego, gdyż żadna z przedstawionych przez skarżącego okoliczności, w tym skazanie za odmowę pełnienia służby wojskowej z powodu przekonań religijnych, nie była kwestionowana.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy już z tej przyczyny, że zarzuca naruszenie art. 145 § 1 pkt c zamiast art. 145 § 1 pkt 1 lit.c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd kasacyjny zaś nie może, ani prostować nawet oczywistych omyłek, ani dokonywać nawet oczywistych uzupełnień, gdyż rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1), jest więc związany przytoczonymi w niej podstawami.

Stosownie do art. 82 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - aby jednak odnieść się do sprawy, lecz tylko w celu wyjaśnienia jej istoty - Prezes Rady Ministrów w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie.

Przysługująca na powszechnych warunkach emerytura lub renta zależy przede wszystkim od wieku lub stanu zdrowia uprawnionego, i te okoliczności należy uwzględniać również przy ocenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu powołanego przepisu.

Odstąpienie bowiem od powszechnych warunków nie zmienia charakteru samego świadczenia, którego celem nie jest wynagrodzenie zasług - do czego, jak się wydaje, zmierzała skarga kasacyjna - lecz zapewnienie odpowiedniego zaopatrzenia osobom, które - z nadzwyczajnych powodów - nie zdołały takiego zaopatrzenia uzyskać przez własne działanie.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 i art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.