Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 797/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 14 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka ( spr.) WSA Beata Sokołowska Protokolant: stażysta Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia r. nr w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne o d d a l a s k a r g ę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 26 listopada 2009 r. Z.wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy.

Decyzją z dnia 26 maja 2010 r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy.

Od powyższej decyzji zobowiązana złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z dnia 25 czerwca 2010 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych umorzył postępowanie w sprawie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek. Jako podstawę prawną umorzenia powołano art. 105 § 2 k.p.a. w związku z art. 123 i art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.).

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zobowiązana w dniu 25 czerwca 2010 r. skorzystała z prawa czynnego udziału strony w postępowaniu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto do protokołu spisanego w dniu 25 czerwca 2010 r. złożyła wniosek o umorzenie przedmiotowego postępowania. Wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia Zakład przytoczył treść art. 123 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz art. 105 § 2 k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. podniosła, że nie wycofuje wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 11 czerwca 2010 r., jest on zatem nadal aktualny i wymaga rozpatrzenia. Oświadczyła, iż została wprowadzona w błąd przez pracowników ZUS-u i podpisała oświadczenie o umorzeniu w dobrej wierze. Wyjaśniła również, że w jej rozumieniu umorzenie to jest zakończenie prowadzonych przez Zakład roszczeń finansowych i innych w całości. Skarżąca wskazała ponadto, że jej wniosek z dnia 11 czerwca 2010 r. zawiera wiele wyjaśnień i pytań, które wymagają wnikliwej analizy przed podjęciem decyzji o umorzeniu całości zaległości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 11 maja 2011 r. uchylił decyzję organu II instancji ( sygn. akt III SA/Po 553/10 ).

W uzasadnieniu wyroku wskazano, iż jako podstawę umorzenia postępowania w sprawie z wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy organ rentowy powołał art. 105 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 123 i art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz.U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.). Zgodnie z art. 105 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. Wykładnia omawianego przepisu prowadzi do wniosku, iż reguluje on odmianę umorzenia postępowania, które nie stało się (obiektywnie) bezprzedmiotowe, lecz stało się z jakichkolwiek przyczyn bezprzedmiotowe dla strony postępowania w tym sensie, że strona nie jest zainteresowana kontynuacją postępowania i uzyskaniem merytorycznego załatwienia sprawy w drodze decyzji (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Lex 2011, art. 105).

Komentowany przepis określa następujące przesłanki umorzenia postępowania, które muszą być spełnione łącznie: 1) wniosek o umorzenie postępowania pochodzi od strony, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte, 2) inne strony postępowania nie sprzeciwiają się umorzeniu postępowania, 3) umorzenie postępowania nie jest sprzeczne z interesem społecznym. Dodatkowo Sąd podkreślił, iż art. 105 § 2 wskazując na "możliwość" umorzenia przez organ postępowania stanowi fakultatywną podstawę umorzenia postępowania, nakładając jednak na organ administracji obowiązek oceny, czy wniosek strony o umorzenie postępowania zasługuje na uwzględnienie z uwagi na spełnienie warunków przewidzianych w tym przepisie. W przypadku zatem umorzenia fakultatywnego organ administracji publicznej działa na podstawie uznania administracyjnego, ale jest to uznanie ograniczone ze względu na wskazane powyżej ustawowe warunku dopuszczalności umorzenia. Wymagało ponadto podkreślenia, iż w obowiązującym stanie prawnym zakres uznania administracyjnego został ograniczony przepisem art. 7 k.p.a., który nakazuje chronić interes jednostki aż do granic kolizji z wymaganiami interesu społecznego (wyrok NSA z dnia 11.06.1981 r., S.A. 820/81, ONSA 1981, Nr 1, poz. 57).

Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji – w ocenie Sądu- prowadziła do wniosku, iż organ rentowy nie rozważył istnienia wskazanych powyżej poszczególnych przesłanek umorzenia postępowania – które muszą zostać spełnione łącznie - czym niewątpliwie naruszył zarówno art. 105 § 2 k.p.a, jak i art. 107 § 3 k.p.a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że w dniu 25 czerwca 2010 r. zobowiązana skorzystała z prawa czynnego udziału strony w postępowaniu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał ponadto, że do protokołu spisanego w dniu 25 czerwca 2010 r. ubezpieczona złożyła wniosek o umorzenie postępowania.

W ocenie Sądu z treści skargi wynikało, iż zobowiązana w dalszym ciągu żądała rozpoznania jej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wniosła o umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, a nie wnosiła o umorzenie przedmiotowego postępowania w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Sąd uznał, że wiarygodne były wyjaśnienie skarżącej, iż podpisując w dniu 25 czerwca 2010 r. oświadczenie o umorzeniu postępowania działała w dobrej wierze i z przekonaniem, że chodzi o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek. Dlatego- w ocenie Sądu- niewyjaśnienie przez organ rentowy charakteru i zakresu oświadczenia woli złożonego przez ubezpieczoną w dniu 25 czerwca 2010 r. świadczyło o naruszeniu przez organ odwoławczy art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. Sąd zwrócił uwagę na orzecznictwo, w którym podkreśla się , że z zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zaufania obywateli do organów państwa oraz z zasady informowania stron postępowania wynika, że jeśli charakter i zakres żądania zawartego we wniosku strony budzi wątpliwości, to organ administracji ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony. Sformułowana w art. 9 k.p.a. zasada udzielania informacji wprowadza bezwzględny zakaz wykorzystywania przez organy administracji nieznajomości prawa przez obywateli lub przerzucanie skutków nieznajomości prawa przez urzędników na obywateli. Omawiany przepis zobowiązuje bowiem organy administracji do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwania nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu nakłada na organy obowiązek udzielania im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwracało się uwagę, aby obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy był rozumiany tak szeroko, jak to tylko możliwe (wyrok SN z dnia 23.07.1992 r., sygn. akt III ARN 40/92, PiP 1993r., z. 3, s. 110). Oznacza to, że organ ma obowiązek udzielania informacji zarówno o przepisach prawa materialnego, jak i procesowego. Obowiązek udzielania informacji stronie obejmuje cały tok postępowania, tj. od chwili jego wszczęcia, aż do jego zakończenia decyzją. Organ nie może więc ograniczyć się tylko do udzielenia informacji prawnej, lecz musi podać również niezbędne wyjaśnienia co do treści przepisów oraz udzielać wskazówek, jak należy postąpić w danej sytuacji, aby uniknąć szkody (wyrok NSA z dnia 11 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 2447/00, Lex nr 54741).

Przechodząc do drugiej ze wskazanej w art. 105 § 2 k.p.a. przesłanki umorzenia postępowania – sprzeciw innych stron postępowania – Sąd stwierdził, iż nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowym postępowaniu nie było potrzeby jej rozważania, gdyż jedyną stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego jest skarżąca.

Sąd stwierdził, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy pominął zupełnie trzecią przesłankę umorzenia postępowania, nie rozważył bowiem, czy umorzenie postępowania nie jest sprzeczne z interesem społecznym. Sąd zaznaczył w uzasadnieniu, iż klauzula interesu społecznego działa tu przeciwko "interesowi" strony, która wniosła o umorzenie postępowania, bowiem klauzula ta jest okolicznością przemawiającą za odmową umorzenia postępowania, nie zaś jako uzasadnienie umorzenia tego postępowania. Innymi słowy organ administracji publicznej był obowiązany udowodnić, że skonkretyzowany interes społeczny sprzeciwia się umorzeniu postępowania, nie był zaś obowiązany dowodzić, że interes ten przemawia za umorzeniem postępowania. Organ administracji publicznej jest obowiązany starannie wyważyć wchodzące w grę interesy, tj. interes strony żądającej umorzenia postępowania i interes społeczny, który w konkretnych okolicznościach sprawy przemawia za kontynuowaniem postępowania i rozstrzygnięciem sprawy w drodze decyzji (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Lex 2011, art. 105).

Powyższe rozważania – w ocenie Sądu- prowadziły do wniosku, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego art. 7, art. 8, art. 9, art. 105 § 2 i art. 107 par. 3 k.p.a w związku z art. 123 i art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania i skutkować musiało uchyleniem decyzji organu odwoławczego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązany został do ustalenia charakteru i zakresu oświadczenia woli złożonego przez skarżącą w dniu 25 czerwca 2010 r. i stwierdzenia, czy faktycznie wnosi ona o umorzenie przedmiotowego postępowania wszczętego wnioskiem z dnia 26 listopada 2009 r., czy też cofa jedynie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, czy też w dalszym ciągu żąda umorzenia należność z tytułu nieopłaconych składek. Sąd wskazał, iż w przypadku ustalenia przez organ, iż strona żąda umorzenia przedmiotowego postępowania administracyjnego w całości, organ winien uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. z art. 123 i art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Z kolei w sytuacji ustalenia, że skarżąca cofnęła swój wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 137 k.p.a.), organ winien umorzyć postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w związku z art. 123 i art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Natomiast, gdy organ rentowy ustali, że zobowiązana w dalszym ciągu żąda rozpoznania jej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zobowiązany będzie do jego merytorycznego rozpoznania.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego i zebraniu dowodów w sprawie decyzją z dnia 07.09.2011r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z dnia 26 .05.2010r. odmawiającą umorzenia należności.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy podał, że w sprawie zachodziły przesłanki do uznania, iż strona domaga się merytorycznego rozpoznania wniosku o umorzenie należności. Pismem z dnia 2.08.2011 r. wezwano ją do udokumentowania swojego stanu rodzinnego i majątkowego, a pismem z dnia 08.08.2011 r. strona podniosła okoliczności dotyczące rezygnacji jej męża z prowadzenia działalności gospodarczej i podniosłą zarzut niepowiadomienia jej przez ZUS o obowiązku zgłoszenia i opłacania składek związanych z rozpoczęciem prowadzenia tej działalności. Strona nie załączyła jednocześnie dokumentów dotyczących jej stanu zdrowotnego, rodzinnego i finansowego.

Organ stwierdził, iż strona prowadziła działalność gospodarczą do 17.08.2010 r. i nie zatrudniała pracowników. Decyzją ZUS z 16.03.2009 r. objęto ją obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej a decyzją NFZ z 3.06.2009 r. obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego. W dniu 13.07.2010 r. ZUS wydał z kolei decyzję wymiarową poprzedzającą wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Odwołanie od tej decyzji zostało oddalone przez Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 25.10.2010 r., a sprawa została przekazana ponownie do ZUS jako nowy wniosek o umorzenie należności z tytułu składek ( wpływ do ZUS 30.11.2010 r. – sprawa jest w toku ).

W ocenie organu w sprawie nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności wymienione w art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ani przesłanki z art. 28 ust. 3 a ustawy. Strona pobiera emeryturę netto 634,64 zł, nie objętą potrąceniami komorniczymi. Maż strony ma emeryturę i rentę wypadkową – łącznie 3474,96 zł. Strona nie korzysta z pomocy społecznej, mieszka z mężem w domu jednorodzinnym na działce o pow. 0,94 ha, nie posiada pojazdów samochodowych. Ma wobec tego dochody z których może być skutecznie prowadzona egzekucja, a jednocześnie nie wykazała trwałej choroby.

Organ podkreślił jednocześnie, iż okoliczności dotyczące powstania zadłużenia wobec ZUS nie mogą stanowić przesłanki do jego umorzenia, ponieważ ustawowy katalog podstaw umorzenia jest zamknięty i ściśle określony.

Obecnie skargę na powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Z., podnosząc argumenty dotyczące braku zawinienia w powstaniu długu ( do czego przyczynić miał się sam ZUS ) oraz złej sytuacji zdrowotnej i materialnej. Strona skarżąca skupiła się na przedstawieniu przyczyn zadłużenia, a nie ich skutków.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej zakwestionował działalność organów ZUS, od których nie można było uzyskać informacji dotyczących zasadności żądania należności od skarżącej. Wskazał jednocześnie, iż nie zaskarżono decyzji wyliczającej wysokość należnych składek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na jej uwzględnienie.

Po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy Sąd uznał bowiem, iż nie zachodzą w niej przesłanki umorzenia wymienione w art. 28 ustawy z 13.10.1983 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. Nr 205 z 2009 r., poz. 1585 ze zm. ).

Zgodnie z art. 28 ust. 1 tej ustawy należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Według ust. 2 należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

- dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

- sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

- nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

- nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

- wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

- naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

- jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być przy tym w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności ( ust. 3 a ).

Zgodnie natomiast z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ( Dz. U. Nr 141, poz. 1365 ) ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Należy w tym miejscu wyraźnie podkreślić, iż decyzja administracyjna wydana w przedmiocie umorzenia zaległości wobec ZUS ma charakter uznaniowy a to oznacza, ż nie może być ona całkowicie dowolna. System kontroli takiej decyzji przez sąd sprowadza się wyłącznie do kontroli jej legalności, a więc sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia, bowiem jest to wyłączna kompetencja organu. Kontrola sądu obejmuje wyłącznie zbadanie, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tj. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy oraz rozważył i ocenił wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia ulgi - w postaci umorzenia należności ( zob. m. in. wyrok WSA w Warszawie z 19.11.2007 r., V S.A./Wa 1876/07, lex nr 484969; wyrok WSA w Gdańsku z 10.02.2009 r., I S.A./Gd 874/08, lex nr 483118 ).

Trzeba też wyraźnie wskazać, iż przy rozpoznawaniu wniosku o umorzenie należności wobec ZUS organ jest zobowiązany jedynie do zbadania istnienia przesłanek precyzyjnie określonych i taksatywnie ( wyczerpująco ) wymienionych w powyższym art. 28 ustawy, wobec czego nie może uzależniać ewentualnego umorzenia postępowania od wystąpienia innych przesłanek pozaustawowych. W szczególności organ nie może uzależniać umorzenia należności wobec ZUS od badania ich zasadności, albowiem nie ma on takich kompetencji w postępowaniu dotyczącym wniosku o umorzenie długu wobec ZUS . Okoliczności powstania zadłużenia z tytułu składek nie mogą stanowić podstawy do umorzenia należności.( zob. .m in. wyrok WSA w Warszawie z 30.01.2009 r., V SA/Wa 2902/08 ).

Organ działa przy tym na zasadzie art. 7 kpa i zobowiązany jest do dokonania wyczerpujących ustaleń faktycznych w sprawie, jednakże nie zwalnia to samej strony z wykazywania odpowiedniej inicjatywy dowodowej, szczególnie w zakresie okoliczności faktycznych działających na jej korzyść ( mogących się przyczynić do podjęcia decyzji o umorzeniu zaległości ).

W omawianej sprawie dokonując kontroli legalności decyzji Sąd stwierdził, że organ zadziałał prawidłowo.

Organ zasadnie uznał w ocenie Sądu, iż skarżąca nie wykazała przesłanek całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 2 ustawy z 13.10.1983 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Świadczy o tym fakt posiadania majątku nieruchomego ( dom jednorodzinny z działką – we współwłasności małżeńskiej ) oraz stałego dochodu z emerytury. Istnieje zatem majątek do wyegzekwowania.

Nie zachodziły również przesłanki wymienione w art. 28 ust. 3 a ustawy i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ( Dz. U. Nr 141, poz. 1365 ), albowiem sytuacja rodzinno – materialna również nie uzasadniała umorzenia należności. Skarżąca ma stały dochód, majątek nieruchomy oraz prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem otrzymującym emeryturę i rentę powypadkową. Pomimo wezwania organu w tym zakresie skarżąca nie przedstawiła też żadnej dokumentacji w zakresie swojego stanu zdrowotnego czy majątkowego, pomimo ciążącej na niej inicjatywnie dowodowej.

Skarżąca skupiała się w toku prowadzonego postępowania na przedstawianiu okoliczności dotyczących niezawinionego przez nią powstania zadłużenia wobec ZUS, jednakże, jak już wspomniano powyżej, w sprawie z wniosku o umorzenie należności organ jest zobligowany jedynie do zbadania przesłanek z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a nie do analizowania zasadności powstałego zadłużenia. Argumenty skarżącej w tym zakresie nie miały wobec tego znaczenia do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Należy ponadto pamiętać, iż ZUS dokonując oceny w konkretnej sprawie musi dokonywać tego w oparciu o obiektywne kryteria i to zgodnie z powszechnie akceptowaną hierarchią wartości . Ustawowym obowiązkiem ZUS jest dochodzenie należności, bo zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne są uprzywilejowane i podlegają – co do zasady - zaspokojeniu przed innymi należnościami. Wreszcie należy brać pod uwagę i to, ze organy administracyjne zasadnie przyjmują, ze istotną granicę dla decyzji o umorzeniu należności z tytułu składek stanowi kolizja z interesem społecznym. Interes społeczny to bowiem obowiązek zakładu do działania uwzględniającego interesy funduszy ubezpieczeniowych, którymi zarządza. Umarzanie zatem należności z tytułu składek ma i musi mieć charakter wyjątkowy, gdyż zasadą jest ich uregulowanie ( zob. m. in. wyrok WSA w Warszawie z 05.11.2007 r., V SA/Wa 1231/07, lex nr 484909 oraz z 23.10.2007 r., V S.A./Wa 1368/07, lex nr 492274 ).

Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała skutecznie w toku prowadzonego postępowania, iż zachodzą przesłanki do umorzenia należności. Organ dokonał wobec tego prawidłowych ustaleń faktycznych i ich trafnej oceny prawnej.

W świetle powyższych rozważań Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani też naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. Tym samym skargę jako bezzasadną należało oddalić, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).