Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1850/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-12-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 1850/06

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 roku nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpoznaniu odwołania J. S. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2006 roku nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2600.00 złotych :

1. utrzymał mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożonych kar pieniężnych w łącznej wysokości 1850.00 złotych;

2. uchylił zaskarżona decyzję w części dotyczącej nałożonej kary pieniężnej w wysokości 750.00 złotych i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Powyższa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego zapadła w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne:

W dniu [...] kwietnia 2006 roku zatrzymany został do kontroli pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] kierowany przez J. S.. W toku kontroli stwierdzono naruszenie przez kierowcę, będącym jednocześnie przedsiębiorcą, naruszenie przepisów o czasie pracy kierowców. Organ kontroli ustalił, że kierowca – przedsiębiorca przekroczył maksymalny, dzienny czas prowadzenia bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego, skrócił dzienny czas odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego i przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego. W wyniku powyższych ustaleń w toku kontroli, organ I instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2600.00 złotych.

Główny Inspektor Transportu Drogowego, po ponownej analizie materiału dowodowego zauważył, że w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki tego, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie czasu pracy kierowców przy wykonywaniu transportu drogowego.

Normy czasu pracy zostały uregulowane przez przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego i te przepisy stanowiły podstawę do wydania zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 8 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, w każdym 24-godzinnym kierowca korzysta z dziennego okresu odpoczynku, wynoszącego, co najmniej 11 godzin, który to okres może być skrócony do minimum dziewięciu godzin, nie częściej niż trzy razy w tygodniu, pod warunkiem, że przed upływem następnego tygodnia otrzyma równoważny okres odpoczynku, stanowiący rekompensatę. W dni, kiedy odpoczynek nie jest skrócony, zgodnie z pierwszym akapitem, może być wykorzystany w dwóch lub trzech oddzielnych okresach w ciągi 24 godzin, z których jeden musi trwać, co najmniej 8 kolejnych godzin, W takim przypadku minimalna długość odpoczynku musi być zwiększona do 12 godzin.

Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 sekcji IV powyższego rozporządzenia Rady okres prowadzenia pojazdu pomiędzy każdymi dwoma okresami dziennego lub między okresem dziennego i tygodniowego odpoczynku nie może przekraczać dziewięciu godzin. Może być wydłużony dwukrotnie w każdym tygodniu do 10 godzin.

Podczas przedmiotowej kontroli kierowca okazał trzy wykresówki z dni: [...], [...] i [...] kwietnia 2006 roku. Analizy powyższych wykresówek pozwoliła na stwierdzenie, iż kierowca:

1. skrócił odpoczynek dzienny o 2 godziny i 45 minut; kierowca odebrał najdłuższy odpoczynek w wymiarze 6 godzin i 15 minut między godziną 21:20 dnia [...] kwietnia 2006 roku a godziną 3:35 w dniu [...] kwietnia 2006 roku (naruszenie ustalone zostało na podstawie wykresówek z dni: [...] i [...] kwietnia 2006 roku),

2. przekroczył maksymalny dzienny okres prowadzenia pojazdu o 7 godzin; kierowca prowadził pojazd od godziny 8:15 dnia [...] kwietnia 2006 roku do godziny do godziny 20:55 dnia [...] kwietnia 2006 roku w wymiarze 17 godzin bez odbycia prawidłowego odpoczynku dziennego.

Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 2 i 8 ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004r., nr 204 nr 204, poz. 2088 ze zm.) kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów o czasie pracy kierowców lub wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15000.00 złotych. Konsekwencjami tego rozwiązania są:

- treść lp. 10.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, która sankcjonuje skrócenia dziennego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu przewozu drogowego karą pieniężną w wysokości 100.00 złotych o czas do jednej godziny oraz za każda rozpoczętą godzinę karz pieniężną w wysokości 200.00 złotych,

- treść lp. 10.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, która sankcjonuje przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia, przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do jednej godziny kara pieniężną w wysokości 150.00 złotych oraz karą w wysokości 200.00 złotych z każdą rozpoczętą godzinę.

Odnośnie trzeciego z naruszeń dotyczącego przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego, za które to przewinienie organ I instancji nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 750.00 złotych Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, iż w stanie faktycznym występują braki uniemożliwiające organowi odwoławczemu weryfikację nałożonej kary pieniężnej. Nie jest także możliwa konfrontacja wyliczeń dokonana przez organ odwoławczy z obliczeniami organu I instancji. Poczynione ustalenia faktyczne nie wskazują precyzyjnie okresów odpoczynku kierowcy i okresów jazdy ciągłej. Organ w uzasadnieniu powołuje się na dwa różne od siebie przedziały czasowe, a ponadto jako przerwa uznany został okres, podczas którego na wykresówce została zarejestrowana aktywność kierowcy. W tej części decyzja została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności by była ona prowadzona zgodnie z przepisami prawa. Kary w transporcie drogowym określone zostały w sposób sztywny, w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydana na podstawie tych przepisów ma charakter związany, a nie uznaniowy.

Skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2006 roku złożył J. S. wnosząc o jej uchylenie.

Zdaniem skarżącego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej obowiązuje tylko jedna ustawa z dnia 16 kwietnia 20204 roku o czasie pracy kierowców zharmonizowana z przepisami unijnymi i tylko na jej podstawie można wszcząć jakiekolwiek postępowanie administracyjne o czas pracy kierowców. Ustawa ta zwalnia go z obowiązku jej przestrzegania, albowiem nie dotyczy właścicieli pojazdów prowadzących je osobiście i osobiście prowadzących działalność gospodarczą tylko na terenie Polski. Przepisy rozporządzenia Rady nie mają do niego zastosowania. Są to przepisy socjalne odnoszące się głównie do pracodawców względem pracowników, tym samym nie do niego. Decyzja jest bezprawna, łamie jego konstytucyjne prawa.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 tego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, stosownie do stanu faktycznego i prawnego z daty podjęcia tych aktów lub czynności, nie zaś według kryteriów słusznościowych czy celowościowych.

Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję z punku widzenia powyższych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, ze na mocy Traktatu o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, z dniem 1 maja 2004 roku zaczęło w Polsce obowiązywać prawo Unii Europejskiej. Prawo Unii Europejskiej obowiązuje bezpośrednio bądź wymaga wdrożenia do krajowego porządku prawnego. Na porządek prawny Unii Europejskiej składa się prawo pierwotne oraz prawo wtórne, uzupełnione orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Do aktów prawa pierwotnego zalicza się przede wszystkim traktaty, a więc także Traktat o Unii Europejskiej. Do aktów prawa wtórnego, wiążących państwa członkowskie, należą m.in. rozporządzenia. Stosownie do treści art. 249 II TWE [189 II] rozporządzenia mają ogólne zastosowanie i "obowiązują w każdym państwie członkowskim". Prawem powszechnie obowiązującym jest to, co zostało opublikowane w dzienniku promulgacyjnym.

Normy czasu pracy kierowców zostały uregulowane przez przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego i te przepisy te trafnie stanowiły podstawę materialnoprawną do wydania zaskarżonej decyzji.

Zgodnie bowiem z art. 2 rozporządzenia, ma ono zastosowanie do przewozów drogowych, o których mowa w art. 1 ust. 1, w obrębie Wspólnoty. Przepis art. 1 rozporządzenia stanowi natomiast, że "przewóz drogowy" - oznacza każdą podróż, odbywaną na drogach publicznych przez pojazd, załadowany lub niesłużący do przewozu osób lub rzeczy. "Kierowca" - to każda osoba, która kieruje pojazdem nawet przez krótki okres, oraz każda osoba, która jest przewożona w pojeździe w tym celu, aby kierować nim w razie potrzeby.

Jak więc widać z uregulowania rozporządzenia ma ono zastosowanie i do skarżącego. Wykonywał on bowiem transport drogowy. Bez znaczenia jest natomiast, iż wykonywał go osobiście jako wykonujący jednoosobowo działalność gospodarczą, Rozporządzenie odnosi się bowiem do wszystkich kierowców wykonujących transport drogowy na terenie Wspólnoty.

Istotnie niniejsze rozporządzenie ma na celu poprawę warunków socjalnych pracowników objętych jego zakresem, a także ogólną poprawę bezpieczeństwa drogowego. Służą temu głównie przepisy określające m.in. maksymalny dzienny, czas prowadzenia pojazdu, przepis zobowiązujący kierowcę do korzystania z regularnego tygodniowego okresu odpoczynku oraz przepisy przewidujące, że w żadnym przypadku dzienny okres odpoczynku nie powinien być krótszy niż nieprzerwany okres dziewięciu godzin

Zgodnie z art. 92 ust.1 pkt 2 i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów o czasie pracy kierowców lub wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej. Katalog kar zawarty został w załączniku do ustawy. Organy orzekające nie mają natomiast możliwości dowolnego kształtowania wysokości kar w zależności od stopnia winy. Taryfikator określa w sposób ścisły wysokości kary.

Przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) nie uzależniają nałożenia kary za naruszenie przepisów obowiązujących w transporcie drogowym od ustalenia winy przedsiębiorcy. Organ administracji dokonuje jedynie, w toku postępowania administracyjnego, stwierdzenia faktów i jeżeli ustali naruszenie prawa, ma obowiązek zastosować ściśle określone sankcje, nie zaś stosować prewencję, albowiem takowej przepisy nie przewidują. Dlatego bez znaczenia są okoliczności, skutkiem których przedsiębiorca dopuścił się nieprawidłowości. Organ administracji bowiem nie jest upoważniony do ustalania i oceny przyczyn powstałych naruszeń prawa, lecz ma za zadanie jedynie stwierdzenie zaistniałych skutków. Brak znajomości prawa, czy też słaba jego znajomość nie może stanowić okoliczności wyłączające odpowiedzialność administracyjną.

W świetle powyższych rozważań, zdaniem sądu, organ dokonał wszechstronnej analizy stanu faktycznego sprawy, wykazał się należytą starannością w jej rozpoznaniu. W zaskarżonej decyzji nastąpiło szczegółowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Organ przedstawił też obszerną argumentację na poparcie zajętego stanowiska. Materiał dowodowy został przez organ zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący. Poczynione przez organ ustalenia faktyczne znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym.

W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym Główny Inspektor Transportu Drogowego zastosował właściwe normy prawa materialnego. Nie budzi też wątpliwości sądu ich interpretacja, dokonana przez organ.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd skargę oddalił z braku uzasadnionych podstaw.