Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 668/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 1a ust 1 pkt 1 i 5, art. 6 ust 6
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 122, art. 187, art. 210
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Bogusław Wolas Sędzia WSA: Stanisław Grzeszek (spr.) Sędzia WSA: Urszula Zięba Protokolant: sekr. sąd. Aleksandra Osipowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2020 r. sprawy ze skarg S. H. przy uczestnictwie H. O. i T. H. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2019 r. nr [...], [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017 i 2018 rok skargi oddala.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta N. decyzjami (nakazami płatniczymi):

- z dnia 22 października 2018r. nr [...] ustalił dla współwłaścicieli solidarnie zobowiązanych tj. dla H. O., S. H. oraz T. H. łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2017 tj. podatek rolny w kwocie 179,82 zł oraz podatek od nieruchomości w kwocie 782,43 zł.

- z dnia 25 października 2018r. nr [...] ustalił dla współwłaścicieli solidarnie zobowiązanych tj. dla H. O., S. H. oraz T. H. łączne zobowiązanie pieniężne na 2018r. w kwocie 313,00 zł w tym podatek rolny w kwocie 203,03 zł oraz podatek od nieruchomości w kwocie 109,71 zł

Wysokość podatków objętych ww. decyzjami została określona w następujący sposób:

I. budynki (od stycznia do grudnia 2017r.) powierzchnia budynku mieszkalna 103 m2, w tym 50 m˛ o wysokości od 1,40 do 2,20 m oraz 78 m˛ o wysokości powyżej 2,20 m tj. (103 m˛ x stawka 0,62 zł/ m˛) = 63,86 zł; powierzchnia pozostała w tym: - 17,04 m˛ o wysokości do 2,20 m (8,52 m˛ x stawka 4,99 zł /m˛ = 42,51 zł);

II. grunty: 1. (od stycznia do sierpnia 2017r.): powierzchnia użytków rolnych 0,6419 ha przeliczeniowych x 262,20 zł /12 m-cy x 8 m-cy = 112,20 zł, powierzchnia gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków - 1.317 m2 (1.317 m2 x 0,77 zł/m˛/12 m-cy x 8 m-cy = 676,06 zł; 2. (od września do grudnia 2017r.) powierzchnia użytków rolnych 0,7736 ha przeliczeniowych x 262,20 zł /12 m-cy x 4 m-ce = 67,61 zł;

III. budynki (od stycznia do grudnia 2018r.): powierzchnia budynku mieszkalna 103 m˛, w tym 50 m˛ o wysokości od 1,40 do 2,20 m oraz 78 m˛ o wysokości powyżej 2,20 m tj. (103 m2 x stawka 0,64 zł/ m˛) = 65,92 zł; powierzchnia pozostała w tym: - 17,04 m˛ o wysokości do 2,20 m (8,52 m˛ x stawka 5,14 zł /m˛ = 43,79 zł);

IV. grunty (od stycznia do grudnia 2018r.): powierzchnia użytków rolnych 0, 7736 ha przeliczeniowych x 262,45 zł = 203,03 zł;

Podatnikami solidarnie zobowiązanymi za w/w zobowiązanie podatkowe za 2017r. i 2018r. były następujące osoby (stosownie do załącznika nr 2 do zaświadczenia [...] z datą sporządzenia 4 maja 2018r. dotyczącego jednostki rejestrowej [...] wg stanu na dzień 1 stycznia 2017r.): H. S. - współwłaściciel, udział w 1/3; T.H. - współwłaściciel, udział w 1/3; O. H. - współwłaściciel, udział w 1/3.

W odwołaniu od decyzji dotyczącej łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017r. w zakresie opodatkowania gruntu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej, S. H. zwróciła się z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu w zakresie ustalenia powierzchni placu zajętego na działalność gospodarczą F. oraz ustalenia powierzchni użytkowej budynków: mieszkalnego i gospodarczego z uwzględnieniem: złożonych ponownie do pisma z dnia 11 lipca 2018r. wyciągów z Opinii Geodezyjnej Biegłego przy Sądzie Okręgowym w N. mgr inż. A. W. z dnia 20 września 2017r. i Opinii Uzupełniającej Biegłego z dnia 22 stycznia 2018r. i/lub przeprowadzenia ponownych pomiarów budynku mieszkalnego i gospodarczego w zakresie ustalenia ich powierzchni użytkowej zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. obmiaru wg Normy PN-ISO 9836:1997 i powierzchni pominiętego gruntu (placyku za domem) przez uprawnionego geodetę i rzeczoznawcę.

Odwołująca wskazała, że wielkość powierzchni gruntu utwardzonego i wyżwirowanego w celu prowadzenia na nim działalności gospodarczej, zajętego na prowadzenie działalności F. wynosi 1.683 m2, podkreślając, iż grunt był zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej od dnia 1 stycznia 2017r. do 31 sierpnia 2017r.

Do odwołania S. H. załączyła: umowę użyczenia nieruchomości zawartą w dniu 2 marca 2009r.; pismo Urzędu Miasta N. z dnia 2 stycznia 2013r. dotyczącą aneksów do w/w umowy użyczenia; dokumentację fotograficzną dotyczącą placyku wraz z magazynem, potwierdzająca zdaniem podatniczki prowadzenie na nim działalności gospodarczej F. ; maps.google.pl i parking z autami Państwa W. ; dokumentację fotograficzną parkingu z autami Państwa W. maps.google.pl przedstawiającą widok parkingu; dokumentację fotograficzną - parkingu za biurem a przed domem z samochodami marki opel i toyota.

W odwołaniach dotyczących decyzji wydanych na 2017r. i 2018r. w zakresie opodatkowania budynków, S. H. podniosła, że zgodnie ze sposobem obmiaru i wyliczeń i/lub podatku wg Normy PN-70/B-02365, powierzchnia użytkowa domu wynosi 143,10 m2 (po odliczeniu klatek schodowych). Po przeliczeniu ze względu na wysokość piwnic powierzchni ta wynosi 118m2, a powierzchnia domku gospodarczego 8,72 m2;

Odwołująca powołała się na obmiary biegłego mgr inż. A. W., według których powierzchnia całkowita budynku mieszkalnego to 151,16 m2 (parter-63,98 m2 + poddasze 33,26 m2 + piwnica 53,92 m2), klatki schodowej na poddaszu to 4,14 m2; klatki schodowej w piwnicy to 3,92 m2; powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego bez klatek schodowych 151,16 m2- (4,14 m2 +3,92 m2) =143,10 m2; powierzchnia użytkowa piwnic bez klatek schodowych to 53,92 m2 - 3,92 m2 = 50 m2; powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego do wyliczenia wartości i/lub podatku to suma powierzchni użytkowych piwnic, parteru i poddasza po odliczeniu klatek schodowych i przeliczeniu powierzchni piwnic ze względu na wysokość pomieszczenia 25,00 m2 + 63,98 m2 +29,12 m2 =118,10 m2, powierzchnia budynku gospodarczego do wyliczenia wartości i/lub podatku przy wysokości < 2,20 m to 50% z 17,44 m2 =8,72 m2

W piśmie z dnia 4 marca 2019r. S. H. ponownie stwierdziła, że organ podatkowy I instancji opierając swoje rozstrzygnięcia na dokumentach zebranych w postępowaniach podatkowych za lata 2014-2015 ustalił w przedmiotowej decyzji powierzchnię związaną z działalnością gospodarczą w całkowicie błędnym wymiarze 1.317 m2, powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego została również błędnie ustalona podobnie jak powierzchnia użytkowa budynku gospodarczego.

Zdaniem odwołującej powyższe ustalenia organu podatkowego są sprzeczne z całym zebranym materiałem dowodowym i niezgodne ze stanem faktycznym, bowiem powierzchnia gruntu związanego z działalnością gospodarczą wynosi 1.683 m2, powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego wynosi 143,10 m2 zaś powierzchnia użytkowa budynku gospodarczego stanowi 17,44 m2.

Zdaniem odwołującej powyższe wielkości są zgodne z pomiarami wykonanymi przez uprawnionego geodetę i rzeczoznawcę majątkowego A. W. do wyliczenia wartości czynszu i/lub podatków wg przepisów normy PN-70/B-02365.

Odwołująca nadto wskazała argumenty przemawiające jej zdaniem za uznaniem w/w powierzchni, jako prawidłowych do ustalenia należnego podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego. Ponowiła wniosek o przeprowadzenie dowodu z wyciągów z opinii rzeczoznawcy i/lub ponownego pomiaru budynków przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego, stwierdzając, iż weryfikacja pomiarów budynku mieszkalnego powinna odbyć się na zlecenie organu podatkowego przez uprawnionego rzeczoznawcę zarejestrowanego w Związku Rzeczoznawców Majątkowych, w formie opinii Biegłego. Jako załączniki do pisma załączyła dokumentację fotograficzną.

Odwołująca zwróciła się z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu przez organ podatkowy w zakresie ustalenia powierzchni użytkowej budynków: mieszkalnego i gospodarczego z uwzględnieniem: złożonych ponownie do pisma z dnia 11 lipca 2018r. wyciągów z Opinii Geodezyjnej Biegłego przy Sądzie Okręgowym w N. mgr inż. A. W. z dnia20 września 2017r. i Opinii Uzupełniającej Biegłego z dnia 22 stycznia 2018r. i/lub przeprowadzenia ponownych pomiarów budynku mieszkalnego i gospodarczego w zakresie ustalenia ich powierzchni użytkowej zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. obmiaru wg Normy PN-ISO 9836:1997 przez uprawnionego rzeczoznawcę;

W piśmie z dnia 4 marca 2019r. odwołująca stwierdziła także, iż przedmiotowa decyzja dotycząca 2018r. jest błędna i niekompletna, poprzez brak przeprowadzenia żądanego dowodu tj. pomiaru wg normy PN-ISO 9836: 1997 wielkości powierzchni użytkowej budynków na nieruchomości przy ul. [...] w N. , przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia 7 marca 2019r. nr [...] i nr [...] utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniach organ odwoławczy wskazał, że stosownie do zapisów przedłożonego załącznika nr 2 do zaświadczenia [...] z dnia 4 maja 2018r. działka o nr [...] objęta KW [...] zlokalizowana w N. przy ul. [...] o powierzchni 0,7736 ha została sklasyfikowana jako: RIVa (grunty orne) o powierzchni 0,6547 ha; B-RIVa - grunty orne zabudowane o powierzchni 0,1059 ha; oraz W (rowy) o powierzchni 0,013 ha. Według stanu na dzień 1 stycznia 2017r. i na dzień 1 stycznia 2018r. na działce znajdowały się ponadto dwa budynki trwale związane z gruntem tj. budynek mieszkalny oraz budynek gospodarczy.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO w N. ) organ I instancji prawidłowo przyjął, że do końca sierpnia 2017r. grunt o powierzchni 1.317 m˛ był zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę N. W., natomiast w 2018r. przedmiotowa działka nie była zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej i grunt o powierzchni 0,7736 ha podlegał opodatkowaniu podatkiem rolnym.

Organ II instancji wyjaśnił, że w toku prowadzonych postępowań podatkowych stosownymi postanowieniami zostały włączone dowody zgromadzone w prowadzonych uprzednio postępowaniach podatkowych za lata 2014-2016, potwierdzające podjęte rozstrzygnięcia i dokumentujące następujące czynności:

- przeprowadzenie oględzin (w dniach 5 stycznia i 3 lutego 2016r.) spornej nieruchomości, w trakcie, których ustalono, że część działki zlokalizowanej w N. przy ul. [...], wykorzystywana jest do prowadzenia działalności gospodarczej, dokonując jej pomiarów wraz z przeprowadzeniem pomiarów powierzchni użytkowej budynku pozostałego lokalizowanego na przedmiotowej działce. Oględziny zostały przeprowadzone z udziałem osób posiadających wiadomości specjalne, powalające na dokonanie stosownych pomiarów;

- sporządzenie w trakcie oględzin przez K. K. (Dyrektora Wydziału Architektury Urzędu Miasta N. , posiadającego uprawnienia zawodowe w dziedzinie Geodezji i Kartografii) dokumentu - szkicu dotyczącego pomiarów nieruchomości, który został włączony do akt spraw;

- włączenie opinii geodezyjnej biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w N. mgr inż. A. W., sporządzonej na zlecenie Sądu Rejonowego w N. Wydział I Cywilny w sprawie z wniosku S. H. z udziałem H. O., T. H. o dział spadku z datą sporządzenia 14 czerwca 2014r. Opinia biegłego została dołączona do akt, jako dowód w sprawie, uwzględniono również załącznik do opinii sygnatura akt I Ns [...] wyciąg z operatu szacunkowego opracowanego na zlecenie Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny z datą sporządzenia 15 września 2017r. z uwzględnieniem wyciągów z Opinii Geodezyjnej Biegłego przy Sądzie Okręgowym w N. mgr inż. A. W. z dnia 20 września 2017r. i Opinii Uzupełniającej Biegłego z dnia 22 stycznia 2018r. Wzmiankowana opinia była wielokrotnie zmieniana;

- przesłuchania świadków, włączając do postępowania dotyczącego 2017r. protokoły z przesłuchania w charakterze świadka następujących osób: J. J., M. J., J. L., K. Ś., J. B., A. B., T. B. oraz J. W. i N. W..

Wśród powołanych na świadków w/w osób, byli bezpośredni sąsiedzi spornej nieruchomości zlokalizowanej w N. przy ul. [...] oraz osoby, które prowadziły (J. W.) lub prowadzą działalność gospodarczą (N. W.) na przedmiotowej działce, zaś S. H., jako strona czynnie uczestniczyła w prowadzonych czynnościach przesłuchań, zadając dodatkowe, zaprotokołowane pytania;

- przesłuchanie strony H. O. z dnia 10 czerwca 2016r., czyli osoby, która jako jedyna ze współwłaścicieli zamieszkuje sporną nieruchomość;

Organ odwoławczy wskazał także, że zapewniono stronom czynny udział w prowadzonych postępowaniach a przed wydaniem decyzji wyznaczono 7- dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego.

SKO w N. podkreśliło, że organ podatkowy I instancji prawidłowo za okres od stycznia do sierpnia 2017r. opodatkował powierzchnię 1.317 m2 stawką najwyższą związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, pomimo wskazania przez odwołującą powierzchni 1.683 m2 zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej F. .

Na powyższą różnicę składał się bowiem szlak drogowy pomiędzy ulicą L. a budynkiem mieszkalnym zajmowanym przez H. O. o powierzchni 227 m2, oznaczony na w/wzmiankowanym szkicu sporządzonym przez K. K. podczas przeprowadzonych oględzin i stanowi szlak komunikacyjny do budynku mieszkalnego, przy czym jest jedyną drogą dojazdową do tego budynku.

W zakresie kwestionowanej przez odwołującą powierzchni zajętej na parkowanie samochodów związanych z działalnością gospodarczą za budynkiem drewnianym (19 m2) i dojazdem do tego miejsca (70m2) oraz terenem za domem mieszkalnym wokół garażu blaszanego i pod tym garażem z zeznań świadków nie wynikało, że w tych miejscach parkowały samochody klientów firmy N. W., zaś przedłożona do odwołania dokumentacja fotograficzna z mapy geoportal wskazuje, że zarówno samochody klientów jak i właściciela firmy N. W. zaparkowane były na innym terenie (opodatkowanym stawką najwyższą dotyczącą prowadzenia działalności gospodarczej).

W zakresie wniesionego w odwołaniach żądania przeprowadzenia ponownych pomiarów budynku mieszkalnego i gospodarczego dotyczącego ustalenia ich powierzchni użytkowej zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. obmiaru wg Normy PN-ISO 9836:1997 przez uprawnionego geodetę i rzeczoznawcę, organ II instancji wskazał, iż odnośnie powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego w prowadzonych postępowaniach podatkowych za lata 2012-2015 odwołująca wskazywała powierzchnię użytkową budynku wynosząca 128 m2. W informacji w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1) za 2017r. odwołująca wskazała powierzchnię użytkową budynku mieszkalnego ogółem 143,10 m2 w tym kondygnacji o wysokości od 1,4 do 2,2 m wynosząca 50 m2 zaś powyżej 2,2 m - 93,10 m2.

Pozostali współwłaściciele tj. H. O. i T. H. podtrzymały swoje zeznania złożone w tym okresie, potwierdzając, że powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego wynosi 128 m2. Ponadto powierzchnia wskazana przez stronę wynosząca 143,10 m2 różni się tylko o 15,10 m2 od powierzchni wykazanej przez pozostałe współwłaścicielki, a jak wynika z akt sprawy brak jednoznacznej informacji dotyczącej zmiany powierzchni tego budynku tj. zarówno współwłaścicielki, jak i Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta nie posiada w aktach jak i w rejestrach jakiejkolwiek dokumentacji budowlanej dotyczącej budynku mieszkalnego przy ul. [...].

Odnośnie budynku gospodarczego w złożonych informacjach w sprawie podatku od nieruchomości zarówno T. H. jak i H. O. określiły powierzchnię użytkową tego budynku wynoszącą 17,04 m2 o wysokości pomieszczeń od 1,40 do 2,20 m, zaś odwołująca w przedmiotowej informacji na rok 2017 określiła powierzchnie użytkową budynków pozostałych o wysokości od 1,4 do 2,2 m wynosząca 17,40 m2. Przedmiotem sporu jest, więc powierzchnia pozostała wynosząca 0,36 m2.

Organ II instancji wyjaśnił przy tym, iż powierzenie określonemu podmiotowi obowiązków biegłego w postępowaniu podatkowym może nastąpić tylko na podstawie postanowienia organu podatkowego i musi to być uzasadnione m.in. ekonomiką prowadzonego postępowania. Powołanie, więc biegłego geodety do pomiaru gruntu za domem, na którym znajdował się garaż blaszany oraz rzeczoznawcy majątkowego do pomiaru budynku mieszkalnego i gospodarczego, czego żąda odwołująca jest nieuzasadnione i mogłoby spowodować konieczność poniesienia kosztów niewspółmiernych w stosunku do przychodu z tytułu naliczonego/zapłaconego podatku.

W rozpatrywanych sprawach, w opinii SKO w N. organ I instancji przeprowadził postępowania podatkowe pozwalające na podjęcie przedmiotowych rozstrzygnięć, zaś w szczególności, gdy podatnik usiłuje wywieść korzystne dla siebie skutki podatkowe i kwestionuje ustalenia organu podatkowego to na nim ciąży obowiązek wykazania, że są one nieprawidłowe lub/i niekompletne.

Organ II instancji wskazał, że organ podatkowy nie jest zobowiązany do prowadzenia w sposób nieskończony postępowania dowodowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy już w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego dowody pozwalają na ustalenie stanu faktycznego.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. H. zarzuciła naruszenie:

- art. 7 Konstytucji RP określonego także, jako zasada praworządności,

- art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie przez organ podatkowy wykładni art. 120 i art. 191 Ordynacji podatkowej w sposób niedający się pogodzić z zasadą budowania zaufania do organów podatkowych i zaniechanie zebrania całego materiału dowodowego z pominięciem wnioskowanego przez skarżącą przeprowadzenia dowodu z opinii rzeczoznawczej i geodezyjnej oraz art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez braki w zebranym materiale dowodowym, art. 124 Ordynacji podatkowej przez niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi kierowano się przy załatwieniu sprawy i wydaniu rażąco błędnej decyzji podatkowej, w której pominięto 366 m2 powierzchni placu składowego i 40,50 m2 powierzchni użytkowej budynków, co wyklucza objęcie deklaracji współwłaścicielek domniemaniem zgodności ze stanem faktycznym;

- art. 167, art. 180, art. 181, art. 187, art. 188, art. 191 i art. 192 Ordynacji podatkowej przez nieprzeprowadzenie dowodu z doręczonych dokumentów, niepowołanie biegłego do wykonania pomiarów, zgodnie z obowiązującymi przepisami, brak oceny całego, zebranego materiału dowodowego i dokonanie ustaleń często sprzecznych z zasadami logiki i wewnętrznie niespójnych.

- art. 191, art. 192 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez brak wykazania, dlaczego kłamstwom i fałszywym dowodom organ dał wiarę, podczas gdy rzetelnych nie wziął pod uwagę;

- art. 194 i art. 197 Ordynacji podatkowej poprzez odrzucenie dowodu z opinii mgr inż. A.. W., bez przeprowadzenia dowodu przeciwko tym dokumentom urzędowym. Organ podatkowy odmówił powołania innego biegłego do wykonania pomiarów powierzchni, pomimo znaczącej niezgodności deklaracji podatników ze stanem faktycznym;

- art. 199a Ordynacji podatkowej przez nieuwzględnienie zarzutów, co do antydatowanego aneksu z datą 7 kwietnia 2009r. dołączonego w dniu 27 listopada 2015r. przez H. O. i aneksu z dnia 8 stycznia 2016r. do umowy użyczenia całej nieruchomości z dnia 2 marca 2009r., bez zgodnego zamiaru współwłaścicielek. Zdaniem skarżącej jest to próba obejścia prawa (art. 199 Kodeksu cywilnego) przez H. O., w celu zredukowania wielkości powierzchni placu związanego z działalnością gospodarczą do rozliczeń i podatków;

- art 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, które utrzymano w mocy. Nie wskazano faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, sporządzenie uzasadnienia rażąco sprzecznego wewnętrznie;

- art. 229 Ordynacji podatkowej przez odmowę przeprowadzenia postępowania w celu uzupełnienia dowodów w sprawie, w zakresie ustalenia powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, co miało wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego. Odmowa przeprowadzenia dowodu ze wskazanych dokumentów i nie wyznaczenie biegłego celem pomiarów budynku mieszkalnego pozbawia skarżącą prawa do ustalenia prawidłowej wysokości podatku przez organ podatkowy.

Skarżąca oczekiwała od organu podatkowego właściwej realizacji zasady prawdy materialnej, wyrażonej w art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej tj. ustalenie zarówno okoliczności zgodnych z rzeczywistym stanem faktycznym, jak również przeprowadzenie prawidłowej ich kwalifikacji. Przedmiotem sporu, więc nadal pozostaje kwestia opodatkowania gruntu zgodnie z jego przeznaczeniem i wykorzystaniem oraz błędnie ustalona powierzchnia użytkowa budynków.

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonych decyzji z powodu wskazanych naruszeń; potwierdzenie, iż powierzchnia 1.683 m2 gruntu utwardzonego i wyżwirowanego w celu prowadzenia na nim działalności gospodarczej, była zajęta na działalność przedsiębiorcy N. W. do dnia 31 sierpnia 2017r.; potwierdzenie, iż powierzchnia użytkowa domu (po odjęciu klatek schodowych) na nieruchomości przy ul. [...] w N. wynosi 143,10 m2, a budynku gospodarczego 17,44 m2; o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawach.

W piśmie procesowym z dnia 15 czerwca 2020r. uczestniczka postępowania T. H. poinformowała, że w dniu 17 stycznia 2020r. przed Sądem Rejonowym w N. została zawarta ugoda, w której skarżąca zobowiązała się poinformować wszystkie organy przed którymi toczą się postępowania dotyczące wymiaru podatków od nieruchomości nr [...] (położonej w N. przy ul. [...]), iż w związku z zawarciem ugody nie jest zainteresowana dalszym tokiem tych postępowań. Do pisma zostało załączone postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dnia 1y stycznia 2020r., sygn. akt Ns [...] wraz z klauzulą prawomocności oraz protokół z dnia 17 stycznia 2020r. zawierający treść zawartej ugody.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił sprawy o sygn. akt I SA/Kr 668/19, I SA/Kr 669/19 połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić je po sygn. akt I SA/Kr 668//19.

Powyższy przepis stanowi, że sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W rozpoznawanych sprawach skargi ze względu na skarżącą, stan faktyczny i istotę spornych zagadnień, a także tożsamość podnoszonych zarzutów, pozostawały ze sobą w związku w rozumieniu ww. przepisu. Uzasadnione było więc połączenie tych spraw do łącznego ich rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019r., poz. 2167 ze zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r., poz. 2325 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja organu dotknięta jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 w/w ustawy). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd co do zasady rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonego aktu niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.

Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie naruszają one prawa w sposób powodujący konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skargi nie zasługuj na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu były decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta N. w sprawie ustalenia dla S. H., H. O. i T. H. łącznego zobowiązania pieniężnego na 2017r. w kwocie 962,00 zł, w tym podatku rolnego w kwocie 179,82 zł i podatku od nieruchomości w kwocie 782,43 zł oraz łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018r. w kwocie 313,00 zł w tym podatku rolnego w kwocie 203,03 zł i podatku od nieruchomości w kwocie 109,71 zł.

Wyżej wymienione osoby są współwłaścicielami (z udziałami po 1/3) nieruchomości gruntowych i budynkowych, podatnikami solidarnie odpowiedzialnymi w zakresie podatku rolnego i podatku od nieruchomości.

Organ podatkowy I instancji swoimi decyzjami ustalił w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego (nakazu zapłaty), dla w/w solidarnie zobowiązanych zobowiązania w podatku rolnym (niekwestionowane w skargach) oraz zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017r. od gruntów, z uwzględnieniem w podstawie opodatkowania powierzchnię związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej wynoszącą 1.317 m˛ oraz od budynku przy przyjęciu powierzchni mieszkalnej wynoszącej 128 m˛ i powierzchni pozostałej (budynku gospodarczego) 17,04 m˛, a za 2018r. w podatku od nieruchomości od budynku przy przyjęciu powierzchni mieszkalnej wynoszącej 128 m˛ i powierzchni pozostałej (budynku gospodarczego) 17,04 m˛.

Skarżąca w toku prowadzonych postępowań podatkowych za 2017r. i 2018r., a także w skargach zakwestionowała, przyjęte do podstaw opodatkowania: powierzchnię zarówno gruntu związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą jak i powietrznię budynków (mieszkalnego i gospodarczego). Według niej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2017r. należało ustalić od powierzchni gruntu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej wynoszącej 1.683 m˛, a w przypadku budynków (za 2017r. i 2018r.), od powierzchni mieszkalnej wynoszącej 143,10 m˛ oraz od pozostałej powierzchni wynoszącej 17,44 m˛.

Przed przystąpieniem do oceny rozstrzygnięć organów podatkowych obydwu instancji w kontekście postawionych w skargach zarzutów, zasadnym jest wskazanie, że w tle postępowania podatkowego w przedmiotowych sprawach dotyczących ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017r. i 2018r. toczyło się przed Sądem Rejonowym w N. postępowanie z wniosku S. H. z udziałem H. O. i T. H. o dział spadku, w skład, którego wchodzą również przedmiotowe nieruchomości.

Powyższe okoliczności spowodowały, że organ podatkowy I instancji prowadząc postępowanie podatkowe za 2014-2016, a także 2017-2018, posiadał rozbieżne informacje ze strony współwłaścicielek nieruchomości zarówno, co do powierzchni działki zajętej na działalność gospodarczą jak i powierzchni budynku.

Zatem na organie I instancji spoczywał obowiązek ustalenia stanu faktycznego tj. ustalenia rzeczywistej powierzchni działki oraz budynku położonych w N. przy ul. [...].

W skargach zostały sformułowane wyłącznie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 120, art. 121 w związku z art. 210 § 4, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 192, art. 188 w związku z art. 180 § 1, art. 199a, art. 229 Ordynacji podatkowej.

Odnosząc się do kwestii prawidłowości przeprowadzonego postępowania dowodowego, w kontekście sformułowanych w skardze zarzutów, zaznaczyć należy, że w opinii Sądu postępowanie to zostało przeprowadzone z poszanowaniem wszelkich zasad wynikających z przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019r., poz. 900 ze zm.). Organy orzekające w sprawie zgromadziły w szczególności pełny materiał dowodowy i dokonały jego oceny w sposób rzetelny i wyczerpujący, w zgodzie z zasadą wynikającą z art. 122 i art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, a wyniki tej oceny znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji, sporządzonych zgodnie z wymogami przewidzianymi w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej Wydane w sprawie decyzje zawierają bowiem szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne. Organy podatkowe obu instancji wyjaśniły w nich dlaczego określonym dowodom dały wiarę, a innym odmówiły przymiotu wiarygodności. W decyzjach wskazano także podstawy prawne rozstrzygnięć i wskazano przyczyny, dla których powołane przepisy znalazły zastosowanie w sprawach.

Tym samym za niezasadne, Sąd orzekający w niniejszej sprawie, uznał zarzuty skarg, że podczas gromadzenia i oceny materiału dowodowego w toku postępowania organy dopuściły się naruszenia zasad rządzących postępowaniem podatkowym w tym dowodowym, wynikających m. in. z art. 121 § 1 w związku z art. 210 § 4, art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, a także przepisów art. 188 w związku z art. 180 Ordynacji podatkowej.

W zakresie opodatkowania powierzchni gruntów stawką związaną z działalnością gospodarczą, należy wskazać, że art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019r., poz. 1170 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.o.l.") definiuje grunty, budynki i budowle związane z prowadzoną działalnością gospodarczą jako grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą z zastrzeżeniem ust. 2a.

Działka nr [...] w obrębie 123 sklasyfikowana jest w ewidencji gruntów i budynków jako grunty orne RIV a o powierzchni 0,6547 ha, B-RIVa - grunty orne zabudowane o powierzchni 0,1059 ha oraz W-rowy o powierzchni 0,0130 ha. W związku z tym w okresie, gdy grunty te nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym.

W zakresie opodatkowania gruntów rolnych wyjaśnić należy, że w myśl art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Zgodnie z tym przepisem grunt, aby mógł być opodatkowany stawkami dotyczącymi działalności gospodarczej musi być zajęty na tę działalność gospodarczą. Jak wynika z orzecznictwa, przez przytoczone wyżej określenie należy rozumieć rzeczywiste wykonywanie czynności składających się na prowadzenie działalności gospodarczej, a w szczególności podjęcie działań zmierzających do osiągnięcia przychodu z wykorzystaniem gruntu. Grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej to grunt, na którym przedsiębiorca w rzeczywistości wykonuje czynności wchodzące w zakres prowadzonej działalności gospodarczej.

W związku z tym organy podatkowe zasadnie przyjęły, że opodatkowanie nieruchomości stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości może nastąpić tylko wtedy, gdy istnieje więź pomiędzy daną działalnością gospodarczą prowadzoną przez przedsiębiorcę, a nieruchomością podlegającą opodatkowaniu, tzn. jeżeli dana nieruchomość w jakikolwiek sposób jest lub może być wykorzystywana w prowadzonej działalności gospodarczej.

Z ustaleń faktycznych wynika bezspornie, że na przedmiotowej działce prowadzona była działalność gospodarcza, a wiec organy podatkowe zasadnie przyjęły, że przedmiotowy grunt jako zajęty na działalność gospodarczą prowadzoną przez N. W. przez okres od stycznia do sierpnia 2017r., powinien zostać opodatkowany podwyższoną stawką podatku od nieruchomości.

Natomiast w 2018r., skoro na przedmiotowej działce nie była już prowadzona działalności gospodarcza, to przedmiotowy grunt zasadnie został opodatkowany podatkiem rolnym, co nie jest kwestionowane przez strony.

Organ podatkowy I instancji dysponował w tym zakresie także dowodami w postaci dokumentu umowy użyczenia z dnia 2 marca 2009r., oraz aneksów do umowy m.in. z dnia 7 kwietnia 2009r. Z akt sprawy wynika także, że skarżąca jako współwłaścicielka tej działki nie wyraziła zgody na zawarcie w/w umowy użyczenia. Jednakże dla opodatkowania przedmiotowej działki powyższa okoliczność nie miała i nie ma znaczenia, ponieważ istotną kwestią jest sama okoliczność faktycznego prowadzenia na tej działce działalności gospodarczej, który nie jest przecież kwestionowany przez skarżącą. Jak słusznie zauważono w uzasadnieniach decyzji, to nie do kompetencji organów podatkowych, lecz sądu powszechnego należy ocena poprawności zawartej umowy w kontekście m. in. art. 199 Kodeksu cywilnego. Organy podatkowe w swoich rozstrzygnięciach odnosiły się do stanu faktycznego tj. czy grunt faktycznie był zajęty na działalność gospodarczą i jaka była powierzchnia zajęcia.

Dlatego też formułowane toku postępowania podatkowego oraz w skardze zarzuty odnoszące się do umowy z dnia 2 marca 2009r. i jej aneksów należy uznać za bezprzedmiotowe w sprawie opodatkowania przedmiotowej działki podatkiem od nieruchomości.

W prowadzonych uprzednio postępowaniach podatkowych za 2014r. i 2015r., wobec przedstawienia rozbieżnych informacji zarówno w zakresie powierzchni działki zajętej na działalność gospodarczą, organ podatkowy I instancji przeprowadził własne postępowanie wyjaśniające. I tak w dniu 5 stycznia 2016r. przeprowadzono oględziny nieruchomości z udziałem pracowników Wydziału Geodezji i Mienia Urzędu Miasta N. oraz Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta N. posiadających wiadomości specjalne, w celu dokonania pomiarów. W trakcie przeprowadzonych w dniu 5 stycznia 2016r. oględzin nieruchomości ustalono, że część działki wykorzystywana jest do prowadzenia działalności gospodarczej i dokonano pomiarów powierzchni wykorzystanej dla celów tej działalności.

W związku ze zgłaszanymi zastrzeżeniami przez skarżącą (pozostali współwłaściciele zastrzeżeń nie zgłosili), co do powierzchni gruntu zajętego na działalność gospodarczą, podczas oględzin nieruchomości dokonano pomiarów wszystkich powierzchni wskazanych przez strony obecne na oględzinach, co znalazło odzwierciedlenie w sporządzonym szkicu sytuacyjnym (są to powierzchnie gruntu oznaczone literami A, B, C, D i E).

Należy dodać, że wszystkie czynności w ramach oględzin przeprowadzone były z udziałem stron w tym także skarżącej i zaprotokołowane. W aktach sprawy znajdują się protokoły oględzin nieruchomości z dnia 5 stycznia 2016r. oraz z dnia 3 lutego 2016r.

W tym kontekście należy odrzucić zarzuty skarżącej, że nie była dopuszczona do nieruchomości i tym samym została pozbawiona możliwości dokonania własnych pomiarów.

Jednakże w postępowaniach podatkowych dotyczących ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2017r. i 2018r., skarżąca nie akceptując wyników przeprowadzonych oględzin i dokonanych pomiarów m. in. w piśmie z dnia 4 marca 2019r. nadal podtrzymała swoje stanowisko, aby objąć opodatkowaniem stawką dotyczącą gruntów zajętych na działalność gospodarczą teren o łącznej powierzchni 1.683 m2. Natomiast według pozostałych stron (współwłaścicielek) działalność gospodarcza była prowadzona tylko na części działki [...] w obrębie 123, oznaczonej w ww. szkicu z dnia 28 stycznia .2016r. literami A i C, o łącznej powierzchni 1.317 m2.

W celu wyjaśnienia stanu faktycznego i usunięcia rozbieżności w podawanych informacjach, organ I instancji postanowił uzupełnić materiał dowodowy i przeprowadził dowód z przesłuchania w charakterze świadków osób (wymienionych w decyzji), wśród który byli bezpośredni sąsiedzi przedmiotowej nieruchomości lub osoby, które prowadzą lub prowadziły działalność gospodarczą na działce przy ul. [...] w N. . Ponowne przesłuchanie świadków odbyły się w dniach 30 marca 2016r. i 31 marca 2016r. W przesłuchaniach brała udział skarżąca zawiadomiona, jak i pozostałe strony o zamiarze przeprowadzenia tych czynności procesowych zgodnie z art. 190 Ordynacji podatkowej, zadając świadkom pytania. Z przesłuchań świadków zostały sporządzone protokoły, które zostały zaliczone jako dowód w sprawie.

W postępowaniu przeprowadzono także dowód z przesłuchania w charakterze strony H. O., z uwagi na fakt, że jako jedyna ze współwłaścicielek zamieszkuje nieruchomość położoną przy ul. [...] w N. (protokół przesłuchania strony z dnia 10 czerwca 2016r.).

Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie został uzupełniony m.in. o dokumenty załączone do pism skarżącej składane w toku prowadzonych postępowań podatkowych i przeanalizowany przez organy podatkowe.

W ocenie Sądu, tak zebrany materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięć w sprawach. Na podstawie analizy tych dowodów organ I instancji zasadnie stwierdził, że w okresie od stycznia do sierpnia 2017r. część działki [...] w obrębie 123 o powierzchni 1.317 m˛ należy opodatkować stawką najwyższą, tj.: teren przylegający do ul. [...], zmierzony podczas oględzin, opisany literami A i C -na sporządzonym szkicu z dnia 28 stycznia 2016r., o którym mowa powyżej, jako zajęty przez najemcę prowadzącego działalność gospodarczą.

Co do faktu, że nieruchomość przy ul. [...] w N. była zajęta na działalność gospodarczą przez przedsiębiorcę N. W. wszystkie współwłaścicielki w tym skarżąca się zgodziły.

Organy podatkowe także w przekonywujący sposób wyjaśniły różnicę pomiędzy powierzchnią przyjętą do opodatkowania (1.317 m˛), a powierzchnią wskazywana przez skarżącą (1.683 m˛). Oparły się w tej kwestii na ustaleniach faktycznych dokonanych podczas oględzin, które ujawniły, że przez środek działek biegnie szlak komunikacyjny do budynku mieszkalnego (opisany lit. B na szkicu stanowiącego dowód w sprawie). Organ I instancji prawidłowo przyjął, że część gruntu nazwana jako szlak drogowy pomiędzy ul. [...], a budynkiem mieszkalnym nr [...], oznaczony na szkicu lit. B o powierzchni 227 m˛, służy celom komunikacyjnym łączącym ul. [...] z budynkiem mieszkalnym. Stanowi jedyny dojazd do miejsca zamieszkania H. O..

Według Sądu organ podatkowe zasadnie uznały, że nie jest to teren związany tylko i wyłącznie z działalnością gospodarczą, służy też niewątpliwie innym celom związanym z budynkiem mieszkalnym i dlatego nie można go opodatkować stawką najwyższą. W tym miejscu należy dodać, że te ustalenia w pełni potwierdziła H. O., oświadczając, że jest to jedyna droga dojazdowa do domu, w którym mieszka.

Z kolei odnosząc się do załączonej dokumentacji fotograficznej oraz zastrzeżeń skarżącej, według których niektóre tereny należy również traktować jako zajęte na działalność gospodarczą z uwagi na parkowanie samochodów związanych z działalnością gospodarczą tj. za budynkiem drewnianym, dojazd do tego miejsca oraz teren za domem wokół garażu blaszanego i pod garażem, organy podatkowe wiarygodnie wyjaśniły, że z zeznań świadków wynikało, że nie zauważyli, aby w tych miejscach parkowały samochody klientów przedsiębiorcy. Według tych zeznań klienci parkowali przed budynkiem drewnianym tj. biurem firmy (tj. na tej części gruntu, którą współwłaściciele zadeklarowali do opodatkowania według stawki z działalnością gospodarczą). Żaden ze świadków nie miał informacji co działo się za budynkiem mieszkalnym. Dodatkowo H. O. zeznała, że garaż blaszany służy tylko do jej celów własnych, a ponadto w ewidencji środków trwałych prowadzonej przez przedsiębiorcę N. W., okazanej organowi w dniu 13 czerwca 2016r. brak jest zapisu garażu blaszanego.

Według Sądu zasadnie więc przyjęto, że teren oznaczony na przedmiotowym szkicu lit. D i E oraz teren za domem wokół garażu blaszanego i pod garażem nie był zajęty na działalność gospodarczą. Przedstawiona m.in. przez skarżącą dokumentacja fotograficzna (na fotografii - widok z mapy geoportal datowanej na dzień 7 luty 2016r. na widocznym terenie na mapie oznaczonym lit. D i E brak jest widocznych samochodów, na zdjęciach z dnia 3 lutego 2016r. i 6 czerwca 2016r. samochody klientów i przedsiębiorcy są zaparkowane na terenie opodatkowanym stawką najwyższą), daje podstawę do stwierdzenia, że klienci firmy N. W. oraz sam przedsiębiorca mieli wystarczająco dużo miejsca na parkowanie samochodów przed biurem firmy, czyli na terenie opodatkowanym najwyższą stawką podatku przeznaczony dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą.

Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji i poprzedzających je decyzji organu I instancji w zakresie ustalenia wielkości powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, należy wskazać, że skarżąca swoje zastrzeżenia opierała na treści opinii biegłego A. W., wskazując, że powierzchnia użytkowa budynku wskazana przez biegłego różni się od tej wskazanej przez współwłaścicielki do opodatkowania podatkiem od nieruchomości.

W/w opinia geodezyjna biegłego sądowego z dnia 14 czerwca 2014r. była już kilkakrotnie kwestionowana i zmieniana na żądania stron toczącego się postępowania sądowego i jako taka, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie może stanowić kluczowego dowodu w postępowaniu podatkowym.

Podatnik w postępowaniu może przedstawić opinie sporządzone przez osoby mające wiedzę specjalistyczną, potrzebną do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jednak opinia taka nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 197 Ordynacji podatkowej z przyczyn formalnych. Nie jest to bowiem opinia sporządzona przez biegłego powołanego przez organ podatkowy w formie postanowienia.

Opinia sporządzona przez biegłego przedstawiona przez skarżącą może być potraktowana wyłącznie jako jeden z dowodów, o których mowa w art. 180 Ordynacji podatkowej i w taki sposób została oceniona w kontekście całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie. Niewątpliwie przedmiotowa opinia była takim dowodem i została w trakcie postępowania poddana analizie przez organy podatkowe zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów.

W związku z tymi rozbieżnościami organ I instancji przeprowadził również w tym zakresie postępowanie wyjaśniające, wzywając m. in. postanowieniem z dnia 11 lipca 2018r. wszystkich współwłaścicieli nieruchomości do złożenia wyjaśnień w tym zakresie i podania prawidłowej powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego obliczonej zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 5 oraz art. 4 ust. 2 u.p.o.l.

Odnosząc się do wyartykułowanego w skargach, żądania przeprowadzenia ponownych pomiarów budynku mieszkalnego i gospodarczego dotyczącego ustalenia ich powierzchni użytkowej zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. obmiaru wg Normy PN-ISO 9836:1997 przez uprawnionego geodetę i rzeczoznawcę, należy w pierwszej kolejności przypomnieć, że w prowadzonych postępowaniach podatkowych za lata 2012-2015 skarżąca wskazywała powierzchnię użytkową budynku wynosząca 128 m2.

Jednak w informacjach w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1) za 2017r. i 2018r. tylko skarżąca wskazała powierzchnię użytkową budynku mieszkalnego ogółem 143,10 m˛ w tym kondygnacji o wysokości od 1,4 do 2,2 m wynosząca 50 m˛ zaś powyżej 2,2 m - 93,10 m˛.

Natomiast pozostali współwłaściciele tj. H. O. i T. H. podtrzymały swoje zeznania złożone w tym okresie, potwierdzając, że powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego wynosi 128 m˛.

Jak wskazano powierzchnia przy której upiera się skarżąca, wynosząca 143,10 m2 różni się tylko o 15,10 m˛ od powierzchni wykazanej przez pozostałe współwłaścicielki.

Odnośnie budynku gospodarczego w złożonych informacjach w sprawie podatku od nieruchomości zarówno T. H. jak i H. O. określiły powierzchnię użytkową tego budynku wynoszącą 17,04 m˛ o wysokości pomieszczeń od 1,40 do 2,20 m, zaś skarżąca w przedmiotowej informacji na 2017r. i 2018r. określiła powierzchnie użytkową budynków pozostałych o wysokości od 1,4 do 2,2 m wynosząca 17,40 m˛. Przedmiotem sporu jest, więc powierzchnia pozostała wynosząca 0,36 m˛.

W tym miejscu należy przywołać argumentację organów podatkowych zwracającą uwagę na aspekt ekonomiki postępowania. Organ II instancji wyjaśnił, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w postępowaniu podatkowym może nastąpić tylko na podstawie postanowienia organu podatkowego i musi to być uzasadnione m.in. ekonomiką prowadzonego postępowania. Powołanie, więc biegłego geodety do pomiaru gruntu za domem, na którym znajdował się garaż blaszany oraz rzeczoznawcy majątkowego do pomiaru budynku mieszkalnego i gospodarczego, czego żądała skarżąca jest nieuzasadnione i mogłoby spowodować konieczność poniesienia kosztów niewspółmiernych w stosunku do przychodu z tytułu naliczonego i zapłaconego podatku od nieruchomości. Przy tym nie ma przecież żadnej gwarancji, że opinia biegłego potwierdziłaby zastrzeżenia skarżącej.

Sąd przyjmuje ze zrozumieniem stanowisko organów podatkowych i dodaje, że gdyby nawet przyjąć za skarżącą, że ustalona podstawa do opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest zaniżona, to jest to niewątpliwie z korzyścią dla wszystkich współwłaścicielek przedmiotowej nieruchomości w tym skarżącej, szczególnie w sytuacji, gdy organy podatkowe taką sytuację zaakceptowały.

Zdaniem Sądu, mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, wyjaśnienia stron postępowania i wyżej przywołaną argumentację, organy podatkowe zasadnie przyjęły do opodatkowania powierzchnię użytkową wykazywaną dotąd przez wszystkie strony postępowania, a wykazywane przez współwłaścicielki nieruchomości w tej samej wysokości od 2012r. Jak wynika z zebranych dokumentów, brak jest informacji wskazującej, że w okresie od 2012r. do 2018r. nastąpiła zmiana powierzchni tego budynku ze względu na prowadzone np. prace budowlane na podstawie udzielonych pozwoleń.

Reasumując organy podatkowe przeprowadziły dostateczne postępowanie wyjaśniające (dowodowe). Prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Skarżąca zarzuciła organom podatkowym, że te nie uwzględniły przedstawionych przez nią dowodów (opinii biegłego sądowego), nie przeprowadziły wnioskowanych przez nią dowodów, lecz oparły się na dowodach zebranych przez organy. Analiza akt sprawy oraz treści uzasadnień wydanych w sprawie przeczy tym twierdzeniom. Organy podatkowe dokonały analizy i oceny wszystkich dowodów w sprawie w tym także tych zgłoszonych przez skarżącą w ramach przysługującej organom swobodnej oceny dowodów wynikającej z art. 191 Ordynacji podatkowej.

Przy kontroli realizacji przez organy zasad wynikających z art. 122 i art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej uwzględnić jednak należy, co podkreśla Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie, że wynikające z art. 122 Ordynacji podatkowej nałożenie na organy podatkowe ciężaru dowodzenia nie może oznaczać obciążenia tych organów nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla sprawy (por. np. wyroki NSA z dnia 20 lipca 2018r., sygn. akt II FSK 2038/16; z dnia 18 października 2018r., sygn. akt I FSK 1926/16; z dnia 25 stycznia 2019r., sygn. akt I FSK 133/17; z dnia 30 maja 2019r., sygn. akt I FSK 1081/17). Powołany przepis art. 122 Ordynacji podatkowej nie oznacza zatem obciążenia organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz prowadzenia postępowania wyjaśniającego do momentu potwierdzenia tez podnoszonych przez podatnika. Granicę zasady prawdy obiektywnej wyznacza wyczerpanie możliwości gromadzenia dowodów. Innymi słowy, jeżeli organ podatkowy nie ma już podstaw do przeprowadzenia kolejnych dowodów, nie można mu czynić zarzutu naruszenia omawianej zasady.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r., poz. 2325) skargi oddalił.