Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 1654/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2004-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f
journal: Dz.U. 1995 nr 1 poz 1
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk (del.) Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik (spr.) AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...].10.2003 Nr [...] w przedmiocie uznania za bezrobotnego i przyznania prawa do zasiłku skargę oddala


UZASADNIENIE

SA/Rz 1654/03

U Z A S A D N I E N I E

Postanowieniem z [...] maja 2003r [...] Powiatowy Urząd Pracy wznowił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia dla Z. B. statusu bezrobotnego i przyznania z tego tytułu zasiłku dla bezrobotnych. Wznowienie postępowania odnosiło się do trzech decyzji Powiatowego Urzędu Pracy: 1) z dnia [...].02.2001r o uznaniu Z. B. z dniem 13.02.2001r za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku od dnia 21.02.2001r, 2) z dnia [...].01.2002r o utracie prawa do zasiłku od dnia 10.01.2002r, 3) z dnia [...].01.2002 o utracie przez Z. B. statusu bezrobotnego z dniem 28.01.2002r.

Po wszczęciu postępowania wznowieniowego Powiatowy Urząd Pracy decyzją z dnia [...] czerwca 2003r, [...] orzekł o odmowie przyznania statusu bezrobotnego Z. B. od dnia 13.02.2001 i o odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia 21.02.2001 do 9.01.2002r.

Od decyzji Powiatowego Urzędu Pracy wydanej we wznowionym postępowaniu odwołanie do Wojewody [...] złożył Z. B. Wojewoda rozpatrując odwołanie uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie wznowieniowe.

Rozpatrując ponownie sprawę Powiatowy Urząd Pracy po ponownym wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...].08.2002r wydał decyzję z dnia [...] września 2003r, [...], w której uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...].02.2001r o uznaniu z dniem 13.02.2001r Z. B. za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku od dnia 21.02.2001r i orzekł o odmowie uznania w/w za osobę bezrobotną od dnia 13.02.2001r i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia 21.02.2001r.

Odwołanie od tej decyzji do Wojewody wniósł Z. B. W odwołaniu wskazał, że pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku ze względu na to, że prowadził działalność gospodarczą jest dla niego krzywdzące. Przyznał, że 11 czerwca 1999r zarejestrował w Urzędzie Gminy w T. działalność gospodarczą, ale faktycznie podjął taką działalność i prowadził ją do 22 lipca 1999r, a następnie wyrejestrował się z ZUS, Urzędu Statystycznego. W Urzędzie Gminy działalność tę zawiesił bezterminowo 22 lipca 1999r.

Zdaniem odwołującego się zawieszenie działalności nie jest równoznaczne z jej prowadzeniem skoro w czasie zawieszenia był niezarejestrowany w Urzędzie Skarbowym i ZUS-ie. Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewoda rozpatrując odwołanie decyzją z dnia [...] października 2003r [...] utrzymał decyzję Starosty Powiatu w mocy i wskazał, że zarzuty odwołania nie znajdują oparcia w materiale dowodowym. Faktem niewątpliwym jest to, że odwołujący się podjął działalność gospodarczą (co sam przyznaje). Ta okoliczność uniemożliwia uznanie odwołującego się za bezrobotnego. Z tych powodów Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu jako nie naruszającą prawa.

Na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2003r skargę do NSA OZ w Rzeszowie złożył Z. B. Skarżący zwrócił się do Sądu o uchylenie decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi przyznał, że działalność gospodarczą prowadził w 1999r dwa miesiące. Potem działalność zawiesił w Urzędzie Gminy, kierując się radą urzędnika, który wyjaśnił, że późniejsze podjęcie działalności zawieszonej będzie łatwiejsze niż rejestracja działalności nowej. Nadto skarżący wskazał, że materialną podstawą obu decyzji jest art. 2 ust 1 pkt 2 lit. f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który to przepis jego zdaniem jest błędnie interpretowany przez organy wydające decyzje. Skarżący wskazał, że w powołanym przepisie mamy do czynienia z alternatywą warunków tzn. bezrobotnym jest osoba, która nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania albo nie podlega na podstawie przepisów odrębnych obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia rolników lub zaopatrzenia emerytalnego. W dacie rejestracji w Urzędzie Pracy skarżący jeden z warunków spełniał i dlatego uznaje, że decyzje wydane w jego sprawie naruszają prawo.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, przy czym w uzasadnieniu przywołał argumentację z uzasadnienia decyzji dodatkowo wskazując, że stanowisko prezentowane przez organ ma swoje uzasadnienie w orzecznictwie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 97 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002r przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpatrzenia skargi, gdyż skarga wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została rozpoznana do 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a rozstrzyga w granicach danej sprawy.

Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie narusza prawa materialnego szczególnie art. 2 ust 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 14 grudnia 1994r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. nr 58, z 2003r, poz. 514 ze zm.). Z tego powodu Sąd oddalił skargę. Oddalenie skargi nastąpiło z następujących przyczyn:

Faktem niewątpliwym jest, że osobą bezrobotną w rozumieniu ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu jest osoba, która spełnia warunki wskazane w art. 2 ust 1 pkt 2 lit. a) do lit. j). Pośród przesłanek, od których zależy przyznanie osobie statusu bezrobotnego wskazano nie podjęcie przez nią pozarolniczej działalności od dnia zgłoszenia się do ewidencji działalności gospodarczej do dnia wyrejestrowania tej działalności, albo nie podleganie – na podstawie przepisów szczególnych obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

W rozważanej przez Sąd sprawie spór pomiędzy organem a skarżącym sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w tym konkretnym przypadku, w jakim znalazł się skarżący zawieszenie prowadzenia działalności gospodarczej jakiego dokonał w lipcu 1999r (czasowo) a potem bezterminowo w dniu 31 grudnia 1999r ma skutkować przyjęciem, że jako osoba prowadząca działalność gospodarczą nie mógł być uznany za bezrobotnego.

Rozstrzygając taką wątpliwość Sąd stwierdza, że art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu w dniu orzekania przez organ I instancji tzn. [...] lutego 2001r nie był w przypadku skarżącego spełniony. Formalnie skarżący był wpisany w ewidencji działalności gospodarczej jako osoba, która działalność zawiesiła. Sąd stoi na stanowisku, że skarżący tą działalność faktycznie podjął. Powołany przepis pozwala na uznanie za bezrobotnego osobę, która formalnie wpisała się do ewidencji, ważne jest jednak, by nie podjęła takiej działalności od dnia zgłoszenia do dnia wyrejestrowania. W istocie więc dla uznania osoby za bezrobotną w świetle tej regulacji podstawowe znaczenie ma to, czy ubiegający się o status bezrobotnego podjął faktyczną działalność gospodarczą.

Sąd podziela poglądy wypowiedziane w orzecznictwie, że podjęcie działalności gospodarczej skutkuje tym, że osoba podejmująca tą działalność traci dotychczasowy status osoby bezrobotnej (np. NSA w wyroku z dnia 28.09.1999 II SA 1002/98, LEX nr 41881), i uzupełnia, że jest tak zawsze, gdy nastąpiło faktyczne podjęcie takiej działalności. Tylko brak faktycznego działania nie stoi na przeszkodzie do przyznania statusu bezrobotnego (tak: uchwała NSA z 16.121996r, OPS 5/96, ONSA 1997/2/47). Zarejestrowanie działalności gospodarczej stwarza domniemanie, że zarejestrowana działalność została podjęta, choć domniemanie to musi być weryfikowane w kontekście dowodów, którymi organy rozporządzają.

W sprawie będącej przedmiotem skargi fakt podjęcia, a później zawieszenia przez skarżącego działalności gospodarczej jest pewną i niekwestionowaną okolicznością, a to, że w dniu rejestracji skarżący nie opłacał składki ubezpieczenia społecznego, podatku i był wyrejestrowany z ewidencji statystycznej dla oceny poprawności decyzji nie ma znaczenia.

Zdaniem Sądu to rozstrzyga o uznaniu, że formalna ocena zebranych w sprawie dowodów dokonana przez organy jest poprawna.

Oddalając skargę Sąd zważył, że art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu posługuje się alternatywą. Skarżący stwierdza, że podstawą uznania osoby za bezrobotną jest spełnienie jednego z warunków wskazanych w tym przepisie, bo takie są konsekwencje alternatywy. Jednak Sąd zauważa, że posłużenie się przez ustawę alternatywą "nie prowadzi działalności" albo "nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu" ma ten skutek, że w rozstrzyganym przypadku nie pozwala stwierdzić, że skarżący w chwili rejestracji spełniał warunki do tego, by być bezrobotnym. W tym więc sensie Sąd nie podziela tego poglądu wyrażonego w skardze.

W istocie alternatywne potraktowanie w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy warunków, od spełnienia których ma być uzależniony status osoby nie jest wskazaniem dwóch rozdzielnych sytuacji, które mają prowadzić do uznania osoby za bezrobotną. Posłużenie się przez ustawę taką formą językową ma zdaniem Sądu podkreślić okoliczność, że działalność gospodarcza nie została podjęta.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, które w sprawie nie są wątpliwe oraz mając na uwadze utrwalone orzecznictwo NSA dotyczące zawieszenia działalności gospodarczej przez osobę ubiegająca się o uzyskanie statusu bezrobotnego Sąd orzekł jak w sentencji, mając na uwadze treść art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.