Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2636/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 106
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7 ust. 2 pkt 7, art. 29
journal: Dz.U. 2014 poz 1429
law: Ustawa z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich - tekst jednolity.
article: art. 36ap ust.1 pkt 2, art. 99 ust. 2, art. 103 ust.1 pkt 2, art. 104
journal: Dz.U. 2008 nr 45 poz 271
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi G. Spółka z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz skarżącej G. Spółka z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 1257 (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] Główny Inspektor Farmaceutyczny (dalej także jako GIF) uchylił w całości decyzję S. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. (dalej także jako WIF, organ I instancji) z [...] maja 2015 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia z [...] września 2009 r., udzielonego G. Spółka z o.o. z siedzibą w C. (dalej również jako spółka, strona, skarżąca), na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie [...] położonej w C. przy Al. N. i cofnął zezwolenie na prowadzenie apteki położonej w C. przy Al. N. (dalej również jako apteka ogólnodostępna [...]).

Za podstawę prawną zaskarżonej decyzji przyjęto art. 115 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, 2 i 9, art. 87 ust. 2 pkt 1 i 2, art. 88 ust. 5 pkt 1, art. 96 ust. 1, art. 103 ust. 1 pkt 2, art. 103 ust. 2 pkt 1 oraz art. 37ap ust. 1 pkt 2 w związku z art. 101 pkt 4 i art. 86a ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 281 ze zm. dalej p.f.), oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z [...] września 2009 r. WIF wydał spółce zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie [...] położonej w C. przy Al. N..

Pismem z 12 czerwca 2014 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. poinformował WIF o nieprawidłowościach stwierdzonych w trakcie kontroli podmiotu A. sp. z o.o. z siedzibą w C. (poprzednio A. sp. z o.o.), którego działalność polegała na sprzedaży hurtowej wyrobów farmaceutycznych. W wyniku kontroli, w oparciu o faktury VAT stwierdzono, że ww. hurtownia farmaceutyczna zaopatrywała się w produkty lecznicze u podmiotów nie posiadających zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, w tym m.in. u skarżącej spółki. W piśmie podano numery, daty wystawienia oraz wartości netto i brutto faktur wystawionych przez spółkę na rzecz kontrolowanej hurtowni.

Pismem z 26 czerwca 2014 r. WIF zawiadomił spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia udzielonego jej zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej [...]. Ponadto wezwano spółkę do przekazania w terminie 7 dni kopii faktur VAT, wystawionych przez spółkę, dokumentujących sprzedaż, których numery podano w piśmie.

Przy piśmie z 21 lipca 2014 r. spółka zwróciła się z prośbą o wydłużenie ww. terminu o 14 dni, podając że 4 marca 2014 r. nastąpiły zmiany własnościowe w spółce oraz zmiany we władzach spółki. WIF przychylił się do prośby spółki (pismo z 28 lipca 2014 r.).

Pismem z 4 sierpnia 2014 r. spółka wniosła o umorzenie postępowania administracyjnego oświadczając, że po zmianach własnościowych i we władzach spółki podejmuje działania niezbędne dla prawidłowego i zgodnego z prawem działania aptek. Według spółki niedozwolona sprzedaż produktów leczniczych była prowadzona z apteki "G." w P., ul. H., która w marcu 2013 r. została przez spółkę zbyta jako zorganizowana część przedsiębiorstwa (tj. rok przed zmianami właścicielskimi). Apteka [...] "do której skierowana została decyzja z dnia [...] września 2011 r. (...) nakazująca zaprzestania sprzedaży produktów leczniczych do podmiotów nieuprawnionych dostosowała się do nałożonych wymagań i nie prowadziła więcej sprzedaży do podmiotów nieuprawnionych". Nadto "w zakresie, w jakim niniejsze postępowanie dotyczy apteki ogólnodostępnej > A. < (...) nie prowadzi ona obecnie działalności (...)". W ocenie strony nieuzasadnione byłoby poniesienie przez nią odpowiedzialności za działania poprzedników prawnych oraz poprzedniego zarządu spółki. Do pisma załączono faktury sprzedaży produktów leczniczych (m. in. [...]), z których wynika, że sprzedawcą była G. sp. z o.o. w C., Al. N., a nabywcą podmiot nieuprawniony – A. sp. z .o.o. z siedzibą w C. (faktury VAT: [...]). Ponadto spółka przesłała faktury sprzedaży produktów leczniczych pomiędzy G. sp. z o.o. z siedzibą w C., Apteka G. H., P., a A. sp. z .o.o. z siedzibą w C. (faktury [...]).

Pismem z 18 sierpnia 2014 r. WIF zwrócił się do C. Izby Aptekarskiej z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki. Ostatecznie [...] grudnia 2014 r. Prezydium Okręgowej Rady Aptekarskiej w C. (dalej ORA) podjęło uchwałę zawierającą pozytywną opinię w sprawie cofnięcia przedsiębiorcy zezwolenia na prowadzenie ww. apteki ogólnodostępnej [...].

Pismem z 18 marca 2015 r. WIF poinformował stronę o zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia zezwolenia oraz o przysługujących jej prawach.

W piśmie z 30 marca 2015 r. spółka, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz akcentując niezakończenie procesu uzgodnień cofnięcia zezwolenia, wskazała w szczególności na bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania "w związku z zaprzestaniem działalności apteki potwierdzonym złożonym wnioskiem o wygaszenie zezwolenia (...) na prowadzenie apteki (...) >J.<", która to sprawa "jest obecnie na etapie sądowej kontroli (...)". Jednak następnie wyjaśniła (pismo z 7 kwietnia 2015 r.), iż w wyniku omyłki pisarskiej "w piśmie dot. cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie >J.< wskazane zostały okoliczności odnoszące się do >A.<, to jest zawisłość postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego w wyniku zaskarżenia postanowienia (...) z dnia 14 października 2014 r.".

W tych okolicznościach S. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. (WIF) [...] maja 2015 r. wydał decyzję cofającą zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie [...], wydane [...] września 2009 r. na rzecz spółki. Decyzję wydano na podstawie art. 37ap ust. 1 pkt 2 i art. 99 ust. 2, w związku z art. 101 pkt 4, art. 103 ust. 2 pkt 1 oraz w związku z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, 2, 5, 8, 9, art. 87 ust. 2 pkt 1 i art. 96 ust. 1 p.f. oraz 104 § 1 i § 2 i art. 107 § 1 k.p.a.

W uzasadnieniu tej decyzji organ podał m.in., że wobec spółki prowadzone było w 2011 r. postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki o nazwie [...], z uwagi na prowadzenie sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej w okresie od [...] września do [...] grudnia 2010 r. i od [...] stycznia do [...] lutego 2011 r., zakończone decyzją z [...] września 2011 r. "w której między innymi, nakazał przedsiębiorcy zaprzestania prowadzenia sprzedaży produktów leczniczych do podmiotów nieuprawnionych". Mimo tego strona nie zaniechała prowadzenia sprzedaży leków do podmiotów nieuprawnionych "i w dalszym ciągu zbywała produkty lecznicze do hurtowni farmaceutycznej, co potwierdzają faktury VAT wystawione (...) w okresie od 25 maja 2011 r. do 13 grudnia 2011 r."; zatem nie wykonała decyzji z [...] września 2011 r., zaś zgodnie z art. 103 ust. 2 p.f. organ może cofnąć zezwolenie na prowadzenie apteki, jeżeli nie usunięto w ustalonym terminie wskazanych uchybień. Działania strony polegające na dostarczaniu produktów leczniczych do podmiotu nieuprawnionego oznaczają, że przedsiębiorca utracił rękojmię należytego prowadzenia apteki, co obliguje organ do cofnięcia zezwolenia.

Od powyższej decyzji spółka złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w I instancji, względnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Na wstępie nadmieniła (m.in.), że "zamknęła aptekę wnosząc do WIF o wygaszenie (...) zezwolenia", a w przedmiocie tego wygaszenia toczy się sprawa VISA/Wa 4363/14.

Powyższej decyzji spółka zarzuciła naruszenie:

- art. 104 ust. 2 w zw. z art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. poprzez wydanie decyzji cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki mimo wcześniejszego jego wygaśnięcia (które nastąpiło, mimo że faktu tego WIF nie stwierdził w drodze decyzji);

- art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w wyniku dokonania ponownej oceny prawidłowości prowadzenia obrotu produktami leczniczymi w zakresie objętym już wcześniej wydaną decyzją WIF;

- art. 37ap ust. 1 pkt 3 i art. 103 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 120 ust. 1 pkt 2 p.f. poprzez nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących rękojmi na prowadzenie apteki;

- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. poprzez nadużycie wynikającego z niego upoważnienia i wydanie decyzji cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki niezależnie od wynikającego z przepisów trybu stwierdzania uchybień w zakresie obrotu produktami leczniczymi;

- art. 7 k.p.a. poprzez cofnięcie zezwolenia, to jest zastosowanie najbardziej dotkliwej możliwej sankcji wobec spółki w sytuacji, w której sankcja ta była nieproporcjonalna wobec skali stwierdzonych naruszeń.

Uzasadniając zarzuty spółka wskazała (m.in.) na bezprzedmiotowość cofnięcia zezwolenia, gdyż przed doręczeniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie z dnia 26 czerwca 2014 r., wysłała do WIF wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia z uwagi na zaprzestanie działalności.

Ponadto w toku postępowania WIF zwrócił się do ORA o wydanie opinii i pomimo niezakończenia postępowania wpadkowego wydał decyzję w sprawie cofnięcia zezwolenia, czym naruszył art. 77, 80, 106 k.p.a. W ocenie spółki organ był zobligowany do zebrania w sposób wyczerpujący całości materiału dowodowego, a w przedmiotowej sprawie brak jest prawomocnej uchwały samorządu aptekarskiego.

Ww. decyzją z [...] sierpnia 2015 r. GIF uchylił w całości decyzję WIF z [...] maja 2015 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia z [...] września 2009 r., udzielonego spółce na prowadzenie apteki ogólnodostępnej [...] i jednocześnie cofnął zezwolenie na prowadzenie tej apteki.

Organ podzielił stanowisko WIF w zakresie stwierdzonego nielegalnego obrotu produktami leczniczymi przez spółkę, jednakże z uwagi na brak uwzględnienia normy z art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. uchylił przedmiotową decyzję i orzekł co do istoty sprawy. Według organu, który podał też, że pismem z 20 lipca 2015 r. strona poinformowała go, iż w świetle wyroku Sądu z 17 czerwca 2015 r. w ww. sprawie VISA/Wa 4363/14 zezwolenie na prowadzenie "przedmiotowej apteki wygasło z dniem zakończenia działalności i nie może zostać cofnięte", z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż strona dostarczała produkty lecznicze, w tym leki wydawane na receptę (Rx) do nieuprawnionego podmiotu – A. sp. z o.o. Wśród leków sprzedawanych przez spółkę były takie, których okresowo brakowało na rynku, co stwarzało sytuacje, w których pacjenci nie mogli się w nie zaopatrzyć. Ponadto spółka dokonywała sprzedaży produktów leczniczych pomimo wydania [...] września 2011 r. przez WIF decyzji nakazującej zaprzestania prowadzenia sprzedaży produktów leczniczych i asortymentu wymienionego w art. 72 ust. 5 p.f. Proceder nielegalnego obrotu produktami leczniczymi potwierdza przekazane przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. pismo z 12 czerwca 2014 r. z którego wynika, że Spółka nie zastosowała się do ww. zakazu i dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do podmiotu nieuprawnionego po dniu wydania decyzji.

W uzasadnieniu GIF powołał się na treść art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 72 ust. 3, art. 72 ust. 1, art. 74 ust. 1, art. 87 ust. 2, art. 86 ust. 1, art. 86 ust. 2 - 5 i 8, art. 72 ust. 5, art. 96 ust. 1, art. 37ap ust. 1 pkt 2, art. 101 pkt 4, art. 103 ust. 2 pkt 1, art. 103 ust. 1, art. 86a p.f. oraz § 10 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 października 2002 r. w sprawie podstawowych warunków prowadzenia apteki (Dz. U. Nr 187, poz. 1565). Organ odwoławczy wyjaśnił, że rękojmię należytego prowadzenia apteki "musi dawać również przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej i podjął działalność gospodarczą w tym zakresie". Postępowanie przedsiębiorcy naruszające przepisy regulujące prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu apteki ogólnodostępnej świadczy o tym, że przedsiębiorca ten nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Utrata rękojmi oznacza, że przedsiębiorca przestał spełniać jeden z warunków określonych przepisami prawa wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu na prowadzenie apteki.

Zdaniem GIF w przedmiotowej sprawie występuje zatem przesłanka uzasadniająca cofnięcie zezwolenia określona w art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. Działanie spółki organ ocenił negatywnie z uwagi na sprzedaż produktów leczniczych do podmiotu nieuprawnionego, negatywne skutki społeczne pozbawienia pacjentów dostępu do produktów leczniczych oraz niewykonanie przez spółkę decyzji WIF z [...] września 2011 r.

Odnośnie wynikającego z odwołania wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki organ podał, że do wygaśnięcia zezwolenia dochodzi z mocy prawa w wyniku rezygnacji przez podmiot prowadzący aptekę, z prowadzenia tej apteki. Wobec powyższego organ I instancji powinien stwierdzić wygaśnięcie tego zezwolenia zgodnie z art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. Jednakże na dzień wydania decyzji przez organ II instancji uległ zmianie stan prawny, ponieważ ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo farmaceutyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015 poz. 788) dodano do przepisu art. 104 p.f. ust. 2a i 2b. Zgodnie z art. 104 ust. 2a w przypadku rezygnacji z prowadzonej działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej nie podlega wygaśnięciu do czasu zakończenia postępowań kontrolnych lub administracyjnych. Jeżeli natomiast w wyniku zakończonego postępowania kontrolnego lub administracyjnego zachodzą przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, wojewódzki inspektor farmaceutyczny cofa zezwolenie; wygaśnięcia nie stwierdza się (art. 104 ust. 2b). Uwzględniając powyższe zmiany prawne oraz niezakończenie postępowania odwoławczego organ ustalił brak podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia. Według GIF zaniechanie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia przez WIF stanowiło naruszenie obowiązujących przepisów w postępowaniu w I instancji, zaś w postępowaniu odwoławczym – w wyniku zaistniałych zmian – brak stwierdzenia (wygaśnięcia zezwolenia) nie może nastąpić z uwagi na niezakończenie postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do innych zarzutów strony organ podał, że faktury sprzedaży nie zawierały danych umożliwiających identyfikację apteki oraz zezwolenia, co stanowi formalną podstawę dokonywania obrotu produktami leczniczymi. Brak ww. informacji powoduje niepewność co do zachowania integralności jakościowej produktów leczniczych, albowiem brak jest informacji w jakich warunkach były one transportowane i przechowywane, co rodziło możliwość narażenia zdrowia i życia pacjentów.

W opinii GIF utrata rękojmi na prowadzenie apteki, nawet gdy nastąpiła w związku z dokonanymi przez przedsiębiorcę działaniami prowadzonymi na podstawie zezwolenia wydanego do prowadzenia innej apteki niż tej, której dotyczy postępowanie administracyjne, powoduje utratę rękojmi wobec wszystkich zezwoleń, które posiada dany przedsiębiorca. Z pojęcia rękojmi wynika, że podmiot musi ją posiadać wobec całego zakresu swojej działalności, a nie tylko wobec jakiegoś wycinka, fragmentu działalności. Bez znaczenia jest przy tym fakt nabycia spółki przez nowych właścicieli, ponieważ nowy właściciel odpowiada za wszystkie działania, które dokonywane były w ramach posiadanego zezwolenia przez poprzedniego właściciela.

Odnosząc się do zarzutu strony wydania decyzji pomimo niezakończenia postępowania w przedmiocie wydania przez ORA opinii organ podał, że uzyskanie opinii innego organu jest warunkiem koniecznym do wydania decyzji wyłącznie, gdy przepis prawa nakazuje organowi jej uzyskanie. Natomiast ani p.f. ani art. 106 § 1 k.p.a. nie nakłada na wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego obowiązku uzyskania opinii izby aptekarskiej w przypadku cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji. Decyzji zarzuciła:

- rażące naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 106 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 7 i art. 29 ustawy o izbach aptekarskich poprzez stwierdzenie, iż wydanie decyzji bez uzyskania "ostatecznego stanowiska W. Okręgowej Rady Aptekarskiej" w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej nie jest konieczne i wymagane przepisami prawa, pomimo wyraźnej dyspozycji wskazanej w powyższych przepisach;

- rażące naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 7, 8 i 77 k.p.a. poprzez niezebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności twierdzeń strony odnoszących się do okoliczności sprzedaży wskazanych produktów hurtowni farmaceutycznej przez aptekę o nazwie "G.", która była prowadzona przez stronę w P. przy ulicy H. i została zbyta w roku 2013, podczas gdy ma to kluczowe znaczenie dla rozpatrzenia zakresu rękojmi jaką daje przedsiębiorca na prowadzenie wskazanej apteki.

W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła te zarzuty; podniosła m.in., że wskazana apteka w P. nie jest już prowadzona, a organ nie udowodnił, iż leki sprzedawane były z apteki C. o nazwie [...].

W odpowiedzi na skargę GIF wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego (a nie celowości czy słuszności), przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012.270 j.t. ze zm.), dalej ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza z jednej strony obowiązek sądu zbadania w pełnym zakresie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a z drugiej daje mu w konsekwencji możliwość uwzględnienia skargi także z innych powodów niż wskazane w niej przez stronę skarżącą.

W sprawie niniejszej Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, aczkolwiek z innych zasadniczo przyczyn niż te, które zostały sformułowane przez skarżącą spółkę w skardze w formie zarzutów pod adresem podjętego rozstrzygnięcia. Nie ustalono w tej decyzji bowiem w sposób jednoznaczny i niewątpliwy wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznoprawnego sprawy, co uniemożliwia pełną kontrolę sądowoadministracyjną decyzji i ocenę legalności działania organu odwoławczego, który zaakceptował decyzję pierwszoinstancyjną w sprawie posługując się uzasadnieniem, które nie jest wyczerpujące i zawiera sprzeczności. Chodzi w szczególności o treść argumentacji, którą organ ten zawarł w zaskarżonej decyzji dla wykazania cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej [...] w sytuacji, gdy w uzasadnieniu powołał się w tym względzie (miał na uwadze) na sprawę VISA/Wa 4363/14, zakończoną wyrokiem tut. Sądu z 17 czerwca 2015 r., dotyczącą zezwolenia "na prowadzenie przedmiotowej apteki", które według strony skarżącej "wygasło z dniem zakończenia działalności i nie może zostać cofnięte" (por. str. 4 zaskarżonej decyzji), a według organu z odwołania wynika, że "przedsiębiorca prowadzący aptekę złożył wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia przedmiotowej apteki". Organ I instancji zaś postanowieniem z [...] sierpnia 2014 r. odmówił wszczęcia postępowania "w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie tej apteki" (por. str. 10 zaskarżonej decyzji), którą to odmowę rozpatrywał Sąd w sprawie VISA/Wa 4363/14 stwierdzając, że w świetle art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. "do wygaśnięcia zezwolenia dochodzi z mocy prawa w wyniku rezygnacji przez podmiot prowadzący aptekę z prowadzenia tej apteki". Jednakże – w ocenie organu – w czasie rozpatrywania "przedmiotowej sprawy przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego nastąpiła zmiana stanu prawnego w tym zakresie, który organ odwoławczy musi uwzględnić na dzień wydania decyzji w II instancji".

W tym miejscu Sąd przypomina, że sprawa niniejsza – zgodnie z przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia – dotyczy cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej [...], podczas gdy w ww. sprawie VISA/Wa 4363/14 Sąd rozpatrywał skargę skarżącej spółki na postanowienie organu odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "A." motywowane toczącym się postępowaniem w przedmiocie cofnięcia tego zezwolenia (por. wyrok tut. Sądu z 17 czerwca 2015 r. VISA/Wa 4363/14 – znany Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie z urzędu). Oznacza to w konsekwencji, że zaskarżoną decyzją organ cofnął skarżącej spółce zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie [...] posługując się okolicznościami związanymi z działalnością apteki "A.". Wymienił przy tym w zaskarżonej decyzji wszystkie możliwe podstawy cofnięcia tego zezwolenia – wynikające z ustawy Prawo farmaceutyczne (p.f.), jednak w świetle odnotowanego tu faktu posłużenia się apteką "A." dla cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki [...], żadnej z tych podstaw nie przełożył na okoliczności stanu faktycznego, który jest przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie/jest dla niej relewantny.

Z zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy uchylił decyzję pierwszoinstancyjną w sprawie z powodu zmiany przepisu art. 104 p.f., która weszła w życie z dniem 12 lipca 2015 r., a polegała na dodaniu ustępu 2a i 2b. Art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. stanowi, że zezwolenie na prowadzenie apteki wygasa w przypadku rezygnacji z prowadzonej działalności, natomiast dodane przepisy przewidują, że w przypadku rezygnacji z prowadzonej działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej nie podlega wygaśnięciu do czasu zakończenia postępowań kontrolnych lub administracyjnych (ust. 2a), natomiast jeżeli w wyniku zakończonego postępowania kontrolnego lub administracyjnego zachodzą przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, wojewódzki inspektor farmaceutyczny cofa zezwolenie, wygaśnięcia nie stwierdza się (ust. 2b).

GIF powołał się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na wskazane ustępy 2a i 2b art. 104 p.f. stwierdzając, że z uwagi na konieczność orzekania na podstawie obowiązujących przepisów na dzień wydawania decyzji, brak jest podstaw prawnych do stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia, bowiem art. 104 ust. 2a stanowi, że w przypadku rezygnacji z prowadzonej działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej nie podlega wygaśnięciu do czasu zakończenia postępowań kontrolnych lub administracyjnych. Tymczasem "odwoławcze postępowanie administracyjne w omawianej sprawie nie zostało zakończone, o czym świadczy wydanie przedmiotowej decyzji", zatem organ nie mógł "stwierdzić wygaśnięcia, wbrew wnioskom pełnomocnika strony, bowiem stan prawny uległ zmianie" (por. str. 11 zaskarżonej decyzji).

Nie wdając się w merytoryczne roztrząsanie tej argumentacji, Sąd zauważa tu w pierwszej kolejności problem natury zasadniczej, na który zaskarżona decyzja nie odpowiada. Mianowicie z akt administracyjnych sprawy nie wynika, żeby skarżąca spółka wnioskowała o wygaśnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki o nazwie [...], czy zawiadomiła organ o rezygnacji z prowadzenia tej apteki. Natomiast wskazywana już wyżej sprawa VISA/Wa 4363/14 (organ wskazuje na nią na stronie 10 zaskarżonej decyzji w kontekście unormowania art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. stwierdzając, że "jak wynika z odwołania przedsiębiorca złożył (...) wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia przedmiotowej apteki. Jednakże organ I instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie tej apteki") dotyczy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "A.".

Dalej organ powołuje się na wyrok ww. tut. Sądu z 17 czerwca 2015 r. VISA/Wa 4363/14, który stwierdził, że w świetle brzmienia art. 104 ust. 1 pkt 2 p.f. do wygaśnięcia zezwolenia dochodzi z mocy prawa w wyniku rezygnacji przez podmiot prowadzący aptekę z prowadzenia tej apteki; zatem organ I instancji zgodnie z tym przepisem "powinien stwierdzić wygaśnięcie zezwolenia na prowadzenie ww. apteki", jednak - jak już wyżej podano – w czasie rozpatrywania sprawy przez organ odwoławczy (GITD) nastąpiła zmiana stanu prawnego w tym zakresie, który organ ten musi uwzględnić na dzień wydania decyzji drugoinstancyjnej (czyli chodzi tu o ww. dodanie do art. 104 p.f. ustępu 2a i 2b).

Zważywszy, że wszystkie te uwagi w swojej istocie dotyczą innej sprawy, to jest wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki "A.", a organ posługuje się nimi w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki [...], należy stwierdzić źle ustalony stan faktyczny niniejszej sprawy, a zasadniczo jego brak, skoro organ cofnął skarżącej spółce zezwolenie na prowadzenie apteki [...], a de facto nie rozważył przesłanek cofnięcia odnoszących się do tej akurat apteki, gdyż nawiązywał w tym względzie do ww. sprawy VISA/Wa 4363/14 dotyczącej wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki "A.". Tym samym uwagi i ustalenia zaskarżonej decyzji nie przekładają się na okoliczności stanu faktycznego dotyczącego apteki [...], tylko dotyczą apteki "A.", która nie była przedmiotem procedowania organu w niniejszej sprawie. W niniejszej sprawie chodzi o zezwolenie na prowadzenie ogólnodostępnej apteki w C. przy Al. N. o nazwie [...] i kwestię cofnięcia tego zezwolenia inicjowanego ww. pismem z 12 czerwca 2014 r. Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. i wszczętym w jego następstwie przez WIF z urzędu postępowaniem administracyjnym w tym względzie. Organ I instancji (WIF) ww. decyzją z [...] maja 2015 r. cofnął to zezwolenie przytaczając przepisy prawa materialnego składającego się na podstawę prawną tego cofnięcia i wyjaśniając okoliczności stanu faktycznego uzasadniające zastosowanie tych przepisów. W następstwie odwołania GIF obowiązany był (i będzie obecnie skutkiem uchylenia przez Sąd decyzji odwoławczej z [...] sierpnia 2015 r.) rozpoznać w drugiej instancji sprawę niniejszą w zakresie wszczętego postępowania i rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego w sprawie. Winien to uczynić w świetle przesłanek cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki wynikających z przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne (p.f.) odnosząc je (dokonując subsumcji) do okoliczności stanu faktycznego związanych z prowadzeniem apteki [...], a nie żadnej innej, gdyż zakres tej sprawy, obejmując prowadzenie apteki [...], wyznacza zarazem ramy prowadzonego w niej postępowania administracyjnego, w tym odwoławczego. Organ odwoławczy nie może więc w czynionych ustaleniach w tym postępowaniu powoływać się/rozważać okoliczności nie związanych z zakresem sprawy, gdyż czyni to jego argumentację niejasną, niespójną – w sumie niepoddającą się kontroli Sądu.

Z tych wszystkich względów GIF ponownie w instancji odwoławczej rozpozna niniejszą sprawę w jej całokształcie, mając na uwadze powyższe uwagi Sądu.

Konieczność tego ponownego rozpoznania czyni też zbędnym - bo przedwczesnym - ustosunkowywanie się przez Sąd do szerokiej – podnoszonej w sprawie – argumentacji merytorycznej skarżącej spółki na uzasadnienie swego stanowiska i wszystkich zarzutów skargi, a to wobec braku ostatecznego rozstrzygnięcia organu w tym względzie, które mogłoby być przez Sąd skontrolowane.

Na marginesie powyższego Sąd zauważą jedynie bezpodstawność argumentacji skarżącej, która upatruje po stronie organu naruszenie przepisu art. 106 k.p.a. w zw. z przepisami art. 7 ust. 2 pkt 7 i art. 29 ustawy o izbach aptekarskich przez wydanie decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki bez uzyskania ostatecznego stanowiska organu samorządowego w przedmiocie tego cofnięcia.

Istniejące w art. 7 ust. 2 pkt 7 i art. 29 pkt 5 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (Dz. U. z 2014 r., poz. 1429 ze zm.) uprawnienie organu samorządu aptekarskiego do wydawania opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni stwarza jedynie generalną kompetencję w tym zakresie, która jednak musiałaby znaleźć swoje potwierdzenie w przepisach ww. ustawy Prawo farmaceutyczne (p.f.) lub w innych regulacjach. Jednakże w obowiązującym stanie prawnym brak jest takich materialnoprawnych podstaw zobowiązujących organ Inspekcji Farmaceutycznej do współdziałania z organem samorządu aptekarskiego na podstawie art. 106 § 1 k.p.a. Nie przewidują takiego trybu zarówno art. 37ap ust. 1 pkt 2, art. 99 ust. 2 ani art. 103 ust. 1 pkt 2 p.f., statuujące zasady wydawania decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, ani też inne przepisy tej ustawy oraz innych regulacji.

Oznacza to, że S. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. nie miał prawnego obowiązku uzyskania opinii organu samorządu aptekarskiego przed wydaniem decyzji cofającej skarżącej spółce zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej (por. co do tego stanowiska wyrok tut. Sądu z 16 lutego 2016 r. w sprawie VISA/Wa 2627/15).

Z uwagi jednakże na wyżej szczegółowo opisane mankamenty postępowania odwoławczego w niniejszej sprawie, Sąd obowiązany był uchylić zaskarżoną decyzję. Sąd działał tu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 ppsa.