Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1662/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 240, art.241 par 2 pkt 1, art.150
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie | w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.), Protokolant: Anna Frasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi W. N. Sp. z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 sierpnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie określenia podatku od nieruchomości za 2011 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 440 zł (czterysta czterdzieści złotych).


UZASADNIENIE

W piśmie skierowanym do Wójta Gminy K. z dnia 17 grudnia 2014 r. W. Nieruchomości sp. z .o.o. swoje wnioski sformułowała w ten sposób, że w pierwszej kolejności wskazała jakich decyzji sprawa dotyczy (decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2010 wydanej na rzecz W.-K. sp. z o.o. oraz decyzji stwierdzających nadpłatę podatku od nieruchomości za lata 2011 i 2012 r. wydanych na rzecz W.-K. sp. z o.o., na podstawie których organ podatkowy zarachował nadpłaty na poczet zobowiązań bądź przekazał na rachunek bankowy), następnie wniosek zatytułowała jako "wniosek o wznowienie postępowania" i wskazała podstawę wznowienia przepis "art. 241 § 1 pkt 1" w związku z art. 240 § 1 pkt 4

( niezawiniony brak udziału strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji) oraz pkt 5 (ujawnienie nowych i istotnych dla sprawy okoliczności, nieznanych organowi podatkowemu w dniu wydania decyzji), ustawy z dnia 29 sierpnia 197 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), zwanej dalej "O.p.". ograniczając wskazane podstawy prawne do decyzji ostatecznych za 2011 i 2012 rok wydanych Spółce W. K..

Uzasadniając wniosek w zakresie podstaw wznowienia Spółka W. Nieruchomości wskazała, że:

- sprawie doszło do ziszczenia się przedmiotowych przesłanek, gdyż stroną

w postępowaniu będącym przedmiotem niniejszego wniosku, jest spółka W. Nieruchomości sp. z o.o., a nie jak błędnie oznaczył organ podatkowy

w przedmiotowych decyzjach W.K. sp. z o.o.,

- Spółka W. Nieruchomości. powstała na skutek podziału przez wydzielenie (na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu Spółek Handlowych) z W. K. sp. z o.o., który dokonał się w dniu 30 kwietnia 2012 r. Na skutek podziału na spółkę W. Nieruchomości sp. z o.o. przeszły składniki majątku wymienione

w planie podziału, w tym m.in. nieruchomości których dotyczyły decyzje,

- Spółka W. Nieruchomości. stała się sukcesorem praw i obowiązków pozostających w związku z przydzielonymi jej składnikami majątku zgodnie z art. 93c O.p. i powinna być stroną postępowania podatkowego w zakresie podatków dotyczących tych nieruchomości, które zostały jej przydzielone,

- została pominięta w przedmiotowym postępowaniu, a decyzje kończące postępowanie (oraz wszelkie inne pisma organu podatkowego w przedmiotowej sprawie) nie zostały W. Nieruchomości doręczone, gdyż organ błędnie oznaczył stronę - adresata pism. Organ podatkowy wskazał bowiem jako stronę postępowania W., a nie W. Nieruchomości,

- Spółka W. Nieruchomości o postępowaniu podatkowym w sprawach podatku od nieruchomości za rok 2011 oraz za rok 2012 zakończonym prawomocnymi decyzjami doręczonymi W.-K. sp. z o. o. dowiedziała się dopiero z pisma Wójta Gminy K. nr [...] (które zostało doręczone pełnomocnikowi Spółki w dniu 4 grudnia 2014 r.) i od tego momentu najwcześniej należy liczyć miesięczny termin na wniesienie żądania wznowienia postępowania określony w art. 241 § 2 pkt 1 O.p.

- w przedmiotowej sytuacji dojdzie również do ziszczenia się przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p., gdyż, nową okolicznością w sprawie jest to, że nieruchomości będące przedmiotem decyzji wydanych na rzecz i W. stanowiły majątek W. Nieruchomości (a nie W.) oraz prawa i obowiązki związane z przedmiotowymi nieruchomościami przysługiwały W. Nieruchomości, a okoliczność ta w momencie wydania decyzji nie była znana organowi podatkowemu.

Wójt Gminy K. decyzją z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] odmówił wznowienia postępowania na wniosek strony w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy K. z dnia z 12 lipca 2013 r. – [...] określającą W. K. Sp. z o.o. w K. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2011 r. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że w dniu 19 grudnia 2014 r. wpłynął wniosek Spółki W. Nieruchomości reprezentowanej przez pełnomocnika o wznowienie postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami Wójta Gminy K.:

- [...] z 24 stycznia 2011 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2010,

- [...] z 12 lipca 2013 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011, oraz stwierdzającą nadpłatę z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2011,

- [...] z 12 lipca 2013 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2012 oraz stwierdzającą nadpłatę z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2012.

W dalszej części uzasadnienia organ I instancji rozważył spełnienie ustawowych przesłanek do wznowienia postępowania wskazanych we wniosku, tj. przesłanki z art. 240 § 1 pkt. 4 ustawy O.p. - strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. oraz art. 240 § 1 pkt. 5 - wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. W przypadku przesłanki określonej w przepisie art. 240 § 1 pkt. 5 O.p., Wójt doszedł do przekonania, że wymaga przeprowadzenia przez organ odrębnego postępowania, co do rzeczywistego zaistnienia tej przesłanki na podstawie przepisu art. 243 § 1 i 2 O.p. W przypadku drugiej przesłanki określonej w przepisie art. 240 § 1 pkt. 4 O.p stwierdził, że nie zachodzą podstawy do wznowienia, ze względu na niezachowanie przez Spółkę jedno miesięcznego terminu przewidzianego przepisem art. 241 § 2 pkt 1 O.p.. Zdaniem Wójta wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie ustawowego jednego miesięcznego terminu od powzięcia przez stronę wiadomości o wydaniu decyzji będących przedmiotem żądania. W ocenie organu I instancji strona nie dochowała wyżej oznaczonego terminu, ponieważ wiedzę o wydaniu ostatecznych decyzji Wójta Gminy K., określających wysokość zobowiązań podatkowych za lata 2010 - 2012 w odniesieniu do nieruchomości objętych wnioskiem, będącej przedmiotem niniejszego postępowania, wnioskodawca posiadał już na etapie złożenia wniosku z 13 maja 2014 r. (data wpływu 14 maja 2014 r.), w uzasadnieniu którego wnioskodawca sam wskazał, że "W tej sytuacji nadpłacony podatek za lata ubiegłe winien być zwrócony wnioskodawcy, a został wypłacony niewłaściwemu podmiotowi". Z powyższego zdaniem Wójta wynika , że wnioskodawca już w tej dacie (tj. 14 maja .2014 r.) posiadał wiedzę o wydaniu ostatecznych decyzji objętych niniejszym wnioskiem, w tym decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. – [...]

Dalej Wójt stwierdził, że już z tych okoliczności wynika więc w sposób nie budzący wątpliwości, że wnioskodawca nie zachował jedno miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny przewidzianej w art. 240 § 1 pkt. 4 O.p., gdyż wniosek o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie wpłynął do tut. Organu dopiero w dniu 19 grudnia 2014 r.

Ponadto organ I instancji zaznaczył, że w postanowieniu [...]

z 23 października 2014 r., którym Wójt Gminy K. odmówił wszczęcia postępowania w zakresie wniosku W. Nieruchomości Sp. z o.o. o zwrot nadpłaconego podatku oraz o zaniechanie poboru podatku do momentu wypłaty nadpłaconego w latach ubiegłych podatku, doręczonym wnioskodawcy w dniu 7 listopada 2014 r. (doręczenie zastępcze na adres wskazany we wniosku) wskazał, że: "Spółka W. K., z której 30 kwietnia 2012 r. została wydzielona W. Nieruchomości Sp. z o.o., jest podatnikiem podatku od nieruchomości od listopada 2008 r., wobec czego za rok 2007 Spółka nie płaciła podatku. Wobec W. K. sp. z o. o. za rok 2008 (m-ce XI - XII)

i 2009 trwają postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązań podatkowych za lata 2011 i 2012. Postępowania te zostały zakończone prawomocnymi decyzjami i stwierdzone nadpłaty w części zarachowano na poczet bieżących zobowiązań, a resztę przekazano na wskazany rachunek bankowy, a za rok 2010 zobowiązanie podatkowe zostało określone decyzją, w której nadpłaty nie stwierdzono. Postępowania toczą się od sierpnia 2012 r., miały w nich udział Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie." Z treści uzasadnienia wyżej oznaczonego postanowienia również wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że w dniu doręczenia go wnioskodawcy, tj. 7 listopada 2014 r., Spółka posiadała wiedzę o wydaniu decyzji objętej wnioskiem o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie. Organ I instancji podniósł również, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, do przyjęcia skutku powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji w przypadku żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 O.p. nie jest wymagane doręczenie decyzji lub postanowienia organu, lecz powzięcie samej tylko wiadomości o wydaniu takiej decyzji. Zgodnie bowiem z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dn. 30 marca 2012 r. I SA/Bk 18/12 "Zwrot "powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji" należy rozumieć jako dowiedzenie się o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu."

Podsumowując organ I instancji wskazał, że z analizy materiału dowodowego jasno wynika, że strona posiadała wiedzę o toczących się postępowaniach objętych wnioskiem przynajmniej od maja 2014 r. i uznał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 cyt. ustawy jest niedopuszczalne.

Od powyższej decyzji odwołanie w ustawowym terminie złożyła W. Nieruchomości Sp. z o.o. z siedzibą w K.;, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i wznowienie postępowania w sprawie. Spółka W. Nieruchomości wskazała, że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, przyczyną odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 O.p. było niedochowanie terminu wyznaczonego przez art.241 § 2 pkt 1 O.p. Odwołująca nie zgodziła się

z argumentacją Wójta zawartą w decyzji i podniosła, że art. 241 § 2 pkt 1 O.p. wiąże bieg terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowaniu z powodu okoliczności wskazanej w art. 240 § 1 pkt 4 O.p. z konkretnym zdarzeniem, którym jest moment powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Wbrew twierdzeniu Organu, przywołany fragment wniosku z dnia 13 maja 2014 r. nie świadczy o tym, że już w tym dniu Spółka wiedziała o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. Z zawartego we wniosku z dnia 13 maja 2014 r. fragmentu można co najwyżej wywieść, iż Spółka wiedziała wówczas o dokonanej wypłacie, co nie jest równoznaczne z wiedzą

o wydaniu decyzji. Przywołany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji fragment wniosku z dnia 13 maja 2014 r. nie tylko nie świadczy o tym, że Spółka wiedziała o wydaniu decyzji, ale tym bardziej fragment ten nie wskazuje na to, że wiedziała już wówczas o treści podjętego w niej rozstrzygnięcia.

Zdaniem Odwołującej również doręczenie zastępcze postanowienia z dnia

23 października 2014 r. nie stanowi powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. w rozumieniu art. 241 § 2 pkt 1 O.p., gdyż nie doszło do "faktycznego" doręczenia, co wykluczało możliwość zapoznania się z treścią tego postanowienia. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że to w treści tego postanowienia przywołano fakt wydania ww. decyzji. Zatem w wyniku zastępczego doręczenia postanowienia z dnia 23 października 2014 r. Spółka nie mogła uzyskać wiedzy o treści tego postanowienia, co oznacza, że nie uzyskała również wiedzy o powołanej w jego treści informacji o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. Nie ma zatem podstaw, aby przyjąć, że doręczenie postanowienia z dnia 23 października 2014 r. stanowiło w przedmiotowej sprawie moment wyznaczający początek terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Wiedzę o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. Spółka powzięła dopiero - jak zostało wskazane we wniosku z dnia 17 grudnia 2014 r. - w dniu 4 grudnia 2014 r., gdyż w tym dniu Spółce doręczono pismo, w którym wskazano na fakt wydania decyzji kończącej postępowanie, którego wznowienia następnie zażądała Spółka. Biorąc powyższe pod uwagę, nie ma podstaw do twierdzenia, aby moment, od którego należy liczyć miesięczny termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania, wystąpił w tej sprawie wcześniej niż w dniu 4 grudnia 2014 r. Skoro zaś żądanie wznowienia postępowania zostało wniesione w dniu 17 grudnia 2014 r., to wynikający z art. 241 § 2 pkt 1 O.p termin został zachowany.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania działając

w oparciu o przepisy art. 240 § 1 pkt 4, art. 241 § 2 pkt 1, 243 § 3 O.p. w związku z art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy K. z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...], odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy K. z dnia 12 lipca 2013 r. – [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011 oraz stwierdzająca nadpłatę.

SKO podzieliło stanowisko organu I instancji, że Spółka nie dochowała wskazanego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. miesięcznego terminu do wniesienia żądania wznowienia postępowania, uznając dowody wskazywane przez Organ I instancji dotyczące uzyskania wiadomości o wydaniu decyzji za wiarygodne, tym samym Kolegium uznało, że wiedzę o wydanych decyzjach W. Nieruchomości posiadało już w maju 2014 r., co potwierdza złożenie przez W. Nieruchomości wniosku z dnia 13 maja 2014 r. o wypłatę nadpłaconego podatku od nieruchomości. Kolegium nie dało wiary twierdzeniom Skarżącej, że powzięła wiedzę o decyzjach dopiero w dniu 4 grudnia 2014 r. stwierdzając, że "zasady logiki i doświadczenia życiowego każą przyjąć, że skoro Spółka składając wniosek w dniu 14 maja 2014 r. "o wypłatę nadpłaconego podatki" miała wiedzę o "nadpłacie" podatku od przedmiotowych nieruchomości za 2011 r., to tym samym miała wiedzę o decyzji stwierdzającej tę nadpłatę".

Ponadto Kolegium podkreśliło, że twierdzenie Spółki, iż wiedzę o wydaniu ww. decyzji powzięła w dniu 4 grudnia 2014 r. budzi uzasadnione wątpliwości również

z tego względu, że wprawdzie postanowienie organu I instancji nr [...] z dnia 23.10.2014 r. zostało doręczone Spółce w trybie doręczenia zastępczego w dniu 7 listopada 2014 r., to jednak w dniu 18 listopada 2014 r. Spółka potwierdziła otrzymanie ww. postanowienia. Tak więc z całą pewnością Spółka miała wiedzę o wydaniu przedmiotowej decyzji przed dniem 4 grudnia 2014 r., a więc twierdzenia Spółki o dniu dowiedzenia się o decyzji (tj. 4 grudnia 2014 r.) są niewiarygodne. Konkludując SKO stwierdziło, że wiedza o decyzji stwierdzającej nadpłatę została powzięta przez Spółkę już przed dniem 13 maja 2014 r., a w wyniku tak powziętej wiedzy Spółka wystąpiła o zwrot nadpłaty.

W skardze na decyzję SKO wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Spółka W. Nieruchomości wniosła o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego

z dnia 10 sierpnia 2015 r., nr [...]

- uchylenie poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy K. z dnia 18 lutego 2015 r.,

nr [...]

- zwrot kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżąca wskazała na naruszenie przepisów art. 241 § 2 pkt 1, w związku z art 210

§ 4 i art. 122 O.p. przez ustalenie, że doszło do przekroczenia terminu do wniesienia

o wznowienie postepowania choć:

- jedyny moment na który wskazano jako podjęcie wiadomości o wydaniu decyzji to 18 listopada 2014 r., co oznacza, że złożenie wniosku w dniu 17 grudnia 2014 r. mieściło się w jedno miesięcznym terminie,

- nie podano innej konkretnej daty, w której Skarżąca miałaby powziąć informację

o wydaniu decyzji, kończących postępowanie.

Spółka uzasadniając swoje stanowisko stwierdziła, że zawarta w zaskarżonej decyzji argumentacja opiera się wyłącznie na domniemaniach i przypuszczeniach,

a twierdzenia zawarte decyzji nie znajdują potwierdzenia materiale dowodowym, co skutkuje tym, że są ze sobą sprzeczne. Niewskazanie konkretnej daty powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji świadczy nie tylko o naruszeniu art. 210 § 4 O.p. (niewskazanie okoliczności uznanej za udowodnioną), ale również o naruszeniu art. 122 O.p., gdyż wskazuje na niepodjęcie przez organy podatkowe działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie momentu wystąpienia tej okoliczności, czego konsekwencją jest niewłaściwe zastosowanie art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Odnosząc się z kolei do wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdzeń o tym, że

w dniu 14 maja 2014 r., tj. w dniu złożenia wniosku "o wypłatę nadpłaconego podatku", Skarżąca powzięła wiadomość o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r., a także o tym, że nastąpiło to w dniu doręczenia postanowienia Wójta Gminy K. z dnia 23 października 2014 r., Skarżąca podnosi, że przywołany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji fragment wniosku z dnia 13 maja 2014 r. nie świadczy o tym, aby już w tym dniu Spółka wiedziała o wydaniu decyzji - choćby z tego powodu, że decyzja ta nie została w nim w ogóle przywołana. Z zawartego we wniosku z dnia 13 maja 2014 r. fragmentu można co najwyżej wywieść, iż Skarżąca wiedziała wówczas o dokonanej wypłacie, co nie jest równoznaczne z wiedzą o wydaniu decyzji. W konsekwencji, nie jest uprawnione twierdzenie Kolegium, iż "zasady logiki i doświadczenia życiowego każą przyjąć, iż skoro Spółka składając w dniu 14 maja 2014 r. "o wypłatę nadpłaconego podatku" miała wiedzę o nadpłacie" podatku od przedmiotowych nieruchomości za 2012 r.(rok pomylony w skardze), to tym samym miała wiedzę o decyzji stwierdzającej tą nadpłatę". Przede wszystkim organ nie uwzględnił, iż dopuszczalny jest zwrot nadpłaty bez wydania decyzji, a ponadto błędnie założono powszechną znajomość wszelkich aspektów procedury stwierdzenia, określenia i zwrotu nadpłaty (o tym, że jest to założenie błędne świadczy choćby konieczność podjęcia w sprawie procedury "nadpłatowej" uchwały przez poszerzony skład NSA). Zatem twierdzenie o powzięciu wiadomości w dniu 14 maja lub przed tym dniem pozostaje nieudowodnione, co oznacza, iż zaskarżona decyzja narusza art. 210 § 4 w związku z art. 122 O.p. Nie ma jednocześnie podstaw, aby przyjąć, że dzień złożenia wniosku "o wypłatę" stanowił w przedmiotowej sprawie moment wyznaczający początek terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Spółka W. Nieruchomości podnosi również, że moment doręczenia postanowienia z dnia 23 października 2014 r. nie stanowi powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r.

w rozumieniu art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Doręczenie to bowiem miało charakter "zastępczy". Nie doszło zatem do "faktycznego" doręczenia, co wykluczało możliwość zapoznania się z treścią tego postanowienia; tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że to w treści tego postanowienia przywołano fakt wydania decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. Zatem w wyniku zastępczego doręczenia postanowienia z dnia 23 października 2014 r., Skarżąca nie mogła uzyskać wiedzy o treści tego postanowienia, a co za tym idzie również nie uzyskała wiedzy o wydaniu decyzji z dnia 12 lipca 2013 r., dlatego nie ma podstaw, aby przyjąć że doręczenie zastępcze to moment wyznaczający początek terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p.

Ponadto, Skarżąca wskazuje, że organy nie uwzględniły, wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FSK 487/06 w którym Sąd przyjął - "użyte 241 § 2 pkt 1 ord. pod. pojęcie "powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji" nie może ograniczone do uzyskania informacji o dacie wydania decyzji, lecz o treści rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji".

Końcowo Skarżąca stwierdza, że skoro zaś jedynym momentem wskazanym konkretnie w zaskarżonej decyzji jest 18 listopada 2014 r., zaś wniosek został złożony w dniu 17 grudnia 2014 r. (co nie budzi wątpliwości), to określony w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. jedno miesięczny termin na złożenie wniosku został zachowany. Zwalnia to Skarżąca z konieczności kwestionowania daty 18 listopada 2014 r., gdyż nawet gdyby w tym dniu powzięła ona wiadomość o wydaniu decyzji, to wiosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie. Uchybienie terminowi określonemu w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. zatem nie nastąpiło, co jednocześnie oznacza, iż Kolegium nieprawidłowo zastosowało ten przepis.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014, poz. 1647 ze zm. ), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wyłącznie z przyczyn w niej podniesionych. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że organy podatkowe dopuściły się naruszeń przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy skutkujących potrzebą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak

i poprzedzającej decyzji organu I instancji.

W myśl przepisu art. 240 § 1 pkt 4 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Zgodnie zaś z zapisem art. 241 § 1 O.p. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, przy czym wznowienie postępowania

z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 4 O.p. następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.

Z powyższych przepisów wynika, że organ podatkowy przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia postępowania obowiązany jest rozpoznać dopuszczalność wznowienia postępowania. Jest to pierwszy etap postępowania

w sprawie wznowienia postępowania. Etap ten ma szczególne znaczenie, gdy wszczęcie postępowania następuje na wniosek strony. Jeżeli czynności wstępne badające dopuszczalność wznowienia postępowania przyniosą wynik pozytywny organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, w razie wyniku negatywnego, decyzją organ odmawia wznowienia postępowania. Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania może nastąpić wyłącznie w przypadku stwierdzenia niedopuszczalności wznowienia postępowania.

Niedopuszczalność wznowienia postępowania występuje z przyczyn przedmiotowych i podmiotowych.

Niedopuszczalność z przyczyn przedmiotowych (braku przedmiotu postępowania w sprawie wznowienia postępowania) wystąpi:

- w razie gdy żądanie wznowienia postępowania nie dotyczy decyzji (postanowienia na który służy zażalenie),

- w razie gdy zażądano wznowienia postępowania w sprawie niezakończonej decyzją ostateczną (postanowieniem na które służy zażalenie).

Niedopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, będzie miało miejsce w sytuacji, gdy wniosek został złożony przez osobę, która nie jest stroną (następcą prawnym strony) lub gdy strona nie ma zdolności do czynności prawnej.

W niniejszej sprawie organy podatkowe obydwu instancji zgodnie ustaliły, że W. Nieruchomości Spółka z o.o. jest stroną postępowania, gdyż jest następcą prawnym w rozumieniu przepisu art. 93c O.p. Sąd podziela powyższe ustalenia.

Niedopuszczalne jest wznowienie postępowania również, gdy żądanie strony

o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 O.p. zostało wniesione po upływie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Dopiero stwierdzenie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został w terminie, przez właściwy podmiot i wskazano w nim prawidłową przesłankę wznowienia, możliwym czyni wznowienie postępowania, w toku którego badaniu podlega okoliczność, czy w sprawie rzeczywiście przesłanka ta wystąpiła. Obowiązkiem organu orzekającego w przedmiocie wznowienia postępowania jest więc przede wszystkim ustalenie, czy wniosek o wznowienie postępowania złożony został z zachowaniem terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Uchybienie termu terminowi musi bowiem skutkować odmową wznowienia postępowania. Zaznaczyć należy, iż termin ten j jest terminem zawitym i nie podlega przywróceniu. W wyroku z 24 listopada 2009 r. sygn. akt SK 36/07 (OTK-A 2009, Nr 10, poz. 151) Trybunał Konstytucyjny uznał, że wskazany przepis "jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 190 ust. 4 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP".

W rozpoznawanej przez Sąd sprawie, jak szczegółowo opisano powyżej organy podatkowe I i II instancji uznały, że Skarżąca uchybiła terminowi do żądania wznowienia postępowania, po powzięciu wiadomości o wydaniu decyzji. Tym samym nie dokonano merytorycznej oceny zaistnienia wskazanej przez stronę przesłanki wznowieniowej. Skoro organy podatkowe odmówiły wznowienia postępowań, czyli podjęły rozstrzygnięcie o charakterze formalnym, Sąd nie mógł badać zasadności twierdzeń Skarżącego o wystąpieniu wskazanej przez niego przesłanki wznowienia,

w tym braku udziału Skarżącego w postępowaniu i jego zawinienia w tym względzie.

Ocenie Sądu podlegała jedynie kwestia, czy prawidłowo organy obydwu instancji uznały, że Skarżący uchybił terminowi określonemu w art. 241 § 2 pkt 1 O.p.

W świetle materiałów niniejszej sprawy rację ma strona skarżąca, zarzucając organom podatkowym bezpodstawne, bo nie oparte na żadnych przekonywujących dowodach wysnucie tezy, iż podatnik uchybił temu terminowi. Obowiązkiem organów było w związku ze złożonym wnioskiem, określenie w sposób konkretny daty powzięcia przez stronę informacji o wydaniu decyzji Wójta Gminy K. z dnia 12 lipca 2013 r.

Po pierwsze, oparcie się na ogólnikowym stwierdzeniu, zawartym w wniosku Spółki W. Nieruchomości z dnia 13 maja 2014 r ("W tej sytuacji nadpłacony podatek za lata ubiegłe winien być zwrócony wnioskodawcy, a został wypłacony niewłaściwemu podmiotowi") iż podatnik był świadomy, że istnieje decyzja stwierdzająca nadpłatę za 2011 r., jak słusznie zauważyła strona skarżąca, jest niewystarczające dla wykazania tej okoliczności. Nie można przy tym odmówić racji wywodom Skarżącej, iż wnioskowania przyjęte przez organy nie wynikają "z zasad logiki i doświadczenia życiowego". Organ I instancji analizując powyższe stwierdzenie Spółki zawarte we wniosku, chcąc ustalić rzeczywistą datę powzięcia wiadomości

o decyzji powinien na powyższą okoliczność przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe.

Po drugie, w aktach sprawy zalega pismo Wójta Gminy K. z dnia 17 czerwca 2014 r. nr [...] skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące przekazania akt sprawy z zażalenia wniesionego przez W. Nieruchomości Sp.o.o. K. na postanowienie Wójta Gminy K. [...] z 2 czerwca 2014 (karta 32), w którym Wójt expressis verbis wskazuje na decyzje "[...],[...],[...] oraz [...] . z 12 lipca 2013 r." i stwierdza że nadpłaty wynikające z tych decyzji zostały "odpowiednio zaliczone na poczet zaległości, bieżących zobowiązań oraz zwrócone na wskazany rachunek" Spółki W. K.. W rozdzielniku niniejszego pisma figuruje jako otrzymująca pismo - W. Nieruchomości Sp.o.o. K.. W aktach brak dowodu doręczeń tego pisma zarówno, SKO jak i Skarżącej. Organy obydwu instancji w decyzjach nie odniosły się do powyższego pisma, a pełnomocnik Skarżącej, któremu Sąd okazał na rozprawie pismo stwierdził, że "z pismem tym zapoznaje się po raz pierwszy na rozprawie".

Nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie stwierdzenia zawartego we wniosku z 13 maja 2014 r. i nieuwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy pisma z dnia 17 czerwca 2014 r. oznacza niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, które skutkuje naruszeniem jednej z podstawowych zasad postepowania określonej a przepisie art. 122 O.p tj. zasady prawdy obiektywnej, która nakłada na organy podatkowe obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy, pod względem okoliczności faktycznych i prawnych istotnych dla jej rozstrzygnięcia oraz skutkuje naruszeniem norm zawartych w przepisach art. 187 § 1 i 191 O.p., zobowiązujących organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz uwzględnienia tak zgromadzonego materiału przy ocenie udowodnienia okoliczności istotnych dla sprawy.

Po trzecie, doręczenie zastępcze postanowienia [...]

z 23 października 2014 r., którym Wójt Gminy K. zawarł informacje dotyczące decyzji z 12 lipca 2013 r. nie można uznać, bez wyjaśnienia okoliczności jego doręczenia za skuteczne. Zgodnie z art. 144 O.p., doręczenia postanowienia dokonano przez operatora pocztowego. Osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności – osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 i 3, oraz art. 150 O.p. stosuje się odpowiednio. Z kolei art. 150 § 1 O.p. stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149, operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez tego operatora. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

Opisany w art. 150 Ordynacji podatkowej tryb doręczenia pisma stanowi fikcję prawną, będąc wyjątkiem od zasady właściwego doręczania korespondencji. Jako wyjątek od zasady, przepis ten musi być ściśle interpretowany, co oznacza, że skuteczność doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia. Szczególnie z treści potwierdzenia odbioru lub z adnotacji na przesyłce, które powracają do nadawcy, czyli organu podatkowego, winny wynikać wyraźnie następujące okoliczności, przyczyny niemożności doręczenia przesyłki, fakt zawiadomienia adresata o przesyłce, fakt powtórnego zawiadomienia po upływie 7 dni od daty złożenia pisma w placówce pocztowej, informacja, że zawiadomienia

o przesyłce każdorazowo umieszone zostały w miejscach wskazanych w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej.

Tymczasem, poczynione przez operatora pocztowego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jak i na kopercie przesyłki adnotacje nie zawierają wszystkich elementów, które - w świetle art. 150 Ordynacji podatkowej - pozwalają na stwierdzenie, że spełnione zostały przesłanki fikcji doręczenia. Mianowicie adnotacja na kopercie dotycząca zawiadomienie o powtórnym awizowaniu datowana na 3 listopada 2014 r., nie zawiera podpisu osoby awizującej oraz nie wskazuje miejsca pozostawienia awiza. W tym miejscu należy również zauważyć, że wszelkie adnotacje zamieszczone na zwróconej przesyłce opatrzone stosownymi pieczątkami i podpisami mają walor dokumentu urzędowego, a zatem stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

W tej sytuacji nie sposób przyjąć, że organ podatkowy wykazał, iż placówka pocztowa powtórnie zawiadomiła adresata w sposób niebudzący wątpliwości

o nadejściu pisma i miejscu, gdzie może je odebrać. W konsekwencji bez uprzedniego wyjaśnienia tej kwestii przez organ podatkowy, przedwczesne jest przyjęcie, że doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu w dacie 7 listopada 2014 r. i wywodzenie z tego doręczenia skutków faktycznych i prawnych.

Po czwarte, przyjęcie daty 18 listopada 2014 r. jako doręczenia postanowienia, też nie jest oczywiste, gdyż analiza potwierdzenia odbioru (tym samym dokumencie na którym adnotacji dokonywał operator pocztowy) na którym dokonano adnotacji

o doręczeniu postanowienia nie wskazuje, kto dokonał doręczenia, ani komu postanowienie zostało doręczone. W miejscu przeznaczonym na potwierdzenie doręczenia widnieje jedynie nieczytelny podpis, a data doręczenia "18.11.2014" wpisana jest innym kolorem długopisu niż podpis i nie ma żadnych innych adnotacji. Dokonując oceny tego potwierdzenia w świetle przepisów art. 151 i 152 § 1 O.p. podatkowej stanowiących, że osobie prawnej pisma doręcza się osobie upoważnionej do odbioru, a odbierający pismo potwierdza własnoręcznym podpisem fakt odbioru pisma ze wskazaniem daty doręczenia, należy jednoznacznie stwierdzić, że okoliczności doręczenia nie są oczywiste. Podpis osoby odbierającej, co do zasady powinien być podpisem czytelnym i zawierać co najmniej jego nazwisko. Nie powinny być dopuszczone podpisy w postaci tzw. parafek jako utrudniające identyfikacje podpisującego (por. wyrok WSA z dnia 4 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Rz 415/15). Jedynie okoliczności faktyczne tj. złożenie zażalenia z dnia 20 listopada 2014 r. przez pełnomocnika Skarżącej na postanowienie z dnia 23 października 2014 r. wskazuje, że Skarżąca posiadała wiedzę o tym postanowieniu.

Po piąte, wskazywana przez Skarżącą data 4 grudnia 2014 jako data doręczenia pisma Wójta Gminy K. z dnia 28 listopada 2014 r. nr [...] skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącego przekazania akt sprawy z zażalenia wniesionego przez W. Nieruchomości Sp.o.o. K. na postanowienie Wójta Gminy K. [...]z 23 października 2014 r., a zarazem data powzięcia wiadomości o decyzji z 12 lipca 2013 r. i uznania, że został dochowany termin z art. 241 § 2 pkt 1 O.p., gdy organy nie wyjaśniły wcześniejszych ewentualnych momentów powzięcia wiadomości o decyzji nie może być przedmiotem oceny Sądu, w kontekście dochowania lub uchybienia tego terminu.

Reasumując należało stwierdzić, że w niniejszej sprawie organy przedwcześnie, bo w oparciu o nie w pełni zebrany materiał dowodowy lub pominięty materiał dowodowy uznały, iż Spółka uchybiła terminowi określonemu w przepisie art. 241 § 2 pkt 1 O.p. W związku z wykazanymi uchybieniami natury proceduralnej

i koniecznością uzupełnienia postępowania dowodowego, wypowiadanie się Sądu

w kwestii ustalenia konkretnej daty powzięcia wiadomości przez Spółkę W. o wydaniu decyzji Wójta Gminy K. nr [...]

z 12 lipca 2013 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego

w podatku od nieruchomości za rok 2011, oraz stwierdzającą nadpłatę z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2011, jest również przedwczesne.

Przedstawioną wyżej ocenę faktyczną i prawną organ I instancji uwzględni

w ponownie prowadzonym postępowaniu, zaś w celu ustalenia konkretnej daty

w której Spółka powzięła wiadomość o wydaniu decyzji, organ przeprowadzi stosowne postępowanie dowodowe, zachowując przy tym chronologię poszczególnych zdarzeń.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy P.p.s.a. uznał, że naruszenia przepisów postępowania (artykułów 122, 187 § 1 i 191 O.p.) miały istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego uchylił zaskarżoną decyzję

i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 i 205 § 2 tej ustawy.