Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 422/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 4 ust 1 .pkt 1 i pkt2 , art 1 a sur 1 pkt 1 , art 3 ust 4
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi S.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia 29 grudnia 2011 r. Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlegają wykonaniu.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło w całości decyzję Burmistrza D. z dnia [...]r. nr [...] ustalającą S. S., H. K., J. i Z. W., D. i Z. R. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 rok w kwocie [...]zł.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] r. ustalił wysokość łącznego zobowiązania podatkowego

w podatku od nieruchomości za 2011 r. w łącznej wysokości [...] zł. Jako podstawę opodatkowania organ przyjął: działkę gruntu nr [...] stanowiącą grunty rolne (B-RV),

o powierzchni [...] ha, budynek mieszkalny o powierzchni [...] m2, budynek stodoły

o powierzchni [...] m2 w całości służący działalności rolniczej, budynek obory

o łącznej powierzchni [...] m2, w którym organ wyodrębnił dwie części – jedną

o powierzchni [...] m2, służącą wyłącznie działalności rolniczej, drugą o powierzchni [...] m2, niewykorzystywaną w działalności rolniczej. Decyzję skierowaną

do współwłaścicieli nieruchomości: S. S., H. K., J. W. i Z. W., D. R., Z. R., doręczono każdemu adresatowi z osobna.

Z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji nie zgodził się S. S., który pismem z dnia [...] r. wniósł odwołanie. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że jest rolnikiem prowadzącym gospodarstwo rolne i posiadającym grunty rolne o powierzchni [...] ha oraz budynki gospodarcze należące do tego gospodarstwa, wykorzystywane w produkcji rolnej. Ponadto, wyjaśnił, że należąca do niego obora nie była używana pozarolniczo, składała się ona z kilku pomieszczeń, w których składował nawozy, maszyny rolnicze, wykorzystywał także do przechowywania drobiu. Wyżej wymieniony dodał, że na powierzchni około [...] m2 obory, mieszkało w bardzo złych warunkach (bowiem niedostosowanych do celów mieszkaniowych) dwóch bezdomnych. Jednakże mimo to, część pomieszczeń obory została opodatkowana przez organ stawką 6 zł/m2, chociaż warunki w niej były dużo gorsze niż w budynku mieszkalnym opodatkowanym stawką 0,65 zł/m2. Odwołujący zakwestionował dokonanie wymiaru podatku od nieruchomości za pomieszczenia gospodarcze, podnosząc, że nikt nie może przeprowadzić inwentaryzacji jego gospodarstwa, sprawdzać, czy w pomieszczeniach gospodarczych przebywa odpowiednia liczba zwierząt w celu zakwalifikowania ich jako obory. Zarzucił również, że gmina nie może go zmusić do jakiejkolwiek hodowli, a należąca do niego obora może stać pusta. Ponadto, strona nie zgodziła się z wielkością udziałów, przypadających poszczególnym współwłaścicielom budynków.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji, ustalając S. S., J. i Z. W., D. i Z. R., H. K. wymiar łącznego zobowiązania podatkowego za 2011 r. w wysokości [...] zł. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ podał, że odwołanie zasługiwało na uwzględnienie, a zgromadzone w sprawie dokumenty pozwalały na określenie wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego. Następnie ww. Kolegium wskazało, że z materiału dowodowego wynika, iż wyżej wymienieni są współwłaścicielami działki gruntu nr [...] stanowiącej grunty rolne (B-RV) o powierzchni [...] ha oraz znajdujących się na niej budynków (po ¼ części, bowiem nie wyodrębniono w nich lokali).

W ocenie organu odwoławczego, Burmistrz D. prawidłowo ustalił krąg podatników, jak również słusznie przyjął, że skoro w stanowiących przedmiot opodatkowania budynkach, nie wyodrębniono własności lokali, to nie jest możliwe odrębne opodatkowanie współwłaścicieli (art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej zwaną "u.p.o.l."). Ponadto, organ ten ustalając wysokość zobowiązania podatkowego w ogólnej kwocie w jednej decyzji adresowanej do wszystkich współwłaścicieli, postąpił zgodnie z prawem. Z uwagi na to, że podatnicy byli współwłaścicielami opodatkowanych nieruchomości każdy w ¼ części, bez przypisania konkretnych części (lokali), nie było możliwe rozdzielenie w postępowaniu podatkowym użytkowanych przez podatników nieruchomości i odrębne ich opodatkowanie.

Następnie, organ drugiej instancji przytoczył treść art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 7 ust. 1 pkt 4 lit b) "u.p.o.l." oraz art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r.

o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r., Nr 136, poz. 969 ze zm.) zwaną dalej "u.p.r." i wskazał, że należące do podatników grunty i budynki stanowią przedmioty opodatkowania podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości. Przeprowadzone postępowanie podatkowe, w tym czynności kontrolne, pozwoliły ustalić charakter przedmiotów opodatkowania, ich przeznaczenie, a także ich powierzchnię.

Dalej, organ wskazał przedmiot oraz podstawę opodatkowania podatkiem

od nieruchomości oraz podatkiem rolnym, i tak:

– działka gruntu nr [...] stanowiąca grunty rolne (B-RV) o powierzchni [...] ha, podlegała opodatkowaniu podatkiem rolnym, przy czym z uwagi na klasę bonitacyjną gruntu została zwolniona z podatku rolnego na podstawie

art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r.;

– budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej [...] m2, ujęty w ewidencji budynków jako budynek [...] o funkcji mieszkalnej, podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, zgodnie z § 1 pkt 2 lit. a) uchwały Rady Miejskiej w D. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości stawka wynosiła [...] zł/m2;

– budynek stodoły o powierzchni [...] m2, oznaczony w ewidencji budynków jako "g", o funkcji produkcyjno-usługowej i rolnictwa, położony na gruntach gospodarstwa rolnego, w całości wykorzystywany do przechowywania płodów rolnych, podlegał zwolnieniu z podatku od nieruchomości na podstawie

art. 7 ust 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l.

– budynek obory o powierzchni [...] m2, wykazany w ewidencji budynków jako "g", o funkcji produkcyjno-usługowej i rolnictwa, położony na gruntach gospodarstwa rolnego, budynek ten - jako budynek pozostały - podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Z uwagi na położenie budynku na gruntach gospodarstwa rolnego został zwolniony z podatku

od nieruchomości zgodnie z art. 7 ust 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l. jedynie w części, która "służyła wyłącznie działalności rolniczej", w pozostałej części nie podlegał zwolnieniu. Wobec tego w części nie służącej działalności rolniczej został opodatkowany na zasadach ogólnych jako budynek pozostały, dla którego zgodnie z § 1 pkt 2 lit. e) ww. uchwały Rady Miejskiej w D. przyjęto stawkę 6,00 zł/m2.

Ponadto, organ wyjaśnił, że do zastosowania zwolnienia z podatku

od nieruchomości przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l. niezbędne było łączne spełnienie dwóch przesłanek, tj. położenia budynku na terenie gospodarstwa rolnego oraz wykorzystywanie budynku wyłącznie do działalności rolniczej. W wyniku przeprowadzonego przez organ podatkowy pierwszej instancji czynności procesowych, w tym oględzin nieruchomości, ustalono, że budynek obory nie służył w całości działalności rolniczej, bowiem część budynku obory zajęta była na lokale mieszkalne o łącznej powierzchni [...] m2, pomieszczenie garażowe o powierzchni

[...] m2, które nie służyło przechowywaniu maszyn rolniczych, zajmowane przez jednego ze współwłaścicieli – Z. W., a także pomieszczenia gospodarcze. Kolegium wyjaśniło, że skoro część budynku obory nie służyła wyłącznie działalności rolniczej (pomieszczenie garażowe i pomieszczenia mieszkalne), nie mogły do tej części mieć zastosowania przepisy o zwolnieniu z podatku od nieruchomości.

Organ odwoławczy wskazał także, iż z protokołu oględzin nieruchomości wynikało,

że znajdujące się w budynku obory pomieszczenia gospodarcze zajęte były przez zwierzęta: kury, gołębie a także na przechowywanie słomy oraz innych przedmiotów (skutera, starej odzieży). Odnosząc się zaś do ustaleń w kwestii zobowiązania podatkowego Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji przyjął, iż tylko część pomieszczeń gospodarczych położonych w oborze, tj. pomieszczenia o łącznej pow. [...] m2, w których znajdowały się zwierzęta, była wyłącznie wykorzystywana

do działalności rolniczej. Natomiast, organ odwoławczy zapoznawszy się

z podniesionymi przez stronę w odwołaniu zarzutami, a także uwzględniając dane wynikające z protokołu oględzin nieruchomości, uznał, że również inne pomieszczenia gospodarcze, w tym przeznaczone do przechowywania słomy o powierzchni [...] m2 oraz przeznaczone do swobodnego przemieszczania się zwierząt i składowania rzeczy o powierzchni [...] m2 oraz [...] m2, były wykorzystywane do działalności rolniczej w prowadzonym przez S. S. gospodarstwie rolnym.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ drugiej instancji wskazał, że organ podatkowy nie kwestionował faktu prowadzenia przez skarżącego gospodarstwa rolnego, jednak sposób wykorzystywania nieruchomości przesądził

o sposobie opodatkowania. Stan techniczny budynku obory w części, w której przeznaczona była na pomieszczenia mieszkalne (bez dokonania zmiany sposobu użytkowania na lokale mieszkalne) nie pozwoliło na inne zakwalifikowanie tej części budynku niż jako budynku pozostałego, co zgodne było z zastrzeżeniem zgłoszonym do protokołu kontroli przez stronę, nie mogło także skutkować obniżeniem stawek podatkowych od tej części budynku.

Kolegium wyjaśniło również, że powierzchnia budynku obory w części wykorzystywanej wyłącznie w działalności rolniczej wynosiła [...] m², powierzchnia stodoły wykorzystywanej wyłącznie do działalności rolniczej wynosiła [...] m2,

co stanowiło łączną powierzchnię budynków [...] m2, które podlegały zwolnieniu z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust 1 pkt 4 lit b) u.p.o.l., budynek mieszkalny w całości a także część budynku gospodarczego - obory, w której znajdują się pomieszczenia gospodarcze (garaż o pow. [...] m2, niewyodrębnione pomieszczenia mieszkalne w oborze o pow. [...]m2 oraz [...] m2) podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości zgodnie z ww. uchwałą, natomiast grunt orny podlegający opodatkowaniu podatkiem rolnym z uwagi na klasę bonitacyjną podlegał zwolnieniu z podatku rolnego.

Wobec powyższego organ odwoławczy uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i ustalił współwłaścicielom z tytułu podatku od nieruchomości łączne zobowiązanie pieniężne za 2011 rok w kwocie [...] zł (zobowiązanie z tytułu podatku rolnego wyniosło [...]zł), przedstawiając w decyzji szczegółowe obliczenia.

W decyzji jako stronę postępowania wskazano: S. S., H. K., J. W. i Z. W., D. R., Z. R. Jednakże jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń doręczenia przesyłki, doręczono ją wyżej wymienionym osobom z pominięciem: J. W. i Z. R..

Pismem z dnia [...] r. S. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. W uzasadnieniu wskazał, że jest rolnikiem i posiada gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha. Według strony zaskarżona decyzja narusza prawo, bowiem obora, spełniająca funkcje produkcyjno – usługowe rolnictwa, postawiona na gruncie należącym do gospodarstwa rolnego w miejscowości M., niesłusznie została obciążona stawką podatku od nieruchomości po 6,00 zł za m2 pomimo, iż nie jest wykorzystywana do celów pozarolniczych. Według skarżącego nieuzasadnione jest obciążanie współwłaścicieli nieruchomości wyższym podatkiem tylko dlatego, że jedna część obory, została zajęta przez dwóch bezdomnych, którzy tam przebywali w bardzo złych warunkach mieszkaniowych, a inną cześć pan W. przeznaczył na garaż.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zajęte w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2012 r., poz. 270), dalej zwanej "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i czy właściwie zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego. W ramach zatem swoich ustawowych kompetencji sąd bada, czy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania lub niewłaściwej wykładni przepisu materialnoprawnego. W tym też kontekście, zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd ma obowiązek zastosować wszelkie przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosując powyższe zasady aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych niż wskazanych przez skarżącego przyczyn. Tym samym Sąd uznał, że decyzje organów obu instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 "u.p.o.l." podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi powierzchnia, a dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa.

W świetle tego przepisu kluczowe zatem znaczenie ma użyty w cytowanej ustawie termin "budynek", który zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z definicji tej zaś wynika, że w następnej kolejności należy odnieść się do przepisów ustawy – prawo budowlane. Takiej wykładni ani organ pierwszej ani też drugiej instancji nie dokonał, z góry uznając, że wszystkie pomieszczenia opodatkowane w rozpoznawanej sprawie stanowią "budynki" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.

W doktrynie wskazuje się, że przy ustalaniu powierzchni gruntów na potrzeby podatku od nieruchomości brane są pod uwagę dane wynikające z ewidencji gruntów prowadzonej dla konkretnej miejscowości. Powierzchnie gruntów stanowiących podstawę opodatkowania podatnik (osoba fizyczna) jest zobowiązany wykazać w informacji w sprawie podatku od nieruchomości. Dane tam zawarte są podstawą

do wyliczenia kwoty podatku od danego gruntu. Organ podatkowy może kwestionować te dane dopiero po stwierdzeniu ich niezgodności z zapisami w ewidencji gruntów.

Natomiast, zasady ustalania powierzchni użytkowej budynku są odmienne, dane bowiem dotyczące powierzchni użytkowej, wyrażonej w metrach kwadratowych, mogą być ustalane na podstawie fizycznego pomiaru powierzchni budynku po wewnętrznej długości ścian. Obmiaru dokonuje podatnik (osoba fizyczna) i wykazuje powierzchnię użytkową w informacji w sprawie podatku od nieruchomości. Tego sposobu ustalania powierzchni nie można zastępować danymi z aktu notarialnego lub projektu architektonicznego budynku. Ustawodawca w art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. zdefiniował termin "powierzchnia użytkowa budynku". Mianowicie przez termin ten należy rozumieć "powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe". W razie wątpliwości z ustaleniem takiej powierzchni należy pomocniczo korzystać z dokumentacji budowlano-architektonicznej budynku. Są tam zawarte dane niezbędne do określania dokładnych powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigów. Jeżeli jest to niemożliwe, należy, zgodnie z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej powołać biegłego w celu ustalenia tych powierzchni (por. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008. Lex, komentarz do art. 4 u.p.o.l.).

Zauważyć należy, że organy podatkowe (wójt, burmistrz, prezydent miasta) nie dysponują z urzędu wszystkimi danymi niezbędnymi do wymiaru podatku

od nieruchomości. W żadnym rejestrze urzędowym nie jest ujawniana powierzchnia użytkowa budynku, która jest obliczana według wyżej wskazanych zasad. Wobec tego, niezwykle istotne jest uzyskanie wyżej wymienionych dokumentów (informacji) od podatnika. W aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy brak jest jakiekolwiek dokumentu wykazującego powierzchnię użytkową budynków stanowiących przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie, a co ma kluczowe znaczenie dla zweryfikowania ustalonego wymiaru łącznego zobowiązania podatkowego.

Przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie skarżącemu (a także innym współwłaścicielom nieruchomości) wysokości podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego za 2011 r. Tytułem wyjaśnienia wskazać należy, że do powstania zobowiązania podatkowego osoby fizycznej z tytułu tych podatków niezbędne jest doręczenie jej decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej), jednakże podstawą do wydania takiej decyzji jest stosowna informacja dotycząca m.in. powierzchni użytkowej budynku, której obowiązek złożenia ciąży na podatniku (art. 6 ust. 6 i 7 u.p.o.l. i art. 6a ust. 6 u.p.r.).

Z punktu przepisu art. 4 ust.1 pkt 2 u.p.o.l. ustalenie powierzchni użytkowej budynku ma decydujące znaczenie dla określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, bowiem zgodnie z tym przepisem stanowi ona podstawę opodatkowania. Wobec tego czynności dowodowe podejmowane przez organ powinny zmierzać do jednoznacznego i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, tutaj określenia powierzchni użytkowej budynku, a to winno znaleźć odzwierciedlenie w materiale dowodowym sprawy. Jak już wyżej wskazano takiej dokumentacji brak w aktach administracyjnych niniejszej sprawy.

W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie podjęte w oparciu o niekompletny materiał dowodowy stanowi podstawę do uznania, że rozstrzygnięto sprawę z naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, określonych w art. 122, art. 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej, które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazane przepisy Ordynacji podatkowej obligują organy podatkowe do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, do rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz do przeprowadzenia oceny na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W rozpoznawanej sprawie organy pierwszej i drugiej instancji ogólnie wskazały, że zgromadzone dokumenty pozwoliły na określenie wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego, podczas gdy w poczet materiału dowodowego nie załączono istotnych dla merytorycznego rozpoznania sprawy dokumentów, a mianowicie, określających powierzchnię użytkową budynków (zarówno mieszkalnego jak i gospodarczych), tj. stosownych informacji w sprawie podatku od nieruchomości, do złożenia których byli zobligowani wszyscy współwłaściciele. Przyjęta przez organy powierzchnia budynków nie wynikała również z danych ewidencji gruntów i budynków. W ocenie Sądu, organy obu instancji były zobowiązane do szczegółowego i jednoznacznego wykazania, w oparciu o jakie dokumenty ustaliły podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości i podatkiem rolnym. Jednocześnie wskazać należy, że rozważania organu odwoławczego co do istoty sprawy, w tym faktycznego wykorzystania budynków, były prawidłowe.

Na marginesie zauważyć należy, że w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana także z naruszeniem przepisu art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że niezbędnymi elementami decyzji są m.in.: powołanie w niej podstawy prawnej (pkt 4) oraz uzasadnienie faktyczne i prawne (pkt 6). Powołanie podstawy prawnej decyzji podatkowej polega na przytoczeniu zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego, stanowiących podstawę jej wydania, co wyraża się w dokładnym wskazaniu ściśle określonych przepisów z odniesieniem się do stanu prawnego i faktycznego miarodajnego dla rozstrzygnięcia.

Istotnym elementem decyzji jest jej uzasadnienie prawne, które zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa

(ze wskazaniem konkretnych jednostek redakcyjnych aktu prawnego i ich treści). Uzasadnienie służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część decyzji (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2001 r., II SA 924/01, LEX nr 81816). Przedstawione przez organ w uzasadnieniu decyzji argumenty powinny nie tylko umożliwić odtworzenie procesu stosowania prawa przez organ, co pozwoli na przeprowadzenie sądowej kontroli legalności rozstrzygnięcia, lecz także wpłynie na przekonanie strony o jej zasadności. Ponadto prawidłowość sformułowania rozstrzygnięcia (osnowy decyzji) musi być rozpatrywana w kontekście tych przepisów prawa materialnego, które zostały przyjęte przez organy jako podstawa prawna rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu, przedstawionych wymogów zaskarżona decyzja nie spełnia, bowiem Kolegium w zaskarżonej decyzji powołało się jedynie na przepisy materialne

i procesowe, natomiast pominęło treść tych przepisów i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Organ zaniechał także wyczerpującego uzasadnienia co do kwalifikacji przedmiotu opodatkowania oraz podstawy opodatkowania budynków i nie odniósł się szczegółowo do zebranych w sprawie dowodów.

Ponadto, Sąd zauważa, że zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.o.l. jeżeli nieruchomość stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej osób,

to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy

od nieruchomości ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. W myśl powołanego przepisu małżonkowie traktowani są jak inni współwłaściciele. Organ podatkowy obowiązany jest doręczyć małżonkom jedną odrębną decyzję na nieruchomość wspólną (wchodzącą w skład majątku małżeńskiego) jak i odrębną w przypadku odrębnej własności każdego z nich. W decyzji wymiarowej dotyczącej nieruchomości wspólnej sporządzonej w dwóch egzemplarzach (jednobrzmiących) powinni być wykazani oboje małżonkowie jako podatnicy, zaś podatek w jednej kwocie i każdy z małżonków winien otrzymać decyzję (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2007 r., II FSK 244/06).

Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. naruszyło przepis art. 3 ust. 4 u.p.o.l., bowiem z dokumentów zgromadzonych w sprawie, w tym z księgi wieczystej jak i z treści decyzji ww. organu wynika, że działka numer [...] stanowi współwłasność małżonków D. i Z. R. w ¼ części oraz współwłasność małżonków J. i Z. W. w ¼ części. Każdy zatem z małżonków powinien odrębnie otrzymać egzemplarz decyzji podatkowej dotyczącej nieruchomości wchodzącej w skład majątku małżeńskiego. Natomiast ze zwrotnych potwierdzeń odbioru, załączonych do akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzji organu drugiej instancji nie doręczono Z. R. oraz J. W..

Na podstawie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd wskazuje, że organ ponownie rozpoznając sprawę, uwzględniając ww. braki, powinien podjąć czynności mające na celu uzupełnienie materiału dowodowego w niniejszej sprawie przez uzyskanie informacji wszystkich podatników w sprawie powierzchni budynków dla celów ustalenia podatku od nieruchomości, ewentualne podjąć inne niezbędne dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy działania. Organ winien w sposób prawidłowy doręczyć decyzję, tj. odrębnie każdemu z małżonków jako współwłaścicieli nieruchomości. Ponadto, organ powinien w sposób wyczerpujący i wszechstronny przedstawić przesłanki faktyczne i prawne wydanego rozstrzygnięcia,

uzasadnić fakty, które uznał za udowodnione, wskazać dowody, którym dał wiarę oraz omówić przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, w tym powinien dokonać kwalifikacji przedmiotu opodatkowania, stosownie do art. 2 ust. 1 u.p.o.l. Rozstrzygnięcie organu powinno być tak sformułowane by mogło być zweryfikowane nie tylko przez sąd, ale przede wszystkim powinno być jasne i zwięzłe dla strony.

Wobec powyższego, należało uchylić decyzje organów obu instancji i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.