Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 979/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4
journal: Dz.U. 1993 nr 4 poz 14
law: Ustawa z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i ustawy o Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej.
article: art. 156 par. 1 pkt 2, art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. z siedzibą w B., B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu farmaceutycznego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. J. N.V., B., B., zwana dalej J., uzyskała na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i Urzędzie Patentowym RP (Dz. U. z 1993 r. Nr 4, poz. 14, zwanej dalej ustawą nowelizującą) i art. 10 - 12 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 117) prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu (farmaceutycznego) o nazwie "[...]" (dalej: produktu, produktu o nr [...], ew. leku o nazwie R.).

W 2002 r. J. (uprawniona z powyższej decyzji) wystąpiła do sądu powszechnego przeciwko spółce P. S.A, zwanej dalej P., o zaniechanie naruszania służącego J. prawa wyłącznego.

W dniu [...] października 2002 r. do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego wpłynął wniosek spółki P. o unieważnienie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu określonego w decyzji z dnia [...] lutego 1998 r.

Urząd Patentowy RP, działając w trybie spornym, decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. (nr [...]) umorzył postępowanie w sprawie, a decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r., po ponownym rozpoznaniu sprawy, utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] lutego 2003 r. i przekazał akta sprawy Urzędowi Patentowemu RP w celu rozważenia wznowienia postępowania zgłoszeniowego z urzędu lub stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu prawa. W uzasadnieniu wskazał, że art. 255 p.w.p. wymienia enumeratywnie sprawy rozpoznawane w trybie spornym, a w katalogu tym nie ma prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, o którym mowa w art. 4 ustawy nowelizującej, zatem sprawy te nie mogą być rozpoznawane w trybie spornym o unieważnienie prawa, a jedynie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja ta nie została zaskarżona do sądu administracyjnego.

Dnia [...] października 2003 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wystąpiła do Prezesa Urzędu Patentowego RP z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu na rzecz J. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu. W toku tego postępowania P. pismem z dnia [...] września 2004 r. "w związku z decyzją Urzędu Patentowego (...) o przekazaniu akt sprawy [...] z Wydziału Spraw Spornych oraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] października 2003 r. złożonego przez A. Sp. z o.o. (...) zgłosiła swój udział w sprawie". Wskazała, że popiera wniosek z dnia [...] października 2003 r., złożony przez A. Sp. z o.o., o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu na rzecz J. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu z powodu jej wydania z rażącym naruszeniem prawa poprzez udzielenie ochrony mimo braku przesłanek z art. 4 ust.3 pkt 1 ustawy nowelizującej. W uzasadnieniu pisma P. przedstawiła swoje zarzuty w stosunku do decyzji z dnia [...] lutego 1998 r., które w jej ocenie uzasadniają stwierdzenie nieważności decyzji.

Urząd Patentowy RP rozpatrzył sprawę w trybie postępowania spornego i decyzją z dnia [...] października 2004 r. umorzył postępowanie w sprawie i przekazał akta sprawy Urzędowi Patentowemu RP - Departament Badań Patentowych w celu rozważenia stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu prawa z urzędu (nr [...]).

Powyższe pismo z dnia [...] września 2004 r. zostało następnie przez Urząd Patentowy RP działający w trybie administracyjnym potraktowane jako wniosek P. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu.

Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Urząd Patentowy RP odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 1998 r. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 157 § 3 i art. 28 K.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. oraz art. 32 ust. 1 ustawy o wynalazczości w związku z art. 4 ust. 5 ustawy nowelizującej. W uzasadnieniu organ wskazał, że P. jako podmiot nie będący stroną postępowania zgłoszeniowego o ustanowienie prawa wyłącznego na rzecz J. nie ma prawa do korzystania z instytucji prawnych w celu weryfikacji decyzji zapadłej w tym postępowaniu i nie może uruchamiać nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji administracyjnych dotkniętych wadami. Wniosek P. jest więc niedopuszczalny z przyczyn o charakterze podmiotowym, bowiem wniósł go podmiot nie mający legitymacji do jego wniesienia. Decyzję wydał i podpisał ekspert Urzędu Patentowego RP i została ona doręczona pełnomocnikom P. i J.

W dniu [...] lipca 2005 r. P. zaskarżyła powyższą decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 2005 r. składając wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu podniosła odrębność postępowania zgłoszeniowego oraz postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Wskazała, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest nowym postępowaniem administracyjnym i nie jest zasadne ani dopuszczalne ograniczenie kręgu podmiotów uprawnionych do jego wszczęcia. Stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest bowiem nie tylko strona postępowania zwykłego, zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego (lub obowiązku) dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. P. podniosła, iż jej interes prawny w prowadzeniu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu na rzecz J. wynika z toczącego się przeciwko niej procesu o naruszenie przedmiotowego prawa wszczętego z powództwa J.

Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Urząd Patentowy RP, po rozpatrzeniu wniosku P. o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2005 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. W uzasadnieniu Urząd wskazał, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem odrębnym od postępowania o uzyskanie prawa i mają do niego zastosowanie przepisy K.p.a., w tym art. 28 K.p.a. określający stronę postępowania. W ocenie Urzędu, P., jako podmiot przeciwko któremu J. (uprawniona z decyzji) prowadzi proces dotyczący naruszenia służącego jej prawa, ma interes prawny w prowadzeniu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego. Decyzję wydał i podpisał ekspert Urzędu Patentowego RP i została ona doręczona pełnomocnikom P. i J.

Na powyższą decyzję Urzędu z dnia [...] listopada 2005 r. została złożona przez spółkę J. skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie. W skardze J. postawiła zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez zaniechanie zawiadomienia wszelkich osób będących stronami o wszczęciu postępowania (art. 61 § 1 K.p.a.) i zaniechanie umożliwienia wypowiedzenia się co do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (art. 10 § 2 K.p.a.) oraz wadliwą ocenę interesu prawnego P. i brak należytego wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. Urząd Patentowy RP działając w trybie autokontroli uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] listopada 2005 r., tj. decyzję o uchyleniu decyzji z dnia [...] maja 2005 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu na rzecz J. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu (o numerze [...]), powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 249 ust. 2 p.w.p. W uzasadnieniu Urząd wskazał, że zasadne są zarzuty procesowe skarżącego dotyczące braku powiadomienia J. o złożeniu przez P. wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i braku umożliwienia J. wypowiedzenia się, co do tego wniosku. W uzasadnieniu niniejszej decyzji Urząd Patentowy RP nie odniósł się natomiast do zarzutów skargi dotyczących braku interesu prawnego P. Decyzja z [...] stycznia 2006 r. nie została zaskarżona do sądu administracyjnego.

W załączeniu do pisma z dnia [...] stycznia 2006 r. Urząd Patentowy RP przesłał J. wniosek P. z dnia [...] lipca 2005 r. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2005 r. o odmowie wszczęcia postępowania i umożliwił stronie zajęcie stanowiska w sprawie. W piśmie z dnia [...] marca 2006 r., stanowiącym odpowiedź na powyższy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, J. zarzucała niedopuszczalność prowadzenia postępowania w oparciu o niewłaściwy wniosek P. skierowany do Urzędu Patentowego RP, który nie jest organem wyższego stopnia w rozumieniu art. 157 K.p.a. J. wskazywała też na bezzasadność merytoryczną wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego.

Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Urząd Patentowy RP, po rozpatrzeniu wniosku P. o ponowne rozpoznanie sprawy, uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2005 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Jako podstawę prawną powołał art. 245 ust. 1 p.w.p. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 157 § 1 K.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra - minister. Zgodnie z art. 4 § 2 pkt 4 K.p.a. (powinno być art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a.) przez ministra rozumie się także kierownika centralnego urzędu. Na czele Urzędu Patentowego stoi Prezes Urzędu Patentowego, ale nie ma on kompetencji do załatwiania spraw indywidualnych z zakresu własności przemysłowej w drodze decyzji. Kompetencje takie posiadają natomiast eksperci powołani do orzekania przez Prezesa Urzędu, zatem decyzje ekspertów są odpowiednikami decyzji ministra. Urząd nie podzielił również stanowiska J., iż Urząd Patentowy RP nie jest organem właściwym do prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie. Do postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu mają zastosowanie przepisy K.p.a., w świetle których spółka P. jest stroną tego postępowania, gdyż ma interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a., wynikający z toczącego się procesu z powództwa J. przeciwko P. o naruszenie prawa wyłącznego. Podmiot, któremu postawiono bowiem zarzut naruszenia prawa, ma interes prawny w jego unieważnieniu. Odnosząc się do zarzutu, iż P. nie wystąpiła do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie administracyjnym o unieważnienie decyzji o udzieleniu ww. prawa Urząd podniósł, iż nawet gdyby uznać, iż pismo spółki P. z dnia [...] września 2004 r. nie jest dostatecznie jednoznaczne, to we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] lipca 2005 r. P. wyraźnie wskazała, że domaga się stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r.

Na powyższą decyzję z dnia [...] maja 2006 r. spółka J. wniosła skargę do WSA w Warszawie wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi J. zarzuciła, że:

1) decyzja została wydana w oparciu o błędną podstawę prawną, tj. art. 245 ust. 1 p.w.p., a przez to narusza tryb odwoławczy określony w K.p.a. W sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji nie znajduje zastosowania art. 245 ust. 1 p.w.p., bowiem przepis ma zastosowanie tylko do zwyczajnego trybu administracyjnego przed Urzędem Patentowym. Do postępowań nadzwyczajnych określonych w K.p.a., mających na celu wzruszenie decyzji ostatecznych, zgodnie z art. 253 ust.2 p.w.p. mają zastosowanie tylko przepisy K.p.a., tj. art. 127 i następne K.p.a.

2) decyzja narusza art. 138 § 1 i § 2 K.p.a., bowiem stosuje rodzaj rozstrzygnięcia nie przewidziany tym przepisem. Organ nie może poprzestać na uchyleniu zaskarżonej decyzji, musi rozstrzygnąć sprawę co do istoty albo umorzyć postępowanie lub przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.

3) sprawa została rozpoznana z naruszeniem przepisów o właściwości organu, co skutkuje nieważnością decyzji z mocy art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a., bowiem ekspert Urzędu Patentowego nie posiada kompetencji do orzekania w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji. Ekspert nie posiada takich kompetencji z mocy art. 264 ust. 1 p.w.p., bowiem może on orzekać tylko w sprawach wymienionych w art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p., tj. wydawania aktów w sprawach tam wymienionych. Natomiast w katalogu spraw wymienionych w art. 261 ust. 2 p. 2 i 3 p.w.p. nie mieści się orzekanie w sprawach stwierdzenia nieważności decyzji.

Oddalając skargę, w której J. wniosła o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 31 maja 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1468/06) w pierwszej kolejności ocenił właściwość organu powołanego do prowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w sprawie udzielenia prawa wyłącznego na podstawie art. 4 ustawy nowelizującej. Sąd wskazał, że w sprawach z dziedziny własności przemysłowej organem centralnym administracji rządowej o pozycji równorzędnej z pozycją ministra jest Urząd Patentowy RP, a nie Prezes Urzędu Patentowego, który zgodnie z art. 263 ust. 1 p.w.p. kieruje Urzędem i reprezentuje go na zewnątrz, ale nie wydaje decyzji jako organ administracji. W opinii Sądu uznać zatem należy, że zgodnie z art. 157 § 1 in fine i art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a. decyzje w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanych przez Urząd Patentowy jako organ centralny administracji rządowej (art. 259 p.w.p.) wydaje "ten organ", czyli Urząd Patentowy. Zgodnie zaś z art. 261 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 264 ust. 1 p.w.p. Urząd Patentowy wydaje decyzje w sprawach udzielania patentów poprzez swoich ekspertów, którzy z mocy art. 252 p.w.p. w związku z art. 253 ust. 2 p.w.p. i w związku z art. 157 § 1 K.p.a. oraz art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a. i art. 261 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w związku z 264 ust. 1 p.w.p. posiadają kompetencję do wydawania decyzji o stwierdzeniu nieważności tych decyzji, do których wydawania są uprawnieni. Kompetencja ta - zdaniem Sądu - nie wymaga szczególnego wymienienia w art. 261 ust. 2 pkt 2 p.w.p., gdyż wynika z wzajemnego powiązania powołanych przepisów K.p.a. i p.w.p. Sąd stanął również na stanowisku, że do prawa uregulowanego w art. 4 ustawy nowelizującej, tj. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży środków farmaceutycznych, należało i nadal należy stosować odpowiednio przepisy normujące patenty. Procedury unieważniania decyzji w tych sprawach są więc takie same jak procedury unieważniania innych decyzji w sprawach udzielania patentu. W sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego do wytwarzania i sprzedaży produktu właściwy jest zatem ekspert Urzędu Patentowego.

W ocenie Sądu nieuzasadniony był również zarzut wadliwego powołania przez Urząd Patentowy RP - jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia - art. 245 ust. 1 p.w.p. Sąd wskazał, że postępowanie administracyjne dotyczące nadzwyczajnej weryfikacji decyzji administracyjnych w sprawach z dziedziny własności przemysłowej toczy się na tych samych zasadach, co postępowanie prowadzone w tych sprawach w trybie zwykłym, z uwzględnieniem specyfiki trybu nadzwyczajnego. Skoro p.w.p. nie zawiera żadnych uregulowań szczególnych dla trybu nadzwyczajnego, należy stosować do niego odpowiednio przepisy K.p.a. Z zestawienia art. 253 ust. 2 p.w.p. i art. 252 p.w.p. wynika, że w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji przepisy K.p.a. stosuje się odpowiednio i tylko w sprawach nieuregulowanych w p.w.p. Wobec powyższego art. 245 ust. 1 p.w.p., regulujący sposób rozstrzygnięcia sprawy przez Urząd Patentowy rozpatrujący sprawę ponownie, stosuje się także w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Patentowego.

Sąd wskazał ponadto, że zgodnie z art. 245 ust. 1 p.w.p. Urząd Patentowy rozpoznający sprawę ponownie wydaje decyzję, w której albo utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, albo uchyla ją w całości lub w części i rozstrzyga co do istoty sprawy. W sprawie zakończonej decyzją o odmowie wszczęcia postępowania "istotą sprawy" jest rozstrzygnięcie kwestii procesowej, czy postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji może być prowadzone. Jeśli decyzja o odmowie wszczęcia jest prawidłowa, po ponownym rozpoznaniu tej kwestii organ utrzymuje ją w mocy. Jeśli decyzja ta jest nieprawidłowa, organ uchyla decyzję o odmowie wszczęcia. K.p.a. nie przewiduje aktu pozytywnego dotyczącego możliwości wszczęcia postępowania (decyzji/postanowienia o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji), zatem uchylenie decyzji o odmowie stanowi jednocześnie rozstrzygnięcie o istocie sprawy polegające na usunięciu przeszkody do prowadzenia postępowania. Organ prawidłowo zatem wydał decyzję o uchyleniu decyzji o odmowie wszczęcia postępowania.

W skardze kasacyjnej spółka J. wniosła o uchylenie powyższego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.:

1) art. 7 Konstytucji RP, art. 259, art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3, art. 263 ust. 1 w zw. z art. 264 ust. 1 p.w.p., art. 4 ustawy nowelizującej, polegające na uznaniu, że ekspert Urzędu Patentowego RP jest właściwy do wydania decyzji w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego do wytwarzania i sprzedaży produktu,

2) art. 245 ust. 1 p.w.p. polegające na uznaniu tego przepisu za podstawę prawną wydania decyzji administracyjnej, o której mowa w pkt 1.

Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. wyrokiem z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt II GSK 428/07, oddalił skargę kasacyjną spółki J. od wyroku WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1468/06 jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw Zdaniem NSA, powyższe zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie, gdyż cytowane przez skarżącego przepisy ustawy – p.w.p. zostały prawidłowo zastosowane względem stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy nowelizującej.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Urząd Patentowy RP działając w trybie administracyjnym, na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 w związku z art. 252 p.w.p. stwierdził nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...] na rzecz J. W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP stwierdził, iż ww. decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej. Decyzję wydał i podpisał ekspert Urzędu Patentowego RP i została ona doręczona pełnomocnikom P. i J.

W dniu [...] lipca 2006 r. spółka J. zaskarżyła powyższą decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzającą nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu składając w Urzędzie Patentowym RP wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów:

1) art. 156 § 1 pkt 1 w związku z art. 157 § 1 K.p.a. oraz art. 259, art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3, art. 263 ust. 1 oraz art. 264 ust. 1 p.w.p., polegające na uznaniu, że ekspert Urzędu Patentowego RP jest właściwy do wydania decyzji w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego do wytwarzania i sprzedaży produktu. W ocenie wnioskodawcy, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości organu, co skutkuje nieważnością decyzji z mocy art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a., bowiem ekspert Urzędu Patentowego nie posiada kompetencji do orzekania w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji. Ekspert nie posiada takich kompetencji; z mocy art. 264 ust. 1 p.w.p., bowiem może on orzekać tylko w sprawach wymienionych w art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p., tj. wydawania aktów w sprawach tam wymienionych. Natomiast w katalogu spraw wymienionych w art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. nie mieści się orzekanie w sprawach stwierdzenia nieważności decyzji.

2) art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., polegające na tym, iż zaskarżona decyzja została wydana w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją administracyjną. Według wnioskodawcy, zarówno z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji jak również z wydanych wcześniej decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 2005 r. i decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. oraz decyzji z dnia [...] maja 2006 r. wynika, iż Urząd Patentowy w niniejszej sprawie podjął się rozpatrywania wniosków o unieważnienie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu złożonych przez A. Sp. z o.o. (w trakcie, którego P. złożyła pismo, w którym "przyłączyła się" do toczącego postępowania) oraz P. w trybie postępowania spornego. W obydwu przypadkach postępowania administracyjne wszczęte w wyniku złożenia powyższych wniosków zostały zakończone wydaniem przez Urząd Patentowy RP prawomocnych decyzji o umorzeniu postępowania spornego i przekazaniu akt sprawy do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie administracyjnym, w celu rozważenia możliwości wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto, wnioskodawca podniósł, iż biorąc pod uwagę treść art. 157 § 2 K.p.a., zgodnie z którym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może zostać wszczęte przez organ z urzędu lub na żądanie strony oraz wyrażoną w art. 110 K.p.a. zasadę związania organu administracji wydaną przez siebie decyzją, Urząd Patentowy RP w rozpoznawanej sprawie był jedynie uprawniony do wszczęcia z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 16 lutego 2008 r., o czym powinien zawiadomić strony postępowania, do czego w przedmiotowej sprawie nie doszło.

3) art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. (powinno być 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) w zw. z art. 4 ust. 3 pkt 1 i pkt 5 ustawy nowelizującej, poprzez błędną wykładnię pojęcia "rażącego naruszenia prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., co powoduje brak podstaw do wydania decyzji stwierdzającej nieważność oraz nieprawidłową wykładnię pojęcia "zgody na obrót produktu", o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, podnosząc, iż odmienne możliwości wykładni spornego sformułowania "zgody na obrót produktu" J. szeroko przedstawiła w piśmie z dnia [...] marca 2006 r. (w szczególności interpretacji zgody w sensie przedmiotowym, tak jak ma to miejsce w przypadku SPC). Wnioskodawca przypomniał, iż w powyższym piśmie J. przedstawiła szczegółowo argumentację przemawiającą za stanowiskiem, iż przez "zgodę na obrót produktu" należy uznać obiektywną możliwość wprowadzenia danego produktu leczniczego do obrotu w innym państwie, a bez znaczenia pozostaje okoliczność jaki podmiot uzyskał dokument potwierdzający zgodę na obrót produktu. Wnioskodawca powołał się również na orzecznictwo sądowe dotyczące interpretacji pojęcia "rażącego naruszenia prawa", zgodnie z którym nie można traktować jako rażącego naruszenia prawa rozstrzygnięcia wynikającego z odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później zostanie ono uznane za nieprawidłowe oraz iż naruszenie prawa, które miałoby polegać na ewentualnej nietrafnej wykładni przepisów prawa, które budzą wątpliwości co do ich stosowania, w żadnym wypadku nie może być uznane za rażące naruszenie prawa.

4) art. 156 § 2 K.p.a., polegające na wydaniu decyzji stwierdzającej nieważność decyzji z dnia [...] lutego 1998 r., pomimo tego, iż decyzja o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu wywołała nieodwracalne skutki prawne. Wnioskodawca powołując się na stanowisko doktryny oraz przykładowe orzeczenia NSA podniósł, iż kwestię nieodwracalności skutków prawnych decyzji należy rozpatrywać mając na uwadze zakres właściwości organu administracji publicznej oraz jego kompetencje, zatem jeśli cofnięcie, zniesienie, odwrócenie skutków prawnych decyzji wymaga takich działań, do których organ nie ma umocowania ustawowego, czyli nie można zastosować aktu administracyjnego indywidualnego, to wtedy skutek prawny decyzji będzie nieodwracalny. W jego ocenie w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z opisaną powyżej sytuacją, bowiem Urząd Patentowy RP nie posiada kompetencji do wydania decyzji, która powodowałaby cofnięcie, zniesienie lub odwrócenie skutków decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu podnosząc dodatkowo, iż podmioty wnioskujące o unieważnienie decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. mają zamiar wywodzić z faktu unieważnienia spornego prawa skutki o charakterze cywilno-prawnym, a nie administracyjno-prawnym i tylko takie skutki mogą być związane z unieważnieniem przedmiotowej decyzji. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie nie powinna być zastosowana droga administracyjna unieważnienia decyzji w oparciu o art. 156 K.p.a.

5) art. 253 ust. 2 p.w.p. w zw. z art. 283 p.w.p., poprzez ich niezastosowanie w przedmiotowej sprawie. Wnioskodawca przypomniał, iż przed Urzędem Patentowym RP toczyły się wcześniej dwa postępowania sporne o unieważnienie przedmiotowego prawa wyłącznego, wszczęte na wniosek P. i A. Sp. z o.o. zakończone wydaniem ostatecznych decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r. i [...] października 2004 r. Biorąc zatem pod uwagę treść przepisu art. 253 ust. 2 p.w.p. w rozpatrywanej sprawie występuje niedopuszczalność zastosowania przepisów K.p.a. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, bowiem temu celowi ma służyć inne, kontradyktoryjne postępowanie o istnienie prawa podmiotowego cywilnego, toczone w postępowaniu spornym lub, jak w niniejszej sprawie, w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym, w oparciu o art. 283 p.w.p.

Mając na względzie zapewnienie stronie przeciwnej możliwości zapoznania się z treścią powyższego wniosku i wypowiedzenia się na temat zarzutów w nim przedstawionych, Urząd Patentowy RP, w załączeniu do zawiadomienia z dnia [...] grudnia 2006 r., przesłał na adres pełnomocnika spółki P. kopię wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzającą nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu i wyznaczył jej 2 miesięczny termin na zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie.

W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z dnia [...] grudnia 2006 r. spółka P. przedstawiła swoje stanowisko odnośnie zarzutów przedstawionych we wniosku spółki J. o ponowne rozpatrzenie sprawy i wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji. Według pełnomocnika spółki P., zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. została wydana zgodnie z przepisami o właściwości. W świetle przepisu art. 156 w zw. z art. 5 § 1 pkt 1 K.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest kierownik centralnego urzędu administracji rządowej - Prezes UP, a z jego upoważnienia, udzielonego na podstawie 268a K.p.a., pracownik organu. W konsekwencji należy przyjąć, iż wydanie zaskarżonej decyzji przez eksperta w ramach udzielonego upoważnienia jest rozstrzygnięciem Prezesa UP. Możliwość stosowania przez Urząd Patentowy przepisu art. 268a K.p.a. znajduje potwierdzenie w przepisie art. 264 ust. 3 p.w.p., zgodnie z którym "ekspertowi mogą być powierzone dodatkowe funkcje" w stosunku do eksplicite wskazanych w art. 264 ust. 1 i 2 p.w.p. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., P. podniosła, iż decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. nie mogła być wydana w sprawie już poprzednio prawomocnie rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną co do istoty, tj. w przedmiocie stwierdzenia nieważności, gdyż waloru takiego nie miały decyzje Urzędu z dnia [...] października 2004 r. (sygn. akt [...]) i [...] grudnia 2003 r. (sygn. akt [...]). Powyższe decyzje nie oddalają bowiem wniosków o stwierdzenie nieważności przedmiotowego prawa wyłącznego jako niezasługujących na uwzględnienie lecz umarzają inne postępowania toczące się w trybie postępowania spornego. Dodatkowo P. podniosła, iż postępowanie o unieważnienie prawa wyłącznego nie może być traktowane jako tożsame z postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji o udzieleniu takiego prawa. Powyższe postępowania podlegają odmiennym regulacjom i nie można traktować decyzji wydanej w jednym z tych postępowań jako blokującej drugie. P. podniosła również, iż wbrew twierdzeniu skarżącej spółki J. sformułowanego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Urząd Patentowy RP w decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. nie "załatwia wniosków o unieważnienie" przedmiotowego prawa w trybie spornym, lecz wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie administracyjnym. P. podtrzymała również swoje stanowisko, iż decyzja Urzędu z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego została wydana z rażącym naruszeniem jednoznacznego i nie wymagającego dokonywania wykładni przepisu art. 4 ustawy nowelizującej. P. nie podzieliła również poglądu wnioskodawcy, iż decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne, gdyż w przedmiotowej sprawie mogą być one zniesione w drodze postępowania administracyjnego. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 253 ust. 2 p.w.p. strona wskazała, iż ze względu na fakt, iż p.w.p. nie przewiduje postępowania o unieważnienie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, przepis art. 253 ust. 2 p.w.p. nie będzie miał zastosowania w rozpatrywanej sprawie, a w konsekwencji instytucje przewidziane w K.p.a. dla wzruszenia wadliwych decyzji o udzieleniu takich praw są w pełni dopuszczalne. Odpis powyższej odpowiedzi został przesłany wnioskodawcy w dniu [...] stycznia 2007 r.

W piśmie z dnia [...] lutego 2007 r. spółka J. przedstawiła swoje stanowisko odnośnie argumentów podniesionych w piśmie spółki P. z dnia [...] grudnia 2006 r. Zdaniem pełnomocnika spółki J., kompetencje orzecznicze eksperta w sposób zamknięty zostały określone w art. 264 ust. 1 p.w.p. Do katalogu spraw wskazanych w tym przepisie nie należy wzruszanie decyzji ostatecznych w ramach nadzwyczajnych trybów postępowania określonych w K.p.a., zaś powierzenie ekspertowi dodatkowych funkcji na mocy art. 264 ust. 3 p.w.p. nie odnosi się do orzekania w sprawach indywidualnych, gdyż jest to materia kompetencyjna uregulowana całościowo we wspomnianym art. 264 ust. 1 tejże ustawy. Ze względu zatem na ustawowe ograniczenie katalogu spraw, w których orzeka ekspert, przepis art. 264 ust. 1 p.w.p. ma charakter szczególny w stosunku do przywoływanego przez spółkę P. art. 268a K.p.a. i wyłącza jego stosowanie. Odnosząc się do przedstawionego w piśmie z dnia [...] grudnia 2006 r. stanowiska spółki P. odnośnie zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., pełnomocnik spółki J. podkreślił, iż wnioskodawca nigdy nie podnosił, iż postępowanie o unieważnienie prawa wyłącznego jest tożsame z postępowaniem w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu przedmiotowego prawa. Skarżąca we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosiła natomiast, iż wniosek spółki P. został już rozpatrzony przez Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego o unieważnienie prawa i bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż nie są to decyzje rozstrzygające sprawę co do meritum, lecz umarzające postępowanie sporne. Wraz z wydaniem przez Urząd decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. w obrocie prawnym funkcjonują zatem dwa rodzaje decyzji, do wydania których doszło w wyniku rozpatrzenia tego samego wniosku. Ponadto, spółka J. podniosła, iż wcześniejsza decyzja Urzędu umarzająca postępowanie sporne o unieważnienie przedmiotowego prawa wyłącznego przewidywała jedynie możliwość stwierdzenia przez Urząd Patentowy RP z urzędu nieważności decyzji i w tym zakresie wiąże organ, który ją wydał. Pomimo tego organ "ponownie rozpatrzył" ten sam wniosek i wydał decyzję stwierdzającą nieważność. Spółka J. podtrzymała również swoje dotychczasowe stanowisko w zakresie wykładni spornego pojęcia "zgody na obrót produktu", o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, podnosząc, iż gdyby nawet Urząd stwierdził, iż decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. obarczona jest wadą, to nie daje to podstawy do stwierdzenia, iż wada ta ma charakter bezsporny, oczywisty. Odpis powyższej odpowiedzi został przesłany na adres pełnomocnika spółki P.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2008 r. spółka J. przedstawiła dodatkowe argumenty uzasadniające zarzut naruszenia art. 253 ust. 2 p.w.p. W ocenie wnioskodawcy, zasadnicze znaczenie dla stwierdzenia, czy art. 253 ust. 2 p.w.p. ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie ma ustalenie, czy zakresem zastosowania ustawy p.w.p. są objęte prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu udzielane na podstawie art. 4 ust. 3 pkt 1 i 5 ustawy nowelizującej. Na wstępie swoich rozważań na ten temat pełnomocnik przypomniał, iż prawomocną decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. Urząd Patentowy RP umorzył postępowanie sporne wszczęte na wniosek P. o unieważnienie przedmiotowego prawa wyłącznego uznając, iż art. 255 p.w.p. enumeratywnie wymienia sprawy podlegające kognicji Urzędu Patentowego działającego w trybie spornym, zaś w niniejszym katalogu nie zostały wymienione wprost sprawy o unieważnienie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu. W treści tej decyzji Urząd uznał więc, iż do prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nie mogą być stosowane wprost lub per analogiam przepisy p.w.p. dotyczące unieważniania patentu. Ponadto wnioskodawca zwrócił uwagę, iż w uzasadnieniu wyroku z dnia z 31 maja 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1468/06) WSA w Warszawie rozważając kwestię, czy w świetle art. 264 ust. 1 w zw. z art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. ekspert Urzędu Patentowego ma kompetencje orzecznicze w zakresie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, uznał, iż "do prawa uregulowanego w art. 4 ustawy zmieniającej, tj. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży środków farmaceutycznych należało i nadal należy stosować odpowiednio przepisy normujące patenty, zatem procedury unieważniania decyzji w tych sprawach są takie same jak procedury unieważniania innych decyzji w sprawach udzielania patentu." Według wnioskodawcy, należy również zauważyć, iż przepisy art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 oraz art. 255 ust. 1 p.w.p. nie wymieniają wyraźnie "prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu", a zakresem przedmiotowym obu tych przepisów expressis verbis objęte są zaś patenty i inne prawa wyłączne regulowane w przepisach p.w.p. Wracając zatem do postawionego na wstępie pytania o możliwość stosowania w przedmiotowej sprawie przepisu art. 253 ust. 2 p.w.p. wnioskodawca stwierdził, iż mamy do czynienia z dwoma możliwościami. Jeżeliby uznać, że zakresem art. 264 ust. 1 w zw. art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. wprost (na podstawie przepisów przejściowych) lub per analogiam objęte jest również prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, to brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla wyłączenia tego prawa z zakresu art. 255 ust. 1 p.w.p. Jeżeli bowiem uznajemy stosowanie p.w.p. do prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży, to wówczas konsekwencją takiego stwierdzenia jest również uznanie kompetencji orzeczniczych eksperta do orzekania w tych sprawach na podstawie art. 264 ust. 1 w zw. z art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. oraz stosowanie przepisów o postępowaniu spornym do unieważnienia tego prawa na podstawie art. 255 ust. 1 p.w.p. Jeżeli natomiast stwierdzamy, że prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nie jest objęte zakresem stosowania p.w.p., to wówczas ekspert Urzędu Patentowego nie ma kompetencji orzeczniczych we wszelkich sprawach dotyczących prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu oraz nie można doprowadzić do unieważnienia prawa wyłącznego wytwarzania produktu w trybie postępowania spornego, a w konsekwencji jego unieważnienie możliwe jest jedynie w ramach postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie pełnomocnika spółki J. zaskarżona decyzja jest wadliwa, ponieważ albo ekspert ją wydający nie miał kompetencji orzeczniczej w świetle art. 264 ust. 1 w zw. z art. 261 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. albo unieważnienie przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu winno być rozstrzygane w trybie art. 255 ust. 1 p.w.p., co w konsekwencji wykluczało na podstawie art. 253 ust. 2 p.w.p. stosowanie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. będącego podstawą zaskarżonej decyzji. Odpis powyższego pisma został przesłany na adres pełnomocnika spółki P. S.A.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2008 r. spółka P. przedstawiła swoje stanowisko odnośnie argumentów podniesionych w piśmie spółki J. z dnia [...] kwietnia 2008 r. Według pełnomocnika spółki P., przedstawiona przez J. alternatywa jest oparta na fałszywych przesłankach, a strona przeciwna dokonując nadinterpretacji wyroku WSA popada w sprzeczność z jednoznacznymi stwierdzeniami NSA zawartymi w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 marca 2008 r. (sygn. akt II GSK 428/07) wydanego w niniejszej sprawie, w którym NSA przesądził o prawidłowości zastosowanego przez Urząd Patentowy RP trybu stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 K.p.a. W powołanym powyżej wyroku NSA stwierdził, iż Urząd Patentowy RP, w którego imieniu działa ekspert jest organem właściwym do orzekania w trybach nadzwyczajnych w sprawach wzruszenia ostatecznych decyzji o udzieleniu patentów, w tym także praw wyłącznych, na podstawie przepisów K.p.a. Ponadto, pełnomocnik spółki P. podniósł, iż przyjęty przez Urząd Patentowy RP tryb stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego jest także logiczną konsekwencją wcześniejszych decyzji wydanych przez Urząd Patentowy działający w trybie postępowania spornego dotyczących unieważnienia przedmiotowego prawa. Zarówno bowiem decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r., jak również decyzją z dnia [...] października 2004 r., Urząd uznał, iż nie może rozstrzygnąć sprawy unieważnienia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu w trybie postępowania spornego, gdyż art. 255 p.w.p. nie wymienia tego prawa. Biorąc zatem pod uwagę brzmienie art. 110 K.p.a. nie ulega wątpliwości, iż Urząd Patentowy w przedmiotowej sprawie jest związany swoimi wcześniejszymi decyzjami wyłączającymi tryb sporny dla unieważnienia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu. Ponadto, pełnomocnik spółki P. podniósł, iż wbrew twierdzeniom strony przeciwnej brak jest podstaw do uznania, że do unieważnienia prawa wyłącznego może dojść w postępowaniu przed sądem powszechnym. Pełnomocnik podniósł, iż zgodnie z przepisem art. 283 p.w.p. kognicji sądów powszechnych zostały poddane sprawy cywilne z zakresu własności przemysłowej nie zastrzeżone do kompetencji innych organów, natomiast organem właściwym do wzruszenia ostatecznej decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego jest Urząd Patentowy RP. Zwrócił również uwagę na okoliczność, iż kwestia usunięcia z obrotu prawnego decyzji administracyjnej wydanej z naruszeniem prawa nie stanowi sprawy cywilnej.

Pismem z dnia [...] lipca 2008 r. Urząd Patentowy PR przesłał odpis powyższego pisma na adres pełnomocnika spółki J., jednakże spółka J. nie zajęła dotychczas stanowiska w tej sprawie.

Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2009 r., wydaną na podstawie art. 245 ust. 1 i art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., w zw. z art. 252 p.w.p. oraz art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego przez J. od decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r., stwierdzającej nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...] na rzecz J., utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.

W obszernym uzasadnieniu decyzji, nawiązującym wprost i wielokrotnie do wydanych wcześniej decyzji i wyroków sądów administracyjnych, Urząd Patentowy stwierdził przede wszystkim, odnosząc się do podstawowej kwestii właściwości prawa, że zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu, które dotyczy materii uregulowanej obecnie w p.w.p. i K.p.a., a także w ustawie o wynalazczości i ustawie nowelizującej. Wskazane powyżej regulacje Urząd uznał za kompletne, nie zawierające luk i pozwalające na rozwiązanie wszelkich sytuacji procesowych jakie mogą wyniknąć przy rozstrzyganiu spraw z dziedziny szeroko rozumianej własności przemysłowej. Uregulowania te pozwalają na skuteczne prowadzenie postępowań także w trybach nadzwyczajnych i także co do spraw dotyczących prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktów, uregulowanego w ustawie nowelizującej.

W świetle przepisu art. 4 ust. 5 ustawy nowelizującej do uzyskania i wykonywania prawa, o którym mowa w ust. 2 (prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu farmaceutycznego), stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o wynalazczości. Odesłanie do ustawy o wynalazczości zawarte w art. 4 ust. 5 ustawy nowelizującej nie wyklucza jednak, w ocenie Urzędu, zastosowania w sporach dotyczących omawianego prawa także przepisów p.w.p. Zgodnie bowiem z powszechnie przyjętym w orzecznictwie stanowiskiem Sądu Najwyższego, wyrażonym w wyroku z dnia 10 lutego 2006 r. (sygn. akt III CSK 112/05), "Jeżeli zgodnie z regułami intertemporalnymi rozgraniczającymi zastosowanie ustawy o wynalazczości i Prawa własności przemysłowej należy stosować przepisy Prawa własności przemysłowej, przepisy te powinny znaleźć zastosowanie również w odniesieniu do prawa wyłącznego przyznanego na podstawie art. 4 ustawy nowelizującej. Artykuł 4 ust. 5 ustawy nowelizującej nie stanowi normy intertemporalnej, lecz jest jedynie wyrazem techniki legislacyjnej - rozciągnięcia przepisów normujących patenty na inny, podobny przedmiot". Normę intertemporalną nakazującą do oceny skutków zdarzeń, które nastąpiły po wejściu w życie Prawa własności przemysłowej (22 sierpnia 2001 r.) stosować przepisy tej ustawy, należy wywieść z przepisu art. 315 p.w.p.

Po przeprowadzeniu obszernej analizy Urząd Patentowy RP stwierdził, iż z treści normy intertemporalnej, którą należy wywieść z przepisu art. 315 p.w.p. wynika, iż obecnie do spraw dotyczących prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktów uregulowanego w art. 4 ust. 2 ustawy nowelizującej, a w tym przypadku do trybu nadzwyczajnego wzruszenia tego rodzaju decyzji, stosuje się przepisy proceduralne zawarte w p.w.p., a w sprawach nieuregulowanych w p.w.p. - odpowiednio przepisy K.p.a.

W ocenie Urzędu Patentowego RP, z normy intertemporalnej zawartej w przepisie art. 315 p.w.p. wynika również, iż ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia przedmiotowego prawa wyłącznego. W rozpatrywanej sprawie podstawę prawną oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania spornego prawa wyłącznego będą stanowić przepisy ustawy nowelizującej.

Odnosząc się do kwestii organu właściwego do stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, w szczególności posiadania przez eksperta ustawowych kompetencji do orzekania w tej sprawie oraz właściwego trybu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu przedmiotowego prawa Urząd Patentowy RP w pełni podzielił stanowisko sądów administracyjnych wyrażone w uzasadnieniach wskazanych powyżej wyroków WSA i NSA, iż organem właściwym do wydania decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego do wytwarzania i sprzedaży produktu jest Urząd Patentowy RP, przy czym decyzję taką podpisuje ekspert (art. 261 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 264 ust. 1 p.w.p.), nie zaś Prezes Urzędu Patentowego, który zgodnie z art. 263 ust. 1 p.w.p. kieruje Urzędem Patentowym i reprezentuje go na zewnątrz, ale nie wydaje decyzji jako organ administracji publicznej.

Urząd Patentowy RP nie podzielił też stanowiska spółki J., iż sprawa unieważnienia przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu winna być rozstrzygana w trybie postępowania spornego na podstawie art. 255 ust. 1 p.w.p., co w konsekwencji wykluczało na podstawie art. 253 ust. 2 p.w.p. stosowanie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. stanowiącego podstawę prawną zaskarżonej decyzji.

Nadto Urząd Patentowy RP jednoznacznie stwierdził, że okoliczności (zarzuty) podnoszone przez spółkę P. nie mogą być rozważane w postępowaniu spornym, bowiem spór nie dotyczy unieważnienia patentu. W tym stanie rzeczy z mocy cytowanego wyżej art. 253 ust. 2 p.w.p., skoro wskazywane przez spółkę P. okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. nie mogą być podnoszone w sporze o unieważnienie niniejszego prawa wyłącznego - pozostaje tryb stwierdzenia nieważności decyzji w ramach ogólnego postępowania administracyjnego przed Urzędem Patentowym RP i stosowanie do tego trybu w kwestiach nie uregulowanych w p.w.p., w szczególności co do odrębności cechujących tryby nadzwyczajne, odpowiednio przepisów K.p.a. Innymi słowy, biorąc pod uwagę fakt, iż w świetle przepisu art. 110 K.p.a. Urząd Patentowy RP w przedmiotowej sprawie jest związany wydaną przez siebie prawomocną decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. (sygn. akt [...]) należy stwierdzić, iż Urząd Patentowy RP nie może podzielić zarzutu spółki J., iż zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. została wydana z naruszeniem art. 253 ust. 2 p.w.p. Upraszczając sprawę można powiedzieć, iż wyłączenie możliwości rozpatrywania niniejszej sprawy przez Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego skutkuje równocześnie brakiem możliwości zastosowania w rozpatrywanej sprawie art. 253 ust. 2 p.w.p.

Urząd Patentowy nie podzielił również stanowiska J., iż unieważnienie przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest możliwe jedynie w ramach postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Urząd Patentowy RP nie podzielił również zarzutu spółki J., iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., z uwagi na fakt, iż została ona wydana w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją administracyjną.

Przepis art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej, zgodnie z którą wzruszenie decyzji rozstrzygającej ostatecznie sprawę administracyjną i zastąpienie jej nową decyzją jest możliwe tylko w przypadku zastosowania, zgodnie z przepisami prawa procesowego, nadzwyczajnego trybu wznowienia postępowania administracyjnego albo trybów przewidzianych w art. 154, 155 K.p.a.

Urząd Patentowy RP nie podzielił też zarzutu spółki J., iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 4 ust. 3 pkt 1 i pkt 5 ustawy nowelizującej, poprzez błędną wykładnię pojęcia "rażącego naruszenia prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., co powoduje brak podstaw do wydania decyzji stwierdzającej nieważność oraz nieprawidłową wykładnię pojęcia "zgody na obrót produktu", o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, podnosząc m.in., iż odmienne możliwości wykładni spornego sformułowania "zgody na obrót produktu" spółka J. szeroko przedstawiła w piśmie z dnia [...] marca 2006 r.

Przepisy ustawy nowelizującej z 1992 r. wprowadziły instytucję tzw. przejściowej ochrony produktów w wykonaniu zobowiązań wynikających z Traktatu o stosunkach handlowych i gospodarczych między Rzeczpospolitą Polską, a Stanami Zjednoczonymi Ameryki podpisanego w 1990 r. Celem tych unormowań było zapewnienie ochrony na te przedmioty, które w świetle obowiązującej wówczas ustawy o wynalazczości nie podlegały ochronie. Jest to zatem regulacja szczególna, stąd też interpretacja tych przepisów powinna być dokonywana w sposób ścisły.

Ustawa z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i ustawy o Urzędzie Patentowym RP wprowadziła w art. 4 szczególny rodzaj ochrony przejściowej na środki żywności, środki farmaceutyczne lub związki chemiczne, uzależniając w szczególności jej udzielenie od spełnienia warunków określonych w ust. 3 pkt 1-5 tego przepisu. Tak więc Urząd Patentowy RP w toku postępowania zgłoszeniowego powinien zbadać czy podmiot ubiegający się o przyznanie tej szczególnej ochrony przejściowej na określony produkt wykazał, iż zostały spełnione wszystkie ustawowe warunki stawiane produktom podlegającym tej ochronie i w przypadku pozytywnego wyniku tego badania wydać decyzję o udzieleniu prawa wyłącznego.

Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej Urząd Patentowy udzieli prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, jeżeli uprawniony z patentu uzyskał pierwszą zgodę na obrót produktu w jakimkolwiek państwie i w ciągu 6 miesięcy od jej uzyskania wystąpi o zgodę na sprzedaż produktu w Polsce, składając jednocześnie w Urzędzie Patentowym wniosek o udzielenie prawa.

W rozpoznawanej sprawie o udzielenie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu wystąpiła spółka J. (uprawniona z patentu europejskiego nr [...] w jednym z państw należących do Międzynarodowego Związku Ochrony Przemysłowej, na podstawie którego można było ubiegać się o udzielenie prawa wyłącznego), natomiast pierwszą zgodę na obrót produktu uzyskała spółka I. (dalej: I.).

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Urząd Patentowy RP działając w trybie administracyjnym, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. stwierdził nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...]na rzecz J. W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP stwierdził, iż ww. decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej.

We wniosku spółki J. z dnia [...] marca 2006 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy spółka przedstawiła m.in. wykładnię pojęcia "uzyskania pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie" o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 stanowiącą jedną z ustawowych przesłanek udzielenia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu leczniczego R.

Spółka J. podniosła, iż przez "zgodę na obrót produktu", o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, należy uznać obiektywną możliwość wprowadzenia danego produktu leczniczego do obrotu przez dowolny podmiot. W jej opinii bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy określony dokument potwierdzający "zgodę na obrót" został wydany na wniosek uprawnionego z patentu, czy wniosek złożony przez inny podmiot.

Uprawniony, uzasadniając swoje stanowisko wskazał na podobieństwo prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu do dodatkowego prawa ochronnego dla produktów medycznych (SPC), a więc prawa, które w opinii spółki, spełnia taka samą rolę w zakresie patentów na substancje aktywne jak prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży.

Urząd Patentowy nie podzielił stanowiska J., iż przy dokonywaniu wykładni przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej należy wziąć pod uwagę, w drodze analogii, wykładnię przepisów dotyczących warunków udzielenia dodatkowego świadectwa ochronnego dla produktów medycznych (SPC) oraz orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w tej kwestii.

Urząd Patentowy stoi na stanowisku, iż z brzmienia przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej jednoznacznie wynika, iż jednym z warunków udzielenia przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest nie tylko uzyskanie stosownej zgody na obrót produktu, ale konieczne jest by zgodę taką uzyskał podmiot ubiegający się o udzielenie prawa wyłącznego, tj. uprawniony z patentu. W ocenie Urzędu, sam fakt, iż warunkiem uzyskania dodatkowego prawa ochronnego (SPC) na produkt medyczny jest, podobnie jak w przypadku prawa wytwarzania i sprzedaży produktu, wydanie przez odpowiedni organ pierwszego pozwolenia na dopuszczenie do obrotu nie oznacza, iż w przypadku niniejszych praw wyłącznych ustawodawca przewidział analogiczne warunki ich uzyskania. Przepisy dotyczące SPC, w szczególności art. 8 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1768 z dnia 18 czerwca 1992 r., w przeciwieństwie bowiem do przepisów ustawy nowelizującej dotyczących wymogów uzyskania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktów, nie precyzują na rzecz jakiego podmiotu ma być wydane pozwolenie o dopuszczeniu produktu do obrotu. W konsekwencji Urząd uznał, iż o ile w przypadku SPC jednym z warunków jego udzielenia jest jedynie złożenie w Urzędzie Patentowym RP pozwolenia na dopuszczenie do obrotu, to w przypadku ubiegania się o udzielenie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktów konieczne jest złożenie w Urzędzie zgody na obrót uzyskanej przez uprawnionego z patentu.

Przepis art. 4 ust. 3 pkt 1 w ocenie Urzędu Patentowego RP w sposób jednoznaczny wprowadza pewne ograniczenia w zakresie podmiotów uprawnionych do uzyskania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, które nie występują w przypadku SPC.

Urząd Patentowy RP podzielił również pogląd spółki P., iż pomiędzy prawem przejściowym wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, o którym mowa w ustawie nowelizującej a instytucją dodatkowego świadectwa ochronnego dla produktów leczniczych (SPC) zachodzą istotne różnice wyłączające wyciąganie tak daleko idących wniosków jakie zaprezentowała spółka J. w piśmie z dnia [...] marca 2006 r.

SPC jest instytucją, która umożliwia wydłużenie ochrony nowego produktu leczniczego po terminie wygaśnięcia patentu, natomiast instytucja prawa wyłącznego została wprowadzona do polskiego systemu prawnego m.in. po to, aby umożliwić ochronę uzyskanego za granicą patentu na związki chemiczne na terytorium Polski i stanowiła ona wyjątek od zasady nowości. Inny jest cel wprowadzenia do polskiego systemu prawnego obu tych instytucji, różny jest ich czas trwania, zakres ochrony czy podmioty uprawnione do ich nabycia. Wobec powyższego stosowanie analogii pomiędzy tymi instytucjami wydaje się nieuprawnione.

W ocenie Urzędu Patentowego RP podnoszona przez spółkę J. kwestia tzw. "podmiotu odpowiedzialnego", którego rolą, jak wskazuje spółka, jest monitorowanie na terenie danego kraju działań niepożądanych leku i utrzymywanie należytych kontaktów z lekarzami, które pozwalają mu na uzyskiwanie w tym zakresie istotnych informacji nie ma znaczenia w rozpatrywanej sprawie, której przedmiotem jest ocena czy decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, zgodnie z którym jedną z ustawowych przesłanek udzielenia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest uzyskanie przez uprawnionego z patentu pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie.

Urząd Patentowy RP podtrzymał również pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż nie ma podstaw do uznania, że wymóg określony w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej jest niemożliwy lub nadmiernie trudny do spełnienia przez podmiot ubiegający się o udzielenie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, a co za tym idzie brak jest podstaw do interpretowania tego przepisu wbrew wykładni literalnej.

Nadto Urząd Patentowy podniósł, że w piśmie z dnia [...] marca 2006 r. spółka J. opisała podejmowane przez nią działania, które umożliwiły uzyskanie przez I. pierwszej zgody na obrót produktu, o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, tj. udzielenie przez spółkę J. na rzecz I. licencji na obrót produktem na terenie [...] oraz zgody na wykorzystanie dokumentacji medycznej J. dotyczącej produktu R. W opinii wnioskodawcy, biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, iż w momencie występowania na terenie [...] o pozwolenie na obrót lekiem R. patent J. nr [...] był ważny na terenie tego kraju należy stwierdzić, iż "(...) działanie licencjobiorcy musi być traktowane z punktu widzenia wykonywania patentu jako działanie uprawnionego z patentu. W szczególności uprawniony z patentu może wykazać wykonywanie patentu wykonywaniem określonych działań przez licencjobiorcę". W świetle powyższego, biorąc pod uwagę przepis art. 4 ust. 5 ustawy nowelizującej zgodnie z którym do uzyskania i wykonywania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o wynalazczości, w opinii wnioskodawcy, "zgłoszenie wniosku o dopuszczenie leku R. do obrotu na terenie [...] przez licencjobiorcę - firmę I. należy więc poczytać za działanie równoznaczne z działaniem uprawnionego z patentu." Nie ma zatem znaczenia, czy o wydanie pozwolenia na obrót produktem na terenie jakiegokolwiek państwa wystąpił uprawniony z patentu czy inny podmiot, któremu uprawniony z patentu udzielił licencji na korzystanie z patentu w tym zakresie na terytorium danego państwa.

Z powyższym rozumowaniem, w ocenie Urzędu Patentowego RP, nie można się zgodzić w świetle przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, zgodnie z którym jedną z ustawowych przesłanek udzielenia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest uzyskanie przez uprawnionego z patentu pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie.

Urząd Patentowy nie podzielił zatem stanowiska spółki J., iż zgłoszenie wniosku o dopuszczenie leku R. do obrotu na terenie [...] przez licencjobiorcę - firmę I., która za zgodą uprawnionego była podmiotem odpowiedzialnym za wprowadzenie produktu leczniczego na rynek [...] należy uznać za działanie równoznaczne z działaniem uprawnionego z patentu. W ocenie Urzędu, licencjobiorca ma prawo korzystać z prawa wyłącznego w takim zakresie jak uprawniony z tego prawa (o ile umowa licencyjna nie stanowi inaczej), jednakże wszelkie działania jakie podejmuje w związku z korzystaniem z wynalazku podejmuje we własnym imieniu, a nie w imieniu i na rzecz licencjodawcy.

W ocenie Urzędu nie znajduje również uzasadnienia twierdzenie spółki J., iż uzyskanie zgody na obrót przez licencjobiorcę, tj. firmę I. jest równoznaczne z uzyskaniem tej zgody przez uprawnionego z patentu, z uwagi na to, iż niniejsze spółki są powiązane kapitałowo - spółka I., która uzyskała zgodę na obrót produktu jest bowiem spółką córką uprawnionej z patentu [...] spółki J., która prowadzi interesy macierzystej firmy na terenie [...]. Niezależnie od tego, iż spółka J. nie złożyła do akt niniejszej sprawy stosownych dokumentów, potwierdzających powyższą okoliczność faktyczną, Urząd Patentowy RP pragnie zauważyć, iż w takich przypadkach powszechnie przyjęta jest zasada, iż pomimo istniejących powiązań kapitałowo-personalnych między tzw. spółką matką i spółką córką są one nadal odrębnymi osobami prawnymi i każda z tych spółek nabywa prawa na swoją rzecz, Zatem nawet przyjęcie, iż spółka I. jest podmiotem zależnym w stosunku do spółki J. nie oznacza, iż uzyskanie przez spółkę I., za zgodą podmiotu dominującego, pierwszej zgody na obrót produktem o nazwie R. wydanej na jej rzecz w dniu [...] grudnia 1992 r. przez Departament Zdrowia Agencji Kontroli Leków w [...] wywołuje bezpośrednio skutek prawny w stosunku do podmiotu dominującego - niejako "automatycznie" powoduje, iż powyższa zgoda została przyznana na rzecz podmiotu dominującego, tj. spółki J.

Zależności kapitałowe pomiędzy odrębnymi osobami prawnymi, którymi są J. N.V. oraz I., nie mają w świetle jednoznacznego przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej znaczenia w przedmiotowej sprawie.

Podsumowując, Urząd Patentowy RP stwierdza, iż brak jest podstaw do uznania, że uzyskanie zgody na obrót przez firmę I. oznacza, iż jest ono równoznaczne z uzyskaniem zgody przez firmę J.

Urząd Patentowy RP podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w rozpatrywanej sprawie nie został spełniony jeden z ustawowych warunków określonych w art. 4 ust. 3-8 ustawy nowelizującej wymaganych do uzyskania ochrony na przedmiotowy produkt farmaceutyczny, bowiem spółka J. nie uzyskała przed dniem 30 grudnia 1992 r. pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie, o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej. Z zawartego w aktach sprawy dokumentu, stanowiącego załącznik do pisma spółki J. z dnia [...] czerwca 1994 r. jednoznacznie bowiem wynika, iż pierwsza zgoda na obrót produktem o nazwie R. została wydana w dniu [...] grudnia 1992 r. przez Departament Zdrowia Agencji Kontroli Leków w [...] na rzecz "(...) I. Ponadto należy dodać, iż powołana powyżej okoliczność, iż pierwsza zgoda na obrót lekiem została wydana na rzecz I. nie była przedmiotem sporu pomiędzy stronami niniejszego postępowania.

Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej Urząd Patentowy udzieli prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, jeżeli uprawniony z patentu uzyskał pierwsza zgodę na obrót produktu w jakimkolwiek państwie i w ciągu 6 miesięcy od jej uzyskania wystąpi o zgodę na sprzedaż produktu w Polsce, składając jednocześnie w Urzędzie Patentowym wniosek o udzielenie prawa. Zdaniem Urzędu Patentowego, przepis ten jednoznacznie wskazuje, że jednym z koniecznych warunków udzielenia ww. prawa jest uzyskanie przez uprawnionego z patentu pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie. Natomiast z dokumentów zawartych w aktach przedmiotowej sprawy wynika, iż o udzielenie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu wystąpiła spółka J. (uprawniona z patentu europejskiego nr [...] w jednym z państw należących do Międzynarodowego Związku Ochrony Przemysłowej na podstawie którego można było ubiegać się o udzielenie prawa wyłącznego), zaś pierwszą zgodę na obrót produktu w rozumieniu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej uzyskała spółka I.

Urząd stoi na stanowisku, iż przepis art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, określający ustawowe wymogi uzyskania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Biorąc zatem pod uwagę fakt, iż z treści powyższego przepisu expressis verbis wynika, iż jednym z ustawowych warunków udzielenia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest uzyskanie przez uprawnionego z patentu (tj. J.) pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie oraz bezsporną okoliczność, iż w przedmiotowej sprawie pierwsza zgoda na obrót produktem o nazwie R., o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, została wydana przez Departament Zdrowia Agencji Kontroli Leków w [...] na rzecz "(...) I. Urząd Patentowy RP stwierdza, iż decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...] na rzecz J. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Zgodnie ze stanowiskiem przyjmowanym w literaturze i orzecznictwie sądowym "rażące naruszenie prawa" zachodzi w przypadku naruszenia przepisu nie pozostawiającego wątpliwości co do jego bezpośredniego rozumienia. Zgodnie z powyższym stanowiskiem rażąco naruszono prawo, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa lub ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem, albo uchylono obowiązki. Cechą rażącego naruszenia prawa jest więc to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze sobą.

W ocenie Urzędu Patentowego RP w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z sytuacją wydania przez Urząd Patentowy RP decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego z "rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Według Urzędu Patentowego RP, treść decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego jest bowiem w sposób oczywisty sprzeczna z treścią jednoznacznego i nie budzącego wątpliwości co do jego stosowania przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, zaś rodzaj i ciężar gatunkowy tego naruszenia powoduje, iż decyzja ta nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa. Urząd Patentowy RP w rozpoznawanej sprawie był bowiem upoważniony do wydania decyzji o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu tylko w przypadku, gdy nie stwierdził braku ustawowych warunków wymaganych do udzielenia prawa wyłącznego, o których mowa w art. 4 ust. 3-8 ustawy nowelizującej (art. 37 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (tekst jednolity: Dz. U. z 1993 r., Nr 26, poz. 117 w związku z art. 4 ust. 5 ustawy nowelizującej), a w konsekwencji wydając decyzję o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, pomimo tego, iż nie został spełniony jeden z ustawowych warunków wymaganych do jego udzielenia, działał wbrew nakazowi ustanowionemu w powołanym powyżej przepisie ustawy o wynalazczości.

Urząd Patentowy RP nie podzielił również zarzutu spółki J., iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 2 K.p.a., gdyż skutki prawne decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu mogą być zniesione w drodze postępowania administracyjnego, co w konsekwencji oznacza, że nie mają one charakteru nieodwracalnego. W przedstawionym powyżej uzasadnieniu zostały wskazane argumenty, które w opinii Urzędu Patentowego RP uzasadniają twierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie istnieją przepisy prawne, które mogą stanowić dla Urzędu Patentowego RP działającego w trybie administracyjnym podstawę prawną do podjęcia aktu administracyjnego indywidualnego mogącego cofnąć, znieść lub odwrócić skutki prawne wywołane przez dotkniętą nieważnością decyzję administracyjną Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r., tj. wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu.

Skargę na powyższą decyzję (z dnia [...] marca 2009 r.) Urzędu Patentowego oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] czerwca 2006 r. złożyła J. N.V. B., B., reprezentowana przez pełnomocnika, który wniósł o stwierdzenie ich nieważności ze względu na zaistnienie wad określonych w art. 156 K.p.a. lub ew. o ich uchylenie z powodu zaistnienia wad, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) Art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez prowadzenie przez organ postępowania bez udziału jednej ze stron, bez winy tej strony,

2) Art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 253, art. 261 ust.2 pkt 2 i 3 i art. 255 pkt 1 p.w.p., poprzez wydanie bez podstawy prawnej decyzji administracyjnej stwierdzającej nieważność o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, ponieważ w tym zakresie nie mają zastosowania przepisy K.p.a. o stwierdzeniu nieważności,

3) art. 156 § 1 pkt 1 w zw. z art. 283, art. 261 ust.2 i art. 315 p.w.p. oraz art. 4 ustawy z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i ustawy o Urzędzie Patentowym (Dz.U. z 1993 r. Nr 4, poz. 14; dalej "ustawa nowelizująca"), poprzez wydanie decyzji przez nieuprawniony organ i osobę do działania w imieniu tego organu, tj. z naruszeniem przepisów o właściwości,

4) Art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, poprzez dokonanie przez organ w sprawie błędnej wykładni przesłanki "rażącego naruszenia prawa".

W uzasadnieniu skargi stwierdzono, że stan sprawy został szczegółowe przedstawiony w decyzjach Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzającej nieważność decyzji z dnia [...] lutego 1998 r., a przede wszystkim w decyzji [...] marca 2009 r., utrzymującej w mocy ww. decyzję. Z uwagi na to skarżąca podniosła jedynie najważniejsze - w jej ocenie - elementy składające się na stan sprawy.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Urząd podniósł, że w uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała w zasadzie te same argumenty, które prezentowała już wcześniej w toku ogólnego postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu oznaczonego numerem [...] na rzecz J.

W tym stanie rzeczy Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ograniczając się jedynie do jego zwięzłego przedstawienia. swojego stanowiska w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2009 r., którą po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego przez J. od decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r., stwierdzającej nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...] na rzecz J., utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.

Przeciwko zaskarżonej decyzji sformułowano zarzuty dotyczące treści prawa wyłącznego, uprawnień do jego uzyskania, pozycji strony uprawnionej, kwalifikacji prawnej strony skarżącej, właściwości organu orzekającego w sprawie, podstawy prawnej decyzji, a także trybu rozpoznania sprawy, z wyłączeniem drogi administracyjnej włącznie, a także podstawy prawnej stwierdzenia nieważności.

W ocenie Sądu wszystkie zgłoszone zarzuty są nieuzasadnione, a ewentualne naruszenia nie miały wpływu na wynik sprawy.

Sprawa dotyczy szczególnego prawa wyłącznego, jakim jest instytucja przejściowego (czasowego) prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, ukształtowana przez przepisy ustawy z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i ustawy o Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 1993 r. Nr 4, poz. 14, z późn. zm.; dalej: ustawa nowelizująca). Jak wyżej wspomniano, przepisy ustawy nowelizującej z 1992 r. wprowadziły instytucję tzw. przejściowej ochrony produktów - w wykonaniu zobowiązań wynikających z Traktatu o stosunkach handlowych i gospodarczych między Rzeczpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki (por. art. IV "Ochrona własności intelektualnej" oraz Aneks 1"Ochrona produktu" do Traktatu o stosunkach handlowych i gospodarczych między Rzeczypospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki sporządzonego w Waszyngtonie dnia 21 marca 1990 r. (Dz.U z 1993 r. Nr 97, poz. 467, z późn. zm.) Celem tych unormowań było zapewnienie ochrony tych przedmiotów, które w świetle obowiązującej wówczas ustawy o wynalazczości nie podlegały ochronie.

Art. 4 tej ustawy ma następujące brzmienie:

"Art. 4. 1. Do dnia 30 grudnia 1992 r. nie udziela się patentów na środki żywności, środki farmaceutyczne i związki chemiczne.

2. Na warunkach określonych w ust. 3-8 uprawniony z patentu w jednym z państw należących do Międzynarodowego Związku Ochrony Własności Przemysłowej na środki żywności, środki farmaceutyczne lub związki chemiczne może przejściowo uzyskać prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży tych produktów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

3. Urząd Patentowy udzieli prawa wyłącznego, o którym mowa w ust. 2, jeżeli:

1) przed datą określoną w ust. 1 uprawniony z patentu uzyskał pierwszą zgodę na obrót produktu w jakimkolwiek państwie i w ciągu sześciu miesięcy od jej uzyskania wystąpi o zgodę na sprzedaż produktu w Polsce, składając jednocześnie w Urzędzie Patentowym wniosek o udzielenie prawa,

2) produkt spełnia wymogi dopuszczenia do obrotu w Polsce,

3) w dniu zgłoszenia w kraju pierwotnej rejestracji wynalazek odpowiadał warunkom określonym w art. 10-12 ustawy o wynalazczości,

4) do dnia złożenia wniosku, o którym mowa w pkt 1, produkt nie był w Polsce sprzedawany,

5) wytwarzanie produktu w Polsce ma na celu zaspokojenie potrzeb polskiego rynku i jest ekonomicznie uzasadnione.

4. Termin, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, nie jest przywracalny.

5. Do uzyskania i wykonywania prawa, o którym mowa w ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o wynalazczości.

6. Nie stanowi naruszenia prawa, o którym mowa w ust. 2, sprzedaż takich samych produktów przez osoby trzecie, przed podjęciem przez uprawnionego produkcji w wymiarze zaspokajającym potrzeby rynku polskiego.

7. Prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu wygasa najpóźniej z upływem dnia, do którego udzielona została ochrona w kraju pierwotnej rejestracji, przy czym nie może ono trwać dłużej niż 20 lat.

8. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłaty jednorazowej od wniosku, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, oraz opłat okresowych pobieranych w związku z udzieloną ochroną."

Przedmiotem szczególnej ochrony przejściowej przewidzianej w tym przepisie są środki żywności, środki farmaceutyczne i związki chemiczne. Zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w ust. 1 tego przepisu "Do dnia 30 grudnia 1992 r. nie udziela się patentów na środki żywności, środki farmaceutyczne i związki chemiczne." Jednakże, "Na warunkach określonych w ust. 3-8 uprawniony z patentu w jednym z państw należących do Międzynarodowego Związku Ochrony Własności Przemysłowej na środki żywności, środki farmaceutyczne lub związki chemiczne może przejściowo uzyskać prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży tych produktów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej." Inaczej mówiąc, do dnia 30 grudnia 1992 r. środki żywności, środki farmaceutyczne lub związki chemiczne nie mogą być na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej objęte ochroną patentową, produkty tego rodzaju mogą natomiast przejściowo uzyskać prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży tych produktów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Udzielenie ochrony tym produktom jest uzależnione od spełnienia warunków określonych w ust. 3 pkt 1-5. Urząd Patentowy. Oznacza to, że Urząd Patentowy udzieli prawa wyłącznego (a więc ma obowiązek go udzielić), o którym wyżej mowa, jeżeli:

1) przed datą określoną w ust. 1 uprawniony z patentu uzyskał pierwszą zgodę na obrót produktu w jakimkolwiek państwie i w ciągu sześciu miesięcy od jej uzyskania wystąpi o zgodę na sprzedaż produktu w Polsce, składając jednocześnie w Urzędzie Patentowym wniosek o udzielenie prawa,

2) produkt spełnia wymogi dopuszczenia do obrotu w Polsce,

3) w dniu zgłoszenia w kraju pierwotnej rejestracji wynalazek odpowiadał warunkom określonym w art. 10-12 ustawy o wynalazczości,

4) do dnia złożenia wniosku, o którym mowa w pkt 1, produkt nie był w Polsce sprzedawany,

5) wytwarzanie produktu w Polsce ma na celu zaspokojenie potrzeb polskiego rynku i jest ekonomicznie uzasadnione.

Ustawa ma charakter regulacji szczególnej, służącej realizacji ścisłych ustaleń Traktatu. Stąd też interpretacja tych przepisów powinna być dokonywana w sposób literalny, ścisły. Dotyczy to w szczególności czasowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, mającego w polskim prawie własności intelektualnej charakter wyjątkowy i przejściowy.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu jest spełnienie warunku określonego wyżej w pkt 1. Mianowicie, jak wynika wręcz z dokumentacji przedstawionej przez skarżącą, w rozpoznawanej sprawie o udzielenie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu – na podstawie art. 4 ustawy nowelizującej wystąpiła (i uzyskała to prawo) spółka J. (uprawniona z patentu europejskiego nr [...] w jednym z państw należących do Międzynarodowego Związku Ochrony Przemysłowej, na podstawie którego można było ubiegać się o udzielenie prawa wyłącznego), natomiast pierwszą zgodę na obrót produktu uzyskała spółka I.

Skarżąca spółka (J.) twierdzi, że uzyskanie zgody na obrót przez licencjobiorcę, tj. firmę I. jest równoznaczne z uzyskaniem tej zgody przez uprawnionego z patentu, z uwagi na to, iż niniejsze spółki są powiązane kapitałowo - spółka I., która uzyskała zgodę na obrót produktu jest bowiem spółką córką uprawnionej z patentu [...] spółki J., która prowadzi interesy macierzystej firmy na terenie [...]. Należy zauważyć, iż spółka J. nie złożyła do akt niniejszej sprawy stosownych dokumentów, potwierdzających powyższą okoliczność.

Sąd w pełni zgadza się z Urzędem Patentowym RP, że mimo istniejących powiązań kapitałowo-personalnych między tzw. spółką matką i spółką córką są one całkowicie odrębnymi osobami prawnymi i każda z tych spółek nabywa prawa na swoją rzecz. Zatem nawet przyjęcie, iż spółka I. jest podmiotem zależnym w stosunku do spółki J. nie oznacza, iż uzyskanie przez spółkę I., za zgodą podmiotu dominującego, pierwszej zgody na obrót produktem o nazwie R. wydanej na jej rzecz w dniu [...] grudnia 1992 r. przez Departament Zdrowia Agencji Kontroli Leków w [...] wywołuje bezpośrednio skutek prawny w stosunku do podmiotu dominującego - niejako "automatycznie" powoduje, iż powyższa zgoda została przyznana na rzecz podmiotu dominującego, tj. spółki J.

W konsekwencji należy uznać, że spółka J. uzyskała prawo na obrót w Rzeczypospolitej Polskiej produktem o nazwie R. bez należytej podstawy prawnej, z naruszeniem warunku ustalonego w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej. Jest to, w ocenie Sądu, wystarczająca przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r., którą przyznano spółce J., na podstawie art. 4 ustawy nowelizującej, prawo wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu (farmaceutycznego) o nazwie "[...]" (dalej: produktu, produktu o nr [...], ew. leku o nazwie R.).

Sąd podziela stanowisko Urzędu Patentowego, iż przepis art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, określający ustawowe wymogi uzyskania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Biorąc zatem pod uwagę fakt, iż z treści powyższego przepisu expressis verbis wynika, iż jednym z ustawowych warunków udzielenia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest uzyskanie przez uprawnionego z patentu (tj. J.) pierwszej zgody na obrót produktu w jakimkolwiek państwie oraz bezsporną okoliczność, iż w przedmiotowej sprawie pierwsza zgoda na obrót produktem o nazwie R., o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, została wydana I., Sąd zgadza się ze stwierdzeniem Urzędu Patentowego RP stwierdza, iż decyzja z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu nr [...] na rzecz J. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Z samego brzmienia przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej jednoznacznie bowiem wynika, iż jednym z warunków udzielenia przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jest nie tylko uzyskanie stosownej zgody na obrót produktu, ale konieczne jest by zgodę taką uzyskał podmiot ubiegający się o udzielenie prawa wyłącznego, tj. uprawniony z patentu.

Sąd nie podziela również zarzutu skarżącej o braku legitymacji firmy P. do wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. Argument skarżącej, iż P., jako podmiot nie będący stroną postępowania zgłoszeniowego o ustanowienie prawa wyłącznego na rzecz J., nie ma prawa do korzystania z instytucji prawnych w celu weryfikacji decyzji zapadłej w tym postępowaniu i nie może uruchamiać nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji administracyjnych dotkniętych wadami, jest w ocenie Sądu niezasadny. Jak trafnie bowiem podniosła zainteresowana (tj. P.), postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest nowym postępowaniem administracyjnym i nie jest zasadne ani dopuszczalne ograniczenie kręgu podmiotów uprawnionych do jego wszczęcia. Stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest bowiem nie tylko strona postępowania zwykłego, zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego (lub obowiązku) dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. P. podniosła, iż jej interes prawny w prowadzeniu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu na rzecz J. wynika z toczącego się przeciwko niej procesu o naruszenie przedmiotowego prawa wszczętego z powództwa J.

Sąd, podobnie jak Urząd Patentowy, nie ma wątpliwości, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem odrębnym od postępowania o uzyskanie prawa i mają do niego zastosowanie przepisy K.p.a., w tym art. 28 K.p.a. określający stronę postępowania.

Sąd nie ma również wątpliwości, że P. w sposób dostatecznie jasny sformułowała wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. Jak bowiem podniósł Urząd, nawet gdyby uznać, iż pismo spółki P. z dnia [...] września 2004 r. nie jest dostatecznie jednoznaczne, to we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] lipca 2005 r. P. wyraźnie wskazała, że domaga się stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1998 r.

Dalej, Sąd w tym składzie w całości podziela ustalenia wyroku WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1468/06, co do właściwości organu powołanego do prowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w sprawie udzielenia prawa wyłącznego na podstawie art. 4 ustawy nowelizującej. Sąd wskazał, że w sprawach z dziedziny własności przemysłowej organem centralnym administracji rządowej o pozycji równorzędnej z pozycją ministra jest Urząd Patentowy RP, a nie Prezes Urzędu Patentowego, który zgodnie z art. 263 ust. 1 p.w.p. kieruje Urzędem i reprezentuje go na zewnątrz, ale nie wydaje decyzji jako organ administracji. W opinii Sądu uznać zatem należy, że zgodnie z art. 157 § 1 in fine i art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a. decyzje w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanych przez Urząd Patentowy jako organ centralny administracji rządowej (art. 259 p.w.p.) wydaje "ten organ", czyli Urząd Patentowy.

Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia zaskarżoną decyzją art. 253 ust. 2 p.w.p. Sąd zgadza się z oceną strony, iż ze względu na fakt, iż p.w.p. nie przewiduje postępowania o unieważnienie prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, przepis art. 253 ust. 2 p.w.p. nie będzie miał zastosowania w rozpatrywanej sprawie, a w konsekwencji instytucje przewidziane w K.p.a. dla wzruszenia wadliwych decyzji o udzieleniu takich praw są w pełni dopuszczalne.

Co za tym idzie, Sąd nie podzielił poglądu skarżącej o niedopuszczalności w rozpatrywanej sprawie drogi administracyjnej i możliwości unieważnienia prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu jedynie w ramach postępowania cywilnego przed sądem powszechnym.

Jednocześnie jest obowiązkiem Sądu odnotować, iż nie jest to pogląd wyłączny, gdyż już nawet w powołanym wyżej wyroku WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1468/06, stwierdza się w tezie 3, że "Do prawa uregulowanego w art. 4 ustawy z dnia 30 października 1992 r. o zmianie ustawy o wynalazczości i Urzędzie Patentowym RP (Dz. U. z 1993 r. Nr 4, poz. 14), tj. prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży środków farmaceutycznych należało i nadal należy stosować odpowiednio przepisy normujące patenty, zatem procedury unieważniania decyzji w tych sprawach są takie same jak procedury unieważniania innych decyzji w sprawach udzielania patentu." W tym zakresie Sąd w obecnym składzie orzekającym podzielił poglądy wyrażone w tej kwestii przez Urząd Patentowy RP.

Sąd zgodził się też z Urzędem Patentowym, że w rozpoznawanej sprawie ma miejsce sytuacja wydania przez Urząd Patentowy RP decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu prawa wyłącznego z "rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Treść decyzji z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego jest bowiem w sposób oczywisty sprzeczna z treścią jednoznacznego i nie budzącego wątpliwości co do jego stosowania przepisu art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, zaś rodzaj i ciężar gatunkowy tego naruszenia powoduje, iż decyzja ta nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa.

Prawidłowa jest zatem ocena Urzędu Patentowego RP, iż w przedmiotowej sprawie istnieją przepisy prawne, które mogą stanowić dla tego organu, działającego w trybie administracyjnym, podstawę prawną do podjęcia aktu administracyjnego indywidualnego mogącego cofnąć, znieść lub odwrócić skutki prawne wywołane przez dotkniętą nieważnością decyzję administracyjną Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r., tj. wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 1998 r. o udzieleniu przedmiotowego prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu.

Nadto Sąd podzielił pogląd Urzędu Patentowego RP oraz spółki P., iż pomiędzy prawem przejściowym wyłącznego wytwarzania i sprzedaży produktu, o którym mowa w ustawie nowelizującej a instytucją dodatkowego świadectwa ochronnego dla produktów leczniczych (SPC) zachodzą istotne różnice wyłączające wyciąganie tak daleko idących wniosków jakie zaprezentowała spółka J. w piśmie z dnia [...] marca 2006 r.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.