Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 458/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 29, art. 64 ust. 1, art. 64b, art. 77, art.
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2019 r. sprawy ze skargi T. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na gruncie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia 28 stycznia 2019 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącego T. Ż. kwotę 780 (siedemset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 29 kwietnia 2019 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania T. Ż , utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 28 stycznia 2019 r. w sprawie odmowy nakazania J.Ż., właścicielowi działki nr [...] obręb ewidencyjny P., w miejscowości P., gmina , przywrócenia stanu sprzed wykonania prac konserwacyjnych, jak również wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działkach nr [...] i [...] obręb ewidencyjny P., należących do wnioskodawcy T. Ż oraz J.Ż..

Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), powoływanej dalej jako k.p.a., w związku z art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r. poz. 1121 ze zm.) w związku z art. 545 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm.).

Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły następujące okoliczności faktycznej i prawne:

T. Ż. wnioskiem z dnia 14 sierpnia 2017 r., powołując się na art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy o wydanie decyzji nakazującej właścicielowi sąsiedniego gruntu przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.

Skarżący w uzasadnieniu wniosku wskazał, iż przegłębienie rowu melioracyjnego przez J.Ż. spowodowało obniżenie wód gruntowych na działkach skarżącego o nr [...] i nr [...] i w konsekwencji wywołało szkody w postaci osuszenia gruntów, co znacznie obniżyło tegoroczne plony.

W toku postępowania organ I instancji przeprowadził oględziny nieruchomości, w wyniku których stwierdzono odcinkowe wykonanie prac konserwacyjnych na odcinku rowu ok. 300 m, które to prace spowodowały poszerzenie rowu oraz jego pogłębienie o około 1 m.

Decyzją z dnia 28 czerwca 2018 r., wydaną na podstawie art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, Burmistrz Miasta i Gminy odmówił nakazania J.Ż. przywrócenia stanu sprzed wykonania prac konserwacyjnych, jak również wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działkach nr [...] i [...] należących do wnioskodawcy T. Ż .

W uzasadnieniu organ wskazał, że ze sporządzonej w toku postępowania opinii biegłego z zakresu melioracji wodnych - W.S., dotyczącej zmiany stosunków wodnych na terenie działek nr [...]i [...] , poprzez wykonanie prac konserwacyjnych na rowie melioracyjnym oraz ewentualnego wpływu tych zmian na ww. działki wynikało, że przeprowadzone prace konserwacyjne spowodowały obniżenie zwierciadła wody w rowie, co jest jednoznaczne ze zmianą stosunku wody na gruncie, jednakże nie ma to wpływu na obniżenie plonów z działek nr [...] i [...] , a wykonane prace konserwacyjne, w tym pogłębienie rowu melioracyjnego R-H mają korzystny wpływ na odbiór wód z wylotów drenarskich.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T. Ż , Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 22 października 2018 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując, że w sprawie nie powiadomiono o wszczęciu postępowania i oględzinach innych stron postępowania tj. J.Ż. i J.Ż., nadto J.Ż. nie doręczono decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że z zaskarżonej decyzji organu I instancji nie wynika by organ w jakikolwiek sposób zweryfikował sporządzoną w sprawie opinię biegłego, co naruszyło reguły określone w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Burmistrza Miasta i Gminy decyzją z dnia 28 stycznia 2019 r. ponownie odmówił nakazania J.Ż. przywrócenia stanu sprzed wykonania prac konserwacyjnych, jak również wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przebieg postępowania, wskazał przepisy prawa stanowiące podstawę rozstrzygnięcia oraz stwierdził, iż brak jest podstaw do zastosowania art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne (art. 296 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne), gdyż na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie można uznać, by J.Ż. dokonał zmian stosunków wodnych na swoim gruncie, powodujących szkodę dla wnioskodawcy.

T. Ż wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji, zarzucając jej brak prawidłowych ustaleń i naruszenie prawa materialnego poprzez nieuzasadnioną odmowę zastosowania przepisu art. 29 ust. 3 Prawa wodnego oraz udzielenia ochrony poszkodowanemu wnioskodawcy. Skarżący wskazał na sprzeczność zaskarżonej decyzji z treścią zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz poczynienie przez organ I instancji błędnych ustaleń faktycznych.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 29 kwietnia 2019 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że z dniem 1 stycznia 2018 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne i zgodnie z art. 545 ust. 4 tej ustawy, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, niewymienionych w ust. 1-3, stosuje się przepisy dotychczasowe, z tym że organem wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego jest Prezes Wód Polskich. Odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, gdyż postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało na wniosek T. Ż złożony w dniu 14 sierpnia 2017 r.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 29 ust. 3 ustawy - Prawo wodne oraz przywołał orzecznictwo sądów administracyjnych wskazujące że spowodowanie przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie, o którym mowa w art. 29 to takie działanie, które ingeruje w naturalny stan wody na danym terenie, związany z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi i hydrologicznymi. Organ stwierdził, że nie każda zmiana stosunków wodnych na gruncie będzie skutkowała zastosowaniem dyspozycji art. 29 ust. 3 a jedynie taka, która negatywnie i szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie.

Organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające wyczerpująco. W celu ustalenia stanu faktycznego sprawy organ dokonał w dniu 17 maja 2018 r. wizji terenu z udziałem ze stron postępowania - T. Ż i J.Ż., a także pozyskał opinię biegłego dotyczącą zmiany stosunków wodnych na działkach nr [...] i [...] we wsi P., poprzez wykonanie prac konserwacyjnych na rowie melioracyjnym oraz ewentualnego wpływu tych zmian na ww. działki. W opinii biegłego wskazano, iż oględziny rozpoczęto od wylotu rurociągu drenarskiego prowadzącego wody z terenu wsi P.. Poniżej zadrzewionego odcinka do wlotu do studzienki betonowej z kratką zabezpieczającą rów jest pogłębiony i poszerzony; widoczne są oberwiska prawostronnej skarpy; ziemia wydobyta z rowu jest złożona wzdłuż lewego brzegu, na działce nr [...] tworząc wał ziemny, porośnięty chwastami, na dalszym odcinku znajduje się rurociąg podziemny, poniżej wylotu rurociągu, rów ma charakter kanału wypełnionego wodą dochodzącego do przepustu z rur karbowanych PVC pod drogą dojazdową do wiatraków. Biegły stwierdził, iż z przeprowadzonej wizji wynika, że rów melioracyjny na odcinku wykonanej konserwacji został znacznie rozbudowany o czym świadczy m.in. objętość wydobytego urobku. W opinii wskazano także, że z uzyskanych informacji wynika, że dla wsi P. nie ma żadnych opracowań melioracyjnych, map czy profili. Brak jest również danych o lokalizacjach i obszarach odwadnianych systemem rurociągów drenażowych, z których woda jest odprowadzana do rowu R-H. W ewidencji urządzeń melioracyjnych wymieniona jest nazwa rowu, jego długość i budowle na nim położone. W związku z tym brak jest możliwości odniesienia zgodności wykonanych prac konserwacyjnych na rowie z ustalonymi dla niego wymiarami. Biegły stwierdził, iż przeprowadzona konserwacja rowu melioracyjnego spowodowała obniżenie zwierciadła wody, co jest jednoznaczne ze zmianą stanu wody na gruncie, w porównaniu do stanu, jaki istniał przed wykonaniem tych robót. W protokole z wizji terenowej przeprowadzonej w dniu 26 września 2016 r. przez Urząd Miasta i Gminy z udziałem zainteresowanych stron i przedstawicieli Zarządu Melioracji Wodnych, zawarto stwierdzenie, że: "Wykonane przegłębienie rowu nie ma istotnego wpływu na stan techniczny rowu i stosunki wodne". Stan ten potwierdzają wyniki z obserwacji w czasie kolejnej wizji terenowej w dniu 17 maja 2018 r. Przesuszenie gleb organogenicznych zalegających lokalnie w nisko położonych partiach terenu przyległych do rowu stałoby się przyczyna jego murszenia, czego nie stwierdzono. Biegły stwierdził, iż wykonana konserwacja rowu melioracyjnego R-H nie ma wpływu na obniżenie plonów z działek nr [...] i [...] obr. P.. Rów melioracyjny R-H istnieje od 1910 r., znajduje to potwierdzenie na załączonych wyrysach z map archiwalnych. Trasa rowu na całej długości przebiega przez tereny zróżnicowane wysokościowo, co wynika z jego położenia na P. S., charakteryzującym się licznymi nieckami i wzniesieniami. Jest to sytuacja odmienna od położenia rowów na płaskim terenie, np. na Ż, czy N.W.. Powoduje to, że uprawy na P. są uzależnione nie tylko od zalegających tu gleb, wysokości i rozkładu opadów, lecz również od rzeźby terenu. Rów spełnia funkcje stabilizujące położenie wody gruntowej. Wykonane prace konserwacyjne, w tym pogłębienie rowu melioracyjnego R-H mają korzystny wpływ na odbiór wód z wylotów drenarskich. Bezpośredni wpływ na położenie zwierciadła wody w rowie, kształtującego gospodarkę wodną przyległych terenów, ma jego stan techniczny oraz rzędne wlotów do położonych na nim studzienek betonowych oraz rzędnej dna na wlocie przepustu pod drogą dojazdową do wiatraków.

Organ odwoławczy stwierdził, iż zmiana stosunków wodnych w postaci obniżenia zwierciadła wody, w stosunku do stanu, jaki istniał przed wykonaniem robót nastąpiła bez szkody dla gruntu sąsiedniego, tj. działek nr [...] i [...] bowiem w jej efekcie nie nastąpiło osuszenie gruntów i znaczne obniżenie plonów z upraw na ww. działkach. Ze sporządzonej opinii wynika bowiem, że wielkość plonów w tym obszarze tj. na P.S. uzależniona jest nie tylko od zalegających tu gleb, wysokości i rozkładu opadów, lecz również od rzeźby terenu.

Organ odwoławczy wskazał, że pomimo zmiany stosunków wodnych w rowie melioracyjnym w związku z wykonaniem prac konserwacyjnych, nie miało miejsca wyrządzenie szkody na działkach będących współwłasnością odwołującego się ( nr [...]i [...] ), to zaś stanowiło podstawę do odmowy nałożenia na J.Ż. obowiązków przewidzianych w art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Organ podkreślił, szkoda w rozumieniu tego przepisu musi być realna, objawiać się negatywnym uszczerbkiem majątkowym w aktywach strony, albo powodować sytuację, w której niemożliwym byłoby użytkowanie nieruchomości w sposób dotychczasowy, a powyższa sytuacja w momencie orzekania przez organy obu instancji nie miała miejsca.

T. Ż wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie:

1. prawa materialnego art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r., poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy zostały spełnione przesłanki polegające na doprowadzeniu do zmiany stanu wody na gruncie mającej szkodliwy wpływ na grunty wnioskodawcy, co uzasadniało nakazanie J.Ż. przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom,

2. naruszenie reguły postępowania administracyjnego zawartej w art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepowołanie biegłego odpowiedniej specjalności tj. biegłego ds. hydrologii oraz pominięcie stanowiska biegłego powołanego w niekwestionowanej przez skarżącego części tj. w pkt. 5 wniosków opinii tj. stanowiska co do okoliczności zaistnienia szkody na gruntach skarżącego w postaci osuwania się skarp na skutek pogłębienia i poszerzenia cieku wodnego przez J.Ż..

Skarżący powołując się na art. 145 a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", wniósł o zobowiązanie organu do wydania decyzji nakazującej J.Ż. przywrócenie stanu sprzed wykonania prac konserwacyjnych, jak również wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na gruncie działek nr [...]i [...] , ewentualnie o uchylenie decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. Ponadto skarżący na podstawie art. 200 p.p.s.a. wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że na skutek pogłębienia cieku wodnego przez J.Ż., doszło do wystąpienia szkód w gruntach wnioskodawcy polegających na osuwaniu się skarpy po stronie działek nr [...] i [...] oraz wysychania upraw polowych.

Zdaniem skarżącego powołany biegły ds. melioracji nie posiadał odpowiednich kwalifikacji do wykonania miarodajnej opinii w sprawach z zakresu hydrologii, biegły założył, że w niniejszej sprawie chodzi o rów melioracyjny a nie naturalny ciek wodny, który zdaniem skarżącego powinien być zbadany przez biegłego odpowiedniej specjalności tj. biegłego ds. hydrologii. Odpowiedni biegły powinien zbadać czy przeprowadzone prace były legalne wobec braku pozwoleń wodnoprawnych, czy doszło do naruszenia stosunków wodnych w naturalnych ciekach wodnych i osuszania naturalnych torfowisk położonych wzdłuż tego cieku wodnego. Skarżący podniósł, że biegły nie wykonał również pomiarów geodezyjnych, o co wnosił, celem ustalenia czy zmienił się przebieg cieku wodnego.

Skarżący zarzucił, że organ nie wyciągnął odpowiednich wniosków ze zleconej przez siebie opinii, pomijając niekwestionowaną przez skarżącego część opinii - stanowisko biegłego wyrażone w pkt. 5 wniosków opinii dotyczące zaistnienia szkody na gruntach skarżącego w postaci osuwania się skarp na skutek pogłębienia i poszerzenia cieku wodnego.

Zdaniem skarżącego organy I i II instancji winny zastosować przepis art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne w ten sposób, aby doprowadzić do dokładnego zbadania konsekwencji stwierdzonej na nieruchomości zmiany stosunków wodnych, wywołującej szkody w postaci osunięć skarpy oraz wysychania upraw.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 26 września 2019 r. uczestnik postępowania J.Ż. wskazał, że szerokość rowu przed pracami i po oczyszczeniu rowu mieściła się w granicach stałego porostu traw, a szerokość rowu można ustalić na podstawie mapy z zastosowaniem skali, bowiem rów melioracyjny jest zaznaczony na mapie. Nadto wskazał on, że poziom lustra wody nie uległ obniżeniu bowiem 15 - metrowy odcinek rowu nie został oczyszczony, z uwagi na fakt, że w całości znajduje się na działce skarżącego. J.Ż. wskazał także, że do osuwania skarp dochodzi wskutek braku wyprofilowania skarpy ze strony nieruchomości skarżącego, który nie zgodził się na wjazd na jego działkę oraz naorania przez skarżącego ziemi na grunt przy skarpie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z unormowania art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika nadto, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów Sąd stwierdził, że narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Organ prawidłowo ocenił, że do wniosku złożonego przez T. Ż w dniu 14 sierpnia 2017 r. znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo wodne z 2001 r. Przepis art. 29 tej ustawy stanowił, że:

1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej, ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.

2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.

Skarżący wskazywał na powstanie szkód w postaci osuwaniu się skarpy po stronie działek nr ewidencyjny [...]i [...] oraz wysychania upraw polowych.

Ze sporządzonej przez biegłego opinii wynika jednoznacznie, że wykonane prace spowodowały obsuwanie się skarpy na nieruchomości skarżącego. W punkcie 5 wniosków opinii wskazano, że roboty wykonane w obrębie rowu spowodowały zmianę stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich w postaci osuwisk prawostronnej skarpy należącej do działek nr [...] i [...]. Biegły wskazał, że okoliczność ta została odnotowana w protokole z wizji z dnia 26 września 2016 r., z którego wynika, że w przypadku osunięcia skarpy po stronie działek nr [...] i [...], J.Ż. zobowiązuje się do przywrócenia skarp do stanu pierwotnego.

Okoliczność wyrażenia takiej woli przez uczestnika postępowania nie wyłącza obowiązku organu orzeczenia o usunięciu skutków spowodowanej zmiany stanu wody na gruncie, szkodliwie wpływającej na grunt sąsiedni. Organ nie wyjaśnił dlaczego uznał za niecelowe nakazanie właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, nie wskazał, dlaczego ocenił, że zaistnienie osuwiska pozostaje bez wpływu na stan nieruchomości skarżącego i nie wyrządza mu szkody. Już sama treść opinii biegłego wskazywała, że roboty wykonane w obrębie rowu spowodowały zmianę stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich w postaci osuwisk prawostronnej skarpy należącej do działek nr [...] i [...] . Podkreślić ponadto należy, że w punkcie 6 wniosków opinii biegły wskazał, że na całym odcinku wykonanych robót należy zasypać powstałe osuwiska skarp i uformować nadsypaną, zagęszczoną ziemią prawostronną skarpę z nachyleniem 1;1,5, a roboty te powinny być wykonane pod nadzorem uprawnionego melioranta, po okresie wegetacyjnym. Organ nie wyjaśniał, dlaczego dokonanie takich prac uznał za zbędne. Wydana decyzja pozostaje w sprzeczności z treścią opinii biegłego w tym zakresie.

Wskazać należy, że opinia biegłego podlega ocenie organu, tak jak każdy inny dowód. Granice oceny opinii biegłego przez organ wyznacza zasada prawdy obiektywnej, wynikająca z art. 80 k.p.a. oraz treść art. 77 § 1 k.p.a., z której wypływa obowiązek organu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Oceniając wiarygodność opinii organ musi opierać się na zgodności opinii m.in. z wiedzą, doświadczeniem życiowym i logiką. Odnośnie do podnoszonej przez skarżącego kwestii wysychania upraw z uwagi na obniżenie lustra wody, organ w tym zakresie oparł się na opinii biegłego, w której wskazano, że wpływ na poziom lustra wody ma stan techniczny rowu oraz rzędne wlotów do studzienek betonowych a nie głębokość rowu. Nadto biegły wskazał, że przesuszenie gleb organogenicznych zalegających lokalnie w nisko położonych partiach terenu przyległych do rowu stałoby się przyczyną jego murszenia czego nie stwierdzono. Skarżący kwestionując opinię biegłego w tym zakresie winien powołać dowody wskazujące na wadliwość opinii. Organ w wielu kwestiach może nie posiadać wiedzy umożliwiającej wkroczenie w merytoryczną zasadność opinii biegłego, ponieważ z reguły nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, które posiada biegły. Podważenie opinii biegłego w tym zakresie wymagało przedstawienia szczegółowej argumentacji, czego skarżący nie uczynił. Podkreślić także należy, że skarżący nie udowodnił także w żaden sposób faktu obniżenia plonów, ani związku tej okoliczności z robotami wykonanymi w rowie melioracyjnym i jego otoczeniu.

Z opinii biegłego wynikało, że między nieruchomościami skarżącego oraz uczestników postępowania znajduje się rów melioracyjny. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie tezy, że ciek wodny ma charakter naturalnego cieku wodnego, zatem zarzut dotyczący powołania biegłego nieodpowiedniej specjalności nie zasługuje na uwzględnienie.

Jednocześnie wskazać należy, że Prawo wodne z 2001 r. w art. 77 stanowiło, że

1. Utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej - do tej spółki.

2. Jeżeli obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie jest wykonywany, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustala, w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonywania.

W art. 64 ust. 1 Prawa wodnego z 2001 r. ustawodawca wskazał, że utrzymywanie urządzeń wodnych polega na ich eksploatacji, konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji. Zgodnie z art. 64 b cytowanej ustawy, w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, powodującego zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może, w drodze decyzji, nakazać przywrócenie poprzedniej funkcji urządzenia wodnego lub likwidację szkód, określając warunki i termin wykonania tych czynności. Organ winien ustalić czy wykonane przez uczestnika postępowania prace miały charakter konserwacji lub remontu zmierzającego do utrzymania urządzenia wodnego we właściwym stanie i czy roboty te nie powinny być wykonane w trybie art.64 b Prawa wodnego z 2001 r. Zaistniały problem wymagać może bowiem kompleksowego rozwiązania.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał za uzasadniony podniesiony w skardze zarzut pominięcia stanowiska biegłego powołanego w pkt. 5 wniosków opinii, co do okoliczności zaistnienia szkody na gruntach skarżącego w postaci osuwania się skarp na skutek pogłębienia i poszerzenia cieku wodnego. Postępowanie organu w tym zakresie oraz pominięcie wskazań biegłego co do sposobu usunięcia osuwisk, skutkowało naruszeniem art. 77 § 1 k.p.a., w sposób mogący wywrzeć istotny wpływ na wynik sprawy.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Ponownie rozstrzygając sprawę organ, winien uwzględnić zawartą w niniejszym wyroku ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania. Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zobowiązanie organu do wydania decyzji nakazującej J.Ż. przywrócenie stanu sprzed wykonania prac konserwacyjnych, jak również wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na gruncie działek nr [...] i [...] . Organ ponownie rozpoznając sprawę winien bowiem dokonać ustaleń faktycznych opartych na zgromadzonym materiale dowodowym lub nowych dowodach dopuszczonych z urzędu bądź zawnioskowanych przez strony.

Sąd na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie ze złożonym wnioskiem, zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w wysokości 780 zł, w tym kwotę 300 zł tytułem uiszczonego w sprawie wpisu sądowego oraz kwotę 480 zł tytułem kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, którego wysokość ustalono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U z 2015 poz. 1804 ze zm.).