Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2750/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6323 Zezwolenie i cofnięcie zezwolenia na prowadzenie domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Inne
Pomoc społeczna
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67  ust. 1 i  art. 130  ust. 2  pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Izabela Ostrowska Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi P. N. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za prowadzenie placówki opiekuńczej bez zezwolenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] września 2013 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania P. N. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], wymierzającą karę pieniężną w wysokości [...] zł za prowadzenie bez zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekłe chorym lub osobom w podeszłym wieku pod nazwą [...]. Od decyzji tej odwołał się P. N.

Minister wyjaśnił, że zgodnie z art. 67 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182), działalność w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku może być prowadzona po uzyskaniu zezwolenia wojewody. Wymóg uzyskania zezwolenia wynika z troski ustawodawcy o poziom usług świadczonych przez powyższe placówki i konieczność ochrony praw osób w nich przebywających. Ograniczenie działalności gospodarczej przez wprowadzenie wymogu uzyskania zezwolenia dopuszcza Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 22. Zgodnie z powyższym przepisem, ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny.

Minister podkreślił, że w celu uzyskania zezwolenia na prowadzenie tego rodzaju działalności, strona zobowiązana jest do złożenia stosownego wniosku (wraz z wymaganymi dokumentami). P. N. nie złożył stosownego wniosku, a prowadzona przez niego działalność (opieka nad osobami w podeszłym wieku, przewlekle chorymi oraz niepełnosprawnymi) całodobowa, z zakwaterowaniem odbywa się w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale bez wymaganego prawem zezwolenia.

Minister wskazał również, że w dniu [...] marca 2013 r. zespół inspektorów Wydziału Polityki Społecznej [...] Urzędu Wojewódzkiego przeprowadził kontrolę doraźną w placówce zapewniającej całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym oraz niepełnosprawnym pod nazwą "[...]" prowadzonej w ramach działalności gospodarczej P. N. W dniu kontroli przebywało w placówce [...] mieszkańców, w tym [...], a pozostałe osoby wymagały wspomagania w podstawowych czynnościach życiowych. Ustalono również, iż w placówce zatrudnione są [...]. W toku kontroli, z której sporządzono protokół, ustalono także, iż w trakcie oględzin budynku i pomieszczeń stwierdzono, że placówka nie spełnia standardu określonego w art. 68 i 68a ustawy o pomocy społecznej tj. brak jest windy (budynek dwukondygnacyjny), brak podjazdu dla osób niepełnosprawnych, a zejście do salonu posiada kilka schodów. Z protokołu tego wynika też, iż dokumentacja placówki nie została udostępniona inspektorom w dniu przeprowadzanej kontroli.

W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał również, iż P. N. zostało przesłane wystąpienie pokontrolne z dnia [...] marca 2013 r. sporządzone na podstawie przeprowadzonej kontroli w dniu [...] marca 2013 r. Natomiast pismem z dnia [...] maja 2013 r. skarżący został poinformowany o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary za prowadzenie działalności gospodarczej bez wymaganego zezwolenia, jak również o prawach przysługujących stronie w trakcie postępowania.

Minister wskazał również, iż organ pierwszej instancji ustalił, iż wbrew twierdzeniom skarżącego Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] nie zawarł z nim umowy dotyczącej prowadzenia rodzinnego domu pomocy.

Minister wyjaśnił, że art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że kto bez zezwolenia prowadzi placówkę zapewniającą całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym lub osobom niepełnosprawnym, w której przebywa więcej niż [...] osób podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł.

Minister wskazał także, iż bezspornie z materiału dowodowego sprawy tj. z protokołu kontroli, informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i wyjaśnień strony wynika, iż w kontrolowanej placówce jest prowadzona działalność o charakterze całodobowej, z zakwaterowaniem, opieki nad osobami w podeszłym wieku, przewlekle chorymi oraz niepełnosprawnymi, a podmiot prowadzący placówkę P. N. nie posiada wymaganego prawem zezwolenia.

Minister Pracy i Polityki Społecznej stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ocenił istniejący stan faktyczny i prawny.

W odniesieniu do odwołania skarżącego Minister wskazał, iż nie kwestionuje intencji skarżącego jakim jest niesienie pomocy ludziom starszym i potrzebującym opieki, jednakże podjęcie się takiego działania w formie zapewnienia im całodobowej opieki wymaga spełnienia odpowiednich standardów i uzyskania zezwolenia wojewody.

W związku z tym podmiot chcący prowadzić taką działalność najpierw winien stworzyć odpowiednie warunki wymagane prawem, a na końcu przyjmować mieszkańców.

Na powyższą decyzję skargę do Sądu złożył P. N. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego nie zostały mu doręczone (nie otrzymał informacji o awizacji przesyłek) w związku z czym nie wiedział o tym, iż ma wystąpić z wnioskiem do wojewody o wydanie zezwolenia. Wskazał również, iż prowadzona przez niego działalność pod nazwą [...] odbywa się w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Wskazał także, iż bardzo trudno jest uzyskać stosowne zezwolenie na prowadzenie domu opieki nad osobami starszymi, w sytuacji, w której nie posiada własnego budynku, a osoba od której budynek wynajmuje nie wyraża zgody na przebudowę, tak aby spełniał wymogi wskazane w ustawie o pomocy społecznej. Podniósł również, iż prowadzona przez niego działalność wynika z jego dobrego serca, a placówka, którą prowadzi spełnia wysokie standardy, co potwierdzają sami mieszkańcy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.

Analiza akt administracyjnych sprawy, zdaniem Sądu dowodzi, iż organy administracji publicznej prowadziły postępowanie administracyjne w sposób prawidłowy, dokładnie ustaliły stan faktyczny i prawny w sprawie, a także właściwie zastosowały przepisy procedury administracyjnej, jak i prawa materialnego. Podjęte zaś rozstrzygnięcia wyczerpująco przedstawiły w uzasadnieniach podjętych decyzji.

Przedstawiając to stanowisko Sąd na wstępie wskazuje, że wydanie decyzji przez Wojewodę [...] zostało poprzedzone czynnościami zmierzającymi do ustalenia, czy działalność prowadzona przez skarżącego wymagała zezwolenia określonego w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182). Przed wydaniem decyzji przeprowadzono kontrolę w dniu [...] marca 2013 r., z której sporządzono protokół. Pod uwagę organ wziął również treść wpisu do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez P. N.

Wpis ten obejmował pomoc społeczną z zakwaterowaniem. Z akt administracyjnych sprawy wynika także, iż z przeprowadzonej kontroli sporządzono [...] marca 2013 r. wystąpienie pokontrolne, które zostało pokwitowane przez skarżącego w dniu [...] kwietnia 2013 r. Z wystąpienia tego wynikało wprost, iż skarżący musi wystąpić o stosowne zezwolenie na prowadzoną przez niego działalność. Po otrzymaniu tego zarządzenia skarżący w żaden sposób się do niego nie odniósł, nie kwestionując tym samym faktów w nim przedstawionych. Skarżący nie zakwestionował również w żaden sposób tego, iż prowadzona przez niego działalność nie wymagała zezwolenia. Taki zarzut nie został zawarty również w rozpoznawanej skardze.

W tym miejscu odnieść należy się do zarzutu skargi, iż organ nie zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie. Zarzut ten należy uznać za chybiony, gdyż z akt administracyjnych sprawy wynika, iż organ zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania pismem z dnia [...] maja 2013 r., które zostało przesłane na adres skarżącego wskazany w jego piśmie z dnia 13 marca 2013 r. Zawiadomienie to zostało prawidłowo dwukrotnie awizowane i jako nie podjęte w terminie zostało zwrócone do nadawcy. W związku z czym uznać należy, iż zostało ono skutecznie doręczone skarżącemu na podstawie art. 44 k.p.a. Poza tym wskazać należy, iż skarżący wiedział o przeprowadzonej kontroli chociażby z otrzymanego zarządzenia pokontrolnego z dnia [...] marca 2013 r., którego odbiór osobiście pokwitował, a w dniu 13 marca 2013 r. złożył w siedzibie urzędu wojewódzkiego wyjaśnienia dotyczące prowadzonego przez niego [...].

Ponadto zdaniem Sądu organ przeprowadzając kontrolę w dniu [...] marca 2013 r. słusznie ustalił, iż skarżący P. N. prowadzi bez wymaganego zezwolenia placówkę zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekłe chorym lub starszym. W związku z czym organ zobowiązany też był do zastosowania sankcji wynikającej z art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że kto bez zezwolenia prowadzi placówkę zapewniającą całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym lub osobom niepełnosprawnym, w której przebywa więcej niż [...] osób podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, co potwierdza przeprowadzona kontrola w dniu [...] marca 2013 r., z której wynika, iż w dniu kontroli w placówce przebywało [...] osób.

Wskazać też należy, iż organ wydający decyzję w tym przedmiocie nie ma jakiejkolwiek swobody w zakresie oceny celowości lub wysokości nakładanej kary. Podyktowane jest to troską ustawodawcy o los podopiecznych tego rodzaju placówek oraz koniecznością zagwarantowania pensjonariuszom godnych i bezpiecznych warunków pobytu. Oznacza to, że w każdym wypadku stwierdzenia faktu prowadzenia działalności gospodarczej bez wymaganego prawem zezwolenia na prowadzenie placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym lub niepełnosprawnym, istnieje konieczność nałożenia kary. Wysokość kary uzależniona jest jedynie od tego, czy w placówce przebywa mniej niż [...] osób, czy więcej niż [...].

Nie ma przy tym znaczenia, z jakich przyczyn podmiot prowadzący placówkę, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy, w dacie wymierzenia kary, nie legitymował się zezwoleniem na prowadzenie przedmiotowej działalności. Dla zastosowania przepisu z art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy istotne znaczenie miało jedynie to, czy w momencie wydania decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej dany podmiot posiadał zezwolenie, czy też zezwolenia tego nie posiadał. W związku z tym argumenty skarżącego, iż uzyskanie przez niego stosownego zezwolenia byłoby bardzo trudne z uwagi na to, iż budynek w którym prowadzi dom opieki nie jest jego własnością, a właściciel tego budynku nie wyraża zgody na żadne przebudowy w celu dostosowania budynku do wymogów wynikających z ustawy o pomocy społecznej nie mają żadnego znaczenia.

Sąd w pełni zgadza się też ze stanowiskiem organu, iż podmiot chcący prowadzić taką działalność najpierw winien stworzyć odpowiedni warunki wymagane przepisami prawa, aby budynek w którym mieścić się będzie placówka opiekuńcza spełniał standardy, potem uzyskać zezwolenie wojewody, a na końcu przyjmować mieszkańców. W niniejszej sprawie skarżący tego nie dopełnił, w związku z czym organ musiał nałożyć na skarżącego karę.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.