Postanowienie NSA, sygn. akt II GNP 1/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Odrzucono skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 178, art. 285l, art. 285h § 3, art. 285a § 1, art. 285f § 1 i § 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi J. L. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 764/08 w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej postanawia: odrzucić skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 764/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J. L. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

W dniu 26 czerwca 2009 r. skarżąca wniosła skargę kasacyjną, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie.

Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2009 r. Sąd stwierdził prawomocność wyroku, które następnie postanowieniem z dnia 18 marca 2010 r. zostało uchylone. Sąd I instancji postanowieniem z dnia 18 marca 2010 r. odrzucił skargę kasacyjną. Skarżąca zaskarżyła zażaleniem powyższe postanowienie.

Postanowieniem z dnia 14 lipca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie z dnia 10 maja 2010 r. w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i przekazał wniosek w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

W dniu 11 czerwca 2011 r. na biuro podawcze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wpłynęła skarga J. L. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 764/08.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 285a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy przez jego wydanie została stronie wyrządzona szkoda a zmiana lub uchylenie orzeczenia w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch lat od jego uprawomocnienia się (art. 285f § 1 p.p.s.a.). Skargę nieopłaconą, wniesioną naruszeniem art. 175 § 1 ww. ustawy oraz skargę, której braków strona nie uzupełniła w terminie sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym (art. 285f § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 285l powołanej ustawy, w przypadkach nieuregulowanych przepisami działu VII A p.p.s.a., dotyczącego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, do postępowania wywołanego wniesieniem takiej skargi stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Zatem – zgodnie z odpowiednio stosowanym art. 178 p.p.s.a. – sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

W świetle przytoczonych regulacji – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – skoro skarga przewidziana art. 285a § 1 p.p.s.a. przysługuje od prawomocnego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego i wnosi się ją w terminie liczonym od uprawomocnienia zaskarżonego orzeczenia, to nie powinno budzić wątpliwości, iż skutecznie skargę taką można wnieść wyłącznie po uprawomocnieniu się skarżonego orzeczenia. Co do zasady czynności procesowe przedwczesne uważa się za niedopuszczalne (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 346/08 i powołane tam orzeczenia Sądu Najwyższego: postanowienia SN z dnia 24 stycznia 1997 r. I PKN 1/97 OSNP 1997/18/342, z dnia 15 marca 2000 r. I PKN 406/00 OSNP 2002/8/190, z dnia 14 września 2004 r., III CZ 74/04 - niepublikowane).

Tym samym skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia – wniesioną od orzeczenia nieprawomocnego w dacie jej wniesienia – uznać należy za niedopuszczalną.

W rozpoznawanej sprawie skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2008 r. wniesiono 11 czerwca 2011 r. W tej dacie wyrok ten nie posiadał waloru prawomocności. Poza sporem bowiem postanowieniem z dnia 18 marca 2010 r. uchylono wcześniejsze postanowienie o stwierdzeniu jego prawomocności, a wobec skutecznego wniesienia przez stronę zażalenia postanowienie z dnia 18 marca 2010 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej od ww. wyroku nie uprawomocniło się.

Tymczasem zgodnie z art. 168 § 1 p.p.s.a. orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje co do niego środek odwoławczy. Nie ulega wątpliwości, że prawomocność oznacza ostateczne zakończenie postępowania w sprawie. Tak więc do czasu uprawomocnienia się postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie można stwierdzić, że od zaskarżonego tą skargą kasacyjną wyroku sądu I instancji środek zaskarżenia nie przysługuje.

Dodać nadto należy, iż z akt sprawy wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 lipca 2010 r. uchylił odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku ww. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2008 r.

Wprawdzie złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego od orzeczenia sądu lub wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności polegającej na usunięciu braków formalnych środka odwoławczego od tego orzeczenia, jeżeli wniosek został prawomocnie oddalony, nie ma wpływu na datę jego uprawomocnienia się (por. wyr. SN z dnia 8 sierpnia 1995 r., II CRN 83/95, OSNC 1995, nr 11, poz. 167).

Jednakże ewentualne przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od zaskarżonego w tej sprawie wyroku otworzy drogę do jego kontroli w drodze innego środka prawnego niż skarga przewidziana art. 285a § 1 p.p.s.a.

Wobec powyższego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2008 r. – jako przedwczesną i tym samym niedopuszczalną – należało odrzucić.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w związku z art. 285l oraz 285h § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.