Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SAB/Gl 31/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
658
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono bezczynność organu  - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1 pkt 1 i 3,  art. 149 par. 1a,  art. 149 par. 2,  art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Rafał Wolnik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 maja 2022 r. sprawy ze skargi J. S. i S. S. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych 1. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku strony w terminie 30 dni od otrzymania akt administracyjnych; 4. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 3000 (trzech tysięcy) złotych; 5. oddala skargę w pozostałym zakresie; 6. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżących kwotę 614 (sześćset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

J.S. i S.S. (dalej – Skarżący, Strony) wnieśli skargę z dnia 24 lutego 2021 r. (prawidłowa data to – 24 lutego 2022 r.) na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (dalej – organ) w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego i udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowanych, prowadzonej pod numerem [...]. Skarżący zawarli w niej żądanie:

1) zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. do wydania w ciągu miesiąca decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty;

2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania;

3) stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

4) wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.);

5) przyznanie od organu na rzecz Skarżących sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,

6) zasądzenie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Skarżących kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej – Wojewódzki Inspektor) decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił w całości decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] r. znak [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. Od tamtego czasu, jak twierdzi pełnomocnik Skarżących, organ nie podjął jakichkolwiek czynności, w tym nie przesłał do organu nadzoru złożonego przez Strony ponaglenia datowanego na dzień 20 sierpnia 2021 r. Nie zawiadomił również Skarżących o przyczynach niezałatwienia sprawy oraz wyznaczonym nowym terminie, co według pełnomocnika, stanowi o naruszeniu art. 36 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę z dnia 1 kwietnia 2022 r. organ wyraził pogląd o jej niezasadności. W jej treści przedstawił przebieg sprawy od momentu wydania dla inwestora pozwolenia na budowę. Wskazał również, że wspomnianą decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Inspektor uchylił w całości jego decyzję nr [...] z dnia [...] r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, a sprawę przekazał mu do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał m.in. na potrzebę wyłączenia z przedmiotowej sprawy kwestii muru oporowego i wszczęcia odrębnego postępowania legalizacyjnego w odniesieniu do tego obiektu, w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm. – dalej u.p.b.).

Jak zaznaczył organ, już wcześniej, bo w dniu 16 kwietnia 2020 r. pełnomocnik Skarżących wystąpił z wnioskiem o nakazanie w trybie art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. rozbiórki budowali ziemnej wykonanej na działce nr [...], w postaci nasypu ziemnego, wzmocnionego na zachodniej granicy murem oporowym.

Organ ustosunkowując się do podania, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] (znak [...]) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie. Wskutek zażalenia wniesionego przez pełnomocnika Stron, Wojewódzki Inspektor postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] uchylił rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyraził pogląd, że w sprawie wszczętej wnioskiem Skarżących nie odniesiono się w sposób wyczerpujący do kwestii wykonania muru oporowego na działce nr [...]. Wykonanie takiej budowli, w ocenie Wojewódzkiego Inspektora, bez wymaganego pozwolenia na budowę oznaczałoby konieczność wszczęcia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 u.p.b. Samo nasypanie terenu w celu utworzenia wzniesienia stanowi istotne odstępstwo, które winno być rozpatrywane na podstawie procedury naprawczej (art. 50-51 u.p.b.). Z tego powodu organ odwoławczy uznał, że sprawa powinna być ponownie rozpatrzona przez organ I instancji.

Wskutek powyższego organ wszczął pod nr [...] odrębne postępowanie w przedmiocie wykonania bez wymaganego pozwolenia na budowę muru oporowego na działce numer [...] w B. O fakcie tym powiadomiono pismem z dnia 7 maja 2021 r. inwestora oraz właścicieli działek sąsiednich.

Tego samego dnia, tj. 7 maja 2021 r. przekazano akta Wojewódzkiemu Inspektorowi, który zobligowany był do ich przesłania WSA w Gliwicach w związku z wniesieniem skargi na powyższe postanowienie z dnia [...] r.

Organ wyjaśnił, że z racji na to, że sprawa zaskarżona dotyczy nasypu ziemnego i muru oporowego podobnie, jak ta prowadzona pod nr [...], dalsze czynności podjął po zwrocie akt przez Wojewódzkiego Inspektora wraz z kopią prawomocnego wyroku WSA w Gliwicach z dnia 7 lipca 2021 r. o sygn. akt II SA/Gl 446/21. Jak zaznaczono, nastąpiło to w dniu 18 lutego 2022 r.

Następnie organ podjął czynności:

– w sprawie [...] - wydał postanowienie nr [...] z dnia [...] r. o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych związanych z budową muru oporowego na działce nr [...] oraz o nałożeniu na właścicieli tej działki obowiązku przedstawienia wymaganych dokumentów legalizacyjnych dotyczących budowy tego muru;

– sprawie [...] - pismem z dnia 1 kwietnia 2022 r. zawiadomił strony postępowania, że ponownie zostanie rozpoznana sprawa robót budowlanych wykonywanych na działce nr [...] w B. przy ul. [...], które wykonane zostały w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

Końcowo organ zauważył, że na opóźnienie miał wpływ stan epidemii oraz problemy z obsadą kadrową Inspektoratu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz nie w pełnym jej zakresie.

Niniejsza sprawa dotyczy bezczynności, jak również przewlekłego prowadzenia postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowanych,

Przystępując do rozważań należy nade wszystko wyjaśnić co należy rozumieć pod pojęciem bezczynności organu oraz pod pojęciem przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. o bezczynności organu można mówić w sytuacji, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z kolei, przewlekłość postępowania oznacza stan, w którym postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). To ustawowe rozumienie przedstawionych pojęć jest zbieżne z ich postrzeganiem w nauce prawa i postępowania administracyjnego oraz w judykaturze.

Nie ulega wątpliwości, że w znaczeniu językowym, desygnatem określenia "bezczynny" jest sformułowanie "niewykonujący celowego zajęcia", czy "nic nierobiący" (zob. B. Dunaj red. Słownik współczesnego języka polskiego, t. 1, Warszawa 1998, s. 48). Z kolei w doktrynie definiuje się bezczynność organu administracji publicznej jako niewykonanie przez ten organ kompetencji w terminie wskazanym ustawą lub w sytuacji objętej hipotezą normy (zob. P. Dobosz, Milczenie i bezczynność w prawie administracyjnym, Kraków 2011, s. 73).

Zachowanie to wykazuje pewne podobieństwo do przewlekłości działania sprawiające, że niekiedy - w ujęciu teoretycznym - bezczynność organu klasyfikuje się jako przejaw przewlekłości postępowania. Jak bowiem stwierdza P. Dobosz, przewlekłość postępowania może przybierać trojakiego rodzaju postać: statyczną, dynamiczną oraz mieszaną (P. Dobosz, op. cit., s. 73). Do klasyfikacji tej w swoich rozważaniach nawiązuje także J.P. Tamo (zob. J.P. Tamo, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 45).

Przewlekłość statyczna jest synonimem bezczynności - wyraża się ona zanikiem jakichkolwiek działań podejmowanych przez organ administracyjny czy sądowy, po wszczęciu postępowania. Z kolei, przewlekłość dynamiczna przyjmuje formę nadczynności organu - w trakcie postępowania podejmowane są z dużym natężeniem czynności procesowe, które jednak nie przybliżają tej procedury do zakończenia. Sprowadza się ona więc do podejmowania czynności zbędnych. Natomiast postać mieszana przewlekłości przejawia się zmieniającym się natężeniem czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej. W tym wypadku bezczynność organu przeplata się z jego nadaktywnością i wykonywaniem czynności zbędnych (P. Dobosz, op. cit., s. 73 - 75).

W charakterystyczny sposób bezczynność organu ujął J.P. Tamo stwierdzając, że w przypadku jej wystąpienia i skargi na to zachowanie, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (J.P. Tamo, op. cit., s. 43). W podobny sposób bezczynność zdefiniował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przyjmując, iż ma ona miejsce w sytuacji, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 grudnia 2016 r. sygn. akt I SAB/Łd 9/16, Lex nr 2187122).

Z kolei, przewlekłe prowadzenie postępowania wyraża się jego nieefektywnością - polega na wykonywaniu czynności zbędnych, bądź na wykonywaniu czynności pozornych, a także na powstrzymywaniu się od podejmowania czynności niezbędnych do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji, prowadzi to do nieracjonalnego przedłużenia terminu załatwienia sprawy (J.P. Tamo, op, cit., s. 44). W podobny sposób przewlekłość zdefiniował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przyjmując, że ma ona miejsce w sytuacji, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle zasady szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 stycznia 2017 r. sygn. akt I SAB/Sz 12/18, Lex nr 2220877).

Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

Z powyższego wynika, że możliwość wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania jest w istocie czasowo ograniczona, a mianowicie skarga może zostać złożona jedynie w czasie trwania niepożądanego stanu bezczynności lub przewlekłości. Innymi słowy, można ją złożyć do czasu wydania decyzji, postanowienia czy załatwienia sprawy w inny prawem przewidziany sposób. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze (zob. uchwała NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19, ONSAiWSA 2020/6/79; postanowienie NSA z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18, Lex nr 3067911). Zapatrywanie to wynika wprost z treści przywołanego wyżej art. 149 § 1 p.p.s.a.

Zatem termin "w każdym czasie", którym posłużył się ustawodawca w art. 53 § 2b p.p.s.a., a który jest właściwy do wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, musi być postrzegany w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego, co prowadzi do wniosku, że możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności "oprotestowanego" wniesionym ponagleniem, aż do załatwienia sprawy, której bezczynność dotyczy (zob. P. Dobosz, Milczenie i bezczynność w prawie administracyjnym, Kraków 2011, s. 326).

Dodać trzeba, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 14 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem kontroli sądowej nie jest objęty określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie (wydać rozstrzygnięcie kończące postępowanie), w określonym przez prawo terminie.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organ dopuścił się tak rozumianej bezczynności, jak również przewlekłego prowadzenia postępowania.

O zasadności tego twierdzenia świadczy to, że od momentu wydania decyzji kasatoryjnej przez Wojewódzkiego Inspektora, co miało miejsce [...] r., organ nie podjął w tej konkretnej sprawie jakichkolwiek czynności, aż do 1 kwietnia 2022 r., kiedy to poinformował strony o przystąpieniu do ponownego jej rozpoznania.

W międzyczasie toczyło się odrębne postępowanie dotyczące wykonania bez pozwolenia na budowę muru oporowego. W jego ramach, w pierwszej fazie odmówiono Skarżącym jego wszczęcia (prowadzone pod nr [...]). Następnie – uwzględniając stanowisko Wojewódzkiego Inspektora wyrażone w postanowieniu z dnia [...] r. wydanym na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w przedmiocie odmowy wszczęcia wspomnianego postępowania – dokonano jego wszczęcia w dniu 7 maja 2021 r. (nr sprawy [...]). Na postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] r. Strony wniosły skargę do WSA w Gliwicach, który ją oddalił wyrokiem z dnia 7 lipca 2021 r. Jak zaznaczył organ, oczekiwał on na to orzeczenie sądu administracyjnego, dostrzegając jego znaczenie dla niniejszej sprawy. Nie można jednak przychylić się do tego, aby te wyjaśnienia pozwalały uzasadnić bezczynność organu, która doprowadziła także do przewlekłego prowadzenia postępowania. Otóż wyrok dotyczył odrębnego postępowania, które przede wszystkim związane było z rozstrzygnięciem tego, czy zaistniała przeszkoda do procedowania w sprawie związanej z wykonaniem muru oporowego bez pozwolenia na budowę. Natomiast postępowanie, którego dotyczy skarga odnosi się do innych kwestii, a mianowicie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Wydanie rozstrzygnięcia w tej ostatniej kwestii nie było uzależnione od zakończenia postępowania dotyczącego wykonania muru oporowego bez pozwolenia na budowę i odwrotnie. Zatem okoliczność ta nie może usprawiedliwiać zachowania organu.

Niezależnie od tego wskazać należy, że nawet gdyby przyjąć zasadność oczekiwania na orzeczenie sądu administracyjnego (co zostało wcześniej zanegowane), to zwraca uwagę fakt, że wyrok zapadł 7 lipca 2021 r., a pierwsza czynność podjęta została dopiero w dniu 1 kwietnia 2022 r. Nie można tego jednak tłumaczyć zwrotem w dniu 18 lutego 2022 r. akt wraz z odpisem prawomocnego orzeczenia WSA w Gliwicach z dnia 7 lipca 2021 r. Po pierwsze, przypomnieć należy, że akta te dotyczyły innej przedmiotowo sprawy niż ta, która jest przedmiotem skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. Nie były mu zatem niezbędne dla procedowania w niniejszej sprawie. Po drugie, Sądowi z urzędu wiadomym jest, że akta zostały przygotowane do wyekspediowania do Wojewódzkiego Inspektora już w dniu 24 listopada 2021 r. Bierne oczekiwanie na ich zwrot organu uznawane jest za bezczynność (zob. wyrok NSA z dnia 11 marca 2022 r. sygn. akt I OSK 2209/21, CBOIS).

Braki kadrowe organu – podnoszone w odpowiedzi na skargę - mogą być wprawdzie od niego niezależne, jednak nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony i wpływać na ograniczenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, w postępowaniu prowadzonym w sposób wnikliwy i szybki. Dlatego też ta okoliczność, jak również wystąpienie stanu epidemii, nie usprawiedliwia sposobu procedowania w sprawie.

Oceniając, czy powyższa bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. wskazać należy, że pojęcie to oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, co ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Dokonując więc oceny, czy naruszenie prawa ma rażący charakter, nie można poprzestać wyłącznie na prostym zestawieniu terminów, ale należy wziąć pod uwagę wszelkie uwarunkowania, przede wszystkim wynikające z przepisów prawa materialnego obowiązki organu, które implikują podejmowanie czynności dla merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Zatem orzeczenie o kwalifikowanej (rażącej) formie przewlekłości winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (zob. wyroki NSA: z dnia 6 sierpnia 2019 r. sygn. akt II OSK 1802/19; z dnia 4 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 3374/18; z dnia 17 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 2171/17).

Mając to na uwadze należy przyjąć, że bezczynność, jaki przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie miała charakter rażący. Za twierdzeniem tym przemawia przede wszystkim to, że organ nie przedsięwziął jakichkolwiek czynności w sprawie począwszy od chwili wydania w dniu [...] r. przez Wojewódzkiego Inspektora decyzji kasatoryjnej do dnia 1 kwietnia 2022 r., kiedy to powiadomił strony o przystąpieniu do ponownego jej rozpoznania. Co więcej, do działania nie zmobilizowało organu również ponaglenie pełnomocnika Skarżących z dnia 20 sierpnia 2021 r. i co nie istotne nie zostało ono przekazane organowi wyższego rzędu, do czego obliguje art. 37 § 3 pkt 1 k.p.a.

Z kolei - w myśl art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Mając zatem na uwadze, że organ nie wydał decyzji kończącej postępowanie pierwszoinstancyjne, zobowiązano go do rozpoznania sprawy w terminie 30 dni od otrzymania akt administracyjnych. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że Skarżący nie są inwestorami. Dlatego też wskazany nakaz odniesiono do sprawy toczącej się wobec inwestora.

W skardze zostało zawarte żądanie wymierzenia organowi grzywny w wysokości określonej w art. 149 § 2 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. Zajmując się tą kwestią stwierdzić należy, że celem skargi na bezczynność jest jej zwalczenie oraz doprowadzenie do zakończenia postępowania w sprawie. W związku z tym zastsowanie tego środka represyjnego ma charakter przede wszystkim prewencyjny oraz ma służyć zwalczaniu bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania. Celem tego środka jest oddziaływanie mobilizujące i prewencyjne na organ. W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy zaistniały okoliczności do wymierzenia organowi grzywny. Przemawia za tym długi okres nie podejmowania jakichkolwiek działań w sprawie (od [...] r. do 1 kwietnia 2022 r.), a także brak reakcji organu na ponaglenie Stron z dnia 20 sierpnia 2021 r., które ponadto nie zostało przekazane organowi wyższego rzędu. Nie bez znaczenia jest również to, że nawet skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania de facto nie zmotywowało organu do przedsięwzięcia konkretnych i istotnych czynności w sprawie. Z pewnością w tych kategoriach nie może być postrzegane pismo organu zawiadamiające strony o przystąpieniu do ponownego rozpatrzenia sprawy, które nota bene sporządzone zostało dopiero po miesiącu od wpływu skargi. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, wskazane cele grzywny określonej w art. 149 § 2 p.p.s.a. będą zrealizowane w sytuacji wymierzenia jej w kwocie 3.000 zł.

Odnośnie żądania przyznania od organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a., Sąd stanął na stanowisku o jego niezasadności. Argumentując je podnieść przyjdzie, że art. 149 § 2 p.p.s.a. daje sądowi możliwość, a nie nakłada na niego obowiązku, w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie sprawy, wymierzenia organowi grzywny lub przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej. Sąd powinien przede wszystkim mieć na uwadze funkcje jakie środki te pełnią. Przyznanie od organu określonej sumy pieniężnej stanowi nie tyle bowiem sankcję dla organu za wadliwe prowadzenie postępowania, co rekompensatę dla strony za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich doznała na skutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (zob. wyrok NSA z dnia 11 marca 2020 r. sygn. akt I GSK 70/20, Lex nr 3065344). Zatem wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie. W uzasadnieniu tym Skarżący powinni nawiązać do uszczerbku wywołanego bezczynnością lub przewlekłością postępowania (zob. wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 3271/19, Lex nr 3046125). Tymczasem z uzasadnienia wniosku o przyznanie sumy pieniężnej nie wynika, aby taki uszczerbek został poniesiony przez Skarżących. Ponadto zwrócić należy uwagę, że to przede wszystkim inwestor jest zainteresowany jak najszybszym zakończeniem postępowania. Z kolei dla pozostałych stron, a więc i Skarżących, termin wydania rozstrzygnięcia co do zasady nie powinno mieć większego znaczenia. Pełnomocnik Skarżących nie przedstawił żadnej argumentacji, która przeczyłaby temu ogólnemu założeniu.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł w pkt 1, 2 i 3 sentencji na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. O wymierzeniu organowi grzywny w wysokości 3.000 zł orzeczono na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Natomiast o oddaleniu skargi w pozostałym zakresie (pkt 5 sentencji) orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Sąd orzekł o kosztach na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 614 zł, obejmujące wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł, opłatę od pełnomocnictwa w kwocie 34 zł, koszty zastępstwa procesowego, określone w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800 z późn. zm.).