Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2468/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne: Akta stanu cywilnego
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.) Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 marca 2021 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany nazwiska oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] września 2020 r. Nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, poz. 695, poz. 1298) w związku z art. 4 ust. 1 i art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. z 2020 r. poz. 707), po rozpatrzeniu odwołania A. S. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego W. z dnia [...] lipca 2020 r., nr [...] orzekającą o odmowie zmiany nazwiska wymienionego na nazwisko K..

W uzasadnieniu organ wskazał, że 2 czerwca 2020 r. do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego W. wpłynął wniosek A. S. o zmianę nazwiska na nazwisko K.. Po rozpatrzeniu wniosku, organ I instancji decyzją z [...] lipca 2020 r., orzekł o odmowie zmiany nazwiska wymienionego. W uzasadnieniu Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego W. wskazał, że zmiana nazwiska może nastąpić tylko z ważnych powodów, wymienionych przykładowo w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska, w trybie i na zasadach w niej określonych. W ocenie Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego W. wskazane przez A. S. powody nie spełniają żadnej z przesłanek, o których jest mowa w wyżej przywołanym przepisie.

Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem wnioskodawca wniósł, odwołanie do Wojewody [...].

Rozpatrując sprawę Wojewoda [...] stwierdził, że nie zasługuje ono na uwzględnienie.

Dalej organ wyjaśnił, że odwołujący się wniosek o zmianę nazwiska uzasadnił tym, że całe jego życie zawodowe skoncentrowane jest w sektorze usług finansowych. Przez wiele lat rozwijał swoją karierę zawodową regularnie awansując. W październiku 2018 r., w związku z zarzutami Prokuratury Regionalnej W. wobec członków zarządu i rady nadzorczej firmy [...] S.A., został zatrzymany przez policję, a następnie tymczasowo aresztowany na okres 7 miesięcy. O przedmiotowej sprawie szeroko informowały media łącząc go z przestępczą działalnością. Wnioskodawca został zwolniony z pracy z uwagi na utratę zaufania przez pracodawcę i od października 2018 r. nie może znaleźć żadnej pracy w zawodzie, zgodnej z jego wykształceniem ekonomicznym. Chce zaś nadal pracować w sektorze finansowym, jednak z uwagi na fakt, że jego nazwisko kojarzone jest z w/w aferą , nikt nie chce go zatrudnić, traktując jako kryminalistę. Zmiana nazwiska pozwoli mu zaś na aplikowanie do firm sektora finansowego bez kojarzenia go ze sprawą kryminalną. Wnioskodawca pomimo trudnej sytuacji nie zgadza się jednak na podjęcie pracy poniżej posiadanych kwalifikacji.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona wskazała, że wniosek o zmianę nazwiska na nazwisko K. (babci) oraz jego uzasadnienie spełniają, jego zdaniem, kryterium ważnych powodów, wskazanych w ustawie o zmianie imienia i nazwiska. Odwołujący oświadczył, że mimo iż nie został skazany ani nawet nie skierowano wobec niego aktu oskarżenia, przez media jest wiązany z aferą firmy [...] S.A.. Uniemożliwia mu to normalną codzienną egzystencję, w tym znalezienie pracy. Z uwagi na zamiłowanie do wykonywanego zawodu oraz ogromne doświadczenie, chciałby ponownie podjąć pracę w sektorze finansowym. Jednak jego aplikacje są odrzucane już na etapie składania CV, gdy potencjalni pracodawcy widzą jego nazwisko. Odwołujący czuje się wykluczony społecznie, dyskryminowany i szykanowany. Zmiana nazwiska pozwoliłaby mu na przejście pierwszego etapu rekrutacji i zaprezentowanie swojej wiedzy i doświadczenia zawodowego by przekonać potencjalnego pracodawcę do jego zatrudnienia na stanowisku, o jakie aspiruje. Z uwagi na powyższe zmiana dotychczasowego nazwiska nie jest przejawem kaprysu, tylko wynika z trudnej sytuacji życiowej odwołującego. Odwołujący zarzucił ponadto skarżonej decyzji lakoniczne uzasadnienie, czym naruszono art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a.

Rozpoznając sprawę Wojewoda wskazał, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy o zmianie imienia i nazwiska. Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 ww. ustawy zmiany imienia i nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany:

1. imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka,

2. na imię lub nazwisko używane,

3. na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione,

4. na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada.

Pojęcie "ważne powody" należy do tak zwanych pojęć nieokreślonych, nieostrych, których wykładnia nie może nosić cech dowolności i nie może przekraczać dopuszczalnej granicy swobody interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego. Ocena, czy istnieją "ważne powody" nie może wynikać jedynie z subiektywnego przekonania osoby żądającej zmiany, ale musi również sprostać zobiektywizowanym i zracjonalizowanym kryteriom oceny. "Ważne powody" zostały wymienione właśnie w art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie imienia i nazwiska przykładowo, co oznacza, że katalog ten nie ma charakteru zamkniętego (zob. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 7 października 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 83/09 i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyrokach z 24 września 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 147/08 i z 20 października 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 457/10). Powołany przepis formułuje dwie podstawowe zasady rozpatrywania wniosków o zmianę imienia i nazwiska. Pierwsza zasada sprowadza się do stwierdzenia, że chociaż imię i nazwisko jest dobrem osobistym każdego człowieka, którym może on swobodnie dysponować, to jednak swoboda ta nie ma charakteru zupełnego. Do zmiany imienia i nazwiska nie jest bowiem wystarczająca sama wola osoby zainteresowanej. Musi być ona uzasadniona ważnymi powodami. Takie ograniczenie dowolności jest konsekwencją zasady stabilizacji imion i nazwisk, które służyć mają przede wszystkim identyfikacji konkretnej osoby. Częste i całkowicie dowolne zmiany imion i nazwisk mogłyby prowadzić do wielu utrudnień w tym zakresie. Jeśli organom orzekającym w sprawach zmiany imienia i nazwiska przyznano uprawnienie do badania ważkości oraz zasadności przyczyn zmiany imienia, i nazwiska, a jednocześnie obarczono je obowiązkiem niedopuszczenia do naruszenia dobra osobistego wnioskodawcy, to nie mogą one bezkrytycznie uwzględniać wszystkich wniosków o zmianę imienia i nazwiska. Sama wola wnioskodawcy co do zmiany imienia i nazwiska nie stanowi przesłanki samej w sobie, jeżeli nie jest poparta ważnymi powodami (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17 lipca 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 410/13).

Przedstawione przez wnioskodawcę argumenty przemawiające jego zdaniem za zmianą, z uwagi na niemożność podjęcia pracy w konkretnej branży, tj. w sektorze finansowym, oraz na powiązanie odwołującego z aferą kryminalną firmy [...] S.A. i jego tymczasowe aresztowanie, w ocenie organu odwoławczego, nie dają jednak podstaw do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodzą ważne powody uzasadniające żądaną zmianę nazwiska.

Wnioskodawca nie wskazał żadnego czynnika, który byłby przejawem obiektywnej, zewnętrznej konieczności, czy zasadności używania nowego nazwiska. Okoliczności przedstawione przez wymienionego są wyłącznie przejawem jego subiektywnej woli, nie zaś obiektywnych uwarunkowań. Trudność w podjęciu pracy w sektorze finansowym nie wynika z tego, jakie nazwisko obecnie nosi, ale z sytuacji, w jakiej się znalazł.

W ocenie organu nawet jeśli wymieniony posługiwałby się innym nazwiskiem, to wszelkie dokumenty, jakie przedstawi potencjalnemu pracodawcy (dyplomy, świadectwa pracy, potwierdzenia ukończonych kursów itp.) zawierałyby jego poprzednie nazwisko. Zatem zmiana nazwiska przez odwołującego nie pozwoliłaby mu odciąć się od afery kryminalnej firmy [...] S.A., z którą jest utożsamiany, podczas ubiegania się o pracę. Wnioskodawca, jeżeli jest w trudnej sytuacji materialnej, może starać się o pracę w innej dziedzinie, co nie jest równoznaczne z pracą poniżej jego kwalifikacji, czy możliwości. A, jak sam przyznał, zmiana nazwiska wynika z jego woli znalezienia zatrudnienia w jednym konkretnym sektorze, a nie z trudności w znalezieniu pracy w ogóle. Organ wskazał także, że Strona do tej pory nie posługiwała się nazwiskiem K.. Nieuzasadniona zmiana nazwiska może zatem utrudniać identyfikację osoby oraz utrudnia ustalenie pochodzenia osoby od określonych rodziców.

Wskazana przez odwołującego argumentacja w ocenie organu nie jest wystarczającym powodem, aby dokonać urzędowej zmiany nazwiska. Stanowisko odmienne byłoby sprzeczne z postanowieniami ustawy o zmianie imienia i nazwiska. Jak już wyżej wskazano, decyzja o zmianie imienia lub nazwiska bądź o odmowie jest wydawana w ramach uznania administracyjnego, co powoduje, że kontrola w postępowaniu odwoławczym takiej decyzji jest ograniczona.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając zaskarżonej decyzji:

Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 77 § 1 i art. 7 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) - dalej K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w szczególności odnoszących się do faktycznych powodów zmiany nazwiska Skarżącego i realnych i obiektywnych argumentów przedstawionych nań w przedmiotowym wniosku o zmianę nazwiska, a w konsekwencji nieuprawnione uznanie, że nie spełnione zostały "ważne powody" mogące stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku Skarżącego;

2. art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. z uwagi na brak adekwatnego uzasadnienia decyzji przejawiający się w niewyczerpującym i nieprzekonującym wyjaśnieniu motywów wydanego rozstrzygnięcia;

3. art. 15 K.p.a. polegające na zaniechaniu przez organ II instancji ponownego rozpoznania sprawy i ograniczenie się do powielenia błędnych ustaleń i argumentacji organu podatkowego I instancji, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia fundamentalnej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego;

4. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 8 K.p.a. poprzez naruszenie przez organ obowiązku szczególnie starannego uzasadnienia rozstrzygnięcia oraz przekroczenia granic uznania administracyjnego, a także błędne przyjęcie (wbrew materiałowi dowodowemu), że Skarżący nie wykazał istnienia ważnego powodu uzasadniającego zmianę imienia i nazwiska w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie imienia i nazwiska.

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego:

1. art. 4 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz.U.z 2020 r. poz. 707) poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że na gruncie przedmiotowej regulacji nie zachodzą podstawy do zmiany nazwiska Skarżącego z uwagi na brak wystąpienia "ważnych powodów", a wskazane przez Skarżącego argumenty popierające uwzględnienie przedmiotowego wniosku nie są obiektywne i nie mogą skutkować rozpatrzeniem jego żądania;

2. art. 47 Konstytucji poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że na gruncie przedmiotowej regulacji nie zachodzą podstawy do wystąpienia przez Skarżącego z wnioskiem o zmianę nazwiska podczas gdy wskazany przepis daje każdej jednostce prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym;

3. art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. (Dz.U. 1993 Nr 61, poz. 284), poprzez jego błędną wykładnię i pominięcie okoliczności, że tożsamość jednostki jest w znacznym stopniu determinowana przez fakty obiektywne, a rolą władzy publicznej jest uznanie i zapewnienie wyjaśnienia tych faktów

W związku z powyższym, skarżący wniósł o:

1) na podstawie art. 145 § l pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji w całości,

2) na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylenie decyzji organu I instancji,

3) zasądzenie od organu II instancji na rzecz Skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono stan sprawy oraz argumentację mającą uzasadniać przedstawione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Na gruncie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 190) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję (postanowienie) z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2020r. poz. 2070, dalej: "p.p.s.a.").

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, uzasadniającego wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 4 ust. 1 u.z.i.n. zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany: 1) imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka; 2) na imię lub nazwisko używane; 3) na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione; 4) na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada.

W świetle powołanych przepisów słuszne jest stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie co do braku przesłanek uzasadniających zmianę nazwiska przez skarżącego, który wniosek o zmianę nazwiska uzasadnił tym, że całe jego życie zawodowe skoncentrowane jest w sektorze usług finansowych. Przez wiele lat rozwijał swoją karierę zawodową regularnie awansując. W październiku 2018 r., w związku z zarzutami Prokuratury Regionalnej W. wobec członków zarządu i rady nadzorczej firmy [...] S.A., został zatrzymany przez policję, a następnie tymczasowo aresztowany na okres 7 miesięcy. O przedmiotowej sprawie szeroko informowały media łącząc go z przestępczą działalnością. Wnioskodawca został zwolniony z pracy z uwagi na utratę zaufania przez pracodawcę i od października 2018 r. nie może znaleźć żadnej pracy w zawodzie, zgodnej z jego wykształceniem ekonomicznym. Chce zaś nadal pracować w sektorze finansowym, jednak z uwagi na fakt, że jego nazwisko kojarzone jest z w/w aferą , nikt nie chce go zatrudnić, traktując jako kryminalistę. Zmiana nazwiska pozwoli mu zaś na aplikowanie do firm sektora finansowego bez kojarzenia go ze sprawą kryminalną. Wnioskodawca pomimo trudnej sytuacji nie zgadza się jednak na podjęcie pracy poniżej posiadanych kwalifikacji.

W ocenie Sądu, powołane wyżej przepisy wyraźnie stanowią, iż zmiana imienia lub nazwiska może nastąpić jedynie w przypadku zaistnienia ważnych powodów. Oznacza to, iż ustawodawca przyjął jako zasadę trwałość imienia i nazwiska jako elementu danych identyfikacyjnych człowieka, zaś ich zmianę dopuścił jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Pomimo zatem użycia nieostrego pojęcia "ważnych względów" i jedynie przykładowego ich wyliczenia w ustawie nie należy pojęcia tego interpretować rozszerzająco. W piśmiennictwie podkreśla się, że ważny powód zmiany nazwiska, bądź imienia powinien być odrębnie oceniony w każdej indywidualnej sprawie, a nadto wnioskodawca powinien przekonać organ administracyjny, że wskazany subiektywnie przez niego powód zmiany jest na tyle istotny, by władza dokonała tej zmiany, uznając go za obiektywnie istotny (por. W. M. Hrynicki, Ważne powody administracyjnej zmiany imienia lub nazwiska, "Administracja. T.D.P." 2010, nr 2 (19), s. 66). Ważne powody przemawiające za zmianą imienia i nazwiska, nie mogą zatem tak, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie wynikać jedynie z subiektywnego przekonania osoby żądającej zmiany, ale muszą również sprostać zobiektywizowanym i zracjonalizowanym kryteriom ich oceny (por. wyrok NSA OZ we Wrocławiu z dnia 9 lipca 1993 r. sygn. akt SA 974/81, ONSA 1981, Nr 1, poz. 49, wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2014 r., II OSK1375/13, LEX nr 1772368).

Co więcej, ustawodawca jako zasadę przyjął względną stabilizację imion i nazwisk, dopuszczając dokonanie zmiany imienia i/lub nazwiska w trybie administracyjnym tylko i wyłącznie z ważnych powodów. Katalog ważnych powodów uzasadniających zmianę imienia lub nazwiska zawartych w cytowanym przepisie nie jest zamknięty. Wskazuje na to sformułowanie "w szczególności", które oznacza, że ustawodawca dopuszcza możliwość zaistnienia także innych sytuacji, które mogą uzasadnić zmianę imienia lub nazwiska, jeżeli zostaną ocenione jako "ważne powody". Sformułowanie "ważne powody" jest zwrotem nieostrym, którego interpretację pozostawiono organom orzekającym w sprawie. Ponieważ z treści przepisu wynika, że decyzja wydawana na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy ma charakter uznaniowy, obowiązkiem sądu dokonującego kontroli legalności takiej decyzji jest zbadanie, czy na tle konkretnego stanu faktycznego ocena pojęcia "ważne powody" dokonana przez organ nie nosi cech dowolności i nie przekroczyła dopuszczalnej granicy swobody interpretacji (por wyrok NSA z 26 maja 1981 r. sygn. akt SA 974/81 - ONSA 1981/1/49)

Rozstrzygnięcie, czy zachodzą ważne powody uzasadniające uwzględnienie wniosku wymagało zatem wyważenia z jednej strony interesu społecznego i celów jakie ma realizować zawarta w art. 4 ust. 1 zasada względnej stabilizacji imion i nazwisk, a z drugiej indywidualnego interesu wnioskodawczyni.

Dokonując takiej oceny należy pamiętać, że nabycie oraz posługiwanie się własnym imieniem, odgrywającym rolę identyfikatora w relacjach prywatnych oraz nazwiskiem, pełniącym przede wszystkim funkcje identyfikatora publicznego, jest uznawane za publiczne prawo podmiotowe, jest wyrazem godności i poszanowania praw człowieka, jest jego dobrem osobistym. (Materialne prawo administracyjne, pr. zb. pod red. M. Stahl, W-wa 2005). W codziennych kontaktach nieurzędowych używanie określonego imienia i nazwiska zależy wyłącznie od jego posiadacza i pozostaje poza zainteresowaniem prawa administracyjnego. Jednocześnie jednak imię i nazwisko danej osoby są jej trwałymi atrybutami, przypisanymi prawnie w aktach stanu cywilnego, według zasad zawartych w ustawie Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1264), i w tym aspekcie ich zmiana może nastąpić tylko z ważnych powodów.

Ustawodawca przesądził, że sama wola danej osoby, aby zmianie uległo jej imię lub nazwisko i jej subiektywne przekonanie, że takie ważne powody występują, nie jest wystarczającą przesłanką dokonania zmiany. Imię i nazwisko spełnia bowiem w zorganizowanym społeczeństwie istotną funkcję identyfikacyjną i porządkującą. Aby taką funkcję mogło spełniać, dane te musi cechować pewność i stabilność. Posługiwanie się w przestrzeni publicznej, w sprawach urzędowych, bankowych czy przy prowadzeniu działalności gospodarczej, określonymi danymi osobowymi (imieniem i nazwiskiem) przypisanymi urzędowo powoduje, że zmiana tych danych z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa obywateli, ładu publicznego i pewności obrotu prawnego może następować w zupełnie wyjątkowych sytuacjach. W polskim porządku prawnym nazwisko identyfikuje daną osobę i służy ustalaniu jej tożsamości i w tym zakresie stanowi ono również element porządku prawnego RP.

W związku z powyższym, rozstrzygnięcie wydawane na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy musi uwzględniać indywidualne warunki każdego przypadku, a również musi mieć na uwadze istniejące w polskim porządku prawnym uregulowania, gdyż rezultaty dokonywanej wykładni pojęcia "ważne powody" nie mogą prowadzić do wniosków sprzecznych z tymi uregulowaniami.

Dokonując wykładni powyższego przepisu należy mieć na uwadze, że podstawowe uregulowania i zasady dotyczące nazwisk jakie noszą obywatele RP zawarte są w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej Krio). To Krio reguluje, czyje nazwisko nosi dziecko (nazwisko rodowe) (art. 88-901) i przewiduje możliwość przyjęcia nazwiska małżonka w związku z zawarciem związku małżeńskiego (art. 25 Krio przewiduje możliwość złożenia przed kierownikiem USC oświadczenia o nazwisku, które każdy z małżonków będzie nosił po zawarciu małżeństwa). Z tymi uregulowaniami ściśle związane są też regulacje zawarte w ustawie z 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego.

Art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego stanowi, że nazwiskiem rodowym jest nazwisko zamieszczone w akcie urodzenia, a nazwiskiem jest nazwisko zamieszczone w akcie małżeństwa lub akcie zgonu; nazwiskiem osoby, która nie zawarła związku małżeńskiego, jest nazwisko rodowe.

Przewidziana w art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie imienia i nazwiska możliwość administracyjnej zmiany imienia i/lub nazwiska wprowadza wyjątki od regulacji zawartych w ustawie Kodeks rodzinny i opiekuńczy i ustawie Prawo o aktach stanu cywilnego i już z tego tylko faktu należy wyprowadzić wniosek, że wykładnia tego przepisu nie może być wykładnią rozszerzającą i prowadzić do omijania zasad wynikających z powyżej wskazanych ustaw.

Zdaniem Sądu, wskazówki, jakie sytuacje mogą uzasadniać zmianę nazwiska w trybie administracyjnym zawierają pkt 1-4 ust. 1 ustawy. Pomijając sytuację z punktu 1, administracyjna zmiana nazwiska prowadzi albo do "zatwierdzenia" nazwiska, pod którym osoba już funkcjonuje w społeczeństwie albo przywraca nazwisko (rodowe lub nazwisko noszone po zawarciu małżeństwa) bezprawnie zmienione albo pozwala osobie posiadającej inne jeszcze, niż polskie, obywatelstwo korzystać z własnego nazwiska noszonego zgodnie z przepisami tego drugiego kraju. W każdym z tych przypadków zmiana nazwiska nie prowadzi jednak do całkowitego zerwania więzi pozwalających na zidentyfikowanie pochodzenia danej osoby i jej stanu cywilnego. Zmiana nazwiska dokonywana jest na nazwisko, z którym dana osoba jest lub była związana albo przez urodzenie albo fakt zawarcia małżeństwa.

"Ważnego powodu" do zmiany nazwiska rodowego Skarżącego na nazwisko rodowe jego babci ze strony matki, którego dotychczas nie używał, nie może stanowić zatem podnoszona przez skarżącego okoliczność, braku możliwości znalezienia pracy w sektorze finansowym po 2018r. z uwagi na utożsamianie go z aferą firmy [...] S.A. w której był zatrudniony, następnie zwolniony wobec utraty zaufania pracodawcy i co więcej tymczasowo aresztowany. Sama chęć zmiany noszonego nazwiska z uwagi na problemy zawodowe nie może być uznana za ważny powód i stanowić uzasadnienie do zmiany nazwiska. W ocenie Sądu słusznie organ odwoławczy wskazał, że trudność w podjęciu pracy w sektorze finansowym przez skarżącego nie wynika z tego, jakie nazwisko obecnie nosi, ale z sytuacji, w jakiej się znalazł. Nawet jeśli wymieniony posługiwałby się innym nazwiskiem, to wszelkie dokumenty, jakie przedstawi potencjalnemu pracodawcy (dyplomy, świadectwa pracy, potwierdzenia ukończonych kursów itp.) zawierałyby jego poprzednie nazwisko. Zatem zmiana nazwiska przez odwołującego nie pozwoliłaby mu odciąć się od afery kryminalnej firmy [...] S.A., z którą jest utożsamiany, podczas ubiegania się o pracę. Co więcej słusznie nieuzasadniona zmiana nazwiska może utrudniać identyfikację osoby.

Reasumując zasadnie orzekające w sprawie organy uznały, że subiektywne przekonanie skarżącego o potrzebie zmiany nazwiska nie jest wystarczające, do podjęcia decyzji w oparciu o art. 4 ust. 1 ustawy.

Sąd nie kwestionuje przy tym, że z punktu widzenia Skarżącej istnieją ważne powody uzasadniające zmianę nazwiska, jednak w jego ocenie, obowiązujące przepisy prawa nie pozwalają tych powodów uznać za "ważne powody" w rozumieniu ustawy. Jeszcze raz należy podkreślić, że uregulowania zawarte w ustawie z dnia 17 października 2008 r. wprowadzające możliwość zmiany nazwiska w trybie administracyjnym stanowią o wyjątkach od reguł określonych w Krio i nie mogą tych reguł zmieniać.

Odnosząc zagadnienie rozstrzygane w przedmiotowej sprawie do postanowień Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej Protokołami nr 3,5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm. i uzup.), na której przepis (art. 8) powołuje się skarżący, należy zauważyć, że Konwencja nie zawiera żadnych przepisów konkretnie odnoszących się do nazwisk, a Państwa - Strony Konwencji korzystają z szerokiego marginesu swobody w tej kwestii. W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka odmowa zmiany nazwiska oceniana była w kontekście zgodności przede wszystkim z art. 8 Konwencji, zgodnie z którym każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji (ust. 1). Niedopuszczalne jest ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności oraz ochronę praw i wolności innych osób (ust. 2).

W ocenie Sądu odmowa wyrażenia zgody na zmianę nazwiska Skarżącego na nazwisko jego rodowe jego babci nie stanowi naruszenia cytowanego przepisu, gdyż nie narusza ona prawa Skarżącego do poszanowania jego życia prywatnego i rodzinnego. W tym wypadku prawo nie ingeruje w żaden sposób w jego życie rodzinne. Europejski Trybunał Praw Człowieka w wyroku z dnia 25 listopada 1994 r. (18131/91) wskazał, że granice pomiędzy pozytywnymi i negatywnymi obowiązkami Państwa na podstawie art. 8 nie pozwalają na precyzyjne ich zdefiniowanie. Zasady znajdujące zastosowanie są, niemniej jednak, podobne. W obu kontekstach należy mieć na względzie sprawiedliwą równowagę, która winna być zachowana pomiędzy konkurującymi interesami jednostki i społeczeństwa jako takiego. Trybunał stwierdził, że pomimo coraz częstszego korzystania z numerów identyfikujących tożsamość, nazwiska w dalszym ciągu odgrywają główną rolę przy identyfikacji osób. Jakkolwiek zatem uznając, że mogą istnieć autentyczne powody kierujące osobą, która chce zmienić swe nazwisko, Trybunał stwierdził, że ograniczenia prawne takiej możliwości mogą mieć uzasadnienie w świetle interesu publicznego, na przykład w celu zapewnienia dokładnej ewidencji ludności lub w celu zabezpieczenia środków identyfikacji tożsamości oraz powiązania osób noszących dane nazwisko z daną rodziną (podobnie wyrok ETPC z 1.07. 2008 r. Nr 44378/05, wyrok ETPC z 16 maja 2013 r. Nr 20390/07).

W ocenie Sądu, istniejące w RP regulacje nie naruszają "sprawiedliwej równowagi, która winna być zachowana pomiędzy konkurującymi interesami jednostki i społeczeństwa jako takiego" i dlatego zarzut dotyczące sprzeczności zaskarżonej decyzji z art. 8 Konwencji jest nieuzasadniony.

Odmowa zmiany nazwiska rodowego skarżącego na nazwisko jego babci, którego nigdy nie używał, nie oznacza braku poszanowania jego życia rodzinnego. Należy także odnieść się do art. 47 Konstytucji, który stanowi, iż "każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym."

Wbrew zarzutom skarżącego przeprowadzona przez organy analiza stanu sprawy- argumentacji skarżącego, uzasadniała podjęcie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wbrew zarzutom skargi nie można orzekającym organom zarzucić, iż pominęły fundamentalne zasady wynikające z Konstytucji RP i nie wzięły pod uwagę prawa Skarżącego do dobrego imienia oraz decydowania o swoim życiu osobistym. Skarżący jeśli uważa, że doszło do naruszenia jego dóbr osobistych ma bowiem możliwość wystąpienia z powództwem na gruncie prawa cywilnego, w odniesieniu do podmiotu, osoby, który/która w jego ocenie dopuszcza się w sposób bezprawny powyższych naruszeń.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia innych wskazanych w skardze przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 11, 15, art. 77, oraz art. 107§ 3 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Norma prawna będąca podstawą wydanych decyzji nie pozostawiła wątpliwości co do jej treści. Organy w ocenie Sądu poczyniły niezbędne czynności w celu zgromadzenia akt sprawy i oparły się na wystarczających materiałach dowodowych. Oznacza to w ocenie Sądu, że organ w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń, a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Organy procedowały w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, kierując się zasadami bezstronności, równego traktowania, proporcjonalności i pewności prawa. Uzasadnienie decyzji spełnia również wymagania określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., który stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji w szczególności powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, dla których innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji , z przytoczeniem przepisów prawa. A to z kolei zapewnia realizację zasady wyjaśniania zasadności przesłanek wyrażonych w art. 11, a także zasadę zaufania do władzy publicznej z art. 8 k.p.a. Jak wskazano wyżej organy obu instancji wbrew zarzutom skargi wyjaśniły skarżącemu dlaczego w ich ocenie jego wniosek o zmianę nazwiska nie mógł być uwzględniony.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.