Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2269/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 207 ust. 1;
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 170;
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant st. sekr. sąd. - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2015 r. sprawy ze skargi Fundacji ... z siedzibą w P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia ... marca 2015 r. nr ... w przedmiocie zwrotu dofinansowania ze środków unijnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz Fundacji ... z siedzibą w P. kwotę ...tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 17 stycznia 2011 r. została zawarta pomiędzy Fundacji ... z siedzibą w P. (dalej także: "Strona", "Skarżąca", "Fundacja") a Samorządem Województwa ... umowa o dofinansowanie projektu pt. "..." o nr ... (dalej: "Umowa"), na podstawie której przyznano stronie dofinansowanie na realizację projektu w wysokości ... zł. Projekt był realizowany w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet VIII Regionalne kadry gospodarki, Działanie 8.1 Rozwój pracowników i przedsiębiorstw w regionie, Poddziałanie 8.1.1 Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw, w okresie jego realizacji od dnia 1 marca 2011 r. do dnia 28 lutego 2013 r., którego celem było dostosowanie 200 mikro i małych przedsiębiorstw zajmujących się wyceną nieruchomości do potrzeb gospodarczych województwa wielkopolskiego poprzez podniesienie kwalifikacji 200 osób.

Zgodnie z § 10 ust. 8 Umowy, Fundacja zobowiązana była do rozliczenia 100% otrzymanego dofinansowania w końcowym wniosku o płatność. Dnia 12 lipca 2013 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Poznaniu (dalej: "WUP") wpłynął końcowy wniosek o płatność nr 10 za okres od 1 lutego 2013 r. do końca okresu realizacji projektu, tj. do 28 lutego 2013 r., który został zatwierdzony w dniu 30 maja 2014 r.

Fundacja w ramach realizowanego projektu dokonała wydatków na całkowitą kwotę ... zł (w tym wkład własny w wysokości ... zł). Pismem z dnia 30 maja 2014 r. WUP przesłał wyniki weryfikacji wniosku o płatność nr ..., w których poinformował o wydatkach niekwalifikowalnych w wysokości ... zł dotyczących wydatków wynikających z wyników kontroli przeprowadzonej w dniach 22-24 maja 2013 r. i nałożenia korekty w wysokości 25 % na wydatki związane z udzielonym zamówieniem w drodze procedury konkurencyjności w ramach zadania nr 2 (Szkolenia) oraz kosztów pośrednich związanych z obsługą finansowo - księgową projektu.

Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu pismem z dnia 28 lipca 2014 r. wezwał stronę do zwrotu kwoty w wysokości ... PLN wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania. Z uwagi na odmowę zwrotu środków WUP pismem z dnia 25 września 2014 r. zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.

Decyzją z dnia ... listopada 2014 r. nr ..., Zarząd Województwa Wielkopolskiego, działając na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 9 w związku z art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 885 z późn. zm., dalej: "u.f.p."), art. 27 ust. 1 pkt 6a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.), art. 104 § 1 w związku z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013, poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz § 3 ust. 2 lit. f Porozumienia w sprawie realizacji komponentu regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki nr ... zawartego w dniu 22 czerwca 2007 r. pomiędzy Ministrem Rozwoju Regionalnego a Samorządem Województwa ... określił Fundacji kwotę zwrotu niezatwierdzonych do rozliczenia, a wskazanych we wniosku o płatność nr ... środków w wysokości ... zł. oraz określił terminy naliczania odsetek jak dla zaległości podatkowych.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał następujący stan faktyczny.

W dniach 22-24 maja 2013 r. przeprowadzona została kontrola planowa Projektu, w wyniku której na podstawie zgromadzonej dokumentacji stwierdzono m.in. wydatki niekwalifikowalne wynikające z naruszenia zasady konkurencyjności w ramach procedur wszczętych w dniach 31 marca 2011 r. oraz 20 maja 2011 r. Wszczynając pierwszą procedurę w ramach zasady konkurencyjności Fundacja wysłała zapytania ofertowe z dnia 31 marca 2011 r. do trzech wybranych przez siebie potencjalnych wykonawców planowanego do udzielenia zamówienia w zakresie:

1. przeprowadzenia kursów w ramach następujących modułów: Wybrane zagadnienia wyceny nieruchomości rolnych i leśnych (szkolenie w całości wyjazdowe), Problematyka wyceny dla celów sądowych i komorniczych, Wycena maszyn i urządzeń, Wycena przedsiębiorstw, Wycena dla celów inwestorskich, Problematyka wyceny nieruchomości komercyjnych, Podejście kosztowe w wycenie nieruchomości, Wycena w celu zabezpieczenia wierzytelności,

2. zapewnienia noclegów dla uczestników modułu Wybrane zagadnienia wyceny nieruchomości rolnych i leśnych,

3. zapewnienia sal wraz z wyposażeniem na potrzeby wszystkich kursów,

4. zapewnienia cateringu dla uczestników i trenera obejmującego obiad, gorące napoje oraz drobny poczęstunek w postaci ciastek,

5. zakupu/druku materiałów szkoleniowych (segregatory, publikacje książkowe poświęcone tematyce wyceny nieruchomości oraz wydruk autorskich materiałów przygotowanych przez trenerów),

6. wydruku certyfikatów ukończenia szkolenia,

dopuszczając składanie ofert częściowych. Jako podstawowe kryteria oceny ofert Fundacja założyła:

- cenę - waga kryterium: 60%,

- kwalifikacje trenerów - waga kryterium: 20% (potencjalny wykonawca miał załączyć stosowne dokumenty celem oceny kryterium),

- doświadczenie w zakresie realizacji kursów lub szkoleń w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego - waga kryterium: 20% (potencjalny wykonawca miał załączyć stosowne dokumenty celem oceny kryterium).

W odpowiedzi na powyższe zapytanie ofertowe Fundacja otrzymała dwie oferty częściowe. E. K., prowadzący działalność gospodarczą jako ..., złożył ofertę realizacji usługi z pozycji nr 1. Natomiast oferta M. K., prowadzącej działalność gospodarczą jako ... obejmowała realizację części usług z pozycji nr od 2 do 6. Powyższe oferty zostały wybrane jako jedyne złożone w przeprowadzonym postępowaniu. W dniu 20 maja 2011 r. Fundacja zawarła z wyłonionymi wykonawcami umowy na realizację zadań w ramach projektu zgodnie z przedstawionymi ofertami. Jednakże umowa z M. K. została w tym samym dniu aneksowana w zakresie rodzaju realizowanych usług, bowiem wykonawca zrezygnował z realizacji części zamówienia (pozycje 4 i 5) i tym samym z części wynagrodzenia. Z uwagi na powyższe Fundacja w dniu 20 maja 2011 r. wszczęła drugą procedurę w ramach zasady konkurencyjności ponownie wysyłając zapytania ofertowe do trzech wybranych przez siebie potencjalnych wykonawców planowanego do udzielenia zamówienia w zakresie:

1. zapewnienia cateringu dla uczestników i trenera obejmującego obiad, gorące napoje oraz drobny poczęstunek w postaci ciastek,

2. zakupu/druku materiałów szkoleniowych (segregatory, publikacje książkowe poświęcone tematyce wyceny nieruchomości oraz wydruk autorskich materiałów przygotowanych przez trenerów),

dopuszczając składanie ofert częściowych. Jako podstawowe kryteria oceny ofert FRNIP założyła:

- cenę - waga kryterium: 80%,

- doświadczenie w zakresie realizacji kursów lub szkoleń w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego - waga kryterium: 20%,

jednocześnie nakładając na oferentów obowiązek udokumentowania kwalifikacji trenerów (było to zdaniem kontrolujących i organu I instancji niezgodne z treścią przedmiotu zamówienia i ustalonymi kryteriami wyboru ofert).

W odpowiedzi na powyższe zapytanie ofertowe w dniu 21 maja 2011 r. Fundacja otrzymała tylko jedną ofertę od E.K.

W dniu 22 maja 2011 r. (pomimo wskazania w zapytaniu ofertowym dnia 3 czerwca 2011 r. jako daty końcowej składania ofert oraz daty ich otwarcia) zawarto z wyłonionym wykonawcą umowę na realizację zadań w ramach projektu zgodnie z przedstawioną ofertą.

W opinii kontrolujących powyższe oferty nie spełniały wymogów określonych w pkt 2.2.7 Zasad finansowania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki z dnia 21 grudnia 2010 r. (dalej Zasady) oraz pkt 3.1.3 Wytycznych (wersja z dnia 22 listopada 2010 r. i późniejsze) w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (dalej Wytyczne), ponieważ nie zostały zachowane zasady konkurencyjności zapewniające zachowanie uczciwej konkurencji i równe traktowanie wykonawców.

Stosownie do zapisów pkt 1b podrozdziału 3.1.3 w zw. z pkt 1 podrozdziału 3.1.3.1 Wytycznych oraz § 20 Umowy przy udzielaniu zamówień przekraczających wyrażoną w złotych równowartość kwoty 14 tys. euro netto (tj. bez podatku od towarów i usług VAT) Beneficjent zobowiązany był do stosowania zasady konkurencyjności. Przeprowadzając procedurę wyboru wykonawcy takiego zamówienia zgodnie z podrozdziałem 3.1.3.1 Wytycznych i § 20 umowy Beneficjent powinien był:

- wysłać zapytanie ofertowe (zawierające w szczególności opis przedmiotu zamówienia, kryteria oceny ofert, termin składania ofert) do 3 potencjalnych wykonawców - o ile na rynku istnieje 3 potencjalnych wykonawców danego zamówienia oraz zamieścić ww. zapytanie w swojej siedzibie oraz na stronie internetowej (jeśli ją posiada),

- wybrać najkorzystniejszą ofertę spośród złożonych ofert w oparciu o ustalone przez siebie kryteria ich wyboru,

- udokumentować ww. wybór protokołem, do którego załącza się nadesłane oferty wraz z załącznikami,

- zawrzeć umowę z wyłonionym wykonawcą,

- udokumentować wszystkie czynności związane z realizacją zamówienia w formie pisemnej, przy czym dla czynności innych niż zawarcie umowy i sporządzenie protokołu dopuszczalna jest forma elektroniczna i faks.

W przedmiotowym zapytaniu Beneficjent scharakteryzował:

1. planowane do udzielenia zamówienie wskazując poszczególne elementy:

- przedmiot - przeprowadzenie kursów w ramach następujących modułów: Wybrane zagadnienia wyceny nieruchomości rolnych i leśnych (szkolenie w całości wyjazdowe), Problematyka wyceny dla celów sądowych i komorniczych, Wycena maszyn i urządzeń, Wycena przedsiębiorstw, Wycena dla celów inwestorskich, Problematyka wyceny nieruchomości komercyjnych, Podejście kosztowe w wycenie nieruchomości, Wycena w celu zabezpieczenia wierzytelności, zapewnienie noclegów dla uczestników modułu Wybrane zagadnienia wyceny nieruchomości rolnych i leśnych, zapewnienie sal wraz z wyposażeniem na potrzeby wszystkich kursów, zapewnienie cateringu dla uczestników i trenera obejmującego obiad, gorące napoje oraz drobny poczęstunek w postaci ciastek, zakupu/druku materiałów szkoleniowych (segregatory, publikacje książkowe poświęcone tematyce wyceny nieruchomości oraz wydruk autorskich materiałów przygotowanych przez trenerów), zakup / wydruk certyfikatów ukończenia szkolenia,

- termin wykonania - od maja 2011 r. do lutego 2013 r. (okres odpowiadający prowadzeniu działań merytorycznych zgodnie z harmonogramem projektu),

- miejsce i termin składania ofert - siedziba Beneficjenta, do dnia 15 maja 2011 r.,

2. kryteria wyboru ofert:

- cenę - waga kryterium: 60%,

- kwalifikacje trenerów - waga kryterium: 20%,

- doświadczenie w zakresie realizacji kursów lub szkoleń w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego - waga kryterium: 20%

3. oraz warunki, które musi spełnić wykonawca, m.in. dotyczące:

- załączenia CV trenerów i doradców, którzy mieli prowadzić poszczególne szkolenia/kursy,

- załączenie dokumentów potwierdzających jego doświadczenie w realizacji kursów lub szkoleń w ramach projektów EFS.

Organ I instancji stwierdził, że poprzez finalne podpisanie umowę z M. K. na realizację części zamówienia, okazało się, że strona nie dostosowała kryteriów oceny ofert do opisu przedmiotu zamówienia w związku z możliwością składania ofert częściowych, tj. nie określiła, jakie kryteria odnoszą się do poszczególnych części zamówienia, co prowadziło zdaniem organu do określenia dyskryminujących kryteriów oceny ofert.

Ponadto, za dyskryminujące uznano również stosowanie kryteriów: doświadczenie w realizacji szkoleń w ramach projektów EFS oraz kwalifikacji trenerów (w szczególności w odniesieniu do usługi cateringowej i wynajmu sal). Strona naruszyła obowiązek przygotowania i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji i równe traktowanie wykonawców, który oznacza konieczność wyboru wykonawcy danego zamówienia w okolicznościach jednakowego i jak najszerszego dostępu do zamówienia.

W ocenie organu I instancji, Strona nie zapewniła uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, a więc naruszyła ww. zapis Wytycznych (Podrozdziałem 3.1.3. pkt 2).

W odniesieniu do ogłoszenia z dnia 20 maja 2011 r. stwierdzono, że w tym postępowaniu zastosowano dyskryminacyjne kryteria oceny ofert odnoszące się do posiadania doświadczenia w realizacji kursów lub szkoleń w ramach EFS w kontekście usług wynajmu sal i zakupu/druku materiałów szkoleniowych oraz wymaganie przedłożenia od wykonawców dokumentów nieadekwatnych do przedmiotu zamówienia i ustalonych kryteriów.

Organ I instancji uznał również, że beneficjent wysłał zapytania ofertowe do podmiotów, które nie wykazały zainteresowania tego rodzaju zamówieniami w odpowiedzi na postępowanie z dnia 31 marca 2011 r. W związku z tym, organ I instancji doszedł do wniosku, że Skarżąca nie dopełniła obowiązku wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców.

Wskazano także, że pomimo dopuszczenia możliwości składania ofert częściowych nie dopasowano kryteriów oceny ofert do realizacji poszczególnych "usług" składających się na zamówienie co miało miejsce w przypadku obu procedur wszczętych w dniach 31 marca 2011 r. i 20 maja 2011 r.

W opinii organu I instancji, nierzetelna konstrukcja ww. kryteriów wskazywała, iż określone dla całego zamówienia kryteria oceny ofert miały być jednakowo stosowane przy ocenie ofert, które mogły dotyczyć realizacji tylko wybranych "części" zamówienia i co za tym związane nie zakładano udzielenia kilku zamówień w ramach jednej procedury.

Pomimo dopełnienia formalnych obowiązków wynikających z Wytycznych oraz umowy, w ocenie organu, w działaniu strony zabrakło realizacji podstawowych cech zasady konkurencyjności polegających na zachowaniu uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców oraz dopuszczenia do procedury jak najszerszego grona podmiotów zainteresowanych wykonaniem zlecenia, co skutkowało nierzetelnym przygotowaniem zapytania ofertowego i w konsekwencji niespełnieniem podstawowych cech tej zasady. Poprawnie przygotowane zapytanie ofertowe nie powinno budzić żadnych wątpliwości, a także powinno dokładnie odzwierciedlać przedmiot zamówienia oraz oczekiwania zamawiającego co do wymagań odnośnie potencjału zamawiającego oraz zawartości złożonych ofert.

Zdaniem organu, wydatki uznane za niekwalifikowalne z tego tytułu na etapie zatwierdzania wniosku o płatność nr ..., podlegały zwrotowi na rzecz WUP na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p. z uwagi na naruszenie procedur ich wydatkowania i zwrotu (tj. Umowy i Wytycznych).

Od powyższej decyzji Strona odwołała się pismem z dnia 15 grudnia 2014 r., wnosząc o jej uchylenie w całości. Wśród podniesionych zarzutów znalazło się naruszenie przez organ I instancji przepisów art. 6, 7, 77 § 1, 80 k.p.a., a także naruszenie prawa materialnego w postaci Zasad finansowania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki.

Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia ... marca 2015 r. nr ... utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego.

W uzasadnieniu decyzji Minister potwierdził, że z ustalonych w wyniku kontroli postępowania ofertowego okoliczności wynika, iż strona nie dostosowała kryteriów oceny ofert składanych w związku z zamówieniami z dnia 31 marca 2011 r. oraz 20 maja 2011 r. do opisu przedmiotu zamówienia w związku z możliwością składania ofert częściowych, tj. nie określiła jakie kryteria odnoszą się do poszczególnych części zamówienia, co w opinii zespołu kontrolującego miało skutek w postaci określenia dyskryminujących kryteriów oceny ofert. Za dyskryminujące uznano również stosowanie kryteriów: doświadczenie w realizacji szkoleń w ramach projektów EFS oraz kwalifikacji trenerów (w szczególności w odniesieniu do usługi cateringowej i wynajmu sal).

Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowe wydatki niekwalifikowalne wynikają z naruszenia przez stronę zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, przy czym zastosowanie dyskryminującego kryterium oceny ofert, zdaniem organu odwoławczego, narusza zapisy Wytycznych w części zobowiązującej Fundację do przeprowadzenia postępowania ofertowego zgodnie z zasadą konkurencyjności (rozdz. 3.1.3.1). Natomiast zgodnie z umową o dofinansowanie projektu (§ 3 pkt 4) strona zobowiązała się przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu stosować aktualnie obowiązującą treść Wytycznych. Z kolei, zgodnie z § 20 pkt 1 umowy przy udzielaniu zamówień w ramach projektu strona zobowiązała się stosować zasadę konkurencyjności w rozumieniu Wytycznych. Naruszenie zapisów umowy o dofinansowanie stanowi naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., oraz art. 207 u.f.p.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a. poprzez nałożenie obowiązku zwrotu środków niezgodnie z Zasadami finansowania PO KL, organ odwoławczy wskazał, że w istocie stwierdzone zaskarżoną decyzją naruszenie procedur nie wynika z zapisów Zasad Finansowania PO KL, ale z Wytycznych, do których stosowania strona zobowiązała się podpisując Umowę.

Odnosząc się zaś do postawionego organowi I instancji przez zarzutu naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego i wyjaśnienia sprawy przed wydaniem zaskarżonej decyzji, Minister zaznaczył, że materiał zebrany w sprawie był kompletny, a ustalenia organu I instancji prawidłowe. Jednocześnie fakt, że na podstawie tego materiału organ I instancji doszedł do innych wniosków niż strona nie świadczy o naruszeniu ww. przepisów.

Powyższa decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju stała się przedmiotem skargi Fundacji ... do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W skardze zarzucono organowi:

- naruszenie prawa procesowego, tj. art. 6 k.p.a. (zasada praworządności) poprzez jego niezastosowanie i stosowanie jako podstawę prawną wydanej decyzji administracyjnej wytycznych i zaleceń, które nie są przepisami powszechnie obowiązującego prawa i nie mają mocy wiążącej,

- naruszenie prawa procesowego, tj. art. 75 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieprzeprowadzenie wszystkich dowodów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, a w szczególności dowodów z dokumentów przedłożonych przez skarżącą,

- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. poprzez wadliwe sformułowanie uzasadnienia decyzji, które doprowadziło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, a które to naruszenia nie zostały dostrzeżone przez organ II instancji,

- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p. w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 6a ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, przez rozstrzygnięcie, że strona skarżąca zobowiązana jest do zwrotu środków publicznych, pomimo że skarżąca nie dopuściła się naruszenia żadnych przepisów powszechnie obowiązujących ani też nie naruszył "Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki" oraz "Zasad finansowania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki",

- naruszenie zasady prawny obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. przez nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w szczególności przez nie dokonanie wyjaśnienia, czy w analizowanej sprawie mamy do czynienia (w ramach obydwu postępowań) z jednym zamówieniem, czy odrębnymi zamówieniami, jak również nie wyjaśnienie, czy faktycznie korektę finansową należy wymierzyć od wszystkich zamówień objętych pierwszym postępowaniem o udzielenie zamówienia,

- naruszenie zasady legalności - art. 6 k.p.a., przez nałożenie na skarżącą korekty finansowej wymierzonej niezgodnie z Zasadami finansowania PO KL (załącznik nr 11 "Wytyczne dotyczące określania korekt finansowych za naruszenie zasady konkurencyjności dla wydatków współfinansowanych z EFS"), w sytuacji kiedy prawidłowa ocena stanu faktycznego i prawnego prowadzi do wniosku, że skarżąca miała do czynienia z odrębnymi zamówieniami (w ramach pierwszego postępowania), ujętymi w jednym postępowaniu, a ewentualne uchybienia nie dotyczyły wszystkich zamówień, zatem nie ma podstaw, aby wymierzać korektę finansową od wartości wszystkich zamówień,

- naruszenie Zasad finansowania PO KL poprzez przyjęcie, iż zasadne jest wymierzenie korekty finansowej w stosunku do wszystkich zamówień objętych postępowaniem prowadzonym w ramach zasady konkurencyjności, w sytuacji gdy dopuszczalne jest, w świetle ww. przepisów objęcie jednym postępowaniem kilku odrębnych zamówień, jak również podział zamówienia na części, co umożliwia wybór w ramach jednego postępowania kilku wykonawców, oraz zawarcie kilku umów, a zatem ewentualna korekta powinna dotyczyć wyłącznie tych zamówień, w stosunku do których dokonano naruszenia, a ich wartość uzasadnia zastosowanie zasady konkurencyjności - co do konkretnego zamówienia.

Przedstawiając powyższe zarzuty Fundacja wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji oraz decyzji organu I instancji lub stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako pozbawionej podstawy prawnej.

W motywach skargi Fundacja przedstawiła obszerne uzasadnienie dla przedstawionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W rozpoznanej sprawie kwota do zwrotu w zaskarżonej decyzji w wysokości ... zł wynika z końcowego rozliczenia projektu i różnicy pomiędzy przekazanymi zaliczką w wysokości ... zł, a wydatkami uznanymi za niekwalifikowalne w trakcie realizacji projektu, a także kwoty ... zł odnoszącej się do wcześniejszej decyzji administracyjnej rozpatrywanej zarówno przez organ I instancji, jak i organu odwoławczego, w wyniku której została wydana decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia ... listopada 2014 r. znak. ...

A zatem przedmiotem niniejszego postępowania, jak słusznie zauważył w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, jest zwrot środków niewykorzystanych wynikających z rozliczenia końcowego wniosku o płatność i wydatków niekwalifikowalnych uznanych na etapie weryfikacji wniosków o płatność nr 9 i 10 związanych z naruszeniem zasady konkurencyjności.

W przedmiocie zwrotu kwoty głównej w wysokości .... zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych stanowiących nieprawidłowości finansowej wynikające z naruszenia zasady konkurencyjności rozliczone w zatwierdzonych do dnia przeprowadzenia kontroli wnioskach o płatność nr ... należy zauważyć, iż wyrokiem z dnia 11 maja 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 162/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia ... listopada 2014 r. nr ..

Wyrok ten stał się prawomocny w związku z czym ma zastosowanie do tego wyroku przepis art. 170 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przepis ten ustanawia stan związania Sądu i innych organów rozstrzygnięciem zawartym w prawomocnym wyroku. Moc wiążąca orzeczenia określona w tym przepisie w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. wyrok NSA z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt I FSK 1358/06, lex nr 418525; wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 152/07, lex nr 468722). Pomimo tego, że wynikający z mocy wiążącej stan związania ograniczony jest, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zwartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów, w pewnych sytuacjach konieczne jest sięgnięcie do treści uzasadnienia w celu prawidłowego odczytania treści samego rozstrzygnięcia (por. postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt I FZ 299/10, lex nr 740747).

W wyroku w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 162/15 rozstrzygając kwestię czy Skarżąca realizując w ramach projektu zamówienia: na zapytanie ofertowe z 31 marca 2011 r. oraz na zapytanie ofertowe z 20 maja 2011 r. naruszyła zasadę konkurencyjności poprzez nie dostosowanie w zapytaniach ofertowych kryteriów oceny ofert (wymogu doświadczenia w realizacji szkoleń w ramach projektu EFS oraz kwalifikacji trenerów) do poszczególnych części zamówienia, co w ocenie organów orzekających w obu instancjach świadczyło o zastosowaniu dyskryminacyjnych kryteriów oceny i uzasadniało zastosowanie korekty 25 % poniesionych wydatków Sąd wskazał, że poza sporem w sprawie jest (o czym stanowią Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki w wersji obowiązującej w czasie realizacji projektu przez Skarżącą), że aby mówić o jednym zamówieniu muszą być spełnione łącznie następujące kryteria: a) tożsamość przedmiotu zamówienia (usługi, dostawy i roboty budowlane tego samego rodzaju i o tym samym przeznaczeniu); b) tożsamość czasowa zamówienia (możliwe udzielenie zamówienia w tym samym czasie; c) tożsamość podmiotowa zamówienia (możliwość wykonania zamówienia przez jednego wykonawcę). Zwrócił na to uwagę również Minister w decyzji z ... czerwca 2014 r. nr ... (którą uchylił uprzednio wydaną w sprawie decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z ... marca 2014r. zobowiązującą skarżącą do zwrotu dofinansowania) wskazując, że Skarżąca dopuściła możliwość składania ofert częściowych, co może oznaczać, że ogłosiła kilka zamówień w ramach jednej procedury.

Dalej Sąd zaznaczył, iż zatem odrębne zamówienia występują w sytuacji gdy, przedmiot zamówienia ma inne przeznaczenie lub nie jest możliwe jego nabycie u tego samego wykonawcy. Poza tym przy ocenie tożsamości zamówienia (sumowaniu zamówień) należy uwzględniać również postanowienia Wspólnego Słownika Zamówień co wynika wprost z mających zastosowanie w sprawie zapisów Zasad finansowania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (podrozdział 2.2.7.2.), zgodnie z którymi - Beneficjent weryfikując, do których zamówień w ramach projektu ma zastosowanie zasada konkurencyjności bierze pod uwagę wszystkie zamówienia danego rodzaju, zgodnie ze Wspólnym Słownikiem Zamówień w ramach wniosku o dofinansowanie projektu.

W ocenie składu orzekającego w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 162/15 organ administracji, w uzasadnieniu ww. decyzji z dnia ... listopada 2014 r. nie przeprowadził analizy okoliczności sprawy, która pozwalałaby w oparciu o powyższe kryteria na przyjęcie, że w sprawie rzeczywiście mamy do czynienia z jednym zamówieniem.

Zdaniem Sądu, "w istocie Minister nie przestawił, do czego zobligowany był jako organ odwoławczy orzekający o całokształcie sprawy, własnego stanowiska co do "jednego zamówienia" Skarżącej, ograniczając się jedynie do cytowania stanowiska organu I instancji. Podkreślenia wymaga, że organ odwoławczy nie odniósł się w ogóle do Wspólnego Słownika Zamówień, którego zapisy powinny stanowić podstawę do ustaleń w zakresie tożsamości zamówień. Tymczasem nawet pobieżna i częściowa analiza zakupionych usług przez skarżącą wskazuje, że usługi cateringu czy noclegowe nie mają bezpośredniego związku z celem projektu jakim niewątpliwie jest podniesienie kwalifikacji zawodowych uczestników, którego realizacji bezpośrednio służy przeprowadzenie kursu według modułów merytorycznych czy też przygotowanie materiałów szkoleniowych. W tej sytuacji należało przyjąć, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, regulujących obowiązki organów administracji publicznej w zakresie prawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom prawa. Naruszenie tych przepisów, zawartych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albowiem od prawidłowego zsumowania zakupionych przez Skarżącą usług (jako jednego zamówienia) zależy wysokość korekty finansowej obliczanej na podstawie wydatków kwalifikowanych dla danego zamówienia. Wobec naruszenia przepisów postępowania administracyjnego mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy zdaniem Sądu przedwczesnym było odnoszenie się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego".

Sąd w wyroku z dnia 11 maja 2015 r. wskazał, iż ponownie orzekając w sprawie Minister zobligowany będzie do uwzględnienia oceny prawnej zaprezentowanej w uzasadnieniu tego wyroku i rozważenia, na gruncie regulacji powołanych powyżej, czy skarżąca wydatkowała środki w ramach jednego czy też większej ilości zamówień. Ustalenia te pozwolą na prawidłowe odniesienie się do kwestii zasadniczej w sprawie, tj. naruszenia zasady konkurencyjności oraz związanej z tym prawidłowości nałożenia korekty finansowej.

Mając na względzie powyższe, w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ administracji II instancji przyjmie ocenę prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku z dnia 11 maja 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 162/15 w kwestii naruszenia zasady konkurencyjności oraz uwzględni fakt wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia ... listopada 2014 r., nr. ...

Powyższe zagadnienie jest szczególnie istotne z uwagi na to, iż jak wskazano na wstępie przedmiotem rozpatrywanej przez Sąd sprawy jest decyzja w przedmiocie zwrot środków niewykorzystanych wynikających z rozliczenia końcowego wniosku o płatność i wydatków niekwalifikowalnych uznanych na etapie weryfikacji wniosków o płatność nr 9 i 10 związanych z naruszeniem zasady konkurencyjności.

Tym samym prawidłowe określenie kwoty stwierdzonych wydatków niekwalifikowalnych w ponownie przeprowadzonym postępowaniu przez Ministra ma istotne znaczenie dla okoliczności związanych z ponownym określeniem kwoty do zwrotu dotyczącej niniejszego postępowania.

Z tych też względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję. Natomiast zasądzenie kosztów sądowych dokonano na podstawie art. 200 p.p.s.a.