Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1226/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2067
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: par. 6
journal: Dz.U. 2013 poz 1130
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad  przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach decyzją z [...]r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania D. G. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w L. z [...]r. nr [...], cofającą mu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, przyznanego decyzją Komendanta Powiatowego Policji w L. z [...]r. nr [...].

W podstawie prawnej organ powołał m.in. art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2, art. 268a ustawy z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), § 6 pkt 4, § 9 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia MSWiA z 28.06.2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1130 z późn. zm.).

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że decyzją z [...]r., na podstawie złożonego oświadczenia mieszkaniowego przyznano skarżącemu równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby dla trzech osób: dla niego oraz żony i córki, jako że – jak wynikało z oświadczenia - on sam ani członkowie jego rodziny nie posiadali w miejscowości pełnienia służby ani miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego. Funkcjonariusz i jego rodzina zamieszkiwali bowiem w domu należącym do rodziców funkcjonariusza.

W związku z kolejnym oświadczeniem mieszkaniowym skarżącego, który poinformował o zmianie swej sytuacji rodzinnej, Komendant Powiatowy Policji decyzją z [...]r. przyznał mu równoważnik w wysokości przysługującej jedynie policjantowi.

Następnie z uwagi na powszechną weryfikacją uprawnień funkcjonariuszy do pobierania równoważnika, Komendant Powiatowy Policji pismem z [...]r. poinformował skarżącego o wszczęciu postepowania w przedmiocie cofnięcia równoważnika pieniężnego za brak lokalu i decyzją z [...]r. orzekł o jego cofnięciu.

W uzasadnieniu stwierdził, że równoważnik pieniężny przysługuje policjantom, którzy nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełnią służbę lub w miejscowości pobliskiej. Pojęcie "posiadania" należy rozumieć w znaczeniu nadanym mu w art. 336 Kc, co oznacza, że obejmuje ono również posiadanie zależne, do którego należy także użyczenie. Natomiast skarżący mieszka w domu rodziców, w którym do jego dyspozycji pozostaje powierzchnia 38,22 m2, co spełnia przysługujące mu normy zaludnienia. Skoro zatem potrzeby mieszkaniowe policjanta są zaspokojone, nie przysługuje mu prawo do równoważnika pieniężnego, który jest świadczeniem zastępczym w stosunku do prawa do lokalu mieszkalnego, a takie skarżącemu – zdaniem organu I instancji – nie przysługuje.

Od tego rozstrzygnięcia skarżący wniósł odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania, jako że decyzja ta nie uwzględnia ustawowo przysługujących mu uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Zaskarżonym rozstrzygnięciem Komendant Wojewódzki Policji utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu wskazał, że skarżący zamieszkuje co najmniej od rozpoczęcia w 2007 r. służby w Policji pod adresem w L., w którym - według oświadczenia funkcjonariusza z [...]r. - użytkuje dwa pokoje udostępnione przez rodziców. W tym samym dokumencie policjant zaznaczył, że nie posiada żadnej powierzchni mieszkalnej przysługującej do jego wyłącznego korzystania, a jego rodzice mają pełne prawo do użytkowania wszystkich pomieszczeń, w tym zajmowanych przez policjanta pokoi, z czego na co dzień korzystają. Zajmowane przez niego pokoje nie stanowią wyodrębnionej części budynku i nie są zamykane na klucz.

Funkcjonariusz w oświadczeniu mieszkaniowym z [...]r. podał, że cały budynek w którym mieszka wraz z rodzicami ma 7 pokoi, a zajmowane przez niego pokoje mają łączną powierzchnię 38,22 m2.

Biorąc pod uwagę, że na mocy § 2 i § 3 rozporządzenia z 18.05.2005 r. w sprawie ... lokali mieszkalnych ... przeznaczonych dla policjantów, norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym, a zasadniczo policjantowi samotnemu przysługują 2 normy zaludnienia, zaś policjantowi posiadającemu rodzinę - po jednej normie zaludnienia dla policjanta i każdego członka jego rodziny, o którym mowa w art. 89 ustawy o Policji, można przyjąć, że zajmowane przez policjanta dwa pokoje spełniają normy przewidziane nawet dla pięcioosobowej rodziny, podczas gdy skarżącemu w jego aktualnej sytuacji rodzinnej przysługują jedynie 2 normy zaludnienia.

Zdaniem organu sytuacja, w której rodzice policjanta pozwalają mu zamieszkiwać w domu będącym ich własnością odpowiada umowie użyczenia, bowiem prawo nie przewiduje odrębnej regulacji zobowiązującej rodziców do dostarczania dorosłym i samodzielnym dzieciom darmowego zakwaterowania. Zgodnie z art. 710 Kc przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy. Policjant w żadnym z dokumentów nie podawał, że płaci czynsz swoim rodzicom, czyli opłatę za samą możliwość korzystania z cudzej rzeczy (gdyby było inaczej, łączyłby ich umowa najmu). Przy czym funkcjonariusz mógł ponosić wspólnie z rodzicami koszty utrzymania domu, gdyż w oparciu o art. 713 Kc biorący do używania ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej. A zatem tytułem prawnym, jaki posiadał skarżący do części domu jednorodzinnego stanowiącego własność jego rodziców, była umową użyczenia, a możliwość dysponowania nim przez skarżącego ograniczała się do jego używania, czyli zamieszkiwania w nim. (Jeżeli umowa użyczenia nie określa sposobu używania rzeczy, biorący może rzeczy używać w sposób odpowiadający jej właściwościom i przeznaczeniu - art. 712 § 1 Kc).

Organ stwierdził, że posiadanie zależne (np. na podstawie umowy użyczenia) odpowiedniego (zgodnego z normami zaludnienia) lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia przez policjanta służby lub w miejscowości pobliskiej wyklucza przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego lub stanowi przesłankę do cofnięcia tego uprawnienia.

Uzasadniając powyższy pogląd organ stwierdził, że zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Z kolei § 1 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z 28.06.2002 r. w sprawie ... równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego precyzuje, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji, nie posiadają wymienionych w nim lokali mieszkalnych.

W kwestii wykładni pojęcia "posiadania lokalu" mieszkalnego/domu jednorodzinnego w rozumieniu art. 92 ust. 1 tej ustawy wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, np. w wyroku z 18.11.2016 r., sygn. akt I OSK 3112/15, w którym stwierdził:

"W § 1 ust. 1 i ust. 2 tego rozporządzenia prawodawca, wskazując przypadki, w których policjantowi nie przysługuje omawiany równoważnik, rzeczywiście nie wymienił sytuacji zajmowania lokalu (domu) mieszkalnego na podstawie umowy użyczenia. Należy jednak mieć na uwadze, że prawo policjanta do równoważnika za brak lokalu określa ustawa o Policji. Uprawnienia funkcjonariusza do takiego świadczenia należy zatem oceniać przede wszystkim w oparciu o przepisy ustawowe. Rozszerzenie czy zawężenie regulacji ustawowych za pomocą rozwiązań wynikających wyłącznie z aktu wykonawczego nie jest dopuszczalne. Rozporządzenie z 28.06.2002 r. zostało wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 92 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym minister właściwy do spraw wewnętrznych został upoważniony nie do określenia prawa do omawianego równoważnika, lecz jedynie do wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania oraz zwracania tego równoważnika. Skoro z przepisów ustawy o Policji wynika, że fakt posiadania między innymi odpowiedniego mieszkania wyklucza możliwość przyznania równoważnika za brak lokalu, to oczywistym jest, że przesłanki "posiadania mieszkania" nie można łączyć jedynie z posiadaniem tytułów prawnych wymienionych w akcie wykonawczym do ustawy. W konsekwencji, jeżeli w świetle przepisów ustawy o Policji nabycie oraz zachowanie prawa do równoważnika wyklucza posiadanie lokalu, a w pojęciu tym - o czym była już wyżej mowa - mieści się też zajmowanie lokalu na podstawie umowy użyczenia, to nie można podzielić stanowiska skarżącego kasacyjnie, że posiadanie lokalu na podstawie wskazanego tytułu prawnego nie pozbawia policjanta prawa do nabycia czy zachowania prawa do przedmiotowego świadczenia."

W sprawie podobnie ukształtowanych uprawnień funkcjonariuszy Służby Więziennej do lokali mieszkalnych Sąd Najwyższy w tezowanym wyroku z 13.12.2016 r., sygn. akt III PK 36/16, wyjaśnił "Ustawodawca w art. 187 pkt 2 ustawy z 2010 r. o Służbie Więziennej nie wskazał, aby pojęcie posiadania miało w rozumieniu tego przepisu inne, węższe znaczenie od powszechnie przyjętego, przedmiotowa ustawa nie zawiera jakiejkolwiek definicji legalnej, która zawężała by pojęcie "posiadania" np. wyłącznie do posiadania samoistnego, a zatem zgodnie z zasadą lege non distinguente nec nostrum est distinguere nie ma podstaw do takiego rozróżniania i przyjmowania, że chodzi tylko o posiadanie, które jest posiadaniem samoistnym lub posiadaniem na podstawie konkretnych tytułów prawnych. Nie ma również żadnych przesłanek, aby ograniczać pojęcie "posiadania" użyte w omawianym tu przepisie jedynie do posiadania uzyskanego od osób trzecich, niebędących w relacji rodzinnej z funkcjonariuszem Służby Więziennej."

"Posiadanie lokalu lub domu w rozumieniu art. 187 pkt 2 ustawy z 2010 r. o Służbie Więziennej obejmuje również posiadanie na zasadzie umowy użyczenia, niezależnie od tego, czy w danym lokalu/domu zamieszkują osoby trzecie (np. rodzice/teściowie funkcjonariusza Służby Więziennej), o ile funkcjonariusz Służby Więziennej posiada lokal lub dom w zakresie odpowiadającym co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej w rozumieniu ustawy o Służbie Więziennej."

Ustawa o Policji odwołuje się do "posiadania" lokalu (domu), ale pojęcia tego nie definiuje. Skoro jednak "posiadanie" jest instytucją prawa cywilnego, to należy je rozumieć w sposób ukształtowany przepisami tej dziedziny prawa. W takim ujęciu posiadaniem jest również posiadanie zależne. Zgodnie z art. 336 kodeksu cywilnego posiadaczem zależnym jest ten, kto faktycznie włada rzeczą nie jako właściciel, ale jako mający prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą.

Z tych względów – powołując się na wyrok II SA/Wa 1649/14 - organ przyjął, że jeżeli zajmowany na podstawie umowy użyczenia lokal odpowiada normie powierzchniowej przysługującej funkcjonariuszowi i położony jest w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, to potrzeby mieszkaniowe policjanta są zaspokojone. W konsekwencji nie spełnia on niezbędnego warunku do uzyskania prawa do lokalu (art. 88 cyt. ustawy), a w następstwie tego także do zastępczych form pomocy, w tym prawa do przedmiotowego równoważnika.

Powołał także wyrok NSA z 18.11.2016r. sygn. akt I OSK 3112/15, gdzie Sąd podkreślił, że rozstrzygnięcie w tym zakresie nie zależało od swobodnego uznania organu, lecz było jego obowiązkiem, o czym świadczy użyte w § 6 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. sformułowanie "decyzję ... wydaje się". Policjantowi cofa się uprawnienie do dotychczas przyznanego równoważnika we wszystkich sytuacjach przewidzianych w tym przepisie, a zatem w czterech przypadkach wymienionych w pkt. 1- 4 po słowach "albo", a ponadto wówczas, gdy policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1, lub zmienił się jego stan rodziny. Nie można przy tym ograniczać się wyłącznie do wykładni gramatycznej § 6 w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia, gdyż taka metoda interpretacji prowadziłaby do sprzeczności tego przepisu z regulacjami ustawowymi. Jeżeli z przepisów ustawy o Policji wynika, że równoważnik przysługuje tylko w razie nieposiadania lokalu mieszkalnego, to należy przyjąć, że policjant traci uprawnienia do przedmiotowego świadczenia, kiedy na skutek zmiany (ujawnienia) okoliczności faktycznych okaże się że jest on posiadaczem odpowiedniego lokalu w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, a nie tylko wówczas, gdy przestał on spełniać warunki przewidziane w § 1 ust. 1 rozporządzenia.

Dalej organ przyznał, że już od momentu przyznania stronie równoważnika organowi Policji było wiadome, że funkcjonariusz mieszka w domu jednorodzinnym należącym do jego rodziców, jednak wobec zmiany przyjętej przez organ I instancji wykładni pojęcia "posiadanie" odpowiedniego lokalu mieszkalnego / domu jednorodzinnego, należy uznać, że policjant przestał spełniać warunki pobierania przedmiotowego świadczenia. A zatem Komendant Powiatowy Policji w L. prawidłowo cofnął skarżącemu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy nie podzielił zdania skarżącego, że wydana decyzja narusza jego prawa obywatelskie, ani, że jest dla skarżącego "krzywdząca".

W skardze wywiedzionej na decyzję organu II instancji, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach wraz z decyzją nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w L. w całości i umorzenie postępowania.

Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił, że wydana decyzja jest niezasadna i została wydana bez podstawy prawnej.

W podstawie prawnej skarżonej decyzji podano bowiem, iż została ona wydana na podstawie § 6 pkt 4 rozporządzenia MSWiA z 28.06.2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policja równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a w stanie faktycznym sprawy nie istnieją żadne przesłanki do zastosowania wskazanego przepisu. Dodatkowo pełnomocnik wskazał, że dokonana w uzasadnieniu decyzji wykładnia przepisów dotyczących równoważnika pieniężnego jest bezprzedmiotowa, bo wskazane przepisy są jasne i logiczne i nie ma potrzeby dokonywania innej wykładni niż literalna. Zdaniem pełnomocnika oczywistym jest, iż prawo do otrzymywania równoważnika pieniężnego w omawianym przypadku zależy tylko od dwóch przesłanek, czyli od pełnienia służby i braku mieszkania. Jego zdaniem skarżący spełnia nadal wszystkie przesłanki warunkujące mu otrzymywanie równoważnika pieniężnego. Wskazywanie w uzasadnieniu skarżonej decyzji, iż zmieniła się linia orzecznicza w zakresie prawa policjanta do równoważnika, nie może, zdaniem pełnomocnika, stanowić podstawy orzekania w sprawie, a stanowi jedynie niedopuszczalny, pozaprawny nacisk na stronę mający na celu wprowadzenie strony w błąd co do celowości wnoszenia odwołania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25.07.2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej powoływana jako P.p.s.a.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie z powyższymi kryteriami należało uznać, że nie narusza ona prawa, zatem że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do art. 92 ust. 1 ustawy z 6.04.1990r. o Policji (t. j. Dz.U. z 2017r., poz. 2067 ze zm.), policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Ustęp 2. zawiera delegację ustawową dla właściwego ministra do wydania przepisów wykonawczych w tym zakresie.

W wykonaniu tej delegacji, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał rozporządzenie z 28.06.2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 1130 ze zm.), dalej powoływane jako "rozporządzenie".

Zgodnie z § 6 rozporządzenia, decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1, lub zmienił się jego stan rodziny, albo:

1) otrzymał pomoc na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie odrębnych przepisów;

2) jego małżonek otrzymał pomoc, o której mowa w pkt 1;

3) bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia i znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym;

4) w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będące przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia.

Odnośnie równoważnika pieniężnego podkreślić należy jego zastępczy charakter. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, według którego wskazane w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji prawo funkcjonariusza do lokalu mieszkaniowego realizowane jest w pierwszej kolejności przez przydział lokalu. Dopiero gdy policjantowi nie przydzielono lokalu mimo spełnienia warunków do jego otrzymania, może się on ubiegać o inne formy realizacji prawa do lokalu, w tym i przedmiotowego równoważnika. Tak więc zasadniczo przyjmuje się, że funkcjonariuszowi nie przysługuje równoważnik pieniężny z tytułu braku lokalu mieszkalnego, jeżeli nie ma on prawa do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego określonego w art. 10 cyt. ustawy w drodze decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z 18.10.2012 r., sygn. akt I OSK 53/12, dostępny CBOSA). Tymczasem zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się między innymi wówczas, gdy policjant posiada lokal odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Wobec niezdefiniowania pojęcia "posiadanie" na gruncie ustawy o Policji, należy je rozumieć w sposób ukształtowany ogólnymi przepisami prawa cywilnego, właściwego do określenia znaczenia instytucji prawnorzeczowych. W takim ujęciu posiadaniem jest również posiadanie zależne. Zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego posiadaczem zależnym jest ten kto włada rzeczą faktycznie nie jak właściciel, ale jako mający prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą. Do tego rodzaju prawa zalicza się także użyczenie (por.: wyrok Sądu Najwyższego z 20.11.1968 r., sygn. akt II CR 412/68, zbiór LEX nr 6418; wyrok NSA z 14.05.2003 r., sygn. akt III SA 2180/02, zbiór LEX nr 158811). Zajmowanie lokalu na podstawie użyczenia jest więc posiadaniem w rozumieniu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. Jeżeli lokal taki odpowiada normie powierzchniowej przysługującej policjantowi i położony jest w miejscowości pełnienia służby lub pobliskiej, to potrzeby mieszkaniowe policjanta są zaspokojone, a w konsekwencji nie spełnia on niezbędnej przesłanki do uzyskania prawa do lokalu (art. 88 cyt. ustawy), a w następstwie tego – również do zastępczych form pomocy, w tym i prawa do przedmiotowego równoważnika. Stanowisko takie jest prezentowane nie tylko w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. uchwała NSA z 29.03.1999 r. sygn. akt OPS 1/99, ONSA 1999/3/77), ale zajęte zostało również przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 14.05.2001 r. sygn. akt TK 1/00 (OTK z 2001 r. nr 4, poz. 84). Trybunał podkreślił też, iż pomoc finansowa dla policjantów nie stanowi ich przywileju z racji bycia policjantem, lecz ma służyć im do uzyskania mieszkania w miejscu pełnienia służby. Uruchomienie takiej pomocy nie jest potrzebne w razie posiadania przez policjanta odpowiedniego lokalu, bez względu na rodzaj tytułu prawnego do niego.

Powyższe wywody mają bezpośrednie odniesienie do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy.

Na podstawie złożonego przez funkcjonariusza oświadczenia mieszkaniowego organy Policji ustaliły bowiem, że mieszka on w domu rodziców. Skoro tam przebywa i zajmuje w nim dwa pokoje spełniające normy zaludnienia (chociaż nie na wyłączność), a rodzice nie kwestionują tego stanu rzeczy, organy obu instancji zasadnie przyjęły, że korzysta on z lokalu na podstawie umowy użyczenia, gdyż zachowania skarżącego i jego rodziców wypełniły dyspozycję art. 710 K.c.

W myśl powołanego przepisu przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Odnosząc powyższą regulację do stanu faktycznego sprawy zauważyć należy, że bez pobierania opłaty (skarżący nie podnosił, że płaci za korzystanie z lokalu, a ewentualne ponoszenie opłat związanych z jego utrzymaniem mieści się w granicach umowy użyczenia), właściciele mieszkania zezwolili policjantowi używać swojej rzeczy - dwóch pokoi w należącym do nich domu, a druga strona – skarżący - rzeczy tej używa zgodnie z jej przeznaczeniem, zamieszkując w niej.

W świetle ugruntowanego stanowiska doktryny i orzecznictwa nie ulega wątpliwości, że tego rodzaju długotrwałe, bo trwające co najmniej od [...]r. (data pierwszego oświadczenia mieszkaniowego) udostępnienie części budynku do korzystania, mające miejsce między najbliższymi członkami rodziny kwalifikuje występujący między nimi stosunek prawny jako umowę użyczenia, do zawarcia której dochodzi zazwyczaj w sposób dorozumiany, przy czym nie wymaga ona dla swej ważności nawet formy pisemnej.

W dodatku pokoje zajmowane przez funkcjonariusza spełniają normy mu przysługujące. Ma on bowiem prawo do dwóch norm zaludnienia, a więc do lokalu o powierzchni mieszkalnej od 14 m2 do 20 m2, a pokoje, które zajmuje mają powierzchnię 38,22 m2 zatem spełniają przysługujące mu normy zaludnienia.

W tym stanie rzeczy podniesiony w skardze zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej nie zasługuje na uwzględnienie.

Wydaniu zaskarżonej decyzji nie stoi także na przeszkodzie zasada trwałości decyzji administracyjnej wyrażona w art. 16 § 1 K.p.a., która - zdaniem Sądu - w niniejszym postępowaniu ta nie została naruszona. Organ nie uchylił bowiem decyzji przyznającej stronie równoważnik pieniężny, a jedynie badał uprawnienia strony do równoważnika na dzień orzekania w sprawie i wobec stwierdzenia, że policjant aktualnie nie spełnia warunków do otrzymywania równoważnika, cofnął to uprawnienie.

Uzupełniająco Sąd stwierdza, że na prawidłowość dokonanej wyżej wykładni, akceptującej stanowisko organów Policji, wskazuje zasada równości wobec prawa wynikająca z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Zasada ta polega na tym, że wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się relewantną cechą istotną w równym stopniu mają być traktowane równo – bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (orzeczenia z 9.03.1988 r., U. 7/87; 29.09.1997 r., K. 15/97).

Jak już wyżej wspomniano, zgodnie z aktualną wykładnią przepisów o uprawnieniach mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, wynikającą z orzecznictwa sądów administracyjnych, korzystanie z lokalu na podstawie umowy użyczenia wypełnia dyspozycję "posiadania lokalu" w rozumieniu art. 92 ust. 1 ustawy o Policji. Zatem gdyby inny policjant znajdujący się w identycznej sytuacji faktycznej wystąpił aktualnie o przyznanie równoważnika pieniężnego, zgodnie z obowiązującymi przepisami winien otrzymać decyzję odmawiającą przyznania tego uprawnienia. Zatem niezgodna z powołaną zasadą równości wobec prawa byłaby sytuacja, gdyby skarżący w takim samym stanie faktycznym równoważnik ten otrzymywał.

Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.