Postanowienie NSA, sygn. akt III OW 9/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 15 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 41 ust. 3 pkt 2, art. 41 ust. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 701
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa Śląskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa Śląskiego a Prezydentem Miasta C. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku w przedmiocie zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów postanawia: wskazać Prezydenta Miasta C. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 26 czerwca 2020 r. Marszałek Województwa Śląskiego zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Prezydentem Miasta C. poprzez wskazanie Prezydenta Miasta C. jako organu właściwego do rozpoznania wniosku Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego M. z siedzibą w C. o zmianę decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] października 2014 r. udzielającej zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie przy ul. [...] w C.

W uzasadnieniu Marszałek Województwa Śląskiego wyjaśnił, że pismem z dnia 26 lutego 2020 r. Prezydent Miasta C., w oparciu o art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) uznał się za organ niewłaściwy w sprawie i przekazał do rozpoznania Marszałkowi Województwa wniosek Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego M. z siedzibą w C. w sprawie zmiany decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] października 2014 r. Prezydent podkreślił, że działalność gospodarowania odpadami pomiędzy ulicami [...] [...] i [...] w C. realizują dwa podmioty: osoba fizyczna M. N. prowadzący działalność pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. związaną ze zbieraniem odpadów, na które uzyskał zezwolenie mocą wskazanej wyżej decyzji oraz spółka – Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. Sp. z o.o. Sp. K. prowadząca działalność objętą zezwoleniem na wytwarzanie odpadów wraz z zezwoleniem na zbieranie i przetwarzanie odpadów w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji zlokalizowanej przy ul. [...] w C., które uzyskała na podstawie odrębnej decyzji Marszałka Województwa Śląskiego z dnia [...] marca 2014 r. Zdaniem Prezydenta Miasta C., skoro stacje demontażu, na mocy § 2 ust. 1 pkt 42 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839) zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, to w sprawie należy uwzględnić treść art. 41 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r. poz. 701 z późn. zm.) zwanej dalej ustawą o odpadach, zgodnie z którym w przypadku prowadzenia w tym samym miejscu przedsięwzięć, z których co najmniej jedno należy do przedsięwzięć wymienionych w ust. 3 pkt 1 (tj. przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko), organem właściwym do wydania zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów jest marszałek województwa.

Nie podzielając tego stanowiska Marszałek Województwa Śląskiego wystąpił o rozstrzygnięcie sporu o właściwość wskazując, że z racji tego, że wniosek Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego M. z siedzibą w C. dotyczy tylko zmiany decyzji z dnia [...] października 2014 r. o zbieraniu odpadów, regulacja przewidziana w art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach nie znajdzie zastosowania. Regulacja ta ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy podmiot składa jeden wniosek na zbieranie i przetwarzanie odpadów, nie zaś w sytuacji prowadzenia działalności przez dwa różne podmioty, z których tylko jeden prowadzi działalność wymagającą decyzji marszałka województwa. Wymienione przez Prezydenta podmioty stanowią dwa oddzielne podmioty gospodarcze, prowadzące działalność gospodarczą w bliskim sąsiedztwie, ale na podstawie dwóch różnych decyzji. Wskazano, że ilość zbieranych przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. odpadów w okresie roku nie przekracza 3000 Mg wskazanej w ustawie o odpadach. W związku z powyższym, w ocenie Marszałka Województwa Śląskiego właściwy w tej sprawie jest Prezydent Miasta C., zgodnie z art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach.

W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta C. wniósł o wskazanie Marszałka Województwa Śląskiego jako organ właściwy w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z treścią art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spory, o których mowa w art. 4 P.p.s.a. rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny orzekając na wniosek, w drodze postanowienia, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, przez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy.

W niniejszej sprawie Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. z siedzibą w C. wystąpiło o zmianę decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1592 z późn. zm.). Przepis ten nakłada na podmioty dysponujące stosowanymi zezwoleniami na przetwarzanie lub zbieranie odpadów, obowiązek wystąpienia z wnioskiem o zmianę tych decyzji do właściwego organu, w celu dostosowania ich do obecnie obowiązujących wymagań prawnych. Właściwość organu do wydania decyzji zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wynika z art. 41 ust. 3 ustawy o odpadach. Przepis ten enumeratywnie wymienia przypadki (rodzaje i skalę działalności w zakresie gospodarki odpadami), w których właściwym organem jest marszałek województwa, natomiast w pozostałych sprawach właściwy jest starosta.

Z art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach wynika, że ustawodawca przewiduje konieczność uzyskania zezwolenia na dwa rodzaje działalności w zakresie gospodarki odpadami – zbieranie odpadów i przetwarzanie odpadów. Na wniosek podmiotu występującego o wydanie zezwolenia właściwy organ może także wydać tzw. decyzję łączną, a więc zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów (art. 41 ust. 5 ustawy o odpadach). Do wydania tego rodzaju zezwolenia stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów (art. 41 ust. 8 ustawy o odpadach). Zasadą jest uzyskanie dwóch odrębnych decyzji (zezwoleń), natomiast decyzja łączna jest wyjątkiem od tej zasady. Powyższe ma zasadniczy wpływ na wykładnię przepisów o właściwości organów w tych sprawach. Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach, w przypadku prowadzenia w tym samym miejscu przedsięwzięć, z których co najmniej jedno należy do przedsięwzięć wymienionych w art. 41 ust. 3 pkt 1, organem właściwym do wydania zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów jest marszałek województwa. Ustalenie w niniejszej sprawie, że na tym samym terenie oprócz działalności Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego M. obejmującej zbieranie odpadów, prowadzi działalność także Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. Sp. z o.o. Sp. K. polegającą na wytwarzaniu odpadów w oparciu o decyzję wydaną przez Marszałka Województwa Śląskiego z dnia 13 marca 2014 r. nie uzasadnia, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zastosowania art. 41 ust. 6 w związku z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach. Powyższe przepisy miałyby zastosowanie tylko w przypadku, gdyby Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. wystąpiło o zezwolenie na przetwarzanie i zbieranie odpadów, a więc o wydanie decyzji łącznej. Uzyskanie decyzji łącznej jest wyjątkiem, a zatem normy z art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach nie należy wykładać rozszerzająco. Potwierdza to art. 41 ust. 9 ustawy o odpadach który stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o zezwoleniu na zbieranie odpadów lub zezwoleniu na przetwarzanie odpadów, rozumie się przez to również zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Sytuacja więc, o której mowa w art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach dotyczy jedynie podmiotu, który składając wniosek skorzysta z rozwiązania zawartego w art. 41 ust. 5 ustawy o odpadach, to jest kiedy działalność wymagająca uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów i na przetwarzanie odpadów prowadzona jest w tym samym miejscu i może zostać na wniosek strony objęta jednym zezwoleniem. To od wnioskodawcy zależne jest jaką formę nada swojemu wnioskowi, tj. czy wystąpi z jednym wnioskiem obejmującym zbieranie i przetwarzanie odpadów, czy z dwoma osobnymi wnioskami w różnych sprawach (por. postanowienie NSA z dnia 20 maja 2015 r. sygn. akt II OW 214/14; postanowienie NSA z dnia 25 lutego 2020 r. sygn. akt II OW 141/19; postanowienie NSA z dnia 28 października 2020 r. sygn. akt II OW 109/20; postanowienie NSA z dnia 27 października 2020 r. sygn. akt II OW 117/20).

W rozpoznawanej sprawie Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe M. wystąpiło o zmianę decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] października 2014 r. w sprawie zezwolenia na zbieranie odpadów, a zatem art. 41 ust. 6 w związku z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach nie znajdzie zastosowania. Powyższe zaś oznacza, że organem właściwym do rozpoznania wniosku, na podstawie art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach, jest Prezydent Miasta C..

Z tych względów, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak sentencji postanowienia.