Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 886/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2006-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA P. Kowalski, Sędziowie: NSA P. Janicki (spr.), NSA B. Lubiński, Protokolant: Asystent sędziego I. Wędrak, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2006 rok na rozprawie sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty targowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy R. określił K. P., prowadzącej działalność gospodarczą na stoisku nr [..] w hali H A S.A. w R. wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres obejmujący dni: od 1 do 31 lipca 2004 r. w wysokości 223,20 zł. Organ podatkowy ustalił, iż strona ta prowadzi w hali H Centrum Targowego A sprzedaż towarów. W uzasadnieniu podkreślił, że w dniu 5 lipca 2004 r. inkasent sporządził notatkę służbową, z której wynikało, iż w ciągu trzydziestu jeden dni lipca 2004 r. na przedmiotowym stoisku dokonywano sprzedaży towarów, a osoba prowadząca sprzedaż odmówiła uiszczenia opłaty targowej.

W dniu 1 kwietnia 2005 r. pełnomocnik K. P. złożył odwołanie od tej decyzji wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uchylanie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oparcie rozstrzygnięcia o niepełny i nie w pełni rozpatrzony materiał dowodowy oraz dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ponadto podniósł naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnej wykładni przepisu art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez dokonanie rozszerzającej interpretacji wyjątku od zasady zawartej w treści w/w przepisu.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Stwierdziło, iż K. P. jest najemcą stosika handlowego w hali, która jest halą do targów, aukcji i wystaw w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Świadczą o tym zgromadzone w aktach sprawy dokumenty w postaci: decyzji w sprawie pozwolenia na budowę hali hurtowo-wystawowej H, decyzji w sprawie pozwolenia na użytkowanie hali targowej H oraz uchwały Rady Gminy R. ustalającej lokalizację targowiska. Organ wskazał, że obiekt, w którym skarżąca posiada stoisko jest halą i hala ta jest używana do targów, a więc wszystkie wymogi zawarte w treści przepisu art. 15 ust. 2 zostały spełnione. W tym stanie rzeczy uznano, że K. P. nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości podlega opłacie targowej z tytułu dokonywania sprzedaży w budynku, który jest halą używaną do targów.

W dniu 8 lipca 2005 r. K. P. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi żądając jej uchylenia i zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 15 ust. 1, 2 i 2a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie za targowisko budynku, w którym podatniczka prowadzi działalność gospodarczą, przepisów prawa procesowego regulujących postępowanie wyjaśniające oraz art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP poprzez nietraktowanie w ten sam sposób wszystkich podatników prowadzących działalność gospodarczą w centrach handlowych. Skarżąca podniosła też, że nie została poinformowana o sporządzeniu, ani też zapoznana z treścią opinii przygotowanej przez biegłego architekta, czym naruszono przepis art. 190 i 192 ordynacji podatkowej. Podkreśliła też, że w aktach sprawy brak potwierdzenia, że strona została wezwana i mogła zapoznać się z całością materiału dowodowego zebranego w sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wskazała, że pozwolenie wydane na budowę hali H określa ją jako halę hurtowo – wystawienniczą, a faktycznie odbywa się w niej handel hurtowy i nigdy nie odbyły się tam targi, aukcje czy wystawy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie stwierdzając, iż przedstawiona przez podatniczkę argumentacja zawarta w skardze nie przystaje do okoliczności sprawy. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie zachodziła potrzeba dokonywania wykładni, gdyż przepis stanowiący podstawę prawną decyzji nie budził wątpliwości interpretacyjnych. Jedynym powodem kwestionowania przez stronę decyzji zapadłych w sprawie określenia wysokości opłaty targowej było stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. zajęte w sprawach dotyczących pobierania opłaty targowej od sprzedawców w Centrum Handlowym "A". Z uwagi na fakt, że sprawy te różniły się zasadniczymi elementami stanu faktycznego nie można było – zdaniem organu - jednolicie traktować podatników prowadzących działalność gospodarczą w tych centrach, a tym samym mówić o naruszeniu przepisów art. 2, 7 i 32 Konstytucji. Za chybiony uznano również zarzut naruszenia przepisów regulujących kwestię przeprowadzania dowodu z opinii biegłego, gdyż opracowanie architekta P. B. nie zostało sporządzone dla potrzeb rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, a co za tym idzie nie obowiązywały wobec niego rygory związane z przeprowadzaniem dowodu. Zwrócono ponadto uwagę, że przed wydaniem decyzji Kolegium wyznaczyło stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału i tym samym miała ona możliwość zapoznania się z całością akt sprawy, w tym ze wspomnianym wcześniej opracowaniem. Kolegium podkreśliło przy tym, że pojęcia hali używanej do targów wystaw i aukcji nie można było sprowadzić jedynie do rozumienia targów jako wystawy krajowej lub międzynarodowej dającej przegląd eksponatów z różnych dziedzin produkcji i umożliwiającej zawieranie transakcji handlowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja, w ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie narusza prawa.

W myśl art. 15 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. nr 9 z 2002r., poz. 84 ze zmianami) opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach. Przepis ten zakreśla zatem krąg podatników (podmiotów) obowiązanych do uiszczania daniny w postaci opłaty targowej.

Z kolei ust.2 cytowanego przepisu stanowiąc, iż targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzony handel, z zastrzeżeniem ust. 2a wytycza przedmiot opodatkowania opłatą targową. Jest nim sprzedaż dokonywana przez wymienione wyżej podmioty w każdym miejscu. Warte zaznaczenia jest niezmiernie rzadko używane przez ustawodawcę sformułowanie definiujące targowisko, którym w zgodnie z wolą prawodawcy jest "każde miejsce, w którym prowadzony jest handel". Druga istotna uwaga dotyczy utożsamienia przez ustawodawcę pojęć handel i sprzedaż. Trzecie zaś spostrzeżenie dotyczy zbędnego z punktu widzenia logiki zastrzeżenia zamieszczonego w omawianym przepisie. Owo zastrzeżenie w ust.2 byłoby zasadne, gdyby wyłączało z kręgu targowisk określone miejsca wymienione w ust.2a. Tymczasem jak wskazuje uważna lektura ust. 2a owe określone miejsca (budynki) pozostają nadal targowiskami, na co wskazuje sformułowanie z ust.1 dotyczące każdego miejsca, w którym prowadzony jest handel, a jedynie z przyczyn znanych ustawodawcy sprzedaż dokonywana w nich (budynkach) nie podlega opłacie targowej.

Wreszcie zgodnie z ust.2a opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Cytowany przepis określa więc zarówno zwolnienie (przedmiotowe i podmiotowe) od opodatkowania opłatą targową dokonywaną w budynkach jak i wyjątek od tego zwolnienia, zgodnie z którym sprzedaż dokonywana w tych budynkach, które są targowiskami pod dachem lub halami używanymi do targów aukcji lub wystaw nie korzysta z wymienionego wyżej zwolnienia i podlega opłacie targowej.

Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktów w niniejszej sprawie podnieść należy, że hala, w której skarżąca prowadziła działalność została wybudowana i oddana do użytku zgodnie ze stosownymi decyzjami organów budowlanych jako hala hurtowo-wystawiennicza.

Jej przeznaczenie jako hali hurtowo-wystawienniczej było więc oczywiste i wynikało ze stosownych pozwoleń organów budowlanych.

W tej sytuacji nie może być żadnych wątpliwości, że jest ona budynkiem w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Nie ma również żadnych wątpliwości, że w przedmiotowym budynku prowadzona jest sprzedaż. Innymi słowy w przedmiotowej hali dokonywane są transakcje kupna-sprzedaży pomiędzy najemcami stoisk (boksów) i osobami dokonującymi zakupów. Dlatego też uzasadnione jest przyjęcie, że przedmiotowa hala wykorzystywana jest do targów, o których mowa w art. 15 ust.2a cytowanej ustawy z dnia 12 stycznia 1991r.

Warto przy tym zaznaczyć, że niesporne jest, iż pomieszczenie, w którym prowadziła handel skarżąca, podobnie jak wszystkie inne pomieszczenia używane do sprzedaży w przedmiotowej hali, nie spełniają warunków pozwalających na uznanie ich za budynek.

Skoro zatem skarżąca prowadziła sprzedaż w hali będącej budynkiem i używanej do targów to znaczy, że działalność ta podlegała opłacie targowej. Sam bowiem fakt używania hali będącej budynkiem do targów powoduje, że opłata targowa pobrana od tego rodzaju czynności (handlu) staje się należna w rozumieniu art.15ust.2a cytowanej ustawy z dnia 12 stycznia 1991r.

"Używanie do targów" oznacza po prostu wykorzystywanie (ciągłe, częste lub sporadyczne) do prowadzenia sprzedaży różnorodnych towarów.

W orzecznictwie tutejszego sądu spotykany jest pogląd (między innymi w sprawie sygn. akt I SA/Łd 1183/05) sprowadzający się do twierdzenia, że słowo "targi" użyte przez ustawodawcę w art. 15 ust.2a zdanie drugie cytowanej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie dotyczy liczby mnogiej rzeczownika targ, a jedynie do "imprez służących pokazaniu, zaprezentowaniu oferty handlowej, prowadzeniu negocjacji, a przy okazji dokonywaniu sprzedaży, (czyli również okazjonalnie, sporadycznie)".

Pogląd ten nie zasługuje jednak na aprobatę z dwóch zasadniczych względów.

Po pierwsze niezależnie od wszystkich znaczeń słowa "targi", jakie na przestrzeni czasu zostały przyjęte w języku polskim (mającym przecież charakter dynamiczny) jedno pozostaje dotychczas niezmienne. Jest nim po prostu liczba mnoga rzeczownika "targ" będącego pojęciem znaczeniowo tożsamym z pojęciem "handel" używanym przecież przez ustawodawcę zamiennie ze słowem sprzedaż dla oznaczenia (jak wyżej wskazano) przedmiotu opodatkowania opłatą targową.

Innymi słowy, dopóki w myśl reguł gramatyki języka polskiego słowo targi oznaczać będzie także liczbę mnogą od słowa targ dopóty pogląd zaprezentowany powyżej pozbawiony będzie podstaw prawnych. Dlatego też sąd w niniejszym składzie nie polemizuje z ustaleniami sądów hołdujących przedstawionemu wyżej poglądowi, lecz jedynie stwierdza, że nawet taka (nieuprawniona) wykładnia gramatyczna pojęcia targi nie może wyłączać opodatkowania opłatą targową.

Po wtóre nawet gdyby hipotetycznie zaakceptować zaprezentowany powyżej pogląd co do zakresu pojęcia targi zauważyć należy, że w tym rozumieniu owego słowa mieści się także dokonywanie sprzedaży, o czym dobitnie przekonuje przedstawiona wyżej definicja stanowiąca uzasadnienie dla tego stanowiska orzeczniczego.

Niejako na marginesie niniejszych rozważań podnieść też należy, iż sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela poglądu zaprezentowanego w cytowanym wyżej wyroku w sprawie I SA/Łd 1183/05 co do tego, że opłatą targową nie jest obciążony każdy rodzaj działalności polegającej na dokonywaniu sprzedaży przez konkretny podmiot, a jedynie taka działalność prowadzona sporadycznie (niekoniecznie codziennie), dorywczo, bez posiadania stałego zorganizowanego miejsca sprzedaży.

Powyższe stanowisko nie znajduje podstaw prawnych. W obowiązującym stanie prawnym nie ma istotnego znaczenia to, czy dana sprzedaż jest dokonywana codziennie, czy też sporadycznie. Opodatkowaniu opłatą targową podlega gotowość prowadzenia handlu danego dnia niezależnie od tego, czy jest to kolejny dzień sprzedaży czy pierwszy po przerwie w sprzedaży, czy też pierwszy dzień sprzedaży w danym miejscu w ogóle.

Jednocześnie zaś tworzenie takiej pozaustawowej przesłanki opodatkowania wykracza poza uprawnienia sądu administracyjnego.

Równie nietrafny jest omawiany pogląd w tej części, w której mowa o wyłączeniu opodatkowania opłatą targową przy posiadaniu stałego miejsca sprzedaży. Jeśli owo stałe miejsce sprzedaży nie jest budynkiem, (o czym była mowa we wcześniejszej części niniejszych rozważań) nie może być w ogóle mowy o wyłączeniu spod opodatkowania tym podatkiem.

W tej sytuacji z całą mocą podkreślić należy ponownie, że zorganizowane miejsce, w której skarżąca prowadzi sprzedaż nie jest budynkiem, wobec czego i w tym zakresie powyższy pogląd uznać należy za nieuprawniony.

Mając na względzie wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji.