Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 1190/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 140 aa ust. 1, 3- 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c) oraz art. 64 ust. 1-2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 7, 77 § 1, 78 § 2, art. 80 i 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Protokolant Referent – stażysta Urszula Sieradz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją znak: [...] z dnia [...] września 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej "k.p.a."), art. 64 ust. 1 i 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1 - 3 pkt 1 i 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137; dalej: "p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 260; dalej: "u.d.p."), § 3 ust 1 pkt 2 lit. b), § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji", "WITD") z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] nadkładającej na P. S. (dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości [...] złotych.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] marca 2014 r. w miejscowości G. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z dwuosiową przyczepą marki [...] o nr rej. [...]. Zepołem pojazdów kierował K. S. L., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem kilku konstrukcji betonowych – ładunek podzielny w imieniu przedsiębiorcy P. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą PPHiU [...]. Przebieg kontroli utrwalono protokołem o nr [...] z dn. [...] marca 2014 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. organ I instancji działając na podstawie art.

140 aa ust. 1 – 3, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b) p.r.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20%. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu, dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów oraz przekroczenie długości zespołu pojazdów.

W odwołaniu od ww. decyzji skarżący wobec kwestionowanego rozstrzygnięcia podniósł zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewiarygodne wyznaczenie parametrów kontrolowanego pojazdu wynikające z naruszenia warunków instrukcji wag, naruszenie art. 140 aa ust. 3 p.r.d. przez uznanie skarżącego jako podmiot wykonujący przejazd drogowy, naruszenie art. 140 aa ust. 1 p.r.d. poprzez nałożenie kary za przejazd wyłącznie jednego pojazdu nienormatywnego, naruszenie art. 140 aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie art. 2, art. 7 Konstytucji RP.

Zdaniem skarżącego podmiotem wykonującym przejazd był kierowca, za czym przemawia m.in., iż to on decydował o ilości załadowanego towaru oraz to, że zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego wydaje się na wniosek zainteresowanego podmiotu, a zatem też kierowcy. Skarżący podniósł, że nie był też podmiotem wykonującym inne czynności związane z przewozem drogowym, dlatego brak podstaw do przyjęcia, że jest strona niniejszego postępowania.

Skarżący zarzucił, że organ nie uwzględnił wniosku o dopuszczenie dowodu

z przesłuchania kierowcy w charakterze świadka. Ponadto zakwestionował prawidłowość i wiarygodność ważenia przy użyciu wag typu SAW 10C. Podniósł, że podczas kontroli przewożono ładunek podzielny, a na taki przewóz nie można uzyskać zezwolenia kategorii VII.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2014 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Uzasadniając GITD wskazał, iż w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

– nacisk 22,55 t na podwójnej osi napędowej pojazdu (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 w górę) – przekroczenie o 3,55 t, (przekroczenie dopuszczalnej wartości

o 18,68%);

– rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów 53 t (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 13 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości

o 32,5%);

– długość zespołu pojazdów 19,4 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego

z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) – przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,75 m ( przekroczenie dopuszczalne wartości o 4%).

Kierowca podczas kontroli okazał zezwolenie kategorii VI nr [...] na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres 24 miesięcy w terminie od [...] maja 2013 r. do [...] maja 2015 r., który spełnia wymagania w zakresie wymiarów, masy oraz nacisków osi określonych w pozycji nr 6 tabeli.

Organ przedstawił ramy materialno-prawne niniejszego postępowania, przywołując brzmienie art. 2 ust. 35 a, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d., § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz § 5 ust. 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, art. 41 ust. 1 i ust. 3 u.d.p. GITD zauważył, iż norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Powtórzył, iż podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 20%, dlatego stosownie do treści art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. "c" p.r.d. wymierzono karę pieniężną w wysokości [...] złotych, obok stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej oraz dopuszczalnej długości zespołu pojazdów.

Organ odwoławczy uznał, iż w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII – w pozostałych przypadkach, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d. jest wydawane na przejazd pojazdu:

a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych

w kategoriach I-VI;

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

Droga krajowa nr [...] po której w dacie kontroli poruszał się zespół pojazdów została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy

o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

GITD wyjaśnił, iż ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się strona postępowania kieruje się następującymi kryteriami. Po pierwsze, rodzajem drogi na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. Eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie. Po drugie, rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych". Organ zatem bada, spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków. Po trzecie, organ kieruje się rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Kolejną czynnością jest zatem zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia. Jeżeli pomimo tego nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie

w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych

w zezwoleniach kategorii I - VI.

GITD wyjaśnił, iż skarżący na dzień kontroli legitymował się ww. zezwoleniem kategorii VI nr [...] wydanym dnia [...] maja 2013 r. na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres 24 miesięcy w terminie od [...] maja 2013 r. do [...] maja 2015 r., które zezwalało na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, który spełnia wymogi w zakresie masy, nacisków, wymiarów, określone w pozycji nr 6. Zauważył, iż norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Bez znaczenia pozostaje kwestia długości, szerokości, czy wysokości kontrolowanego zespołu pojazdów, skoro już na podstawie pomiaru podwójnej osi napędowej stwierdzono, iż wymagane jest zezwolenie kategorii VII. Nadto organ odwoławczy podniósł, że w niniejszej sprawie przewożono ładunek podzielny – elementy betonowe ścieków, a więc okazane zezwolenie nie uprawniałoby podmiot wykonujący przejazd właśnie do przewozu takiego ładunku – ładunku podzielnego. Jednakże w niniejszym przypadku stwierdzono, iż występuje brak zezwolenia kategorii VII ze względu na parametry wagowe uzyskane podczas czynności kontrolnych.

Organ odwoławczy wskazał, iż strona nie może przenieść odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie na kierowcę. Zauważył, iż zgodnie z art. 140 aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, że karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, a ustawodawca nie wskazał kierowcy jako adresata takiej decyzji i był to zabieg celowy. Nadto GITD podniósł, iż zasada odpowiedzialności przedsiębiorstwa transportowego za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy zapisana jest wprost w przepisach dotyczących czasu pracy kierowców. Brak jest podstaw do uznania, że strona nie miała wpływu na powstanie naruszenia, skoro naruszenie było w istocie wynikiem decyzji podmiotu wykonującego przejazd, gdyż to on wykonuje przejazd.

Organ odmówił wiarygodności zarzutom strony, iż to nie strona była podmiotem wykonującym przejazd. Fakt użyczenia pojazdu na podstawie dołączonej do akt umowy dzierżawy w żaden sposób, mając na względzie materiał dowodowy, nie wskazuje, iż to nie skarżący był podmiotem wykonującym przejazd.

Organ odwoławczy zważył, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz art. 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Ponadto organ wskazał, że cała procedura ważenia odbyła się prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych, miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru równości nawierzchni, kontrola została dokonana przez kompetentne organy i jej wyniki są w pełni wiarygodne. Odnośnie kwestii wartości obciążenia maksymalnego wynoszącego 10.000 kg, zawartego w każdym ze świadectw legalizacji wag użytych do kontroli, organ wyjaśnił, iż ważenie wagami przenośnymi odbywa się zawsze na dwóch wagach przenośnych (każda waga pod jedno koło na oś pojazdu), a zatem maksymalne obciążenie wagami na jedno koło wynosi 10.000 kg,

a na oś 20.000 kg. Ważenie pojazdu odbyło się dwoma wagami przenośnymi SAW 10C/II o łącznym obciążeniu na oś pojazdu 20.000 kg. W związku z powyższym argumentacje skarżącego o użyciu nieodpowiednich wag organ uznał za chybioną.

GITD wskazał, iż nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140 aa ust. 4 p.r.d. Skarżący nie dostarczył także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jego odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140 aa ust. 4 p.r.d. Nadto nie znajduje zastosowania art. 140 aa ust. 4 pkt 2 p.r.d., gdyż przewożono elementy betonowe ścieków w ilości 4 sztuk, które nie stanowią ładunku sypkiego, ani drewna. Jednocześnie zauważył, iż podmiot wykonując przejazd powinien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić o stosowne zezwolenie, a jeżeli przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe. Zgodnie natomiast z 64 ust. 1 p.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem, podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Jeśli ma on trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia nacisków osi, winien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. Nie kto inny bowiem, ale właśnie podmiot wykonujący przejazd jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia tych regulacji.

Organ odwoławczy wskazał, iż wyjaśnienia złożone przez skarżącego nie stanowią dowodów świadczących, że dochował on należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, jak i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Dlatego też nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. To podmiot wykonujący przejazd przecież decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przejazdu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu.

GITD odnosząc się do zarzutów dotyczących nieuwzględnienia wniosku dowodowego skarżącego, podzielił ocenę organu I instancji zawartą w postanowieniu

z dnia [...] lipca 2014 r., iż ponowne przesłuchanie kierowcy S. L. nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Konkludując GITD stwierdził, iż wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20%, było okolicznością, na którą skarżący miał wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochował należytej staranności

w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem.

Pismem z dnia [...] października 2014 r. skarżący P. S. złożył skargę na powyższą decyzję kwestionując ją w całości i wnosząc o uchylenie jej w całości oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Wydanym rozstrzygnięciom zarzucił naruszenie:

1) nieprawidłowego zastosowania art. 140 aa ust. 1 pkt 1 p.r.d. poprzez uznanie strony skarżącej za podmiot wykonujący przejazd, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego określenia strony postępowania. Zdaniem skarżącego zostało przez niego udowodnione, że nie dysponował kontrolowanym pojazdem w dniu kontroli,

a przejazd nie był realizowany na rzecz skarżącego;

2) nieprawidłowego zastosowania art. 140 aa ust. 1 p.r.d. prowadzącego do naruszenia art. 2, art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7, art. 8 k.p.a. poprzez nałożenie kary za przejazd jednego pojazdu nienormatywnego;

3) naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez całkowicie niewiarygodne wyznaczenie parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu wynikające

z naruszenia postanowień homologacji wag SAW 10C oraz instrukcji producenta określającej warunki stosowania tych wag;

4) błędnego zastosowania przepisu prawa materialnego tj. art. 140 ab ust. 2 p.r.d. prowadzącego do naruszenia art. 2, art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7, art. 8 k.p.a. i naruszenia art. 9 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej;

5) naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz art. 123 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez stronę dowodu z przesłuchania kierowcy mającego zasadnicze znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia;

6) naruszenie art. 140 aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. poprzez niezastosowanie w sprawie.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] złotych.

Podstawę materialnoprawną nałożenia na skarżącego kary pieniężnej stanowił art. 140 aa ust. 1-3 p.r.d., zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną

w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Z kolei w ust. 3 pkt 2 cyt. przepisu przewidziano, iż karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na:

1) podmiot wykonujący przejazd;

2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym,

a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.

Zgodnie z definicją pojazdu nienormatywnego, zawartą w art. 2 ust. 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Mając na uwadze konstrukcję cytowanego przepisu stwierdzić należy, iż możliwość nałożenia na dany podmiot kary pieniężnej poprzedzać musi ustalenie, czy spełnia on przesłanki umożliwiające zakwalifikowanie go jako jednego z wymienionych enumeratywnie adresatów cytowanej normy prawnej. Następną dopiero kwestią jest konieczność wykazania, że okoliczności sprawy i dowody przypisane temu podmiotowi jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

Jak stanowi przepis art. 64 ust. 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ,

a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa

w pkt 1;

3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego przez pilota, w przypadku gdy pojazd przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości:

a) długość - 23 m,

b) szerokość - 3,2 m,

c) wysokość - 4,5 m,

d) rzeczywista masa całkowita - 60 t;

4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Nadto zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II (ust. 2 ww. art. 64). Natomiast wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (ust. 3 art. 64). Stosownie zaś do ust. 4 art. 64 kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo wypis z zezwolenia w przypadku zezwolenia kategorii I.

Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 u.d.p. po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t,

z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tej ustawy. W przepisie tym znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu: dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (pkt 1); dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do

8 t (pkt 2) – mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061) określa, że droga krajowa nr 46 w miejscowości Grodziec (po której poruszał się kontrolowany pojazd) została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

Zgodnie natomiast z § 5 ust. 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego, wyposażenia, nacisk osi nie może przekraczać w przypadku podwójnej osi napędowej, przy i odległości (d) między osiami, składowymi pomiędzy 1,3 m, a 1,8 m (1,3 ? d < 1,8) - 18 ton, albo 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony. Ponadto stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b) ww. rozporządzenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku trzyosiowego pojazdu samochodowego

i dwuosiowej przyczepy 40 ton. Natomiast stosownie do § 2 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia, długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy 18,75 m.

W myśl art. 140aa ust. 1 i 2 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej, którą wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. Zasady ustalania tej kary szczegółowo określa art. 140ab p.r.d. uzależniając jej wysokość w pkt od 1 do 3 w zależności od kategorii zezwolenia, którym nie legitymował się podmiot wykonujący przejazd pojazdem nienormatywnym.

W rozpoznawanej sprawie – organy inspekcji drogowej ustaliły, że pojazd skarżącego przekraczał parametry w zakresie dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu, dopuszczalnej długości zespołu pojazdów oraz przekroczył dopuszczalną masę całkowitą. W trakcie kontroli stwierdzono bowiem naruszenie dopuszczalnych norm w postaci: nacisku 22,55 t na podwójnej osi napędowej pojazdu – tj. przekroczono dopuszczalny nacisk o 3,55 t; rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów 53 t – tj. przekroczenie o 13 t oraz długość pojazdów wynosiła 19,4 m tj. przekraczała dopuszczalną długość o 0,75 m. Nadto pojazd nie posiadał zezwolenia kategorii VII. Kierowca kontrolowanego pojazdu uczestniczący w kontroli nie zakwestionował sposobu przeprowadzonego ważenia oraz podpisał protokół kontroli bez zastrzeżeń.

Organ administracji przeprowadził obszerne wyjaśnienia co do rozumienia kategorii zezwoleń i co do ich znaczenia dla orzekanych kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym. Wyjaśnił zatem z jakich powodów zakwalifikowano do nałożenia kary pieniężnej przejazd do kategorii VII (art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy). Otóż, norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, a zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Nadto w kontrolowanej sprawie przewożono ładunek podzielny tj. elementy betonowe ścieków, a zatem okazane zezwolenie kategorii VI (które zezwalało na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, który spełnia wymogi w zakresie masy, nacisków, wymiarów określone w lp. 6 załącznika nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym) nie uprawniało podmiotu wykonującego przejazd do przewozu takiego ładunku. Powyższe ustalenia tj. przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 20% uprawniały organy inspekcji drogowej do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie [...] złotych stosownie do art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit "c" p.r.d., obok stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej i dopuszczalnej długości zespołu pojazdów.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podzielił stanowiska skarżącego, co do dochowania przez przewoźnika należytej staranności i braku wpływu na stwierdzone naruszenie. Organ administracji odnosząc się do argumentacji skarżącego zasadnie uznał brak podstaw do zwolnienia skarżącego z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Przepis ten

w zakresie wskazanym w jego ust. 4 pkt 2 nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż przewożony ładunek (elementy betonowe ścieków) nie był drewnem, ani ładunkiem sypkim.

Wobec natomiast ustaleń organów inspekcji drogowej brak było także podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. – okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych

z przejazdem, nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Należy zauważyć, iż nie wystarczy jedynie zakwestionować swojej odpowiedzialności oraz oświadczyć, iż dochowało się należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz, że nie miało się wpływu na powstanie naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu wynika, iż to skarżący powinien udowodnić okoliczności na poparcie twierdzeń przywołanych w toku postępowania administracyjnego. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 378/13 z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2165/12 oraz z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 604/13).

W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę – organy administracji drogowej słusznie przyjęły, że podnoszone przez skarżącego okoliczności nie usprawiedliwiają powstania naruszenia, a tym bardziej nie świadczą o dochowaniu należytej staranności w realizacji przez podmiot wykonujący przejazd czynności związanych z przewozem, jak również nie uprawdopodobniają, że przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Podmiot wykonujący przejazd posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować, powinien był podjąć kroki celem takiego załadunku, aby pojazd po wykonaniu czynności załadunkowych był normatywnym. Natomiast sposób doboru określonych środków (stworzenia własnych procedur załadunku, szczegółowa organizacja pracy, ustalenie trasy przejazdu) jest kwestią indywidualną podmiotu wykonującego tenże przejazd.

Za niezasadną Sąd uznał argumentację skarżącego, iż wagi użyte podczas kontroli nie mogły być wykorzystywane do wyznaczenia dmc. Należy zauważyć, iż – jak wskazał organ odwoławczy – do pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów zastosowano przenośne wagi do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych [...] i [...], które legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji. Natomiast zastosowany przez organy inspekcji drogowej sposób ważenia (przy pomocy dwóch wag, gdzie wyniki pomiarów poszczególnych osi są sumowane, w wyniku czego otrzymuje się naciski na osiach wielokrotnych oraz masę całkowitą pojazdu) jest zgodny z instrukcją producenta.

Jako niezasadny, wręcz kuriozalny, należy uznać sformułowany przez skarżącego zarzut naruszenia art. 140 aa ust. 1 p.r.d. poprzez nałożenie kary za przejazd jednego pojazdu nienormatywnego. Należy podzielić ocenę organu, że jeżeli literalnie cyt. przepis sankcjonuje przejazd po drogach publicznych "pojazdów nienormatywnych" to przez to pojęcie należy rozumieć przejazd zarówno wielu, jak

i jednego pojazdu nienormatywnego.

Sąd podziela także stanowisko organu co do niezasadności zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia wniosku dowodowego, zgadzając się z oceną organu, że ponowne przesłuchanie kierowcy pojazdu nie miałoby znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy,

a więc stanowisko organów ma uzasadnienie w art. 78 § 2 k.p.a.

W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że organy w toku postępowania zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie

z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach,

w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.