Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 660/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 184, 181 ust. 1, art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a
journal: Dz.U. 2013 poz 1650
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego S. H. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców na podstawie art. 184 w związku z art. 100 ust. 1 pkt 5 lit a oraz z art. 181 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 1650 oraz Dz. U. z 2014r. poz. 463 z późn. zm.) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatela Republiki [...] – S. H. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...], o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy.

Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach:

W dniu [...] lipca 2014 r. S. H. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, na podstawie art. 181 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. `

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2014 r. odmówił udzielenia wnioskodawcy zezwolenia na pobyt czasowy z powodu niespełnienia przesłanek, gdyż aplikujący nie wykazał okoliczności uniemożliwiających mu opuszczenie naszego kraju oraz nie zachodzi wobec niego wyjątkowa sytuacja osobista, wymagająca jego obecności w Polsce. Organ wskazał, iż z informacji uzyskanych w dniu [...] sierpnia 2014 r. z Sądu Okręgowego W. Wydział Cywilny wynika, iż sprawa rozwodowa z powództwa S. H. przeciwko A. K. jest na etapie usuwania braków formalnych i termin rozprawy nie będzie wyznaczony wcześniej niż za ok. 6 miesięcy. Jednocześnie stwierdzono, iż obecność cudzoziemca na rozprawie jest celowa, ale nie jest konieczna. Ponadto Wojewoda [...] stwierdził, iż wobec wnioskodawcy zachodzą okoliczności wymienione w art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a ustawy o cudzoziemcach, stanowiące obligatoryjną przesłankę do odmowy udzielenia zainteresowanemu zezwolenia na pobyt czasowy, albowiem we wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia zataił fakt, iż toczy się wobec niego postępowanie karne. W odwołaniu S. H. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia lub uchylenie ww. decyzji i udzielenie mu zezwolenia na pobyt czasowy. Odwołujący zarzucił naruszenie art. 7,77 i 80 k.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebranie i nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Dołączył do odwołania m.in. wezwanie z Sądu Rejonowego dla W. do stawiennictwa na rozprawę ( z powództwa A. K. przeciwko S. H. o alimenty) w dniu [...] listopada 2014 r w którym wskazano, iż udział pozwanego na rozprawie jest konieczny. Wskazał, iż w toku postępowania przedstawił wezwania z Sądu Okręgowego W. II Wydział Cywilny do stawiennictwa w charakterze strony na rozprawę w dniu [...] stycznia 2015 r. na godz. 10:30 ( stawiennictwo osobiste obowiązkowe pod rygorem pominięcia dowodu z zeznań) oraz wezwanie z Sądu Rejonowego dla W. Wydział Karny do stawiennictwa w charakterze oskarżonego na rozprawę główną w dniu [..] grudnia 2014 r. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 181 ust. 1 i art. 184 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach i wskazał, iż we wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy zamieszkanie na czas oznaczony w części D XIV, na pytanie : " Czy toczy się przeciwko Panu postępowanie karne lub postępowanie w sprawach o wykroczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ?", cudzoziemiec zaznaczył odpowiedź: "nie", co nie polega na prawdzie. Składając wniosek o udzielenie zezwolenia S. H. podpisał zawarte w nim oświadczenie, że jest świadomy i, że złożenie wniosku lub dołączenie dokumentów zawierających nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje spowoduje odmowę udzielenia zezwolenia lub jego cofnięcie. Organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji ustalił, że wobec cudzoziemca prowadzone było postępowanie przygotowawcze przez Komendę Rejonową Policji W.. W dniu [...] maja 2014 r. Prokuratura Rejonowa W. przesłała akt oskarżenia przeciwko S. H. do Sądu Rejonowego dla W. Wydział III Karny. Jako kwalifikację czynu podano art. 292 § 1 Kodeksu karnego ( " Kto rzecz, o której na podstawie towarzyszących okoliczności powinien i może przypuszczać, że została uzyskana za pomocą czynu zabronionego, nabywa lub pomaga do jej zbycia albo tę rzecz przyjmuje lub pomaga do jej ukrycia, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2"). Sąd Rejonowy dla W. III Wydział Karny w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. wskazał m.in., iż cudzoziemcowi przedstawiono zarzut w dniu [...] maja 2014 r. tj. w dniu zatrzymania i tego samego dnia został on przesłuchany w charakterze podejrzanego. Następnie w dniu [...] czerwca 2014 r. skierowano do cudzoziemca pismo zawierające odpis aktu oskarżenia wraz pouczeniem. Cudzoziemiec podczas składania w dniu [...] sierpnia 2014 r. wyjaśnień do protokołu podał, iż na dzień złożenia wniosku wiedział, iż toczy się wobec niego postępowanie karne i zeznał, iż nie zamieścił tej informacji we wniosku, ponieważ nie wiedział, iż musi to napisać. Organ odwoławczy stwierdził, iż z powyższych ustaleń jednoznacznie wynika, iż w chwili aplikowania przez cudzoziemca o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy posiadał on wiedzę odnośnie toczącego się wobec niego postępowania karnego, jednak fakt ten zataił. Zatem S. H. we wniosku podał fałszywą informację, że nie toczyło się wobec niego postępowanie karne, czym wyczerpał przesłanki z art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a) w/w ustawy, skutkujące odmową udzielenia przedmiotowego zezwolenia.

Organ odwoławczy jednocześnie podkreślił, iż cudzoziemiec w trakcie postępowania odwoławczego wskazał okoliczności, które mogłyby uzasadniać udzielenie mu zezwolenia na pobyt czasowy w trybie art. 181 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, jednakże z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą obligatoryjne przesłanki do odmowy udzielenia tego zezwolenia nie można wydać decyzji na korzyść strony, gdyż decyzja o odmowie udzielenia stronie przedmiotowego zezwolenia na podstawie art. 100 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, nie jest decyzją charakterze uznaniowym. Organ odwoławczy wskazał, iż rozpatrując odwołanie cudzoziemca od decyzji Komendant Placówki Straży Granicznej [...] z dnia [...] października 2014 r. zobowiązującej go do powrotu w terminie 30 dni od dnia decyzji, zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 3 lat od dnia wykonania decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu dobrowolnego powrotu w niej określonego oraz o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat na wypadek, może rozważyć na podstawie art. 316 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach ) możliwość przedłużenia mu terminu dobrowolnego powrotu w celu umożliwienia wzięcia udziału w rozprawach sądowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. H. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż organ zgodnie z art. 7 k.p.a. nie zbadał jego trudnej sytuacji w jakiej się znalazł w związku z rozwodem i pozwem o alimenty. Wskazał iż zgodnie z art. 9 k.p.a. organ zobligowany jest do czuwania nad tym , aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, udzielając mu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, co też uczynił podczas przesłuchania na zadane pytanie, czy toczy się wobec niego postępowanie karne lub postępowanie w sprawach o wykroczenia, udzielił odpowiedzi nie, ponieważ nie wiedział, na jakim etapie są jego sprawy, nie znał języka polskiego, przepisów polskich aby wiedzieć i rozumieć wszystko. Skarżący podniósł, iż organowi przekazał dowody wezwań na rozprawy w sprawach o rozwód i alimenty z których wynika, że udział jego jest konieczny. Zatem spełnia on przesłanki z art. 181 ust. 1 ustawy do udzielenia mu zgody na pobyt czasowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc te same argumenty co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako p.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane ustawie. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji wydanymi decyzjami odmówiły na podstawie art. 184 w zw. z art. 181 ust. 1 pkt 1 i art. 100 ust.1 pkt 5 lit. a) ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, stwierdzając, że wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2014 r. zawiera fałszywe informacje, polegające na braku wskazania w nim, że w stosunku do niego prowadzone było postępowanie przygotowawcze o czyn z art. 292 § 1 k.k. Z analizy wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2014 r. wynika, że jako podstawę udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy wskazał art. 181 ust. 1 ustawy, podając za powód toczące się postępowania sądowe o rozwód i alimenty. Zgodnie art. 181 ust. 1 ustawy zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na okoliczności wymagające krótkotrwałego pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej można udzielić cudzoziemcowi, który przebywa na tym terytorium, jeżeli:

1) jest obowiązany do osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej lub

2) obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymaga jego wyjątkowa sytuacja osobista, lub

3) obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymaga interes Rzeczypospolitej Polskiej.

Zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, można udzielić na okres niezbędny do realizacji celu, ze względu na który zezwolenie zostało udzielone, nie dłuższy jednak niż 6 miesięcy ( ust.2). Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, iż wprawdzie skarżący wskazał na okoliczności uzasadniające mu udzielenia zezwolenia na podstawie art. 181 ust.1 pkt 1 ustawy, jednakże z powodu zaistnienia obligatoryjnej przesłanki z art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy wydanie pozytywnej decyzji nie jest możliwe. W rozpoznanej sprawie poza sporem pozostaje, że skarżący składając rzeczony wniosek nie zawarł w nim informacji, że wobec niego prowadzone jest postępowanie karne, tym samym organy obu instancji zasadnie uznały, że zatajając ten fakt, cudzoziemiec złożył fałszywą informację w rozumieniu art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a ) ustawy. W ocenie Sądu organy nie wyjaśniły jednakże z jakich powodów skarżący nie podał we wniosku tej informacji, czy uczynił to zamiarem celowego ( umyślnego) jej zatajenia, czy też miał, czy nie miał pełnej świadomości o konsekwencjach takiego postępowania. Wyjaśnienie tych kwestii ma znaczenie z tego względu, że z analizy wniosku wynika, że zostały naniesione na nim poprawki przez pracownika organu starszego inspektora M. M., co oznacza, że wniosek skarżącego był przedmiotem wnikliwej analizy co do prawidłowości jego sporządzenia, a więc przedstawionych w nim informacji. Wobec tego nie było przeszkód aby dokładnie ustalić z wnioskodawcą czy wobec niego miały miejsce okoliczności zawarte w pytaniu w części D XIV o toczące się wobec niego postępowanie karne lub postępowania o wykroczenia na terytorium RP. W tych warunkach za słuszny należy uznać zarzut skargi wskazujący na to, że wedle zasady udzielania informacji określonej w art. 9 k.p.a., organy administracji są zobowiązane do należytego wyczerpującego informowana stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania. Zasada ta w ocenie Sądu nabiera szczególnego znaczenia w sprawach dotyczących cudzoziemców, zwłaszcza gdy nie wykazują się bardzo dobrą znajomością języka polskiego, jak również znajomością obowiązujących przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie nie można pominąć tego, że z protokołu przesłuchania skarżącego w dniu [...] czerwca 2014 r. w Placówce SG [...] wynika, że przyznał się on do tego, że był karany za zakup kradzionego telefonu. Zauważyć należy, że protokół ten został sporządzony prawie miesiąc wcześniej przed wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, co też może prowadzić do wniosku, że skarżący nie miał świadomości o konsekwencjach nie podania tej informacji we wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. Skarżący, fakt skazania go za popełniony czyn karalny karą grzywny, przyznał w protokole z przesłuchania w dniu [...] sierpnia 2014 r., wyjaśniając w nim również, że we wniosku nie poddał , że toczy się przeciwko niemu postepowanie karne, gdyż nie wiedział, że musi to napisać. W ocenie Sądu powyższe wskazuje, że organy obu instancji wydając decyzje o odmowie udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy naruszyły art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bowiem nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności, a przy tym nie rozważono, czy sankcja za brak podania we wniosku informacji o postępowaniu karnym nie narusza konstytucyjnej zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, skoro nie zostało jednoznacznie stwierdzone, że skarżący umyślnie zataił tę informację.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 135 i art. 152 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O kosztach postepowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.