Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1885/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6101 Przekazanie gminie z urzędu lub na wniosek mienia państwowego związanego z realizacją zadań gminy
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch (spr.) Sędziowie asesor WSA Sławomir Antoniuk asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2006 r. sprawy ze skargi Gminy Z. o statusie miejskim na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności oraz wydania z naruszeniem prawa decyzji o przekazaniu gminie mienia Skarbu Państwa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r., po rozpatrzeniu wniosków: Syndyka Masy Upadłości [...] Fabryki [...] w Z., [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. oraz Prezydenta Miasta Z. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., w której orzekł o stwierdzeniu nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] o przekazaniu na własność Gminy Z. o statusie miejskim mienia państwowego.

Decyzja ostateczna została wydana w oparciu o następujące ustalenia stanu faktycznego:

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...], na podstawie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.), przekazał na własność Gminy Z. o statusie miejskim mienie państwowe obejmujące zabudowaną nieruchomość Skarbu Państwa wraz z budynkami, urządzeniami i pozostałymi przynależnościami gruntowymi, szczegółowo opisanymi w załącznikach nr 1 i 2 tej decyzji, położoną w obrębie [...] miasta Z., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...], o powierzchni [...] ha, uregulowaną w księdze wieczystej KW nr [...]. Decyzja komunalizacyjna nie została zaskarżona w ustawowym terminie i stała się ostateczna. Po skomunalizowaniu przedmiotowej nieruchomości decyzją z dnia [...] października 1999 r. nr [...] dokonano podziału działki nr [...] o pow. [...] m2 na dwie działki: nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2. Następnie aktem notarialnym z dnia [...] października 2003 r. Gmina Miasto Z. sprzedała nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] spółce jawnej [...] z siedzibą w L., która z kolei aktem notarialnym z dnia [...] czerwca 2004 r. sprzedała ją [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W.

Syndyk Masy Upadłości [...] Fabryki [...] w Z. pismem z dnia 24 listopada 1999 r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998r., lecz wniosek ten Syndyk cofnął pismem z dnia 19 kwietnia 2000 r., w związku z czym Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. umorzył postępowanie wszczęte tym wnioskiem.

Pismem z dnia 26 listopada 2003 r. Syndyk Masy Upadłości [...] Fabryki [...] w Z. ponownie wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej z dnia [...] czerwca 1998 r. wskazując na rażące naruszenie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. i wyjaśnił, że przekazana Gminie nieruchomość była typową nieruchomością fabryczną (zabudowana budynkiem odlewni), a zatem nie mogła być związana z realizacją zadań Gminy. Przed wydaniem przez Wojewodę [...] decyzji komunalizacyjnej zarządca komisaryczny [...] Fabryki [...] w Z. aktem notarialnym z dnia [...] maja 1998 r. Repertorium [...] nr [...] zrzekł się na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] o pow. [...] m2 i własności budynków położonych na tej działce. Skomunalizowaną nieruchomość Gmina sprzedała w dniu [...] października 2003 r. w celach komercyjnych spółce jawnej [...] w L. Syndyk zwrócił przy tym uwagę, że czynność prawna zrzeczenia się przedmiotowej działki przez zarządcę komisarycznego z mocy art. 54 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512) była bezskuteczna wobec Masy Upadłości [...] Fabryki [...] z uwagi na to, że między zrzeczeniem się praw do nieruchomości a datą złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości [...], nie upłynął rok. Ponadto zgoda Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. na zrzeczenie się mienia, wyrażona w piśmie z dnia [...] stycznia 1998 r. nr [...], jest nieważna, ponieważ nie została udzielona w formie aktu notarialnego. Te okoliczności uzasadniają interes prawny Masy Upadłości [...] Fabryki [...] w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o komunalizacji.

Pismem z dnia [...] października 2004 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. i po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. stwierdził nieważność kontrolowanej decyzji w części dotyczącej obecnej działki nr [...] o pow. [...] m2, natomiast co do części dotyczącej obecnej działki nr [...] o pow. [...] m2 stwierdził, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji organ nadzoru, w związku ze zgłoszonym w toku postępowania nadzorczego zarzutem naruszenia zasady rei iudicatae wyjaśnił, że decyzja wydana w trybie art. 105 § 2 kpa, jeżeli o umorzenie postępowania wystąpiła strona, na której wniosek postępowanie zostało wszczęte, nie pozbawia organu – w przypadku zaistnienia stosownych okoliczności – do przeprowadzenia z urzędu postępowania administracyjnego, którego celem będzie weryfikacja decyzji pod kątem istnienia bądź nieistnienia kwalifikowanych wad tej decyzji.

Oceniając decyzję komunalizacyjną z dnia [...] czerwca 1998 r. organ wziął pod uwagę, że przepis art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., na podstawie którego Wojewoda [...] przekazał mienie Skarbu Państwa Gminie Z. stanowi, iż gminie, na jej wniosek, może być przekazane mienie ogólnonarodowe (państwowe) inne niż wymienione w ust. 1-3 tego artykułu, jeżeli jest ono związane z realizacją jej zadań. Tak sformułowany przepis wskazuje, że dotyczy on mienia bezpośrednio związanego z realizacją zadań gminy, a nie mienia, które jedynie może wpływać na realizację tych zadań w sposób pośredni. W rozpatrywanej sprawie warunek związania komunalizowanego mienia z zadaniami gminy nie został spełniony, o czym wiedział Wojewoda [...] wydając decyzję komunalizacyjną, albowiem w uzasadnieniu decyzji wskazał, że "omawiana działka znajduje się w strefie istniejącej zabudowy i posłuży gminie do realizacji zadań własnych". Nie bez znaczenia jest też fakt, że władze miasta Z. po skomunalizowaniu nieruchomości dokonały jej podziału na dwie działki, z których jedną zbyły na rzecz osób trzecich. Przekazanie gminie na podstawie art. 5 ust. 4 mienia nie spełniającego przesłanki określonej w tym przepisie stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, które powinno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji komunalizacyjnej. Jednakże, zgodnie z art. 156 § 2 kpa, nie stwierdza się nieważności decyzji, jeżeli wywołała ona nieodwracalne skutki prawne. O tym, że decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne można mówić, gdy ani przepisy prawa materialnego, ani przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego skutku. Taka sytuacja zaistniała w rozpatrywanej sprawie. Po dokonaniu podziału będącej przedmiotem komunalizacji działki nr [...] o pow. [...] m2 na dwie działki: nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2, Gmina Miasta Z. aktem notarialnym z dnia [...] października 2003 r. sprzedała działkę nr [...] o pow. [...] m2 spółce jawnej [...] w L., która z kolei sprzedała ją [...] Sp. z o.o. w W. Zgodnie z poglądem wyrażonym w uchwale Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992 r. sygn. akt III AZP 4/92 (OSNC 1992/12/211) jeżeli obrót nieruchomością poprzedzony był wydaniem decyzji administracyjnej, a decyzja ta dotknięta jest wadą wymienioną w art. 156 § 1 kpa, zbycie na rzecz osoby chronionej rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych stanowi przeszkodę do stwierdzenia nieważności decyzji i powinno być oceniane jako zaistnienie nieodwracalnych skutków prawnych. Organ administracji nie może we własnym zakresie rozstrzygać o ważności umowy przeniesienia własności, albowiem kwestię ważności takiej czynności prawnej może przesądzić tylko sąd powszechny. W przedmiotowej sprawie oznacza to, że odpłatne nabycie opisanej nieruchomości przez osoby trzecie wywołało nieodwracalny skutek prawny w rozumieniu art. 156 § 2 kpa, co wyłącza możliwość wyeliminowania przez organ nadzoru z obrotu prawnego wadliwej decyzji komunalizacyjnej w części obejmującej sprzedaną działkę nr [...]. Nie ma natomiast przeszkód do stwierdzenia nieważności tej decyzji w pozostałej części.

Wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2005 r. wnieśli: [...] S.A. z siedzibą w Z., [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W., Syndyk Masy Upadłości [...] Fabryki [...] z siedzibą w Z. oraz Gmina Z. o statusie miejskim.

[...] S.A. oraz Syndyk Masy Upadłości [...] Fabryki [...] wnieśli o uchylenie pkt 2 decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r. i stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. również w części dotyczącej działki nr [...] o pow. [...] m2. Wnioskodawcy zakwestionowali przyjęte w decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji stanowisko w kwestii nieodwracalnych skutków prawnych decyzji komunalizacyjnej.

[...] Sp. z o.o. zarzuciła naruszenie powagi rzeczy osądzonej, z uwagi na to, że już wcześniej decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji rozstrzygnął o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej z dnia [...] czerwca 1998 r. Zarzucił ponadto niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności związanych z postępowaniem komunalizacyjnym, a w szczególności nieodniesienie się do art. 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w związku z art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. sprawy. Skutkiem tego, zdaniem wnioskodawcy, uzasadniony jest zarzut naruszenia art. 7 kpa. Tym samym uzasadnienie decyzji nie spełnia wymagań art. 107 § 3 kpa.

Zarzut naruszenia powagi rzeczy osądzonej już wcześniej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2003 r. o umorzeniu postępowania nadzorczego podniosła również Gmina Z. o statusie miejskim, która zarzuciła ponadto błędne zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 kpa wskutek przyjęcia, iż naruszenie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. miało charakter rażący. Zdaniem wnioskującej Gminy pominięto fakty i dowody związane z komunalizacją, przedstawione przez stronę w toku postępowania. Przy ocenie, czy naruszenie prawa miało charakter rażący niezbędne było, zdaniem Gminy, wzięcie pod uwagę społeczno-ekonomicznych skutków, jakie wywołała decyzja komunalizacyjna. Chodziło bowiem wówczas o oddłużenie Fabryki przez Gminę. O przejęcie nieruchomości Wojewoda [...] jako organ założycielski zabiegał u Gminy celem poprawienia trudnej sytuacji finansowej Fabryki. W związku z komunalizacją Gmina umorzyła Fabryce [...] zaległości podatkowe, dokonała rozbiórki zdewastowanych budynków i uporządkowania gruntu. Te okoliczności zostały pominięte w postępowaniu nadzorczym. Nadto Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie wziął pod uwagę, że działka nr [...] o pow. [...] m2 od roku 1998 służy wykonywaniu zadań Gminy związanych z ochroną [...], gdyż została oddana w dzierżawę Wojewódzkiemu Ośrodkowi [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przesądza o tym fakt, że w dniu wydania decyzji nie istniała przesłanka związania przekazywanego mienia z realizacją zadań Gminy. Z uwagi jednak na to, że po skomunalizowaniu działki Gmina dokonała jej podziału, a następnie umową cywilnoprawną zbyła jej część stanowiącą działkę nr [...] o pow. [...] m2 osobie trzeciej, która dokonała następnie zbycia jej na rzecz [...] Sp. z o.o., należało uznać, że w tej części decyzja Wojewody [...] została wydana z naruszeniem prawa.

Na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji skargi wnieśli: Gmina Z. o statusie miejskim, [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W., Syndyk Masy Upadłości [...] Fabryki [...] z siedzibą w Z. oraz [...] S.A. z siedzibą w Z.

Gmina Z. o statusie miejskim podniosła zarzut rażącego naruszenia prawa polegającego na wydaniu decyzji w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej zakończonej już ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. o umorzeniu postępowania (naruszenie art. 104 § 2, art. 105 § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 3 kpa), a także zarzut błędnej wykładni art. 156 § 1 pkt 2 kpa przez przyjęcie, że naruszenie przepisu art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. miało charakter rażący, z pominięciem faktów związanych z komunalizacją oraz dowodów przedstawionych przez stronę w toku postępowania. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. lub uchylenie obu ww. decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi Gmina Z. wskazała, że decyzja umarzająca postępowanie, choć została wydana na podstawie art. 105 § 2 kpa, jest decyzją kończącą postępowanie w sprawie, o której mowa w art. 104 § 2 kpa, a także decyzją, o której mowa w art. 158 kpa, została bowiem wydana w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. Wynika stąd, że obie decyzje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, tj. decyzja nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. jak i nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Skarżąca zauważa, że decyzje o umorzeniu postępowania korzystają z takiej samej ochrony, jak każda inna decyzja. Dotyczy to również decyzji wydanych w nadzwyczajnym trybie, które są decyzjami w nowej sprawie, a więc decyzjami, od których służy odwołanie lub wniosek o powtórne rozpatrzenie sprawy. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania obliguje organ do zbadania przesłanek, o których mowa w art. 105 § 2 kpa, w tym dotyczącej praworządności zaskarżonej decyzji, a wynikającej z art. 7 kpa. Dopóki więc istnieje w obrocie prawnym uprzednia ostateczna decyzja umarzająca postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...], nie można w tej samej sprawie wydać kolejnej decyzji, bez uprzedniego jej uchylenia.

Jeśli chodzi o ocenę stopnia naruszenia art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., skarżąca podnosi, iż w toku postępowania administracyjnego wskazywała na istotne okoliczności związane z komunalizacją, których jednak organ nie wziął pod uwagę. Oceniając, czy naruszenie prawa miało charakter rażący należało, zdaniem skarżącej Gminy, wziąć pod uwagę społeczno-ekonomiczne skutki, jakie wywołała decyzja w sprawie komunalizacji nieruchomości, polegające na tym, że wydanie tej decyzji nastąpiło w związku z koniecznością oddłużenia [...] Fabryki [...] przez Gminę. Wojewoda [...] jako organ założycielski zabiegał u Gminy o przejęcie nieruchomości celem poprawienia trudnej sytuacji finansowej Fabryki. Gmina dokonała rozbiórki zdewastowanych budynków i uporządkowania gruntu, a ponadto umorzyła Fabryce [...] zaległości podatkowe. Te okoliczności zostały całkowicie pominięte przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w postępowaniu nadzorczym. Ocenę naruszenia prawa organ oparł wyłącznie na stwierdzeniu, że nie został spełniony warunek związania skomunalizowanego mienia z zadaniami Gminy. Ocena ta została więc dokonana tylko w oparciu o literalne brzmienie przepisu ustawy komunalizacyjnej, bez wnikliwej analizy przyczyn komunalizacji i skutków społeczno-ekonomicznych, jakie wywołała decyzja komunalizacyjna. Nadto Minister nie wziął pod uwagę, że działka nr [...] o pow. [...] m2 od roku 1998 służy wykonywaniu zadań Gminy związanych z ochroną [...], gdyż została oddana w dzierżawę Wojewódzkiemu Ośrodkowi [...].

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

Należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją postępowanie administracyjne zostało wszczęte przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z urzędu jako postępowanie nadzorcze, którego celem była weryfikacja, pod kątem przesłanek nieważności (art. 156 § 1 kpa), ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. Wynika to jednoznacznie z pisma Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2004 r. nr [...] zawiadamiającego o wszczęciu postępowania, jak i z decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r.

Istotą pierwszego zagadnienia podniesionego w skardze jest dopuszczalność wszczęcia i prowadzenia przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji postępowania nadzorczego w stosunku do decyzji komunalizacyjnej, w sytuacji gdy wcześniej (decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r.) organ umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem Syndyka Masy Upadłości [...] Fabryki [...] w Z. o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

Analizując przedstawione zagadnienie należy przede wszystkim stwierdzić, że przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest sprawa procesowa polegająca na rozpoznaniu i rozstrzygnięciu w trybie unormowanym przepisami prawa procesowego, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Zgodnie z art. 158 § 1 kpa rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji, w której organ stwierdza nieważność kontrolowanej decyzji, albo odmawia stwierdzenia jej nieważności, jeżeli nie ustali którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa. Organ wydaje decyzję stwierdzającą wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli ustali, że decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, ale równocześnie stwierdzi zaistnienie przesłanki negatywnej, o jakiej mowa w art. 156 § 2 kpa. Decyzje, o których mowa w art. 158 § 1 i 2 kpa, rozstrzygają sprawę co do istoty (merytorycznie) w całości lub w części.

Nie można również wykluczyć sytuacji, w której postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej może zakończyć bieg bez wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. O takiej sytuacji jest mowa w art. 104 § 2 in fine. Postępowanie administracyjne podlega umorzeniu, jeśli stało się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa). W przypadku, gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony, cofnięcie wniosku może skutkować umorzeniem postępowania, jeżeli pozostałe strony nie zgłoszą sprzeciwu oraz gdy umorzenie postępowania nie narusza interesu społecznego (art. 105 § 2 kpa). Umorzenie postępowania w obu przypadkach następuje przez wydanie decyzji, która kończy bieg postępowania nie rozstrzygając sprawy co do jej istoty.

Z powyższych rozważań wynika zasadnicza różnica między decyzją kończącą postępowanie rozstrzygnięciem sprawy co do istoty a decyzją umarzającą postępowanie i to niezależnie od tego, czy umorzenie było wynikiem bezprzedmiotowości postępowania, czy też następstwem cofnięcia przez stronę wniosku inicjującego postępowanie. Trzeba zważyć na skutki prawne, jakie wywołuje decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty od następstwa prawnego umorzenia postępowania administracyjnego. W następstwie wydania decyzji o umorzeniu postępowania dochodzi wyłącznie do przerwania i zakończenia jego dalszego biegu, podczas gdy skutkiem wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest ustanowienie, zmiana lub zniesienie określonego stosunku prawnego, będące rezultatem zakończonego postępowania administracyjnego.

O naruszeniu powagi rzeczy osądzonej, co zarzucono w skardze, można mówić jedynie w przypadku, gdy istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwiema decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość sprawy natomiast, to sytuacja, gdy w obu przypadkach w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego przy niezmienionym stanie faktycznym (B. Adamiak/J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, Warszawa 1996, s. 722, także także NSA w wyrokach: z dnia 20.01.1999 r. sygn. akt III SA 6434/97 (LEX nr 37852) oraz z dnia 4.11.2003 r. sygn. akt I SA 341/02 (niepublik.).

Bez względu na podobną, procesową naturę obu decyzji, nie ma podstaw do przyjęcia, że przedmiot sprawy rozpoznanej przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji we wszczętym z urzędu postępowaniu nadzorczym jest tożsamy z przedmiotem decyzji o umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem Syndyka Masy Upadłości [...] Fabryki [...]. Za nietrafne należało zatem uznać stanowisko strony skarżącej, że wydanie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzji umarzającej postępowanie w trybie art. 105 § 2 kpa spowodowało powagę rzeczy osądzonej skutkującą niedopuszczalnością wszczęcia z urzędu i prowadzenia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji komunalizacyjnej. Należy w tej sytuacji zgodzić się ze stanowiskiem organu administracji, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, na skutek cofnięcia wniosku przez stronę inicjującą to postępowanie, nie stanowi przeszkody do wszczęcia przez organ z urzędu postępowania w przedmiocie nieważności tej decyzji, jeżeli zostaną wykryte wady skutkujące jej nieważnością. Wydana w takim postępowaniu decyzja stwierdzająca nieważność z powodu tych wad nie narusza powagi rzeczy osądzonej.

Z tych przyczyn za bezzasadny należało uznać zarzut naruszenia zasady rei iudicatae przez wydanie zaskarżonej decyzji.

Bezzasadny jest także zarzut nieprawidłowego zastosowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zakresie oceny naruszenia art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Powołany przepis stanowi, że gminie, na jej wniosek, może być przekazane mienie ogólnonarodowe (państwowe) inne niż wymienione w ust. 1-3 tego artykułu, jeżeli jest ono związane z realizacją jej zadań. Tak sformułowany przepis wskazuje wprost, że dotyczy on mienia bezpośrednio związanego z realizacją zadań gminy, a nie przedsięwzięć ekonomicznych gminy. W tej kwestii orzecznictwo sądowe jest jednoznaczne (por. wyroki NSA: z dnia 25.09.1992 r. sygn. akt I SA 850/92 ONSA 1994/1/17, z dnia 7.04.1998 r. sygn. akt I SA 1439/97 LEX nr 45078, z dnia 28 stycznia 2000 r. sygn. akt I SA 333/99 niepublik.). Decyzja oparta na przepisie art. 5 ust. 4 powołanej ustawy ma wprawdzie charakter uznaniowy, co oznacza że ustawodawca pozostawił organowi administracji ocenę zasadności przekazania gminie mienia, jednak swoboda organu jest ograniczona ustaleniem konkretnego, rzeczywistego i aktualnie istniejącego związku między mieniem a realizacją zadań gminy. W żadnym razie w granicach uznania administracyjnego nie mieszczą się okoliczności faktyczne, na które wskazywała skarżąca Gmina. Ani bowiem względy społeczno-ekonomiczne polegające na potrzebie oddłużenia [...] Fabryki celem poprawienia jej trudnej sytuacji finansowej, ani też fakt, że to Gmina dokonała rozbiórki zdewastowanych budynków i uporządkowania gruntu dla ułatwienia jego sprzedaży, nie mogły zwolnić wojewody od obowiązku ustalenia związku przedmiotowego mienia z realizacją zadań Gminy. Przekazanie zatem Gminie mienia bez spełnienia tej przesłanki powoduje, że decyzja o przekazaniu rażąco narusza art. 5 ust. 4 ustawy. Ocena naruszenia prawa dokonana przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji jest więc prawidłowa.

Nie ma też dla niniejszej sprawy znaczenia okoliczność, że działka nr [...] o pow. [...] m2 w 1998 roku została oddana w dzierżawę Wojewódzkiemu Ośrodkowi [...], bowiem w żaden sposób nie oznacza to spełnienia na dzień wydania decyzji komunalizacyjnej przesłanki, o której mowa w art. 5 ust. 4.

Mając na względzie powyższe, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.