Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 3937/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Stopnie i tytuły naukowe
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 3
journal: Dz.U. 2011 nr 84 poz 455
law: Ustawa z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o  stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Protokolant sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2022 r. sprawy ze skargi T.S. na decyzję Rady Doskonałości Naukowej z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Senat Uniwersytetu [...] w [...] uchwałą

nr [...] z dnia [...] lipca 2020 roku odmówił nadania dr. T. S. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk [...]

w dyscyplinie [...].

Od powyższego rozstrzygnięcia strona, w ustawowym terminie, złożyła odwołanie z dnia [...] sierpnia 2020 r. (data wpływu: [...] sierpnia 2020 r.) uwypuklając

w nim w szczególności zastrzeżenia co do kompetencji dwóch recenzentów (prof. O. W. i dr. hab. D. P.) w dyscyplinie nauk o [...].

Decyzją z dnia [...] maja 2021 r. Rada Doskonałości Naukowej utrzymała w mocy skarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu organ przywołał przepisy prawa jakie stosował w trakcie postępowania.

art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym, w myśl którego osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora lub doktora habilitowanego może wnieść od uchwał, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18a ust. 11, jeżeli są one odmowne, odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Rada przekazuje odwołanie Centralnej Komisji wraz ze swoją opinią i aktami sprawy w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia odwołania. Po rozpatrzeniu odwołania Centralna Komisja albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia radzie tej samej lub innej jednostki. Zgodnie z art. 179 ust. 10 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z dniem 1 stycznia 2021 r. Rada Doskonałości Naukowej wstępuje w prawa Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Na podstawie art. 189 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2018 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z dniem [...] grudnia 2020 r. znosi się Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. W związku powyższym w przedmiotowym postępowaniu Rada Doskonałości Naukowej prowadzi sprawę w następstwie prawnym Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Zgodnie z brzmieniem art. 179 ust. 2 Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669 ze zm.) w okresie od dnia wejścia w życie ustawy, o której mowa w art. 1, tj. w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r. przewody doktorskie, postępowania habilitacyjne i postępowania o nadanie tytułu profesora wszczyna się na podstawie przepisów dotychczasowych. Z uwagi na powyższe zastosowanie znalazła ustawa z dnia [...] marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2013 r. Nr 65, poz. 595 z późn. zm.).

Centralna Komisja zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2013 r. Nr 65, poz. 595 z późn. zm.) podejmuje uchwały po zasięgnięciu opinii co najmniej jednego recenzenta. Uchwały o niezatwierdzeniu uchwał o nadanie stopnia lub odmowie przedstawienia kandydata do tytułu profesora w sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2 oraz w art. 28 ust. 4, mogą być podjęte po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, w tym co najmniej jednego spoza składu Centralnej Komisji.

Dalej podano, że Centralna Komisja powołała recenzenta: prof. dr. hab. B. J., a sporządzona przez niego w sprawie recenzja zawiera szereg argumentów przemawiających za słusznością podjętej uchwały przez Senat Uniwersytetu [...] w [...] oraz wskazujących na niezasadność wniesionego odwołania przez Habilitanta.

Wskazano, że Zespół [...] Rady Doskonałości Naukowej w dniu

[...] maja 2021 r. po zapoznaniu się z recenzją sporządzoną w postępowaniu odwoławczym i pełną dokumentacją sprawy wraz z odwołaniem dr. T. S. od uchwały Senatu Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lipca 2020 roku, w głosowaniu tajnym wypowiedział się przeciw uwzględnieniu odwołania i uchyleniu zaskarżonej uchwały, której dotyczy odwołanie (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej uchwały: 9 - głosów, przeciw - 12 głosów, wstrzymujących się - 5 głosów).

Prezydium Rady Doskonałości Naukowej w dniu [...] maja 2021 r, po zapoznaniu się z pełną dokumentacją sprawy oraz ze stanowiskiem Zespołu postanowiło w głosowaniu tajnym nie uwzględnić odwołania i utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej uchwały - 0 głosów, przeciw - 9 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów).

W ocenie organu zaskarżona uchwała Senatu Uniwersytetu [...] w [...] podjęta została po rozważeniu wszystkich istotnych okoliczności, w tym po wzięciu pod uwagę braku spełnienia wymogów z art. 16 ustawy o stopniach naukowych. Postępowanie habilitacyjne zostało przeprowadzone z należytą starannością i z zachowaniem wszelkich procedur wynikających z tych regulacji. Od strony formalnej postępowanie zostało przeprowadzone bez zarzutu o czym świadczy wyjątkowo staranna dokumentacja każdego etapu postępowania habilitacyjnego. Stąd Rada Doskonałości Naukowej nie znalazła podstaw do uwzględnienia odwołania strony. W ocenie organu analiza akt sprawy wykazała jednoznacznie, że przeprowadzone czynności odbywały się z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa z zachowaniem zasady rzetelności i kompletności - w ramach tych czynności dokonano dokładnego opisu, a także wnikliwej ewaluacji przebiegu obrad, zwłaszcza prowadzonej dyskusji w całości procedowania. Przedmiotem oceny Rady zgodnie z art. 16 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki były osiągnięcie naukowe i aktywność naukowa Kandydata.

Jak podkreślił organ recenzje przedstawione w sprawie postępowania habilitacyjnego mają charakter merytoryczny i nie zawierają elementów mogących świadczyć o stronniczości wydanych opinii. Rada Doskonałości Naukowej opierając się na dowodach zgromadzonych w aktach sprawy, jak i dotychczasowych recenzjach uznała, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż strona nie spełnia wymogu ustawy określonego w art. 16 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Przepisy wskazują jednoznacznie, że osiągnięcia naukowe lub artystyczne, uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora muszą stanowić znaczny wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej lub artystycznej oraz odwołujący musi wykazać się istotną aktywnością naukową lub artystyczną. Jak podkreślono, już samo stwierdzenie, że osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego nie spełnia choć jednego z tych warunków przesądza o konieczności utrzymania w mocy zaskarżonej uchwały.

Dalej podkreślono, że w niniejszej sprawie skład Rady Doskonałości Naukowej uznał, że osiągnięcia naukowe Odwołującego nie stanowią znacznego wkładu w rozwój dyscypliny nauki o bezpieczeństwie. Odnosząc się zaś do zarzutu Odwołującego dotyczącego recenzji naukowych sporządzonych w trakcie postępowania o nadanie stopnia naukowego przez prof. O. W. i dr hab. D. P. podkreślono, że recenzje są wyrazem osobistej oceny, dokonanej przez recenzenta, zarówno jego wkładu w rozwój określonej dyscypliny naukowej, jak i dorobku naukowego.

W reakcji na zarzut habilitanta, że recenzenci nie posiadają znacznego dorobku naukowego pozwalającego na recenzowanie postępowania habilitacyjnego. Organ wskazał, że zgodnie z art. 18 a ust. 5 ustawy z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach

i tytule w zakresie sztuki członkowie komisji habilitacyjnej powinni być osobami o uznanej renomie naukowej w tym międzynarodowej spośród osób posiadających tytuł profesora lub stopień doktora habilitowanego w zakresie danej lub pokrewnej dyscypliny naukowej lub artystycznej lub osób które nabyły uprawnienia równoważne z uprawnieniami doktora habilitowanego. Zarówno prof. dr hab. O. W., jak i dr hab. D. P. bez wątpienia wymagania przewidziane w ustawie spełniają. Są to osoby dysponujące niekwestionowanym dorobkiem i zajmujące wysoką pozycję naukową, a ich wybór od strony merytorycznej nie budzi najmniejszych wątpliwości. Jak podkreślono, zgodnie z opinią rzeczoznawcy Centralnej Komisji prof. dr. hab. B. J. "interdyscyplinarność jaką wykazują recenzenci w swoim dorobku naukowym (teatrologia, dramaturgia i historia polityki) który można zauważyć u dr hab. D. P. nie stanowi elementu wpływającego na obiektywność recenzji. Zauważono, że dr hab. D. P. wysoko ocenił nie tylko dorobek dydaktyczny ale również popularyzujący naukę marginalizując aktywność organizatorską. Zasadność wyboru, jak i oceny dorobku kandydata na habilitanta przez dr hab. D. P. nie budzi większych zastrzeżeń organu, ponieważ jako dr hab., jest samodzielnym pracownikiem nauki i może prowadzić samodzielne badania naukowe lub kierować samodzielnym zespołem naukowym. Odnosząc się do zarzutu wyznaczenia przez Centralną Komisję recenzenta prof. A. M. i recenzenta dr hab. D. P. reprezentujących tę samą jednostkę Wydział Nauk [...] polegającą na podległości służbowej w obrębie komisji habilitacyjnej (dr hab. D. P. jest dziekanem Wydziału Nauk [...], w którym zatrudniony jest prof. A. M.) organ stwierdził, iż postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa, a na żadnym jego etapie nie brały udziału osoby podlegające wyłączenie w świetle przepisów Kpa. Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie pozwala w ocenie organu na stwierdzenie o szczególnym wpływie któregokolwiek z członków Komisji na ostateczny wynik prac samej Komisji, jak i Senatu. Nie widać w całym postępowaniu habilitacyjnym jakichkolwiek czynników pozamerytorycznych uzasadniających zarzut o stronniczości czy braku kompetencji któregokolwiek z recenzentów w nim uczestniczących, w tym występujący w stosunku do dr hab. D. P. czy prof. A. M.. Także Odwołujący, poza samym stwierdzeniem, że pomiędzy przewodniczącym komisji habilitacyjnym a recenzentem zachodzi zależność służbowa nie wskazuje, żadnych dowodów, które uprawdopodobniałyby wystąpienie okoliczności budzących wątpliwości co do bezstronności przewodniczącego prof. A. M., czy też dr. hab. D. P..

Zauważono też, iż opinia Komisji habilitacyjnej był pozytywna dla Habilitanta, gdyż Komisja wystąpiła do Senatu o nadanie dr. T. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego.

Dalej wyjaśniono, że nie znajduje w materiale dowodowym żadnego potwierdzenia zarzut Odwołującego, w przedmiocie niewzięcia udziału w posiedzeniu Senatu w sprawie odmowy nadania Habilitantowi stopnia naukowego doktora habilitowanego nikogo z członków Komisji habilitacyjnej Wyjaśniono w tym zakresie stronie, że członkowie Komisji habilitacyjnej nie mają obowiązku wzięcia udziału w posiedzeniu Senatu, gdyż wystarczające jest jedynie zaproszenie członków Komisji habilitacyjnej na posiedzenie. Zgodnie bowiem z § 16 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 19 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodzie doktorskim, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora: "na posiedzenie rady jednostki organizacyjnej przeprowadzającej postępowanie habilitacyjne, na którym ma być podjęta uchwała o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego, zaprasza się członków komisji habilitacyjnej, bez prawa głosu." Odnosząc się do zarzutu Odwołującego dotyczącego procedowania postępowania habilitacyjnego przez Senat, nie zaś Radę Wydziału [...] wskazano, że zgodnie z art. 179 ust. 3 pkt. 2b ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w przewodach doktorskich, postępowaniach habilitacyjnych i postępowaniach o nadanie tytułu profesora wszczętych w okresie od dnia wejścia w życie ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce do dnia 30 kwietnia 2019 r. stopień lub tytuł nadaje się na podstawie przepisów dotychczasowych, z tym, że w uczelni stopień nadaje od dania 1 października 2019 r. organ o którym mowa w art. 178 ust. 1 pkt. 1 ustawy tj. Senat. Senat w terminie miesiąca podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego, który zapada bezwzględną większością głosów przy obecności co najmniej połowy liczby osób uprawnionych do głosowania. W sytuacji niepodjęcia przez Senat uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego zgodnie z przyjętą wykładnią przepisów należało poddać pod głosowanie uchwałę o odmowie nadania dr. T. S. stopnia doktora habilitowanego, które dokonało się na posiedzeniu Senatu Uniwersytetu [...] w [...] w dnia [...] lipca 2020 r., po przeprowadzeniu dyskusji w głosowaniu tajnym. W ocenie rzeczoznawcy Centralnej Komisji prof. B. J. zarzut dotyczący uchybień administracyjnych Centralnej Komisji jest bezpodstawny. Zakwestionowanie kompetencji merytorycznych komisji habilitacyjnej uznał za "nietaktowne" i nieuzasadnione. Przeprowadzenie procedury habilitacyjnej oraz podjęcie uchwały przez Senat odbyło się zgodnie z wymogami formalnymi. We wniosku końcowym Rzeczoznawca Centralnej Komisji wniósł o przyjęcie odwołania dr. T.S. od uchwały Senatu Uniwersytetu [...] w [...] o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie [...] i dyscyplinie [...] z przyczyn formalnych. Rada Doskonałości Naukowej dostrzegła, że wniosek rzeczoznawcy Centralnej Komisji jest sprzeczny z przywołanymi w opinii argumentami. Rada Doskonałości Naukowej stoi na stanowisku, że na podstawie przedłożonej dokumentacji oraz analizy przebiegu postępowania habilitacyjnego, a także po uwzględnieniu stanowiska Rzeczoznawcy (mimo sprzeczności konkluzji z argumentami w jego opinii), należy odwołanie odrzucić.

Odnosząc się do zarzutów kierowanych pod adresem sporządzonych w sprawie recenzji wyjaśniono, iż opinie recenzentów są podstawową częścią materiału dowodowego w przewodach habilitacyjnych. Dotychczasowe orzecznictwo sądowe potwierdziło, że negatywne oceny recenzentów nie mogą być zaprzeczano wyjaśnieniami kandydata do tytułu czy do stopnia. Samo postępowanie dowodowe przed CK ograniczone jest tylko do uzyskania opinii recenzentów CK (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. I OSK 2052/11, LEX nr 11228810). Także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 kwietnia 1996 r. podkreślił, iż: "Okoliczność, że - skarżący uważa, iż recenzenci "niesprawiedliwie" ocenili jego dorobek, że pominęli okoliczności przemawiające na jego korzyść, a uwypuklili elementy negatywne, że - w końcu - w niektórych wypadkach zdecydowanie nie podzielili jego poglądów in merito i uznali je za nietrafne lub nieudowodnione, a postępowanie przed CK (wedle przyjętych zasad) nie stwarza kandydatowi możliwości toczenia dyskusji na ten temat - nie może jednak prowadzić do dyskwalifikowania, czy nawet kwestionowania na drodze postępowania sądowego wystawionych w procedurze kwalifikacyjnych ocen, nawet jeśli zainteresowany jest najgłębiej przekonany, iż są one nie umotywowane, niesłuszne lub krzywdzące. Ktokolwiek poddaje się jakimkolwiek recenzjom - czy to w dziedzinie nauki, sztuk czy też innej wiedzy łącznie nawet z rzemiosłem - musi się zawsze liczyć z tym, że może spotkać się również z recenzjami, których w najgłębszym przekonaniu nie będzie w stanie osobiście zaakceptować. Nikt bowiem nie przyjmuje chętnie otwartej dyskwalifikacji własnych umiejętności, talentu czy wiedzy. Historia nauki i kultury przynosi opisy wielu głębokich osobistych tragedii wywołanych tego rodzaju sytuacjami, co więcej, przynosi też opisy wielu w istocie rzeczy niesprawiedliwych i nieuzasadnionych krytycznych ocen, obalonych w dalszym biegu rzeczy. Nie znaleziono jednak dotąd lepszego i uczciwszego sposobu przeprowadzania postępowań kwalifikacyjnych, niż powoływanie recenzentów a następnie tajne głosowanie decydujące o ostatecznym rozstrzygnięciu sprawy." (wyrok SN z dnia 26 kwietnia 1996 r., III ARN 86/95). Reasumując organ przyjął, że w toku postępowania przed Senatem nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie nadania stopnia naukowego dr. T. S. Podjęta uchwała jest wyrazem woli organu kolegialnego, który biorąc pod uwagę całość okoliczności sprawy, zarówno przemawiających na korzyść strony, jak i przeciwko niej, podjął w głosowaniu autonomiczną decyzję o sposobie załatwienia sprawy. Samo zaś merytoryczne rozstrzygnięcie, w tym ocena recenzji, ich rzetelność i fachowość, mogła zostać wyrażona tylko w dyskusji i następnie głosowaniu nad treścią uchwały, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji, jeżeli ustawa zawiera szczególną regulację, to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów kodeksów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że niektóre przepisy k.p.a. w ogóle nie znajdą w tym postępowaniu zastosowania.

Wyjaśniono też, iż postępowanie w tych sprawach charakteryzuje się daleko idącymi odrębnościami. Odrębności te to przede wszystkim pominięcie udziału strony w postępowaniu przed Centralną Komisją (poza dopuszczeniem środka zaskarżenia) oraz swoiste postępowanie dowodowe ograniczone tylko do pewnych środków dowodowych. W postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk Sekcji (obecnie Zespołów). Przy czym, zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy, uchwały o odmowie nadania stopnia lub tytułu w sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2, art. 19 ust. 1 oraz art. 28 ust. 3, mogą być podjęte po zasięgnięciu opinii dwóch recenzentów.

Odnosząc się do zarzutów strony sformułowanych w odwołaniu przytoczono fragmenty orzecznictwa sądów administracyjnych odnoszących się do kontroli postępowania administracyjnego związanego z postępowaniem habilitacyjnym, które ma odpowiednie zastosowanie w przedmiotowej sprawie: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt Il SA/Wa 1746/19): "Postępowanie dowodowe prowadzone przed Centralną Komisją ograniczone jest wyłącznie do uzyskania recenzji jednego lub dwóch recenzentów, co wynika z art. 35 ust. 3 u.s.t. Nie ma też obowiązku zapoznania habilitanta, w szczególności przed podjęciem decyzji przez Centralną Komisję,

z opiniami powołanych przez ten organ recenzentów. (...) Ponadto zaakcentować należy, iż przepisy u.s.t nie stwarzają kandydatowi na stopień naukowy możliwości dyskutowania na temat recenzji. Zatem jednoznacznie negatywne oceny recenzentów nie mogą zostać zaprzeczone wyjaśnieniami strony. Postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest bowiem, jak wskazano wyżej, tylko do uzyskania recenzji (art. 35 ust 3 u.s.t). (...) Sąd nie był natomiast władny do oceny prawidłowości uwag i ocen merytorycznych zgłoszonych przez tych recenzentów. Decyzja Centralnej Komisji jest uchwałą podejmowaną przez określone gremium i to w głosowaniu tajnym. Głosowanie to jest przy tym tajne zarówno dla kandydata, jak i dla członków Komisji.

Z tego powodu uzasadnienie decyzji musi cechować pewna ogólnikowość, gdyż zapadłe w omawianym trybie rozstrzygnięcie stanowi pewną wypadkową szeregu ocen

i poglądów, niekoniecznie podzielanych w całości przez całe gremium. Wskazano, że

w orzecznictwie NSA wielokrotnie wskazywano, że uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji nie może być wyczerpujące i nie musi ściśle odpowiadać wymogom art. 107 § 3 k.p.a. (vide wyroki NSA: z 10 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 902/09 i z 21 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1226/09). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższe stanowisko, iż powodów rozstrzygnięcia podjętego w trybie tajnego głosowania nie da się przedstawić w formie uzasadnienia, o jakim mowa w art. 107 § 3 k.p.a., a tym samym ograniczenie uzasadnienia wydanej w niniejszej sprawie decyzji Centralnej Komisji z [...] marca 2019 r. nie stanowi naruszenia tego przepisu postępowania".

Od powyższej decyzji skargę do tut. Sądu wywiódł T. S..

Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1. Naruszenie przez Prof. dr hab. B. J. § 21 ust. 1 Statutu oraz art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 i 35 ust. 5 u.s.n. poprzez sporządzenie niemiarodajnej, wadliwej recenzji nie zawierającej wiadomości specjalnych,

2. Radzie Doskonałości Naukowej zarzucił brak szczegółowego rozpoznania wszystkich zarzutów przedstawionych przez skarżącego w odwołaniu, w tym w szczególności zarzutu dotyczącego nie zapoznania Senatu z przebiegiem postępowania habilitacyjnego, co miało istotny wpływ na wynik postępowania odwoławczego.

3. Naruszenie przez Radę Doskonałości Naukowej w tym jej organy tj. Prezydium RDN i Zespół [...] Nauk [...] art. 7, 8 § 1, 11, 12 § 1, 15, 77 § 1, 80, 140 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 u.s.n. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w postaci recenzji dr hab. A. B., uchwały Komisji habilitacyjnej z dnia [...] czerwca 2020 r., odwołania T. S., nieustalenie prawdziwego stanu faktycznego, naruszenie słusznego interesu skarżącego, niedziałanie w sposób budzący zaufanie skarżącego i niewyjaśnienie skarżącemu zasadności przesłanek którymi kierowała się Rada Doskonałości Naukowej odmawiając nadania stopnia doktora habilitowanego oraz przekroczenie granic swobodnej oceny zgromadzonych w postępowaniu dowodów, oraz sprzeczność wniosków RDN o istotnych okolicznościach sprawy z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, które to okoliczności stały się podstawą faktyczną rozstrzygnięcia i przez to wpłynęły na jego ostateczny kształt, w postaci;

a) sprzecznego z zasadami logiki i doświadczenia życiowego przyjęcia, że skarżący nie spełnia przesłanek nadania mu habilitacji, pomimo że Komisja habilitacyjna oraz recenzent dr hab. A. B. stwierdzili, że skarżący spełnia przesłanki nadania mu habilitacji,

b) sprzecznego z zasadami logiki i doświadczenia życiowego przyjęcia, że skarżący nie spełnia przesłanek nadania mu habilitacji pomimo, że recenzent powołany przez skarżony organ (Radę Doskonałości Naukowej) Prof dr hab. B. J. w swojej recenzji nie dokonał merytorycznej oceny dorobku naukowego skarżącego oraz nie odniósł się do stanowiska Komisji habilitacyjnej oraz recenzji sporządzonych w trakcie postępowania habilitacyjnego,

4. Radzie Doskonałości Naukowej zarzucił naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n. poprzez sporządzenie niewłaściwego uzasadnienia skarżonej decyzji,

5. Naruszenie przez Przewodniczącego Zespół [...] Nauk [...] § 19 ust. 1 i 4 oraz § 20 ust. 1 Statutu Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów zatwierdzonego przez Prezesa Rady Ministrów zarządzeniem z dnia [...] czerwca 2012 r. (dalej jako Statut CK), lub ewentualnie § 28 ust. 2 Statutu [...] lub ewentualnie przez Prezydium [...] § 8 ust. 1 pkt 16 Statutu Rady Doskonałości Naukowej (załącznik do uchwały nr [...] RDN z dnia [...] października 2020 r. - dalej jako Statut RDN) oraz art. 7, 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 - dalej jako k.p.a.) w związku art. 29 ust 1 i 35 ust. 5 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t.j. - Dz. U. z 2017 r., poz. 1789 ze zm. - dalej jako u.s.n.) w zw. z art. 179 ust. 1,2, 3 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.) poprzez powołanie jako recenzenta RDN Prof dr hab. B. J. jako osoby nie posiadającej specjalistycznej wiedzy naukowej do sporządzenia recenzji dotyczących odwołania dr . S. oraz poprzez brak w dokumentacji sprawy jakichkolwiek dokumentów wskazujących kto i w jaki sposób, na jakich zasadach i na jakiej podstawie prawnej powołał Prof. dr hab. B. J. na recenzenta Rady Doskonałości Naukowej, Centralnej Komisji/Radzie Doskonałości Naukowej w tym jej organom zarzucam naruszenie art. 35 ust. 3 u.s.n. oraz § 19 ust. 3 i 4 Statutu Centralnej Komisji oraz § 28 ust. 1 w związku z art. w zw. z art. 179 ust. 2, ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.) poprzez powołanie tylko jednego recenzenta Centralnej Komisji/Rady Doskonałości Naukowej zamiast dwóch oraz podjęcie swoich uchwał po zasięgnięciu tylko jednej recenzji recenzenta powołanego przez Centralną Komisję/Radę Doskonałości Naukowej

6. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

7. Radzie Doskonałości Naukowej zarzucił naruszenie art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 18a ust. 11 u.s.n. oraz Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia

1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się

o nadanie stopnia doktora habilitowanego (Dz.U. Nr 196, poz. 1165) poprzez uznanie, że dorobek skarżącego nie spełniania kryterium znacznego wkładu w rozwój określonej dyscypliny naukowej lub artystycznej oraz że nie wykazuje się istotną aktywnością naukową. Naruszenie art. 21 ust. 2 u.s.n. poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie

w mocy uchwały Senatu Uniwersytetu [...] nr [...]

z dnia [...] lipca 2020 r. W oparciu o powyższe zarzuty strona wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie w całości skarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ wydając skarżoną decyzję, poruszał się w granicach zakreślonych przez przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych (...).

Na wstępie niniejszych rozważań zasadnym było odniesienie się do treści przepisu art. 29 ww. ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora, i doktora habilitowanego, albo tytułu profesora, oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a.

Kwestia rozumienia sformułowania "stosuje się odpowiednio", była wielokrotnie przedmiotem rozważań Sądów administracyjnych na kanwie spraw rozpoznawanych w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych (...), i tak m.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia 7 września 2011 r. wydanego w sprawie o sygn. akt

I OSK 1078/11 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów wynikające z odpowiedniego stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. nie stanowi naruszenia prawa. Komisja jest organem kolegialnym, rozstrzygnięcia podejmuje w głosowaniu tajnym, a zatem nie ma możliwości ustalenia powodów głosowania za utrzymaniem uchwały odmawiającej dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego".

W podobnym tonie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 maja 2008 r. wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 212/08 stwierdzając, że: "postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów K.p.a. z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych zamieszczonych w ustawie o stopniach naukowych (...). Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli Sądu administracyjnego, który nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji. Nie dokonuje także merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie stopnia doktora habilitowanego oraz tego, czy rozprawa habilitacyjna kandydata, stanowiła znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki".

W realiach faktycznych niniejszej sprawy wielce istotne znaczenie miała też problematyka postępowania dowodowego prowadzonego w sprawach uregulowanych omawianą ustawą o stopniach naukowych (...). W tym zakresie wypowiadał się już wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny – m.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia

27 października 2006 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 192/06 wskazując, że : "artykuł 75 par.1 K.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu o nadaniu stopnia naukowego.

W postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk Sekcji".

Dla lepszego uwypuklenia specyfiki postępowania w sprawach dotyczących decyzji Centralnej Komisji, warto również przywołać tezę zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2009 r. wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1411/08 – "okoliczność, że strona skarżąca uważa, iż recenzenci wadliwie ocenili jej dorobek, pominęli okoliczności przemawiające na jej korzyść, a uwypuklili elementy negatywne, że nie podzielili w końcu jej poglądów, nie może prowadzić do kwestionowania na drodze postępowania sądowego, wystawionych w procedurze kwalifikacyjnej ocen, nawet jeżeli skarżąca jest najgłębiej przekonana, że są one krzywdzące".

Wyżej przywołane stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którymi tut. Sąd w pełni się zgadza i traktuje jak własne, w pełni obrazują odrębności postępowania przy badaniu trafności rozstrzygnięć Centralnej Komisji a obecnie Rady Doskonałości Naukowej. Wynika z nich, że zakres badania przedmiotowych decyzji przez Sąd administracyjny, jest niezwykle zawężony. Badanie to nie może dotyczyć kwestii natury merytorycznej. Sąd nie może bowiem dokonywać oceny w zakresie, w jakim zawarowane to jest dla recenzentów. Również fakt, że organ podejmuje decyzje w drodze tajnego głosowania świadczy o tym, że wolą ustawodawcy tworzącego omawiane przepisy prawa, było zarówno ograniczenie zakresu przedmiotowego uzasadnień sporządzanych przez organ, jak też ograniczenie przedmiotowe sprawy, jaka ma zostać poddana badaniu przez Sąd administracyjny.

Przechodząc do materii niniejszej sprawy w pierwszej kolejności uwypuklenia wymagała okoliczność, iż badanie sprawy przez Sąd administracyjny odbywać mogło się i odbyło się - wyłącznie w bardzo wąskim zakresie, ograniczonym do materii formalnej a nie merytorycznej, tj. dotyczącej osiągnięć naukowych skarżącego czy wiedzy specjalistycznej recenzentów. Po tak przeprowadzonym badaniu uznać należało, że skarżona decyzja odpowiada prawu. Została bowiem podjęta po prawidłowym przeprowadzeniu postępowania opisanego w Rozdziale 3 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym (...).

Uzasadnienie skarżonej decyzji także należy ocenić jako sporządzone stosownie do wymagań odpowiednio stosowanego przepisu art. 107 § 3 K.p.a. Nie mogło ono zawierać jeszcze szerszych motywów, jakimi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy. Stała temu bowiem na przeszkodzie specyfika postępowania w omawianej sprawie i fakt, że stanowisko członków organu kolegialnego, jakim jest Rada Doskonałości Naukowej, wyrażane jest w głosowaniu tajnym. Nie zachodziła więc możliwość bardziej dokładnego wyjaśnienia powodów, dla których odwołanie strony zostało ocenione w taki a nie inny sposób. Uzasadnienie to zawierało także odniesienie do zarzutów odwołania w zakresie, jaki wynika z podnoszonej wyżej specyfiki niniejszego postępowania.

Co zaś się tyczy ustaleń faktycznych czynionych przez organ, to w ocenie tut. Sądu nie sposób zarzucić skutecznie organowi tego, by uchybił obowiązkowi wyczerpującego ustalenia faktów, skoro stosownie do dyspozycji art. 35 ust. 3 omawianej ustawy organ drugoinstancyjny powołał recenzenta i rozpoznając sprawę oparł się na jego recenzji.

Reasumując, tut. Sąd nie uwzględnił argumentów sformułowanych w skardze.

Na marginesie należało też dodatkowo wyjaśnić, iż co do zasady nie stanowi naruszenia prawa brak zaproszenia habilitanta na rozmowę, przed wydaniem skarżonej decyzji. Żaden przepis prawa nie nakłada na organ obowiązku przeprowadzania takiej rozmowy. Nadto to do wyłącznej kompetencji organu należy ocena tego, czy w konkretnym postępowaniu zaistniały wątpliwości tego typu, że rozwiać je może wyłącznie owa rozmowa.

Nie jest także uchybieniem brak uczestnictwa członków Komisji habilitacyjnej w posiedzeniu Senatu, gdyż żaden przepis nie formułuje obowiązku takiej obecności ani nie daje członkom owej komisji prawa głosu w ramach obrad Senatu uczelni.

Nie stanowi też naruszenia prawa działanie organu polegające na nieudostępnieniu stronie recenzji w sytuacji, gdy przepisy prawa nie dopuszczają możliwości prowadzenia przez stronę polemiki z wnioskami recenzentów.

W tym miejscu zasadnym będzie też dodanie, iż ocena "jednoznaczności" negatywnego wydźwięku recenzji – jako pozostawiona przez ustawodawcę subiektywnemu odczuciu członków organu - także wymyka się nie tylko badaniu przez Sąd administracyjny ale też nie jest dopuszczalna w świetle prawa.

W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze i uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy nie naruszając przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329).