Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 544/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 6,  art. 1,  art. 2,  art. 5,  art. 4,  art. 14,  art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak (spr.) Sędziowie WSA Jacek Fronczyk Andrzej Góraj Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi W. M. na bezczynność [...] S.A. z siedzibą w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia 8 kwietnia 2013 r. 1. zobowiązuje [...] S. A. z siedzibą w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej W. M. z dnia 8 kwietnia 2013 r. o udzielenie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od [...] S. A. z siedzibą w [...] na rzecz skarżącej W. M. kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z [...] kwietnia 2013 r. J. i W. M. zwrócili się do Polskich Sieci Energetycznych S.A. z siedzibą w [...] z wezwaniem do zawarcia umowy w przedmiocie ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu na rzecz Spółki, dotyczącej posadowionych urządzeń elektroenergetycznych na nieruchomości stanowiącej ich własność, położonej w [...], oznaczonej jako działka nr ew. [...], obręb [...], gmina [...], powiat M. [...], województwo [...], nr księgi wieczystej o numerze [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] V Wydział Ksiąg Wieczystych.

Wskazali, że na przedmiotowej nieruchomości znajdują się urządzenia przesyłowe w postaci linii elektroenergetycznej nadziemnej wysokiego napięcia 220 kv, które to urządzenia wchodzą w skład przedsiębiorstwa prowadzonego przez Spółkę.

W piśmie zawarty został także wniosek, sformułowany w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. "a" tiret pierwszy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.), o udostępnienie wszelkich ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy ww. urządzeń usytuowanych na przedmiotowej działce, w tym protokołu z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz planów z mapkami.

W piśmie z [...] kwietnia 2013 r. [...], w kwestii udostępnienia wszelkich decyzji administracyjnych oraz innych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia czy przebudowy urządzeń przesyłowych podały, iż żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, albowiem przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają zastosowania do wniosków skierowanych w indywidualnych sprawach roszczeń właścicieli nieruchomości, na których posadowione są urządzenia przesyłowe należące do Spółki.

Pismem z [...] kwietnia 2013 r. J. i W. M. ponowili swoje żądania zawarte w piśmie z [...] kwietnia 2013 r., określając, że wzywają do przesłania kserokopii żądanych dokumentów.

W skardze na bezczynność [...], skierowanej przez W. M. (dalej jako skarżąca) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności spółki [...] z siedzibą w [...] i o zobowiązanie skarżonej Spółki do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych dotyczy "sprawy publicznej" i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. Jednocześnie podniosła, że wniesienie skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie musi być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, a także iż do dnia sporządzenia skargi nie otrzymała wnioskowanych dokumentów.

W odpowiedzi na skargę Spółka wnosiła o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Wniosek o odrzucenie skargi Spółka uzasadniła okolicznością, iż żądane informacje nie są informacjami publicznymi, a zatem ustawa o dostępie do informacji publicznej nie ma do nich zastosowania. Są one bowiem związane ze skierowaniem do Spółki indywidualnego roszczenia cywilnego z tytułu posadowienia urządzeń przesyłowych na nieruchomości, której skarżąca jest właścicielką. Dlatego też czynności podjęte przez Spółkę nie podlegają kontroli sądowej i z tych względów skarga powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § pkt 6 P.p.s.a.

Uzasadniając alternatywny wniosek o oddalenie skargi Spółka ponowiła swój pogląd o niemożności zakwalifikowania żądanej informacji do informacji publicznej z uwagi na jej związek z indywidualną sprawą. Informacje te mają bowiem służyć dochodzeniu względem Spółki roszczeń cywilnych. O indywidualnym charakterze wnioskowanej informacji przesądza okoliczność, że żądanie udostępnienia dokumentów nie jest sformułowane od strony zbiorczego interesu, ale od strony indywidualnej właściciela nieruchomości, który domaga się przekazania wszelkich informacji nieograniczonych ani czasowo ani rodzajowo, dotyczących wybudowania na jej nieruchomości urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, związku z którym kieruje swoje roszczenia cywilne względem aktualnego właściciela tych urządzeń.

Wobec uznania, że informacje o które wystąpiła skarżąca nie stanowią informacji publicznej – zdaniem Spółki – nie było podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Nadto Spółka argumentowała, że informacja publiczna musi dotyczyć sprawy publicznej, a nie jest taką sprawą sprawa konkretnego (indywidualnego) roszczenia cywilnego związanego z wybudowaniem urządzeń przesyłowych na nieruchomości, której właścicielem jest skarżąca i związane z nią dokumenty, wpływające na zasadność tego roszczenia.

W wypadku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., udostępnieniu podlegają tylko informacje pozostające w dyspozycji takiego podmiotu w związku z wykonywanym przez niego zadaniami publicznymi, a nie wszystkie informacje objęte katalogiem z art. 6 ust. 1 u.d.i.p.

Obowiązki operatora systemu przesyłowego (OSP), określone w art. 9c ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625 ze zm.) powodują, że w tym zakresie Spółka mieści się w katalogu podmiotów wykonujących zadania publiczne i tylko dane pozostające w tym zakresie w jej dyspozycji stanowią informację publiczną. Dokumenty urzędowe nie związane z wykonywaniem obowiązków OSP, a związane z indywidualnymi roszczeniami właścicieli, nie mają związku z zadaniami publicznymi i nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spółka podkreśliła przy tym, że dokumenty, których żąda skarżąca nie zostały wytworzone przez Spółkę. Zwróciła także uwagę na niesprecyzowanie wniosku tak co do jego zakresu, jak i czasu jaki ma obejmować. Wykonanie wniosku skarżącej nie sprowadza się zatem do prostego udostępnienia dokumentów, gdyż wymaga zidentyfikowania wszystkich dokumentów na przestrzeni od wybudowania linii do chwili obecnej.

W ocenie Spółki powinna ona mieć możliwość ochrony przed roszczeniami właścicieli nieruchomości, na których posadowiono urządzenia przesyłowe, tj. nieujawniania dokumentów ani nieinformowania, że nie jest w ich posiadaniu.

Informacje, o udzielenie których wystąpiła skarżąca powinny i mogą być pozyskiwane od właściwych organów, które wydały te decyzje, lub są w posiadaniu map geodezyjnych i kartograficznych, albo z odpowiednich archiwów.

Skarżąca nie wykazała, że nie jest jej dostępny inny tryb, w którym istniałaby możliwość uzyskania żądanych informacji od dedykowanego do tego celu organu.

W ocenie skarżonej Spółki nie była ona w niniejszej sprawie bezczynna. Pismem z [...] kwietnia 2013 r. odmówiła udostępnienia żądanych dokumentów, powołując się na szczególny status Spółki, wynikający z przepisów szczególnych oraz konieczność ochrony dokumentów związanych z infrastrukturą krytyczną, na którą składają się linie przesyłowe. Spółka nie była bezczynna także dlatego, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, a w konsekwencji że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie ma zastosowania. O swoim stanowisku Spółka poinformowała skarżącą.

W piśmie z 5 listopada 2013 r., skierowanym do Sądu, skarżąca podtrzymała prezentowane dotychczas stanowisko. Dokonując analizy przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i ustawy Prawo energetyczne stwierdziła, że nie budzi żadnej wątpliwości, iż Spółka jako przedsiębiorstwo energetyczne, miała obowiązek rozpoznania wniosku w przewidzianej formie w zależności od tego, czy wnioskowana informacja miała charakter informacji publicznej. W ocenie skarżącej, dokumenty wymienione we wniosku z [...] kwietnia 2013 r. odpowiadają definicji informacji publicznej. Jednocześnie skarżąca zaakcentowała, że w świetle ustawy o dostępie do informacji publicznej informację może otrzymać każdy i brak jest podstaw do żądania wykazania interesu prawnego lub faktycznego od osoby, która wykonuje swoje prawo do otrzymania informacji publicznej. Zdaniem skarżącej wnioskowana przez nią informacja nie ma charakteru informacji przetworzonej, dla udostępnienia której wymagane jest wylegitymowanie się interesem publicznym. Jej udostępnienie wymaga bowiem jedynie wykonania kserokopii żądanych dokumentów. Skarżąca podkreśliła także, że podnoszenie na etapie postępowania sądowego argumentacji odnoszącej się do zarzucanej przez Spółkę ogólnikowości wniosku oraz złożoności i czasochłonności zadań niezbędnych do udzielenia wnioskowanych informacji, nie wpływa w żaden sposób na fakt pozostawania przez Spółkę w bezczynności przez długi czas, co było skutkiem błędnego nienadania wnioskowanej informacji przymiotu informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w niniejszym postępowaniu była odmowa udzielenia skarżącej przez operatora energetycznego informacji publicznej w postaci odpowiedzi na wniosek z [...] kwietnia 2013 r., następnie powtórzony w piśmie z [...] kwietnia 2013 r.

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podjął w sprawie żadnych czynności, albo wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania stosownym aktem administracyjnym, lub nie podjął wymaganej czynności (T. Woś, w: red. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011 r., str. 109, J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., str. 43-44). Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Oznacza to, że celem skargi na bezczynność organu administracji, jest doprowadzenie do wydania przez ten organ decyzji administracyjnej (lub innego aktu) w sprawie wszczętej żądaniem strony.

Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Wobec wniosku o odrzucenie skargi zaznaczenia wymaga, że niedopuszczalne jest odrzucenie skargi na bezczynność w przypadku, gdy sąd administracyjny uzna, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. Odrzucenie skargi następuje z przyczyn formalnych wskazanych w art. 58 P.p.s.a., natomiast badanie, czy żądanie udostępnienia określonego rodzaju informacji dotyczy informacji publicznej, jest zagadnieniem merytorycznym i odbywa się na rozprawie. Ustalenie, że żądana informacja nie jest informacją, o której mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. prowadzi do oddalenia skargi na bezczynność jako niezasadnej (skoro nie było obowiązku udzielenia informacji), a nie do jej odrzucenia jako niedopuszczalnej (por. wyrok NSA z 11 maja 2011 r., I OSK 189/11, publ. http://cbois.nsa.gov.pl).

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej sprawie.

Powyższa definicja jest bardzo ogólna oraz nieprecyzyjna i z tego względu krytykowana w doktrynie jako definicja ignotum per ignotum.

Zauważyć jednakże należy, że ustawodawca w przepisie art. 6 ust. 1 u.d.i.p. dokonał przykładowego wyliczenia, jaka informacja stanowi informację publiczną.

W orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się w związku z tym, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów i danych.

Wspomniany przepis art. 6 ust. 1 w pkt 4 u.d.i.p. stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna m.in. o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Informacją publiczną jest zatem treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii, ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto walor informacji publicznej posiada treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego takim organem, związanych z nimi bezpośrednio poprzez ich wytworzenie bądź też przez nie niewytworzonych, lecz używanych przy realizacji przewidzianych prawem zadań.

Z tego względu żądane przez skarżącą informacje w postaci decyzji i innych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia i przebudowy linii elektroenergetycznych na nieruchomościach, których jest właścicielem, protokołów z odbioru budowy tych linii, jak również planów z mapkami stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Stanowisko to znajduje oparcie w utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych, zgodnie z która dokumenty związane z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa o dostępie do informacji publicznej, jeżeli znajdują się one w posiadaniu podmiotu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (por. wyrok WSA w Krakowie z 15 stycznia 2013 r. II SAB/Kr 184/12 i z 28 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 212/12, wyroki WSA w Poznaniu z 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, z 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Gdyby natomiast w toku gromadzenia żądanej przez skarżącą informacji okazało się, że są jakieś dokumenty prywatne dotyczące budowy, posadowienia i przebudowy urządzeń elektroenergetycznych, choć z uwagi na przedmiot wniosku wydaje się to być wątpliwe, to wówczas organ nie ma obowiązku udostępnienia takiego dokumentu. Winien natomiast poinformować stronę, że określony dokument nie stanowi informacji publicznej, uzasadniając swoje stanowisko.

Wbrew poglądowi Spółki, przymiotu tego nie pozbawia żądanej informacji okoliczność, że skarżąca wystąpiła z roszczeniami cywilnymi wobec Spółki w związku z bezumownym korzystaniem przez nią z przedmiotowych nieruchomości, a zatem w indywidualnej sprawie, a nie w interesie publicznym.

Przyjęcie w ślad za skarżoną Spółką, że informacje udostępnienia których domaga się skarżąca "tracą" charakter informacji publicznej w przypadku, gdy ich udzielenia domaga się osoba fizyczna pozostająca w sporze cywilnoprawnym z tym przedsiębiorcą, jest nie tylko sprzeczne z duchem regulacji ustawowych i konstytucyjnych dotyczących dostępu do informacji publicznej, ale nadto byłoby nielogiczne. Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej właściwy podmiot nie jest zresztą upoważniony do badania interesu prawnego ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). Jeżeli zatem konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony wówczas, gdy jego udostępnienie, zdaniem przedsiębiorcy, mogłoby mieć negatywne konsekwencje dla tego podmiotu w ewentualnym przyszłym procesie cywilnym. Odmienna wykładnia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej naruszałaby istotę prawa podmiotowego do informacji publicznej, a także godziłaby w zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji).

W myśl bowiem art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych.

Jedynie w przypadku informacji przetworzonej ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 u.d.i.p.).

W toku postępowania sądowoadministracyjnego w pismach procesowych kierowanych do Sądu, skarżona Spółka przedstawiła stanowisko, z którego zdaje się wynikać, że uznaje żądaną przez skarżącą informację za informację przetworzoną. Prezentując takie stanowisko i oceniając, iż po stronie skarżącej brak jest szczególnego interesu publicznego w jej uzyskaniu, Spółka obowiązana była wydać decyzję odmawiającą udostępnienia informacji. Wydanie decyzji pozwala wdrożyć kontrolę administracyjną i sądową. Natomiast odmowa udostępnienia żądanych dokumentów dokonywana w drodze pisma nie jest udzieleniem żądanej informacji, nie znosi stanu bezczynności i czyni skargę na bezczynność zasadną.

Wskazać także należy, iż art. 5 u.d.i.p. wprowadza ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy lub na prywatność osoby fizycznej. Spółka ma zatem potencjalną możliwość zabezpieczenia jej prawnie usprawiedliwionych interesów, jednakże decydując się na odmowę udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na ustawowo przewidziane ograniczenia, powinna – także w tym wypadku – wydać decyzję na zasadzie art. 16 u.d.i.p.

Reasumując tę część rozważań ocenić należy, że spełniona została przesłanka przedmiotowa zastosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej w odniesieniu do wniosku skarżącej.

Zwrócić przy tym należy uwagę, że skarżąca w piśmie z [...] kwietnia 2013 r. określiła, że wnosi o przekazanie kserokopii wnioskowanych dokumentów, wyrażając gotowość pokrycia kosztów ich wykonania. Określiła zatem formę w jakiej informacja powinna zostać jej przekazana. Jeżeli natomiast Spółka miała wątpliwości co do zakresu wniosku skarżącej, to winna wezwać stronę do jego sprecyzowania lub dookreślenia, albowiem właściwa realizacja wniosku o dostępie do informacji publicznej wymaga precyzyjnego udzielenia informacji na temat zawartych w nim kwestii, mając wszak na uwadze, że dotyczy on ściśle oznaczonej działki.

Jeśli chodzi zaś o zakres podmiotowy ustawy, to należy wskazać na treść przepisu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Polskie Sieci Elektroenergetyczne Spółka Akcyjna z siedzibą w [...], są zaś w całości własnością Skarbu Państwa, który jest jedynym akcjonariuszem, jak wynika z rubryki 7 Odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

Już z tej przyczyny Spółka jest podmiotem obowiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Zaznaczenia przy tym wymaga, że obowiązek udostępnienia informacji istnieje jedynie wówczas, gdy podmiot, do którego wniosek w tym zakresie został skierowany, jest w posiadaniu takich informacji. Gdy żądanych informacji nie ma, winien powiadomić o tym podmiot wnioskujący.

Niezależnie od tego wskazać wypada, że Spółka jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, które cechują się powszechnością i użytecznością dla ogółu, co sprzyja osiąganiu celów tak konstytucyjnych, jak i ustawowych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05 stwierdził bowiem, że dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia społeczeństwa i poszczególnych jednostek oraz suwerenności i niepodległości państwa. Zatem dla zapewnienia wolności i praw człowieka oraz obywatela, dysponowanie zasobami energetycznymi urzeczywistnia dobro wspólne, o czym stanowi art. 1 Konstytucji RP, zaś wolność działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki, może być ograniczona – stosownie do treści art. 31 ust. 3 Konstytucji RP tylko w ustawie i jedynie wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Przedsiębiorstwa energetyczne są więc przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują – w ocenie Sądu – zadania publiczne, a w konsekwencji są zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Powyższe rozważania można, zdaniem Sądu, odnieść także do przedsiębiorstwa, które zajmuje się przesyłem energii elektrycznej. Wbrew stanowisku Spółki żądane informacje pozostają w związku z zadaniami wykonywanymi przez ten podmiot, albowiem odnoszą się do instalacji elektroenergetycznej, wykorzystywanej przy realizacji tych zadań.

W orzecznictwie i doktrynie powszechne jest stanowisko, że udostępnienie informacji publicznej dokonywane jest w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.).

Jedynie odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot obowiązany nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie dokonał czynności materialno-technicznej bądź też nie wydał decyzji. Dla dopuszczalności skargi nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów czynność nie została dokonana, a decyzja podjęta, w szczególności czy bezczynność spowodowana była zawinioną bądź niezawinioną opieszałością, czy też wiązała się z przekonaniem podmiotu, że stosowna czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, a decyzja podjęta.

Na uwzględnienie nie zasługuje argumentacja przedstawiona przez Spółkę, iż skarżąca powinna pozyskiwać informacje od właściwych organów, które wydały decyzje lub są w posiadaniu map geodezyjnych i kartograficznych, albo z odpowiednich archiwów. Należy bowiem zauważyć, że nie zostało wykazane, by skarżąca była stroną ewentualnych postępowań w sprawie lokalizacji budowy linii elektroenergetycznych na wskazanych przez nią działkach, co umożliwiłoby jej taki dostęp na podstawie art. 73 § 1 K.p.a. Znaczny upływ czasu i zaistniałe zmiany w funkcjonowaniu i strukturze organów administracji mogłyby natomiast stwarzać trudności w ustaleniu organu, który jest obecnie w posiadaniu tych dokumentów. Tym samym możliwość uzyskania przez skarżącą informacji w innym trybie jest w rzeczywistości iluzoryczna.

Nie zostało przy tym jednoznacznie ustalone, czy skarżąca posiada takie dane odnośnie żądanych dokumentów, które pozwoliłyby jej na określenie organów, do których mogłaby się ewentualnie zwrócić o ich wydanie.

Niezależnie jednak od powyższego wskazać trzeba, że do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są podmioty będące w posiadaniu informacji i bez znaczenia jest czy informacja ta została bezpośrednio przez te podmioty wytworzona, czy też używana jest przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzi wprost od nich. Linie elektroenergetyczne są niewątpliwie wykorzystywane przez skarżącą Spółkę, stąd zasadne jest wnioskowanie skarżącej że może posiadać ona żądane informacje.

Podsumowując, skoro [...] są podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a wniosek skarżącej z [...] kwietnia 2013 r. dotyczył właśnie takich informacji, należy stwierdzić, że jeśli Spółka dysponuje żądanymi dokumentami, to pomimo, że ich sama nie wytworzyła, winna je – zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. – bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p.) udostępnić skarżącej, ewentualnie w tym terminie wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie ich udostępnienia, jeśli uzna, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z charakteru żądanej informacji czy z art. 5 u.d.i.p. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w razie odmowy udostępnienia informacji publicznej, do wydania decyzji administracyjnej w tym przedmiocie obowiązane są w mocy art. 17 ust. 1 u.d.i.p. poza organami administracji publicznej również inne podmioty wymienione w art. 4 u.d.i.p.

Gdyby zaś Spółka nie dysponowała objętymi wnioskiem strony dokumentami, wówczas winna w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomić o tym fakcie stronę na piśmie, przy czym informacja taka nie wymaga formy decyzji administracyjnej, o jakiej stanowi art. 16 ust. 1 u.d.i.p. W tym miejscu wypada jednak zaznaczyć, że w razie wprowadzenia żądającego informacji w błąd, przez udzielenie niezgodnej z rzeczywistością odpowiedzi co do faktu posiadania informacji, osoba zobowiązana do udostępnienia żądanej informacji publicznej podlega odpowiedzialności karnej w trybie art. 23 u.d.i.p. w zbiegu z innymi przepisami określonymi w Kodeksie karnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 13 października 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wr 41/05, Lex nr 887693).

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał skargę W. M. za zasadną i na podstawie art. 149 § 1 zdanie 1 P.p.s.a. zobowiązał [...] z siedzibą w [...] do załatwienia wniosku skarżącej z [...] kwietnia 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku.

Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność Spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestię Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie Spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy o dostępie do informacji publicznej, lecz wynikało z błędnego przekonania, a żądane przez skarżącą informuje nie mają waloru informacji publicznej.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.

-----------------------

13