Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1121/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par 1 i par 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 89a, art. 89b, art. 103,
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 10 i art. 11
journal: Dz.U. 2003 nr 60 poz 535
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Protokolant: Pomocnik sekretarza Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległość podatkową spółki z o.o. w podatku od towarów i usług za marzec 2007 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 1121/13

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...]r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności P. K. za zaległość podatkową Spółki z o.o. A w podatku od towarów i usług za marzec 2007 r. w łącznej kwocie 48.986,00 zł wraz z należnymi odsetkami na dzień wydania decyzji w łącznej wysokości 33.822 zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 4.151,50 zł.

Organ ustalił, iż zaległości podatkowe ww. Spółki wynikają ze złożonych w [...] Urzędzie Skarbowym w Ł. korekt deklaracji VAT-7 za marzec 2007 roku: w dniu 25 maja 2007 r., w której wykazano kwotę podatku podlegającego wpłacie do Urzedu skarbowego w wysokości 34.660 zł, w dniu 4 sierpnia 2010 r., w której wykazano kwotę podatku podlegającego wpłacie do Urzedu skarbowego w wysokości 83.646 zł oraz w dniu 13 września 2010 r., w której wykazano kwotę podatku podlegającego wpłacie do urzędu skarbowego w wysokości 83.646 zł.

Korekty deklaracji zostały złożone z uwagi na fakt dokonania korekty podatku należnego przez Spółkę jawną "B" M. P., W. P. na podstawie art. 89a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm. – dalej jako "ustawa o VAT") za czerwiec 2009 r. w związku z niezapłaceniem przez dłużnika (A Sp. z o.o.) należności wynikających z wystawionych faktur VAT. Na ww. zaległość podatkową wynikającą z deklaracji VAT-7 za wskazany okres wystawiony został tytuł wykonawczy o nr [...]. Organ egzekucyjny przystąpił do realizacji ww. tytułu wykonawczego, jednakże pomimo dokonania szeregu czynności egzekucyjnych nie udało się wyegzekwować z majątku Spółki z o.o. A ww. zaległości.

Ponieważ egzekucja okazała się bezskuteczna, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. postanowieniem z dnia [...] r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o wymieniony tytuł wykonawczy.

Powyższa zaległość dotyczy zobowiązania, którego termin płatności upływał w czasie, kiedy P. K. pełnił obowiązki członka zarządu Sp. z o.o. A.

Przeprowadzona przez organ I instancji analiza sytuacji finansowej Spółki wykazała, że wniosek o ogłoszenie upadłości jednostki winien być złożony w czasie, kiedy P. K. był członkiem zarządu Sp. z o.o. A. Według organu skarżący zdawał sobie sprawę z problemów finansowych Spółki, jednak nie podjął jakichkolwiek działań zmierzających do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, czy też do wszczęcia postępowania układowego dla ratowania sytuacji finansowej Spółki. Z wniosków końcowych opinii biegłego sporządzonej w dniu 3 stycznia 2011 r. na okoliczność oceny sytuacji finansowej spółki A wynika, iż datą właściwą dla zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości był przełom 2006 i 2007 roku.

W toku prowadzonego postępowania P. K. nie wskazała mienia Spółki (innego niż mienie ustalone przez organ egzekucyjny), z którego egzekucja umożliwiałaby zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki z o.o. A.

W wniesionym od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] r., odwołaniu strona działając przez pełnomocnika, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: art. 122 w zw. z art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej jako "O.p."), poprzez nieustalenie, czy strona była członkiem zarządu w okresie, którego dotyczy postępowanie oraz art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 197 §1 O.p. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego do spraw rachunkowości na okoliczność sytuacji finansowej spółki w kwietniu 2007 r. oraz zrealizowania się (lub nie) przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki w tym okresie oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że odpowiedzialność jako osoba trzecia może ponieść osoba, której mandat wygasł na skutek upływu kadencji, czyli osoba, która nie była członkiem zarządu w czasie upływu terminu płatności podatku, a także art. 116 § 2 O.p. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że członek zarządu może ponieść odpowiedzialność podatkową, która powstała co najmniej 3 lata po wygaśnięciu jego mandatu.

W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik Strony dodał, iż odpowiedzialność na podstawie art. 116 § 1 O.p może podnieść osoba, która jest członkiem zarządu w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych, w niniejszej prawie zgodnie z treścią art. 201 i nast. K.s.h. Tymczasem w niniejszej sprawie w ocenie pełnomocnika z ustaleń dokonanych przez organ I instancji wynika jedynie, że strona została skutecznie powołana na stanowisko członka zarządu, a okoliczność, iż P. K. złożył rezygnację z funkcji członka zarządu w czerwcu 2007 r. niczego nie przesądza, ponieważ w ocenie strony jego mandat wygasł już wcześniej na skutek upływu rocznej kadencji, zgodnie z zasadami ogólnymi K.s.h. Pełnomocnik wskazał dodatkowo, że zobowiązanie będące przedmiotem odpowiedzialności w niniejszej sprawie powstało dopiero w 2010 r., w związku z dokonaną przez spółkę B korektą, a P. K. jako członek zarządu w 2007 r., jak i w następnych latach nie miał prawnej i faktycznej możliwości dokonania wpłat, gdyż w terminie gdy upływał termin płatności podatku, tj. 25 kwietnia 2007 r. zobowiązanie to w istocie nie istniało.

Wobec wskazanych przez siebie naruszeń, pełnomocnik Strony wniósł o uchylenie skarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie kwestionowanej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] r.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu, Strona działając przez pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania powielając argumenty powołane wcześniej w odwołaniu.

W uzasadnieniu swego stanowiska strona jeszcze raz podkreśliła, iż przedmiotowe zobowiązanie powstało w następstwie dokonania przez kontrahenta spółki A korekty deklaracji VAT-7 w związku ze skorzystaniem z tzw. ulgi za złe długi w podatku od towarów i usług w 2010 r. Termin płatności tego przedmiotowego podatku nie mógł zatem upłynąć w czasie (kwietniu 2007 r.), gdy strona miałaby hipotetycznie pełnić funkcję członka zarządu spółki A, gdyż wtedy zobowiązanie to nie istniało.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia podjętego w przedmiotowej sprawie stanowi art. 116 O.p.

Zgodnie z regułą wynikającą z § 1 tego przepisu, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1) nie wykazał, że:

- we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo

- niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

W § 2 cytowanego przepisu ustawodawca uregulował zakres odpowiedzialności podatkowej członków zarządu, którzy ponoszą odpowiedzialność za zaległości podatkowe m.in. spółki z o.o. z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Niniejsza regulacja ma również zastosowanie do byłego członka zarządu (art. 116 § 4 o.p.).

Powyższy przepis określa przesłanki obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu, które można podzielić na przesłanki pozytywne i negatywne.

Pozytywne przesłanki obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu (które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe), to nieskuteczna w całości lub w części egzekucja z majątku spółki, wykazanie, że zaległości dotyczą zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez poszczególne osoby obowiązków członka zarządu.

Negatywne przesłanki orzeczenia o odpowiedzialności członków zarządu (które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności), Ordynacja podatkowa definiuje jako wykazanie, że we właściwym czasie podmioty te zgłosiły wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęły postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez ich winy, wskazanie przez członków zarządu mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Sąd podziela stanowisko organu, iż w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione wszystkie warunki zawarte w przepisie art. 116 O.p. uprawniające organ podatkowy do przeniesienia na P. K. odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki z o.o. A w podatku VAT za marzec 2007 r.

A Spółka z o.o. złożyła w ustawowym terminie złożyła deklarację VAT-7 za marzec 2007 roku. Korekty deklaracji VAT-7 zostały zaś złożone z uwagi na fakt dokonania korekty przez Spółkę jawną B M. P. i W. P. w oparciu o treść art. 89a ustawy o VAT podstawy sprzedaży ze stawką 22% o kwotę 368.764,63 zł oraz podatku należnego o kwotę 81.126,03 zł.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. na zaległości podatkowe wynikające z korekt deklaracji VAT-7 za wymieniony okres wystawił tytuł wykonawczy, zaś organ egzekucyjny przystąpił do jego realizacji.

Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec Spółki dnia [...] r. dokonano zajęcia prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w C Bank S.A. Pismem z dnia 22 października 2010 r. Bank poinformował, iż rachunek Spółki został zajęty przez Komorników Sądowych przy Sądzie Rejonowym dla Ł. W. oraz Komornika Sądowego prze Sądzie Rejonowym w C.

Natomiast postanowieniem z dnia [...] r. organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec spółki A w oparciu o m. in. tytuł wykonawczy nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że prowadzona egzekucja okazała się bezskuteczna, co ustalono w oparciu o: składna przez spółkę A oświadczenia, iż nie posiada ona żadnych wierzytelności, akcji, obligacji, a jedynym pozostałym składnikiem majątku ruchomego były maszyny szwalnicze, które nie zostały sprzedane przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Ł. – Ś. V. S. – Ł., wyznaczonego do prowadzenia łącznej egzekucji sądowej i administracyjnej. Postanowieniami z [...] r. Komornik umorzył prowadzone postępowania z uwagi na bezskuteczną egzekucję, zaś protokołem z [...] r. Naczelnik ŁUS w Ł. dokonał zajęcia wskazanych ruchomości podejmując działania mające na celu ich sprzedaż. Niesprzedane w licytacjach nieruchomości przekazano do sprzedaży z wolnej ręki, a uzyskane w ten sposób środki pieniężne zaksięgowane zostały na poczet należności korzystających z pierwszeństwa zaspokojenia, a więc kosztów egzekucyjnych. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że spółka A nie figuruje w stosownych ewidencjach jako właściciel nieruchomości oraz nie posiada pojazdów mechanicznych.

Powyższe w ocenie Sądu oznacza, iż zasadnie organ administracji przyjął, że egzekucja w stosunku pierwotnego dłużnika, czyli spółki z o.o. A okazała się bezskuteczna.

Odnośnie zobowiązania podatkowego za marzec 2007 r. należy zauważyć, że termin płatności tego zobowiązania upłynął w dniu 25 kwietnia 2007 r., zgodnie z brzmieniem art. 103 ustawy o VAT. Tymczasem P. K. był członkiem zarządu spółki A od początku jej istnienia, zgodnie z umową spółki z dnia [...] r., spisaną aktem notarialnym Rep. A Nr [...], do dnia złożenia swojej rezygnacji w dniu 11 czerwca 2007 r. (a zatem w czasie, kiedy upłynął termin płatności w/w zobowiązania). Podkreślenia wymaga, na co trafnie wskazał organ, iż skoro umowa spółki nie przewidywała kadencyjności zarządu spółki należy przyjąć, iż jego członkowie powołani zostali na czas nieoznaczony. W tym miejscu zasadnym jest odwołanie się do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt II CSK 29/11 (publ.: Lex nr 1043996). W orzeczeniu tym stwierdzono, że w razie powołania członka zarządu na czas nieoznaczony nie znajdują zastosowania przepisy art. 202 § 1-2 K.s.h., lecz § 4 tego przepisu, co oznacza, że członek zarządu powołany na czas nieoznaczony będzie pełnić swoją funkcję tak długo, dopóki nie spełni się którakolwiek z przesłanek wygaśnięcia mandatu w nim określona, w szczególności zaś, dopóki nie zostanie uchwałą wspólników odwołany. Ponieważ, jak wskazano wyżej w rozpoznawanej sprawie umowa spółki A nie zawierała uregulowań dotyczących wygaśnięcia mandatu członka (członków zarządu) oraz nie określała czasu trwania ich kadencji w konsekwencji przyjąć należało, iż mandat pierwszego powołanego zarządu w osobach Prezesa – P. K. i Wiceprezesa – K. S. wygaśnie zgodnie z § 4 art. 202 K.s.h., tj. wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze składu zarządu. Zatem mandat skarżącego, wbrew zawartym w skardze zarzutom zarówno w marcu, jak i kwietniu 2007 roku nie wygasł. Dopiero z dniem 11 czerwca 2007 r. P. K. złożył rezygnację z funkcji Prezesa Spółki. Z uchwały nr 5 Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników A Sp. z o.o. w Ł. z dnia [...] r. wynika zaś, że nie podjęto uchwały o udzieleniu absolutorium Prezesowi Zarządu P. K. z wykonania obowiązków za 2006 rok, zaś uchwałą nr 9 z tej samej daty na stanowisko Prezesa powołany został K. S.

Przepis art. 116 § 2 O.p. jednoznacznie wskazuje, iż odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, podatki niepobrane oraz pobrane, a niewpłacone przez płatników lub inkasentów, odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, niezwrócone w terminie zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług, a także ich oprocentowanie i koszty postępowania egzekucyjnego. Zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonym w przepisach prawa podatkowego (art. 5 O.p.). W myśl tego przepisu zobowiązanie podatkowe musi wynikać z obowiązku podatkowego, a konkretyzuje się (powstaje) w wysokości i terminie - określonych przepisami materialnymi, normującymi dany podatek.

Podstawowym okresem rozliczeniowym w podatku od towarów i usług jest okres miesięczny. W ustawie o VAT określone zostały terminy płatności zobowiązania podatkowego z tytułu tego podatku. Stosownie do art. 103 ust. 1 ww. ustawy podatnicy są obowiązani do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek właściwego urzędu skarbowego. Oznacza to, że termin płatności podatku (zobowiązania podatkowego) został określony na 25 dzień, a tym samym konkretyzacja powstałego z mocy prawa zobowiązania podatkowego następuje z tym dniem.

Zaległością podatkową zgodnie z art. 51 O.p. jest podatek niezapłacony w terminie płatności, a podatkiem stosownie do art. 6 cytowanej ustawy jest publicznoprawne, nieodpłatne, przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej.

Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1).

Przepis § 2 powyżej cytowanego artykułu stanowi, iż jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3.

W przedmiotowej sprawie podatek wynika z korekt deklaracji VAT-7. Definicja deklaracji znajduje się w art. 3 pkt 5 O.p., natomiast do korekt deklaracji zastosowanie ma przepis art. 81 O.p.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż w przypadku korekty deklaracji nie może być mowy o "nowym", w dosłownym tego słowa znaczeniu, zdarzeniu prawnym, a jedynie o zmianie uprzednio złożonego rozliczenia za dany okres (NSA w wyroku z dnia 28.07.2011 r. sygn. akt I FSK 1493/10 - LEX nr 1082225). Skorygowanie deklaracji polega bowiem na złożeniu deklaracji tego samego rodzaju co deklaracja korygowana, ale o innej treści (tak WSA w Warszawie w wyroku z dnia 31.08.2009 r., sygn. akt III SA/Wa 484/09 - LEX nr 527265).

Zgodnie z art. 89a ustawy o VAT podatnik - wierzyciel dokonuje korekty podatku należnego w bieżącej deklaracji, o tyle podatnik - dłużnik na podstawie omawianego przepisu art. 89b ust. 1 ma obowiązek dokonania korekty podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym dokonał odliczenia. Przyjęcie przez ustawodawcę, że dłużnik ma obowiązek dokonania korekty rozliczenia za okres, w którym dokonał odliczenia podatku, oznacza, iż na skutek korekty może powstać zaległość podatkowa, co spowoduje konieczność uiszczenia kwoty zaległości oraz zapłaty odsetek za zwłokę (Tomasz Michalik; VAT Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Wydanie 8, str. 725).

Z powyższego wynika, że wolą ustawodawcy było cofnięcie się podatnika -dłużnika do pierwotnego terminu płatności podatku. A zatem w rozpoznawanej sprawie przedmiotowej sprawie Sp. z o.o. A złożyła korekty deklaracji VAT-7 za marzec 2007 roku, a w tym okresie obowiązki członka zarządu pełnił P. K.

Biorąc pod uwagę treść art. 89b ust. 3 ustawy o VAT, który odnosi się do przepisów Ordynacji podatkowej, w zakresie odpowiedzialności osób trzecich, stwierdzić należy, iż zobowiązanie Spółki za marzec 2007 r. powstało z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Okoliczność, że Spółka złożyła deklaracje korygujące w 2010 r., tj. w czasie kiedy skarżący nie pełnił już obowiązków członka Zarządu Sp. z o.o. A, nie ma żadnego znaczenia dla możliwości uwolnienia się od odpowiedzialności za zobowiązania podatnika.

W ocenie Sądu organ prawidłowo również ustalił, że P. K., będąc członkiem zarządu Spółki winien podjąć działania zmierzające do ogłoszenia upadłości jednostki, bowiem dłużnik w tym czasie był niewypłacalny.

Zgodnie z przepisem art. 10 i 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (t.j. Dz.U. Nr 60, poz. 535 ze zm.) upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z kolei dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, a dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Powyższe stanowisko znalazło swoje uzasadnienie w bogatym w tym zakresie orzecznictwie, m.in. wyrok WSA w Łodzi z dnia 20.09.2011 r. sygn. akt I SA/Łd 827/11, wyrok z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 1081/12, czy wyrok z dnia 24 września 2013 r., sygn. akt I SA/Łd 359/13).

Niewypłacalność jako podstawa ogłoszenia upadłości następuje wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje swych wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Przy czym dla określenia, czy dłużnik jest niewypłacalny, nieistotne jest, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań pieniężnych, czy też tylko niektórych z nich. Nieistotny też jest rozmiar niewykonywanych przez dłużnika zobowiązań. Nawet niewykonywanie zobowiązań niewielkiej wartości oznacza jego niewypłacalność w rozumieniu w/w art. 11.

Dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia jest też przyczyna niewykonywania zobowiązań. Niewypłacalność istnieje więc nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn, np. nie wykonuje zobowiązań w celu doprowadzenia swego kontrahenta do stanu niewypłacalności albo też nie wykonuje zobowiązań z przyczyn irracjonalnych.

Przepis art. 11 ust. 1 w/w ustawy, określający, kiedy istnieje niewypłacalność stanowiąca podstawę ogłoszenia upadłości stanowi, iż następuje to wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje swoich zobowiązań pieniężnych, które są wymagalne. Dotyczy to tak zobowiązań cywilnoprawnych, jak i publicznoprawnych.

Dla określenia, czy istnieją podstawy ogłoszenia upadłości, fundamentalne znaczenie ma więc ustalenie, czy dłużnik nie wykonuje tych zobowiązań, które są wymagalne. Z kolei przepis z art. 11 ust. 2 ww. ustawy dotyczy m.in. osób prawnych, zgodnie z tym przepisem dłużnik jest niewypłacalny, gdy uwzględniając wszystkie składniki majątku dłużnika, nie wystarczą one na pokrycie wszystkich jego zobowiązań. Natomiast w tym przypadku bez znaczenia jest okoliczność, że dłużnik zobowiązania te w danej chwili reguluje na bieżąco. Zamysłem takiego sformułowania przepisu przez ustawodawcę, była z pewnością ochrona interesów wierzycieli poprzez zapobieżenie postępowaniu stanu nadmiernego zadłużenia, który w ostateczności mógłby doprowadzić do braku możliwości zaspokojenia się przez nich z majątku dłużnika. Z zebranego w sprawie obszernego materiału dowodowego wynika, że spółka A nie regulowała zobowiązań pieniężnych wobec firmy B już od lutego 2007 roku. Wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w Ł. X wydział Gospodarczy zasądził od A Sp. z o.o. na rzecz B sp. jawna kwotę 162.532,62 wraz z ustawowymi odsetkami

Organ, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, dokonał również analizy sytuacji finansowej Spółki z o.o. A wyliczając wskaźniki finansowe, które stosowane są do sprawdzania stanu przedsiębiorstwa. Ocena finansowa dokonana na podstawie bilansów jednostki wykazała, że na przestrzeni lat 2004-2008 spółka posiadała przewyższający wartość aktywów, wysoki poziom zobowiązań. Fakt istnienia szeregu nieprawidłowości potwierdzają również zeznania K. S. z dnia 12 października 2007 r. J. L. z dnia 25 października 2010 r. oraz P. P. z dnia 12 października 2011 roku. Z zeznań tych wynika, iż już w lutym 2007 r. spółka nie regulowała swoich zobowiązań i to nie tylko w stosunku do spółki B.

Powyższe w ocenie Sądu w zupełności potwierdza, iż sytuacja finansowa Spółki z o.o. D uzasadniała złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w czasie, kiedy P. K. był członkiem zarządu ww. Spółki. W sytuacji, gdy skarżący pełnił funkcję Prezesa Spółki A od początku jej istnienia, tj. od 2003 roku trudno nie oprzeć się wrażeniu, że winien być osobą posiadającą najbardziej rozległą wiedzę na temat finansowych kłopotów spółki. Z akt sprawy wynika, że stan wymagalnych już zobowiązań tylko wobec spółki B na koniec marca 2007 r. wyniósł 333.289,19 zł, a zatem najbardziej właściwym terminem do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości byłby kwiecień 2007 r., zwłaszcza, iż ze sporządzonej w niniejszej sprawie opinii biegłego z dnia 3 stycznia 2011 r. wynika nawet dalej posunięta konkluzja, iż spółka A już na przełomie 2006 i 2007 roku zagrożona była upadłością.

Odpowiedzialność za zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego spoczywa na członkach zarządu spółki, oni są bowiem uprawnieni i zobowiązani do kontrolowania stanu finansów i majątku spółki oraz do zgłoszenia wniosku o upadłość lub otwarcie postępowania układowego, gdy zachodzą do tego podstawy. Zatem każdy z członków zarządu spółki z należytą starannością powinien dbać o ochronę interesów wszystkich wierzycieli zagrożonych stanem niewypłacalności spółki i nie dopuścić, aby niektórzy z wierzycieli zostali zaspokojeni ze szkodą dla innych (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2006r. sygn. akt I FSK 189/06).

Przepis art. 116 § 1 O.p. nie wprowadza rozróżnienia, iż przesłanka braku winy jako okoliczności wyłączającej odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki odnosi się wyłącznie do braku winy umyślnej czy też braku winy nieumyślnej. Przesłanka ta odnosi się więc do obu wskazanych postaci winy. Zatem członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki dopiero wówczas, gdy wykaże, iż nie ponosi winy również nieumyślnej, a więc, że nie przewidywał i nie mógł w żaden sposób przewidzieć, iż zaistniała w danym momencie sytuacja finansowa w spółce wymaga zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcie postępowania układowego w celu zapewnienia ochrony interesów jej wierzycieli przed niewypłacalnością.

Mając powyższe na uwadze, organ prawidłowo ustalił, iż P. K. w czasie, kiedy był członkiem zarządu winien skierować do Sądu wniosek o ogłoszenie upadłości.

Z chwilą, gdy spółka zaprzestanie spłacania wymagalnych zobowiązań lub gdy jej zobowiązania przekroczą wartość majątku, powstają podstawy do ogłoszenia upadłości i jednocześnie od tej daty w ciągu dwóch tygodni jej zarządca ma obowiązek zgłosić wniosek o upadłość. Jeżeli wniosku takiego nie złożył, a stan uzasadniający ogłoszenie upadłości trwa nadal, to zarówno on, jak i każdy następujący po nim zarządca spółki, ma także obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość w terminie dwóch tygodni do dnia, w którym dla niego stało się to możliwe, a więc od dnia, w którym przy zachowaniu wymaganej staranności, mógł dowiedzieć się o istnieniu przesłanek do ogłoszenia upadłości. Z faktu, że ustawodawca określił dwutygodniowy termin do wypełnienia obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość nie wynika bowiem, że po bezskutecznym upływie tego terminu wygasa obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość. Także po upływie tego terminu, w każdym następnym dniu istnienia podstawy do ogłoszenia upadłości, dłużnik ma nadal obowiązek zgłoszenia wniosku. Jeżeli kolejna osoba zobowiązana z mocy ustawy tego nie uczyni w ciągu dwóch tygodni od dnia, gdy dowiedziała się o istnieniu podstaw ogłoszenia upadłości, może ponieść odpowiedzialność odszkodowawczą.

Co istotne w rozpatrywanej sprawie strona nie tylko nie złożyła wniosku o ogłoszenie upadłości, ale nie wypełniła również kolejnego warunku, którego spełnienie uprawniałoby ją do zwolnienia z odpowiedzialności za zaległości Spółki - nie wykazała bowiem, iż niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jej winy. Niewątpliwie w przedmiotowej sprawie Sp. z o.o. A nie uregulowała wierzytelności wobec Sp. jawnej B, które dotyczyły marca 2007 roku, a wówczas funkcję Członka Zarządu Sp. z o.o. A pełnił P. K. Powyższe oznacza, że Spółka z o.o. A nie regulowała swych zobowiązań wobec kontrahentów już w 2007 r.

Skarżący nie wskazał również mienia Spółki (innego niż ustalone przez organ egzekucyjny), z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Sąd nie podzielił również argumentów Strony odnośnie pozostałych zarzutów opisanych w skardze, a odnoszących się do naruszenia przepisów postępowania w szczególności dotyczy to naruszenia art. 122 , art. 187 § 1, oraz art. 197 O.p.

W ocenie Sądu organ w sposób kompleksowy zebrał w niniejszej sprawie materiał dowodowy, a następnie dokonał jego właściwej oceny w oparciu o obowiązujące normy prawne.

Z powyższych przyczyn, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U z 2012 r. poz. 270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku.

AK.