Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1887/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1 pkt 28
journal: Dz.U. 2011 nr 74 poz 397
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędzia NSA del. Zbigniew Romała, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "C." S.A. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 10 maja 2012 r. sygn. akt I SA/Ke 136/12 w sprawie ze skargi "C." S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Kielcach z dnia 23 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Kielcach na rzecz "C." S.A. w K. kwotę 2968 (słownie: dwa tysiące dziewięćset sześćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Ke 136/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (dalej: "WSA") oddalił skargę C. S.A. w K (dalej: "Skarżąca", bądź "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Kielcach (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 23 stycznia 2012 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. Podstawą prawną powyższego orzeczenia był art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., dalej: "p.p.s.a.").

Z uzasadnienia wyroku WSA wynika, że w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w

K. (dalej: "Naczelnik US", bądź "organ pierwszej instancji") decyzją z dnia 25 października 2011 r. określił Skarżącej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r. W uzasadnieniu Naczelnik US wskazał, że dochód Skarżącej za 2005 r. jest wyższy od zaznanego, a określenie takiej wysokości dochodu było konsekwencją zaniżenia przez Skarżącą w maju 2005r. kosztów uzyskania przychodów na skutek zaniżenia podatku VAT należnego w fakturze wewnętrzne, zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o podatek od towarów i usług w związku z korektą podatku VAT należnego dokonaną przez Spółkę do faktur wystawionych od czerwca do grudnia 2005r., od wykazanych w ewidencji księgowej płytek ceramicznych przekazanych na cele reklamy oraz od przekazanych materiałów przeznaczonych na cele reklamy (stojaki, silikon, płyty wiórowe, płyty MDF, panele podstawy ekspozytorów, ekspozytory, logotypy PCV, wzorniki). Organ ustalił, że w ramach prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej dokonywano bezpłatnego wydawania kontrahentom części swoich materiałów w postaci ekspozytorów własnych wyrobów glazurniczych w postaci: szafy stojaków oraz pojedynczych partii płytek. Spółka własne płytki ceramiczne i materiały (stojaki, silikon, panele, płyty wiórowe i MDF, logotypy PCV) przekazywała z własnego magazynu na podstawie dowodów magazynowych: "RW- rozchód wewnętrzny" (dot. płytek) i RWt (dot. pozostałych materiałów) do Działu Sprzedaży i do Działu Mozaiki i Dekory. Przy czym wartości tych materiałów były księgowane na konto "koszty reprezentacji i reklamy – reklamy limitowanej". Ponadto na okoliczność tych czynności wystawiane były faktury VAT wewnętrzne, w których Spółka wykazywała podatek należny z tytułu przekazania towarów na cele reprezentacji i reklamy. Skarżąca dokonała korekt wystawionych w okresie o czerwca do grudnia 2005r. faktur VAT obrazujących przesunięcie materiałów własnych z magazynu do działu "Mozaika i Dekory" nie dokonując jednocześnie skorygowania zaewidencjonowanej wartości kosztów uzyskania przychodów z tytułu nienależnie wykazanego na fakturach wewnętrznych podatku od towarów i usług. Działanie Spółki spowodowało utratę przez nią prawa zaliczenia wskazanej wartości podatku VAT jako kosztu uzyskania przychodu na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 46 lit. "b" tiret drugi ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych. ( stan prawny na 2005r., Dz.U. z 2000 r., nr 54, poz. 654 ze zm., dalej: "u.p.d.o.p."). Organ na podstawie powyższych ustaleń uznał, że Skarżąca deklarując zawyżoną wartość kosztów uzyskania przychodów nie wywiązała się tym samym z obowiązku uiszczania zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych w prawidłowo wyliczonej, należnej wysokości. Organ podatkowy wyliczył odpowiednio kwoty należnych zaliczek, kwoty zaniżonych wpłat tych zaliczek oraz odsetki za zwłokę od zaniżonych zaliczek w poszczególnych miesiącach 2005r.

Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej Dyrektor IS decyzją z dnia 23 stycznia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika US. Zdaniem organu przekazywanie płytek i materiałów kierowane było wyłącznie do konkretnych adresatów. W konsekwencji ocenił, że czynności te nie miały charakteru reklamy publicznej, gdyż Spółka przekazywała płytki i inne materiały do wybranego kręgu odbiorców z nim współpracujących. Podkreślił, że przyjęty przez Skarżącą sposób dokumentowania przedmiotowych kosztów nie pozwala na zmianę dokonanej przez niego kwalifikacji tych kosztów jako reklamy limitowanej. W tym zakresie uznał, że Skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących na inny charakter tych kosztów.

W skardze do WSA Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:

1. art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. poprzez nieuwzględnienie przy określeniu zobowiązania podatkowego wszystkich wydatków poniesionych na wytworzenie i wydanie materiałów handlowych, które powinny stanowić koszty uzyskania przychodów,

2. art. 16g ust. 1 i 5 u.p.d.o.p. poprzez nieuwzględnienie w kosztach uzyskania

przychodów ustalonej w związku ze sprzedażą środka trwałego (paletyzatora) kwoty wynikającej z korekty różnic kursowych ujmowanych w wartości początkowej środka trwałego.

Powyższe zarzuty zostały uszczegółowione w uzasadnieniu skargi.

W uzasadnieniu wyroku WSA wskazał, że spór w niniejszej sprawie w istocie sprawdza się do oceny przez organy podatkowe, faktu zakwalifikowania wydatków poniesionych przez Skarżącą na wytworzenie i bezpłatne wydanie swoim kontrahentom materiałów handlowych w postaci ekspozytorów, wzorników płytek oraz pojedynczych płytek ceramicznych, jako kosztu z tytułu reklamy limitowanej o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. W ocenie Sądu w art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. wskazane zostały limity dotyczące kosztów reprezentacji i reklamy, to wydatki związane z przedsięwzięciami zwartymi w tym katalogu należy uznać. Za koszty uzyskania przychodu jedynie w zakreślonym przez ustawodawcę limicie nie zaś w oparciu o art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. jak wskazuje Skarżąca.

Dokonując oceny czy nieodpłatne przekazywanie próbek kontrahentom należy traktować jako wydanie na cele reklamy, czy też mieściło się wyłącznie w zakresie odstawowych czynności sprzedaży i dystrybucji towarów produkowanych przez Spółkę, WSA odwołał się do potocznego znaczenia sława "reklama". Wskazał, że rozumie się przez nie rozpowszechnianie informacji o towarach, ich zaletach, wartości, miejscach i możliwości ich nabycia, chwalenie kogoś, zalecanie czegoś przez prasę, radio, telewizję, środki służące temu celowi, tj. np. plakaty, napisy ogłoszenia itp. Dodał, że za reklamę są uznawane wszelkie celowe działania Spółkę mające na celu rozpowszechnienie wiedzy o oferowanych przez niego towarach lub usługach, kształtowanie popytu poprzez poszerzanie wiedzy przyszłych nabywców o towarach bądź usługach, ich cechach i przeznaczeniu, w celu zachęcenia do nabywania towarów bądź usług od tego właśnie a nie innego podmiotu gospodarczego. Ponadto WSA odwołując się do orzecznictwa sądowego argumentował, że reklama rozumiana jest zarówno jako działania mające kształtować popyt poprzez poszerzenie wiedzy przyszłych nabywców o towarach w celu zachęcenia ich do nabycia towarów od tego właśnie a nie innego podmiotu gospodarczego. Najistotniejszą cechą reklamy jest więc, zdaniem Sądu, zawsze informacja o konkretnych towarach, o ich zaletach, wartościach, przekazywana bliżej nieokreślonym kontrahentom, mająca na celu zachęcenie do zakupu reklamowanego towaru. Mając to na uwadze WSA stanął na stanowisku, że biorąc pod uwagę przedstawioną analizę znaczenie pojęcia reklama, działanie Skarżącej, polegające na przekazywaniu części swoich materiałów w postaci ekspozytorów własnych wyrobów glazurniczych w postaci: szafy stojaków, płytek i innych i materiałów (stojaki, silikon, panele, płyty wiórowe i MDF, logotypy PCV) czyniła to w celach reklamowych, a więc koszty z tym związane, należało uznać za koszty reprezentacji i reklamy.

Odnosząc się natomiast do zarzutu w przedmiocie prawidłowości zakwalifikowania wskazanych wydatków, jako ponoszonych w zakresie reklamy prowadzonej publicznej Sądu uznał go za bezzasadny. W ocenie Sądu, reklama prowadzona jest publicznie wtedy, gdy może być dostępna dla nieokreślonej liczby osób, czyli jej odbiorcami może być nieograniczony i nieokreślony, anonimowy krąg odbiorców, zaś sam sposób prowadzenia reklamy charakteryzuje się powszechnością, jawnością czy ogólną dostępnością. Natomiast reklama niepubliczna charakteryzuje się sprecyzowanym, znanym i zamkniętym kręgiem odbiorców. Podstawową funkcją działalności reklamowej jest bezpośrednie lub pośrednie wspomaganie sprzedaży poprzez zachęcanie do zakupu czy nawiązanie współpracy. Dodał przy tym, że o zaliczeniu danego wydatku do kosztów reklamy prowadzonej publicznej lub niepublicznie decyduje zawsze jej odbiorca, adresat. Do wydatków limitowanych należą te, które z założenia są kierowane wyłącznie do konkretnego adresata. Wszelkie natomiast formy promocji firmy kierowane do anonimowego kręgu potencjalnych konsumentów zalicza się do reprezentacji i reklamy prowadzonej publicznie. W związku z tym WSA uznał, że reklama w wybranym kręgu odbiorców, współpracujących z podatnikiem oraz dotycząca tylko klientów tych kontrahentów, stanowi reklamę nie mającą charakteru publicznego. Materiały te były bowiem wysyłane do konkretnych, znanych Spółce kontrahentów, zatem ich odbiorca nie był anonimowy zaś reklama nie była powszechna, jawna i ogólnie dostępna. Sąd podkreślił, że Spółka, adresując powyższe materiały do sklepów czy hurtowni, nie miała żadnego wpływu na dalsze postąpienie z przekazanymi przedmiotami przez tych odbiorców. Ponadto, w ocenie WSA, nie budzi wątpliwości, że powyższe wydatki zostały poniesione w celu uzyskania przychodów, a zatem stanowią koszty poniesione na reklamę. Jedynie z powodu, że reklama ta nie jest reklamą prowadzoną publicznie Skarżąca mogła zaliczyć wydatki w koszty uzyskania przychodów do limitu określonego w art. 16 ust. 1 pkt. 28 u.p.d.o.p.

Za niezasadny Sąd uznał także zarzut odnoszące się do nieuwzględnienia przez organy podatkowe różnic kursowych jako kosztów uzyskania przychodów, powstałych od dnia przekazania do użytkowania środka trwałego w postaci palatyzatora, w związku z jego sprzedażą. Wskazać należy, że w świetle art. 16g ust. 1 i 5 u.p.d.o.p. organy ostatecznie zasadnie oceniły, że Skarżąca prawidłowo wskazanych różnic kursowych nie uwzględniła jako kosztów uzyskania przychodów. Podnoszona w toku postępowania argumentacja, że zasada zaufania wynikająca z art. 121 o.p., w oparciu o którą Skarżąca wskazywała na potrzebę uwzględnienia przedmiotowych różnic kursowych jako uwzględnionych w uchylonej decyzji Naczelnika US z dnia 13 grudnia 2010r., jest nie prawidłowa. Zgodnie z art. 120 o.p., organ nie jest zobligowany do błędnego stosowania przepisów prawa, jeżeli uprzednio dokonał błędu w jego stosowaniu.

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego orzeczenia Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi lub uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. poprzez jego błędną wykładnię a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, tj. zaakceptowanie nieuwzględnienia przez Dyrektora IS przy określaniu zobowiązania podatkowego wszystkich wydatków poniesionych przez Spółkę na wytworzenie i wydanie materiałów handlowych, które powinny stanowić dla niej koszty uzyskania przychodów, tj. błędne potraktowanie wydania ekspozytorów itp. dystrybutorom za reklamę niepubliczną, a to ze względu na fakt, że w opinii WSA, działania te były skierowane do hurtowników/ dystrybutorów, a nie do finalnych odbiorców – klientów nabywających produkty Spółki;

- art. 16 g ust. 1 i 5 u.p.d.o.p. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie tj. zaakceptowanie sytuacji polegającej na nieuwzględnieniu w kosztach uzyskania przychodów ustalanych w związku ze sprzedażą środka trwałego (paletyzatora) kwoty wynikającej z korekty różnic kursowych ujmowanych w wartości początkowej środka trwałego.

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. w zw. z art. 184 Konstytucji RP oraz art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm., dalej: " p.u.s.a.") poprzez ich niezastosowanie, wbrew obowiązkowi wynikającemu z ustawy i nieuchylenie decyzji pomimo iż została ona wydana z naruszeniem art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 28 i art. 16 ust. 5 u.p.d.o.p. a to na skutek nieuwzględnienia przez Dyrektora IS przy określaniu zobowiązania podatkowego wszystkich wydatków poniesionych przez Spółkę na wytworzenie i wydanie materiałów handlowych, które powinny stanowić dla niej koszt uzyskania przychodów, tj. błędne potraktowanie wydania ekspozytorów itp. dystrybutorom za reklamę niepubliczną, a to ze względu na fakt, że w opinii WSA, działania te były skierowane do hurtowników/ dystrybutorów, a nie do finalnych odbiorców – klientów nabywających produkty Spółki.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zostały uszczegółowione powyższe zarzuty.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu.

Istota sporu w niniejszej sprawie, w zakresie zgłoszonych podstaw, kasacyjnych, sprowadza się do rozstrzygnięcia, zakwalifikowania wydatków poniesionych przez Skarżącą na wytworzenie i bezpłatne wydanie swoim kontrahentom materiałów handlowych w postaci ekspozytorów, wzorników płytek oraz pojedynczych płytek ceramicznych, jako kosztu z tytułu reklamy prowadzonej publicznie, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f.

Naczelny Sąd Administracyjny w tym zakresie nie podziela stanowiska Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym wydatki ponoszone przez Skarżącą stanowią wydatki na reklamę niepubliczną, ponieważ zdaniem WSA, były one wysyłane do konkretnych, znanych Spółce kontrahentów, zatem ich odbiorca nie był anonimowy zaś reklama nie była powszechna, jawna i ogólnie dostępna.

Podstawowym rodzajem działalności reklamowej prowadzonej przez Spółkę było nieodpłatne przekazywanie jej kontrahentom próbek materiałów reklamowych,

tj. wzorników, ekspozytorów, nosidełek, pojedynczych egzemplarzy płytek itp. Przygotowane na Wydziale Dekoracji próbki nie mogły być wykorzystane w żaden inny sposób, niż przekazanie ich partnerom handlowym Spółki, którzy wystawiali je

w swoich sklepach i hurtowniach dla potrzeb zaprezentowania klientom próbek płytek. Próbki wydawane były partnerom handlowym, którzy nie byli ostatecznymi odbiorcami. Przekazywane próbki miały służyć jako prezentacja cech produktów Spółki i eksponowane były ostatecznie w punktach sprzedaży, do których dostęp miał każdy zainteresowany nabyciem próbek.

Zgodnie z przepisem art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p., w brzmieniu obowiązującym w 2006 r., nie uważa się za koszty uzyskania przychodów kosztów reprezentacji i reklamy w części przekraczającej 0,25% przychodów, chyba że reklama prowadzona jest w środkach masowego przekazu lub publicznie w inny sposób.

Omawiana ustawa (u.p.d.o.p.) nie definiuje pojęcia "reklama". W tej sytuacji zasadne jest odwoływanie się do znaczenia, jakie słowu temu nadane jest w języku powszechnym. Przez "reklamę" rozumieć należy rozpowszechnianie informacji

o towarach, ich zaletach, wartości, miejscach i możliwości ich nabycia, chwalenie kogoś, zalecanie czegoś (R. Krasnodębski, Wydatki marketingowe w świetle ustaw

o podatkach dochodowych, Monitor Podatkowy 2004, nr 11, s. 20; J. Marciniuk

red., Podatek dochodowy od osób prawnych. Rok 2007. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2007, teza 430 do art. 16, s. 567). Reklamą jest też wszelkie celowe działanie podatnika mające na celu rozpowszechnienie wiedzy

o oferowanych przez niego towarach lub usługach, działania, których celem jest kształtowanie popytu poprzez poszerzanie wiedzy przyszłych nabywców o towarach bądź usługach, ich cechach i przeznaczeniu, w celu zachęcenia do nabywania towarów bądź usług od tego właśnie a nie innego podmiotu gospodarczego

(B. Brzeziński, M. Kalinowski, Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz, Warszawa 1997, s. 159; zob. też wyrok NSA z dnia 10 listopada 1999 r. sygn. akt

I SA/Lu 1030/98, LEX nr 46935). Pojęcie to obejmuje nie tylko rozpowszechnianie informacji o towarach, ich zaletach, wartości, czy miejscach i możliwościach nabycia, ale również działania mające kształtować popyt poprzez poszerzenie wiedzy przyszłych nabywców o towarach, w celu zachęcenia ich do nabywania towarów od tego właśnie, a nie innego podmiotu gospodarczego.

W przypadku reklamy publicznej wydatki poniesione na ten cel można

w całości zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Natomiast w przypadku reklamy niepublicznej kosztem będą wydatki tylko do wysokości 0,25% przychodów.

Omawiany przepis, jak i inne przepisy u.p.d.o.p., nie definiują pojęć "reklama prowadzona publicznie", "reklama niepubliczna". Dlatego należy sięgnąć do znaczenia tych pojęć w języku potocznym. Reklama prowadzona jest publicznie wtedy, gdy może być dostępna dla nieokreślonej liczby osób, czyli jej odbiorcami może być nieograniczony i nieokreślony, anonimowy krąg odbiorców, zaś sam sposób prowadzenia reklamy charakteryzuje się powszechnością, jawnością czy ogólną dostępnością. Natomiast reklama niepubliczna charakteryzuje się sprecyzowanym, znanym i zamkniętym kręgiem odbiorców. Podstawową funkcją działalności reklamowej jest bezpośrednie lub pośrednie wspomaganie sprzedaży poprzez zachęcanie do zakupu, czy nawiązanie współpracy. Na takie przymioty reklamy wskazywały zarówno organ podatkowy, jak również strona skarżąca.

Zauważyć należy, że o zaliczeniu danego wydatku do kosztów reklamy prowadzonej publicznej lub niepublicznie decyduje zawsze jej odbiorca, adresat.

Do wydatków limitowanych należą te, które z założenia są kierowane wyłącznie

do konkretnego adresata. Wszelkie natomiast formy promocji firmy kierowane do anonimowego kręgu potencjalnych konsumentów zalicza się do reprezentacji

i reklamy prowadzonej publicznie (por. wyroki NSA: z dnia 10 grudnia 1997 r.

sygn. akt I SA/Gd 409/96, Biul. Skarb. 1998/2/16, czy z dnia 6 lutego 1996 r.

sygn. akt SA/Po 1162/95, Pr. Gosp. 1996/12/21).

Mając zatem powyższe uwagi na względzie stwierdzić trzeba, że wydatki ponoszone przez skarżącą są wydatkami ponoszonymi na reklamę publiczną. Wprawdzie materiały wystawiennicze wysyłane były do z góry, ściśle określonych podmiotów, współpracujących stale z podatnikiem, jednak była to promocja towarów produkowanych przez Spółkę kierowana do anonimowego kręgu potencjalnych nabywców.

Nietrafnie zatem WSA przyjął, że materiały, czy też produkowane przedmioty, wysyłane były do z góry, ściśle określonych podmiotów, zamkniętego kręgu odbiorców, współpracujących stale ze Spółką zatem ich odbiorca nie był anonimowy zaś reklama nie była powszechna, jawna i ogólnie dostępna. Spółka, adresując powyższe materiały do sklepów czy hurtowni, nie miała żadnego wpływu na dalsze postąpienie z przekazanymi przedmiotami przez tych odbiorców.

Dla ilustracji tych rozważań warto przywołać wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 października 2006 r. sygn. akt I SA/Bk 267/06, LEX nr 210107, w którym podniesiono, że sam fakt, iż ekspozycja umieszczona jest w Dziale Marketingu firmy nie może automatycznie oznaczać, że nie mogą jej obejrzeć bliżej nieokreślone osoby, niebędące kontrahentami Spółki. Fakt prowadzenia przez Spółkę jedynie sprzedaży hurtowej nie może oznaczać, że każda forma reklamy podejmowana przez Spółkę (za wyjątkiem reklamy w środkach masowego przekazu) musi być reklamą limitowaną. Ewentualnymi kontrahentami Spółki mogą być bliżej nieokreślone podmioty prowadzące działalność gospodarczą, a nawet osoby fizyczne, którym z różnych przyczyn niezbędna jest wiedza o wyrobach produkowanych przez Spółkę. Fakt prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na produkcji i hurtowej sprzedaży wyrobów nie wyklucza, że ich stała ekspozycja w Dziale Marketingu firmy musi stanowić reklamę limitowaną.

Wobec powyższego Spółka miała prawo na podstawie przepisu art. 15 ust 1 u.p.d.o.p. zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów całość wydatków związanych

z nieodpłatnym przekazaniem materiałów na rzecz kontrahentów w celu ich wyeksponowania w punktach sprzedaży, a nie jedynie część tych wydatków mieszczących się w limicie wskazanym w przepisie art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p.

W konsekwencji za słuszny należało uznać zarzut naruszenia przez WSA przepisu art. art. 15 ust. 1 oraz przepisu art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. poprzez błędną wykładnię a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, tj. zaakceptowanie nieuwzględnienia przez Dyrektora IS przy określaniu zobowiązania podatkowego wszystkich wydatków poniesionych przez Spółkę na wytworzenie i wydanie materiałów handlowych, które powinny stanowić dla niej koszty uzyskania przychodów, tj. błędne potraktowanie wydania ekspozytorów itp. dystrybutorom za reklamę niepubliczną.

Za niezasadny natomiast Naczelny Sąd Administracyjny uznaje zarzut naruszenia przepisu art. 16 g ust. 1 i 5 u.p.d.o.p. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie tj. zaakceptowanie sytuacji polegającej na nieuwzględnieniu w kosztach uzyskania przychodów ustalanych w związku ze sprzedażą środka trwałego (paletyzatora) kwoty wynikającej z korekty różnic kursowych ujmowanych w wartości początkowej środka trwałego. Przepis ten został przez organ prawidłowo zinterpretowany i zastosowany.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił fakt zmiany stanowiska organu dotyczącego interpretacji wskazanego wyżej przepisu. Podkreślić bowiem należy, że organ orzekający w sprawie zobowiązany był do odstąpienia od błędnej interpretacji stosowanego przepisu w momencie, gdy uzyskał świadomość błędu oraz do stosowania od tej chwili właściwej wykładni. W doktrynie ugruntowany jest pogląd, że orzecznictwo organu może podlegać zmianom, o ile organ wykaże, że są ku temu uzasadnione przyczyny. Zasada zaufania obywatela do państwa (art. 120 o.p.) nie oznacza bowiem, że organ nie może zmieniać ocen prawnych - w szczególności gdy zmiana prowadzi do prawidłowego zastosowania określonych przepisów - ale że nie może tego czynić dowolnie, w sposób uniemożliwiający kontrolę argumentacji przemawiającej, w jego ocenie, za przedmiotową zmianą. W rozpoznawanej sprawie organ wyjaśnił podjęte rozstrzygnięcie w wydanym stanowisku nr [...] z dnia 23 listopada 2011 r.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości, a sprawę przekazał WSA do ponownego rozpoznania. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.