Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 554/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2013-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 208
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 8, art. 117 ust. 1, art. 121, art. 129
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 36 ust. 5
journal: Dz.U. 1992 nr 68 poz 341
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych i zakładach wzajemnych.
journal: Dz.U.UE.L 1998 nr 204 poz 37
law: Dyrektywa  98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie  norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego
article: art. 151, art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2013 r. sprawy ze skargi B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany decyzji administracyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania B., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...], umarzającą postępowanie w przedmiocie dokonania zmiany poz. 5 załącznika nr 1 do decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] zezwalającej ww. Spółce na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W podstawie prawnej powołano art. 220 § 2, 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 3, art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, zwanej dalej O.p.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu 10 września 2012r. Spółka wystąpiła o zmianę lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych, ujętego pod poz. 5 załącznika nr 1 do ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej – powołując się wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 19 lipca 2012r., a dotyczący między innymi art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm.). Do wykreślenia wnioskodawca zgłosił punkt gier - [...], w miejsce którego planowano uruchomić działalność w lokalu [...]. Opisane postępowanie zostało na podstawie art. 208 § 1 O.p. umorzone ww. decyzją [...] jako bezprzedmiotowe.

W odwołaniu Spółka zarzuciła organowi naruszenie art. 208 § 1, 2 O.p. oraz art. 1 pkt 4 w zw. z art. 1 pkt 11 w zw. z art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, ze zm.).

Dyrektor Izby Celnej, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, wskazał że decyzją własną z [...] stwierdził wygaśnięcie w części ww. zezwolenia z [...] – poprzez wykreślenie z tego zezwolenia m. in. punktu gier ujętego w poz. 5 załącznika nr 1 do tej decyzji – to jest [...]. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją z dnia [...], a skarga na tę ostatnią decyzję została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 6 czerwca 2012r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 279/12. Dalej organ wskazał, że stosownie do art. 208 § 1 O.p. – gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe – organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Jedyną przesłanką obligatoryjnego umorzenia jest zatem jego bezprzedmiotowość, która zachodzi, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Tak więc przyczyny bezprzedmiotowości mogą być różne; wchodzą tu w grę zarówno zdarzenia faktyczne jak i prawne. Zdaniem organu w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości, wynikająca z faktu, że punkt gier, którego zmiany domaga się skarżąca, wymieniony pod poz. 5 ww. załącznika, został wykreślony na skutek wydania ostatecznej decyzji, wygaszającej zezwolenie w tej części – co powoduje, że brak jest przedmiotu postępowania. Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że stosownie do art. 212 O.p., jest związany swoją decyzją, wygaszająca zezwolenie w części dot. m. in. punktu gier zgłoszonego obecnie do wykreślenia. Jednocześnie wskazano, że decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu wniosku Spółki o wznowienie postępowania, odmówił uchylenia w całości ww. decyzji wygaszającej udzielone zezwolenie. Odnosząc się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 lipca 2012r. oraz zarzutu naruszenia przepisów dyrektywy nr 98/34 WE organ podniósł, że automaty do gier o niskich wygranych dają się w sensie technicznym przeprogramować, czy też tak zaprogramować, aby stały się automatami do gier o wyższych wygranych. Ponadto, gdy obrót danym produktem (automatem do gier o niskich wygranych) jest pod rządem obowiązujących przepisów nadal dopuszczalny w układzie transgranicznym, to tym samym obrót nie zostaje ograniczony w stopniu istotnym i przepisy regulujące ów obrót nie mogą być wówczas uznane za inne wymagania w rozumieniu art. 1 pkt 4 ww. dyrektywy. Skoro pod rządami przepisów ustawy o grach hazardowych automaty do gier o niskich wygranych mogą być nadal skutecznie komercjalizowane w Polsce, to tym samym nie można powiedzieć, aby doszło w ten sposób do istotnego wpływu na obrót. Końcowo organ podkreślił, że powyższa kwestia zostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia – z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, B. zarzuciła decyzji z dnia [...]:

- naruszenie art. 208 § 1 i 2 O.p. w zw. z art. 117 ust. 1 w zw. z art. 121 w zw. z art. 129 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w zw. z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 29 lipca 1992r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004r. nr 4, poz. 27 ze zm.) poprzez przyjęcie, że w sprawie zachodzi stan bezprzedmiotowości postępowania uzasadniający jego umorzenie i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji bezzasadnie umarzającej postępowanie;

- wydanie zaskarżonej decyzji na podstawie przepisów ustawy o grach hazardowych, która to ustawa – w związku z niezachowaniem przez ustawodawcę krajowego w toku jej uchwalania obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej zgodnie z dyrektywą 98/34/ WE – jako wprowadzona z naruszeniem prawa wspólnotowego, pozostaje prawnie bezskuteczna i nie może być stosowana.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że problem w niniejszej sprawie dotyczy "błędnie i niewłaściwie stwierdzonego wygaśnięcia w części zezwolenia w oparciu o przepisy ustawy o grach hazardowych, która wobec braku jej notyfikacji, jako ustawy zawierającej przepisy techniczne, postawiono zarzut bezskuteczności". Dalej autor skargi przytoczył stanowisko zaprezentowane w wyroku WSA w Kielcach w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 576/12, a mianowicie, że do wygaszania zezwoleń udzielonych przed dniem 1 stycznia 2010r. nie ma zastosowania art. 48 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, a także powołał się na "Przewodnik po procedurze udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego" dostępny na stronach internetowych Ministra Gospodarki, z którego wynika niemożność stosowania przepisów technicznych nienotyfikowanych.

Mając na uwadze powyższe Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i dodatkowo wskazując, że decyzją z [...] utrzymał w mocy decyzję własną z [...], odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji z [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną.

Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia w ramach tak zakreślonej właściwości Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności.

Na wstępie, analizując podniesione w skardze zarzuty – w szczególności dotyczące naruszenia art. 208 O.p., należy zwrócić uwagę, że Spółka nie przedstawiła ich uzasadnienia. Odnosząc się natomiast do zaprezentowanej w skardze argumentacji stwierdzić trzeba, że dotyczy ona w istocie decyzji wygaszającej w części decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] zezwalającą Spółce na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych (w tym m. in. w punkcie gier przedstawionym obecnie do wykreślenia).

Przechodząc do stanu faktycznego, jaki legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji wskazać trzeba, że jest on niesporny, i tak:

1. decyzją z [...] (k. 49 akt administracyjnych) Dyrektor Izby Celnej stwierdził wygaśnięcie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], zezwalającej Spółce na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach na terenie województwa świętokrzyskiego, w tym m. in. w części zezwalającej na prowadzenie tej działalności w punkcie gier, wymienionym pod poz. 5 załącznika nr 1 do tej decyzji, a więc w punkcie opisanym jako [...] –

w związku z nierozpoczęciem przedmiotowej działalności w terminie określonym w zezwoleniu;

2. powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją z [...] (k. 53 akt administracyjnych);

3. prawomocnym wyrokiem z dnia 6 czerwca 2012r. w sprawie II SA/Ke 279/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę wniesioną przez Spółkę na decyzję opisaną w pkt 2;

4. złożony przez Spółkę wniosek z dnia 5 września 2012r. (data wpływu do organu – 10 września 2012r.) wszczynający postępowanie, zakończone decyzją zaskarżoną obecnie do Sądu, zawierał żądanie zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych, opisanego pod poz. 5 załącznika nr 1 do zezwolenia z dnia 12 września 2007r. to jest [...] na punkt [...] (k. 42 akt administracyjnych).

Mając na uwadze powyższe ustalenia – niekwestionowane przez Spółkę –stwierdzić trzeba, że w dacie wystąpienia przez stronę z wnioskiem o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w części dotyczącej punktu gry wymienionego pod poz. 5 załącznika nr 1, decyzja ta była wygaszona ostateczną i prawomocną decyzją Dyrektora Izby Celnej – a co za tym idzie ww. punkt gier został z niej wykreślony. Identyczny stan faktyczny istniał również w dacie wydawania zaskarżonej obecnie do Sądu decyzji – jako że decyzja wygaszająca zezwolenie na prowadzenie przez Spółkę działalności była w dalszym ciągu (i jest nadal w dacie orzekania przez Sąd) ostateczna i prawomocna.

W tym miejscu podkreślić trzeba, że zmiana decyzji jest możliwa tak długo, jak długo decyzja, która ma być zmieniona, pozostaje w obrocie prawnym. To samo odnosi się do zmiany części decyzji. W konsekwencji, jeżeli jakaś część decyzji została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie jest możliwe dokonanie jej zmiany.

Zgodnie z art. 208 § 1 O.p., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zawarte w zacytowanym przepisie sformułowanie "w szczególności" oznacza, że bezprzedmiotowość może zachodzić także w innych sprawach, nie tylko dotyczących zobowiązań podatkowych. Skoro zaś z mocy art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm.) do postępowań określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, w niniejszej sprawie organ zasadnie oparł swoje rozstrzygniecie na przepisie art. 208 § 1 O.p. Zresztą analogiczne rozwiązanie – jeśli chodzi o umarzanie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości – jest zawarte w art. 105 § 1 K.p.a. Ze względu na powyższe organ trafnie uznał, że w sytuacji, gdy ostateczną decyzją wygaszono skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności m. in. w punkcie gier położonym w [...], wymienionym pod poz. 5 załącznika do decyzji z 2007r., to dokonywanie zmiany tego rozstrzygnięcia we wskazanym zakresie – poprzez zgłoszenie punktu gier na automatach o niskich wygranych należącego do innego właściciela, położonego w nowej lokalizacji i noszącego odmienną nazwę – jest bezprzedmiotowe. Brak jest bowiem przedmiotu tej części decyzji, której zmiany domaga się skarżąca.

Podkreślenia wymaga – jak już wspomniano na wstępie – że zarzuty skargi sprowadzają się de facto do kwestionowania prawidłowości decyzji wygaszającej zezwolenie na prowadzenie działalności. W jej uzasadnieniu expressis verbis stwierdzono, że "w istocie problem dotyczy błędnie i niewłaściwie stwierdzonego wygaśnięcia w części zezwolenia w oparciu o przepisy ustawy o grach hazardowych (...)".

W tym miejscu przytoczyć trzeba art. 135 ustawy P.p.s.a., zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Mając na uwadze stan faktyczny niniejszej sprawy, która dotyczy skargi na decyzję umarzającą postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia z powodu jego bezprzedmiotowości – nie sposób uznać, że zachodzi konieczność stosowania przez Sąd jakichkolwiek środków – w związku z czym nie ma potrzeby badania zgodności z prawem decyzji wygaszającej zezwolenie. Są to bowiem dwie odrębne sprawy, podlegające odrębnemu zaskarżeniu, a dodatkowo decyzja wygaszająca w części zezwolenie była już przedmiotem kontroli sądu administracyjnego.

Ze względu na powyższe zasadne jest stwierdzenie, że wszelkie, zawarte w skardze zarzuty dotyczące tego, czy decyzja zezwalająca na prowadzenie działalności została prawidłowo wygaszona, a także, czy przepisy ustawy z 2009r. o grach hazardowych, są przepisami technicznymi i czy w związku z tym powinny podlegać notyfikacji, w niniejszej sprawie nie mogą być skutecznie podnoszone. Regulacje te nie stanowiły bowiem podstawy prawnej zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji ani też nie mogły stanowić takiej podstawy. W konsekwencji, brak jest podstaw do tego, aby – jak chce skarżąca – Sąd dokonywał oceny przepisów ustawy o grach hazardowych pod kątem przewidzianego przepisami dyrektywy nr 98/34 WE z dnia 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, ze zm.) obowiązku notyfikacji. Za nieuzasadniony należy również uznać zarzut naruszenia art. 117 ust. 1 w zw. z art. 121 w zw. z art. 129 ustawy o grach hazardowych, w związku z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 29 lipca 1992r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004r. nr 4, poz. 27 ze zm.), ponieważ żaden z tych przepisów nie miał zastosowania przy wydawaniu decyzji będącej przedmiotem niniejszej sprawy – a więc umarzającej postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości.

Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.