Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 157/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 3 § 2 pkt 2, art. 119 pkt 3, art. 134 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 14 § 1, art. 41 § 1 i 2, art. 44 § 1 i 4, art 58 § 1 i  2, art. 129, art. 134
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Józef Maleszewski WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 02 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B. N., J. N. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 3 stycznia 2022 r. nr [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WWINB" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu wniosku B. N. i J. N., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z [...] września 2021 r. znak: [...]

Zaskarżone postanowienie, jak wynika z jego uzasadnienia, zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Przywołaną wyżej decyzją z [...] września 2021 r. (zwaną dalej "Decyzją PINB") Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. (dalej jako "PINB" lub "organ I instancji") nakazał współwłaścicielom, B. N. i J. N., rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach [...] m położonego na działce nr ewid. [...], przy ul. [...], w m. B. , gm. M..

W dniu [...] listopada 2021 r. do WWINB, za pośrednictwem PINB, wpłynął wniosek z [...] listopada 2021 r. B. i J. N. (zwanych dalej łącznie "Wnioskodawcami" lub "Skarżącymi"), reprezentowanych przez pełnomocnika, M. F., o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania od Decyzji PINB.

Pismem z [...] grudnia 2021 r. WWINB wezwał Wnioskodawców do uzupełnienia braku formalnego ww. wniosku poprzez złożenia odwołania od Decyzji PINB.

W dniu [...] grudnia 2021 r., za pośrednictwem platformy e-PUAP, do WWINB wpłynęło odwołanie Wnioskodawców od Decyzji PINB.

Odmawiając Wnioskodawcom przywrócenia terminu do wniesienia tego odwołania – przywołanym na wstępie postanowieniem z 03 stycznia 2022 r. – WWINB wyjaśnił, że aby można było mówić o przywróceniu terminu, muszą być spełnione łącznie 4 następujące przesłanki wskazane w art. 58 § 1 i 2 k.p.a.: wniesienie prośby o przywrócenie terminu, uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, prośba ta musi być wniesiona w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i dopełnienie czynności, dla której określony był termin jednocześnie z wniesieniem prośby. Zarazem organ wskazał na przepis art. 15 zzzzzn2 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842, z późn. zm.), zgodnie z którym w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Na tym tle normatywnym WWINB zaznaczył, że w postępowaniu przed organem I instancji, zakończonym wydaniem Decyzji PINB, Wnioskodawcy byli reprezentowani przez pełnomocnika, M. F.. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, załączonego do akt sprawy organu I instancji, wynika, że pełnomocnik w ustawowym terminie nie podjął przesyłki pocztowej, która zawierała Decyzję PINB. Zarazem z akt tych wynika, że pełnomocnik Wnioskodawców w dniu [...] kwietnia 2021 r. odebrał korespondencję zawierającą postanowienie z [...] marca 2021 r. oraz zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z [...] marca 2021 r. (znak: [...]), w którym to zawiadomieniu pełnomocnik został pouczony przez organ I instancji o treści art. 41 § 1 i 2 k.p.a. Natomiast z akt sprawy organu I instancji w żaden sposób nie wynika, by pełnomocnik Wnioskodawców poinformował PINB o fakcie zmiany adresu korespondencyjnego z: ul. [...], [...], na adres: ul. [...], [...]. W związku tym WWINB wskazał, że przytoczona argumentacja przez pełnomocnika Wnioskodawców nie spełnia przesłanki braku własnej winy. Niepodjęcie działań w sprawie przez pełnomocnika, tj. [nie]poinformowanie organu administracji publicznej o zmianie adresu korespondencyjnego, stanowi o braku należytej staranności, jest zatem winą własną, która leży po stronie pełnomocnika Wnioskodawców i w żaden sposób nie spełnia przesłanek art. 58 § 2 k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisane postanowienie WWINB, B. i J. N. wskazali, że nie mogą się zgodzić ze stwierdzeniem, iż nie zostały spełnione łącznie 4 przesłanki wskazane w art. 58 § 1 i 2 k.p.a., uprawniające do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wątpliwości budzi zwłaszcza stwierdzenie organu II instancji, jakoby pełnomocnik Skarżących nie dołożył wszelkich starań, żeby powiadomić PINB o zmianie przez niego adresu do doręczeń. Takiemu twierdzeniu przeczą, zdaniem Skarżących, następujące fakty:

1) PINB jako instytucja ma wiedzę o zmianie adresu do doręczeń pełnomocnika Skarżących co najmniej od [...] lutego 2021 r., gdyż tego dnia o godz. [...] organ odebrał przesyłkę w innej sprawie nadaną przez pełnomocnika z podaniem adresu: ul. [...], [...] (dowód nr 1: pismo z [...].01.2021 r. + dowód nadania na Poczcie Polskiej w dniu [...].01.2021 r. + wydruk z e-monitoringu Poczty Polskiej poświadczający odbiór przesyłki przez PINB dnia [...].02.2021 r. godz. [...]);

2) T. W. – urzędnik prowadzący z ramienia PINB sprawę o sygnaturze [...] – równocześnie prowadzi wszystkie sprawy Skarżących (łącznie cztery) w ww. inspektoracie, ma wiedzę o zmianie adresu do doręczeń pełnomocnika Skarżących co najmniej od [...] sierpnia 2021 r., gdyż tego dnia o godz. [...] osobiście lub przez upoważnioną osobę odebrał przesyłkę w sprawie o sygnaturze [...] nadaną przez pełnomocnika z podaniem adresu: [...], [...] (dowód nr 2: zawiadomienie [...] z [...].03.2021 r., na którego drugiej stronie znajduje się symbol prowadzącego sprawę: [...]; dowód nr 3: pismo z [...].08.2021 r. + dowód nadania na Poczcie Polskiej w dniu [...].08.2021 r. + wydruk z e-monitoringu Poczty Polskiej poświadczający odbiór przesyłki przez PINB dnia [...].08.2021 r. o godz. [...]);

3) wspomniany T. W. "w dniu [...] września" zatelefonował do pełnomocnika Skarżących z pytaniem o podanie aktualnego adresu do doręczeń. Jednak pomimo tego, że pełnomocnik podał adres ul. [...], [...], urzędnik zaadresował korespondencję z Decyzją PINB na dotychczasowy adres: ul. [...], [...], przez co uniemożliwił pełnomocnikowi Skarżących, M. F., odbiór korespondencji (dowód nr 4: zeznania świadka M. F.).

Jednocześnie Skarżący nadmienili, że stosowny wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania ich pełnomocnik złożył niezwłocznie po tym, gdy uzyskał wiedzę o tym, że w sprawie o sygnaturze [...] wydana została przez PINB decyzja administracyjna, po uprzednim pouczeniu przez prowadzącego sprawę. Informację o wydanej Decyzji PINB pełnomocnik otrzymał od Skarżących, których urzędnik poinformował o tym fakcie bezpośrednio, z pominięciem pełnomocnika.

W odpowiedzi na skargę, WWINB wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie zaznaczył, że Skarżący złożyli odrębną skargę na postanowienie WWINB z [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Do tej kategorii należy bez wątpienia postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, co wynika z art. 59 § 1 zd. drugie k.p.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem tak sprawowanej kontroli sądowej jest w niniejszej sprawie postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 03 stycznia 2022 r. ([...]) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Należy jeszcze zaznaczyć, że w sytuacji, gdy skarga dotyczy postanowienia organu administracji, sprawa może zostać rozpoznana przez sąd w postępowaniu uproszczonym (art. 119 pkt 3 p.p.s.a.), na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.) – co też miało miejsce w niniejszej sprawie.

Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że w myśl art. 58 k.p.a.:

"§ 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

§ 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

§ 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne."

oraz że termin określony w cytowanym art. 58 § 2 zd. pierwsze k.p.a. uległ wydłużeniu w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, tj. w okresie od 20 marca 2020 r. (zob. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii; Dz. U. z 2022 r. poz. 340) do 15 maja 2022 r. (zob. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii; Dz. U. poz. 1027). Zgodnie bowiem z art. 15 zzzzzn2 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095) w ww. okresie: "W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu".

W świetle cytowanych przepisów należy zgodzić się ze stanowiskiem organu II instancji, że aby można było mówić o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej (tu: do wniesienia odwołania), muszą zostać spełnione łącznie następujące cztery przesłanki wskazane w art. 58 § 1 i 2 k.p.a.:

1) wniesienie przez stronę prośby o przywrócenie terminu,

2) uczynienie tego w zakreślonym przez ustawodawcę terminie ("standardowo" 7 dni, a w czasie epidemii COVID-19: 30 dni, licząc od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu),

3) uprawdopodobnienie braku winy strony w uchybieniu terminu,

4) dopełnienie czynności, dla której określony był termin, jednocześnie z wniesieniem prośby.

Zarazem wobec użycia w art. 58 § 1 k.p.a. sfomułowania "w razie uchybienia terminu" jest jasne, że warunkiem sine qua non pozytywnego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu jest jednoznaczne i nie budzące wątpliwości ustalenie organu, że do uchybienia terminu w ogóle doszło (zob. wyrok WSA z 30.06.2020 r., VII SA/Wa 829/20; por. też wyrok NSA z 27.06.2017 r., II GSK 2905/15; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie "CBOSA").

Nie ulega wątpliwości, że termin do wniesienia odwołania od decyzji zaczyna swój bieg od momentu jej doręczenia stronie. Ewentualne przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest więc możliwe wtedy, gdy decyzja została prawidłowo (skutecznie) doręczona. Jeżeli prawidłowe (skuteczne) jej doręczenie nie nastąpiło, przywrócenie terminu do wniesienia od niej odwołania nie jest możliwe, ponieważ termin ten nie rozpoczął jeszcze biegu (zob. wyrok NSA z 28.02.2019 r., I GSK 1126/18, CBOSA).

W związku z tym należy zauważyć, że w kontrolowanej sprawie Skarżący, choć formalnie wystąpili z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od Decyzji PINB (tj. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z [...] września 2021 r. znak: [...]), to w istocie kwestionują skuteczność doręczenia im (a ściślej: ich ówczesnemu pełnomocnikowi M. F.) tej decyzji. Zdaniem Skarżących decyzja ta nie powinna była bowiem zostać wysłana na pierwotny adres do korespondencji pełnomocnika: ul. [...], [...], lecz na jego nowy adres: ul. [...], [...].

W konsekwencji istota sporu w kontrolowanej sprawie sprowadza się do kwestii, czy w tej sprawie pełnomocnik Skarżących skutecznie powiadomił organ I instancji o powyższej zmianie adresu.

Oceny w tej mierze należy dokonywać na gruncie art. 41 k.p.a., który w relewantnym w niniejszej sprawie brzmieniu obowiązującym do 04 października 2021 r. stanowił, że:

"§ 1. W toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego.

§ 2. W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny."

W kontrolowanej sprawie jest poza sporem, że:

- pełnomocnik Skarżących został prawidłowo pouczony o treści obowiązku z art. 41 § 1 k.p.a. i skutkach jego zaniedbania przewidzianych w art. 41 § 2 k.p.a. (zob. pouczenie zamieszczone w zawiadomieniu z [...] marca 2021 r. o wszczęciu postępowania; k. 27 akt adm. I inst.);

- w treści złożonego do akt administracyjnych sprawy pełnomocnictwa udzielonego przez Skarżących M. F. jako adres do korespondencji dla pełnomocnika wskazano: ul. [...], [...] (k. 4 akt adm. I inst.);

- w aktach sprawy nie ma pisma, w którym pełnomocnik Skarżących, albo sami Skarżący, wyraźnie powiadamialiby PINB o zmianie adresu do korespondencji.

Co więcej, ani pełnomocnik we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ani Skarżący w skardze nie twierdzą, aby takie pismo złożyli. Mimo to, ich zdaniem, organ I instancji powinien był zorientować się, że doszło do zmiany adresu pełnomocnika do korespondencji (na: ul. [...], [...]), gdyż jak argumentuje się w skardze:

- PINB jako instytucja miał wiedzę o zmianie adresu do doręczeń pełnomocnika Skarżących co najmniej od [...] lutego 2021 r., gdyż tego dnia o godz. [...] organ odebrał przesyłkę w innej sprawie nadaną przez pełnomocnika z podaniem adresu: ul. [...], [...];

- urzędnik prowadzący z ramienia PINB przedmiotową sprawę o sygnaturze [...] – który równocześnie prowadził wszystkie sprawy Skarżących (łącznie cztery) w tym organie – miał wiedzę o zmianie adresu do doręczeń pełnomocnika Skarżących co najmniej od [...] sierpnia 2021 r., gdyż tego dnia o godz. [...] osobiście lub przez upoważnioną osobę odebrał przesyłkę w sprawie o sygnaturze [...] nadaną przez pełnomocnika z podaniem adresu: ul. [...], [...];

- wspomniany urzędnik "w dniu [...] września" [2021 r.?] zatelefonował do pełnomocnika Skarżących z pytaniem o podanie aktualnego adresu do doręczeń i w odpowiedzi miał usłyszeć adres: ul. [...], [...].

W ocenie Sądu stanowisko strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, a to z następujących względów.

Po pierwsze, Sąd w niniejszym składzie podziela – co do zasady – stanowisko, zgodnie z którym zawiadomienie, o jakim mowa w art. 41 § 1 k.p.a., powinno przyjąć postać podania w rozumieniu art. 63 k.p.a. Musi się ono zatem charakteryzować wszystkimi elementami konstrukcyjnymi, zarówno jeśli chodzi o formę, jak i o treść, składającymi się na istotę podania (tak P. Wajda [w:] Kodeks postepowania administracyjnego. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Warszawa 2021, art. 41 Nb 12). W konsekwencji – jak trafnie podnosi się w orzecznictwie – zawiadomieniem takim nie będzie np. znajdująca się na jednym z przesłanych dokumentów pieczęć kancelarii adwokackiej z nowym adresem kancelarii (zob. postanowienie NSA z 22.01.2008 r., I OSK 1916/07, CBOSA). Nawet jednak przyjmując bardziej liberalne stanowisko – w myśl którego zawiadomienie organu o zmianie adresu nie musi być dokonane w odrębnym piśmie (podaniu), lecz wystarczająca jest taka forma wskazania adresu, z której dostatecznie jasno wynika, iż nastąpiła jego zmiana (por. wyrok NSA z 17.03.2009 r., II OSK 1299/08, CBOSA) – i tak nie sposób uznać, aby w kontrolowanej sprawie taka informacja o zmianie adresu do doręczeń została organowi I instancji przez pełnomocnika Skarżących przekazana. W szczególności takiej informacji nie stanowi samo podanie w nagłówku pisma pełnomocnika strony innego, niż dotychczas, adresu, bez jednoczesnego wyraźnego oświadczenia (wzmianki), że wolą pełnomocnika jest zmiana dotychczasowego adresu do doręczeń (wzmianki choćby w postaci np. opatrzenia podanego adresu adnotacją "nowy adres do doręczeń").

Już z tych względów nie mogło odnieść zamierzonego skutku powołanie się przez Skarżących na pismo ich pełnomocnika z [...] sierpnia 2021 r. (oznaczone w skardze jako "dowód nr 3"). Tym bardziej, że pismo to – jak wynika z jego treści – zostało wniesione do organu (o ile w ogóle) w innej sprawie (opatrzonej znakiem: [...]), a jego egzemplarz (choćby kopia) nie znajduje się w przedłożonych Sądowi aktach administracyjnych.

Po drugie, to od woli strony (odpowiednio: jej pełnomocnika) zależy, jaki adres wskaże w danym postępowaniu administracyjnym jako właściwy do dokonywania doręczeń w tej sprawie. Nie ma przy tym żadnych przeszkód, aby strona (jej pełnomocnik) w różnych postępowaniach posługiwała się różnymi adresami do doręczeń – to wyłącznie od woli strony (odpowiednio: jej pełnomocnika) zależy, który adres w danym postępowaniu wskaże jako ten właściwy, ze wszystkimi skutkami prawnymi (por. wyrok WSA z 12.03.2020 r., IV SA/Po 987/19, CBOSA). Stąd fakt, że w jednym postępowaniu strona (odpowiednio: jej pełnomocnik) posługuje się określonym adresem do doręczeń – tudzież nawet informuje o zmianie takiego adresu – w żaden sposób nie może odnieść skutku na gruncie innego postępowania dotyczącego tej strony, choćby nawet toczącego się przed tym samym organem.

W konsekwencji już z tego względu nie mogły odnieść zamierzonego skutku argumenty skargi, iż z innych toczących się przed PINB postępowań dotyczących Skarżących, prowadzący je ten sam urzędnik powinien był powziąć wiadomość o nowym adresie do doręczeń pełnomocnika Skarżących (zob. załączone do skargi "dowody nr 1, 2 i 3"). Poza tym wypada zauważyć, że Kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera odpowiednika regulacji art. 70 § 2 zd. pierwsze p.p.s.a., w świetle której w razie zaniedbania przez pełnomocnika obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu do doręczeń pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, "chyba że nowy adres jest sądowi znany". Art. 41 § 2 k.p.a. jest w tym zakresie znacznie bardziej kategoryczny, gdyż stanowi w sposób bezwyjątkowy, że w razie zaniedbania omawianego obowiązku "doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny".

Po trzecie, zgodnie z ogólną zasadą pisemności postępowania (zob. ówcześnie obowiązujący art. 14 § 1 k.p.a.) również powiadomienie o zmianie adresu do doręczeń powinno przybrać formę pisemną.

Już z tego względu nie mogło odnieść zamierzonego skutku powoływanie się przez Skarżących na rozmowę telefoniczną, jaką według twierdzeń skargi miał w tym przedmiocie odbyć urzędnik PINB z pełnomocnikiem Skarżących "w dniu 08 września", oraz na dowód z zeznań tego ostatniego ("dowód nr 4"). Dlatego jedynie ubocznie wypada zauważyć, że wzmianka o takiej rozmowie pojawiła się po raz pierwszy dopiero w skardze (znamienne, że takiej wzmianki nie zawiera pismo pełnomocnika Skarżących do PINB z [...] października 2021 r.; k. 45 akt adm. I inst.) oraz że jej przeprowadzenie przed wydaniem Decyzji PINB nie znajduje potwierdzenia w wyjaśnieniach organu I instancji (z jego odpowiedzi z [...] października 2021 r. na ww. pismo wynika, że rozmowa na temat zmiany adresu pełnomocnika odbyła się już po wydaniu Decyzji PINB i że została zainicjowana przez pracownika organu w celu ustalenia przyczyny nieodebrania tej decyzji; k. 48 akt adm. I inst. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z art. 72 k.p.a. fakt odbycia takiej rozmowy powinien był zostać utrwalony w aktach sprawy w formie adnotacji podpisanej przez pracownika, który tę rozmowę przeprowadził – czego nie uczyniono – jednakże uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy).

Z tych wszystkich względów należało uznać, że pełnomocnik Skarżących – wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi szczególnej dbałości o udzielenie informacji o adresie do doręczeń oraz o każdej zmianie adresu do doręczeń (por. wyrok NSA z 20.04.2021 r., II OSK 3145/20, CBOSA) – przed wydaniem Decyzji PINB nie powiadomił organu I instancji o zmianie swego adresu do doręczeń.

W konsekwencji wysłanie przez PINB egzemplarza tej decyzji przeznaczonego dla Skarżących na dotychczasowy adres ich pełnomocnika (ul. [...] [...]) było prawidłowe, a wynikające z tego doręczenie na warunkach określonych w art. 44 k.p.a. (tzw. fikcja doręczenia) – skuteczne. Albowiem przepis ten – jak trafnie zauważa się w doktrynie – obejmuje zarówno sytuacje, w których adresat jest nieobecny w mieszkaniu lub miejscu pracy, jak i te, kiedy adresat zmienił adres nie powiadamiając organu o tym fakcie (zob. G. Łaszczyca, A. Matan, Doręczenie w postępowaniu ogólnoadministracyjnym i podatkowym, Zakamycze 1998, ss.149-150).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że adresowana do pełnomocnika Skarżących przesyłka zawierająca egzemplarz Decyzji PINB była awizowana po raz pierwszy w dniu [...] września 2021 r. (a powtórnie w dniu [...] września 2021 r.) – k. 40v. akt adm. I inst. Zatem zgodnie z art. 44 § 4 w zw. z § 1 k.p.a. skutek doręczenia nastąpił z dniem [...] września 2021 r. Tym samym termin do wniesienia odwołania przez Skarżących upłynął z dniem [...] października 2021 r. W konsekwencji, wnosząc odwołanie od Decyzji PINB w dniu [...] grudnia 2021 r. (k. 16 akt adm. II inst.) – i to, notabene, dopiero na skutek wezwania przez WWINB do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (k. 11 akt adm. II inst.) – Skarżący (ich pełnomocnik) nie dochowali ustawowego terminu do złożenia tego środka zaskarżenia.

Zarazem Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że Skarżący nie wykazali, iżby niedochowanie tego terminu nastąpiło bez ich winy w rozumieniu art. 58 § 1 in fine k.p.a. Wszak spóźnione złożenie odwołania do Decyzji PINB wynikało z faktu, że Skarżący z opóźnieniem dowiedzieli się o wydaniu tej decyzji przez organ I instancji (dopiero z chwilą otrzymania upomnienia datowanego na [...] października 2021 r., wzywającego ich do wykonania nakazanej tą decyzją rozbiórki budynku gospodarczego; k. 42 akt adm. I inst.). To zaś było bezpośrednim następstwem zaniedbania przez pełnomocnika Skarżących obowiązku powiadomienia organu o zmianie adresu do doręczeń, co było winą własną pełnomocnika, wynikającą z jego braku należytej staranności – co też trafnie stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Nie ulega zaś wątpliwości, że skutki tego zaniedbania obciążają samych Skarżących – zgodnie z ogólną zasadą, że strona, która ustanowiła pełnomocnika, ponosi wszystkie skutki jego procesowych działań lub zaniechań, i to bez względu na to, czy pełnomocnik, reprezentując mocodawcę, wypełnia swoje obowiązki w sposób należyty, czy nie. Jest to tym bardziej uzasadnione, że strona może w każdej chwili odwołać pełnomocnictwo lub wyraźnie zastrzec, iż udzielone przez nią pełnomocnictwo nie obejmuje umocowania do dokonywania np. pewnych czynności (por. wyrok NSA z 19.02.2020 r., II OSK 2607/18, CBOSA).

W tym stanie rzeczy WWINB zasadnie uznał, że złożony przez Skarżących wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od Decyzji PINB nie spełnia wszystkich przesłanek określonych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a. – a ściślej: nie spełnia przesłanki (uprawdopodobnienia) braku winy strony w uchybieniu terminu, w rozumieniu art. 58 § 1 in fine k.p.a. – i w efekcie prawidłowo odmówił wnioskowanego przywrócenia terminu.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w całości oddalił.