Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 738/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2014-01-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 21
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 136 poz 969
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r, o podatku rolnym - tekst jednolity
article: par. 62
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński, Sędziowie sędzia WSA Wojciech Czajkowski (sprawozdawca), sędzia WSA Renata Kantecka, Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 9 stycznia 2014r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013r. oddala skargę


UZASADNIENIE

K.N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza z dnia "[...]" w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013r..

Z uzasadnienia poddanego kontroli Sądu rozstrzygnięcia wynika, że ustalając łączne zobowiązanie pieniężne na 2013 r. w wysokości 408 zł, Burmistrz przyjął do podstawy opodatkowania podatkiem rolnym użytki rolne o powierzchni 0,89 ha, zaś do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako "dr" – droga o powierzchni 1.100 m².

W odwołaniu od powyższej decyzji K.N. zakwestionował opodatkowanie działki o numerze ewidencyjnym "[...]" jako drogi, wskazując, że do 2002 r. była ona sklasyfikowana jako działka rolna. Zarzucił, iż nie doręczono mu decyzji w sprawie zmiany klasyfikacji tej działki, a zawarte w przedłożonym wraz z odwołaniem piśmie z dnia 21 stycznia 2013 r. twierdzenia Starosty Powiatowego, że nie dokonywał On żadnych zmian w tym przedmiocie po 1991 r., świadczą o tym, że zachodzi podejrzenie popełnienia przestępstwa poprzez zmianę klasyfikacji działki przez osobę nieuprawnioną. Dokonując tej zmiany w 2009 r., organ podatkowy nie miał stosownych ku temu uprawnień, a wydana aktualnie decyzja opiera się na sfałszowanych danych, niezgodnych z rzeczywistym stanem faktycznym.

Uznając, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" powołało treść art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej jako: "u.p.o.l.", oraz art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.). Organ odwoławczy wskazał również na treść art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), zgodnie z którym, podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Jak podniesiono w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swych orzeczeniach potwierdzał, że podstawą zastosowania stawki podatku od nieruchomości wobec gruntów i budynków jest stan prawny tych gruntów i budynków wynikający z ewidencji wskazanej w art. 21 Prawo geodezyjnego i kartograficznego (m.in. wyrok z dnia 11 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 1703/94).

Odnosząc to stanowisko do okoliczności sprawy, organ II instancji stwierdził, że według ewidencji gruntów K.N. jest właścicielem nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym L., gmina P., w której skład wchodzą grunty rolne o pow. 1,1800 ha, nieużytki o pow. 0,06 ha oraz droga o pow. 0,11 ha na działce ewidencyjnej nr "[...]". Skoro zatem w świetle ewidencji gruntów działka nr "[...]" nie stanowi użytków rolnych, nie może ona podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym, lecz podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako droga. Przedłożone zaś wraz z odwołaniem pismo Starosty Powiatowego z dnia 21 stycznia 2013 r., tylko potwierdza prawidłowość wymiaru podatku od nieruchomości od tego gruntu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie K.N. zarzucił powyższej decyzji brak ustosunkowania się do podniesionych zarzutów Jego odwołania. Ponowił argumentację, że do 2002 r. wszystkie posiadane przez Niego działki były klasyfikowane jako grunty rolne. Odwołując się do pisma Starosty Powiatowego wskazał, że w wyniku podziału gruntów w 1991 r. powstała m.in. działka nr "[...]" sklasyfikowana jako droga, przy czym nie były dokonywane żadne inne zmiany w późniejszym okresie. Tymczasem organy podatkowe odwołały się do zawiadomień o zmianie w ewidencji gruntów z dnia 6 grudnia 2011 r., choć według zapewnień Starosty Powiatowego w latach 1991 – 2013 nie było żadnych zmian w tej ewidencji. Powyższe w ocenie strony potwierdzało, że zmian dokonała osoba nieuprawniona, co stanowi przestępstwo, o którym mowa w art. 231 Kodeksu karnego, a decyzja wydana na podstawie takich danych jest nieważna. Zdaniem strony, jej twierdzenia uzasadnia również jednostka miary, w której podano powierzchnię spornej działki w ewidencji, tj. w arach, co jest charakterystyczne dla działek rolnych, w przeciwieństwie do działek nierolnych, które podaje się w metrach kwadratowych. Jak podniesiono w skardze, od 2009 r. organy podatkowe zaczęły traktować tę działkę jako drogę, choć strony nie informowano o zmianie ewidencji gruntów. Działka o nr "[...]" powstała z podziału działki rolnej, a zatem powinna mieć taki sam charakter. Skarżący odwołał się również do załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.), w świetle którego grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości nie są drogą w rozumieniu tego rozporządzenia. Grunty te zalicza się do przyległego do nich użytku rolnego, a więc oznaczenie działki "dr" nie pozbawia ich statusu działki rolnej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 145 § 1 plkt 1 lit. a)-c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: (p.p.s.a.), sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto sąd stwierdza nieważność zaskarżonego aktu w przypadku wystąpienia przesłanek do takiego rozstrzygnięcia opisanych w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych ustawach (pkt 2).

Tylko stwierdzenie jednej z wymienionych wyżej przesłanek daje podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny. W przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).

W związku z kontrolą zaskarżonej decyzji w oparciu o powyższe kryteria oraz zarzutami skargi, Sąd stwierdził, że decyzja ta nie jest dotknięta żadnym w wyżej wymienionych uchybień. Skarga nie zasługuje tym samym na uwzględnienie.

Zasadniczym zagadnieniem podlegającym ocenie Sądu w związku z jej zarzutami, jest zasadność opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2013r., stanowiących własność skarżącego gruntów o powierzchni 1.100 m², oznaczonych w ewidencji gruntów jako "dr" – droga. Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu w tej kwestii strona podnosi m.in., że nie stanowią one drogi w rozumieniu wym. wyżej rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - jako grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości. Zalicza się je bowiem do przyległego użytku rolnego i samo oznaczenie działki symbolem "dr" nie pozbawia ich statusu działki rolnej. Według skarżącego, takie stanowisko uzasadnia również jednostka miary, w której podano powierzchnię spornej działki w ewidencji, tj. w arach, co jest charakterystyczne dla działek rolnych, w przeciwieństwie do działek nierolnych, które podaje się w metrach kwadratowych.

Na tle tak zarysowanej kwestii spornej Sąd podzielił stanowisko organów, które w oparciu o ustalony stan faktyczny przyjęły, jako podstawę opodatkowania spornego gruntu podatkiem od nieruchomości za 2013 rok, jego stan prawny wynikający z ewidencji wskazanej w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Zgodnie z tym przepisem, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń (...) stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja ta jest zatem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach podatkowych i od tej reguły nie przewidziano żadnych wyjątków. Przy ustalaniu wysokości zobowiązania w podatku rolnym (także od nieruchomości) organy nie mogą zastosować innej podstawy wymiaru niż wynikająca z ewidencji. Stanowisko, iż ewidencja gruntów jest dla organu podatkowego urzędowym i wiążącym źródłem informacji jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych i skład orzekający w tej sprawie w pełni je aprobuje (por. wyroki: NSA z dnia 7.02.2006 r. II FSK 1332/05 i z dnia 25.11.2010 r. II FSK 1291/09, z dnia 12.11.2010 r. II FSK 1312/10, z dnia 13.10.2010 r. I SA/Gd 495/10 i II FSK 372/07, z dnia 10.03.2011 r. III SA/Po 636/09, z dnia ), podobnie jak pogląd, iż dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p., przez co stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Natomiast o dokonaniu zmian w tej ewidencji oraz o terminie ich wprowadzenia decyduje właściwy miejscowo starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków (art. 22 p.g.k.), a zatem domaganie się tych działań od organu podatkowego jest bezpodstawne. Dokonywanie zmian w ewidencji nie należy do kompetencji organów podatkowych, które w żadnym razie nie są uprawnione do podejmowania tego typu działań (por. wyrok z dnia 10.09.2008 r. I SA/Łd 490/08). Jeśli podatnik kwestionuje dane ujawnione w ewidencji, powinien wszcząć procedurę ich zmiany we właściwym organie, tj. przed starostą (por. wyrok z dnia 20.10.2009 r. I SA/Wr 1150/09).

Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy należy stwierdzić, że organy podatkowe dokonując wymiaru podatku rolnego prawidłowo wzięły pod uwagę dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, mając na względzie jej przesądzające dla wymiaru podatku znaczenie. Z ewidencji tej wynika zaś, że dla oznaczonej numerem "[...]", spornej działki o powierzchni 0,11 ha, jako rodzaj użytku wpisano "dr". Dane te potwierdził w sposób jednoznaczny Starosta Powiatowy w powoływanym w skardze piśmie z dnia 21 stycznia 2013r., podnosząc między innymi, że działka ta powstała w wyniku podziału przez uprawnionego geodetę działki nr "[...]". Na skutek tego podziału dokonano zmiany w ewidencji i dla działki numer "[...]" o powierzchni 0,11 ha, jako rodzaj użytku wpisano "dr". Powyższe dane nie zmieniły się od 1991r..

W myśl art. 2 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, zaś wyłączone z opodatkowania są użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z kolei, stosownie do treści art. 1 cyt. wyżej ustawy o podatku rolnym, podatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Mając powyższe na uwadze, słusznie Kolegium oceniło, że skoro w świetle ewidencji gruntów działka nr "[...]" stanowi drogę, a nie użytki rolne, to nie może ona podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym, lecz podatkiem od nieruchomości, jako grunt pozostały - droga.

Wbrew argumentacji skargi, bez znaczenia dla klasyfikacji i opodatkowania spornego gruntu pozostaje określenie jednostki miary ich powierzchni w arach, co według twierdzeń strony skarżącej, jest charakterystyczne dla działek rolnych, a nie w metrach kwadratowych. W tej kwestii zauważyć należy, że stosownie do treści § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, pole powierzchni działki ewidencyjnej określa się w hektarach z dokładnością zapisu do 0,0001. Z dołączonego do akt sprawy wypisu z rejestru gruntów wynika, że określając powierzchnię spornej działki przyjęto taką właśnie jednostkę miary. Strona nie wskazała zaś żadnego konkretnego dowodu, z którego wynikałaby inna niż wynikająca z ww. ewidencji i przyjęta przez organy, powierzchnia działki.

Jeśli zaś skarżący kwestionuje dane zawarte w tej ewidencji, najpierw winien wystąpić o ich korektę w trybie przewidzianym w przepisach ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Dopiero w razie uzyskania pozytywnego dlań wyniku może wystąpić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 30.05.2011 r. I SA/Wr 111/11, LEX nr 921462). Natomiast w postępowaniu takim jak przedmiotowe, a więc z zakresu wymiaru podatków, ewidencja gruntów i budynków, o której mowa w art. 21 p.g.k., nie może stanowić przedmiotu merytorycznej oceny sądów administracyjnych w sprawie podatkowej, gdyż akty lub czynności z zakresu prowadzenia tej ewidencji nie należą do kompetencji organów podatkowych (por. wyrok NSA z dnia 11 maja 2011 r. II FSK 259/10, LEX nr 795524).

Mając zatem na uwadze moc wiążącą danych zawartych w ewidencji gruntów dla wymiaru podatku, orzekający na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w granicach sprawy Sąd administracyjny, nie mógł w związku z kontrolą zaskarżonego aktu czynić przedmiotem dalszych rozważań, zarzutów strony skarżącej odnośnie prawidłowości sklasyfikowania spornych gruntów przez właściwy organ administracji geodezyjnej i kartograficznej, czy dokonania tego przez osobę nieuprawnioną.

Podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie przedmiotem postępowania była prawidłowość opodatkowania stanowiących własność K.N. gruntów, za 2013r.. To zaś, czy w latach wcześniejszych dokonano ich prawidłowej klasyfikacji oraz podziału, a w konsekwencji ustalono prawidłowy wymiar zobowiązania podatkowego wykracza poza granice kontroli zaskarżonego aktu, (przy czym Składowi orzekającemu w niniejszej sprawie z urzędu wiadomym jest, iż prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 7 marca 2013r. o sygn. akt: I SA/Ol 693/12 oddalono skargę K.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012r.).

Na marginesie zauważyć jednak należy, że jeśli w związku z wymiarem stronie zobowiązań za lata wcześniejsze rzeczywiście doszło do ustalenia nieprawidłowych kwot podatku, (na co wskazywać może treść dołączonych do skargi kserokopii decyzji w sprawie wymiaru podatku za lata 2002r., 2004 i 2008r., w świetle treści ww. pisma Starosty z 21 stycznia 2013r.), to organy nie mogą powielać zaistniałych błędów dotyczących np. przyjętej klasyfikacji i powierzchni gruntów, tylko dlatego, że wcześniej zostały już wydane określające te dane, decyzje administracyjne. Realizując zasadę praworządności, o której mowa w art. 120 Ordynacji podatkowej organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Niewątpliwie z punktu widzenia zasady wyrażonej w art. 121 §1 Ordynacji podatkowej, pożądana jest jednolitość orzecznictwa organów. Nie można jednak z zasady tej wywodzić obowiązku powielania błędnego stosowania prawa i zakazu zmiany stanowiska po stwierdzeniu, że dotychczasowe orzecznictwo było niezgodne z prawem. Wręcz przeciwnie, w takiej sytuacji organ zobligowany jest zmienić swoje stanowisko i wydać decyzję odpowiadającą stanowi faktycznemu i prawnemu. Obowiązek ten wynika z powołanej już wyżej zasady praworządności wyrażonej zarówno w art. 120 Ordynacji podatkowej, jak i art. 7 Konstytucji RP.

Jeżeli zatem stan faktyczny niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, zaś organy w sposób prawidłowy dokonały subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod właściwe normy prawa materialnego, to zaskarżonej decyzji w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 r., nie można zarzucić naruszenia prawa.

Uwzględniając powyższe, skargę należało oddalić, na podstawie art. 151 p.p.s.a..