Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 323/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-08-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 323/04 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 sierpnia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk (spr), Asesor: WSA Maja Chodacka, Asesor: WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2007r., sprawy ze skargi Z. D., przy uczestnictwie H. D., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...], z dnia 21 stycznia 2004r. nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998r., - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Sygn. I SA/Kr 323/04

UZASADNIENIE

W toku postępowania podatkowego organ I instancji zakwestionował Z. i H. D. dokonane odliczenia z tytułu :

- zakupu działki rolnej zabudowanej budynkiem mieszkalnym , jako nie podlegającego odliczeniu z uwagi na cel poniesienia wydatku ,

- remontu budynku mieszkalnego w związku z udokumentowaniem fakturą VAT wy stawioną przez podmiot nie będący podatnikiem tego podatku,

- składek na rzecz organizacji, do których przynależność podatnika nie jest obowiązkowa - z uwagi na brak dowodów poniesienia tych wydatków.

W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] w dniu 30 września 2003 roku wydał decyzję określającą skarżącym zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 rok w kwocie [...] zł. W odwołaniu od tej decyzji podatnicy podnieśli, że zakup działki został zakwestionowany bezzasadnie , gdyż ich zamiarem było wybudowanie na niej budynku mieszkalnego , zaś fakt że działka była zabudowana nie pozbawia jej cech " gruntu pod budowę budynku".. Wnosili o uznanie , że zapłacona cena za roboty budowlane, wynikająca z faktury VAT wystawionej przez M. K. powinna stanowić kwotę podlegającą odliczeniu na zasadach ustalonych w ustawie p.d.o.f. Odliczeniu też winny podlegać składki do których płacenia jest skarżący zobowiązany jako członek Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i byłych Więźniów Politycznych. W odwołaniu zarzucono naruszenie ogólnych reguł postępowania w zakresie zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu , umożliwienia wypowiedzenia się odnośnie zebranego materiału dowodowego Podniesiono , ze postępowanie podatkowe zostało wszczęte 6 lat po zakończeniu roku podatkowego. Rozpoznając odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wydał w dniu 21 stycznia 2004 roku decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. Za niezasadny uznał przede wszystkim zarzut przedawnienia zobowiązania , gdyż stosownie do art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej 5 -cio letni termin i przedawnienia mija z końcem 2004 roku , decyzje zaś wydane zostały przed tą datą.

W uzasadnieniu decyzji podano dalej , że skarżący na podstawie między innymi aktu notarialnego z dnia [...].10. 1998 roku zakupili działkę rolną o pow. 0. 1302 ha zabudowaną budynkiem mieszkalnym .Zakup takiej działki w oparciu o przepis art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit. a-f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /DZ. U. z 1993 r. Nr 90 , poz. 416 zwanej dalej p.d.o.f./ nie mieści się w katalogu wydatków , z których poniesieniem ustawa łączy prawo do skorzystania przez podatnika z odliczenia. Potwierdzając zasadność wyłączenia przez organ I instancji z odliczenia wydatków dotyczących remontu budynku mieszkalnego udokumentowanych fakturą VAT z dnia [...] . 10. 1998 r. wy stawioną przez M. K., wskazano na przepis art. 27 a ust. 6 pkt 1 powołanej ustawy , w świetle którego wysokość wydatków na cele remontu budynku mieszkalnego ustala się na podstawie faktury lub rachunków wystawionych wyłącznie przez podatnika podatku od towarów i usług ,nie korzystającego ze zwolnienia z tego podatku. Z materiału dowodowego wynikało natomiast, że wystawiający fakturę M. K. nie był zarejestrowany jako podatnik VAT , oświadczył też w czasie kontroli że nie wystawiał przedmiotowej faktury.

W myśl art. 26 ust 1 pkt 3 cyt. ustawy odliczeniu od dochodu podlegaj ą kwoty składek na rzecz organizacji, do których przynależność podatnika jest obowiązkowa , jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Prawo do odliczenia z powyższego tytułu przysługuje podatnikom , którzy z racji wykonywanego zawodu lub pełnionej funkcji są zobowiązani na mocy przepisów ustawy , do przynależności do organizacji, bądź korporacji zrzeszających daną grupę zawodową.

Związek do którego skarżący należy nie jest natomiast taką organizacją. Dyrektor Izby Skarbowej nie dopatrzył się też naruszenia przepisów postępowania , które od l stycznia 1998 roku regulowała ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / DZ. U. Nr 137 , poz. 926 ze zm./. Organ zapewnił stronie czynny udział w postępowaniu podatkowym , informował o podejmowanych w jego toku czynnościach , zawiadomił o prawie wypowiedzenia się do zebranego materiału dowodowego.

W skardze wniesionej do Sądu Z. D. zarzuca , iż organy obu instancji naruszyły ogólne zasady postępowania poprzez nieuznanie przedstawionych przez stronę dowodów.

Skarżący nie zgadza się z wyłączeniem odliczenia poniesionych wydatków uprawniających do ulg remontowych jak również wnosi o umorzenie zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1998 -2002 i umorzenia odsetek .

Podniesione przez skarżącego zarzuty dotyczą wydatków związanych z remontem budynku mieszkalnego , udokumentowanych fakturą wystawioną przez M. K/ oraz odliczenia składek z tytułu członkostwa w Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i byłych Więźniów Politycznych. W uzasadnieniu skargi podniesiono także zarzuty tyczące rozstrzygnięć dokonanych przez organy podatkowe w latach 1999 -2002. Skarżący zarzuca organom brak odpowiedzi na szereg pism tam kierowanych. Zdaniem skarżącego zeznania podatkowe za lata 1998-2002 były sporządzane i kontrolowane przez pracowników urzędu skarbowego w [...] ,którzy nie kwestionowali posiadanych przez podatników dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków.

Obszerne fragmenty skargi tyczą stanu zdrowia skarżącego , zawiłości systemu podatkowego oraz bezdusznego prowadzenia postępowania podatkowego. Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:

Stosownie do art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm./ sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa. Z tej przyczyny sąd nie jest uprawniony do badania czy kwestionowane decyzje sadła stron krzywdzące lub czy uwzględniaj ą ogół okoliczności faktycznych nie związanych ściśle z normami prawnymi mającymi zastosowanie w sprawie , chyba że są objęte ich hipotezami. Żądanie skargi może więc być uwzględnione w razie stwierdzenia przez sąd iż rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego lub przepisów postępowania , jeżeli takie naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy / art. 145 par. 1 pkt 1 powyższej ustawy /. Zdaniem Sądu skarga Z. D. nie jest zasadna, gdyż kwestionowana decyzja nie narusza prawa materialnego a postępowanie j ą poprzedzające było zgodne z przepisami regulującymi postępowanie podatkowe. Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny zaś istota sporu koncentruje się na dopuszczalności odliczenia przez podatników wydatków poniesionych w roku 1998 dotyczących : remontu budynku mieszkalnego udokumentowanego fakturą VAT z dnia 18 .10. 1998 / bez numeru/ na kwotę 2512, 36 zł, w której jako wystawcę wskazano M. K., kwoty [...] zł z tytułu składek opłacanych przez podatnika na rzecz Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i byłych Więźniów Politycznych. Jeśli chodzi o pierwszy z nich , podstawą do odliczenia tego typu wydatków w 1998 roku był przepis art. 27 a ust 6 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych , w którym ustawodawca określając rodzaje wydatków , których poniesienie uprawnia do ulg remontowych , precyzyjnie określił sposób ich dokumentowania , przy czym legitymowanie się prawidłowym dowodem stanowi podstawę do ich odliczenia. Przepis ten stanowi wyraźnie iż wysokość wydatków ustala się na podstawie faktury lub rachunku wystawionych wyłącznie przez podatnika podatku od towarów i usług nie korzystającego ze zwolnienia od tego podatku.

Zebrany materiał dowodowy w sposób nie budzący wątpliwości wskazywał na to , że M. K. nie był w 1998 roku zarejestrowany jako podatnik VAT i to już wystarczające do przyjęcia iż nie została spełniona przesłanka uprawniająca do skorzystania z odliczenia tego wydatku. Oświadczenie M. K. o nie wystawianiu dla skarżącego faktury ma znaczenie drugorzędne , bowiem już sam fakt braku dowodu poniesienia takiego wydatku spełniającego kryteria formalne wymienione w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych , powoduje że nie podlega on odliczeniu na zasadach określonych w tej ustawie. Sąd podziela stanowisko organów podatkowych , iż brak wiedzy podatnika o statusie prawno podatkowym wystawcy faktury nie może sanować braków formalnych dokumentu i stanowić przesłanki dopuszczającej skorzystanie z ulgi podatkowej pomimo nie posiadania prawidłowego dowodu na poniesienie wydatków. Nie budzi zastrzeżeń również prawidłowość zakwestionowanego do odliczenia wydatku związanego z opłacaniem składek członkowskich na rzecz Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i byłych Więźniów Politycznych – w świetle przepisu artykułu 26 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych , wedle którego podstawę obliczenia podatku stanowi dochód po odliczeniu między innymi składek na rzecz organizacji, do których przynależność podatnika jest obowiązkowa.

Skoro skarżący jest członkiem związku do którego nie jest obowiązany należeć , przeto poniesione wydatki z tytułu składek nie podlegaj ą odliczeniu na podstawie powołanego przepisu tej ustawy . Organy podatkowe nie mogły też uwzględnić wydatków poniesionych na zakup działki rolnej zabudowanej budynkiem mieszkalnym , gdyż nie mieści się taki wydatek w katalogu wydatków , z których poniesieniem ustawa łączy prawo do skorzystania przez podatnika z odliczenia .Odliczeniu podlegały bowiem w 1998 r. na podstawie art. 27 a ust 1 pkt 1 lit a -f ustawy p.d.o.f. między innymi wydatki na zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Twierdzenie , że grunt, na którym stoi budynek może być traktowany tak samo jak "grunt pod budowę budynku mieszkalnego o którym mowa w przepisie " i to nadto jak w niniejszej sprawie grunt rolny , wykracza poza jego dopuszczalną interpretację .Ustawa przewidywała bowiem w nim rodzaj ulgi podatkowej , ustanowionej dla realizacji ważnego społecznie celu , jakim jest wspieranie podejmowania przez obywateli działań zmierzających do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie z zaangażowaniem swych środków finansowych. Taka interpretacja powołanego przepisu jest utrwalona w orzecznictwie sądowym / np. wyrok NSA z dnia 8.11 2004 r. FSK 596/04 /. wnioskowanych ulg podatkowych ponieważ stosowanie ich w podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania i obwarowane jest szczególnymi, precyzyjnie określonymi jak wskazano w niniejszej sprawie , w powołanych wyżej przepisach warunkami. Niespełnienie ich , nawet przy braku jak to podnosi skarżący jego winy - w przypadku faktury wystawionej na remont budynku przez M. K. nie może doprowadzić do skorzystania z ulgi z pominięciem wymogu ustawowego. Z uwagi na powyższe Sąd w bezspornym jak już zaznaczono na wstępie w rozpoznawanej sprawie stanie faktycznym , nie dopatrzył się błędnej wykładni przepisów prawa materialnego tj. przytoczonych wyżej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 1998 roku jak również naruszenia przepisów postępowania bowiem podatnicy mieli zapewniony czynny udział w postępowaniu w tym prawo do wypowiedzenia się do zgromadzonego materiału dowodowego.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. / orzekł jak w sentencji.