Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 538/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par. 1, art. 152, art. 200, art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 3 pkt 7 i 7a, art. 28 ust. 1, art. 48, art. 50 ust. 1 pkt 1, art. 50a, art. 51, art. 52, 59b
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 57 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. m znak [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") i art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 41 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) nakazał E. K., K. M. i M. M. doprowadzenie obiektu budowlanego – budynku mieszkalnego przy ul. J. P. [...] w G. – do stanu poprzedniego poprzez (1) likwidacje zrealizowanego trwałego wypełnienia otworu okiennego od strony ul. J. P. [...] oraz (2) zamontowanie w otworze okiennym przeszklonej stolarki okiennej i uszczelnienie styku stolarki ze ścianą w związku z samowolną realizacją przebudowy, polegającej na zamurowaniu okna w lokalu mieszkalnym w budynku na działce nr [...], przy ul. J. P. [...] w G.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał na wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2014 r. Stwierdzono wówczas, iż E. K., K. M. i M. M. dokonali przebudowy opisanego wyżej budynku mieszkalnego, polegającej na zamurowaniu okna w jednym z pokoi. Ustalono, że w grudniu 2013 r. lokatorzy, będący jednocześnie inwestorami, wykonali roboty budowlane, w wyniku których wypełniono istniejący otwór okienny o wymiarach 1,00 m x 1,70 m elementami murowymi z bloczków betonu komórkowo-siporeksu grubości 12 cm od strony ul. J. P. oraz zamontowano płytę gipsowo-kartonową od strony wewnętrznej; od strony zewnętrznej wypełnienie otworu okiennego otynkowano. Wspomniany otwór należy do pokoju o wymiarach 4,17 m x 2,40 m. W pokoju po zamurowaniu jednego otworu okiennego pozostało drugie okno o wymiarach 1,00 m x 1,70 m, usytuowane w przeciwległej ścianie budynku. Wykonanie przedstawionych prac należało zakwalifikować jako przebudowę, gdyż spowodowały on zmianę parametrów użytkowych poprzez zmniejszenie ilości światła dziennego w pomieszczeniu przeznaczonym na stały pobyt ludzi. W dniu kontroli ani inwestor, ani właściciel nieruchomości nie przedstawili dokumentów związanych z tymi robotami budowlanymi, wobec czego należało je uznać za samowolę budowlaną. Zgodnie bowiem z art. 28 powołanej ustawy – Prawo budowlane, prowadzenie takich robót budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W rozpatrywanej sprawie należało więc wdrożyć postępowanie naprawcze z art. 50 i art. 51 cytowanej ustawy. Organ I instancji stwierdził zarazem, że wykonane roboty budowlane doprowadziły do naruszenia § 57 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.), bowiem w przedmiotowym pokoju stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi jest mniejszy od wymaganej rozporządzeniem wartości 1:8.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. E. K., M. M. i K. M. odwołali się od powyższej decyzji z dnia [...] lutego 2014 r.

W uzasadnieniu odwołujący się wskazali, że zamurowanie okna wpłynęło na zwiększenie się komfortu użytkowania pomieszczenia. Budynek mieszkalny położony jest bowiem przy bardzo ruchliwej ulicy, a samochody ruszają i hamują głośno. Do zamurowania okna zmusił ich wybuch opony tira w sierpniu 2013 r. W wyniku tego zdarzenia doszło do wybicia wszystkich szyb w oknach i poważnego uszkodzenia tego okna. Zamiast jego wymiany odwołujący się postanowili je zamurować. Jednocześnie zaznaczyli oni, że naruszenie stosunku opisanego w § 57 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie jest znaczne .

Decyzją z dnia [...] marca 2014 r., znak [...], Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił przy tym, że wykonane roboty budowlane zostały trafnie zakwalifikowane jako przebudowa, a w sprawie został prawidłowo zastosowany tryb naprawczy z art. 51 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy – Prawo budowlane. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w wyniku przeprowadzonych prac doszło do naruszenia § 57 ust. 2 cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Niemniej organ II instancji zakwestionował nałożenie na odwołujących się obowiązku przywrócenia rozważanego obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. W ocenie organu II instancji art. 52 ustawy Prawo budowlane powinien być tak interpretowany, by w pierwszej kolejności adresatem nakazu organu nadzoru budowlanego był właściciel nieruchomości, a dopiero w dalszej kolejności inwestor lub zarządca. Kryterium wyboru podmiotu wymienionego w tym przepisie, do którego zostanie skierowana decyzja administracyjna, jest dysponowanie przez dany podmiot tytułem prawnym do obiektu budowlanego. Tymczasem adresatami decyzji z dnia [...] lutego 2014 r. są osoby, które zamieszkują wprawdzie w omawianym budynku mieszkalnym, lecz nie są jego właścicielami. Rozpatrując ponownie sprawę, organ I instancji powinien zatem skierować decyzję do właściwego podmiotu, przy uwzględnieniu powyższej wytycznej.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. uczestnik Z. K. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że to inwestor powinien być w pierwszej kolejności adresatem nakazu wydanego przez organ nadzoru budowlanego, a właściciel nieruchomości dopiero w dalszej kolejności. Zaznaczył przy tym, że inwestorzy wystąpili przeciwko niemu z wnioskiem o zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości. Ze względu na konflikt pomiędzy skarżącym – właścicielem nieruchomości – osobami, które w niej zamieszkują, nałożenie obowiązku usunięcia samowoli możliwe jest tylko w stosunku do osób, które jej dokonały. Z. K. nie ma bowiem wstępu na nieruchomość i nie ma mozliwości wykonania nakazanych prac.

W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

W trakcie rozprawy sądowej w dniu [...] listopada 2014 r. Z. K. podtrzymał swoje wnioski zawarte w skardze z dnia [...] kwietnia 2014 r. Dodał, że w dalszym ciągu nie ma dostępu do nieruchomości, a sprawa o zasiedzenie nieruchomości z wniosku E. K. jest w toku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U., nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani podstawą prawną.

Na wstępie trzeba zauważyć, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. ustalił, że w budynku mieszkalnym na działce nr [...], przy ul. J. P. [...] w G., E. K., M. M. i K. M. w grudniu 2013 r. zamurowali jedno z okien od strony wspomnianej ulicy (k. 3 akt adm. organu I instancji). Jednocześnie inwestorzy nie przedłożyli pozwolenia na budowę. Informacje te znajdują swoje potwierdzenie w piśmie Z. K. z dnia [...] grudnia 2013 r., inicjującym postępowanie w sprawie oraz w załączonej do niego dokumentacji fotograficznej (k. 1 akt adm. organu I instancji). Okoliczności te należy uznać za bezsporne, gdyż nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.

Podstawę rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.). Zgodnie z art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, roboty budowlane można co do zasady rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przez roboty budowlane rozumie się z kolei w świetle art. 3 pkt 7 tejże ustawy budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.

Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należy najpierw zauważyć, że roboty budowlane wykonane przez E. K., M. M. i K. M., zgodnie z protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. polegały na wypełnieniu istniejącego otworu okiennego o wymiarach 1,00 m x 1,70 m elementami murowymi z bloczków betonu komórkowego – siporeksu grubości 12 cm od strony ul. J. P. i na zamontowaniu płyty gipsowo-kartonowej od strony wewnętrznej (k. 3 akt adm. organu I instancji). Od zewnętrz wypełnienie otworu zagipsowano. Informacje te potwierdza wymienione wcześniej pismo skarżącego z dnia [...] grudnia 2013 r. oraz załączona do niego dokumentacja fotograficzna.

Analizując opisane wyżej prace należy podzielić stanowisko organów administracji publicznej, które zakwalifikowały wspomniane roboty budowlane jako przebudowę. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 7a powołanej ustawy, przez przebudowę rozumie się wykonanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Nie ulega przy tym wątpliwości, że zamurowanie jednego z okien w budynku mieszkalnym prowadzi właśnie do zmiany parametrów tego obiektu budowlanego w postaci zmniejszenia się stopnia naświetlenia pomieszczenia, w którym okno to się znajduje. Kwalifikacja ta nie była zresztą kwestionowana w trakcie postępowania.

Ponadto z powyższego protokołu kontroli z dnia [...] stycznia 2014 r. wynika, że osoby, które dokonały przebudowy rozważanego budynku mieszkalnego, nie dysponowały pozwoleniem na budowę. Tymczasem, jak wskazano już wcześniej, wykonanie omówionych robót budowlanych wymagało uzyskania takiej decyzji administracyjnej. Jej brak oznaczał konieczność wdrożenia odpowiedniego postępowania naprawczego, przy czym Sąd podziela stanowisko organów administracji publicznej, w świetle którego zastosowanie w niniejszej sprawie powinien znaleźć art. 50 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 powołanej ustawy. Przepisy te dotyczą bowiem tych wszystkich przypadków prowadzenia robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, które nie polegają na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia, bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesionego sprzeciwu przez właściwy organ. Jak wynika natomiast z przytoczonej wcześniej definicji wyrażenia "roboty budowlane", sformułowanej w art. 3 pkt 7 cytowanej ustawy, pojęcie budowy nie jest tożsame z pojęciem przebudowy.

Jednocześnie, w przypadku, gdy art. 50 ust. 1 powołanej ustawy znajdzie zastosowanie, właściwy organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 tejże ustawy w drodze decyzji administracyjnej: (1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo (2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo (3) w przypadku odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę – nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniając zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz – w razie potrzeby – wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Mając na uwadze specyfikę rozważanej sprawy, a w szczególności fakt, że dla przedmiotowych robót budowlanych nie zostało wydane pozwolenia na budowę, zastosowanie mógł znaleźć jedynie art. 51 ust. 1 pkt 1 albo 2 powołanej ustawy. Należało zatem rozważyć, czy wykonana przebudowa mogła być doprowadzona do stanu zgodnego z prawem, co rodziłoby obowiązek wydania decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy, czy też przebudowa ta nie podlegała legalizacji, co z kolei oznaczałoby konieczność wydania decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy. Sąd podziela w całości stanowisko organów administracji publicznej, w świetle którego zalegalizowanie omawianej samowoli budowlanej było w niniejszej sprawie wykluczone.

Zgodnie bowiem z § 57 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.), w pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi powinien wynosić co najmniej 1:8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oświetlenie dzienne jest wymagane ze względów na przeznaczenie – co najmniej 1:12. Ze wspomnianego protokołu kontroli z dnia [...] stycznia 2013 r. wynika, że pomieszczenie, w którym zamurowano okno, ma wymiary 4,17 m x 3,40 m i znajduje się w nim jeszcze jedno okno o wymiarach 1,00 m x 1,70 m. Nie ulega przy tym wątpliwości, że rozważane pomieszczenie przeznaczone jest na pobyt ludzi. W konsekwencji zatem aktualnie współczynnik, o jakim mowa w § 57 ust. 2 powołanego rozporządzenia, wynosi dla analizowanego obiektu budowlanego 1:8,34 (4,17 m x 3,40 m / 1,00 m x 1,70 m). Fakt ten nie był zresztą kwestionowany przez osoby, które dokonały samowoli budowlanej, na co wskazuje odwołanie z dnia [...] lutego 2014 r. (k. 2 akt adm. organu II instancji). Tym samym wymieniona proporcja powierzchni okien do powierzchni podłogi nie została zachowana, co z kolei wyklucza legalizację samowoli budowlanej. Organy administracji publicznej były więc zobowiązane do wydania nakazu przywrócenie przedmiotowego budynku mieszkalnego do stanu poprzedniego, co też słusznie uczyniły.

Wątpliwości, jakie wyłoniły się na tle rozpatrywanej sprawy, dotyczą natomiast kwestii adresata nakazu z art. 51 ust. 1 powołanej ustawy. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] lutego 2014 r., znak [...], została bowiem skierowana do inwestorów, tj. do E. K., M. M. i K. M. (k. 5 akt adm. organu I instancji). Natomiast w zaskarżonej decyzji z dnia z dnia [...] marca 2014 r., znak [...], Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że w pierwszej kolejności zobowiązanym do doprowadzenia omawianego budynku mieszkalnego do stanu poprzedniego powinien być jego właściciel jako podmiot dysponujący tytułem prawnym do nieruchomości (k. 13-14 akt adm. organu II instancji). Odnosząc się do tej kontrowersji Sąd nie podziela w niniejszej sprawie stanowiska organu odwoławczego.

Należy bowiem zauważyć, że krąg potencjalnych adresatów kontrolowanej decyzji został określony w art. 52 powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 59b, art. 50a oraz art. 51 tejże ustawy. Ustawodawca wymienia zatem jedynie potencjalnych adresatów, do których może być skierowany omawiany nakaz, nie formułując jednak żadnej ścisłej reguły pierwszeństwa adresowania wymienionych decyzji do określonego podmiotu. Konkluzja ta nie oznacza jednak bynajmniej, że powyższe wyliczenia ma charakter zupełnie dowolny. Wychodząc bowiem z założenia o językowej racjonalności ustawodawcy, można bronić poglądu, w świetle którego kolejność wymienienia adresatów rozważanego nakazu nie jest przypadkowa, lecz stanowi wskazówkę interpretacyjną dla organów nadzoru budowlanego stosujących art. 52 cytowanej ustawy. W takim ujęciu co do zasady wymienione decyzje powinny być najpierw kierowane do inwestora, następnie do właściciela nieruchomości, a dopiero na końcu do zarządcy nieruchomości. Ten ogólny wniosek nie ma jednak charakteru bezwzględnego i musi być za każdym razem zrelatywizowany do specyfiki konkretnej sprawy. Organy administracji publicznej powinny zatem casu ad casum dokonywać oceny, czy efektywne jest kierowanie określonego nakazu zgodnie z ogólną sugestią ustawodawcy, czy może w danej sprawie właściwsze byłoby skierowanie decyzji od razu do właściciela nieruchomości lub do jej zarządcy z pominięciem inwestora.

Uwagi te mają istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie. Wprawdzie wydruk z elektronicznej księgi wieczystej z dnia [...] marca 2014 r. (k. 9-12 akt adm. organu II instancji) wskazuje, że właścicielem rozważanej nieruchomości jest Z. K., lecz niemniej z całości materiału dowodowego wynika, że nie posiada on dostępu do przedmiotowego budynku mieszkalnego, natomiast inwestorzy zajmują ten obiekt budowlany bez tytułu prawnego. Informacja ta była wiadoma organom administracji publicznej od początku prowadzenia kontrolowanego postępowania, gdyż przekazał ją skarżący w swoim pierwszym piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. Ponadto, jak wynika ze skargi z dnia [...] kwietnia 2014 r. oraz oświadczenia złożonego przez skarżącego w trakcie rozprawy sądowej w dniu [...] listopada 2014 r., aktualnie toczy się z inicjatywy E. K. postępowanie o zasiedzenie tej nieruchomości (k. 3, 28 akt sądowych).

W tym świetle trudno jest zatem przyjąć, że skierowanie nakazu doprowadzenia omawianego obiektu budowlanego do stanu poprzedniego od razu do właściciela nieruchomości zapewni efektywną realizację wspomnianego obowiązku. Skarżący nie włada bowiem należącym do niego budynkiem mieszkalnym. Co więcej, ze skargi z dnia [...] kwietnia 2014 r. wynika, że E. K. wystąpiła o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości, co z kolei oznaczałoby, że uważa się ona za posiadacza samoistnego rozważanego obiektu budowlanego. Nie ulega przy tym wątpliwości, że uznanie Z. K. za adresata kontrolowanej decyzji w sytuacji konfliktu pomiędzy właścicielem i lokatorami-inwestorami poddawałoby istotnie w wątpliwość rzeczywistą wykonalność nałożonego na niego obowiązku. Rozważania te nie zostały natomiast w ogóle przeprowadzone przez organ II instancji, co spowodowało, że decyzja z dnia [...] marca 2014 r. okazała się wadliwa.

Na marginesie Sąd pragnie jeszcze wskazać, że w orzeczeniach sądów administracyjnych, wydanych na podstawie art. 52 ustawy Prawo budowlane, podnoszono, że pewnym kryterium, do jakiego można odwołać się przy wyborze adresata decyzji wspomnianej w tym przepisie, jest nie tyle samo dysponowanie tytułem prawnym do nieruchomości, co raczej faktyczne władztwo nad tą rzeczą (zob. wyrok NSA z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1924/13, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt II OSK 1666/12, niepubl.). Władztwo to w postaci posiadania nieruchomości najczęściej stanowi pochodną prawa własności, lecz relacja ta nie musi bynajmniej zachodzić w każdym przypadku. Niekiedy natomiast oczekiwanie na rozstrzygnięcie w drodze cywilnoprawnej sporu dotyczącego władztwa nad rzeczą było bezzasadne z perspektywy prawa budowlanego.

W tej sytuacji należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylić zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 52 powołanej ustawy – Prawo budowlanego, co miało wpływ na wynik postępowania.

Rozpoznając ponownie sprawę należy rozważyć, który z podmiotów wymienionych w art. 52 cytowanej ustawy – Prawo budowlane powinien być adresatem decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, mając biorąc pod uwage kto faktycznie włada przedmiotową nieruchomością, władztwo to bowiem jest konieczne dla zapewnienia efektywnej realizacji wydanego rozstrzygnięcia.

Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., a o wykonalności zaskarżonej decyzji – na mocy art. 152 p.p.s.a.