Wyrok NSA, sygn. akt I FSK 341/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
659
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4,  art. 149, art. 151, art. 174 pkt 2, art. 183 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 121, art. 125, art. 139-140
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 87 ust. 2
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędzia WSA del. Maja Chodacka, Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. spółki z o.o. w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 września 2014 r. sygn. akt III SAB/Gl 1/14 w sprawie ze skargi M. spółki z o.o. w D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. spółki z o.o. w D. na rzecz Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Zaskarżonym wyrokiem z 22 września 2014 r., III SAB/Gl 1/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M. sp. z o.o. w D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa.

2. Jak wynika z motywów orzeczenia, w dniu 21 marca 2012 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. wpłynęła deklaracja VAT-7, w której spółka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w terminie 60 dni. Organ wszczął kontrolę podatkową w zakresie prawidłowości wywiązywania się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego i zbadania zasadności dokonania wnioskowanego zwrotu podatku od towarów i usług za luty 2012 r. W dniu 16 kwietnia 2012 r. został doręczony podatnikowi protokół kontroli, który zakończył kontrolę podatkową, a postanowieniem z 17 maja 2012 r. organ podatkowy wszczął postępowanie podatkowe w zakresie określenia zobowiązania podatkowego za luty 2012 r. Z kolei postanowieniem z 18 maja 2012 r. organ podatkowy przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikający z deklaracji VAT-7 za luty 2012 r. do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika.

Na etapie prowadzonej kontroli podatkowej spółki wątpliwości organu podatkowego wzbudził fakt udziału w transakcjach handlu stalą znacznej ilości podmiotów, z których żaden nie był producentem towaru, jak również jego konsumentem. Gromadzone w ramach postępowania podatkowego informacje i dokumenty, w tym uzyskane od innych organów podatkowych, również zagranicznych (czeskiej administracji podatkowej) wskazywały, że spółka jest ogniwem transakcji łańcuchowych i zarazem uzasadniały podejrzenie, że podatnik może uczestniczyć w karuzelowym obrocie stalą.

W toku prowadzonego postępowania kontrolnego i podatkowego organ podatkowy: w dniach 18 i 19 kwietnia 2012 r., 3 i 4 września 2012 r., 11 października 2012 r., 11 stycznia 2013 r., 22 marca 2013 r., 15 maja 2013 r., 29 października 2013 r., 7 listopada 2013 r. oraz 3 i 13 grudnia 2013 r. skierował wnioski do właściwych naczelników urzędów skarbowych o przeprowadzenie czynności kontrolnych; w dniach 13 i 18 kwietnia 2012 r. przeprowadził czynności sprawdzające; w dniach 16 maja 2012 r. i 7 czerwca 2013 r. skierował wnioski do organów podatkowych Republiki Czeskiej; w dniach 15 czerwca 2012 r., 16 lipca 2012 r., 14 września 2012 r., 16 listopada 2012 r., 18 stycznia 2013 r., 20 marca 2013 r., 20 maja 2013r., 22 lipca 2013 r., 20 września 2013 r., 22 listopada 2013 r. wydał postanowienia informujące stronę o nowym terminie załatwienia sprawy; w dniu 18 czerwca 2012 r. wystosował do strony wniosek w celu doprecyzowania złożonego przez nią pisma; w dniu 1 sierpnia 2012 r. udzielił odpowiedzi na zapytanie spółki; w dniach 20 sierpnia 2012 r., 8 listopada 2012 r., 4 lutego 2013 r., 26 maja 2013 r. wydał postanowienia wyłączające z akt sprawy niektóre dokumenty z uwagi na ważny interes publiczny; w dniu 7 listopada 2012 r. skierował do przedstawiciela spółki wezwanie na czynności sprawdzające; w dniach 8 listopada 2012 r., 4 lutego 2013 r., 26 maja 2013 r. wydał postanowienia odmawiające stronie udostępnienia dokumentów; w dniu 28 listopada 2012 r. przeprowadził czynności sprawdzające; w dniach 11 stycznia 2013 r., 4 lutego 2013 r., 29 marca 2013 r. skierował wnioski o udostępnienie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców; w dniach 4 lutego 2013 r., 26 maja 2013 r., 22 sierpnia 2013 r. i 10 grudnia 2013 r. zapoznał stronę z aktami sprawy; w dniach 15 maja 2013 r. i 28 sierpnia 2013 r. wezwał świadka celem złożenia zeznań; w dniach 19 czerwca 2013 r. i 23 września 2013 r. dokonał przesłuchania świadka; w dniu 4 grudnia 2013 r. udzielił stronie odpowiedzi. Ponadto w odpowiedzi na skierowane do różnych organów podatkowych wezwania organ odbierał pisma od pytanych instytucji i organów, składne w okresie miedzy 11 maja 2012 r. a 1 września 2013 r.

Z kolei w postanowieniach z 26 września 2012 r. i z 25 września 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. uznał za bezzasadne wnoszone przez skarżącą ponaglenia związane z niezałatwieniem sprawy przez organ pierwszej instancji.

W toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji strona wskazywała na przedłużane wielokrotnie (i bezzasadnie jej zdaniem) postępowanie w sprawie, akcentując przerwy w podejmowaniu czynności przez organ. Natomiast organ w odpowiedzi na skargę oraz dalszych pismach procesowych uznał zarzuty przewlekłości za chybione i przedstawił tabelaryczne zestawienie podejmowanych działań ze wskazaniem dat i czynności.

3. Oddalając skargę Sąd nie zgodził się ze spółką, że postępowanie prowadzone było z naruszeniem zasad szybkości działania oraz przekonywania, podnosząc, iż zasadność wydania postanowienia o przedłużeniu stronie terminu zwrotu różnicy podatku nie nasuwa w sprawie wątpliwości. Z nadesłanych akt administracyjnych i wyjaśnień udzielonych przez organ wynika, że co do jednego z nich – spółki R. A.S. – podejrzenie, że był to nierzetelny partner, nie jest pozbawione podstaw w świetle informacji przesłanych przez czeskie służby podatkowe. Podejrzenie to zostało wzmocnione dokonanymi przez organ ustaleniami, że dostawcami spółki były firmy, których charakter działalności sprowadzał się do pośrednictwa w handlu stalą; firmy często prowadzone przez jedną osobę, bez zaplecza technicznego, kadrowego i magazynowego; koszty transportu wliczone były w cenę towaru; reprezentanci firm nie byli w stanie podać żadnych konkretnych informacji o przeprowadzonych transakcjach; często niemożliwy był kontakt z przedstawicielem danego kontrahenta czy przeprowadzenie czynności sprawdzających w siedzibach niektórych podmiotów – w tym w firmie E. T. Ł. G., który jest także jednym z członków zarządu skarżącej spółki.

Ponadto z chronologii zdarzeń ustalonych na podstawie akt sprawy przedstawionych Sądowi wynika, że organ prowadził postępowanie w sposób efektywny, podejmując czynności prowadzące do wyjaśnienia i zakończenia postępowania. Występująca w sprawie regularność i częstotliwość działań organu wskazuje na to, że stale kontrolował i weryfikował napływające do niego informacje. W ocenie Sądu można zaakceptować wielokrotne przedłużanie przez organ terminów do rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy z jej okoliczności wynika, że przeprowadza on postępowanie wyjaśniające w ramach przysługujących mu kompetencji, służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. W szczególności w niniejszej sprawie, mając na uwadze jej skomplikowany charakter, czynności podejmowane przez organ systematycznie, w miarę uzyskiwania nowych dokumentów, celem zgromadzenia pełnego materiału dowodowego oraz działania organów, do których zwrócono się o sprawdzenie istotnych dla sprawy okoliczności, w sposób obiektywny wpłynęły na czasokres prowadzonego postępowania, a w konsekwencji nie można uznać, aby postępowanie to nosiło znamiona przewlekłości.

4. W skardze kasacyjnej od ww. wyroku spółka wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, jak również o zasądzenie od Naczelnika Urzędu Skarbowego zwrotu kosztów postępowania. Swoje wnioski strona oparła na zarzutach naruszenia:

1) art. 151 Ppsa poprzez oddalenie skargi wobec uznania, że w sprawie nie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania, a tym samym że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie naruszył art. 125 w zw. z art. 139 Ordynacji podatkowej,

2) art. 149 § 1-2 w zw. art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa oraz w zw. z art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z art. 140 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie, tj. nieuwzględnienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie w sytuacji, gdy postępowanie prowadzone jest nieudolnie przez okres ponad dwóch lat a kolejne postanowienia (w sumie 12) informujące stronę o niezałatwieniu sprawy w terminie nie wskazywały rzeczywistych i uzasadnionych przyczyn wydłużania tegoż postępowania,

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa wskutek oddalenia skargi w sytuacji naruszenia przez organ podatkowy art. 139, art. 121, art. 125 § 1-2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.; dalej ustawa o VAT), który został niewłaściwie zastosowany, poprzez nieuzasadnione przedłużanie w czasie prowadzonego postępowania w zakresie weryfikacji zasadności zwrotu VAT za luty 2012 r. pod pretekstem zakończenia postępowań kontrolnych prowadzonych przez właściwe organy podatkowe dla kontrahentów i dostawców kontrahentów skarżącej a tym samym uzależnienie wyniku postępowania wobec strony od innych postępowań, co nie znajduje oparcia w przepisach prawa; niepodejmowanie przez organ samodzielnych działań zmierzających do zakończenia prowadzonego postępowania, brak wykazania jakichkolwiek przesłanek w sprawie umożliwiających wydłużanie przez tak długi okres prowadzonego postępowania, co skutkuje rażącym naruszeniem zasady zaufania do działania organów podatkowych oraz zasady szybkości postępowania,

4) art. 141 § 4 Ppsa poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób lakoniczny i zdawkowy, ograniczający się jedynie do zaprezentowania interpretacji poszczególnych przepisów, bez odniesienia ich w sposób przejrzysty do stanu faktycznego sprawy, z zupełnym pominięciem wyjaśnienia motywów uznania przez Sąd argumentacji skarżącego za nieprawidłową, co w konsekwencji prowadzi do braku możliwości dokonania rzetelnej kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku; w szczególności Sąd nie odniósł się w jakikolwiek sposób do podnoszonej przez skarżącego kwestii, iż wydawane kolejno postanowienia o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy nie wskazywały rzeczywistych i uzasadnionych przyczyn zwłoki w załatwieniu sprawy a tym samym nie mogą być uznane za prawidłową realizację obowiązku wynikającego z art. 140 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, wskazując na wielowątkowość i zawiłość prowadzonego postępowania, a tym samym na brak podstaw do stwierdzenia jego przewlekłości.

Na rozprawie pełnomocnik organu popierał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W pierwszym rzędzie wymaga podkreślenia, że strona skarżąca nie uzasadnia w istocie zarzutu naruszenia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Jakkolwiek bowiem w osnowie środka odwoławczego podważono prawidłowość zastosowania ww. przepisu w sprawie, wskazując na "uzależnienie wyniku postępowania wobec strony od innych postępowań, co nie znajduje oparcia w przepisach prawa" oraz "niepodejmowanie przez organ samodzielnych działań zmierzających do zakończenia prowadzonego postępowania", to jednak brak jest jakiejkolwiek polemiki odnośnie do tego, czy uzasadnione były wątpliwości organu dotyczące udziału spółki w karuzelowym obrocie stalą. Skarżąca nie podaje zatem w wątpliwość tezy, że "zasadność zwrotu wymagała dodatkowego zweryfikowania" w rozumieniu ww. przepisu, które to wątpliwości znalazły zresztą swój normatywny wyraz w decyzji wymiarowej organu z 2 grudnia 2015 r. oraz decyzji kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 1 marca 2016 r. (organ odwoławczy podzielił ustalenia w zakresie nierzetelności transakcji, których stroną była skarżąca, a podstawę uchylenia decyzji stanowiły wątpliwości i zarazem brak ustaleń odnośnie do dalszych dwóch transakcji, których Naczelnik Urzędu Skarbowego nie kwestionował). W istocie, co wynika również z przytoczonej wyżej treści zarzutu, spółka nie wskazuje na brak zasadności dodatkowej weryfikacji zwrotu, a domaga się uznania, że prowadzona była ona (w ramach postępowania podatkowego) opieszale. Jak zauważono w skardze kasacyjnej (s. 7 i 9 in fine), strona "zdaje sobie sprawę, iż w przypadku wątpliwości co do zasadności zwrotu organ podatkowy w istocie jest zobowiązany przedłużyć termin zwrotu", niemniej jednak "samo wydanie przez organ podatkowy postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki nie wyklucza jeszcze dokonania oceny, iż organ ten nie prowadzi postępowania w sposób przewlekły". Mając to na względzie skład orzekający, rozpoznając podstawy skargi kasacyjnej w ich granicach (art. 183 § 1 Ppsa) za niezasadny uznaje zarzut naruszenia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, bowiem przesłanka przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającego z deklaracji VAT-7 za luty 2012 r. nie jest sporna (niekwestionowana przez stronę na etapie postępowania kasacyjnego). Przypomnieć jedynie należy, że przyjęte przez polskiego prawodawcę rozwiązanie w zakresie przedłużenia zwrotu podatku mieści się w ramach realizacji uzasadnionego interesu państw członkowskich Unii Europejskiej w podejmowaniu odpowiednich kroków w celu ochrony swych interesów finansowych, które znajduje oparcie w prawie unijnym (m.in. w art. 183 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – Dz. Urz. UE L Nr 347 ze zm.); kwestia ta została zresztą obszernie zreferowana w zaskarżonym wyroku (s. 7-10 uzasadnienia).

Niezasadne są również pozostałe (procesowe) zarzuty środka odwoławczego, wskazujące na uchybienie przez Sąd w szczególności art. 141 § 4, a także art. 151 i art. 149 Ppsa w zw. z art. 121, art. 125 i art. 139-140 Ordynacji podatkowej.

Wprawdzie trafnie wskazuje spółka, że ocena Sądu pierwszej instancji odnosząca się do przebiegu postępowania jest ogólnikowa i pomija istotę zarzutów zgłaszanych w skardze. Sąd skoncentrował się bowiem na aspekcie zasadności przedłużenia terminu zwrotu VAT, poświęcając kwestii czynności podejmowanych przez organy zaledwie dwa krótkie akapity. W motywach orzeczenia ograniczono się do ogólnej oceny, że "postępowanie prowadzone było w sposób efektywny", zaś "regularność i częstotliwość działań organu wskazuje na to, że stale kontrolował i weryfikował napływające do niego informacje", co "obiektywnie wpłynęło na czasokres prowadzonego postępowania", którego nie można tym samym uznać za przewlekłe (s. 11 uzasadnienia wyroku). Nie przedstawiono więc analizy przebiegu postępowania, a odnosząc się do argumentacji spółki dotyczącej okresu prowadzenia postępowania oraz szeregu zawiadomień o nowym terminie załatwienia sprawy i ich nienależytym uzasadnieniu (por. treść skargi oraz pism z 7.04. i 4.06.2014 r.) Sąd ograniczył się do stwierdzenia, że "można zaakceptować wielokrotne przedłużanie przez organ terminów do rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy z okoliczności sprawy wynika, że przeprowadza on postępowanie wyjaśniające w ramach przysługujących mu kompetencji, służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy". Uzasadnienie takie nie może więc zostać uznane za wyczerpujące, tym niemniej uchybienie art. 141 § 4 Ppsa w tym zakresie należy uznać za nieistotne dla wyniku sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 tej ustawy, nie sposób bowiem przyjąć, by nieprawidłowa była ostateczna ocena Sądu wojewódzkiego odnośnie do braku podstaw do stwierdzenia przewlekłości postępowania na podstawie do art. 149 § 1 Ppsa.

Przewlekłość postępowania skarżąca usiłuje wykazać wskazując na następujące jej zdaniem uchybienia organu niedostrzeżone przez Sąd pierwszej instancji:

1) dążenie przez organ do ustalenia całości łańcucha dostaw, co było bezpodstawne zważywszy na to, że postępowanie dotyczy tylko jednego miesiąca; tym samym postępowanie wykraczało poza to, co było konieczne do jego zakończenia, tj. ustalenie rzetelności transakcji dokonanych przez skarżącą "po stronie zakupu, jak i sprzedaży" (s. 7 i n. skargi kasacyjnej);

2) ww. "uzależnienie wyniku postępowania wobec strony od innych postępowań" oraz "niepodejmowanie przez organ samodzielnych działań zmierzających do zakończenia prowadzonego postępowania" (s. 2 skargi kasacyjnej);

3) brak rzetelnego wywiązania się z obowiązku nałożonego na organ przez art. 140 Ordynacji podatkowej poprzez wielokrotne (dwunastokrotne) w ciągu ponad dwóch lat prowadzenia postępowania powiadamianie strony o nowym terminie załatwienia sprawy bez podania przyczyn (wskazania przesłanek) uzasadniających tak długi okres prowadzenia postępowania.

Ad 1-2. Na wstępie zauważyć należy, że zakres i charakter podejmowanych przez organ czynności, jakie są niezbędne dla zweryfikowania prawidłowości transakcji, z których podatnik wywodzi żądanie zwrotu VAT, uzależniony jest od okoliczności konkretnego przypadku, w szczególności rozmiaru prowadzonej działalności, ilości dokonywanych transakcji, liczby kontrahentów podatnika, okoliczności faktycznych uzasadniających podejrzenie popełnienia oszustwa (por. wyrok NSA z 18.12.2015 r., I FSK 2052/14, CBOSA). Zarazem niekiedy bez zbadania wcześniejszych i późniejszych etapów transakcji związanych z jej przedmiotem nie ma możliwości oceny zgodności działań kontrolowanego z prawem podatkowym. Ma to odniesienie szczególnie do transakcji tym samym towarem pomiędzy wieloma podmiotami (por. wyrok NSA z 2.03.2016 r., I FSK 1957/15, CBOSA), tj. takich jak występujące w sprawie niniejszej, gdzie dostawcami spółki były firmy, których charakter działalności sprowadzał się do pośrednictwa w handlu stalą, częstokroć prowadzone tylko przez jedną osobę, nieposiadające zaplecza magazynowego i infrastruktury niezbędnej do prowadzenia tego rodzaju działalności, niezatrudniające pracowników, a przy tym – jak ustalono – towar zbyty na rzecz podmiotu czeskiego wracał z powrotem do Polski.

Należy przy tym pamiętać, że zwalczanie oszustw podatkowych, unikania opodatkowania oraz ewentualnych nadużyć jest celem uznanym i wspieranym przez dyrektywę 112 (zob. w szczególności wyroki: z 21.02.2006 r. w sprawie C-255/02 Halifax i in., pkt 68 i 71; z 21.06.2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 Mahagében, pkt 41, a także z 6.12.2012 w sprawie C-285/11 Bonik EOOD, pkt 35-36). Biorąc to pod uwagę nie sposób czynić zarzutu organowi z tego, że dążył do ustalenia struktury karuzelowego obrotu stalą w przedmiotowym przypadku, nie ograniczając się tylko do analizy transakcji, których bezpośrednim uczestnikiem była skarżąca, jeżeli ustalono, że brała udział transakcjach łańcuchowych. Tym bardziej, że jak trafnie zauważono w odpowiedzi na skargę kasacyjną (s. 8), system VAT wymaga, by ustalono bezspornie, że podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, że uczestniczy w transakcjach, których jedynym celem było uzyskanie korzyści podatkowej (por. ww. orzecznictwo TSUE). Ograniczenie zakresu postępowania w sposób wskazywany przez spółkę pociągałoby więc za sobą ryzyko uszczuplenia wpływów budżetowych poprzez możliwość dokonania nienależnego zwrotu podatku, stanowiącego wynik nadużycia w prawie podatkowym, a tym samym ryzyko naruszenia powołanej przez skarżącą zasady neutralności VAT (s. 7 i n. skargi kasacyjnej), która wszak adresowana jest do podatników uczciwych (działających zgodnie z prawem).

Powyższe ustalenie czyni nietrafnym również zarzut nieudolności oraz braku samodzielności organu w przedmiotowym postępowaniu. Organ ustalił bowiem, że w obrocie stalą brał udział szereg podmiotów gospodarczych, w tym zagranicznych (spółka czeska R. a.s.), wobec których również toczą się postępowania (w decyzji zakwestionowano dostawy od 7 kontrahentów, a organ odwoławczy wskazał ponadto na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w odniesieniu do kolejnego – por. pismo organu z 10.06.2016 r. oraz załączoną do niego decyzję z 1.03.2016 r.). Zatem sprawa ma charakter wielowątkowy. Zrozumiałe jest w tym stanie rzeczy zwrócenie się również do organów będących właściwymi dla niektórych uczestników obrotu lub świadków w celu pozyskania stosownych informacji bądź przeprowadzenia określonych dowodów (czynności w tym zakresie organ opisał na s. 4-5 odpowiedzi na skargę kasacyjną).

Natomiast twierdzenie o niepodejmowaniu przez organ samodzielnych działań zmierzających do zakończenia postępowania jest tyleż ogólnikowe, co gołosłowne, w świetle przebiegu postępowania przedstawionego przez organ szczegółowo w odpowiedzi na skargę kasacyjną (s. 2-6) oraz znajdującej się w aktach administracyjnych metryki sprawy (k. 139-146). Z treści tych pism wynika, że organ bez zbędnej zwłoki reagował na pisma otrzymywane od strony skarżącej i innych organów oraz podejmował szereg czynności dowodowych zmierzających do wyjaśnienia charakteru oraz przebiegu zakwestionowanych dostaw obejmujących poza współpracą w innymi organami w zakresie gromadzenia niezbędnej dokumentacji m.in. przesłuchanie dostawców, ich kontrahentów, w tym przewoźników, czy wyjaśnienia samej strony. Skarżąca nie wyjaśnia natomiast w środku odwoławczym, na czym miałaby polegać owa niesamodzielność organu, toteż mając na względzie treść art. 183 § 1 Ppsa nie sposób podjąć w tym miejscu dalej idącej polemiki z ww. twierdzeniem.

Ad 3. W świetle powyższych uwag zasadniczy zarzut strony dotyczący licznych zawiadomień o nowym terminie załatwienia sprawy i braku ich należytego uzasadnienia (s. 5-6 i 9-10 skargi kasacyjnej) można by co najwyżej oceniać w kontekście naruszenia zasad zaufania i przekonywania (art. 121 Ordynacji podatkowej). Sama bowiem ilość zawiadomień i okres w jakim prowadzono postępowanie nie świadczą o przewlekłości postępowania (naruszeniu zasady szybkości postępowania – art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej), jeżeli przedłużanie terminu załatwienia sprawy było uzasadnione, jak w niniejszym przypadku. Niemniej jednak stwierdzić należy, że w świetle ww. ustaleń postanowienia dot. nowego terminu załatwienia sprawy wskazywały "rzeczywistą i uzasadnioną przyczynę" (konieczność dokonania dalszych czynności dowodowych), jak tego domaga się strona (s. 5 skargi kasacyjnej), przy czym lakoniczny charakter uzasadnienia orzeczenia o ww. przedmiocie sugeruje sama treść art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej (organ ma jedynie "podać przyczyny niedotrzymania terminu"). Trudno więc też uznać, że doszło w tym zakresie do naruszenia art. 121 Ordynacji podatkowej.

Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 Ppsa, a także art. 204 pkt 1 w zw. z art. 209 tej ustawy w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego.