Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1133/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 106 ust. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1507
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - teskt jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 15 grudnia 2017 r., na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 pkt 5, art. 37 ust.1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 1507, dalej jako "u.p.s.") i § 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058, dalej "rozporządzenie") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] 2017 r. znak: [...] o przyznaniu R. S. zasiłku stałego w wysokości 604 zł miesięcznie - na okres od 1 sierpnia 2017 r. do 30 września 2017 r. oraz w wysokości 481 zł miesięcznie na okres od 1 października 2017 r. do 30 listopada 2019 r.

Decyzję poprzedziło ustalenie przez organy, że R. S. wniosek o przyznanie zasiłku stałego R. S. złożył w dniu 30 sierpnia 2017r. Ponadto ustalono, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i spełnia warunki wymagane do uzyskania prawa do zasiłku stałego.

W lipcu i sierpniu 2017 r. nie posiadał żadnego dochodu i w tych okolicznościach faktycznych przyznany mu został decyzją Burmistrza Miasta z dnia 2 października 2017 r. znak: [...] zasiłek stały w wysokości 604 zł miesięcznie na okres od 1 sierpnia 2017 r. do 30 września 2017 r. oraz w wysokości 481 zł miesięcznie na okres od 1 października 2017 r. do 30 listopada 2019 r., bowiem dnia 1 września 2017 r. R. S. nabył prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł.

Od powyższej decyzji R. S. złożył odwołanie zarzucając, iż została ona wydana z naruszeniem ustawy o pomocy społecznej, ponieważ nie przyznano mu zasiłku stałego za okres od 1 stycznia 2017 r. do 30 lipca 2017 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, że zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 u.p.s. zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej.

Orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 18 kwietnia 2017 r. 57-letni R. S. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na czas do 30 listopada 2019 r., co oznacza w rozumieniu art. 6 pkt 1 u.p.s., że jest w tym okresie osobą całkowicie niezdolną do pracy. W związku z tym w dniu 30 sierpnia 2017 r. R. S. złożył wniosek o przyznanie mu zasiłku stałego, do wniosku załączył kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Po rozpatrzeniu tegoż wniosku Burmistrz Miasta przyznał R. S., jako osobie samotnie gospodarującej, zasiłek stały w okresach i wysokości wyżej wskazanych.

SKO wyjaśniło, że w myśl art. 37 ust. 2 pkt 1 u.p.s., w przypadku osoby samotnie gospodarującej, zasiłek stały ustala się w wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 604 zł. Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy, zweryfikowane kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 634 zł.

Organ ustalił, że w lipcu i sierpniu 2017 r. R. S. nie posiadał żadnego dochodu i dlatego za powyższe miesiące przysługiwał mu zasiłek stały w maksymalnej wysokości 604 zł miesięcznie. Od 1 września 2017 r. nabył prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł i w związku z tym, w okresie od 1 października 2017 r. do 30 listopada 2019 r. przysługuje mu zasiłek stały w wysokości 481 zł miesięcznie (634 zł - 153 zł = 481 zł). A zatem organ I instancji prawidłowo ustalił R. S. wysokość zasiłku stałego.

Odpowiadając na zarzut odwołania, że decyzja została wydana z naruszeniem ustawy o pomocy społecznej, ponieważ nie przyznano mu zasiłku stałego za okres od 1 stycznia 2017 r. do 30 lipca 2017 r. Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 106 ust. 3 u.p.s., świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Wniosek R. S. o przyznanie zasiłku stałego wraz z kserokopią orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wpłynął do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w dniu 30 sierpnia 2017 r. A zatem w świetle wyżej wskazanego przepisu, świadczenie pieniężne w postaci zasiłku stałego, przysługuje R. S. począwszy od miesiąca sierpnia 2017 r. i od tego to właśnie miesiąca, zaskarżoną decyzją przyznano stronie zasiłek.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł R. S. Decyzji zarzucił, iż nie uwzględniono faktu, że wcześniej starał się o zasiłek w K, gdzie się leczył. W lipcu 2016 r. oczekując na orzeczenie inwalidztwa otrzymał tam zasiłek okresowy dwa razy na trzy miesiące do końca 2016 r. Od stycznia 2017 r. odmówiono mu zasiłku. Dopiero w od dnia 1 września 2017 r. nabył prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł. W oparciu o powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 238/18 oddalił skargę R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 września 2019 r. sygn. akt I OSK 1332/19, w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej R. S., uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 238/18 i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sad Administracyjny stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a., bowiem strona została pozbawiona możności obrony swych praw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w pierwszej kolejności Sąd I instancji winien był rozpoznać wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Dopiero po dokonaniu tejże czynności zasadne było przejście do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi i oceny zaskarżonej decyzji.

Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia , jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy lub , do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach.

Przeprowadzona według powyższych zasad ponowna sądowa kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do uznania, że skarga nie jest uzasadniona, a decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jego wyeliminowania z porządku prawnego.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja SKO z dnia 15 grudnia 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Miasta w sprawie przyznania zasiłku stałego w wysokości 604 zł miesięcznie - na okres od 01.08.2017r. do 30.09.2017r. oraz w wysokości 481 zł miesięcznie - na okres od 01.10.2017r. do 30.11.2019r.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz.1769), w tym art. 106 ust. 3, zgodnie z którym świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11, oraz art. 106 ust. 9, zgodnie z którym, jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organy administracji obu instancji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosowały prawidłową podstawę prawną, a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

W sprawie niniejszej poza sporem jest kwestia przysługującego skarżącemu świadczenia oraz jego wysokości, spór dotyczy zaś tylko jednej kwestii, a mianowicie daty, od której winno być przyznane przedmiotowe świadczenie. Organy twierdzą, że od 1 sierpnia 2017 r., gdyż wniosek zostało złożony 30 sierpnia 2017 r. Skarżący stoi zaś na stanowisku, że świadczenie winno być przyznane za okres od 1 stycznia 2017 r. do 30 lipca.2017r. gdyż nie posiadał w tym okresie środków do życia, a został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.

Przepis art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej jednoznacznie statuuje zasadę, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11. Przepis ten w tym brzmieniu wszedł w życie w dniu 1 stycznia 2017 r. na mocy ustawy z dnia z dnia 2 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 2174). Tą samą ustawą zmieniającą wprowadzono art. 106 ust. 9, który jednoznacznie reguluje, że jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania (jak to miało miejsce w sprawie niniejszej), zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Skoro więc wniosek, co jest bezsporne, został złożony 30 sierpnia 2017r, to świadczenie zasadnie przyznano od dnia 1 sierpnia 2017 r. Zarzut skarżącego jest zatem całkowicie niezasadny.

Należy dodatkowo zauważyć, że orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności zostało wydane 18 kwietnia 2017r., a zatem nawet gdyby postępowanie w sprawie zasiłku stałego było zawieszone, (w tym zakresie skarżący nie przedstawił żadnego dowodu i nie powoływał się na taką okoliczność), to i tak uchybiłby terminowi art. 106 ust. 9, który jednoznacznie reguluje, że jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od jego otrzymania zawieszone postępowanie podejmuje się. Od kwietnia do 30 sierpnia 2017r. minęło przeszło 100 dni. I w takich okolicznościach orzeczenie organów administracji nie wymagałoby korekty. (Art.106 ust. 10). ·Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za miesiąc, w którym dostarczono orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, nie stosuje się art. 37 ust. 6 w przypadku pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania).

Reasumując, podniesiony w skardze zarzutnie może odnieść zamierzonego skutku, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób zgodny z prawem, a zgromadzony w sprawie materiał oceniony został właściwie. Przepisy mające zastosowanie w sprawie zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.

W szczególności, w realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. organy administracji podjęły wszystkie niezbędne czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie i dokonały jego rzetelnej oceny. Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 i 107 § 3 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji wraz z przytoczeniem przepisów prawa.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Oczekiwania skarżącego co do pouczenia go o terminach składania wniosku jak i o skutkach uchybienia im nie były możliwe do spełnienia, bowiem przed złożeniem wniosku inicjującego analizowane postepowanie , nie toczyło się żadne inne , w którym organy mogłyby realizować obowiązki z art. 9 k.p.a. Ponadto należy podkreślić, ze decyzje w przedmiocie zasiłku stałego mają charakter decyzji związanych, co oznacza, że sposób rozstrzygnięcia sprawy (samo przyznanie świadczenia, a także jego wysokość) nie został pozostawiony uznaniu organu pomocy społecznej, ale jest ściśle determinowany przepisami prawa.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.