Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1339/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - tekst jednolity.
article: par. 3 pkt 14
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 107 par. 3, art. 155
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2009 r. sprawy ze skargi "B." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą "B." Spółce z o.o. z siedzibą w W. zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] polegającej na zastąpieniu dotychczasowej treści załącznika nr 1 do tej decyzji, stanowiącego wykaz punktów gier na automatach o niskich wygranych zlokalizowanych w województwie [...], ujętej w poz. 15: F.; R., [...], treścią uwzględniającą dane obiektu M., położonej w R. przy ul. [...].

Podstawę prawną rozstrzygnięcia obu organów stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.- dalej k.p.a.) oraz art. 30 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o grach i zakładach wzajemnych oraz art. 155 k.p.a.

Podstawę faktyczną decyzji stanowiły następujące ustalenia:

Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] udzielił "B." Spółce z o.o. z siedzibą w W. zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w 39 punktach gier, zlokalizowanych na terenie województwa [...], wykaz których ujęto w załączniku nr 1 do tejże decyzji, stanowiącym jej integralną część.

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2007 r., zmienionym pismem z dnia [...] lutego 2008 r. B. Sp. z o.o. zwróciła się o zmianę zezwolenia, dotyczącą miejsca prowadzenia działalności, polegającą m.in. na zastąpieniu treści załącznika nr 1 do zezwolenia, ujętej w poz. 23 ([...]. B., ul. [...], D.), treścią uwzględniającą dane nowej lokalizacji (K. lokal [...], ul. [...], R.). Do wniosku dołączyła umowę przedwstępną, dotyczącą udostępnienia części powierzchni lokalu z przeznaczeniem na instalację automatów do gier o niskich wygranych.

Decyzją nr [...] z [...] marca 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej w R. odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. w zakresie objętym żądaniem. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, iż zgłoszona przez spółkę K. nie jest lokalem gastronomicznym, handlowym lub usługowym, o jakim mowa w przepisie art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Pojęcie lokalu nie zostało zdefiniowane w tej ustawie, w związku z tym wskazane jest posiłkować się definicją zawartą w innych aktach prawnych. Definicja lokalu użytkowego została ujęta m.in. w § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75. poz. 690, z późn. zm.) stanowiącym, że lokalem użytkowym jest jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym. Warunków takich nie spełnia zgłoszona przez spółkę K., ponieważ pomieszczenie to nie zostało wyodrębnione z powierzchni pasażu w sposób trwały tak, aby mogło stanowić samodzielny lokal użytkowy, do którego dostęp dla klientów mógłby być ograniczony przez dysponenta lokalu. Obiekt ten został odgrodzony częściowo od pozostałej powierzchni komunikacyjnej niskimi, przestrzennymi płotkami. Organ nie kwestionował możliwości usytuowania punktu gier na automatach o niskich wygranych w centrach handlowych, sprzeciwił się jedynie możliwości usytuowania punktu gier w pasażu tegoż budynku - stanowiącym ciąg komunikacyjny pomiędzy stoiskami handlowymi - w przypadku, gdy przestrzeń, zajmowana przez dany obiekt została wyodrębniona z powierzchni korytarza jedynie w sposób symboliczny.

Sytuacja taka, powoduje trudności w faktycznym ustaleniu granic, w których funkcjonuje sporny obiekt, a także uniemożliwia podmiotowi urządzającemu grę realizację nakazu zawartego w przepisie § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946).

Od powyższej decyzji B. Sp. z o.o. odwołała się do Ministra Finansów. W jej ocenie lokal M. G. spełnia warunki określone w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, ponieważ prowadzi działalność gastronomiczną i spełnia wszelkie cechy takiego obiektu, uzyskał wszelkie zezwolenia wymagane prawem, jakie powinny posiadać lokalizacje lokali gastronomicznych. Powołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 1998r. sygn. akt II SA 1260/97, w którym Sąd stwierdził, że przy wykładni przepisów ustawy o grach i zakładach wzajemnych należy stosować wykładnię ścisłą, a zatem organ administracji w związku z brakiem definicji lokalu w ww. ustawie nadużył wykładni i zastosował wykładnię rozszerzającą, uznając, iż przedmiotowy lokal nie posiada cech lokalu użytkowego, zdefiniowanego w § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ nie został wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi.

Minister Finansów decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. znak [...] uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] znak [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na braki postępowania dowodowego.

Stwierdził, że jedynym dokumentem, charakteryzującym sporny lokal jest pismo Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w R. stanowiące, że K. jest usytuowana na parterze, w pasażu budynku, nie jest ogrodzona ściankami działowymi; ponadto wyposażenie tj. "stoliki, barek, urządzenia chłodnicze odgrodzone są od reszty powierzchni pasażu jedynie niskimi płotkami". Ocenił, że wewnętrzna notatka sporządzona przez A. W., w której nie podano jaką pełni funkcję i w jakim urzędzie - w świetle orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 12 grudnia 2006 r. sygn. akt UJ SA/Kr 1185/05 - nie może stanowić dowodu w postępowaniu administracyjnym.

Zdaniem Ministra Finansów, organ I instancji nie wykazał charakteru spornego pomieszczenia. Powinien przeprowadzić oględziny przedmiotowego lokalu, powiadamiając stronę o miejscu i czasie ich przeprowadzenia, sporządzenia z nich prawidłowego protokółu. Ustalenia w nim, czy istnieją ściany, ścianki, bądź inne elementy oddzielające poszczególne pomieszczenia, a jeśli one są to wskazania materiałów, z których je wykonano oraz sposobu ich połączenia i umocowania uwzględniając jego trwałość. Zawarcie informacji o sposobie zamykania pomieszczenia oraz innych istotnych cech charakteryzujących przedmiotowe pomieszczenie. Jako wskazane uznał wykonanie kilku zdjęć K., które dałyby jednoznaczną odpowiedź co do charakteru spornego pomieszczenia oraz dla porównania innych pomieszczeń znajdujących się w jego pobliżu, w tym pasażu.

Przyznał, iż z braku definicji lokalu w ustawie o grach i zakładach wzajemnych należy posiłkować się definicjami zawartymi w innych aktach prawnych np.:

- definicji lokalu użytkowego zawartej § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w świetle której lokalem użytkowym jest jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym.

- definicji lokalu jaka znajduje się również w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.), gdzie "samodzielnym lokalem wykorzystywanym zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkaniowe jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb",

- definicji lokalu według rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1999 r. Nr 74, poz. 836), gdzie lokalem jest "wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb, wraz z innymi pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi, lub też budynek mieszkalny, w którym znajduje się tylko jeden lokal, jeżeli taki dom lub lokal posiada odrębne wejście z zewnątrz budynku lub klatki schodowej".

Minister Finansów przed podjęciem ostatecznego rozstrzygnięcia polecił również sprawdzenie, czy umowa najmu z dnia [...] października 2007 r. jaka wiąże M. G. i R. Sp. z o.o. upoważnia do udostępnienia w podnajem części powierzchni K. B. Sp. z o.o. do prowadzenia działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.

W toku ponownego postępowania przed organem I instancji Dyrektorem Izby Skarbowej w [...] B. Sp. z o.o. pismem z [...] listopada 2008 r. powiadomiła o zmianie w pierwotnym wniosku pozycji 15 załącznika nr 1 do decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] (F.; R., ul. [...],[...]), zamiast pozycji 23 jak było w pierwotnym wniosku, ale nadal na sporną przedmiotową lokalizację w K[...].

Na mocy postanowienia z [...] listopada 2008 r. przeprowadzony został dowód z oględzin K. położonej w [...] przy ul. [...] będącej we władaniu M. G.. Stwierdzono, że K. znajduje się na parterze obiektu i została częściowo wyodrębniona z pasażu stanowiącego ciąg komunikacyjny. Część dłuższych boków pomieszczenia K. oraz bok na wprost wejścia stanowią płotki o wysokości około 1 m wykonane z materiałów drewnopodobnych. Płotki nie są przytwierdzone do podłoża, w ograniczonym zakresie można je przesuwać. Nad płotkami, na wysokości około 3 m zawieszone są na metalowych linkach firany. Wejście do k. w godzinach zamknięcia zabezpieczone jest sznurem wykonanym z tworzywa sztucznego. W trakcie oględzin wykonano szereg zdjęć K. stanowiących załącznik do ww. protokołu

Na wezwanie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. M. G. złożyła pismo z [...] stycznia 2009 r., z którego wynika, że R. Sp. z o.o. udostępniając w podnajem część powierzchni K. B. Sp. z o.o. wyraziła zgodę na postawienie 2 automatów do gier o niskich wygranych.

Po zakończeniu postępowania dowodowego organ I instancji pismem z [...] stycznia 2009 r. zawiadomił Spółkę w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, z czego strona skorzystała w piśmie z [...] lutego 2009 r.

Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] polegającej na zastąpieniu dotychczasowej treści załącznika nr 1 do decyzji ujętej w pozycji 15: F.; R., [...] danymi obiektu M. G. – K., położonej w R. przy ul. [...]

W uzasadnieniu stwierdził, że sposób wydzielenia K. z części pasażu powoduje, iż przedmiotowy obiekt nie spełnia warunków określonych w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Wydzielony lokal powinien być użyteczny, a wydzielenie lokalu powinno być trwałe tzn. sposób postawienia przegrody musi wskazywać, że podział nie jest chwilowy. Ocenił, że postępowanie dowodowe, w tym oględziny K. przeprowadzone w dniu [...] grudnia 2008 r., potwierdziło, że K. nie jest samodzielnym lokalem użytkowym.

Przepis art. 155 k.p.a., dopuszcza możliwość wzruszenia ostatecznej decyzji przez organ, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli za zmianą orzeczenia przemawia interes społeczny bądź słuszny interes strony i zmianie tej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Uznał, że stan faktyczny w analizowanej sprawie, odniesiony do regulacji art. 30 ustawy grach i zakładach wzajemnych wymusza rozstrzygnięcie negatywne dla strony, bowiem punkty gier na automatach o niskich wygranych mogą być usytuowane w lokalach gastronomicznych handlowych bądź usługowych.

Powyższą decyzję Spółka zaskarżyła w całości odwołaniem. Zarzuciła jej naruszenie przepisów postępowania poprzez nieprzeprowadzenie całościowego postępowania wyjaśniającego, niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, błędne ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, błędne zastosowanie art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali i błędne zastosowanie § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i dokonanie zmiany zezwolenia w zakresie wnioskowanym przez Spółkę, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Zarzuciła organowi I instancji błędną interpretację art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, która nie posługuje się w swojej treści sformułowaniem "lokalu użytkowego". Posługiwanie się pojęciem zawartym w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak i w ustawie o własności lokali - jest całkowicie błędne i niedopuszczalne oraz niezgodne z ustawą o grach i zakładach wzajemnych oraz zasadami wykładni. W związku z brakiem definicji tych pojęć w ustawie o grach i zakładach wzajemnych, przy ich wykładani odwołujący zaproponował kierowanie się ogólnym znaczeniem tych słów, jakie nadaje im się w obrocie ogólnospołecznym i gospodarczym.

Samo centrum handlowe spełnia przesłanki art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Poszczególne pomieszczenia i elementy centrum handlowego składają się na jeden duży lokal usługowy, handlowy. Spółka de facto nie musiałaby w ogóle odnajmować powierzchni w jakimś konkretnym lokalu w centrum handlowym lecz zawrzeć umowę podnajmu powierzchni z samym centrum, bowiem na podstawie takiej umowy byłaby władającym częścią centrum handlowego.

Minister Finansów decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2004 r.

Jego zdaniem nie jest właściwym odniesienie się do pojęcia "lokalu" w znaczeniu jakie nadaje mu język potoczny, bowiem znaczenie terminu wynikającego z rozumienia ustawowego i potocznego może się różnić. Przy jego interpretacji należy posługiwać się znaczeniem, jakie pojęciu lokal nadano w innych aktach prawnych.

Definicja lokalu użytkowego zawarta jest, w § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w świetle której lokalem użytkowym jest jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym. Ponadto definicja lokalu znajduje się w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.). Stwierdzono w niej, że "samodzielnym lokalem wykorzystywanym zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkaniowe jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb". W rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1999r. Nr 74, poz. 836), lokalem jest "wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb, wraz z innymi pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi, lub też budynek mieszkalny, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny, jeżeli taki dom lub lokal posiada odrębne wejście z zewnątrz budynku lub klatki schodowej".

Organ ustalił, że z protokołu oględzin K. wynika, że k. ma kształt prostokąta. Bok leżący na wprost wejścia oraz połowa długości boków dłuższych stanowią płotki o wysokości około 1 m wykonane z materiałów drewnopodobnych. Płotki te nie mają kontaktu z podłożem, osadzone są na metalowych wspornikach, które nie są przytwierdzone do podłoża (można je poruszać w ograniczonym zakresie). Na zabudowę po prawej stronie od wejścia składa się obok płotków fragment wyposażenia stoiska (lodówki, szafki). Lewa strona k. zabudowana jest tylko częściowo płotkami, na pozostałej długości nie zastosowano żadnej zabudowy. Czwarty bok pomieszczenia - wyznacza przestrzeń między schodami ruchomymi prowadzącymi na wyższą kondygnację. Wejście do K. poza godzinami funkcjonowania zabezpieczone jest sznurem wykonanym z tworzywa sztucznego. Nad płotkami na wysokości około 3 m zawieszone są na metalowych linkach firany. Powyższe potwierdzają również załączone do protokołu zdjęcia K.

Ocenił, że bez względu na to, którą z zacytowanych definicji lokalu się posłuży, mają one wspólny ich element, taki jak trwałe wydzielenie ścian lub przegród w pomieszczeniu. K. jest otoczona niskimi metrowymi płotkami, które można w ograniczonym zakresie przesuwać, a to oznacza, że nie są one na stałe przytwierdzone do podłoża. Ponadto u góry, nad płotkami, zamocowane są firany. Stwierdził zatem, że pomieszczenie jest wydzielone, ale prowizorycznie. W każdej chwili można ścianki tej k. złożyć. K. nie posiada nawet drzwi, które zamykałyby do niej wejście, ale sznur, który odgradza obiekt w godzinach jego zamknięcia.

Mając powyższe na uwadze wywiódł, że obiekt o nazwie K. nie stanowi samodzielnego, trwale wyodrębnionego lokalu, ale miejsce wyodrębnione w sposób prowizoryczny, za pomocą niskich płotków i firan. Nie mieści się on w ww. definicjach lokalu i tym samym K. nie stanowi lokalu w rozumieniu art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

Podniósł, że skarżąca przedstawiła umowę przedwstępną zawartą w dniu [...] listopada 2007 r. z F., zatem Minister Finansów badał k. pod kątem spełnienia warunków art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, a nie całe centrum handlowe, w którym ona się znajduje.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wnosiła o:

uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Finansów z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w całości,

zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zarzuciła naruszenie interesu prawnego skarżącego poprzez odmowę zmiany lokalizacji jednego z punktów gry na automatach o niskich wygranych oraz naruszenie obowiązujących przepisów prawa materialnego i procesowego poprzez:

- błędną wykładnię art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych i przyjęcie, że w artykule tym mowa jest o lokalu użytkowym i samodzielnym lokalu, oraz że punkt gry na automatach o niskich wygranych musi być wydzielonym miejscem,

- błędne zastosowanie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, poprzez posłużenie się wskazaną w ustawie definicją "samodzielnego lokalu na cele inne niż mieszkaniowe", chociaż ustawa o grach i zakładach wzajemnych nie posługuje się takim pojęciem.

- błędne zastosowanie § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez posłużenie się wskazaną w ustawie definicją "lokalu użytkowego", chociaż ustawa o grach i zakładach wzajemnych nie posługuje się takim pojęciem, błędne ustalenie stanu faktycznego, poprzez ustalenie, że lokal M. G.- K. położony w R., przy ul. [...] nie spełnia wymogów ustawy wskazanych w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych,

- naruszenie art. 107 k.p.a. w zakresie sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji, z uwagi na błędy jakie ono zawiera.

Podkreśliła, że ustawa o grach i zakładach wzajemnych w swojej treści nie posługuje się sformułowaniem "lokalu użytkowego" lub "samodzielnego lokalu na inne cele niż mieszkaniowe". W art. 30 powyższej ustawy jest mowa jedynie o lokalach gastronomicznych, lokalach handlowych i lokalach usługowych, brak zatem odniesienia do lokali użytkowych lub samodzielnych lokali na inne cele niż mieszkaniowe. Posługiwanie się zatem tymi pojęciami jest całkowicie błędne i niezgodne z ustawą o grach i zakładach wzajemnych oraz z zasadami wykładni. Organy obu instancji badając, czy punkt gier na automatach o niskich wygranych może być zlokalizowany w danym miejscu, powinny zmierzać jedynie do ustalenia, czy jest to lokal gastronomiczny, lokal usługowy, czy lokal handlowy, kierując się przy wykładni tych pojęć definicjami występującymi w innych aktach prawnych. Skoro żaden z powszechnie obowiązujących aktów prawa nie definiuje pojęcia lokal gastronomiczny, lokal usługowy czy lokal handlowy, a zatem znaczenie tych pojęć winno być interpretowane na podstawie ich ogólnego znaczenia w obrocie społecznym i gospodarczym. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego samo pojęcie "lokalu" rozumiane jest jako k. czy restauracja. Wydzielona powierzchnia, nawet ruchomymi przegrodami może być lokalem gastronomicznym, użytkowym lub usługowym np. k., restauracją. Skarżąca podniosła, że k. znajduje się w centrum handlowym, które jest samodzielnym lokalem usługowym i handlowym. Przedsiębiorca go prowadzący posiada wymagane prawem zezwolenia, które uznają tak wydzielone powierzchnie za lokale np. kawiarnie, restauracje. Dlatego wskazana przez skarżącą K. powinna być oceniana na podstawie ogólnego znaczenia słów lokal usługowy, lokal gastronomiczny lub lokal handlowy.

Nawet jeśli przyjąć za słuszną argumentację, że K. nie spełnia przesłanek art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, to znajduje się ono w obrębie lokalu handlowo - usługowo - gastronomicznego, jakim jest centrum handlowe, a ono spełnia te przesłanki ustawowe. Miejsce w którym ma być zlokalizowany punkt (kawiarnia) nie musi być wydzielone z całego centrum handlowego.

Naruszenie art. 107 k.p.a. polega na błędach uzasadnienia wskazujące na nierzetelne sporządzenie. Na stronie 2 uzasadnienia organ wskazuje, że zmianie miała ulec pozycja 23 załącznika nr 1 decyzji z dnia [...] listopada 2004 r., gdzie zmiana faktycznie dotyczy pozycji 15. Natomiast na stronie 3 uzasadnienia organ wskazuje, że skarżący w swoim odwołaniu od decyzji pierwszej instancji powołał się na wyrok NSA z dnia 29 maja 2007 r. co nie jest prawdą.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że ustawa o grach i zakładach wzajemnych posługuje się terminem lokal, nie wskazując na znaczenie tego terminu. W jego ocenie nie jest właściwym odniesienie się do tego pojęcia w znaczeniu ogólnym, a w znaczeniu jakie pojęciu lokal nadają inne akty prawne. Termin ten został użyty w akcie prawnym, uchwalonym przez parlament, stąd właściwe jest odwołanie się do ustawy lub również do aktu prawnego wydanego w ramach delegacji ustawowej. Często ogólne rozumienie jakiegoś słowa jest dużo mniej precyzyjne i bardziej ogólnikowe niż jego ustawowe znaczenie. Akty powszechnie obowiązującego prawa nie wskazują definicji lokalu gastronomicznego, lokalu usługowego ani lokalu usługowego, ale podają definicję lokalu użytkowego, a wszystkie wymienione typy lokali stanowią lokal użytkowyPodkreślił, że taka interpretacja jest zgodna z zasadami wykładni, logiczna, spójna i konsekwentna.

Analizując ww. definicje terminu lokal w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych oraz w § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., których treść przytoczył, stwierdził, że bez względu na to, którą definicję zastosować, posiadają one wspólny element - trwałe wydzielenie ścian lub przegród w pomieszczeniu, czego K. nie posiada.

Powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 1999 r. (sygn. akt II SA 453/99), który podkreślił w nim, że interes społeczny wymaga, aby urządzanie najróżniejszego rodzaju hazardu było ograniczone i kontrolowane. Także orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości potwierdza, że potrzeba ochrony konsumentów i cele polegające na zapobieganiu oszustwom oraz na unikaniu zachęcania obywateli do wydawania nadmiernych kwot na grę mogą, co do zasady, stanowić nadrzędne względy interesu ogólnego, mogące uzasadniać ograniczenia działalności w sektorze gier. Ponadto względy moralne, religijne lub kulturowe, jak też skutki finansowe, szkodliwe dla jednostek i społeczeństwa, które wiążą się z grami i zakładami, mogą uzasadniać istnienie dyskrecjonalnych uprawnień władz krajowych do ustalenia wymogów obowiązujących w zakresie ochrony konsumentów i porządku (wyroki w sprawach C-124/97 Laara, C-67/98 Zenatti i in. oraz C-275/92 Schindler).

Ustosunkowując się do powołanego wyroku WSA z dnia 29 maja 2007 r. sygn. VI SA/Wa 405/07 (dla usytuowania punktu gry na automatach o niskich wygranych nie jest wymagane wydzielenie miejsca) organ wskazał, że odnosi się do odmiennego stanu faktycznego, mianowicie do lokalizacji w tym samym miejscu punktu gry na automatach o niskich wygranych i punktu przyjmowania zakładów wzajemnych, zatem nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Odpierając zarzuty dotyczące naruszenia przez organ II instancji art. 107 k.p.a. organ wskazał, że Spółka pismem z dnia [...] listopada 2008 r. powiadomiła Dyrektora Izby Skarbowej w [...] o zmianie w pierwotnym wniosku. Wniosła o zastąpienie pozycji 15 lokalizacją K., a nie pozycji 23, jak pierwotnie wnioskowała. Natomiast w uzasadnieniu odwołania z dnia [...] kwietnia 2008 r. na str. 3 skarżąca powołała się na wyrok NSA z dnia 29 maja 2007 r., co jak twierdzi nie jest prawdą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zagadnieniem spornym, jakie wynikło na gruncie sprawy niniejszej jest kwestia, czy ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...] zezwalająca skarżącej na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych - w 39 punktach gier, zlokalizowanych na terenie województwa [...], wykaz których ujęto w załączniku nr 1 do tejże decyzji, stanowiącym jej integralną część - może być zmieniona w trybie art. 155 k.p.a. w zakresie objętym żądaniem skarżącej spółki,

Innymi słowy, czy w świetle przepisu prawa materialnego - art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, w obiekcie wskazanym przez skarżącą (K.) może być prowadzona działalność w obszarze gier na automatach o niskich wygranych.

Odnosząc się na wstępie do zarzutów procesowych podniesionych przez stronę, co do naruszenia art. 107 k.p.a. - to w ocenie Sądu, nie znajdują one uzasadnienia w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Organ prawidłowo poczynił ustalenia faktyczne. Niezasadne są zarzuty podniesione w tym zakresie w skardze. We wniosku z [...] lutego 2008 r. i jego załącznikach, zmianą decyzji objęta była pozycja 23 załącznika nr 1 decyzji z dnia [...] listopada 2004 r., a dopiero przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, we wniosku z 14 listopada 2008 r. strona wniosła modyfikację co do zmiany pozycji 15. Tak samo ustaleniom, co do powołania się przez skarżącą w odwołaniu na wyrok z 29 maja 2007 r. nie można zarzucić nieprawdy, bowiem powołanie to zawarte jest w pierwszym odwołaniu z dnia [...] kwietnia 2008 r. (k.39 akt adm.). Na marginesie dodać można jedynie, że był to wyrok WSA o sygn. VI SA/Wa 405/07, a nie NSA, jak w odwołaniu powołała go skarżąca.

Nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Sąd zamraża naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się organu odwoławczego do przesłanek podstawy żądania zmiany decyzji ostatecznej - art. 155 k.p.a.

Przepis ten stanowi podstawę wniosku strony, a nie został on powołany w podstawie prawnej orzekania przez organ II instancji, jak i brak jest uzasadnienia prawnego.

W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, uchybienie to należy ocenić jako nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy.

Nie jest bowiem sporne to, iż decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony - art. 155 k.p.a.

W prowadzonym przez organ skrupulatnie postępowaniu – de facto dwukrotnym – nie było to okolicznością sporną. Organ I instancji ustalał w toku postępowania wzajemny zakres współoddziaływania na siebie tych dwóch przepisów, w szczególności zajmując się, badaniem, czy lokal wskazany do zmiany decyzji spełnia warunki określone w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

Analiza tej normy zdeterminowała także argumenty odwołania i nimi zajął się organ odwoławczy w swojej decyzji. Powyższa wada procesowa, w ocenie Sądu, nie stanowi zatem podstawy do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, bowiem nie ma ona istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia.

Podstawą bowiem do zmiany decyzji było wskazane przez skarżącą inne miejsce, które musiało spełniać warunki o jakich mowa w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Przepis ten stanowi, że punkty gry na automatach o niskich wygranych mogą być usytuowane w lokalach gastronomicznych, handlowych lub usługowych, oddalonych co najmniej 100 m od szkół, placówek oświatowo — wychowawczych, opiekuńczych oraz ośrodków kultu religijnego. Przy interpretacji pojęcia "lokal" należy posługiwać się znaczeniem, jakie pojęciu lokal nadano w innych aktach prawnych. Taka interpretacja jest zgodna z zasadami wykładni, przyjęta w doktrynie i orzecznictwie.

Art. 30 posługuje się terminem "lokal" jako gastronomiczny, handlowy lub usługowy, nie wskazując na jego znaczenie. Także akty powszechnie obowiązującego prawa nie wskazują definicji lokalu gastronomicznego, lokalu usługowego ani lokalu usługowego.

Istotne jest jednak, że wszystkie trzy wymienione przez ustawodawcę rodzaje lokali stanowią lokal użytkowy.

Sąd podziela pogląd organów, iż uzasadnione jest skorzystanie, do interpretacji tego pojęcia, z ustawowej definicji "lokalu użytkowego", bowiem żadne akty powszechnie obowiązującego prawa nie wskazują definicji lokalu gastronomicznego, lokalu usługowego ani lokalu usługowego, ale podają definicję lokalu użytkowego. Istotnym jest, że wszystkie wymienione w art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych typy lokali stanowią lokal użytkowy.

I tak, zgodnie z definicją lokalu użytkowego zawartą w § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, lokalem użytkowym jest jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym.

Z definicji lokalu zawartej w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903. z póżn. zm.) wynika, że "Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne".

Według zaś rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. Nr 74, poz. 836), lokalem jest "wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb, wraz z innymi pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi, lub też budynek mieszkalny, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny, jeżeli taki dom lub lokal posiada odrębne wejście z zewnątrz budynku lub z klatki schodowej".

W kontekście powołanych definicji cechą "lokalu" jest jego "wydzielenie" trwałymi ścianami, bądź przegrodami.

Objęty wnioskiem o zmianę decyzji obiekt o nazwie K. nie stanowi zatem samodzielnego, trwale wyodrębnionego lokalu, ale miejsce wyodrębnione w sposób prowizoryczny, za pomocą niskich płotków i firan. Nie mieści się on we wskazanych wyżej definicjach tego pojęcia. Tym samym prawidłowo uznał, że K. nie stanowi lokalu w rozumieniu art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały prawo materialne w zakresie zastosowania art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

Jak wskazano na wstępie uchybienie przepisowi art. 107 § 3 k.p.a., jako wada procesowa, w ocenie Sądu nie jest jednak wadą mającą istotny wpływ na wynik sprawy, która uzasadniałaby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Postępowanie w niniejszej sprawie należało bowiem ocenić całościowo.

Z powyższych względów, na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.