Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1774/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2005-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Sławomir Kozik /spr./ Sędziowie NSA Ewa Kwarcińska NSA Zbigniew Romała Protokolant: Marzena Cybulska po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2005 r na rozprawie sprawy ze skargi A spółki z o.o. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 14 sierpnia 2001 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1999 oddala skargę.


UZASADNIENIE

W wyniku kontroli źródłowej przeprowadzonej w A spółce z o.o. w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem za 1999 r. Inspektor Kontroli Skarbowej Urzędu Kontroli Skarbowej uznał, iż wystąpiły nieprawidłowości w ustaleniu zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za ten rok.

Zdaniem Inspektora nieprawidłowości w ustaleniu dochodu do opodatkowania wynikały z zawyżenia kosztów uzyskania przychodów o łączną kwotę 76.930,- zł, na którą złożyły się m.in. wydatki poniesione na rzecz udziałowców - członków zarządu spółki z tytułu udziału w posiedzeniach zarządu w łącznej wysokości 68.750,- zł przez co naruszono przepis art. 15 ust. l ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 z późn.zm.).

Stwierdzenie powyższych nieprawidłowości stanowiło podstawę wydania decyzji z dnia 27 kwietnia 2001 r., w której Inspektor Kontroli Skarbowej określił dla spółki należny podatek dochodowy od osób prawnych za rok 1999 w wysokości 38.585,- zł, wysokość zaległości podatkowej w tym podatku za 1999 r. w kwocie 25.229,- zł oraz wysokość odsetek za zwłokę od tej zaległości na dzień wydania decyzji w kwocie 12.027,- zł.

W odwołaniu od tej decyzji spółka wniosła o uchylenia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej nie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków spółki na wynagrodzenie zarządu.

Izba Skarbowa decyzją z dnia 14 sierpnia 2001 r. utrzymała się w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 27 kwietnia 2001 r.

Organ przedstawił, że spółka zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów 1999 r. wydatki poniesione na rzecz J. D. i D. D. będących udziałowcami spółki i zatrudnionymi w niej na podstawie umowy o pracę w charakterze, odpowiednio, vice prezesa zarządu oraz prezesa zarządu z tytułu wynagrodzenia za udział w posiedzeniach zarządu w łącznej wysokości 68.750,- zł.

Podstawą do zarachowania powyższych wydatków były:

- uchwała zgromadzenia wspólników z dnia 1 marca 1999 r. ustalająca wynagrodzenie za udział w posiedzeniach zarządu w wysokości 3.750,- zł dla prezesa zarządu i 2.500,- zł dla vice prezesa zarządu,

- uchwała zgromadzenia wspólników z dnia 1 września 1999 r. zmieniająca wysokość wynagrodzenia za udział w posiedzeniach zarządu na 2.500,- zł dla jednego członka zarządu,

- umowy zlecenia z dnia 15 marca, 19 kwietnia i 13 maja 1999 r.,

- listy wypłat diet za posiedzenia zarządu za okres czerwiec - grudzień 1999 r.

Organ stwierdził, że w/w kwoty (68.750,- zł) nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów spółki, gdyż byłoby to sprzeczne z postanowieniami art. 15 ust. l cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W ocenie organu odwoławczego wbrew zarzutom odwołania, organ pierwszej instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Inspektor Kontroli Skarbowej w sprawie niniejszej uwzględnił wszystkie zebrane, w tym przedłożone przez spółkę dowody, czemu dał wyraz w zaskarżonej decyzji i dopiero po analizie i ocenie stanu faktycznego w kontekście związku przyczynowego z powołanymi przepisami wydał zaskarżoną decyzję.

Organ drugiej instancji wskazał, że przesłuchana w charakterze strony J. D. - vice prezes zarządu spółki, zeznała, iż podstawą wypłat wynagrodzeń dla członków zarządu z tytułu udziału w posiedzeniach zarządu były wyłącznie uchwały zgromadzenia wspólników z dnia 1 marca i 1 września 1999 r. (zabezpieczone podczas kontroli przez Inspektora UKS), umowy zlecenia z dnia 15 marca, 19 kwietnia i 13 maja 1999 r. oraz od czerwca do grudnia 1999 r. listy płac. Ponadto J. D. zeznała, że spółka innych dokumentów za wyjątkiem w/w dotyczących wypłat wynagrodzeń dla członków zarządu za udział w posiedzeniach zarządu nie posiada. W ocenie tego organu za bezpodstawne należy uznać twierdzenie strony, iż J. D. w swoim zeznaniu odpowiadając na pytanie czy przedłożone w czasie kontroli dokumenty są wszystkimi w sprawie użyła zwrotu "chyba tak". W podpisanym przez Panią D. protokole z przesłuchania nie tylko brak bowiem sformułowania "chyba tak", ale brak również - co sugeruje spółka -wyrażenia, że nie jest ona kompetentna w tym zakresie, ponieważ zajmuje się sferą produkcji i organizacji.

Odnosząc się do twierdzenia spółki, że zeznania J. D. nie mogą być uznane za wiarygodne, ponieważ umowny podział obowiązków pomiędzy członkami zarządu polega na tym, że zajmuje się ona sferą produkcji i kontaktów z klientami, Izba Skarbowa stwierdziła, iż nie są one poparte żadnymi dowodami, a w trakcie całego postępowania podatkowego spółka nie przedstawiła dowodów, które świadczyłyby jednoznacznie, iż takowy podział miał rzeczywiście miejsce. W toku kontroli wyjaśnień udzielała wyłącznie J. D. i nigdy nie powoływała się na brak wiedzy z uwagi na umowny podział obowiązków. Ponadto wskazano, iż do reprezentowania spółki uprawniony jest samoistnie każdy z członków zarządu.

W ocenie organu odwoławczego twierdzenie podatniczki, że Uchwałą Zgromadzenia Wspólników z dnia 1 marca 1999 r. (z której to skutki formalnoprawne wywodzić miałby Inspektor Kontroli Skarbowej) udziałowcy przyjęli jedynie do wiadomości treść uchwał Rady Nadzorczej (w sprawie wynagrodzenia dla członków zarządu) i potwierdzili jednocześnie wysokość wynagrodzeń dla członków zarządu nie znajduje uzasadnienia zarówno w treści uchwały zgromadzenia wspólników z dnia 1 marca 1999 r. (zabezpieczonej w trakcie kontroli) jak również w zeznaniach J. D., która nie wskazała w swoich zeznaniach jako podstawy wypłat wynagrodzeń dla członków zarządu uchwał Rady Nadzorczej. Protokół Zgromadzenia Wspólników oraz uchwały Rady Nadzorczej przyznające wynagrodzenie dla członków zarządu za udział w posiedzeniach zarządu spółka przedłożono dopiero po zapoznaniu się z protokołem z badania dokumentów i ewidencji przy piśmie z dnia 9 kwietnia 2001 r.

Izba Skarbowa przedstawiła, że przedmiotem posiedzeń zarządu za udział w których J. D. i D. D. pobierali dodatkowe wynagrodzenie były zagadnienia związane z analizą sprzedaży, strategią sprzedaży w przyszłości oraz zaciąganiem kredytów. Zagadnienia te - w ocenie Izby Skarbowej - należą do zakresu czynności zarządu wykonywanych w ramach zawartych umów o pracę z prezesem i vice prezesem zarządu. Zgodnie bowiem z art. 201 § 2 k.h. każdy członek zarządu ma prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki. Prowadzenie spraw spółki w tym udział w posiedzeniach zarządu stanowi zatem element sprawowanych obowiązków wynikających z zawartych umów o pracę. Powyższe oznacza, że udziałowcy spółki będący jednocześnie członkami zarządu pobierali dwukrotnie wynagrodzenia za te same czynności należące do zakresu obowiązków wynikających z pełnienia funkcji prezesa i vice prezesa zarządu.

Zdaniem organu odwoławczego bezpodstawny jest zarzut spółki, iż Inspektor wiedząc o istnieniu rady nadzorczej oraz, że zgromadzenie wspólników nie jest organem kompetentnym w kwestii wynagrodzeń członków zarządu winien powziąć wątpliwości co do kompletności zgromadzonego materiału i z własnej inicjatywy go uzupełnić poprzez zażądanie od spółki uchwały rady nadzorczej przyznającej wynagrodzenie dla członków zarządu. W celu ustalenia stanu faktycznego zostało bowiem przeprowadzone przez organ pierwszej instancji, po wyczerpaniu innych środków dowodowych, przesłuchanie w charakterze strony J. D. (vice prezes zarządu), a ta nie wskazała w swoich zeznaniach na uchwały rady nadzorczej. Ponadto sam fakt istnienia rady nadzorczej nie oznacza jeszcze, że organ ten podejmował uchwały przyznające wynagrodzenie dla członków zarządu za udział w posiedzeniach zarządu.

Za chybiony - w ocenie Izby Skarbowej - należy również uznać zarzut dotyczący odmowy przyjęcia przez Inspektora dowodu w sprawie (chodzi o uchwały Rady Nadzorczej) co ma świadczyć o tendencyjnym doborze materiału dowodowego wynikającego z kryterium przydatności tegoż materiału do przyjętych założeń Inspektora. Z akt sprawy wynika bowiem, iż Inspektor odmówił jedynie w/w dokumentom wiarygodności. Powyższe twierdzenie podważa również fakt, że z treści protokołu zgromadzenia wspólników (na który powołuje się spółka), a przedstawiony dopiero przy piśmie z dnia 9 kwietnia 2001 r. wynika, iż przewodniczącą tego zgromadzenia wspólników była J. D. Jednak w swoim zeznaniu złożonym dnia 19 marca 2001 r. nie wskazała jako podstawy wypłat wynagrodzeń dla członków zarządu uchwał rady nadzorczej, twierdząc stanowczo, iż spółka innych dokumentów dotyczących wypłat wynagrodzeń dla członków zarządu za udział w posiedzeniach oprócz przedstawionych Inspektorowi w trakcie kontroli nie posiada. Izba Skarbowa wskazała ponadto, że organ pierwszej instancji nie kwestionował składu osobowego rady nadzorczej, a jedynie wskazywał na istniejące powiązania pomiędzy członkami rady nadzorczej i zarządu. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż uchwały zgromadzenia wspólników z dnia 1 marca i 1 września 1999 r. ustalające wynagrodzenie dla członków zarządu zostały podjęte, jak wynika z ich treści, przez wspólników reprezentujących cały kapitał udziałowy tj. J. D. posiadającą 50% udziałów i zatrudnioną w spółce na podstawie umowy o pracę w charakterze vice prezesa zarządu oraz D. D. posiadającego 50% udziałów i zatrudnionego w spółce na podstawie umowy o pracę w charakterze prezesa zarządu. Jak zatem z powyższego wynika udziałowcy spółki przyznali wynagrodzenie zarządowi, który sami tworzą a zatem przyznali wynagrodzenie sami sobie. Zgodnie z art. 235 kodeksu handlowego wspólnicy nie mogą osobiście ani przez pełnomocników, ani jako pełnomocnicy innych osób głosować przy uchwałach dotyczących ich odpowiedzialności wobec spółki z jakiegokolwiek tytułu, przyznania im wynagrodzenia, tudzież sporów między nimi a spółką Oznacza to, iż w sprawach dotyczących wynagrodzenia udziałowca – członka zarządu, wspólnik ten musi powstrzymać się od głosowania. Uchwała powzięta z naruszeniem art. 235 k.h. jest nieważna na mocy przepisów art. 58 § l k.c. Zgodnie z tym artykułem zasadą jest, iż czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu jej obejście jest nieważna. Czynności podjęte w wykonaniu nieważnej uchwały nie wywołują skutków prawnych. Dodatkowo, podstawą wypłaty wynagrodzeń dla członków zarządu za udział w posiedzeniach zarządu w okresie marzec - maj 1999 r. były umowy zlecenia. Ustosunkowując się do w/w umów organ odwoławczy podziela stanowisko Inspektora kontroli Skarbowej Urzędu Kontroli Skarbowej, iż umowy te nie spełniają warunków określonych w art. 203 k.h., który wymaga by we wszystkich umowach pomiędzy spółką a członkami zarządu tudzież w sporach z nimi spółka była reprezentowana przez radę nadzorczą lub pełnomocników powołanych uchwałą wspólników. W rozpatrywanych umowach zlecenia zawartych z prezesem zarządu spółka była reprezentowana przez vice prezesa zarządu, natomiast w umowach z vice prezesem zarządu spółkę reprezentował prezes zarządu. Oznacza to, że w dniu zawierania przedmiotowych umów spółka nie była reprezentowana ani przez radę nadzorczą, ani też przez pełnomocnika, na co jedynie zezwala przywołany wyżej art. 203 k.h. Stosownie do art. 200 k.h. członkowie zarządu podlegają wobec spółki ograniczeniom wynikającym z przepisów art. 202, 203, 221, 222 i 223 k.h.

W ocenie organu odwoławczego nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie cytowany już art. 203 k.h., zawierający wyraźne określenie sposobu reprezentacji spółki przy czynnościach prawnych między spółką a członkami zarządu. Przepis ten ustanawia regulację szczególną w stosunku do reguł przewidzianych w art. 198 k.h. i wobec tego tylko on (a nie art. 198 k.h.) może stanowić podstawę oceny, czy umowa pomiędzy spółką a członkami zarządu, z uwagi na to, przez kogo spółka jest reprezentowana przy jej zawieraniu, jest dotknięta sankcją nieważności. Ponieważ art. 203 k.h. nie określa skutków prawnych czynności dokonanych z członkami zarządu spółki przez podmiot nie mający umocowania do działania w jej imieniu, to należy ich poszukiwać w art. 58 k.c. - przepisie generalnie wyznaczającym granice skuteczności czynności prawnych. W myśl tego przepisu zasadą jest, iż czynność prawna sprzeczna z ustawą lub mająca na celu obejście ustawy jest nieważna. W konsekwencji naruszenie normy art. 203 k.h. oznacza naruszenie prawa, a więc umowa o pracę z członkiem zarządu spółki prawa handlowego zawarta przez podmiot nieuprawniony do reprezentacji spółki w sposób przewidziany w tym przepisie jest umową nieskuteczną z mocy art. 58 § l k.c. Przy takim naruszeniu zawsze bowiem dochodzi do zawarcia umowy sprzecznej z prawem, a sankcją tego jest nieważność umowy (jest to tzw. nieważność bezwzględna).

Zdaniem Izby Skarbowej za chybione należy również uznać twierdzenie spółki, że przedmiotowe umowy zlecenia stanowiły wewnętrzną dokumentację i nie stanowiły tytułu prawnego do wypłaty wynagrodzeń. To bowiem sama spółka wskazała jako tytuł prawny do wypłaty wynagrodzeń ww. dokumenty. W takim stanie sprawy organ odwoławczy stwierdził - podzielając stanowisko Inspektora Kontroli Skarbowej wyrażone w zaskarżonej decyzji - iż wydatki na rzecz Pani J. D. i Pana D. D. -członków zarządu i jednocześnie udziałowców spółki w łącznej wysokości 68.750,- zł poniesione na podstawie dotkniętych sankcją nieważności uchwał Zgromadzenia Wspólników, sporządzonych na ich podstawie list wypłat oraz umów zlecenia należy uznać za wydatki nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów stosownie do art. 15 ust. l cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w myśl którego kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów.

A spółka z o.o. w skardze na powyższą decyzję Izby Skarbowej z dnia 14 sierpnia 2001 r. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych oraz kosztów zastępstwa adwokackiego wg załączonego zestawienia.

Zaskarżanej decyzji A spółka z o.o. zarzuciła obrazę przepisów postępowania: - art. 122 ordynacji podatkowej poprzez wybiórcze podjecie działań dotyczących zebrania materiału dowodowego oraz zaniechanie przez kontrolującego podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego w okolicznościach powoływania się przez skarżącą na określone i ważne dla niej okoliczności,

- art. 187 § l ordynacji podatkowej poprzez nie zebranie w całości materiału dowodowego, przez co nastąpiła nieprawidłowa ocena stanu faktycznego.

W uzasadnieniu skargi A spółka z o.o. wskazała, że wbrew poglądowi Inspektora, podstawę dla dokonywanych wypłat wynagrodzeń nie stanowiły Uchwały Zgromadzenia Wspólników z dnia 1 marca 1999 r. oraz z dniu 1 września 1999 r., umowy zlecenia z dnia 15 marca, 19 kwietnia oraz 13 maja 1999 r. oraz od miesiąca czerwca tegoż roku listy wypłat za udział w posiedzeniach zarządu.

Zdaniem strony podstawę taką stanowiły Uchwały Rady Nadzorczej podjęte w dniu 1 marca 1999 r. oraz 28 lipca 1999 r., których w toku badania dokumentów i ewidencji nie wzięto pod uwagę, a realizacja zasady prawdy obiektywnej wymaga by dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego , a nie jest niezgodne z prawem.

W ocenie skarżącej spółki brak jest podstaw, aby w oparciu o zeznania wyłącznie jednej osoby, tj. vice Prezesa Zarządu twierdzić, iż okazane kontrolującym dowody na etapie badania dokumentacji spółki są jedynymi przez nią posiadanymi. Na podstawie tychże zeznań wysunięto daleko idące wnioski co do wiarygodności przedłożonych uchwał i ich istnienia w trakcie prowadzonej kontroli. Zdaniem strony organ nie mógł pominąć ich jako dowodu. Nadto organ odwoławczy nie uwzględnił argumentu skarżącej, iż zeznania J. D. , ze względu na umowny podział obowiązków pomiędzy członkami Zarządu były nieprecyzyjne. J. D. odpowiedzialna jest bowiem za sferę produkcji i kontaktów z klientami. Stąd też jej wiedza na temat spraw organizacyjnych, finansowych, a w końcu podatkowych dotyczących skarżącej ogranicza się jedynie do niezbędnego zakresu wymaganego do realizacji spoczywających na niej obowiązków. Ponieważ podział obowiązków miał charakter ustnej umowy pomiędzy członkami zarządu trudno jest spełnić oczekiwania Izby Skarbowej i przedstawić w tym zakresie stosowne dowody. J. D. udzielając w toku kontroli wyjaśnień nie powoływała się na podział obowiązków, trwając w przekonaniu że, składane przez nią wyjaśnienia w pełni zadowalają kontrolujących.

Skarżąca wskazała, że o wiarygodności dowodu nie może przesądzać etap postępowania, w którym strona przedstawia dokumenty mające znaczenie dla sprawy. Różne mogą być przyczyny późniejszego zgłoszenia dowodu w sprawie. Fakt, iż Uchwały Rady Nadzorczej, mające istotne znaczenie dla omawianego zagadnienia przedłożono po zapoznaniu spółki z treścią protokołu z badania dokumentów i ewidencji nie może jednak w żaden sposób dyskredytować takiego dokumentu jako pełnowartościowego dowodu w postępowaniu podatkowym. Nadto już na etapie badania dokumentów konstytuujących spółkę oraz jej ustrój organizacyjny Kontrolujący powziął wiadomość o istnieniu w spółce Rady Nadzorczej, a nadto musiał zapoznać się z treścią § 14 umowy spółki, gdzie określono, że Zgromadzenie Wspólników nie jest organem kompetentnym w kwestii wynagrodzeń zarządu.

W reasumpcji skarżąca spółka stwierdziła, że organy podatkowe nie podjęły wszelkich działań mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy, naruszając tym samym jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego wyrażoną w art. 122 ordynacji podatkowej. Skoro bowiem podjęty one podejrzenia co do wiarygodności przedłożonych przez spółkę dowodów, w konsekwencji stwierdzając, iż były one antydatowane winny zainicjować czynności zmierzające do dokładnego w tym zakresie wyjaśnienia stanu faktycznego. Tym bardziej w sytuacji, gdy przedłożone przez spółkę dowody mają kluczowe znaczenie dla omawianej sprawy. Istniała przecież możliwość przesłuchania w charakterze świadków członków Rady Nadzorczej spółki, a tym samym pełne i wiarygodne ustalenie okoliczności i daty podjęcia tych uchwał.

W ocenie strony bezpodstawnie odmówiono przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze strony Prezesa Zarządu D. D. na okoliczność jakiego rodzaju dokumenty taktycznie regulowały stosunki pomiędzy członkami zarządu a spółką w zakresie wynagrodzeń. Odmówienie przeprowadzenia wnioskowanego przez spółkę dowodu stanowi naruszenie przepisów art. 188 ordynacji podatkowej i prowadzi do błędnego ustalenia stanu faktycznego, co jest sprzeczne z zasadą prawdy obiektywnej.

Zdaniem strony skarżącej organ obu instancji, wbrew zapisom art. 187 § l ordynacji podatkowej nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego co skutkowało, że na podstawie niepełnego materiału dowodowego błędnie ustalony został stan faktyczny, a w konsekwencji również bezpodstawnie przyporządkowana do niego norma wynikająca z art. 15 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Strona skarżąca wskazała, że wyłączną podstawę regulacji stosunków pomiędzy spółką, a zarządem w zakresie wynagrodzeń członków zarządu stanowiły Uchwały Rady Nadzorczej.

Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie skargi.

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn.zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga A spółka z o.o. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Izby Skarbowej nie narusza prawa.

W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organów podatkowych obu instancji, że nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów skarżącej spółki wynagrodzeń w wysokości 68.750,- zł wypłaconych członkom zarządu spółki.

Odnosząc się do uchwał podejmowanych przez Zgromadzenie Wspólników w przedmiocie wynagrodzenia członków zarządu spółki wskazać należy, iż zgodnie z art. 235 kodeksu handlowego wspólnicy nie mogą głosować przy podejmowaniu uchwał dotyczących ich odpowiedzialności, przyznania im wynagrodzenia, umów i sporów pomiędzy nimi a spółką. Przepis ten, nie ulega wątpliwości, ogranicza uprawnienia wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, stąd też należy go wykładać ściśle. Dyspozycja art. 235 k.h. dotyczy wszystkich wspólników spółki z o.o., a więc również tych wspólników, którzy są członkami organów spółki z o.o., w tym członkami Zarządu spółki.

Zdaniem Sądu stwierdzić należy, że w sprawach dotyczących ustalenia wynagrodzenia (z jakiegokolwiek tytułu) wspólnik - będący jednocześnie, jak w tej sprawie, członkiem zarządu spółki nie może brać udziału w głosowaniu. Zatem w ocenie Sądu konsekwentnie stwierdzić należy, że wspólnik nie może przyznać sam sobie wynagrodzenia w jakiejkolwiek formie. Takie stanowisko jest niekwestionowane zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, ale również w orzecznictwie sądów powszechnych sądy prezentują je jednolicie. (tak m.in. Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 28 października 1993 r. w sprawie III APr 87/93, opubl. OSA 1994/4/21).

Bez względu na procedurę usunięcia z obrotu prawnego uchwały przyznającej wynagrodzenie wspólnikom – członkom zarządu, nie wywołuje ona skutków również w zakresie prawa podatkowego jako że podjęta została z naruszeniem ówcześnie obowiązującego prawa. Podobnie nie wywołują skutków w zakresie prawa podatkowego nieważne umowy zlecenia zawierane wzajemnie pomiędzy członkami zarządu strony skarżącej z naruszeniem art. 203 k.h.

Zgodnie z art. 58 § l kodeksu cywilnego czynność prawna sprzeczna z ustawą jest nieważna. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2000 r. w sprawie I SA/Wr 2094/99 (opubl. LEX 38803), iż jedynie ważna czynność prawna w rozumieniu art. 58 k.c. może stanowić podstawę prawną uznania określonego wydatku za koszt uzyskania przychodu.

Jednakże w sprawie niniejszej odnieść się należy przede wszystkim do głównego zarzutu skargi tj. naruszenia przepisów postępowania, gdyż strona skarżąca zdaje się nie kwestionować zasadności stanowiska organów obu instancji w opisanej na wstępie materii, lecz koncentruje się na zakwestionowaniu prawidłowości przeprowadzonego postępowania. Strona wskazując w szczególności na nie zaliczenie w poczet materiału dowodowego uchwał Rady Nadzorczej, które w ocenie skarżącej w prawidłowej formie ustaliły wynagrodzenie członków zarządu, zarzuca nieprawidłowe ustalenia stanu faktycznego.

Otóż w ocenie Sądu ww. stanowisko skarżącej spółki nie zasługuje na aprobatę, gdyż przeprowadzone przez organy obu instancji postępowanie dowodowe było prawidłowe, a ocena dowodów nie nosi znamion dowolności i doprowadziła do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego. Nie doszło również w sprawie do nie zaliczenia w poczet materiału dowodowego uchwał Rady Nadzorczej, lecz jak wskazał organ, dokonano oceny tych dowodów i odmówiono im wiarygodności. Nie jest zatem zasadny zarzut skargi naruszenia przez Izbę Skarbową przepisów postępowania - zasady prawdy obiektywnej - art. 122 ordynacji podatkowej, jak również art. 187 § 1 w/w ustawy. W niniejszej sprawie wbrew stanowisku skarżącej spółki nie doszło także naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez ich niewłaściwą wykładnię i nieprawidłowe przyjęcie, że poniesione przez skarżącą wydatki na wynagrodzenie członków zarządu nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Słusznie wskazała Izba Skarbowa, że dane wynikające z dokumentów skarżącej uzupełnione dowodami przeprowadzonymi przez organy podatkowe, pozwalały na jednoznaczne stwierdzenie, że wydatki na wynagrodzenie członków zarządu nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że organy zobowiązane były do przeprowadzania dowodów z przesłuchania innych świadków - w tym Prezesa Zarządu, gdy autentyczne i nie budzące wątpliwości dowody na piśmie oraz zeznania Vice Prezesa Zarządu jednoznacznie i spójnie wskazywały jaki był tryb przyznania przedmiotowego wynagrodzenia członkom zarządu i czy i w jakim zakresie dokumentacja skarżącej spółki (przedłożona w toku kontroli i ta przedłożona po zapoznaniu skarżącej spółki z protokołem z badania dokumentów i ewidencji) odzwierciedla rzeczywiste zdarzenia. W tym kontekście zdaniem Sądu za chybiony uznać należy zarzut, iż organy podatkowe naruszyły zasadę prawdy obiektywnej, poprzez nie przesłuchanie świadka D. D.

Izba Skarbowa dokonała prawidłowej oceny stanu faktycznego w zarówno w zakresie poniesionych wydatków na wynagrodzenie członków zarządu ustalonych uchwałą Walnego Zgromadzenia Wspólników, jak i umowami zlecenia zawieranymi w niewłaściwym trybie. To właśnie było istotą niniejszej sprawy, a skarżąca dostępnymi środkami dowodowymi nie wykazała, że nie zasługują na wiarę zeznania jej Vice Prezesa Zarządu (w kontekście przedłożonych uchwał wspólników) i to w konsekwencji zadecydowało o zakwestionowaniu wysokości kosztów uzyskania przychodu skarżącej przez organy obu instancji.

Organy te wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, a czynności w toku postępowania wykonywane były przez nie prawidłowo. W ocenie sądu organy podatkowe dokonały prawidłowej oceny stanu faktycznego i ustaleń w zakresie wysokości kosztów uzyskania przychodu przez skarżącą. Ponadto zdaniem Sądu ocena materiału dowodowego przez organy podatkowe nie nosi znamion dowolności, a zebranie materiału dowodowego dokonane zostało przez organy podatkowe w sposób prawidłowy, zgodnie z normami zawartymi w przepisach art. 187 § 1, 191 ordynacji podatkowej. Tym samym bezpodstawny jest zarzut skarżącej, że postępowanie przed organami podatkowymi zostało przeprowadzone nieprawidłowo. Tak zgromadzony materiał dowodowy w pełni pozwalał organom na merytoryczne i prawidłowe orzekanie w niniejszej sprawie.

Z uwagi na powyższe Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), skargę oddalił.