Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 912/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 234
journal: Dz.U. 2018 poz 108
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
article: par 4,7,8
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 870
law: Rozporządzenie Rady Ministrów  z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz, Protokolant Specjalista Agnieszka Górecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi Szpitala A w B. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie inspekcji pracy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r. nr [...] Inspektor Pracy w K. nakazał Szpitalowi Wojewódzkiemu w B. (dalej "strona", "skarżący", "Szpital"):

1. ponowić w terminie do 31 lipca 2018 r. ocenę ryzyka zawodowego występującego przy wykonywaniu prac na stanowisku: technika analityki medycznej, diagnosty laboratoryjnego i lekarza patomorfologa z uwzględnieniem wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń formaldehydu w środowisku pracy;

2. wyposażyć w terminie do 31 sierpnia 2018 r. Z. W. , A. W., D. G. i A.J. w odzież roboczą, W.R. w odzież i obuwie robocze oraz K. P. w obuwie robocze;

3. ustalić w terminie do 31 grudnia 2019 r. okoliczności i przyczyny wypadku, związanego ze zranieniem ostrym narzędziem medycznym, któremu ulegli pracownicy tj.: M. M.17 lutego 2015 r., U. W.17 lipca 2015 r., I. Z. 19 sierpnia 2015 r., A. K. 3 stycznia 2015 r., A. Z. 6 stycznia 2015 r., S.Z. 23 stycznia 2015 r., I. B. 13 lutego 2015 r., M. A. 19 lutego 2015 r., M. K. 19 lutego 2015 r., T.D. 20 lutego 2015 r., S. B. 3 marca 2015 r., U. Z. 12 marca 2015 r., K.C. 14 marca 2015 r., U. W.24 marca 2015 r., W. B. 27 marca 2015 r., P. L. 9 kwietnia 2015 r., D. T. 14 kwietnia 2015 r., A. B. 16 kwietnia 2015 r., J. K. 24 kwietnia 2015 r., M. G. 27 kwietnia 2015 r., A.B. 27 kwietnia 2015 r., A. Z. 30 kwietnia 2015 r., S.C.13 maja 2015 r., T.K. 19 maja 2015 r., D. P. 7 czerwca 2015 r., M.S. 16 czerwca 2015 r., K.G. 19 czerwca 2015 r., M. B. 29 czerwca 2015 r., A. K. 8 lipca 2015 r., K.C. 10 lipca 2015 r., U.W. 17 lipca 2015 r., M.H. 24 lipca 2015 r., U. S. 29 lipca 2015 r., B. G. 1 sierpnia 2015 r., I. S. 30 września 2015 r., P.P. 21 października 2015 r., P.G.15 listopada 2015 r., K.P. 19 listopada 2015 r., M.L. 26 listopada 2015 r., K. K. 30 listopada 2015 r., M. M. 1 grudnia 2015 r., M. D. 4 grudnia 2015 r., D.D. 14 grudnia 2015 r., B.P. 15 grudnia 2015 r., P. G. 20 grudnia 2015 r., M. Ł. 1 lutego 2016 r., P. L. 13 marca 2016 r., P. S. 24 marca 2016 r., T. B. 11 kwietnia 2016 r., M. H. 13 kwietnia 2016 r., M. W. 27 kwietnia 2016 r., A. D. 5 maja 2016 r., J. N. 25 maja 2016 r., E. B. 8 czerwca 2016 r., M.S. 15 czerwca 2016 r., K. W. 2 lipca 2016 r., B. S. 30 lipca 2016 r., D. Z. 2 lipca 2016 r., B. C. 8 sierpnia 2016 r., D. P. 19 sierpnia 2016 r., D. T. 30 sierpnia 2016 r., I.O. 22 września 2016 r., Z. G. 3 października 2016 r., M. A.5 października 2016 r., I.G. 17 października 2016 r., R.P. 23 października 2016 r., M.S. 13 listopada 2016 r., E.L. 20 listopada 2016 r., J.B. 22 listopada 2016 r., M. P. 30 listopada 2016 r., M. Z. 10 grudnia 2016 r., K.G. 22 stycznia 2017 r., B. M. 7 lutego 2017 r., W. S. 15 lutego 2017 r., W.W. 1 marca 2017 r., B. B. 24 kwietnia 2017 r., A.N. 26 kwietnia 2017 r., B. M. 28 kwietnia 2017 r., D. S. 8 czerwca 2017 r., A.P.10 czerwca 2017 r., M.S. 10 czerwca 2017 r., N.W. 30 czerwca 2017 r., B. D.2 lipca 2017 r., Z. K.6 lipca 2017 r., B. S. 28 lipca 2017 r., N.S. 22 września 2017 r., B. S. 27 września 2017 r., M.Z. 7 listopada 2017 r., P. S. 19 listopada 2017 r., K.C. 27 listopada 2017 r., K. P. 29 listopada 2017 r., J. S. 7 grudnia 2017 r., P. G.18 grudnia 2017 r., K. G. 29 grudnia 2017 r., B.K. 8 stycznia 2018 r., A. G. 8 stycznia 2018 r., A.H. 9 stycznia 2018 r., M. M. 9 stycznia 2018 r., B. D. 27 stycznia 2018 r., J. K. – [...] 26 stycznia 2018 r., D. N. 31 stycznia 2018 r., M. H. 24 marca 2018 r., A.M. 4 kwietnia 2018 r., B. G. 19 kwietnia 2018 r., D. T. 2 maja 2018 r.;

4. zapewnić w terminie do 31 grudnia 2018 r. pracownikom zatrudnionym w dziale transportu i spraw socjalnych szatnię urządzoną w oddzielnym lub wydzielonym pomieszczeniu;

5. zapewnić w terminie do 31 grudnia 2018 r. pracownikom zatrudnionym w dziale transportu i spraw socjalnych wydzieloną jadalnię (pomieszczenie socjalne), przeznaczone do spożywania przez nich posiłków własnych.

Pismem z 2 lipca 2018 r. strona wniosła odwołanie, kwestionując punkt 3 powyższego rozstrzygnięcia dotyczący nakazania ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku związanego ze zranieniem ostrym narzędziem medycznym, któremu ulegli pracownicy. Nakazowi w zaskarżonej części zarzucono:

– naruszenie dyrektywy 2010/32/UE z dnia 10 maja 2010 r. w sprawie wykonania umowy ramowej dotyczącej zapobiegania zranieniom ostrymi narzędziami w sektorze szpitali i opieki zdrowotnej zawartej między HOSPEEM (Europejskim Stowarzyszeniem Pracodawców Szpitalnictwa i Opieki Zdrowotnej) a EPSU (Europejską Federacją Związków Zawodowych Służb Publicznych) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 czerwca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac związanych z narażeniem na zranienie ostrymi narzędziami używanymi przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 696) poprzez brak ich zastosowania,

– niewłaściwe zastosowanie art. 234 kodeksu pracy oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (Dz.U. z 2009 r. Nr 105, poz. 870).

Jednocześnie strona wniosła o uchylenie nakazu w zakresie punktu 3.

W uzasadnieniu odwołania stwierdzono, że organ I instancji nie uwzględnił faktu, że wypadek i zranienie ostrym narzędziem nie są pojęciami tożsamymi, a tym samym przepisy nakazują postępować odmiennie w obu tych przypadkach. Następnie wyjaśniono, że w przypadku zakłuć szpital nie jest obowiązany do stosowania przepisów dotyczących wypadków przy pracy albowiem zastosowanie znajdują regulacje zawarte w dyrektywie 2010/32/UE z dnia 10 maja 2010 r. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 czerwca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac związanych z narażeniem na zranienie ostrymi narzędziami używanymi przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Ponadto wskazano, że żaden z wymienionych aktów prawnych nie nazywa zranień wypadkami oraz dodano, iż regulacje te określają procedurę odmienną od przewidzianej w razie wystąpienia wypadku przy pracy. Tym samym zdaniem strony nakazanie sporządzenia dokumentacji powypadkowej dla ponad 100 przypadków zakłuć było przedwczesne, gdyż nie doszło do urazu. Następnie podniesiono, że w opinii strony ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku związanego ze zranieniem ostrym narzędziem jest niewykonalne w stosunku do kilkudziesięciu pracowników, którzy rozwiązali stosunek pracy ze szpitalem i w większości pracują za granicą. Poza tym w ocenie strony przyjęcie, że każde zranienie ostrym narzędziem medycznym stanowi wypadek przy pracy spowoduje znaczne podniesienie stawki płaconej z tytułu ubezpieczenia wypadkowego i z tego powodu wniesiono, w razie nieuwzględnienia odwołania, o ograniczenie okresu objętego punktem 3 wyżej wymienionego nakazu tylko do 2018 r.

Decyzją z [...] r. nr [...] Okręgowy Inspektor Pracy w K. , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., w skrócie "k.p.a.") oraz art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j Dz.U. z 2018 r. poz. 623), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie, zawarte w punkcie 3 nakazu z [...] r.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że wyżej wymieniony nakaz został wydany w oparciu o ustalenia dokonane przez organ I instancji w trakcie kontroli przeprowadzonej u strony w dniach: 13 i 20 kwietnia, 10, 11, 17, 24, 25 i 30 maja oraz 6 i 7 czerwca 2018 r. Dodano również, że protokół z kontroli został podpisany przez stronę 15 czerwca 2018 r., natomiast zgłoszone do niego zastrzeżenia nie dotyczyły postępowania w sprawie ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy w sytuacji ekspozycji pracownika na czynniki biologiczne w drodze zakłucia lub skaleczenia. Następnie wskazano, że w wyniku porównania zapisów z prowadzonego u strony rejestru wypadków przy pracy z danymi zawartymi w rejestrze zranień ostrymi narzędziami przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych i informacjami znajdującymi się w zeszycie postępowania po ekspozycji (IPIM) stwierdzono, że nie zostały przeprowadzone postępowania powypadkowe, zgodnie z procedurami określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy, dotyczące zranień ostrym narzędziem medycznym, któremu ulegli pracownicy wymienieni powyżej w liczbie: 46 zranień w 2015 r., 23 zranienia w 2016 i 2017 r. oraz 11 zranień w 2018 r.

Poza tym przytoczono treść art. 11 pkt 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 234 § 1 kodeksu pracy oraz § 4, § 7 ust. 1 – 3 i § 9 ust. 1 – 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy, jak również art. 2 pkt 13 i art. 3 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych oraz zacytowano fragment wyroku Sądu Najwyższego z 3 lutego 2017 r. sygn. akt 1398/15. Następnie podniesiono, że rozporządzenie z 6 czerwca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac związanych z narażeniem na zranienia ostrymi narzędziami przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych jest aktem prawnym regulującym inne zagadnienia, aniżeli rozporządzenie Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz dodano, że akty te zostały wydane na podstawie odrębnych delegacji ustawowych. Wobec powyższego zdaniem organu II instancji obowiązek wyczerpania określonych procedur z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy związanych z zakłuciami, nie może wykluczać obowiązku przeprowadzenia postępowania powypadkowego w związku z zakłuciami, stanowiącym potencjalny wypadek przy pracy. W ocenie organu zakłucie stanowi uraz w rozumieniu art. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych a zatem w chwili jego zaistnienia jest zdarzeniem wypadkowym, natomiast wypadkiem przy pracy staje się dopiero w wyniku przeprowadzenia procedury powypadkowej wynikającej z art. 234 § 1 kodeksu pracy. Odnosząc się natomiast do argumentacji powołanej w odwołaniu, organ II instancji stwierdził, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, w szczególności w zakresie dotyczącym podniesienia stawki płaconej z tytułu ubezpieczenia społecznego albowiem wyniku postępowania powypadkowego prawdopodobnie nie każde zakłucie będzie mogło zostać uznane za wypadek przy pracy, chociaż każde powinno zostać pod tym kątem zbadane. Podsumowując w ocenie organu II instancji termin realizacji punktu 3 nakazu został ustalony prawidłowo natomiast ze stanu faktycznego i powszechnie obowiązujących przepisów prawa wynika, że brak jest podstaw do jego uchylenia.

Pismem z 31 sierpnia 2018 r. Szpital wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w K. z [...] r., zarzucając jej:

– naruszenie dyrektywy 2010/32/UE z 10 maja 2010 r. w sprawie wykonania umowy ramowej dotyczącej zapobiegania zranieniom ostrymi narzędziami w sektorze szpitali i opieki zdrowotnej zawartej między HOSPEEM a EPSU i przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 czerwca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac związanych z narażeniem na zranienie ostrymi narzędziami używanymi przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych poprzez brak ich zastosowania,

– niewłaściwe zastosowanie art. 234 kodeksu pracy i rozporządzenia Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy.

Jednocześnie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz punktu 3 nakazu, który ją poprzedzał i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi zasadniczo powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu oraz podkreślono, że zdaniem skarżącego nie ma racjonalnych podstaw do traktowania każdego zakłucia jako wypadku przy pracy i sporządzania karty wypadku. Następnie stwierdzono, że jeśli wskutek zakłucia dojdzie do urazu, za jaki należy uznać np. zakażenie, wówczas można mówić, że jest to wypadek przy pracy, natomiast przyjęcie, że sam fakt zakłucia jest urazem, stanowi w ocenie skarżącego tworzenie niczym nie uzasadnionej fikcji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Tym samym sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli jest decyzja Okręgowego Inspektora Pracy w K. z [...] r., utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 3 nakazu Inspektora Pracy w K. z [...] r., w którym zobowiązano skarżącego do ustalenia okoliczności i przyczyny wypadku, związanego ze zranieniem ostrym narzędziem medycznym, któremu ulegli pracownicy Szpitala wymienieni na wstępie.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 11 pkt 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy i art. 234 § 1 kodeksu pracy oraz § 4, § 7 i § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy. Zgodnie z art. 11 pkt 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i przyczyn wypadku. Natomiast w razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne działania eliminujące lub ograniczające zagrożenie, zapewnić udzielenie pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalenie w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające podobnym wypadkom (art. 234 § 1 kodeksu pracy). Natomiast § 4 rozporządzenia z 1 lipca 2009 r. stanowi, że okoliczności i przyczyny wypadku ustala powoływany przez pracodawcę zespół powypadkowy, w skład którego wchodzi pracownik służby bezpieczeństwa i higieny pracy oraz społeczny inspektor pracy. Z kolei § 7 rozporządzenia z 1 lipca 2009 r. wskazuje, że niezwłocznie po otrzymaniu wiadomości o wypadku zespół powypadkowy jest obowiązany przystąpić do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, w szczególności: 1) dokonać oględzin miejsca wypadku, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń ochronnych oraz zbadać warunki wykonywania pracy i inne okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku; 2) jeżeli jest to konieczne, sporządzić szkic lub wykonać fotografię miejsca wypadku; 3) wysłuchać wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala; 4) zebrać informacje dotyczące wypadku od świadków wypadku; 5) zasięgnąć opinii lekarza, a w razie potrzeby opinii innych specjalistów, w zakresie niezbędnym do oceny rodzaju i skutków wypadku; 6) zebrać inne dowody dotyczące wypadku; 7) dokonać prawnej kwalifikacji wypadku zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.); 8) określić środki profilaktyczne oraz wnioski, w szczególności wynikające z oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy, na którym wystąpił wypadek. Poza tym zespół powypadkowy jest obowiązany wykorzystać materiały zebrane przez organy prowadzące śledztwo lub dochodzenie, jeżeli materiały te zostaną mu udostępnione (ust. 2). Natomiast jeżeli wypadek miał rozmiary katastrofy albo spowodował zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego, zespół powypadkowy wykorzystuje ustalenia zespołu specjalistów, powołanego przez właściwego ministra, wojewodę lub organ sprawujący nadzór określony w art. 23714 kodeksu pracy, do ustalenia przyczyn wypadku oraz wyjaśnienia problemów technicznych i technologicznych (ust. 3). Jednocześnie stosownie do treści § 9 wyżej wymienionego rozporządzenia po ustaleniu okoliczności i przyczyn wypadku zespół powypadkowy sporządza - nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku - protokół ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, zwany dalej "protokołem powypadkowym", według wzoru ustalonego przez ministra właściwego do spraw pracy na podstawie art. 237 § 2 kodeksu pracy (ust. 1). Ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku w terminie późniejszym niż określony w ust. 1, wskutek uzasadnionych przeszkód lub trudności, wymaga podania przyczyn tego opóźnienia w treści protokołu powypadkowego (ust. 2). Ponadto zespół powypadkowy sporządza protokół powypadkowy w niezbędnej liczbie egzemplarzy i wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową doręcza niezwłocznie pracodawcy w celu zatwierdzenia (ust. 3).

Istota sporu sprowadza się zatem do udzielenia odpowiedzi na pytanie: "czy w przypadku każdego zranienia pracownika ostrym narzędziem medycznym, powodującym ekspozycję na czynniki biologiczne w drodze zakłucia lub skaleczenia, obowiązkiem pracodawcy jest przeprowadzenie postępowania powypadkowego".

W związku z powyższym na wstępie należy przede wszystkim dokonać interpretacji pojęcia wypadku przy pracy, zawartego w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadku przy pracy i chorób zawodowych (w skrócie "u.u.s.w."), który stanowi, że za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: 1) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych; 2) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia; 3) w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Zgodnie z wyrokiem NSA z 3 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 1398/15 należy stwierdzić, że termin "wypadek przy pracy" obejmuje dwa człony składające się na jego treść: "wypadek" jako określone zdarzenie oraz "praca" jako sfera potencjalnego źródła wypadku. Tym samym za wypadek uważa się "wydarzenie, katastrofę, nieszczęście", a więc coś nagłego, niespodziewanego (por. "Słownik języka polskiego", t. 1, s. 827). Ponadto z zawartego w art. 3 u.u.s.w. określenia wypadku przy pracy wynika, że warunkiem uznania danego zdarzenia za wypadek jest nagłość. Kwalifikację prawną wypadku mogą otrzymać tylko te spośród nagłych zdarzeń, które zostały spowodowane przyczyną zewnętrzną. Przepis art. 3 u.u.s.w., uzależniając kwalifikację zdarzenia za wypadek przy pracy od zewnętrzności jego przyczyny, nie daje jednak bliższego jej określenia. "Przez przyczynę wypadku przy pracy (zewnętrznej) należy rozumieć źródło powstania urazu cielesnego, a nie sam uraz [...]" (T. Zieliński, "Prawo pracy...", cz. 3, s. 27). Przyczyną zewnętrzną może być więc każdy czynnik zewnętrzny zdolny wywołać szkodliwe skutki. W tym znaczeniu przyczyną zewnętrzną może być nie tylko narzędzie pracy, maszyna, siły przyrody, lecz również czyn innego osobnika, a nawet praca i czynności samego poszkodowanego. Przy czym źródłem wypadku może być zarówno przypadek przezeń niezawiniony – potknięcie się, odruch, nieostrożność, jak i zawiniony. Aby wypadek mógł uzyskać kwalifikację wypadku przy pracy, musi istnieć związek z pracą. Artykuł 3 ust. 1 u.u.s.w. stwierdza m.in., że związek z pracą zachodzi podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności albo poleceń przełożonych (...). Użyte w tym przepisie pojęcie zwykłych czynności powinno być rozumiane bardzo szeroko, wszelkie bowiem czynności, jakie podejmuje pracownik czy to w zakładzie pracy, czy też poza nim, jeżeli służą realizacji obowiązku świadczenia pracy, przygotowują to świadczenie lub są konieczne ze względu na kontynuację tego świadczenia, stanowią wykonywanie "zwykłych czynności" w rozumieniu wymienionego przepisu. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na fakt, że pojęcie wypadku przy pracy zostało określone przez ustawodawcę dla celów ubezpieczeniowych i z tego względu do definicji wypadku wprowadzony został element urazu. W art. 2 pkt 13 u.u.s.w. określono, że przez uraz rozumie się uszkodzenie tkanek, ciała lub narządów człowieka wskutek działania czynnika zewnętrznego. Tym czynnikiem zewnętrznym będzie przykładowo czynnik: chemiczny, fizyczny, mechaniczny, termiczny. (...) Z kolei słowo "uszkodzenie" w definicji urazu nie ma jednego znaczenia w języku polskim, nawet gdy odnosi się do tkanki lub narządu ciała. Uszkodzenie to również nadwyrężenie lub naruszenie tkanki rozumiane jako pogorszenie stanu zdrowia pracownika. Wykładnia gramatyczna (literalna) pojęcia "uraz" nie pozwala na zawężenie znaczenia słowa "uszkodzenie" tylko do fizycznego (anatomicznego) zniszczenia tkanki ciała. Uraz nie powinien być redukowany tylko do zmian anatomicznych, co może sugerować słowo "uszkodzenie" (tkanki lub narządu), gdyż nie są wykluczone zaburzenia lub zmiany czynnościowe u pracownika spowodowane wypadkiem przy pracy, które nie będą polegały na zmianach anatomicznych (np. psychiczne). Odrzucić zatem należy tzw. względy pragmatyczne, według których nie powinno się wszczynać postępowań powypadkowych, kiedy doznane uszkodzenia ciała są niewielkie. Problem w tym, że urazu nie warunkuje stopień uszkodzenia ciała (por. Sąd Najwyższy w wyroku z 7 czerwca 2011 r. sygn. akt II PK 311/10, M. P.Pr 2011/11/605-607). Wobec tego zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przy będących przedmiotem nakazu zdarzeniach polegających na zakłuciu lub skaleczeniu narzędziami medycznymi przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych ich okoliczności i skutki powinny być ustalone w drodze postępowania powypadkowego, zaś względy pragmatyczne nie mogą stanowić elementu warunkującego samo wszczęcie tego postępowania (orzeczenie dostępne na stronie internetowej CBOSA).

Powyższe ustalenia skład orzekający w pełni podziela i przyjmuje jako swoje. Tym samym w ocenie Sądu zarówno nakaz wydany przez Inspektora Pracy w K. , zobowiązujący skarżącego do ustalenia okoliczności i przyczyny wypadku, związanego ze zranieniem ostrym narzędziem medycznym, któremu ulegli pracownicy w terminie do 31 grudnia 2019 r., jak i decyzja Okręgowego Inspektora Pracy w K. , utrzymująca w mocy ten nakaz jest prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.

Jak wynika z akt sprawy kontrola przeprowadzona u skarżącego przez Państwową Inspekcję Pracy wykazała m.in., że nie zostały przeprowadzone postępowania powypadkowe, zgodnie z procedurami określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy, w przypadku stwierdzonych zranień pracowników ostrymi narzędziami medycznymi w liczbie: 46 w 2015 r., 26 w 2016 r., 23 w 2017 r. i 11 w 2018 r. Tym samym, w świetle obowiązujących przepisów, organ I instancji prawidłowo nakazał skarżącemu ustalić okoliczności i przyczyny wypadku, związanego ze zranieniem ostrym narzędziem medycznym we wskazanych powyżej latach. Zresztą skarżący nie kwestionuje ustalonej przez organ okoliczności, dotyczącej nie przeprowadzenia postępowania powypadkowego.

Odnosząc się natomiast do zarzutów sformułowanych w skardze, których skład orzekający nie podziela, należy wyjaśnić, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 czerwca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac związanych z narażeniem na zranienie ostrymi narzędziami używanymi przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, wdrożyło postanowienia dyrektywy Rady 2010/32/UE z 10 maja 2010 r. w sprawie wykonania umowy ramowej dotyczącej zapobiegania zranieniom ostrymi narzędziami w sektorze szpitali i opieki zdrowotnej zawartej między HOSPEEM a EPSU oraz zostało wydane w oparciu o delegację ustawową zawartą art. 23715 § 2 kodeksu pracy. Ponadto należy zwrócić uwagę na zdanie pierwsze klauzuli 11 umowy ramowej, stanowiącej załącznik do wyżej wymienionej dyrektywy, z którego wynika, że "niniejsza umowa nie narusza obowiązujących lub przyszłych przepisów krajowych i wspólnotowych, które mogą być korzystniejsze dla ochrony pracowników przed zranieniami ostrymi narzędziami medycznymi". Tym samym zdaniem Sądu nie można przyjąć, że zastosowanie rozporządzenia z 6 czerwca 2013 r., czy też dyrektywy Rady z 10 maja 2010 r. wyłącza stosowanie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy, którego podstawę do wydania stanowił art. 237 § 1 pkt 1 i 2 kodeksu pracy. W związku z powyższym błędne jest stanowisko skarżącego, że w przypadku zakłuć Szpital nie jest obowiązany do stosowania przepisów dotyczących wypadków przy pracy. Ponadto należy podkreślić, że w sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia mają zastosowanie, jak trafnie wskazał organ, przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. albowiem kwestionowany nakaz dotyczy postępowania powypadkowego, a nie postępowania poekspozycyjnego. Jednocześnie należy dodać, że przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 czerwca 2013 r. regulują przede wszystkim procedury bezpieczeństwa i higieny pracy przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Podsumowując w opinii Sądu obowiązek wyczerpania przez Szpital określonych procedur z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy związanych z zakłuciami, nie może wykluczać obowiązku przeprowadzenia postępowania powypadkowego w związku z zakłuciem stanowiącym potencjalny wypadek przy pracy.

Podsumowując, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się także naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi.