Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 1744/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA (del.) Anna Robotowska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Wdowiak Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant: Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004 r., sprawy ze skargi "P. – C., G. Spółka Jawna" z siedzibą w C. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2002 r., Nr [...] w przedmiocie utraty statusu zakładu pracy chronionej - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2002 r., Nr [...], Minister Pracy i Polityki Społecznej, po rozpatrzeniu odwołania spółki "P-C, G. Spółka Jawna" z siedzibą w C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002 r., Nr [...], utrzymał zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w mocy.

Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] października 1998 r. Pełnomocnik do spraw Osób Niepełnosprawnych, decyzją Nr [...], działając na podstawie art. 28 i art. 30 ust.l ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 1997 r. Nr 123, poz. 776 ze zm.) przyznał spółce P. sp. cywilna, B. i T. C., M. G., M. M.-G. w C. status zakładu pracy chronionej od dnia [...] października 1998 r. na okres trzech lat, tj. do dnia [...] października 2001 r. W uzasadnieniu swej decyzji Pełnomocnik, po przeanalizowaniu informacji dotyczących przeciętnego stanu zatrudnienia w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy i przeciętnych wskaźników zatrudnienia w miesiącu wrześniu 1998 r. oraz po uwzględnieniu ustaleń Państwowej Inspekcji Pracy, uznał, iż przedmiotowa spółka cywilna spełnia warunki określone w art. 28 ust. 1 w/w ustawy.

Wspólnicy w/w spółki cywilnej na podstawie art. 26 § 4 KSH uzyskali w dniu [...] kwietnia 2001 r. wpis do rejestru przedsiębiorców KRS i z tą datą prowadzona przez nich spółka stała się spółką jawną działającą pod firmą "P. – C., G. Spółka Jawna" z siedzibą w C.. W dniu [...] maja 2001 r. wpłynął do [...] Urzędu Wojewódzkiego wniosek w/w pracodawcy w sprawie zmiany decyzji o przyznaniu statusu zakładu pracy chronionej w związku ze zmianą formy prawnej pracodawcy. Wymieniony wniosek w sprawie zmiany decyzji był - w opinii Wojewody - niekompletny, a nadto przedłożony materiał dowodowy wskazywał na rozbieżności wynikające pomiędzy decyzją przyznającą status zakładu pracy chronionej a pozostałymi dokumentami. Z tej przyczyny Urząd Wojewódzki zwrócił się do skarżącego w pismach z dnia [...] maja 2001 r. i [...] czerwca 2001 r. o uzupełnienie dokumentów potwierdzających spełnianie przez "P. – C., G. Spółka Jawna" z siedzibą w C. warunków określonych w art. 28 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.

W dniu [...] września 2001 r. Państwowa Inspekcja Pracy - Okręgowy Inspektorat Pracy we W., Oddział w L., w wyniku pisma skarżącego z dnia [...].06.2001 r. zawierającego prośbę o wydanie opinii o warunkach pracy oraz po przeprowadzeniu kontroli w jego zakładzie, wydała postanowienie, Nr rej. [...], na podstawie którego stwierdziła, iż pomieszczenia użytkowane przez zakład pracy "P.- C., G. Spółka Jawna" z siedzibą w C. nie odpowiadają przepisom i zasadom bezpieczeństwa i higieny pracy, oraz nie uwzględniają potrzeb osób niepełnosprawnych w zakresie przystosowania stanowisk pracy i pomieszczeń higieniczno-sanitarnych i ciągów komunikacyjnych oraz nie spełniają wymogów dostępności do nich. Postanowienie PIP z dnia [...] września 2001 r. stało się ostateczne.

W oparciu o zabrany materiał dowodowy Wojewoda [...] ustalił, że pracodawca - firma "P. – C., G. Spółka Jawna" z siedzibą w C. od dnia [...] września 2001 r. nie spełnia warunku określonego w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i z tej przyczyny wydał w dniu [...] stycznia 2002 r. decyzję Nr [...], na mocy której - działając na podstawie art. 30 ust. 3 w/w ustawy z 1997 r. w zw. z art. 163 k.p.a. - po wszczęciu postępowania z urzędu, stwierdził utratę z dniem [...] września 2001 r. statusu zakładu pracy chronionej przez w/w spółkę jawną z siedzibą w C..

Od w/w decyzji Wojewody [...] skarżąca spółka jawna odwołała się do Ministra Pracy i Polityki Społecznej zarzucając jej obrazę przepisów prawa i wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż występując pismem z dnia [...].06.2001 r. do PIP Oddział w L., zwrócił się z prośbą o opinię o warunkach pracy w jego zakładzie pracy, zaś PIP mylnie potraktował jego pismo jako wystąpienie organu, o którym mowa w art. 106 § 1 k.p.a., a którym w danej sprawie był Wojewoda [...]. Zdaniem skarżącego nie jest on organem załatwiającym sprawę w rozumieniu cyt. przepisu k.p.a. i nie mógł zwrócić się do PIP o zajęcie stanowiska, czego też - w jego opinii - nie uczynił. Ponadto skarżący uznał, że przedmiotowa decyzja Wojewody [...] nie mogła być - w świetle wyroku NSA z dnia 25 maja 2000 r., sygn. akt II SA 710/00, publik /w:/ Prawo Pracy z 2000 r., nr 11, poz. 13 - wydana z mocą wsteczną. Skarżący stwierdził, że organ I instancji nie tylko wydał decyzję w czasie, w którym skarżący na skutek upływu 3-letniego okresu na jaki uzyskał status zakładu pracy chronionej, już nie posiadał statusu, ale ponadto organ I instancji cofnął skutki utraty w/w statusu wstecz, aż do [...] września 2001 r. W opinii skarżącego decyzja stwierdzająca utratę statusu zakładu pracy chronionej jest decyzją konstytutywną, tworzy ona bowiem nową sytuację prawną podmiotu, a więc nie mogła być wydana z mocą wsteczną, gdyż cechą decyzji konstytutywnych jest tworzenie nowych warunków na przyszłość, a nie wstecz.

W wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego przez spółkę P. – C., G., Spółka Jawna z siedzibą w C. od w/w decyzji Wojewody, Minister Pracy i Polityki Społecznej wydał w dniu [...]marca 2002 r. zaskarżoną decyzję Nr [...], na mocy której - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. -utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002 r., Nr [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji Minister podniósł, iż bezwzględnym warunkiem uzyskania i posiadania statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej jest stałe spełnianie łącznie wszystkich warunków i obowiązków określonych w art. 28 i art. 33 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w tym art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy. Spełnianie powyższych warunków stwierdza na wniosek pracodawcy Państwowa Inspekcja Pracy na podstawie art. 28 ust. 2 w/w ustawy. Z tej przyczyny Minister uznał, iż argument odwołującego się mówiący o tym, iż organem uprawnionym do wystąpienia o wydanie przedmiotowego postanowienia jest wojewoda, należy uznać za bezzasadny. Brak jest bowiem - w opinii organu odwoławczego - podstawy prawnej do traktowania stwierdzenia przez PIP spełniania warunków ustawowych, jako stanowiska innego organu współdecydującego, o którym mowa w art. 106 k.p.a. W odpowiedzi na powyższy zarzut skarżącego Minister wskazał ponadto na przepis art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 1981 r. o Państwowej Inspekcji Pracy, który uprawnia inspektorów PIP do kontroli przestrzegania przez zakład pracy przepisów prawa pracy, a w szczególności stanu bezpieczeństwa i higieny pracy. Minister podniósł, iż ostateczne postanowienie PIP z dnia [...] września 2001 r. stanowiło dla Wojewody [...] podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego mającego na celu stwierdzenie utraty statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej zgodnie z art. 30 ust. 3 w/w ustawy. W opinii Ministra organ I instancji trafnie rozstrzygnął o utracie w/w statusu z dniem [...] września 2001 r., jako dniem, w którym pracodawca przestał spełniać ustawowe warunki określone dla zakładu pracy chronionej. Minister podkreślił, iż datę utraty przedmiotowego statusu wyznacza moment, w którym zakład przestał spełniać przesłanki warunkujące jego przyznanie. Organ odwoławczy powołał się w uzasadnieniu swego stanowiska na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., sygn. akt III RN 2/01 i uznał, iż strona uchybiając warunkom określonym w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy nie może korzystać z przywilejów ustanowionych dla zakładów pracy chronionej, albowiem taki stan rzeczy powodowałby naruszenie obowiązującego porządku prawnego.

W dniu [...] kwietnia 2002 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej wydał postanowienie, Nr [...], na mocy którego - w oparciu o przepis art. 113 § 1 k.p.a., z urzędu sprostował oczywistą omyłkę w w/w decyzji z dnia [...] marca 2002 r. dotyczącą mylnego pouczenia o możliwościach i sposobie zaskarżenia przedmiotowej decyzji.

W dniu [...] maja 2002 r. spółka P. – C., G., Spółka Jawna z siedzibą w C. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej, wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że decyzja Wojewody o utracie statusu zakładu pracy chronionej jest decyzją konstytutywną, albowiem tworzy nową sytuację prawną podmiotu (pracodawcy). Z tej przyczyny nie może cofać się w swych skutkach do [...] września 2001 r. W opinii skarżącego tak jak uzyskanie statusu zakładu pracy chronionej następuje z dniem wydania decyzji, a nie z dniem faktycznego spełnienia wszystkich przesłanek warunkujących uzyskanie tego statusu (mimo, iż zainteresowany podmiot przesłanki otrzymania statusu spełnia wcześniej -najpóźniej w dacie złożenia wniosku), tak też skutek wydania decyzji o utracie wspomnianego statusu może nastąpić najwcześniej w dacie wydania w/w decyzji, a nie w dacie wydania postanowienia przez inspektora pracy, co nastąpiło w niniejszej sprawie. Zdaniem skarżącego wskazanie w postanowieniu daty, w której kontrolujący spółkę inspektor pracy stwierdził brak spełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy z 1997 r. jest podstawą do wydania rozstrzygnięcia administracyjnego, tj. decyzji, która pozbawia prowadzącego zakład pracy chronionej tegoż statusu i dopiero po wydaniu tej decyzji następuje utrata statusu, w przeciwnym bowiem wypadku dochodzi - zdaniem skarżącego - do naruszenia istniejącego porządku prawnego poprzez wydanie decyzji działającej wstecz.

W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Minister ponownie powołał się na wyrok SN z dnia 20 lutego 2002 r. Ponadto organ uznał za nietrafny argument skarżącego stwierdzający, że postanowienie PIP winno być wydane -zgodnie z art. 106 k.p.a. - na wniosek organu administracji, a nie strony. Zdaniem Ministra brak jest podstawy prawnej do traktowania stwierdzenia przez PIP spełniania warunku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1997 r., jako stanowiska innego organu współdecydującego, o którym mowa w cyt. art. 106 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego wydane - na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy, na wniosek pracodawcy, wojewody, lub po przeprowadzeniu z własnej inicjatywy przez PIP kontroli - postanowienie stwierdzające niespełnianie przez pracodawcę warunków ustawowych może stanowić dla wojewody podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego, mającego na celu ustalenie, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia utraty statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej - zgodnie z art. 30 ust. 3 tej ustawy.

W piśmie procesowym przesłanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie faksem z dnia [...] lutego 2004 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż podtrzymuje swoje stanowisko przedstawione w skardze z dnia [...] maja 2002 r. Ponadto uznał on, powołując się na cytowany wcześniej wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 maja 2000 r., iż Naczelny Sąd Administracyjny w przyjętej linii orzeczniczej podziela zarzut skargi kwestionujący dopuszczalność wydania decyzji stwierdzającej utratę statusu zakładu pracy chronionej z mocą wsteczną. Skarżący ponownie podniósł, iż - w jego ocenie - decyzja ta ma charakter konstytutywny, tak jak konstytutywna jest decyzja w sprawie przyznania takiego statusu. Uznał o, iż decyzje stwierdzające z mocą wsteczną utratę tych uprawnień grożą obciążeniem pracodawcy daleko idącym, sięgającym w skutkach wstecz ryzykiem negatywnych, nieraz nieprzewidzianych ocen jego działalności, dokonywanych przez organy administracji. Skarżący powołał się dodatkowo w swym piśmie procesowym na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r., sygn. akt K 45/01, OTK-A 2002/4/46, w którym Trybunał miał - w opinii skarżącego - podzielić stanowisko NSA wyrażone w cyt. orzeczeniu z dnia 25 maja 2000 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Skarżący wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu [...] maja 2002 r., a więc zgodnie z cytowanym przepisem ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga P. – C., G. Spółka Jawna z siedzibą w C. podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2002 r., Nr [...], nie narusza prawa.

Przedmiotowa decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności przepisów art. 7 kpa, art. 10 § 1 kpa, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 107 § 1 i 3 kpa w stopniu, jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynika sprawy.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy art. 28 ust. 1 pkt 2 i art. 30 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.

Bezwzględnym warunkiem uzyskania i posiadania statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej jest spełnienie wszystkich łącznie warunków określonych w art. 28 w/w ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r., w tym art. 28 ust. 1 pkt 2, zgodnie z którym to przepisem status pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej uzyskuje pracodawca, jeżeli obiekty i pomieszczenia użytkowane przez zakład pracy: odpowiadają przepisom i zasadom bezpieczeństwa i higieny pracy (pkt a) oraz uwzględniają potrzeby osób niepełnosprawnych w zakresie przystosowania stanowisk pracy, pomieszczeń higieniczno-sanitarnych i ciągów komunikacyjnych oraz spełniają wymagania dostępności do nich (pkt b).

W przypadku niespełniania tych lub pozostałych warunków określonych przepisem art. 28 lub 33 ust. 1 i 3 ustawy, wojewoda podejmuje decyzję stwierdzającą utratę przedmiotowego statusu z dniem, w którym pracodawca przestał spełniać w/w wymogi (vide: art. 30 ust. 3 cyt. ustawy z 1997 r.).

Bezsporne zdaniem Sądu jest w niniejszej sprawie to, iż organ I instancji wydając w dniu [...] stycznia 2002 r. decyzję pozbawiającą skarżącą spółkę jawną statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej, prawidłowo oparł się na ostatecznym i jednoznacznym postanowieniu Państwowej Inspekcji Pracy z dnia [...] września 2001 r.

Według Sądu należy uznać, iż z zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż w dniu [...] września 2001 r. skarżący przestał spełniać warunki, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy, zaś poczynione przez organ zarówno I, jak i II instancji ustalenia oraz dokonana przez te organy ocena ujawnionego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzą jakichkolwiek zastrzeżeń.

W ocenie Sądu podstawową kwestią podlegającą rozstrzygnięciu w niniejszym postępowaniu była problematyka charakteru prawnego decyzji wydanej przez Wojewodę Dolnośląskiego, jako organ I instancji, na podstawie art. 30 ust. 3 cyt. ustawy, a więc decyzji stwierdzającej utratę statusu zakładu pracy chronionej.

Po przeanalizowaniu postanowień wspomnianej ustawy, powołanego przez strony orzecznictwa sądowego, oraz uwzględnieniu materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, Sąd uznał, iż nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego - przedstawionym w toku postępowania administracyjnego, a następnie powtórzonym w skardze skierowanej do sądu administracyjnego, iż decyzja stwierdzająca utratę statusu pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej ma charakter konstytutywny.

Skład orzekający w niniejszej sprawie opowiedział się jednoznacznie za stanowiskiem zaprezentowanym w powołanym przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., III RN 2/01, OSNP 2002/21/512, w którym Sąd ten stwierdził, iż decyzja stwierdzająca utratę statusu zakładu pracy chronionej wywołuje skutek od dnia niespełniania wymaganych warunków (art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych).

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy całkowicie zgodzić się ze stwierdzeniem, iż użycie w przepisie art. 30 ust. 3 cyt. ustawy określenia, że organ wydaje "decyzję stwierdzającą" wyraźnie przemawia za deklaratoryjnym charakterem tej decyzji. Niewątpliwie pracodawca uzyskuje statut zakładu pracy chronionej na podstawie wydanej - w oparciu o przepis art. 30 ust. 1 w/w ustawy -decyzji przyznającej ten status, która ma charakter konstytutywny. Bezspornym jest w ocenie Sądu, iż skutki wynikające z decyzji konstytutywnej mogą być jednakże unicestwione decyzją deklaratoryjną, o ile są spełnione przesłanki przewidziane prawem. Zdaniem Sądu decyzja taka może pozbawić statusu zakładu pracy chronionej od dnia, w którym pracodawca przestał spełniać przesłanki wymagane prawem dla posiadania tego statusu.

Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując analizy zarzutów skargi sformułowanych przez skarżącego w świetle postanowień przepisu art. 30 ust. 3 cyt. ustawy, miał na względzie argumenty przedstawione przez skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 maja 2000 r.

W ocenie Sądu nie można podzielić poglądu, że pozbawienie pracodawcy statusu zakładu pracy chronionej ze skutkiem wstecznym narusza pewność obrotu prawnego i gospodarczego, albowiem - jak wynika z art. 30 ust. 4 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych -pracodawca jest zobowiązany do zawiadomienia organu administracji o każdej zmianie dotyczącej spełniania warunków i realizacji obowiązków, o których mowa w

art. 28 oraz art. 33 ust. 1 i 3 ustawy. Jeżeli tego nie uczyni, to musi ponosić konsekwencje wynikające z naruszenia przez niego prawa, gdyż - zdaniem Sądu - nie może on korzystać z przywilejów przysługujących zakładom pracy chronionej, jeżeli nie spełnia wymaganych prawem warunków.

Odnosząc się do powołanego przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2004 r. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r., sygn. akt K 45/01, OTK-A 2002, skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, iż przedmiotowe orzeczenie TK nie znajduje bezpośredniego zastosowania w niniejszej sprawie, a z jego sentencji oraz uzasadnienia w żaden sposób nie można wyciągnąć sformułowanego przez skarżącego wniosku, jakoby utrata statusu zakładu pracy chronionej miała skutek ex nunc, a nie ex tunc.

We wskazanym orzeczeniu Trybunał Konstytucyjny uznał, iż: po pierwsze - art. 1 pkt 8 w związku z art. 3 ustawy z dnia 20 listopada 1999 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 95, poz. 1100) w zakresie, w jakim zmienia zasady wyliczania kwoty podatku od towarów i usług podlegającej zwrotowi na rzecz zakładu pracy chronionej, przed upływem trzyletniego okresu, przewidzianego w art. 30 ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 listopada 1999 r. (Dz. U. Nr 123, poz. 776 i Nr 160, poz. 1082, z 1998 r. Nr 99, poz. 628, Nr 106, poz. 668, Nr 137, poz. 887, Nr 156, poz. 1019 i Nr 162, poz. 1118 i 1126 oraz z 1999 r. Nr 49, poz. 486 i Nr 90, poz. 1001) jest niezgodny z zasadą ochrony praw nabytych i zasadą ochrony interesów w toku, wyrażonymi w art. 2 Konstytucji, w zakresie, w jakim nie przewiduje regulacji przejściowych niezbędnych dla zapewnienia ochrony interesów prowadzących zakłady pracy chronionej, którzy - w zaufaniu do dotychczasowych przepisów - rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w ich zakładach, a po drugie - że art. 2 pkt 2 w związku z art. 4 ustawy z dnia 20 listopada 1999 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 95, poz. 1101) w zakresie, w jakim pozbawia przedsiębiorców prowadzących zakłady pracy chronionej przed upływem trzyletniego okresu przewidzianego w art. 30 ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o ; rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 listopada 1999 r. (Dz. U. Nr 123, poz. 776 i Nr 160, poz. 1082, z 1998 r. Nr 99, poz. 628, Nr 106, poz. 668, Nr 137, poz. 887, Nr 156, poz. 1019 i Nr 162, poz. 1118 i 1126 oraz z 1999 r. Nr 49, poz. 486 i Nr 90, poz. 1001), uprawnień określonych w art. 31 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 2 tegoż artykułu powołanej wyżej ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 listopada 1999 r., jest niezgodny z zasadą ochrony praw nabytych i zasadą ochrony interesów w toku, wyrażonymi w art. 2 Konstytucji, w zakresie, w jakim nie przewiduje regulacji przejściowych niezbędnych dla zapewnienia ochrony interesów prowadzących zakłady pracy chronionej, którzy - w zaufaniu do dotychczasowych przepisów - rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w ich zakładach.

W ocenie Sądu należy stanowczo podkreślić, iż wspomniany wyrok TK odnosi się wyłącznie do kwestii wprowadzania przez ustawodawcę niekorzystnych dla

przedsiębiorców zmian prawa podatkowego w trakcie trwania okresu, na jaki przedsiębiorcy ci uzyskali decyzję przyznającą status pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej. Zdaniem Sądu w żadnym fragmencie uzasadnienia w/w wyroku Trybunał Konstytucyjny nie odnosi się do problematyki będącej przedmiotem niniejszego postępowania oraz przedmiotem powołanych wcześniej orzeczeń - NSA z dnia 25 maja 2000 r. i Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r.

Niewątpliwie Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu swego wyroku dokonuje bardzo wnikliwej i wszechstronnej analizy znaczenia konstytucyjnej zasady zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, zasady ochrony praw nabytych, jak również zasady ochrony interesów w toku, jako fundamentalnych zasad zapewniających obywatelowi (w tym m.in. przedsiębiorcom) bezpieczeństwo prawne związane z pewnością prawa, jak również umożliwiających pewną przewidywalność działań organów państwa, a także prognozowanie działań własnych.

Sąd zgadza się w pełni z wieloma bardzo ważnymi argumentami zawartymi w uzasadnieniu powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, w tym m.in. ze stwierdzeniem, iż osoba prowadząca zakład pracy chronionej ma prawo oczekiwać, że w czasie obowiązywania decyzji przyznających status zakładu pracy chronionej, zakres praw i obowiązków składających się na ten status nie zostanie zmieniony na jej niekorzyść w sposób arbitralny. Niemniej tego zastrzeżenia Trybunału nie należy odnosić do sytuacji, jaka zaistniała w rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawie, albowiem ewidentnie odnosi się ono do niekonstytucyjnych zmian w prawie, w tym w szczególności w prawie podatkowym, a nie do decyzji administracyjnych, o których mowa w przepisie art. 30 ust. 3 w/w ustawy z 1997 r.

W niniejszej sprawie nie sposób przyjąć poglądu, iż Minister Pracy i Polityki Społecznej, a wcześniej Wojewoda [...] - wydając decyzję stwierdzającą z mocą wsteczną utratę statusu zakładu pracy chronionej, naruszyli prawnie chroniony interes skarżącego, albowiem skarżąca spółka jawna, jako profesjonalista, winna liczyć się z konsekwencjami nieprzestrzegania ścisłych norm wskazanych w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Zdaniem Sądu każdy podmiot, który uzyskał status, o którym mowa w art. 28 cyt. ustawy, winien na bieżąco, w sposób bardzo ostrożny i wszechstronny analizować warunki i proporcje zatrudnienia w swoim zakładzie, tak aby nie narazić się na konsekwencje wskazane w art. 30 ust. 3 ustawy, tym bardziej, że utrzymywanie w/w statusu wiąże się z wykorzystywaniem ulg przewidzianych m.in. w art. 31 i 32 ustawy. Sam ustawodawca niejako próbuje - w ocenie Sądu, uczulić w tym zakresie przedsiębiorców korzystających z przedmiotowego statusu, nakładając na nich obowiązki informacyjne wskazane w przepisie art. 30 ust. 4 omawianej ustawy. Sąd jest w pełni przekonany o tym, iż każdy pracodawca, który nie chce narazić się na wydanie decyzji stwierdzającej z mocą wsteczną utratę uprawnień z tytułu prowadzenia zakładu pracy chronionej, musi bardzo skrupulatnie przestrzegać norm wskazanych w ustawie, mając na względzie grożące mu niebezpieczeństwo obciążenia jego działalności negatywnymi skutkami finansowymi pozbawienia statusu zakładu pracy chronionej.

Zdaniem Sądu przedsiębiorca nie może korzystać z przywilejów przysługujących zakładom pracy chronionej, jeżeli nie spełnia wymaganych prawem warunków, albowiem właśnie korzystanie z nieuzasadnionych przywilejów należy

uznać za sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa (tak również: Sąd Najwyższy w uzasadnieniu cyt. wyroku z dnia 20 lutego 2002 r.).

Z uwagi na powyższe Sąd uznał, iż wydając w dniu [...] marca 2002 r. zaskarżoną decyzję Nr [...], Minister Pracy i Polityki Społecznej, jako organ właściwy, prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego wskazane w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r., utrzymując w mocy wcześniejszą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. wydaną na podstawie art. 30 ust. 3 ustawy, zaś organy administracji obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7 i art. 77 k.p.a), dokonując przy tym wszechstronnej jego oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, jak również przeprowadziły pełną analizę znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy.

Zdaniem Sądu należy przyjąć w związku z tym, iż skarga spółki P.- C., G. Spółka Jawna z siedzibą w C. nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.