Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 139/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6260 Statut
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Skarżony organ: Wojewoda

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska( spr.) Sędziowie: Maria Skwierzyńska Włodzimierz Zygmont Protokolant referent stażysta Barbara Dropek po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2004r. sprawy ze skargi Rady Miejskiej w Kobylinie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego z dnia 13 stycznia 2004r. nr PN/Ka.II-5-0911/12/2004 w przedmiocie statutu gminy o d d a l a s k a r g ę /-/ W. Zygmont /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ M. Skwierzyńska


UZASADNIENIE

Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda Wielkopolski stwierdził nieważność uchwały Nr XII/98/2003 Rady Miejskiej w Kobylinie z 05.12.2003r. w sprawie zmiany uchwały Nr IX/74/2003 Rady Miejskiej w Kobylinie z 29.08.2003r. w sprawie statutów jednostek pomocniczych Gminy Kobylin- ze względu na istotne naruszenie prawa. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Wojewoda Wielkopolski wskazał art. 91 ust. 1 i 3 oraz art. 98 ust. 1 ustawy z 08.03.1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.- Dz.U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zmian.).

W uzasadnieniu zaskarżonego aktu wyjaśnił, że z § 1 uchwały Nr XII/98/2003 wynika, że ponownie uchwalono zapis § 17 Statutu Osiedla w Kobylinie, stanowiącego załącznik nr 21 do uchwały Nr IX/74/2003 Rady Miejskiej w Kobylinie z 29.08.2003r. w sprawie statutów jednostek pomocniczych Gminy Kobylin, którego nieważność stwierdzono rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewody Wielkopolskiego z dnia 01.10.2003r. Nr PN/Ka II-5-0911/281/2003. Z kwestionowanego zapisu wynika, że Rada Osiedla wybiera Zarząd Osiedla. Stosownie do treści art. 37 ust. 4 zd. drugie ustawy o samorządzie gminnym, zarząd osiedla wybiera ogólne zebranie mieszkańców. W świetle powyższego, zdaniem organu nadzoru, zapis § 1 uchwały Nr XII/98/2003 Rady Miejskiej w Kobylinie z 05.12.2003r. jest sprzeczny z przepisem art. 37 ust. 4 zd. drugie ustawy o samorządzie gminnym, co stanowi istotne naruszenie prawa powodujące nieważność tej uchwały.

Ze skargą na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze wystąpiła Rada Miejska w Kobylinie. Zarzucając naruszenie prawa, tj. art. 37 ust. 1 w zw. z art. 37 ust. 4 ustawy z 08.03.1990r. o samorządzie gminnym oraz § 7 Statutu Osiedla, wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu.

W uzasadnieniu skargi Rada podniosła, że stwierdzając nieważność zapisu § 1 zaskarżonej uchwały, czyli § 17 Statutu Osiedla Wojewoda Wielkopolski nie wziął pod uwagę pozostałych zapisów Statutu, a w szczególności § 7 ust. 1 pkt. 1 Statutu. Stwierdziła też, że zastosowanie rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody spowodowałoby, że w Osiedlu działałyby dwa organy uchwałodawcze: jeden na podstawie art. 37 ust. 1- Rada Osiedla a drugi na podstawie art. 37 ust. 4- ogólne zebranie mieszkańców, zaś o tym, który organ jest organem uchwałodawczym decyduje Statut.

Statut Osiedla w Kobylinie zawiera postanowienie, że organem uchwałodawczym będzie Rada Osiedla i ona będzie wybierała Zarząd, a taka regulacja w ocenie skarżącej nie może prowadzić do wniosku, że zapis § 1 uchwały i § 17 Statutu są niezgodne z art. 37 ust. 1 w zw. z art. 37 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Powodów odrzucenia skargi organ nadzoru upatruje w tym, że rozstrzygnięciem nadzorczym z 13.01.2004r. stwierdził nieważność uchwały Nr XII/98/2003 Rady Miejskiej w Kobylinie z 05.12.2003r., które Gmina Kobylin zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W dniu 25.02.2004r. Sąd ten postanowieniem w sprawie o sygn. akt 3/II SA/Po 2475/03 odrzucił skargę Gminy Kobylin na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego z 01.10.2003r. Nr PN/Ka II-5-0911/281/2003. Wynika stąd, że gmina Kobylin wystąpiła ponownie ze skargą w sprawie, która była w toku w dniu złożenia tej skargi przez Gminę, co zdaniem Wojewody Wielkopolskiego kwalifikuje ta skargę do odrzucenia z mocy art. 58 § 1 pkt. 4 ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Odnosząc się do zarzutu skargi, że Wojewoda nie uwzględnił zapisu § 7 ust. 1 pkt. 1 Statutu Osiedla, że Rada Osiedla jest organem uchwałodawczym, Wojewoda stwierdził, że zarzut ten jest chybiony, ponieważ zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym Rada Osiedla posiada to uprawnienie z mocy samego prawa, bez potrzeby powtarzania tego zapisu w Statucie. Ponadto, zważywszy, że problem ten był już uregulowany uchwałą Nr IX/74/2003 z 29.08.2003r., podjęcie uchwały w tym samym przedmiocie przed orzeczeniem sądu jest w ocenie organu nadzoru niedopuszczalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga Rady Miejskiej w Kobylinie okazała się nieuzasadniona.

Na wstępie stwierdzić należy, iż przedmiotowa skarga nie podlegała odrzuceniu na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt. 4 ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270), albowiem dotyczyła ona rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Wielkopolskiego Nr PN/Ka II-5-0911-12/2004 z dnia 13.01.2004r. stwierdzającego nieważność uchwały Rady Miejskiej w Kobylinie z dnia 05.12.2003r., a sprawa o sygn. akt 3/ II SA/Po 2475/03 prowadzona przez tut. Sądem dotyczyła innego wcześniejszego aktu administracyjnego- rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Wielkopolskiego Nr PN/Ka II-5-0911/281/2003 stwierdzającego nieważność § 17 Statutu Osiedla w Kobylinie, stanowiącego załącznik nr 21 do uchwały Rady Miejskiej w Kobylinie z dnia 29.08.2003r. O tym, że niniejsza skarga nie dotyczyła sprawy będącej w toku pomiędzy tymi samymi stronami zadecydowało zatem kryterium formalne- skargi Rady Miejskiej w Kobylinie zostały bowiem wniesione do Sądu na skutek wydania dwóch odrębnych rozstrzygnięć nadzorczych Wojewody Wielkopolskiego, związanych z dwoma różnymi uchwałami Rady.

Odnosząc się natomiast do meritum sprawy Sąd uznał, iż Wojewoda Wielkopolski wydając zaskarżone rozstrzygniecie nadzorcze w trybie art. 91 ust. 1 i 3 z 08.03.1990r. o samorządzie gminnym ( tj. –Dz.U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zmian. ) prawidłowo orzekł o nieważności uchwały Rady Miejskiej w Kobylinie z dnia 05.12.2003r. ze względu na istotne naruszenie prawa.

Zgodnie bowiem z przepisem art. 37 ust. 1 powyższej ustawy organem uchwałodawczym w osiedlu jest rada, chyba, że statut osiedla ustali, iż organem takim jest ogólne zebranie mieszkańców ( art. 37 ust. 4 zd. pierwsze). Zarząd jest z kolei organem wykonawczym w osiedlu ( art. 37 ust. 2 ) i jest on wybierany zawsze przez ogólne zebranie mieszkańców, co wynika z kategorycznego brzmienia przepisu art. 37 ust. 4 zd. drugie, nie dopuszczającego żadnych wyjątków. Uprawnienie dotyczące wyboru zarządu osiedla przysługuje zatem wyłącznie ogólnemu zebraniu mieszkańców i to niezależnie od tego, czy na mocy statutu osiedla jest ono jednocześnie organem uchwałodawczym, czy też funkcje te spełnia rada osiedla.

Tym samym nie można zgodzić się z tezą skarżącej, iż konieczność dokonywania wyboru zarządu osiedla przez ogólne zebranie jego mieszkańców oznacza możliwość wystąpienia w obrębie struktury jednego osiedla dwóch organów uchwałodawczych ( tzn. Rady Osiedla i samego zebrania), albowiem w sytuacji, gdy organem uchwałodawczym jest z mocy ustawy Rada Osiedla , to jedynym uprawnieniem ogólnego zebrania mieszkańców jest wybór nowego zarządu osiedla. Kompetencja ta nie może zatem naruszyć sfery uprawnień przysługujących radzie osiedla jako organowi uchwałodawczemu.

Ponieważ postanowienia § 1 uchwały Rady Miejskiej w Kobylinie z dnia 05.12.2003r., dotyczące brzmienia § 17 Statutu Osiedla w Kobylinie, naruszyły w istotny sposób przepis art. 37 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, Wojewoda Wielkopolski prawidłowo orzekł o nieważności uchwały, wobec czego skarga- jako bezzasadna- podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 powyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

/-/ W. Zygmont /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ M. Skwierzyńska

za nieobecnego sędziego

( urlop)- M. Lorych-Olszanowska