Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1062/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 35
journal: Dz.U. 1998 nr 64 poz 414
law: Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej - t.j.
article: Art. 7, 77 par. 1, 80 i 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c", art. 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Dorota Dąbek AWSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 września 2008 r. nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z dnia [...] 1997 r. nr [...] wydaną przez Dyrektora Wojewódzkiego Zespołu Pomocy Społecznej na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2, art. 19 ust. 1 i 2, art. 35 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1993 r. Nr 13, poz. 60 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej), § 8 i § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 2 lutego 1993 r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. z 1993 r., nr 13, poz. 60), art. 104 k.p.a., porozumienia zawartego w dniu 22 maja 1996 r. pomiędzy Wojewodą a Dyrektorem Wojewódzkiego Zespołu Pomocy Społecznej (Dz. Urz. Woj. [...] Nr 8, poz. 47) - w pkt.1 A. B. został skierowany do Domu Pomocy Społecznej przy ul. [...] na pobyt okresowy - od 1 czerwca do 31 sierpnia 1997 r., a w pkt 2 ustalono opłatę za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w wysokości 70 % miesięcznego dochodu A. B., mającą być potrącaną przez właściwy odział ZUS z otrzymywanej przez niego renty.

W wyniku uwzględnienia w całości odwołania A. B. od powyższej decyzji - Dyrektor Wojewódzkiego Zespołu Pomocy Społecznej decyzją

z [...] 1997 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 132 k.p.a. zmienił decyzję z dnia [...] 1997 r. w pkt. 1 w ten sposób, że skierował A. B. do Domu Pomocy Społecznej przy ul. [...] na pobyt stały.

II.

Decyzją z dnia [...] 2002 r. nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działając z upoważnienia Prezydenta Miasta na podstawie art. 155 k.p.a. ustalił wysokość odpłatności mającej być ponoszoną przez A. B. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej stanowiącej w wysokości 70 % dochodu obliczonego zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej – aktualnie 330,70 zł miesięcznie.

III.

W dniu [...] 2004 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działając z upoważnienia Prezydenta Miasta wydał decyzję nr [...] na podstawie art. 104 i 163 k.p.a., art. 87 ust. 8 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz. 1966) w zw. z art. 54 ust. 1, art. 56 pkt 2, art. 59 ust. 1, art. 106 ust. 5, art. 155 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, którą zmienił ostateczną decyzję oznaczoną nr [...] (z dnia [...] 1997 r.) i ustalił, że od dnia 1 marca 2004 r. odpłatność A. B. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w wysokości 70 % miesięcznego jego dochodu będzie wynosić kwotę 322,09 zł miesięcznie.

IV.

Decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działając z upoważnienia Prezydenta Miasta zmienił decyzję nr [...] z dnia [...] 2004 r. i określił odpłatność A. B. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej z dniem 1 listopada 2005 r. w wysokości 70% jego miesięcznego dochodu na kwotę 362,71 zł miesięcznie.

V.

Decyzją z dnia [...] 2008 r. nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działając z upoważnienia Prezydenta Miasta zmienił ponownie decyzję nr [...] z dnia [...] 2004 r. (już zmienioną decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...]) na podstawie art. 104 i 163 k.p.a., art. 87 ust. 8 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz. 1966) w zw. art. 106 ust. 5, art. 155 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i ustalił, że odpłatność A. B. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej od 1 marca 2008 r. wynosić będzie 70% jego miesięcznego dochodu netto – aktualnie kwotę 457,81 zł miesięcznie.

Po rozpatrzeniu odwołania A. B. od powyższej decyzji

z dnia [...] 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2008 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że organ I instancji ustalając odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej, która ma wynosić do 70% dochodu wnioskodawcy, powinien w sposób należyty uzasadnić, co legło u podstaw orzeczenia maksymalnej kwoty za pobyt w domu pomocy społecznej tj. w wysokości. 70 % dochodu wnioskodawcy. Kolegium zwróciło uwagę, że wnioskodawca ma obciążone świadczenie emerytalne alimentami, cierpi na zły stan zdrowia i ponosi wydatki na leki, a tego organ I instancji nie uwzględnił.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy - Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działając z upoważnienia Prezydenta Miasta decyzją z dnia [...] 2008 r., znak: [...] zmienił z dniem [...] 2008 r. po raz kolejny decyzję nr [...] z dnia [...] 2004 r., zmienioną decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...] i ustalił, że odpłatność A. B. za pobyt w Domu Pomocy Społecznej wynosić będzie 70% jego miesięcznego dochodu netto – aktualnie kwotę 457,81 zł miesięcznie.

W jej uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że poczynił starania mające na celu pozyskanie dowodów mających zobrazować aktualną sytuację zdrowotną oraz materialną A. B. i w dniu 1 sierpnia 2008 r. zwrócił się do Dyrektora Domu Pomocy Społecznej dla Osób [...] przy ul. [...] o przeprowadzenie aktualizacji wywiadu środowiskowego z A. B., a nadto o dostarczenie: zaświadczeń lekarskich potwierdzających jego choroby, dokumentów potwierdzających wydatki ponoszone przez niego na leki oraz wykazu leków, jakie otrzymuje on jako pensjonariusz domu pomocy społecznej. W odpowiedzi w dniu 12 sierpnia 2008 r. uzyskał informację, że A. B. odmówił przeprowadzenia aktualizacji wywiadu. Nie wyraził też zgody na wykonanie kserokopii z dokumentacji historii jego choroby zawierającej wpisy lekarza I kontaktu i lekarzy specjalistów. Lekarz zastępujący w sytuacjach doraźnych lekarza I kontaktu na podstawie historii choroby A. B. sporządził wykaz leków, zleconych mu przez lekarza I kontaktu i lekarzy specjalistów. Na podstawie faktur pochodzących z działu księgowości domu pomocy społecznej przekazano analizę odpłatności wykupu leków dokonanych przez A. B., jak również przez dom pomocy społecznej. Poinformowano również, że A. B. samodzielnie dokonuje realizacji recept w różnych aptekach na terenie miasta często odmawiając zgody na zakup leków w aptece, która zaopatruje w leki dom pomocy społecznej. Z uwagi na to, że A. B. samodzielnie zażywa leki, trudno jest ustalić, które z nich są przyjmowane przez niego stale, a które doraźnie. Jednocześnie poinformowano, że często korzysta on z porad lekarzy specjalistów - na własne życzenie. W takich przypadkach korzysta ze środka transportu będącego w dyspozycji domu pomocy społecznej lub przedstawia księgowości rachunek za przejazd taksówką. Podczas wizyt u lekarzy w poradniach na terenie miasta zawsze korzysta z opieki wybranego przez siebie pracownika domu pomocy społecznej. Organ wskazał, że zgodnie z art. 155 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r., Nr 115, poz. 728) w stosunku do osób umieszczonych w domu pomocy społecznej na podstawie skierowania wydanego przed dniem 1 stycznia 2004 r., decyzje zmieniające decyzje o odpłatności i o skierowaniu do domu pomocy społecznej wydaje starosta właściwy ze względu na położenie domu. Jednocześnie - zgodnie z art. 87 ust. 8 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r., o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz. 1966), osoby przyjęte do domu pomocy społecznej przed dniem 1 stycznia 2004 r. oraz osoby posiadające skierowania do domu pomocy społecznej wydane przed dniem 1 stycznia 2004 r., ponoszą opłatę na dotychczasowych zasadach, tzn. w przypadku osoby pełnoletniej posiadającej własny dochód, miesięczna opłata za pobyt w domu pomocy społecznej wynosi 200 % kwoty 477 zł (tj. 954,- zł netto miesięcznie), przy czym opłata ta nie może być wyższa niż 70 % dochodu osoby przebywającej w domu pomocy społecznej. Jak wskazał organ, powyższe ustawowe zapisy miały zastosowanie przy ustaleniu odpłatność za pobyt A. B. w Domu Pomocy Społecznej na poziomie 70% jego dochodu netto (tj. aktualnie w wysokości 457,81 zł miesięcznie). Podniesiono, że A. B. odmawiając przeprowadzenia wywiadu środowiskowego oraz nie wyrażając zgody na wykonanie kserokopii historii choroby, odmówił tym samym współpracy z organem pomocy społecznej, a tym samym pozbawił się możliwości ubiegania się o zastosowanie ewentualnych ulg mających na celu obniżenie ponoszonej odpłatności za swój pobyt w domu pomocy społecznej. Z nadesłanej bowiem dokumentacji z domu pomocy społecznej, tj. faktury "pro forma" oraz analizy odpłatności z tytułu wykupu leków trudno jednoznacznie wnioskować, zdaniem organu, w jakiej faktycznie wysokości A. B. ponosi wydatki związane z leczeniem. Podkreślono jednocześnie, że A. B. nie zwrócił się do organu pomocy społecznej z wnioskiem o częściowe zwolnienie z odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Organ wskazał, że z zaświadczenia ZUS z dnia 16 czerwca 2008 r., znak: [...] wynika, iż od dnia 1 marca 2008 r. dochodem A. B. jest świadczenie emerytalne w wysokości 833,02 zł netto miesięcznie. Świadczenie to pomniejszone jest z tytułu zaległości alimentacyjnych o kwotę 179 zł miesięcznie - w myśl art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy (od dochodu odlicza się kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób). Tym samym dochód netto A. B. stanowi kwotę 654,02 zł netto miesięcznie, a 70% jego dochodu - kwotę 457,81 zł. Podniesiono, że stosownie do treści art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody m. in. w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony. Taka sytuacja zachodzi w tym wypadku. Zmiana wysokości dochodu powoduje konieczność zmiany decyzji w części dotyczącej wysokości odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Organ nie znalazł podstaw do zastosowania instytucji ewentualnego, częściowego zwolnienia z ponoszonej przez A. B. odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej i ustalił odpłatność z tytułu pobytu w domu pomocy społecznej na poziomie 70% jego dochodu. Podkreślił, że tak ustalona opłata w decyzji ulegać będzie zmianie wraz ze zmianą wysokości kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej oraz dochodu A. B. Nadmieniono, że aktualnie pełny koszt pobytu w Domu Pomocy Społecznej dla Osób [...] przy ul. [...] wynosi 2.381,44 zł miesięcznie. A. B. ponosi opłatę w wysokości 457,81 zł miesięcznie, natomiast pozostała część pokrywana jest z dotacji budżetu państwa. W uzasadnieniu wskazano, iż - zgodnie z treścią art. 58 ustawy o pomocy społecznej - wydatki związane z zapewnieniem całodobowej opieki mieszkańcom oraz zaspokajaniem ich niezbędnych potrzeb bytowych i społecznych w całości pokrywa dom pomocy społecznej. Dom pomocy społecznej umożliwia i organizuje mieszkańcom pomoc w korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych przysługującym im na podstawie odrębnych przepisów, a także pokrywa opłaty ryczałtowe i częściową odpłatność do wysokości limitu ceny, przewidziane w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia i może pokryć wydatki ponoszone na niezbędne usługi pielęgnacyjne w zakresie wykraczającym poza uprawnienia wynikające z przepisów o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ.

Odwołanie od tej decyzji wniósł A. B., który nie zgodził się z twierdzeniem organu, że odmówił przeprowadzenia wywiadu środowiskowego Wskazał, że wywiad miał być przeprowadzony z jego rodziną, na co ze względu na zły stan zdrowia nie wyraził na to zgody, a domagał się przeprowadzenia tego wywiadu w jego miejscu zamieszkania. Podniósł, iż prosił, aby skontrolowano jego badania, wykazano wizyty u kardiologa. Nadmienił, że ma wyciętą jedną nerkę. Zaznaczył, że skoro wszelkie dokumentacje medyczne ma oddziałowa, a on nie ma do nich dostępu, to tym samym nie mógł odmówić ich zweryfikowania, a nadto stwierdził, że przekazał faktury za leki, ale nie wzięto ich pod uwagę

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło tego odwołania i decyzją z 11 września 2008 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że przeprowadzone postępowanie dodatkowe oraz uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełniają wymogi przewidziane przez przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 107 k.p.a. Odnosząc się zaś do meritum sprawy Kolegium stwierdziło, że odpłatność za pobyt A. B. w domu pomocy społecznej została ustalona zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa. Kolegium wskazało, że organ l instancji w uzasadnieniu swojej decyzji przedstawił zasady, na jakich ustalił odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej dla skarżącego i w sposób należyty je uzasadnił. Organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 64 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej osoby wnoszące opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej można zwolnić z tej opłaty częściowo lub całkowicie, na ich wniosek, jeżeli występują uzasadnione okoliczności, a zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych. Zdaniem Kolegium, z zebranego w aktach materiału dowodowego, wynika, że odwołujący się jest osobą, która ponosi dodatkowe koszty związane z leczeniem, a także przyjmuje liczne leki. Zgodnie z treścią art. 64 pkt 2 ustawy może on ubiegać się o częściowe lub całkowite zwolnienie z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej i uzyskać je, o ile wykaże istnienie okoliczności przewidzianych przez wskazany wyżej przepis prawa. Do okoliczności tych między innymi zaliczyć należy długotrwałą chorobę. W sytuacji, gdyby odwołujący się uważał, że ponoszone przez niego koszty pobytu w domu pomocy społecznej są za wysokie, powinien złożyć stosowny wniosek o zwolnienie go z nich całkowicie lub częściowo, uzasadniając go tak, aby organ mógł podjąć decyzję przewidzianą przez przepis art. 64 ustawy o pomocy społecznej i w takim wypadku do wniosku powinien także przedstawić wszelkie dokumenty popierające wniosek, które stanowiłyby podstawę dla organu do wydania decyzji, a następnie ewentualnej jej weryfikacji w postępowaniu odwoławczym. Organ II instancji podkreślił jednakże, że tego rodzaju wniosek winien być rozpatrzony w odrębnym postępowaniu. Postępowanie, które toczy się w niniejszej sprawie dotyczy jedynie weryfikacji odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej związanej ze zmianą wysokości dochodu pensjonariusza wynikającą z waloryzacji otrzymywanego przez niego świadczenia emerytalnego. Skoro organ l instancji wydając decyzję w niniejszej sprawie oparł się na obowiązujących w tej materii przepisach i w sposób należyty ją uzasadnił, to – zdaniem Kolegium - brak było podstaw do wzruszenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji.

Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Krakowie wniósł A. B. Zaakcentował w jej treści kwestie związane

z jego złym stanem zdrowia i podniósł, że w jego ocenie został potraktowany przy ustaleniu odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej tak jak osoby, które takich jak on dolegliwości nie mają. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uwzględnienie okoliczności jego stanu zdrowia oraz obniżenie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej.

W odpowiedzi na tę skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny ocenia więc jedynie zgodność decyzji z przepisami prawa.

W rozpatrywanej sprawie przeprowadzona pod tym względem kontrola zaskarżonej decyzji jak i decyzji jej poprzedzającej wykazała, że akty administracyjne organów obu instancji nie odpowiadają prawu.

Zdaniem Sądu - wbrew stanowisku Kolegium, organ I instancji nie uzasadnił w sposób należyty, z jakich powodów ustalił odpłatność z tytułu przebywania skarżącego w domu pomocy społecznej w wysokości stanowiącej 70% jego dochodu.

Wobec treści art. 87 ust. 8 ustawy jest poza wszelką wątpliwością, że osoby przyjęte do domu pomocy społecznej przed dniem 1 stycznia 2004 r. oraz osoby posiadające skierowanie do takiego domu, wydane przed 1 stycznia 2004 r. ponoszą opłatę na dotychczasowych warunkach. Zgodnie więc z art. 35 ustawy z 29 listopada 1960 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm., zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej), miesięczną opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej osoby pełnoletniej posiadającej dochód ustala się w wysokości 200 % kwoty określonej w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy, opłata ta nie może być jednak wyższa niż 70 % dochodu osoby przebywającej w domu pomocy społecznej. Taka treść przepisu wskazuje, że w kwestii ustalenia opłaty za pobyt

w domu pomocy społecznej pozostawiono organom administracji publicznej dużą swobodę. Ustawodawca zakreślił górną granicę opłaty, która nie może przekraczać 70 % dochodu mieszkańca. Drugą granicę obciążeń wyznacza art. 60 ustawy

o pomocy społecznej, w myśl którego odpłatność za pobyt nie może przekroczyć średniego miesięcznego kosztu utrzymania w domu pomocy społecznej. Przez średni miesięczny koszt utrzymania w domu pomocy społecznej rozumieć należy kwotę rocznych kosztów działalności domu wynikającą z utrzymania mieszkańców z roku poprzedniego, bez kosztów inwestycyjnych, wydatków bieżących na remonty i zakupy związane z realizacją programu naprawczego, powiększoną

o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem przyjęty w ustawie budżetowej za dany rok kalendarzowy, podzieloną przez liczbę miejsc ustaloną jako sumę rzeczywistej liczby mieszkańców

w poszczególnych miesiącach roku poprzedniego w tym domu. Średni koszt utrzymania mieszkańca jest ogłaszany przez jednostkę samorządu terytorialnego

w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Ostatecznie więc kwoty wnoszone przez pensjonariuszy są zróżnicowane ze względu na różne dochody mieszkańców domów pomocy społecznej oraz z uwagi na możliwość ustalenia opłaty na poziomie niższym niż 70 % dochodu (por. I. Sierpowska w Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz. Wolters Kluwer Polska 2007 r., s. 236).

Zgodzić się należy ze stanowiskiem Kolegium, że organ I instancji przedstawił prawidłowo przepisy, które winny mieć w tym przypadku zastosowanie oraz sposób ustalenia dochodu i samej opłaty za pobyt skarżącego w domu pomocy społecznej. Organ ten prawidłowo przyjął, że dochód stanowi przychód pomniejszony o kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób, co zresztą wynika z treści art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej. W żadnej jednak mierze – zdaniem Sądu – organy obu instancji nie wyjaśniły w uzasadnieniach, z jakim powodów skarżący powinien ponosić odpłatność z tego tytułu w maksymalnej wysokości, tj. w wysokości 70 % jego dochodu. Nie można uznać, w ocenie Sądu, aby uzasadnieniem tego były argumenty związane z brakiem współpracy skarżącego z organami pomocy społecznej, skoro nie dotykają one wysokości orzeczonej przez organ pomocy społecznej opłaty lecz ewentualnych zwolnień z tej kwoty. Nie jest wiadomym też średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca domu pomocy społecznej, a co za tym idzie, czy 70 % dochodu A. B. przekracza ten koszt, czy też nie. Gdyby zatem 70 % dochodu skarżącego przekraczało ten koszt, opłata powinna być obniżona.

Zdaniem Sądu, w odróżnieniu do stanowiska Kolegium, wobec braku uzasadnienia orzeczenia wysokości opłaty za pobyt skarżącego w domu pomocy społecznej w jej maksymalnej wysokości (70 % jego dochodu) - doszło tym samym do naruszenia nie tylko art. 107 § 3 k.p.a., który taki obowiązek na organy nakłada, ale także artykułów: 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. obligujących organy administracji do wnikliwego rozpatrzenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, i to do naruszenia w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zwrócić przy tym należy uwagę także na kwestie związane z aspektem proceduralnym zmiany lub uchylenia decyzji w wyniku zmiany sytuacji dochodowej skarżącego. Istotnie, art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej w związku z treścią art. 163 k.p.a. odsyłającego doń, daje taką możliwość, ale jeżeli dochodzi do zmiany lub uchylenia decyzji w tym trybie, to winno to dotyczyć tej decyzji, która pozostaje

w obrocie prawnym.

Nie sposób nie zauważyć, że po pierwsze: decyzją pozostająca w obrocie prawnym jest w dalszym ciągu decyzja z [...] 2002 r., znak: [...] nie zmieniona przez żadną kolejną decyzję. Po drugie: w treści art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, jest mowa dwóch decyzjach - o wydaniu decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej i o decyzji ustalającej opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej. Wynika z tego, że akcie administracyjnym z [...] 1997 r. nr [...] zawarte zostały de facto dwie odrębne decyzje.

Przy ponownym rozpoznania sprawy organy orzekające będą zobligowane do uzasadnienia powodów orzeczenia ustalonej opłaty za pobyt

w domu pomocy społecznej w określonej wysokości stosunkowej, jak i mieć na uwadze wyżej wskazane uwagi dotyczące kwestii zmiany lub uchylenia decyzji na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej w zw. z art. 163 k.p.a.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. orzekł - jak w punkcie I wyroku, a z uwagi na treść art. 152 p.p.s.a - jak w punkcie II wyroku.