Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 996/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 235
journal: Dz.U. 2016 poz 1666
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - tekst jednolity
article: Art. 5  pkt 4a i art. 12  ust. 2  pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1261
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jedn.
article: Par. 8 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 996/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Hanna Knysiak-Sudyka, Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.), WSA Ewa Michna, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2019 r., przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie Grażyny Mosoń-Wąsik, sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), art. 235 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, z późn. zm.) przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej Dz. U. z 2017 r. poz. 1261) po rozpoznaniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u J. D. nie stwierdził choroby zawodowej - choroby wywołanej działaniem promieniowania jonizującego wymienionej w poz. 16 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

W uzasadnieniu organ podał, że po przeprowadzonej ocenie narażenia zawodowego ustalił, że skarżący był zatrudniony na stanowiskach, gdzie nie był narażony na promieniowanie jonizujące, z wyjątkiem zatrudnienia w okresie od 30 maja 1974 r. do 31 marca 1978 r., w którym pracował jako elektromechanik - konserwator skomplikowanych maszyn i urządzeń w Wyższej Szkole [...] w K. W trakcie wykonywania czynności narażony był na działanie promieniowania jonizującego, wyposażony był w środki ochrony indywidualnej (fartuch ochronny z ołowiem, kombinezon, rękawice ochronne). Ponadto dorywczo praca polegała na naprawie sprzętu radiowo-telewizyjnego. Następnie Powiatowy Inspektor Sanitarny wskazał, że swoją decyzję oparł na orzeczeniu lekarskim nr [...] wystawionym przez Ośrodek Medycyny Pracy, w którym ustalono brak podstaw do rozpoznania choroby wywołanej działaniem promieniowania jonizującego. W uzasadnieniu tej opinii podano, iż w ramach postępowania diagnostycznego wykonano badanie ogólnolekarskie, badanie okulistyczne, badanie dermatologiczne, badania laboratoryjne. Organ wskazał też, że strona korzystając ze swoich praw odwołała się od orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą I stopnia do jednostki orzeczniczej II stopnia. W trybie odwoławczym J. D. został skierowany na ponowne badania do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, który wydał w dniu 29 września 2017 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby wywołanej działaniem promieniowania jonizującego.

Organ wskazał, iż zebrany materiał dowodowy, a w szczególności orzeczenie lekarskie Nr [...] wydane przez Ośrodek Medycyny Pracy oraz Nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wywołanej działaniem promieniowania jonizującego, pomimo niewykluczenia w formularzu oceny narażenia zawodowego, pracy w ekspozycji na promieniowanie jonizujące, nie dał podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu u J. D. choroby zawodowej.

W odwołaniu J. D. nie zgodził się z ww. rozstrzygnięciem oraz wskazał, że ma rentę przyznaną przez komisję lekarską ZUS na chorobę popromienną, którą nabył się pracując w Wyższej Szkole [...] w K przy urządzeniach radioaktywnych i promieniotwórczych.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 7 sierpnia 2018 r. nr. [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w związku z art. 5 punkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1261 z późn. zm.) oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367), utrzymał ww. decyzję w mocy.

Organ II instancji wskazał, że jednostki orzecznicze zarówno I, jak i II szczebla diagnostycznego orzekły o braku podstaw do stwierdzenia u J. D. chorób wymienionych w poz. 16 wykazu chorób zawodowych ponieważ przeprowadzone badania nie wykazały żadnych chorób związanych z ewentualnym narażeniem na promieniowanie jonizujące.

Organ podniósł również, że w trakcie postępowania odwoławczego pismem z dnia 22 stycznia 2018 r. wezwał J. D. do przedłożenia dokumentów medycznych dotyczących postępowania w sprawie przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazanej w odwołaniu, w celu przedłożenia jej jednostkom orzeczniczym. Obydwie jednostki orzecznicze wydały opinię uzupełniającą. Dostarczona dokumentacja w ocenie Ośrodka Medycyny Pracy nie wniosła nowych informacji dotyczących rozpatrywanych schorzeń zawodowych, w związku z czym pozostawała bez wpływu na treść wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich. Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, po analizie przedłożonej dokumentacji, nie znalazł postaw do weryfikacji wydanego w sprawie orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

J. D. złożył skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zarzucając, iż decyzja narusza przepisy postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że objawy chorób wywołanych działaniem promieniowania jonizującego nie zaistniały w okresie pracy w narażeniu bądź w okresach, w których wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej. Według skarżącego powyższe uchybienia skutkowały bezpodstawnym utrzymaniem decyzji organu I instancji w mocy. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej je decyzji organu I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów na rzecz skarżącego od organu według norm przepisanych oraz o przyznanie mu prawa pomocy.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, iż postępowanie diagnostyczno-orzecznicze prowadziły jednostki orzecznicze I i II szczebla orzeczniczego właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Ośrodek Medycyny Pracy i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, wydając w sprawach orzeczenia lekarskie, w których w zakresie choroby wywołanej działaniem promieniowania jonizującego - pozycja 16 wykazu chorób zawodowych orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby wywołanej działaniem promieniowania jonizującego. Stwierdziły, że po dokonaniu niezbędnych badań nie znaleziono objawów sugerujących chorobę wywołaną działaniem promieniowania jonizującego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonego aktu prawnego, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, stwierdzić należy, że skarga nie jest zasadna.

Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym zdefiniowanym w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którym za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Organy prawidłowo podniosły, że nie mogły orzec o stwierdzeniu choroby zawodowej wbrew orzeczeniom lekarskim oraz znajdującemu się w sprawie materiałowi dowodowemu. Organ administracyjny nie może zatem stwierdzić u strony choroby zawodowej, jeżeli z orzeczeń lekarskich wynika, iż brak jest podstaw do stwierdzenia takiej choroby. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mają prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia, nie mają prawa również podważać zasadności przeprowadzonych badań lekarskich, które zostały przeprowadzone we właściwych do tego jednostkach orzeczniczych oraz przez uprawnionych do orzekania lekarzy orzeczników. Orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. W nin. sprawie, zdaniem Sądu, brak dowodów, ze względu na które organy mogłyby żądać uzupełnienia wydanych orzeczeń lekarskich, czy wyjaśnienia jakiś wątpliwych kwestii.

Podstawą zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej były orzeczenia lekarskie I i II stopnia: Ośrodka Medycyny Pracy oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego oraz opinie uzupełniające tych jednostek wydane po zapoznaniu się z dokumentacją medyczną zgromadzoną na potrzeby świadczenia rentowego. W ww. orzeczeniach i opiniach jednoznacznie stwierdzono brak podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy, wymienionej w poz. 16 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych.

Ośrodek Medycyny Pracy podniósł, że w badaniu dermatologicznym nie stwierdzono u skarżącego zmian na skórze o charakterze popromiennego zapalenia skóry. W badaniu okulistycznym nie stwierdzono w obrębie soczewek zmian o charakterze zaćmy popromiennej, a w badaniach laboratoryjnych nie stwierdzono cech przewlekłego uszkodzenia szpiku. Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego nie zaobserwował na skórze żadnych zmian patologicznych, badania laboratoryjne nie wskazały na przewlekłe uszkodzenie szpiku kostnego, a konsultacja okulistyczna wykluczyła istnienie zaćmy popromiennej, w obrębie soczewek nie stwierdzono zmian zaćmowych.

W skardze skarżący ograniczył się jedynie do kwestionowania stanowiska organów. Nie wskazał jednak ani jednego dokumentu, z którego mogły by wynikać inne okoliczności, niż te które przedstawiły organy, jak również jednostki medyczne. Sąd również nie znalazł dokumentu, z którego wynikać by mogło, że w okresie pracy zawodowej, czy w okresach czasu podanych w poz. 16 wykazu chorób zawodowych od jej zaprzestania, skarżący zgłaszał którąkolwiek chorobę ujętą w poz. 16 tego wykazu. Z dokumentacji medycznej dostarczonej przez skarżącego nie wynika, aby rozpoznano u niego i leczono jakąkolwiek chorobę wywołaną działaniem promieniowania jonizującego, tj. ostrą chorobę popromienną uogólnioną po napromieniowaniu całego ciała lub przeważającej jego części, ostrą chorobę popromienną o charakterze zmian zapalnych lub zapalno-martwiczych skóry i tkanki podskórnej, przewlekłe popromienne zapalenie skóry czy też przewlekłe uszkodzenie szpiku kostnego.

Zdaniem Sądu, organy I i II instancji podjęły w ramach postępowania wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i na podstawie całego zebranego materiału dowodowego dokonały jego prawidłowej oceny oraz wydały prawidłowe rozstrzygnięcia, ustosunkowując się do wszystkich zarzutów i twierdzeń skarżącego.

Organy ustaliły stanowiska pracy, jakie zajmował J. D., w okresie od 1 czerwca 1968 r. do 30 września 2003 r. oraz stwierdziły, że z uwagi na brak potwierdzenia rozpoznania u badanego chorób wymienionych w punkcie 16 wykazu chorób zawodowych nie ma podstaw do rozpoznania zgłoszonej choroby zawodowej. Odmawiając stwierdzenia choroby zawodowej wyjaśniono, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie warunki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej, tj.:

• choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych;

• choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy

• wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

W związku z powyższym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie wyżej powołanego art. 145 p.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w wypadku naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z uwzględnieniem wymogów z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonego aktu sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ pozwala zapoznać się z dokonanymi ustaleniami faktycznymi, mającymi zastosowanie przepisami prawa, a także motywami podjętych przez organ rozstrzygnięć.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.