Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 114/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi E. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 114/13

UZASADNIENIE

I. Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] Burmistrz G. (dalej "Burmistrz"), działając na podstawie art. 71 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1, art. 72 ust. 1, art. 75 ust. 1, pkt 4, art. 82, art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r., nr 199, poz. 1227), dalej "ustawy ocenowej", określił środowiskowe uwarunkowania zgody dla przedsięwzięcia, polegającego na budowie zakładu przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (dalej "przedsięwzięcie") dla firmy T. w G. przy ul. [...] (dalej "inwestor").

II. E. (dalej "Stowarzyszenie") wniosło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej "SKO") odwołanie od decyzji Burmistrza.

III. Rozpatrzywszy odwołanie od decyzji Burmistrza decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...] (dalej "zaskarżona decyzja"), SKO utrzymało decyzję Burmistrza w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia odwoławczego SKO wskazało, że planowane przedsięwzięcie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, które w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagało sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. W ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływanie między wymienionymi elementami, a także możliwości zapobiegania oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa wyłącznie wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, aby zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Mimo tego rodzaju funkcji decyzji środowiskowej, poprzedzająca jej wydanie ocena oddziaływania na środowisko musi mieć charakter kompleksowy, pozwalający organowi na zdobycie pełnej wiedzy odnośnie skutków środowiskowych przedmiotowego przedsięwzięcia, właśnie z uwagi na związane nią innego organu.

W ocenie SKO organ pierwszej instancji wziął pod uwagę wyniki uzgodnień, o których mowa w art.77 ust.1 ustawy ocenowej, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu na środowisko oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa.

Z treści sporządzonego raportu, dotyczącego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że projektowana inwestycja nie będzie stwarzać znacznych zagrożeń dla środowiska, w tym dla zdrowia i życia ludzi, pod warunkiem prawidłowej eksploatacji oraz zastosowania zalecanych w raporcie rozwiązań technicznych i określonych postanowieniem uzgadniającym warunków realizacji przedsięwzięcia. Raport zawiera szczegółowy opis urządzenia oraz jego umiejscowienie, opis środowiska przyrodniczego w otoczeniu planowanej inwestycji.

SKO podkreśliło, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa warunki realizacji przedsięwzięcia, zobowiązując inwestora do zachowania określonych wymogów, tak aby zminimalizować wpływ tego przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta uwzględnia również wszystkie warunki realizacji przedsięwzięcia, wskazane w wydanym postanowieniu przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej "PPIS") i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej "RDOŚ"). W ocenie SKO realizacja przedsięwzięcia zgodnie z wytycznymi decyzjami oraz przy założonych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko rozwiązaniach minimalizujących negatywne oddziaływania, nie powinna powodować zagrożenia dla środowiska naturalnego.

Odnosząc się do odwołania złożonego przez Stowarzyszenie, SKO wskazało, że w przedmiotowej sprawie została w sposób prawidłowy przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Podkreślono, iż przeprowadzenie przedmiotowego postępowania w terminie przewidzianym przepisami postępowania administracyjnego, w żadnym wypadku nie może świadczyć o nierzetelności przeprowadzonego postępowania bądź o przeprowadzeniu go w sposób niepełny.

W ocenie SKO nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art.77 ust.1 ustawy ocenowej. Zwrócono uwagę na fakt, iż w toku postępowania raport został przedstawiony do zaopiniowania Dyrektorowi Ochrony Środowiska w W. i wbrew twierdzeniu Stowarzyszenia, był on na wezwanie tego organu uzupełniony, a po uzupełnieniu realizacja planowanego przedsięwzięcia została przez ten organ uzgodniona.

SKO podniosło dalej, że w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy ocenowej. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy wyroku z dnia 28 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność paragrafu 24 punkt 3 lit. e uchwały Rady Miejskiej w G. z dn. [...] czerwca 2010 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części terenu G. jednostka "E". Wyrok ten stał się prawomocny w dniu 18 września 2012 r. Stwierdzenie nieważności powyższego paragrafu planu, na który to zapis planu powoływało się Stowarzyszenie ma skutek ex tunc, a to oznacza, że zapis taki został wyeliminowany z mocą wsteczną.

SKO nie dopatrzyło się również naruszenia pozostałych wskazanych w odwołaniu zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Podkreślono, że decyzja organu pierwszej instancji zawiera wymienione w art. 107 § 1 k.p.a. elementy, a nie wskazanie wykazu wszystkich stron postępowania w samej decyzji, w sytuacji, gdy w aktach znajduje się rozdzielnik stron prowadzonego postępowania, nie może stanowić podstawy do jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem SKO, nie zostały również naruszone przepisy art.77 § 1, art.8 i art.10 k.p.a. Strony zostały prawidłowo poinformowane o czynnościach podejmowanych w toku postępowania.

IV. Stowarzyszenie wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") skargę na decyzję SKO z dnia [...] października 2012 r.

Skarga zarzuca zaskarżonej decyzji naruszenie następujących przepisów prawa:

1) art. 59 ust. 2 ustawy ocenowej poprzez nieprzeprowadzenie pełnej procedury oceny oddziaływania na środowisko;

2) art. 66 ustawy ocenowej poprzez uzgodnienie przedmiotowego przedsięwzięcia w oparciu o wadliwy i niezweryfikowany merytorycznie raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który jest niepełny, wzajemnie sprzeczny oraz zawiera braki prowadzące do dyskwalifikacji przeprowadzonych analiz środowiskowych;

3) art. 77 ust. 1 ustawy ocenowej poprzez brak weryfikacji przez organ pierwszej instancji stanowisk współdziałających organów, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G.;

4) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie rozpatrzenie przez organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności brak wskazania, że niektóre z przedmiotowych nieruchomości (w szczególności działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...]) nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przywołanym w uzasadnieniu decyzji;

5) art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie Stowarzyszeniu oraz okolicznym mieszkańcom, wzięcia udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie (m.in. uniemożliwienie zajęcia stanowiska wobec uzgodnień dokonanych z właściwymi organami).

Uzasadniając zarzuty skargi, Stowarzyszenie wskazało w szczególności, co następuje:

Wydając zaskarżoną decyzję, SKO wzięło po uwagę wyłącznie zarzuty i twierdzenia powołane w odwołaniu z dnia 13 lipca 2011 r., w którym wskazano na szereg istotnych wad, nieprawidłowości i naruszeń przy sporządzaniu raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko oraz dokonywanych uzgodnieniach. W dacie składania odwołania Stowarzyszenie nie miało możliwości ustosunkowania się do treści raportu, gdyż Burmistrz przekazał Stowarzyszeniu jedynie pierwotną wersje dokumentacji, a zatem Stowarzyszenie nie miało pełnej wiedzy o treści zmienionego raportu i nowych okolicznościach faktycznych.

Obowiązkiem Burmistrza było ponowne przeprowadzenie niezbędnych konsultacji społecznych i wyznaczenie rozprawy administracyjnej z udziałem stron. Fakt braku ponownych konsultacji społecznych stanowi ewidentne naruszenie powołanych w odwołaniu i w skardze przepisów prawa, co znajduje potwierdzenie w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych, np. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2011 r. II SA/Gd 312/11 oraz wyrok WSA w Lublinie z dnia 7 czerwca 2011 r. II SA/Lu 160/11.

O lekceważeniu elementarnych przepisów prawa i wymogów procedury administracyjnej świadczył też fakt wydania zaskarżonej decyzji Burmistrza z naruszeniem obowiązującego w tym czasie planu miejscowego i wynikającego z niego zakazu lokowania tego rodzaju inwestycji na terenie objętym wnioskami inwestora.

Dalej przywołano w skardze, podniesione już w toku postępowania odwoławczego zarzuty, dotyczące raportu o oddziaływaniu na środowisko, odwołujące się m.in. do:

- nieprzedstawienia w sposób wystarczający wariantów technologicznych realizacji inwestycji, jak i wariantów lokalizacyjnych, co nie pozwala na właściwe określenie oddziaływania na środowisko i jest sprzeczne z wymaganiami obligatoryjnymi stawianymi raportom,

- podania w uzupełnieniu do raportu wyłącznie jednego wariantu alternatywnej lokalizacji, nie przedstawiono wariantu alternatywnego technologicznie,

- wprowadzenia w błąd organu, poprzez podanie przez inwestora niezgodnie z prawdą, że inwestycja w G. będzie prowadzona w istniejących halach, w związku z czym jest to rozwiązanie lepsze i rozsądniejsze technologicznie, podczas, gdy dla celów instalacji planowanej w G. musiała zostać wybudowana nowa hala

- przeoczenia przez organ informacji zawartej na str. 72 raportu, gdzie podano, że planowany zakład będzie pracować w systemie dwuzmianowym, a inwestor nie uwzględnił pracy trzyzmianowej w analizach emisji i hałasu. W decyzji środowiskowej powinno być określone w jakich godzinach będzie pracować zakład,

- zaskarżona decyzja zawierała jedynie mało istotne ograniczenia dotyczące prac uciążliwych akustycznie; ograniczając pracę zakładu do dni powszednich - od poniedziałku do piątku – pominięto okoliczność, że transportowanie odpadów może być prowadzone we wszystkich dniach tygodnia w godzinach od 6.00 do 22.00.

- z treści decyzji wynika, że czynności związane z emisją zanieczyszczeń mogą być wykonywane 24 godziny na dobę, bez żadnych ograniczeń co do emisji zanieczyszczeń i czynników szkodliwych. W porze nocnej wyłączono jedynie prace uciążliwe akustycznie,

- inwestor w żaden sposób nie dochował obowiązku otwartości postępowania i informowania społeczeństwa o planowanym zamierzeniu inwestycyjnym. W raporcie (w tym w całym rozdziale 16) brak jest jakichkolwiek informacji o przeprowadzaniu przez inwestora jakichkolwiek akcji informacyjno-wyjaśniających i sposobie komunikowania się ze społeczeństwem w sprawach występowania środowiskowych zagrożeń związanych z planowana inwestycją,

- niezgodne z prawdą określenia w rozdziale 4.5. i 4.6. raportu, że proces jest bezemisyjny,

- pominięciu przy obliczaniu wskaźników hałasu, że hale w których przetwarzane są odpady są wentylowane (wentylacja mechaniczna),

- pominięciu aspektu dotyczącego wystąpienia sytuacji awaryjnych i związanych z tym zagrożeń. W przypadku instalacji do przetwarzania sprzętu chłodniczego konieczne jest zastosowanie specjalnej instalacji z ciekłym azotem do neutralizacji stężeń wybuchowych i zmniejszenia ryzyka pożaru tej instalacji.

- pominięciu w rozdziale 9 raportu, który jest kluczowy z punktu widzenia oddziaływania na środowisko wpływu planowanej inwestycji na wody gruntowe i powierzchniowe,

- w aspekcie związanym z oddziaływaniem na krajobraz pominięto fakt, że planuje się budowę hali znacznie górującej nad otaczającymi budynkami,

- pominięciu analizy rozprzestrzeniania zanieczyszczeń w powietrzu z procesów technologicznych i hal, jak również emisji rozproszonej pochodzącej ze źródeł transportu,

- w rozdziale 18 raportu analiza zastosowanych w zakładzie rozwiązań z technologiami BAT nie została w ogóle wykonana. Nie przedstawiono żadnych danych co do stosowanych obecnie najlepszych dostępnych technologii przetwarzania i utylizacji odpadów jak również pominięto informacje, jakie instalacje i technologie zamierza stosować inwestor. We wniosku w sposób niewystarczający zostały przedstawione również technologie przetwarzania - z tego względu nie można w ogóle stwierdzić czy zakład odpowiada technologiom BAT.

Zdaniem Stowarzyszenia, w świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że ocena oddziaływania na środowisko faktycznie nie została przeprowadzona.

W skardze podniesiono dodatkowo na inne, wskazane już w odwołaniu zarzuty dot. wad i braków raportu oraz naruszeń prawa:

(-) Z uwagi na fakt, że istnieje poważne zagrożenie oddziaływania na elementy przyrody, występujące jedynie w wybranych okresach na przestrzeni roku z uwzględnieniem okresów lęgowych zwierząt oraz okresów wegetatywnych roślin, ocenę oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć mogących zawsze oddziaływać na środowisko powinno przeprowadzać się przez cały rok, aby jednoznacznie i definitywnie wykluczyć możliwość pominięcia jakiegokolwiek elementu przyrody, który mógłby zostać zdegradowany poprzez użytkowanie instalacji. Niestety nie przeprowadzono oceny w powyższym zakresie,

(-). Postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. , uzgadniające warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia zostało wydane w dniu [...] czerwca 2011 r., natomiast Burmistrz G. wydał decyzję środowiskową w bardzo krótkim okresie (zaledwie w 8 dni) po wydaniu powyższego postanowienia. Uwzględniając okres od wydania tego postanowienia do dnia wydania decyzji kończącej postępowanie przez organ pierwszej instancji oraz dni ustawowo wolnym od pracy, należy uznać, że brak było przeprowadzenia jakiejkolwiek weryfikacji zawartości i poprawności (formalnej i merytorycznej) stanowiska organu współdziałającego.

(-) Z uwagi na brak możliwości zaskarżenia postanowienia uzgodnieniowego w toku postępowania zachodzi konieczność wskazania braków tego aktu na etapie zaskarżania decyzji wydanej przez Burmistrza Miasta G..

(-) Raport przygotowany przez inwestora nie posiada wymaganych przez prawo elementów, tj.:

a) nie określa zdolności przerobowej zakładu przetwarzania odpadów niebezpiecznych;

b) nie wskazuje miejsca magazynowania odpadów;

c) brak było jakichkolwiek podstaw prawnych i faktycznych dla dokonywania uzgodnień co do realizacji przedsięwzięcia oraz wydawania decyzji pozytywnej w sytuacji, gdy przedsięwzięcie mające zostać zrealizowane było jawnie sprzeczne z obowiązującym wówczas aktem prawa miejscowego;

(-) Wydając zaskarżoną decyzję, organ naruszył prawo Stowarzyszenia do czynnego uczestnictwa w postępowaniu. Pomimo, że Stowarzyszenie zostało dopuszczone do postępowania, nie było na bieżąco informowane o jego przebiegu, nie mogło przeglądać akt sprawy oraz wypowiadać się, co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ponadto Burmistrz wydał własną decyzję w kilka dni od wydania Postanowienia RDOŚ z dnia [...] czerwca 2011 roku. Publikacja informacji o otrzymaniu przedmiotowego dokumentu przez Burmistrza uwidoczniona została na stronie Biuletynu Informacji Publicznej dopiero w dniu [...] czerwca 2011 roku, tj. w dniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji. Żaden z podmiotów zainteresowanych prowadzonym postępowaniem, a w szczególności właściciele nieruchomości, na które może oddziaływać przedsięwzięcie oraz mieszkańcy G. , nie mógł się odnieść do wydanego postanowienia RDOŚ, a zatem w sposób bardzo poważny zostały naruszone prawa stron wszystkich uczestników postępowania. Należy wskazać, że uczestnikami postępowania nie są jedynie podmioty, które w sposób czynny zabiegały o włączenie do postępowania, jak w przypadku Stowarzyszenia, ale z mocy prawa status i prawa strony posiadają wszyscy właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, na które rozciąga się oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia.

Orzekające w niniejszej sprawie organy wydały kwestionowane rozstrzygnięcia z rażącym naruszeniem art. 7, 8, 11 i 107 k.p.a.

V. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

VI. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. – zwanej dalej "p.p.s.a.").

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji odwoławczej w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.

W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Naruszenia, o których mowa powyżej nie wystąpiły w niniejszej sprawie.

VII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji SKO prowadzi do wniosku, że decyzja ta, podobnie jak i utrzymana nią w mocy decyzja Burmistrza, zapadły w zgodzie z przepisami prawa, obowiązującymi w dacie ich wydania, a zarzuty skargi nie dają wystarczających podstaw do wyeliminowania obu decyzji z obrotu prawnego.

1. Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją SKO było ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia, polegającego na budowie zakładu przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego.

Materialnoprawną podstawę do orzekania w tym przedmiocie stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ("ustawy ocenowej"), tj. przepisy: art.71 ust.1 oraz ust.2 pkt 1, art.72 ust.1, art.75 ust.1 pkt 4, art.82, art.85 ust.1 tej ustawy w związku z §2 ust.1 pkt 45 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć, mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2010 r. Nr 213, poz.13970).

2. Zgodnie z art. 59 ust.1 ustawy ocenowej przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:

1) planowanego przedsięwzięcia, mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) planowanego przedsięwzięcia, mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

W art.3 ust.1 pkt 8 ustawy ocenowej określono, co kryje się pod pojęciem oceny oddziaływania na środowisko. Stosownie do przywołanego przepisu ustawy, ilekroć jest w niej mowa o ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - rozumie się przez to postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień oraz zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu.

3. Zgodnie z art.71 ust.1 ustawy ocenowej decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wynika, iż uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane jedynie dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

W art. 72 ust. 1 ustawy zostały wymienione rodzaje decyzji administracyjnych, przed których uzyskaniem następuje wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wśród tych decyzji art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy wymienia decyzję o pozwoleniu na budowę.

W razie ustalenia, że przedsięwzięcie należy do mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, organ zyskuje podstawę do rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przy czym rozstrzygnięcie może polegać albo na wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która określi środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, poprzez zamieszczenie elementów wskazanych w art. 82 ustawy, albo na wydaniu decyzji o odmowie zgody na realizację przedsięwzięcia.

Przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia polegać przy tym mogą na: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy), odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 ustawy), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 ustawy (art. 81 ust. 1 ustawy), wykazaniu znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (art. 81 ust. 2 ustawy), wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 38j ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (art. 81 ust. 3 ustawy).

4. Jak podkreśla się w piśmiennictwie prawniczym (Krzysztof Gruszecki - Komentarz do art.66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – publ. LEX) raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest jednym z najważniejszych elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Aby opracowanie to w każdym przypadku zawierało informacje niezbędne do zakończenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w art. 66 ustawy określono elementy, które powinien zawierać każdy raport oddziaływania na środowisko.

Wyliczenie zawarte w tym przepisie ma charakter bardzo kazuistyczny i w dużej mierze techniczny. Analizowanie każdego elementu raportu z punktu widzenia prawnego nie jest więc za bardzo możliwe i uzasadnione. Istotne natomiast wydaje się zwrócenie uwagi na kilka ogólniejszych kwestii odnoszących się do zakresu tego opracowania oraz jego charakteru z punktu widzenia prowadzonego postępowania administracyjnego. Opracowywany jest on bowiem na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia, ale oceniany przez organ administracji przeprowadzający ocenę oddziaływania na środowisko. Pod rządami poprzednio normującego to zagadnienie art. 52 prawa ochrony środowiska w orzecznictwie przyjęto, że "Raport o oddziaływaniu na środowisko sporządzany na użytek postępowania wiążącego się z realizacją inwestycji budowlanych jest dokumentem prywatnym będącym dowodem w sprawie administracyjnej przedkładanym przez inwestora, zaś inne podmioty uczestniczące w postępowaniu administracyjnym jako strony lub na prawach strony mają wynikającą z przepisów o postępowaniu dowodowym w administracji, normowanym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do podważenia miarodajności tego dowodu, np. w postaci opinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą odpowiednią wiedzę" (wyrok NSA z dnia 23 lutego 2007 r., II OSK 363/06, Nieruchomości 2007, nr 7, s. 15). Mimo zmiany przepisów charakter raportu nie uległ zmianie, a zatem i zaprezentowany pogląd nic nie stracił na aktualności.

W praktyce nie można zatem wykluczyć sytuacji, w której organ administracji dysponujący dwoma przeciwstawnymi opracowaniami, nie mając w wielu przypadkach możliwości oceny ich prawidłowości będzie wzywał podmiot przedkładający raport do jego uzupełnienia lub sięgnąć do innych środków dowodowych umożliwiających wyjaśnienie pojawiających się wątpliwości (wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2007 r., IV SA/Wa 15/07, LEX nr 362515). Należy jednak wyraźnie zaznaczyć, że w postępowaniu administracyjnym zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej obligująca do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. W związku z tym w praktyce, nawet gdy nikt nie kwestionuje prawidłowości sporządzenia raportu oraz danych w nim zawartych, organ samodzielnie będzie musiał ocenić, czy uwzględnia on wszystkie ewentualne zagrożenia związane z realizacją konkretnego zamierzenia. Jest to bardzo ważne, gdyż "Ze względu na cel prowadzenia postępowania w zakresie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, kończącego się wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, etap ten jest najbardziej właściwy do oceny konkretnych wymagań ochrony środowiska na etapie prac budowlanych, co nie wyklucza późniejszej konkretyzacji wskazanych na tym etapie warunków pozwoleń budowlanych w kontekście odniesienia do konkretnego projektu budowlanego" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 października 2006 r., IV SA/Wa 1428/06, niepubl.). Mimo zmiany przepisów również ten pogląd nie uległ znaczącej dezaktualizacji, zwłaszcza w tych przypadkach, gdy ocena oddziaływania na środowisko przeprowadzana jest jeden raz. Aby jednak wymagania takie mogły być określone, raport powinien mieć charakter kompleksowy i odnosić się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia oraz wskazywać, jakie w tym zakresie obowiązują standardy ochrony środowiska oraz czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. "Inaczej mówiąc - zakres raportu powinien być dostosowany do charakteru i wielkości oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2005 r., IV SA/Wa 1745/05, LEX nr 189799). Również ten pogląd nie stracił nic na swojej aktualności i znajduje bezpośrednie odzwierciedlenie w postanowieniach art. 66 ust. 2-6 ustawy. Jego znaczenie nawet wzrasta w tych sytuacjach, gdy ocena oddziaływania na środowisko może być przeprowadzona dwukrotnie, gdyż wówczas siłą rzeczy drugi raport będzie uzupełnieniem i rozwinięciem pierwszego.

5. Z art.77 ust.1 pkt 1 ustawy ocenowej wynika, że jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia m.in. z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska. Z art.77 ust.1 pkt 2 ustawy ocenowej wynika również, że organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zasięga (w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3 i 10-19) opinii organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

6. W art.29 ustawy ocenowej zagwarantowany został w sposób generalny udział społeczeństwa w sprawach, w których przepisy prawa materialnego taką konieczność przewidują. W art. 33 ustawy wprowadzono instrumenty prawne, mające zagwarantować społeczeństwu z jednej strony możliwość udziału w postępowaniu w konkretnej sprawie, a z drugiej strony zakończenie postępowania w rozsądnym terminie. W art. 33 ust. 1 ustawy na organy administracji prowadzące postępowanie w sprawie, w której udział społeczeństwa jest obligatoryjny, nałożono obowiązek podania do publicznej wiadomości przed wydaniem i zmianą decyzji wymagających udziału społeczeństwa o czynnościach procesowych wskazanych w tym przepisie.

Katalog środków gwarantujących udział społeczeństwa ma charakter zamknięty, co wynika z konstrukcji art.33 ust.1 ustawy ocenowej, w którym zostały one wymienione. Skoro bowiem w przepisie tym nie określono, że wyliczenie ma charakter przykładowy, to należy przyjąć, iż ustawodawca nie dopuszcza wprowadzenia innych instrumentów w omawianym zakresie. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku wszystkie z nich będą znajdowały zastosowanie. O ile bowiem podanie do publicznej wiadomości o czynnościach wymienionych w art. 33 ust. 1 ustawy ma charakter obligatoryjny, to już przeprowadzenie rozprawy na zasadach określonych w art. 36 ustawy ma charakter fakultatywny, gdyż jest ona przeprowadzana, jeżeli organ prowadzący postępowanie uzna to za konieczne.

7. Zasadnicze zarzuty skargi sprowadzają się do tego, że w ocenie Stowarzyszenia w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie zapewniono w odpowiedni sposób udziału społeczeństwu, w szczególności poprzez niepoinformowanie społeczeństwa o uzupełnieniu raportu oraz, że organy obu instancji nie zbadały w należyty sposób oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, opierając się w tym zakresie na wadliwym raporcie, przedłożonym przez inwestora.

8. Odnośnie zarzutu nieprzeprowadzenia przez Burmistrza w prawidłowy sposób konsultacji ze społeczeństwem wskazać należy, co następuje:

Zgodnie z art.33 ust.1 w związku z art.79 ust.1 ustawy ocenowej obwieszczeniem z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], podanym do publicznej wiadomości Burmistrz zapewnił udział społeczeństwa w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, informując o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wszczęciu postępowania, przedmiocie decyzji, która ma być wydana w sprawie, organie właściwym do wydania decyzji oraz organach właściwych do wydania opinii i uzgodnień, możliwości zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu, miejscu i sposobie składania uwag i wniosków, a także o 21 dniowym terminie ich składania, określonym od dnia [...] czerwca 2011 r. do dnia [...] czerwca 2011 r. włącznie oraz organie właściwym do ich rozpatrzenia. Przedmiotowe obwieszczenie zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego, znajdującej się w ogólnie dostępnym miejscu, w Wydziale Ochrony Środowiska i Spraw Wsi Urzędu Miejskiego w G. oraz na stronie internetowej [...]. Dodatkowo, wykonując dyspozycję art.49 oraz art.61 § 4 k.p.a., Burmistrz przesłał przedmiotowe obwieszczenie inwestorowi z prośbą o wywieszenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanej inwestycji. W dniu [...] czerwca 2011 r. inwestor poinformował o okresie wywieszenia obwieszczenia, tj. od [...] maja 2011 r. do [...] czerwca 2011 r.

Wyraźnego podkreślenia wymaga fakt, że zagwarantowanie udziału społeczeństwu nie jest jednoznaczne z tym, iż każdy obywatel czy też inny podmiot działający w społeczeństwie, ma z mocy ustawy przymiot strony (wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 czerwca 2006 r., IV SA 2586/03, LEX nr 179130). Oznacza to, że uprawnienia przyznane społeczeństwu nie mogą stanowić źródła interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., dającego poszczególnym członkom społeczeństwa przymiot strony w omawianej kategorii spraw.

Z powyższego wynika, że uczestniczenie w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań przez podmioty inne niż wnioskodawca może wystąpić w jednej z dwóch form, tj. alternatywnie albo w ramach udziału społeczeństwa w postępowaniu, albo jako strona tego postępowania.

Z akt sprawy wynika, że Stowarzyszenie brało udział w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. Stowarzyszenie, na zasadzie art.44 ust.1 ustawy ocenowej, zgłosiło udział w przedmiotowym postępowaniu. W świetle przywołanego przepisu (zdanie pierwsze) organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony.

Pozycja prawna Stowarzyszenia w kontrolowanym postępowaniu jest w tej sytuacji silniejsza, aniżeli sytuacja podmiotów, które uczestniczyły w nim wyłącznie w ramach udziału społeczeństwa. Udział Stowarzyszenia w kontrolowanym postępowaniu należy zatem oceniać w kontekście przepisów regulujących udział stron w postępowaniu administracyjnym, nie zaś w kontekście przepisów regulujących udział społeczeństwa.

W tym kontekście należy niewątpliwie ocenić fakt, że w toku postępowania administracyjnego wystąpiła konieczność uzupełnienia raportu przedłożonego przez inwestora. Konieczność tę dostrzegł, na etapie uzgadniania inwestycji, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. . Uzupełnienie raportu wpłynęło do organu uzgadniającego przy piśmie z dnia 14 czerwca 2011 r. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. RDOŚ uzgodnił realizację przedsięwzięcia na potrzeby decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W uzasadnieniu przywołanego postanowienia wskazano, że zostało ono wydane na podstawie uzupełnionego raportu.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2011 r. Burmistrz poinformował strony postępowania o wydaniu przez RDOŚ postanowienia z dnia [...] czerwca 2011 r., wskazując że z orzeczeniem tym można zapoznać się w siedzibie Urzędu Miejskiego w G. a także, że zostało ono zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie internetowej organu (http://www.ekokarty.pl/wykaz/rdos-warszawa). Pismo to doręczono Stowarzyszeniu w dniu 8 lipca 2011 r.

W dniu [...] czerwca 2011 r. Burmistrz orzekł o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Burmistrz wskazał, że report był przedmiotem uzupełnienia. Decyzja Burmistrza z dnia [...] czerwca 2011 r. zostało doręczona Stowarzyszeniu również w dniu 8 lipca 2011 r.

Zestawienie dat dokonania wskazanych wyżej czynności procesowych prowadzi niewątpliwie do wniosku, że przed wydaniem przez Burmistrza decyzji w niniejszej sprawie Stowarzyszenie nie miało fizycznej możliwości zapoznania się z uzupełnieniem raportu. W ocenie Sądu jednakże brak ten został sanowany na etapie postępowania odwoławczego. Z akt sprawy wynika bowiem, że na etapie postępowania odwoławczego Stowarzyszenie zapoznało się z uzupełnieniem raportu (pismo z dnia [...] stycznia 2012 r.) i odniosło się do jego treści.

W świetle powyższych faktów nie można przyjąć, że na etapie postępowania administracyjnego Stowarzyszenie nie miało możliwości wglądu do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego.

9. Wprawdzie należy zgodzić się ze skarżącym Stowarzyszeniem, że sposób odniesienia się przez SKO w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do zarzutów odwołania jest miejscami niedostatecznie wyczerpujący, jednakże powyższego uchybienia nie sposób w ocenie Sądu zakwalifikować jako naruszenia przepisów prawa mogącego w istotny sposób wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy.

Stowarzyszenie zarzuciło w skardze, że SKO nie rozważyło szeregu kwestii merytorycznych, dotyczących treści raportu, podniesionych przez Stowarzyszenie w pismach uzupełniających odwołanie. Powyższe oznacza w ocenie Stowarzyszenia nieprzeprowadzenie w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym pełnej procedury oceny oddziaływania na środowisko.

W ocenie Stowarzyszenia w postępowaniu administracyjnym nie rozpatrzono w odpowiedni sposób w szczególności następujących zagadnień: wariantów technologicznych i lokalizacyjnych inwestycji, postanowień wydanego na rzecz inwestora pozwolenia budowlanego, ilości zmian, w których będzie odbywała się praca w zakładzie, konfliktów społecznych, braku informacji o przeprowadzeniu przez inwestora jakichkolwiek akcji informacyjno – wyjaśniających i o sposobie komunikowania się ze społeczeństwem w sprawach występowania zagrożeń związanych z planowaną inwestycją, emisji związanych z eksploatacją przedsięwzięcia, hałasu związanego z eksploatacją przedsięwzięcia, sytuacji awaryjnych i związanych z tym zagrożeń, wpływu przedsięwzięcia na wody gruntowe i powierzchniowe, daleko idącej ingerencji przedsięwzięcia w krajobraz, rozprzestrzeniania zanieczyszczeń w powietrzu z procesów technologicznych i hal, jak również emisji rozproszonej pochodzącej ze źródeł transportu, porównania zastosowanych rozwiązań z technologiami BAT.

W ocenie Sądu w raporcie w wersji uzupełnionej, spełniającym łącznie wymagania co do treści raportu, sprecyzowane w art.66 ustawy ocenowej, zanalizowano w sposób dostatecznie wyczerpujący sposób wszystkie aspekty, niezbędne do oceny wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Nie sposób podzielić stanowiska skargi, że w postępowaniu administracyjnym wykazano brak wnikliwości, czy też krytycyzmu w odniesieniu do treści raportu w sytuacji, w której uzupełnienie raportu przez inwestora nastąpiło na żądanie organu orzekającego w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych warunków dla przedsięwzięcia, tj. RDOŚ. W ocenie Sądu brak jest przesłanek uzasadniających przyjęcie, że w postępowaniu głównym, czy też w postępowaniu uzgadniającym, nie dokonano wyczerpującej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Twierdzenia skargi należy w tej sytuacji uznać jedynie za polemikę z ustaleniami organów.

10. W odniesieniu do wskazanego wyżej braku podstaw do wywodzenia wadliwości uzgadniającego postanowienia RDOŚ należy dodatkowo podnieść, że w piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2011 r., skierowanym do Stowarzyszenia RDOŚ odniósł się wyczerpująco do zarzutów Stowarzyszenia, dotyczących postępowania uzgadniającego.

11. W odniesieniu do poruszonej w skardze kwestii braku dopuszczalności realizacji inwestycji w świetle postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stwierdzić należy wyrokiem z dnia 28 lutego 2012 r. tut. Sąd stwierdził nieważność paragrafu 24 punkt 3 lit. e uchwały Rady Miejskiej w G. z dn. [...] czerwca 2010 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części terenu G. jednostka "E". Wyrok ten stał się prawomocny w dniu 18 września 2012 r. Stwierdzenie nieważności powyższego paragrafu ma skutek ex tunc, a to oznacza, że zapis taki został wyeliminowany z mocą wsteczną.

Z tych względów skarga nie mogła być uwzględniona.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.