Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2507/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6167 Rybołówstwo morskie, i rybactwo śródlądowe
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 196, art. 151 art 4 pkt 21, art. 66 Rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009r.; art. 23, art. 63 ust 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Cezary Kosterna (spr.), Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2015 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Pana G. M. jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr [...] z [...] lipca 20014 r. utrzymująca

w mocy po rozpoznaniu odwołania decyzję Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego w S. z [...] czerwca 2014 r. w sprawie wymierzenia kary pieniężnej

w wysokości [...] za naruszenie obowiązku wynikającego z art. 23 ust. 1 i art. 63 ust. 1 pkt 7 ustawy o organizacji rynku rybnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1389, dalej: ustawa o.r.r.) oraz art. 62 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009 z dnia 20 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system kontroli w celu zapewnienia przestrzegania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 847/96, nr 2371/2002, nr 811/2004, nr 768/2005, nr 2115/2005, nr 2166/2005, nr 388/2006, nr 509/2007, nr 676/2007, nr 1098/2007, nr 1300/2008, nr 1342/2008 i uchylającego rozporządzenia: (EWG) nr 2847/93, (WE) nr 1627/94 oraz (WE) nr 1966/2006, (dalej: rozporządzenie (WE) 1224/2009).

Do Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego w S. wpłynęła

w dniu [...] marca 2014 r. informacja od Inspektora Rybołówstwa Morskiego w U., z której wynikało, że G. M. przejął w ramach swojej jednoosobowej firmy przetwórstwa B. z kutra rybackiego [...], którego również był właścicielem, ryby, które bez rejestracji w [...] odsprzedał bezpośrednio do firm zajmujących się obrotem handlowym produktami rybnymi, z pominięciem centrum sprzedaży ryb. Jako wypełnienie prawnych warunków przejmowania produktów rybnych z kutra przez firmę zajmującą się przetwórstwem w ramach tego samego właściciela wskazano, iż ryby zostały posortowane, a następnie wprowadzone do obrotu. Według wyjaśnień właściciela B. postąpił on zgodnie z definicją przetwórstwa zawartą w art. 4 pkt 21 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009.

W związku z tą informacją Okręgowy Inspektorat Rybołówstwa Morskiego

w S. (dalej: organ I instancji) wszczął postępowanie w sprawie naruszenia art. 23 ust. 1 ustawy o organizacji rynku rybnego polegające na braku rejestracji produktów rybołówstwa w dniu [...] marca 20134 r. i wprowadzeniu do pierwszej sprzedaży. Organ dysponował: "deklaracją przyjęcia produktów rybnych" nr [...] z [...].03.2014 r., z której wynikało przyjęcie przez B.

z kutra [...] kg dorsza o minimalnej wielkości [...] w postaci [...], oraz fakturą sprzedaży przez B. [...] kg dorsza świeżego sortowanego w dniu [...].03.2014 r. dla punktu skupu i sprzedaży Hurtowej Ryb "A.", oraz dokumentem wyjścia z portu i połowu.

W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania G. M. (dalej: skarżący) wyjaśnił, że po zakończeniu połowu ryby zostały przewiezione do zakładu rybnego w B. i tam przesortowane, zważone

i zalodowane, co zostało udokumentowane Deklaracją Przejęcia Produktów Rybnych nr [...], który to dokument został przekazany do Inspektoratu Rybołówstwa Morskiego w U. Skarżącemu nie udało się poinformować o tym telefonicznie inspektoratu przed wyładunkiem, gdyż włączał się sygnał faksu. W ocenie skarżącego jako właściciel jednostek połowowych a jednocześnie przedsiębiorca wpisany do rejestru skupujących produkty rybne oraz właściciel zakładu przetwórczego, wystawia deklaracje przejęcia, a produkty połowów nie muszą być wprowadzane do pierwszej sprzedaży w Centrum. W jego ocenie zgodnie z art. 4 pkt 21 rozporządzenia (WE) 1224/2009 przetwórstwo oznacza proces przygotowania określonej postaci produktu obejmującej między innymi przygotowanie ryb do wprowadzenia do obrotu w jakikolwiek inny sposób i właśnie takim przygotowaniem jest sortowanie i lodowanie. Skarżący dołączył adresowane do niego pismo z Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...].02. 2014r. stwierdzające m.in., że wówczas, gdy właściciel kutra jest jednocześnie przedsiębiorca wpisanym do rejestru skupujących produkty rybne oraz właścicielem zakładu przetwórczego i złowione ryby z gatunków dorsz i łosoś przeznaczone są do przetworzenia w jego zakładzie, wówczas wystawiana jest deklaracji przejęcia, a produktu połowów nie muszą być wprowadzane do pierwszej sprzedaży w centrum.

Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w S. decyzją z [...].06.2014r. wymierzył Panu G.M. karę pieniężną w wysokości [...] zł. Jako podstawę prawna wskazał przepisy art. 63 ust. 1 pkt 7 i art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o organizacji rynku rybnego oraz § 2 pkt 7 lit. a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o organizacji rynku rybnego (Dz. U. 2013 poz. 997). Organ przytoczył przebieg postepowania, w tym treść wyjaśnień skarżącego. Stwierdził, że przepisy ustawy o organizacji rynku rybnego nie przewidują wyjątków od wymogów art. 23 tej ustawy i był on zobowiązany do pierwszej sprzedaży gatunków ryb, których zasoby wymagają wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru w centrum pierwszej sprzedaży. Ponieważ nie dopełnił tego wymogu, należało wymierzyć karę zgodnie z art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy o.r.r., której wysokość określa § 2 pkt 7 lit a rozporządzenia MRiRW z 12 lipca 2013 r.

Skarżący pismem z [...].06.2014 r. zatytułowanym "prośba" wniósł do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Powołał się na swoje wyjaśnienia złożone przed organem pierwszej instancji, a dodatkowo wyjaśnił, że przyczyną sprzedaży ryb było to, że po sprawdzeniu całej partii dorsza patroszonego z głowa w zakładzie przetwórczym okazało się, że asortyment ten nie trzymał standardów wg których mógłby sprzedać ryby na rynek zagraniczny do firm, z którymi ma podpisane umowy ze względu na zbyt mały wymiar do sporządzenia określonej przez odbiorcę wielkości filetów.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po rozpatrzeniu odwołania od opisanej wyżej decyzji, zaskarżoną w sprawie niniejszej decyzją z [...] lipca 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 66 rozporządzenia Rady (WE) 1244/2009 skarżący mógłby sporządzić deklarację przejęcia, gdyby dorsze były przekazane do przetwórstwa we własnym zakładzie przetwórstwa rybnego, gdyż w takim przypadku nie nastąpiłaby sprzedaż lecz przejęcie. Jednak z materiału dowodowego wynika, że z kutra [...] wyładowano [...] kg dorszy patroszonych z głowa i taką sama ilość dorszy, w takiej samej postaci skarżący sprzedał. Tym samym dorsze nie zostały przekazane do przetwórstwa

w zakładzie przetwórczym skarżącego, lecz zostały wprowadzone bezpośrednio

do sprzedaży. Sortowanie i lodowanie ryb na jednostce rybackiej nie jest przetwórstwem. W związku ze sprzedażą z pominięciem centrum sprzedaży ryb,

a wiec z naruszeniem art. 23 ust. 1 ustawy o.r.r. zasadne było zastosowanie kary.

Pan G. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] 07.2014r. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej decyzji Okręgowego Inspektora Ochrony Rybołówstwa w S. z [...].06.2014 r., a także o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wniósł też o zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię:

a) art. 18 ust. 1 w zw. z art. 23 ust. 1 ustawy o organizacji rynku rybnego – błędna wykładnia doprowadziła do nie uwzględnienia słusznych interesów skarżącego,

b) art. 4 pkt 21 w zw. z art. 62 i 66 rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009 – błędna wykładnia doprowadziła do nie uwzględnienia słusznych interesów skarżącego.

Zarzucił też naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania, to jest:

a) art. 7, 8. 9. 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez pełne zaaprobowanie błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także dokonanie własnych ustaleń sprzecznie z przedstawionym przez skarżącego materiałem dowodowym w zakresie wyładunku, przesortowania, zważenia, zalodowania, udokumentowania wyładunku ryby,

b) art. 77, 80 i 107 § 3 K.p.a w zw. z art. 140 K.p.a poprzez pominięcie w decyzji argumentacji skarżącego i nie odniesieniu się do niej w uzasadnieniu decyzji, co świadczy o nierozpoznaniu zarzutów skarżącego, w postępowaniu odwoławczym,

c) niezgodność ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym zebranym

w sprawie.

Uzasadniając skargę skarżący przedstawiał przebieg postępowania, z którego wynikało, że ryby zostały przesortowane, zważone i zalodowane po przewiezieniu do należącego do skarżącego zakładu przetwórstwa w B. samochodem o godz. [...].15. Po takim przygotowaniu do sprzedaży ryby zostały sprzedane, Powoływał się na wspomniane wyżej pismo z Ministerstwa zezwalające na przejecie ryb na podstawie deklaracji przejęcia w celu przetwórstwa. Wskazał też na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 kwietnia 2010 r. dotyczący niezgodności z Konstytucją art. 23 ust. 1 ustawy o.r.r. Ponownie zarzucił naruszenie art. 4 pkt 21 rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009 zgodnie z którym przetwórstwo obejmuje przygotowanie ryb do wprowadzenia do obrotu w jakikolwiek sposób. Skarżący powołał się na preambułę do rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009 wywodząc, że skorelowanie przepisów to jest art. 4 pkt 21 na art. 62 i 66 rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009 doprowadizło do nieuwzględnienie słusznych interesów skarżącego.

Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że sortowanie

i lodowanie ryb odbyło się na jednostce rybackiej, gdy tymczasem ryby zostały przesortowane, zważone i zalodowane w zakładzie przetwórczym w B.

Skarżący złożył wnioski dowodowe o dopuszczenie dowodu z pisemnych oświadczeń jego kierowcy i nabywcy ryb oraz z deklaracji przyjęcia produktów rybnych nr [...].

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowa argumentację. Odniósł się do zarzutów skargi. W szczególności organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 4 pkt 21 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1224/2009 nie zachodzi przetwórstwo, jeśli nie została zmieniona postać produktu. Ponieważ sortowanie i lodowanie nie stanowią przetwórstwa, to nie ma znaczenia czy procesy te zaszły na kutrze czy w zakładzie przetwórstwa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

Przedmiotem sporu w sprawie niniejszej jest przede wszystkim interpretacja pojęcia przetwórstwa ryb w kontekście stosowania przepisów art. 4 pkt 21 i art. 66 Rozporządzenia Rady (WE) 1224/ 2009 z dnia 20 listopada 2009 r. oraz art. 23 i art. 63 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o organizacji rynku rybnego.

Spór co do ustaleń faktycznych wynika w istocie z rozbieżności interpretacyjnych pojęcia przetwórstwa.

Bezspornym jest, że w dniu [...] marca 2014 r skarżący przejął na podstawie deklaracji przejęcia ze swojego kutra do swojego zakładu przetwórstwa w B. [...] kg dorszy wypatroszonych. O takiej postaci dorszy świadczy określenie postaci "GUT" zgodnie z kodem postaci [...] określonym w załączniku I do Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1282/2009 z dnia 22 grudnia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 409/2009 ustalające wspólnotowe współczynniki przeliczeniowe i kody postaci stosowane do przeliczenia masy ryb przetworzonych na masę ryb w relacji pełnej (Dz. U. UE L 344/32). Skarżący sprzedał tego samego dnia taką samą ilość ([...]kg) dorsza świeżego sortowanego do punktu sprzedaży ryb K. S.

Organy nie ustaliły jednoznacznie, czy sortowanie i lodowanie ryb miało miejsce jeszcze na kutrze, czy w zakładzie przetwórstwa. Skarżący twierdzi, że miało to miejsce w zakładzie przetwórstwa, co stanowiło w jego ocenie przetwórstwo ryb.

Zgodnie z art. 4 pkt 21 rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009 przetwórstwo oznacza proces przygotowania określonej postaci produktu. Obejmuje ono filetowania, pakowanie, puszkowanie, mrożenie, wędzenie, solenie, gotowanie, marynowanie, suszenie lub przygotowanie do obrotu w jakikolwiek inny sposób.

W ocenie sądu organy dokonały prawidłowej interpretacji tego przepisu. Jak wynika

z tej definicji istota przetwórstwa jest przede wszystkim proces przygotowania określonej postaci produktu. Wymienione w dalszej części przykładowe sposoby tego przetwórstwa wskazują, że chodzi o takie procesy, które zmieniają postać produktu

w wyniku procesu przetwórstwa.. Natomiast ani sortowanie, ani lodowanie postaci produktu nie zmienia. Produkt posortowany i obłożony lodem jest nadal produktem

w tej samej postaci – rybą wypatroszoną, jak określono zarówno przy w deklaracji przyjęcia określając postać symbolem GUT (ryba patroszona). Produkt nie zmienił więc postaci, został sprzedany w tej samej ilości ([...] kg) w jakiej został przejęty

z jednostki połowowej.

Dlatego też należy uznać, że brak jednoznacznego ustalenia, gdzie doszło do sortowania i lodowania, nie ma znaczenia dla oceny, że pomiędzy przejęciem ryb

z kutra do zakładu przetwórstwa skarżącego, a jego sprzedażą nie nastąpiło przetwórstwo.

W tej sytuacji Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania,

w szczególności przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: K.p.a.) powoływanych w skardze jako naruszone, które to naruszenia mogły by mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wyżej wskazano brak jednoznacznych ustaleń, gdzie miało miejsce lodowanie

i sortowanie ryb, nie miało znaczenia. Nie miał też istotnego wpływu na wynik sprawy brak odniesienia się przez organy do mało istotnych dla sprawy twierdzeń skarżącego.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o.r.r. w przypadku ryb, których zasoby wymagają wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru, pierwsza sprzedaż odbywa się wyłącznie w centrum pierwszej sprzedaży, to jest zgodnie a art. 3 pkt 2 tej ustawy w wyodrębnionym w porcie rybackim lub przystani rybackiej obiekcie wyposażonym w niezbędną infrastrukturę, w szczególności wyładunkową

i transportowa, przeznaczonym do sesyjnej lub aukcyjnej sprzedaży ryb, prowadzonym przez uznaną organizację producentów. Poza sporem jest, że do takiej sprzedaży w centrum, nie doszło. Niesporne jest też, że dorsz należy do gatunków ryb, których zasoby wymagają wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru.

Jeśli właściciel kutra jest również przedsiębiorcą wpisanym do rejestru skupujących produkty rybne oraz właścicielem zakładu przetwórczego, to ryb

z gatunków wymagających wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru (jak dorsz) przeznaczonych do przetworzenia w jego zakładzie nie musi wprowadzać do pierwszej sprzedaży w centrum sprzedaży ryb, lecz wystawia wtedy deklarację przejęcia zgodnie z art. 66 rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009. Tak więc zwolnienie z obowiązku sprzedaży w centrum dotyczy tylko sytuacji, gdy następuje przetworzenie ryb przez podmiot, który przejmuje ryby w celu przygotowania ich do sprzedaży na etapie późniejszym po przetworzeniu. Ponieważ w przedmiotowej sprawie nie doszło do przetworzenia ryb w zakładzie przetwórstwa skarżącego po ich przejęciu z jego kutra, zatem nie zachodziły warunki do zwolnienia z określonego

w art. 23 ust. 1 ustawy o.r.r. obowiązku dokonania pierwszej sprzedaży w centrum sprzedaży ryb. Skoro sprzedaż nastąpiła bez dochowania tego warunku z art. 23 ust. 1 ustawy o organizacji rynku rybnego, to zgodnie z art. 63 ust. 1 pkt 7 tej ustawy skarżący podlegał karze pieniężnej w wysokości określonej w § 2 pkt 7 a tiret drugie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 lipca 2013 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o organizacji rynku rybnego. Prawidłowo zostały więc zinterpretowane i zastosowane przepisy art. 18 ust. 1, art. 23 ust. 1 i art. 63 ust. 1 pkt 7 ustawy o organizacji rynku rybnego, oraz art. 4 pkt 21 i art. 62 oraz art. 66 Rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009.

Nietrafny jest też zarzut nieuwzględnienia przy interpretacji przepisów określonych

w preambule Rozporządzenia Rady (WE) 1224/2009 celów tej regulacji. Jej podstawowymi celem jest zapewnienie takiej eksploatacji żywych zasobów wodnych, która gwarantuje zrównoważone warunki ekonomiczne, środowiskowe i społeczne. M.in. przez wprowadzenie skutecznych systemów kontroli celu zapewnienia zrównoważonej eksploatacji żywych zasobów wodnych. Sąd nie dopatrzył się, by krajowa regulacja w tym zakresie wykraczały poza dopuszczalny przepisami tego rozporządzenia zakres regulacji.

Zarzut dotyczący wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 13 kwietnia 2010 r. sygn. Kp 1/09 jest nietrafny, gdyż orzeczeniem tym Trybunał uznał niezgodność z Konstytucją tej części zapisu art. 23 ust. 1 ustawy o.r.r., który nie jest zawarta w brzmieniu tego przepisu mającym zastosowanie w sprawie.

Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził też naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętych kontrola decyzji.

Zgłaszane przez skarżącego wnioski dowodowe podlegały oddaleniu, bowiem zgodnie z art. 196 § p.p.s.a sąd może przeprowadzić tylko dowody z dokumentów,

a takimi dowodami nie są oświadczenia pisemne świadków. Natomiast dowód

z pisma Ministerstwa z [...] lutego 2014 r. był objęty badaniem Sądu, bowiem znajdował się w aktach administracyjnych.

Biorąc to wszystko pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r, poz. 270 ze zm.), był zobowiązany orzec jak w sentencji .