Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 443/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-07-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 2f, art. 22 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1065
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 20 lipca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2018 roku sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych oraz odmowy przyznania statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f, art. 10 ust. 2 pkt 4, ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1, art. 71 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 415 ze zm.), Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...] o: 1) uchyleniu w całości decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta Ł. z [...] o przyznaniu M. S. statusu osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, tj. 10 lutego 2017 r. oraz przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 100% zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na okres 180 dni, tj. od 10 lutego 2017 r.; 2) odmowie przyznania statusu osoby bezrobotnej od 10 lutego 2017 r. oraz odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego od 10 lutego 2017 r..

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że na mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] M. S. uzyskał status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, tj. 10 lutego 2017 r. i prawo do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 100% zasiłku podstawowego określonego w art. 72 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na okres 180 dni, tj. od 10 lutego 2017 r.. Decyzja została skutecznie doręczona skarżącemu w siedzibie Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. [..] Skarżący 27 lutego 2017 r. przedłożył w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł. umowę o pracę tymczasową, z treści której wynikało, że został zatrudniony na okres od 27 lutego do 5 marca 2017 r.. Prezydent Miasta Ł. [...] wydał decyzję o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 27 lutego 2017 r.. W związku z ponowną rejestracją skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł. 15 marca 2017 r. do akt administracyjnych załączono wydruk z CEIDG, z którego wynikało, że 13 lutego 2017 r. skarżący dokonał wykreślenia z ewidencji CEIDG wpisu wskazującego, że 21 listopada 1996 r. rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej – Malowanie i szklenie. Z tym samym dniem, tj. 21 listopada 1996 r. skarżący zaprzestał działalności gospodarczej.

Postanowieniem z 18 kwietnia 2017 r. Prezydent Miasta Ł. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania skarżącemu statusu bezrobotnego od dnia rejestracji, tj. 10 lutego 2017 r. i przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego zakończonego decyzją ostateczną z [...].

Decyzją z [...] Prezydent Miasta Ł. uchylił w całości decyzję z [...] i odmówił przyznania statusu osoby bezrobotnej od 10 lutego 2017 r. i prawa do zasiłku dla bezrobotnego od 10 lutego 2017 r..

Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie.

Wojewoda [...] decyzją z [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji z [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z [...]Prezydent Miasta Ł. uchylił decyzję z [...] oraz orzekł o odmowie przyznania statusu bezrobotnego od 10 lutego 2017 r. i prawa do zasiłku dla bezrobotnego od 10 lutego 2017 r.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego Wojewoda [...] decyzją z [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...] i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z [...] Prezydent Miasta Ł. uchylił w całości decyzję z [...] oraz odmówił przyznania statusu bezrobotnego od 10 lutego 2017 r. i prawa do zasiłku dla bezrobotnego od 10 lutego 2017 r.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpoznania i zebrania materiału dowodowego, a przede wszystkim odniesienia się do okoliczności, że pracownik organu rozpatrującego sprawę powziął wiedzę w następnym dniu roboczym po dokonaniu rejestracji, tj. 13 lutego 2017 r. – o wpisie w CEIDG o rozpoczęciu wykonywania działalności 21 listopada 1996 r. i zaprzestaniu jej wykonywania w tym samym dniu. Zdaniem skarżącego, nie można uznać, że nowe okoliczności ujawniły się po uzyskaniu przez decyzję statusu ostateczności, co oznacza, że brak było w ogóle podstaw do wznowienia postępowania. Skarżący nigdy działalności gospodarczej nie prowadził. Nie miał świadomości o posiadaniu wpisu w CEIDG. Organ nie dokonał właściwej oceny sytuacji prawnej. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie w całości decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta Ł. z [...] mimo braku podstaw do jej uchylenia. Skarżący zarzucił ponadto organowi I instancji naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez błędną wykładnię definicji osoby bezrobotnej. Skarżący podniósł, że CEIDG jest teleinformatycznym spisem przedsiębiorców działającym od 1 lipca 2011 r., a on nie miał świadomości, co do istnienia wpisu w CEIDG dotyczącego działalności gospodarczej sprzed 21 lat. Działalności tej nie rozpoczął, co potwierdza również fakt, że nie dokonał zgłoszenia do ZUS i nie miał wiedzy, że wpis zostanie przeniesiony do CEIDG i będzie musiał wnosić o jego wykreślenie po 21 latach.

Organ II instancji utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podniósł, że status bezrobotnego przysługuje tylko takiej osobie, która jest niezatrudnioną, nie wykonuje innej pracy zarobkowej i nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, a ponadto jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Oznacza to, że osoba bezrobotna może podjąć zatrudnienie, jest zdatna do pracy i ma do tego wymagane kwalifikacje oraz wyraża chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę. Bezrobotny, który złożył wniosek o wpis do ewidencji działalności gospodarczej bądź taki wpis posiada, nie spełnia warunków nabycia statusu osoby bezrobotnej określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ponadto osoba bezrobotna nie może podlegać, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy odwołuje się jedynie do samego faktu posiadania takiego wpisu i nie obliguje organu do weryfikacji jego poprawności. Organy zatrudnienia nie są też właściwe do przeprowadzania postępowania wyjaśniającego i ewentualnej korekty tego wpisu. Zgodnie z przepisami regulującymi prowadzenie działalności gospodarczej, to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek aktualizacji danych zawartych we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Zmiana ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obowiązująca od 1 lutego 2011 r., była wynikiem dostosowania tej ustawy do ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1829), które to dostosowanie nastąpiło na mocy ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1725). Zdaniem organu II instancji, w powyższym brzmieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f jednoznacznie wskazuje, że negatywną przesłanką uzyskania statusu bezrobotnego jest nie tylko faktyczne wykonywanie działalności gospodarczej, ale już samo złożenie wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Z chwilą wpisania przedsiębiorcy do ewidencji działalności gospodarczej wynika bowiem domniemanie prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Analiza art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prowadzi do wniosku, że celem tego przepisu jest wyłączenie z grona osób bezrobotnych osób prowadzących działalność gospodarczą, przy czym za takie osoby należy uważać osoby, które złożyły wniosek o wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Jednakże status bezrobotnego może uzyskać osoba, która wprawdzie złożyła wniosek o wpis do ewidencji, ale nie upłynął jeszcze okres do określonego we wniosku o wpis do ewidencji, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Obowiązuje wówczas domniemanie prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej dopiero od daty, podanej we wniosku jako dzień podjęcia działalności gospodarczej. Z takiego wpisu wynika domniemanie, że do dnia określonego we wniosku jako dzień podjęcia działalności gospodarczej osoba wpisana nie podjęła działalności gospodarczej i nie jest przedsiębiorcą. Definicja bezrobotnego przyjęta w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie budzi wątpliwości i nie pozostawia miejsca na swobodę interpretacyjną. Status osoby bezrobotnej nie został powiązany z faktem rzeczywistego wykonywania działalności gospodarczej. Brak jest potrzeby badania, czy działalność taka jest rzeczywiście prowadzona. Skarżący dokonał rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł.10 lutego 2017 r. uzyskując z tym dniem status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku w wysokości 100% zasiłku podstawowego od 10 lutego 2017 r. na okres 180 dni, o ile wcześniej nie nastąpią okoliczności powodujące utratę statusu osoby bezrobotnej lub prawa do zasiłku. 15 marca 2017 r. Prezydent Miasta Ł. powziął informację o posiadaniu przez skarżącego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. do 13 lutego 2017 r.. Prezydent Miasta Ł. 12 listopada 1996 r. dokonał wpisu do ewidencji działalności gospodarczej pod numerem ewidencyjnym [...] działalności prowadzonej przez skarżącego. Powyższy fakt potwierdza zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z 12 listopada 1996 r.. Z wydruku wpisu z CEIDG z 15 marca 2017 r. wynika, że skarżący rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. i zaprzestał wykonywania tej działalności 21 listopada 1996 r. Wykreślenie wpisu z rejestru nastąpiło dopiero 13 lutego 2017 r.. Posiadanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. potwierdził również skarżący w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...]. W oświadczeniu z 12 kwietnia 2017 r. skarżący wskazał, że założył firmę A 12 listopada 1996 r. do 5 grudnia 1996 r. Potwierdza to zaświadczenie z Urzędu Skarbowego. W późniejszym okresie firmy nie prowadził. Z zaświadczenia z 11 września 2017 r. wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł-Ś. wynika, że skarżący figurował w ewidencji podatników jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od 21 listopada 1996 r. do 21 listopada 1996 r.. Skarżący w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł., tj. 10 lutego 2017 r. otrzymał informację dla osób rejestrujących się. Z treści pouczenia wynika m.in., że bezrobotny jest obowiązany powiadomić w ciągu 7 dni powiatowy urząd pracy o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub o złożeniu wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej pod rygorem kary grzywny nie niższej niż 500 zł. Skarżący został również zobowiązany się do niezwłocznego powiadomienia Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. o wszelkich zmianach danych przekazanych do urzędu pracy w dniu rejestracji oraz o okolicznościach powodujących utratę prawa do zasiłku lub utratę statusu osoby bezrobotnej. Skarżący przyjął do wiadomości treść powyższego pouczenia i potwierdził otrzymanie jednego egzemplarza tego pouczenia. Ponadto złożył podpis pod oświadczeniem, z treści którego wynikało, że spełnia wszystkie warunki osoby bezrobotnej określone w obowiązujących przepisach. Skarżący oświadczył m.in., że nie złożył wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis zgłosił do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej dnia podjęcia działalności gospodarczej. Skarżący dokonując rejestracji 10 lutego 2017 r. złożył oświadczenie, że nigdy nie robił wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Organy administracji czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Skarżący nie poinformował Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. w dniu rejestracji, tj. 10 lutego 2017 r. o fakcie posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. W ocenie organu II instancji, za bezsporne uznać należy, że skarżący związany wpisem do ewidencji działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r., wykreślonym 13 lutego 2017 r., nie spełniał 10 lutego 2017 r. przesłanek określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, warunkujących posiadanie statusu osoby bezrobotnej oraz innych związanych z tym statusem uprawnień. Skarżący 10 lutego 2017 r. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł.jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 100 % zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy na okres 180 dni, tj. od 10 lutego 2017 r., o ile wcześniej nie zaistnieją okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego lub utratę prawa do zasiłku. Potwierdza to decyzja ostateczna Prezydenta Miasta Ł. z [...] Fakt, że skarżący od 21 listopada 1996 r. posiadał wpis do ewidencji działalności gospodarczej, był istniejącą w dniu wydania decyzji z [...] nową okolicznością faktyczną, nieznaną organowi, który wydał decyzję. Istniały w tej sytuacji podstawy do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ I instancji wydał w tej sprawie 18 kwietnia 2017 r. postanowienie o wznowieniu postępowania. Biorąc pod uwagę fakt posiadania przez skarżącego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. do 13 lutego 2017 r. wznowienie postępowania było zasadne. Skarżący nie spełniał przesłanek do posiadania statusu osoby bezrobotnej od 10 lutego 2017 r., bowiem posiadał wpis do ewidencji działalności gospodarczej. W wyniku wznowienia postępowania organ I instancji [...] wydał zaskarżoną decyzję. Organ I instancji uzyskał z Urzędu Miasta Ł. informację potwierdzającą, że skarżący 12 listopada 1996 r. dokonał wpisu do ewidencji działalności gospodarczej pod numerem ewidencyjnym [...]. Powyższy fakt potwierdza zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z 12 listopada 1996 r.. Z treści wydruku wpisu z CEIDG z 15 marca 2017 r. wynika, że skarżący rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej od 21 listopada 1996 r. i zaprzestał wykonywania tej działalności także 21 listopada 1996 r. Wykreślenie wpisu z rejestru nastąpiło dopiero 13 lutego 2017 r.. Organ II instancji stwierdził, że podziela przyjęty przez sądy administracyjne pogląd, zgodnie z którym tylko formalne wykreślenie działalności gospodarczej z ewidencji, zawieszenie tej działalności lub jej nie rozpoczęcie stanowi pozytywną przesłankę do uzyskania i posiadania statusu osoby bezrobotnej. Skoro bezrobotny tego nie uczynił z powodu np. zapomnienia, to przy takiej regulacji prawnej nie może stawiać zarzutu organowi, że ten nie zobowiązał go do dokładnego sprawdzenia wskazanej ewidencji. Zastosowanie ma w tym zakresie zasada domniemania prawdziwości danych wpisanych do CEIDG na podstawie art. 33 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz. U z 2013 r., poz. 672 ze zm.). Z przepisu tego wynika obowiązek uaktualniania wpisu przez osobę, która taki wpis posiada. Zaniedbanie tego obowiązku rodzi dla niej negatywne skutki prawne. Trudności uzyskania drogą elektroniczną wiarygodnych informacji w zakresie ewentualnych wpisów w CEIDG nie stanowią okoliczności, które mogłyby zwolnić bezrobotnego od konsekwencji prawnych. Z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, że sam fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, bez względu na to czy działalność ta jest prowadzona, nawet w sytuacji niepodlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, stanowi przesłankę uzasadniającą pozbawienie takiej osoby statusu bezrobotnego. W przepisie tym wymienione są dwie niezależne od siebie okoliczności (warunki), których spełnienie pozwala na uznanie określonej osoby za osobę bezrobotną. Pierwsza to nie posiadanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, druga nie powiązana z pierwszą to nie podleganie na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Dla utraty statusu bezrobotnego wystarczy niespełnienie jednego z tych warunków. Przepisy określające zasady nabywania i posiadania statusu bezrobotnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i w związku z tym brak jest możliwości odstąpienia od ich stosowania. W sytuacji niespełnienia przez skarżącego warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy 10 lutego 2017 r., tj. w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł., organ II instancji nie znalazł podstaw, aby uchylić decyzję organu I instancji z [...].

W skardze na powyższą decyzję M. S. wniósł o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego w przypadku ustanowienia pełnomocnika, według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez brak dokładnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy;

b. art. 8, art. 11, art. 15 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepełne odniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do istotnych twierdzeń i zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu polegające przede wszystkim na:

- braku odniesienia się do okoliczności, że pracownik organu rozpatrującego sprawę powziął wiedzę – w następnym dniu roboczym po dokonaniu przez skarżącego rejestracji, tj. 13 lutego 2017 r. – o wpisie w CEiDG o rozpoczęciu wykonywania działalności 21 listopada 1996 r. i zaprzestaniu jej wykonywania w tym samym dniu oraz świadomie stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany tejże decyzji, tym samym nie można uznać, że nowe okoliczności ujawniły się po uzyskaniu przez decyzję statusu ostateczności, co oznacza, że brak było w ogóle podstaw do wznowienia postępowania;

- braku rozważenia rzeczywistej treści wpisu skarżącego w CEIDG, tym samym rzetelnego braku odniesienia się do okoliczności, że skarżący nigdy działalności gospodarczej nie prowadził, nie miał świadomości o posiadaniu wpisu w CEIDG, co w konsekwencji skutkowało tym, że organ nie dokonał właściwej oceny sytuacji prawnej skarżącego w kontekście treści posiadanego przez niego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej;

c. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie w całości decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta Ł. z [...] mimo braku podstaw do jej uchylenia i tym samym błędne stwierdzenie przez organ, że wznowienie postępowania w niniejszej sprawie było zasadne;

d. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie decyzji w mocy, w sytuacji gdy organ I instancji bezpodstawnie stwierdził, że w niniejszej sprawie wznowienie postępowania było zasadne, jak również, że skarżący nie spełniał przesłanek do posiadania statusu osoby bezrobotnej od 10 lutego 2017 r. jako, że posiadał wpis do ewidencji działalności gospodarczej, a w konsekwencji organ wadliwie utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...].

2. naruszenie prawa materialnego, tj.:

a. art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez błędną wykładnię definicji osoby bezrobotnej zgodnie z brzmieniem tego przepisu i błędne uznanie, że skoro skarżący posiadał w dniu rejestracji wpis w CEiDG, to nie spełniał warunków określonych w tym przepisie, podczas gdy jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 maja 2012 r., sygn. akt l OSK 2298/11, istotne jest ustalenie rzeczywistej treści wpisu w zakresie dnia podjęcia przez bezrobotnego działalności gospodarczej, a nie wystarczy samo ustalenie, że osoba bezrobotna posiadała wpis do CEIDG i dokonanie przez organ niedopuszczalnego uproszczenia wynikającego z ograniczenia się do słów użytych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy wykładni definicji osoby bezrobotnej, nadto zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sąd Administracyjny z 30 kwietnia 2010 r. w sprawie l OSK 118/10 odczytanie tejże normy wyłącznie w sposób odpowiadający jej literalnemu brzmieniu prowadziłoby do jej wykładni w oderwaniu od celu ustawy i systemu obowiązującego prawa, albowiem istotą definicji bezrobotnego jest założenie, że chodzi o osobę, która poszukuje zatrudnienia z zamiarem i gotowością jej podjęcia – bycie bezrobotnym oznacza bowiem osobę, która nie ma pracy, nie prowadzi działalności zarobkowej, w tym także działalności gospodarczej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz.1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji obu instancji naruszyły przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2017r. poz.1065 ze zm.), dalej u.p.a.

Zgodnie z treścią art.2 ust.1 pkt.2 f.) wymienionej ustawy za bezrobotnego uważa się osobę, o której mowa art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, lit. i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli:

f.) nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis:

– zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej(8) wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo

– nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej,

W myśl art.33 ust.4 pkt.1 u.p.z. starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2;

Zgodnie z treścią art.71 ust.1 u.p.z. prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu administracji, wydana po wznowieniu postępowania, o uchyleniu decyzji o przyznaniu M. S. od dnia 10 lutego 2017r. statusu osoby bezrobotnej i przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnego oraz odmowie przyznania skarżącemu statusu osoby bezrobotnej od 10 lutego 2017r. i prawa do zasiłku.

Okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie nie są sporne. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że organy administracji wznowiły postępowanie i odmówiły przyznania skarżącemu statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku gdyż w dniu rejestracji w urzędzie pracy (10 lutego 2017r.) był on wpisany do Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). W przekonaniu sądu istniała podstawa do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł.z dnia [...], o której mowa w art.145 § 1 pkt.5 k.p.a. Nie ulega wątpliwości., że fakt wpisu M. S. do CEIDG jest nową okolicznością i nie była ona znana organowi w dniu 10 lutego 2017r. Okoliczność ta istniała również w dacie wydania decyzji Prezydenta Ł. o przyznaniu skarżącemu statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku. Można zatem uznać, że istniała podstawa do wznowienia określona w art.145 § 1 pkt.5 k.p.a.

Analiza przepisu art.2 ust.1 pkt.2f.) u.p.z. wskazuje, że osobą bezrobotną jest osoba, która między innymi nie jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej z dwoma następującymi wyjątkami: po pierwsze gdy osoba wpisana do ewidencji złożyła wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął oraz po drugie gdy nie upłynął jeszcze okres do wskazanego we wniosku o wpis do ewidencji, dnia podjęcia działalności gospodarczej.

W niniejszej sprawie okolicznością niesporną jest, że w dniu 7 listopada 1996r. M. S. dokonał zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej wskazując datę 21 listopada 1996r. jako dzień rozpoczęcia działalności zaś w dniu 13 lutego 2017r. wykreślił się z ewidencji podając dzień 21 listopada 1996r. jako datę zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Faktycznie prowadzenie działalności gospodarczej dotyczy jednego dnia (21 listopada 1996r.) Dodać należy, iż skarżący tylko przez jeden dzień figurował w ewidencji podatników Urzędu Skarbowego Ł. Ś. jako osoba prowadząca działalność gospodarczą. Wynika to z treści zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. Ś. z 11 września 2017r. (k.443). We wcześniej wydanym zaświadczeniu z 7 kwietnia 2017r. (k.364) wskazano błędny okres prowadzenia działalności. Nadto jak wynika z treści pisma ZUS z 4 lipca 2017r. M. S. nie figurował w ewidencji płatników składek (k.398).

W sytuacja gdy w tym samym dniu (tzn.21 listopada 1996r.) zgłoszono rozpoczęcie wykonywania działalności gospodarczej i zaprzestanie wykonywania tej działalności to oznacza, że faktycznie ta działalności nie była wykonywana. M. S. wielokrotnie podnosił, że żadnej działalności nie wykonywał. Przez okres przeszło dwudziestu lat figurował w ewidencji działalności gospodarczej i wynikało to z jego zaniedbania w wykreśleniu wpisu. Należy podnieść, ze w okresie od 1996r. do 2017r. był on zatrudniony w wielu firmach oraz kilkanaście razy rejestrował się w urzędzie pracy jako bezrobotny (w latach 2007-2017) zawsze podając, że nie jest wpisany do ewidencji działalności gospodarczej i nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Dowodzi to, że skarżący rzeczywiście takiej działalności nie wykonywał a jedynie przez swoje zaniedbanie nie wykreślił się z CEIDG.

W wyroku z dnia 31 maja 2012r. sygn. akt I OSK 2298/11 (Lex nr 1264705) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że celem art. 2 ust. 1 pkt 2 f ustawy jest wyłączenie z grona osób bezrobotnych osób prowadzących działalność gospodarczą, przy czym za takie osoby należy uważać osoby wpisane do ewidencji działalności gospodarczej. Cel główny normy art. 2 ust. 1 pkt 2 f jest trudny do osiągniecia, gdy bada się faktyczne wykonywanie działalności gospodarczej. Z tego powodu przyjęto domniemanie wynikające z wpisu do ewidencji. Konieczne jest jednak ustalenie rzeczywistej treści wpisu w zakresie dnia podjęcia działalności. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny porównuje sytuację prawną osoby bezrobotnej z sytuacją prawną osoby związanej stosunkiem pracy i osoby wpisanej do ewidencji działalności gospodarczej. Zwraca też uwagę na konieczność dokonywania wykładni art. 2 ust. 1 pkt 2 f ustawy w sposób systemowy i konieczność ustalenia rzeczywistej treści wpisu w zakresie dnia podjęcia działalności gospodarczej. Wskazuje także na konieczność stosowania wykładni systemowej i celowościowej pojęcia "wpisu do ewidencji działalności gospodarczej", która ma prowadzić do odczytania rzeczywistego znaczenia tego pojęcia, pozbawionego niedopuszczalnego uproszczenia wynikającego z ograniczenia się do słów użytych w art. 2 ust. 1 pkt 2 f ustawy.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie dokonały właściwej wykładni definicji osoby bezrobotnej zawartej w art.2 ust.1 pkt.2 f.) u.p.z. i nie dokonały właściwej oceny sytuacji prawnej skarżącego w kontekście treści posiadanego przez niego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, z którego wynika, że działalność gospodarcza była wykonywana jedynie przez jeden dzień przeszło 20 lat temu. Jak bowiem wynika z wyroku NSA w sprawie I OSK 2298/11 istotne jest ustalenie rzeczywistej treści wpisu w zakresie dnia podjęcia przez bezrobotnego działalności gospodarczej, z uwzględnieniem wskazanych w ww. wyroku wykładni prawa, a nie wystarczy samo ustalenie, że osoba bezrobotna posiadała wpis do CEIDG.

W ocenie sądu w obecnym składzie w sytuacji gdy pokrywa się data rozpoczęcia działalności gospodarczej i jej zaprzestania (21 listopada 1996r.) to należałoby rozważyć czy przypadek taki nie potraktować w drodze analogii jako jeden z wyjątków określonych w art.2 ust.1 pkt.2 f.) u.p.z. W wymienionym przepisie określono dwa wyjątki kiedy osoba wpisana do ewidencji działalności gospodarczej może zostać uznana za osobę bezrobotną. Cechą wspólną obu wyjątków jest to, że mimo wpisu do CEIDG osoba wpisana nie wykonuje działalności gospodarczej bo działalność ta jest albo zawieszona albo nie nadszedł jeszcze dzień rozpoczęcia takiej działalności określony we wniosku o wpis. W niniejszej sprawie skarżący w dniu 21 listopada 1996r. zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej i sytuacja taka utrzymuje się do chwili obecnej tzn. działalność po tym dniu nie była prowadzona. Jedynie wskutek własnego niedopatrzenia przez okres przeszło dwudziestu lat M. S. nie wykreślił się z ewidencji działalności gospodarczej. W związku z czym, w ocenie sądu w obecnym składzie, sytuację skarżącego należałoby ocenić analogicznie do wyjątków określonych w art.2 ust.1 pkt.2f.) u.p.z. a więc uznać, że M. S. w dniu 10 lutego 2017r. był osobą bezrobotną mimo istniejącego wpisu w ewidencji działalności gospodarczej gdyż wpis ten przez okres przeszło 20 lat był wpisem "martwym".

Reasumując sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. W ocenie sądu organy administracji obu instancji nie wyjaśniły rzeczywistej treści wpisu skarżącego do ewidencji działalności gospodarczej, nie dokonały właściwej wykładni definicji osoby bezrobotnej zawartej w art.2 ust.,1 pkt.2f.) u.p.z. oraz nie przeprowadziły prawidłowej oceny sytuacji skarżącego w kontekście posiadanego przez niego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Stanowi to naruszenie art.7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art.2 ust.1 pkt.2 f.) ustawy z 20 kwietnia 2004r. co miało wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1a.) i c.) p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Ł. z [...]

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Należy wyjaśnić rzeczywistą treść wpisu skarżącego do ewidencji działalności gospodarczej, dokonać wykładni definicji osoby bezrobotnej określonej w art.2 ust.1 pkt.2 f.) u.p.z. oraz ocenić sytuację prawną skarżącego z uwzględnieniem poglądu wyrażonego przez NSA w wyroku w sprawie I OSK 2298/11. Po dokonaniu wymienionych ustaleń należy ocenić czy wpis skarżącego do ewidencji działalności gospodarczej wskazujący, iż w tym samym dniu zgłoszono rozpoczęcie i zaprzestanie działalności gospodarczej (21 listopada 1996r.), daje podstawę do zmiany w trybie wznowieniowym decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].

a.l.