Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 169/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 147, art. 7, art. 9, art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia NSA Adam Mikusiński Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Wita-Łyskawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2008 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] orzeczono o uznaniu M. S. za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku dla bezrobotnych począwszy od dnia [...]

Kolejną decyzją z [...] Nr [...] orzeczono wobec strony o utracie prawa do zasiłku z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania.

Podstawę prawną obu rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001). W dniu [...] M. S. wystąpiła do Starosty K. pismem z daty [...] nazywając je "skargą" i domagając się w nim uchylenia obu decyzji ostatecznych przywołanych powyżej.

Organ, traktując wskazane pismo jako wniosek o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami, wydał w dniu [...] postanowienie Nr [...] wznawiające postępowanie w sprawie Nr [...] i Nr [...]

W następstwie wznowienia postępowania, decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówiono uchylenia wskazanych decyzji, gdyż w opinii Starosty K. nie wystąpiła żadna z przesłanek opisanych w treści art. 145 k.p.a. umożliwiająca uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej w tym nadzwyczajnym trybie.

M. S. odwołała się od rozstrzygnięcia organu I instancji, a w odwołaniu zaprezentowała tożsame stanowisko, co w piśmie nazwanym skargą.

Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, w pełni podzielając pogląd zaprezentowany przez Starostę K. w zakresie braku przesłanek wznowieniowych.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, iż niesłuszny jest zarzut odwołującej, co do błędnego zastosowania wobec niej przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Wskazana bowiem ustawa weszła w życie przed datą rejestracji M. S. w Urzędzie Pracy, co pozwalało na rozpoznanie sprawy w przedmiocie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku w oparciu o ten akt prawny.

W związku z faktem, iż w dniu [...] wpłynęło do Starosty K. drugie pismo M. S. kwestionujące brak przyznania jej świadczenia przedemerytalnego, wszczęto równolegle do opisanego wyżej postępowania wznowieniowego, postępowanie w przedmiocie przyznania M. S. świadczenia przedemerytalnego. Pismo to potraktowano bowiem jako wniosek o wszczęcie postępowania w tym zakresie.

Po przeprowadzeniu postępowania i dokonaniu analizy zgromadzonej dokumentacji, wydano decyzję z dnia [...] Nr [...]. Decyzja ta w podstawie prawnej rozstrzygnięcia powoływała się na przepis art. 9 ust. 1 pkt 14 lit.b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. Nr 99 poz. 1001) w związku z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych ( Dz. U. Nr 120 poz. 1252).

Jak wynikało z uzasadnienia rozstrzygnięcia, mając na względzie wymieniony w podstawie prawnej decyzji przepis art. 29 ust. 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych o charakterze intertemporalnym, uprawnienia strony rozpoznawane były na podstawie art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1991r. zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U z 2003 r. Nr 58 poz.514).

Mając na względzie określone w tej normie prawnej przesłanki, jakie spełnić musi strona domagająca się przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego uznano, iż M. S. na dzień rejestracji w Urzędzie Pracy w K. w dniu [...] będąc w wieku [...] lat, bezpośrednio przed rejestracją nie pozostawała w stosunku zatrudnienia, posiadając prawo do renty inwalidzkiej. Ta okoliczność wykluczyła zaliczenie jej do którejkolwiek z pięciu wymienionych przez ustawodawcę opcji uprawniających do nabycia świadczenia. W konsekwencji powyższego odmówiono stronie przyznania świadczenia przedemerytalnego wobec nie spełnienia przesłanek wymaganych dla jego przyznania. Decyzja powyższa stała się ostateczna wobec braku odwołania ze strony M. S.

W dniu [...] M. S. wystąpiła do Rady Powiatu w K. z pismem nazwanym "skarga". Zaznaczyła, iż chodzi jej w skardze o decyzję Nr [...] z dnia [...] i decyzję Nr [...] z dnia [...]. W treści pisma wskazywała na błędne zastosowanie wobec niej ustawy o promocji i instytucjach rynku pracy, w miejsce ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, co doprowadziło, w jej odczuciu, do pozbawienia jej świadczenia przedemerytalnego i wskazywała, iż opiera swoja skargę o nowe dowody, które powinny być zbadane przez organ.

Powyższe pismo potraktowane zostało jako wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego i po przekazaniu wniosku zgodnie z właściwością, postanowieniem z dnia [...] na podstawie art. 149 § 1 i § 2 oraz art. 147 k.p.a. wznowiono postępowanie w sprawie.

W następstwie wznowienia postępowania, decyzją z [...] Nr [...], Starosta K. na podstawie art. 104 i 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówił uchylenia decyzji ostatecznej [...] z dnia [...] orzekającej o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano przesłanki, jakim odpowiadać powinna osoba uprawniona do uzyskania świadczenia przedemerytalnego. Cytując przepis art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu Starosta K. zauważył, iż w momencie uzyskania statusu osoby bezrobotnej M. S. nie posiadała [...] lat, a ustanie jej zatrudnienia w [...]. wiązało się z uzyskaniem prawa do [...]. Stosunek jej pracy nie został zatem rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy.

Oceniając żądanie strony z punktu widzenia przyczyn wznowienia postępowania ustalono, iż nie zachodzi żadna z wymienionych w treści art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a. okoliczności.

Od powyższej decyzji strona odwołała się wskazując, iż zaskarżona decyzja wydana została w przedmiocie nie objętym jej wnioskiem. Podkreśliła, iż wolą jej było uzyskanie uchylenia dwóch decyzji- z dnia [...] Nr [...] o znaku [...] i decyzji z dnia [...] Nr [...] o znaku [...] Nie żądała natomiast uchylenia decyzji z dnia [...] Nr [...]

Jej zdaniem obowiązkiem organów administracji było wnikliwe przeanalizowanie stanu jej sprawy i dostrzeżenie wszelkich możliwych uchybień popełnionych w toku postępowania. W związku faktem, iż pobierała ona przez [...] lat i [...] miesięcy [...], jej sprawa powinna była być rozpoznana w aspekcie stanowiska Sądu Najwyższego zaprezentowanego w wyroku z dnia 7 kwietnia 1994r sygn. akt II URN 8/94.

W wyniku złożonego odwołania Wojewoda Ś. rozpoznał ponownie sprawę i decyzją z dnia [...] Nr [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Starosty K..

W uzasadnieniu przytoczono stan faktyczny sprawy podkreślając, iż w sprawach zakończonych decyzjami z dnia [...] Nr [...] o znaku [...] z dnia [...] Nr [...] o znaku [...] toczyło się postępowanie wznowieniowe zakończone w I instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymaną w mocy decyzją ostateczną Wojewody Ś. z dnia [...]

Decyzji tej M. S. nie wzruszyła w drodze skargi do sądu administracyjnego.

Wojewoda Ś. wskazał, iż druga decyzja z tej samej daty, a to z dnia [...] o numerze [...] stała się również ostateczna, a na wniosek M. S. skierowany do Rady Powiatu w K. w dniu [...]., ze względu na jego treść wskazującą, iż dotyczył on stanowiska strony w przedmiocie odmowy przyznania jej uprawnień do świadczenia przedemerytalnego, wznowiono postępowanie w tym przedmiocie.

Badając sprawę z punktu widzenia przesłanek wznowieniowych organ ustalił, iż w związku z rejestracją strony w dniu [...] winna ona spełnić kryteria, od których ustawodawca uzależnił przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 514 z późn. zm.). Stosownie do powołanego przepisu prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługiwało osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli kobieta do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat i osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat.

Z akt sprawy wynikało, iż skarżąca nie spełniała jednego warunku uprawniającego do uzyskania świadczenia – gdyż przed rejestracją jako osoby bezrobotnej nie rozwiązała stosunku pracy czy stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż [...] miesięcy. Strona przed rejestracją w Urzędzie Pracy nie pozostawała bowiem w stosunku pracy, gdyż w okresie od dnia [...] do dnia [...] posiadała prawo do [...].

Mając powyższe ustalenia na względzie, Wojewoda Ś. stwierdził brak możliwości wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] Nr [...], gdyż nie była ona dotknięta żadną z wad wymienionych w treści art. 145 § 1 k.p.a.

Wyjaśniono nadto, iż organem właściwym w sprawach [...] jest organ rentowy, a zatem do tego organu powinny być kierowane żądania strony w przedmiocie przyznania jej [...]. Ze strony organu administracji natomiast nie było podstaw prawnych do skierowania strony do organu [...] t.j. w dniu rejestracji w organie zatrudnienia, bowiem ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz., 1252) weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r., jednakże z wyjątkiem art. 2-12, 14, 16, 18, 20, 21, 23, 25 ust. 1-4 i 6 oraz art. 26-28, które weszły w życie z dniem 1 sierpnia 2004 r. Stąd ustawodawca określił, iż organ rentowy przyznaje prawo do świadczenia na podstawie wskazanej ustawy od dnia 1 sierpnia 2004 r., a do tej daty uprawnienia takie posiadają organy zatrudnienia.

M. S. zaskarżyła decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] Nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

W skardze zarzuciła organowi wielokrotne i rażące naruszenie przepisów prawa, a to art. 63 Konstytucji RP, art. 9, 145 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 3, art. 107 § 1 i § 2 k.p.a , a nadto popełnienie przestępstwa z art. 271 § 1 kk.

Precyzując postawione zarzuty, skarżąca uznała jako poświadczenie nieprawdy przypisanie jej przez organ faktu złożenia odwołania od ostatecznych decyzji z dnia [...] i [...]

Jako poświadczenie nieprawdy potraktowała również powołanie, jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia, przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych w decyzji z dnia [...] Nr [...]. Przepisy te, jej zdaniem, nie były właściwe dla sprawy, która powinna zostać rozpoznana w oparciu o ustawę z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

W jej odczuciu również poświadczeniem nieprawdy było niewłaściwe oznaczenie wymienianych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewody Ś. innych rozstrzygnięć organów administracji, wydanych w sprawach, w których skarżąca była stroną.

Nazwała "fałszerstwem intelektualnym" wyliczenie przez organ jej stażu pracy uprawniającego do emerytury. Zdaniem skarżącej, w dniu rejestracji udokumentowała ona świadectwami pracy okres [...] lat zatrudnienia. Organ natomiast przyjął bezpodstawnie okres uprawniający ją do emerytury wynoszący [...] lata [...] miesiąc i [...] dni w tym okres składkowy wynoszący [...] lat [...] miesięcy i [...] dni i okres nieskładkowy – [...] lat [...] miesięcy i [...] dni.

Podkreśliła, iż odnosząc się do zatrudnienia w Przedsiębiorstwie A wskazała na [...] lat i [...] dni pracy, jednakże uwzględniono jej w postępowaniu administracyjnym wyłącznie [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, nie uzasadniając przyczyn pomniejszenia jej rzeczywistego stażu pracy.

Organ nadto nie odniósł się do faktu wychowywania przez nią [...] dzieci przez okres [...] lat.

Powołując się na orzeczenie Sądu Najwyższego z 7 kwietnia 1994 r., sygn. akt II URN 8/94, OSNP 1994/1/13 wydane w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych i zawierające pogląd, iż wyniki badań kontrolnych komisji lekarskich do spraw [...] przeprowadzonych po upływie 10 lat, przez które trwało nieprzerwanie [...] nie mogą stanowić podstaw do pozbawienia [...] prawa do [...], zarzuciła Wojewodzie Ś. naruszenie art. 9 k.p.a. Uznała bowiem, iż z uwagi na powyższy wyrok sprawa powinna toczyć się w kierunku odzyskania przez nią prawa do [...] i pouczyć o tym powinien ją Powiatowy Urząd Pracy w K.

Jako obrazę art. 63 Konstytucji RP skarżąca uznała nie rozpoznanie przez organ odwoławczy jej wniosków zawartych w piśmie do Wojewody Ś. zatytułowanym "Skarga" z [...] We wnioskach tych domagała się wyłączenia od rozpoznawania sprawy Wydziału Zamiejscowego w C. wnosząc o bezpośredni udział Wojewody w postępowaniu.

Kolejnym naruszeniem prawa przez organ II instancji wskazanym przez M. S. było nie podanie znaku decyzji z [...] na 3 stronie uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewody Ś. z dnia [...] co stanowić miało w jej mniemaniu świadomą manipulację. W dniu [...] wydano bowiem dwie decyzje, jednakże o innej treści.

W skardze zarzucono nadto Wojewodzie Ś. zamieszczenie w zaskarżonej decyzji wadliwego pouczenia o przysługującym jej środku odwoławczym. Zdaniem skarżącej zawarcie informacji "skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia" stanowiło również manipulację, gdyż stosownie do art. 57 § 1 kpa przy obliczaniu terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Dzień doręczenia jest dniem zdarzenia, zatem z mocy prawa nie jest uwzględniany jako początek terminu.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Ponownie przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując, iż na żądanie skarżącej organ wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...] i odmówił jej uchylenia z uwagi na brak podstaw prawnych w tym zakresie.

Podniósł bezpodstawność zarzutów przedstawionych przez skarżącą i odnosząc się do nich kolejno, wskazał przede wszystkim, iż w dniu rejestracji skarżącej w organie zatrudnienia w dniu [...] do określenia jej uprawnień jako osoby bezrobotnej miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.), która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r. W tej dacie utraciła moc ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Sprecyzował, że użyte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sformułowanie "w odwołaniu od przedmiotowej decyzji" dotyczy decyzji organu I instancji nr [...] z dnia [...] a nie decyzji nr [...] z dnia [...] która nie była przedmiotem odwołania strony i nabrała cech decyzji ostatecznej. Tym samym mogła zostać wzruszona wyłącznie w drodze wznowienia postępowania. Skarżąca natomiast odwołała się od decyzji Starosty K. z dnia [...] Nr [...], na co wskazuje jej pismo z dnia [...] skierowane za pośrednictwem organu I instancji do Wojewody Ś.

Mając na względzie stanowisko skarżącej odnoszące się do długości jej stażu pracy organ odwoławczy potwierdził swoje dotychczasowe ustalenia dodatkowo wyjaśniając, iż w okresie wychowywania [...] dzieci skarżąca pozostawała w stosunku pracy, a więc okres ten wliczono do okresu zatrudnienia i nie ma podstaw do liczenia go podwójnie. Już po ustaniu zatrudnienia, w trakcie pobierania [...] urodziła [...] dziecko. W zaskarżonej decyzji precyzyjnie wskazano przesłanki niezbędne do przyznania świadczenia przedemerytalnego, a wyrażone w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a także przyczyny niespełnienia tych przesłanek przez M. S.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 9 k.p.a poprzez niepoinfomowanie skarżącej o jej uprawnieniach rentowych zauważono, iż organ zatrudnienia nie posiada kompetencji do udzielania informacji w przedmiocie świadczeń emerytalno – rentowych.

Co do zarzutów nazwanych manipulacją, organ wskazał, iż skarżąca została prawidłowo pouczona o terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach stosownie do art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a M. S. dokonała prawidłowego obliczenia 30-dniowego terminu do wniesienia skargi.

Natomiast uchybienie w oznaczeniu decyzji organu I instancji z dnia [...] bez wskazania jej znaku, nie wpłynęło na rozstrzygnięcie sprawy, gdyż przedmiotowa decyzja została prawidłowo wskazana w uzasadnieniu decyzji organu II instancji. Także zarzut błędu w przytoczeniu numerów decyzji, o których mowa była w odwołaniu skarżącej nie wpłynął na ostateczne rozstrzygnięcie, gdyż było to tylko fragmentaryczne przytoczenie treści odwołania.

Skarżąca pismem procesowym z [...] ustosunkowała się do odpowiedzi na skargę. Nie zgodziła się ze stwierdzeniem organu, o braku przesłanek wznowieniowych określonych w art. 145 § 1 kpa. W piśmie tym powołano się na zaświadczenia z pracy, świadectwo pracy, dowód osobisty i daty urodzenia dzieci skarżącej. Skarżąca przyznała, iż pomyliła się w obliczeniu stażu pracy i jak słusznie zauważył organ wynosi on [...] lat [...] miesięcy i [...] dni. Zarzuciła natomiast organowi błędne ustalenie, iż [...] dziecko zostało urodzone w trakcie [...]. Wyjaśniła, że urodziła wszystkie dzieci w okresie zatrudnienia, co znajduje potwierdzenie w zaświadczeniach i świadectwach pracy.

Ostatecznie skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w skardze do Sądu i wniosła o nakazanie Powiatowemu Urzędowi Pracy w K. wypłacenie jej zasiłku dla bezrobotnych. Zażądała dodatkowo odszkodowania i zadośćuczynienia za krzywdy moralne i materialne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W ramach kontroli wydawanych przez organu administracji rozstrzygnięć sądy administracyjne oceniają zgodność działania tych organów z przepisami procedury, słuszność zastosowania prawa materialnego, a także słuszność zastosowanej w sprawie interpretacji prawa materialnego.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1271) zwanej dalej p.p.s.a.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, wojewódzkie sądy administracyjne rozstrzygają w granicach danej sprawy nie będąc jednak związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 §1 p.p.s.a )

Przystępując zatem do kontroli legalności zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności odniósł się do przedstawionego w skardze stanowiska M. S.

Na wstępie przyjdzie wyjaśnić, wobec podniesionych w skardze zarzutów, iż sądy administracyjne nie posiadają kompetencji do orzekania w sprawach karnych, a w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarżącej przysługuje zagwarantowana stosownymi przepisami, właściwa droga postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, w związku z przyznanymi mu uprawnieniami, nie jest również organem rozstrzygającym o prawach i obowiązkach stron, tym bardziej nie przysługuje mu właściwość orzekania o odszkodowaniu i zadośćuczynieniu, czego domagała się skarżąca.

Wśród postawionych licznych zarzutów podnosi ona także naruszenie art. 63 Konstytucji RP.

Z brzmienia tej normy prawnej wynika, iż każdy ma prawo składać petycje, wnioski i skargi w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą do organów władzy publicznej oraz do organizacji i instytucji społecznych w związku z wykonywanymi przez nie zadaniami zleconymi z zakresu administracji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał w tym miejscu za stosowne powołać się na treść przywołanego art. 63 zd. drugie, wskazujące, iż tryb rozpatrywania petycji, wniosków i skarg określa ustawa, a ustawodawca wypełniając ten obowiązek uregulował w rozdziale VIII kodeksu postępowania administracyjnego procedurę związane ze skargami i wnioskami stron. Mając jednak na względzie przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a stanowiący, że sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo które kończą postępowanie lub rozstrzygają je co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie, czy też na inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, należy uznać, iż w postępowaniu skargowo-wnioskowym brak jest podstaw prawnych do kontrolowania skargi skierowanej do organów administracji przez sądy administracyjne.

Biorąc przeto pod uwagę, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach mu przyznanych, uznano, iż zarzuty M. S. dotyczące jej skarg i wniosków kierowanych w ramach przysługujących jej uprawnień wywodzonych z treści art. 221 i nast. k.p.a wykraczają poza kognicję tego Sądu.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez organy administracji, w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją zasad, o których mowa w treści art. 9 k.p.a. zwrócić należy uwagę, iż organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Zapis zawarty w przywołanym przepisie jest jednoznaczny co do faktu, iż obowiązek organów administracji publicznej nie obejmuje tych praw i obowiązków stron, które podlegają ustaleniu w innym, niż administracyjne, postępowaniu. W przeciwnym bowiem wypadku rola organu administracji sprowadzona zostałaby do roli doradcy prawnego zobowiązanego wobec strony do wykładni całokształtu obowiązującego prawa.

Z tych więc względów za niesłuszne potraktować należało żądanie M. S. , by w momencie jej rejestracji, jako osoby bezrobotnej, którą stała się z powodu utraty [...], pracownik urzędu pracy był zobowiązany do analizy słuszności pozbawienia rejestrującej świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył postawiony przez skarżącą zarzut naruszenia przepisu art. 9 k.p.a. w szerszym, niż wskazany w skardze aspekcie.

Jak wynika bowiem z treści skargi, a także odwołania M. S. od decyzji Starosty K. z dnia [...] nr [...] kwestionuje ona słuszność prowadzenia postępowania administracyjnego w stosunku do decyzji z dnia [...] Nr [...], podkreślając, iż inne było jej żądanie.

W odwołaniu od decyzji utrzymanej w mocy zaskarżonym rozstrzygnięciem, skarżąca wskazuje, iż jej skarga z dnia [...] dotyczyła decyzji z dnia [...] Nr [...] o znaku [...] i z dnia [...] Nr [...] o znaku [...]. Podnosi nawet, iż "organy rozpoznające sprawy w postępowaniu administracyjnym związane są żądaniami strony".

Mimo wyraźnie sprecyzowanego stanowiska skarżącej w tej kwestii, z akt sprawy nie wynika nawet, by zwrócono się do strony z zapytaniem, o istotę jej woli. W miejsce tego natomiast dokonano własnej interpretacji zamiaru skarżącej, uznając za podstawnie wszczęte postępowanie wznowieniowe w przedmiocie uprawnień do świadczenia przedemerytalnego.

Pismo M. S. z dnia [...] nazwane skargą, a skierowane do Rady Powiatu w K. potraktowane zostało jako jej wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] Nr [...]. Jednak zawierało ono w sobie wyraźny opis decyzji, których wzruszenia w ramach wniesionej skargi domagała się skarżąca. Mimo, iż z treści tego pisma wynikało niezadowolenie strony z powodu odmowy przyznania jej świadczenia przedemerytalnego, brak w nim było odniesienia się do decyzji ostatecznej wydanej w tym przedmiocie.

Zgodnie z treścią art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Jeśli zatem organ nie wszczyna tego nadzwyczajnego trybu z urzędu musi, dysponować skutecznym wnioskiem strony.

Doprowadzając do wszczęcia postępowania wznowieniowego zmierzającego do wzruszenia decyzji ostatecznej nie wskazanej w piśmie strony organ działał co najmniej przedwcześnie, bez należytego sprawdzenia rzeczywistej intencji strony. Stan sprawy pozwalał bowiem także na przyjęcie, iż "skarga" M. S. złożona była z zamiarem wszczęcia środków nadzwyczajnych przewidzianych w procedurze administracyjnej w stosunku do wskazanych przez nią decyzji ostatecznych. Zważywszy tytuł pisma skarżącej określony jako "skarga" i mając względzie zapis zawarty w przepisie art. 235 k.p.a staje się oczywiste, iż organ winien był dokonać czynności wyjaśniających charakter żądań przedstawionych przez M. S.

W przypadku wątpliwości jaki charakter nadać należy pismu złożonemu przez stronę bezspornie nie może samodzielnie zadecydować organ. W takim przypadku jego obowiązkiem jest podjęcie próby ustalenia woli autora pisma.

Przywołując ponadto treść zdania drugiego przepisu art. 9 k.p.a, z którego brzmienia wynika, iż organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, zwrócić uwagę należy, iż strona, przed podjęciem decyzji, co do charakteru swego pisma powinna uzyskać stosowne informacje o swojej sytuacji procesowej.

Zważywszy przeto, że organ orzekający zobowiązany jest z mocy art. 7 i art. 9 k.p.a. wyjaśnić rzeczywisty zamiar wnioskodawcy, a także poinformować stronę o konsekwencjach wyboru danego środka prawnego, brak takiego zachowania się ze strony organów można uznać za naruszenie wskazanych przepisów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał dostrzeżone uchybienie, jako mogące mieć wpływ na treść zaskarżonej decyzji, bowiem w przypadku ustalenia intencji skarżącej w sposób odmienny, niż przyjęto w niniejszym postępowaniu, wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] Nr [...] nastąpiłoby bez wniosku uprawnionego podmiotu. W konsekwencji takiego stanu rzeczy wszczęcie postępowania wznowieniowego w sprawie należałoby oceniać w aspekcie przesłanek określonych w treści art. 156 § 1 k.p.a.

Za zbędne, tym samym uznano rozważania co do dalszych zarzutów skargi, bowiem wymagają one oceny poprawności przeprowadzonego postępowania wznowieniowego, co do którego zasadności wszczęcia istnieją w chwili obecnej istotne wątpliwości.

Mając to na względzie orzeczono po myśli art. 145 § pkt 1 lit.c p.p.s.a.