Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 398/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2005-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 110 poz 968
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, asesor WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Urszula Zajko, po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi K. I. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne dotyczące świadczeń pieniężnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Na podstawie piętnastu tytułów wykonawczych Nr [...] do Nr [...], obejmujących zaległe składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy za okres styczeń - czerwiec 2000 roku wszczęte zostało przez Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postępowanie egzekucyjne przeciwko Panu K. I. W wymienionych tytułach wskazano, że podstawą prawną powstania należności ujętych w tytułach są deklaracje. Odpisy tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego (świadczenie z ubezpieczenia społecznego) zostały doręczone w dniu [...] listopada 2003 r.

Dnia [...] listopada 2003r. Pan K. I. wniósł do Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Z. zarzuty do prowadzonego w tej sprawie postępowania egzekucyjnego. Zarzucił, że egzekwowany obowiązek nie istnieje. Nieistnienie obowiązku wywodził z tego, iż składał comiesięczne deklaracje, w których wykazywał zerowy dochód, ponieważ przebywał na zwolnieniu lekarskim. Utrzymywał, że ani Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ani Sąd Pracy, nie potrafiły wskazać i nie wskazały przepisu, który nakładałby obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez osobę chorą i przebywającą na zwolnieniu lekarskim.

Zarzuty zostały rozstrzygnięte przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem Nr [...] (bez daty) wydanym na podstawie art. 33

pkt l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, którym zarzuty oddalono. Oddalenie zarzutów argumentowano tym, iż za okres, którego dotyczyły przedmiotowe tytuły wykonawcze Skarżącemu nie przysługiwało prawo do zasiłku chorobowego i dlatego powinien był złożyć deklaracje korygujące. Nie złożenie deklaracji korygujących spowodowało sporządzenie ich z urzędu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W postanowieniu zawarto pouczenie o prawie wniesienia zażalenia w terminie 14 dni, czyli niezgodnie z przepisem art. 17 § l ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym, który wyznacza 7- dniowy termin na wniesienie zażalenia (postanowienie doręczono w dniu [...] listopada 2003r.).

Zażalenie na nie zostało wniesione dnia [...] grudnia 2003r. tj. w terminie wskazanym w postanowieniu. Zarzucił, że nie są zgodne z prawdą twierdzenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Z. o wielokrotnym informowaniu go o konieczności złożenia korekt miesięcznych deklaracji rozliczeniowych. Wzywany był bowiem do złożenia deklaracji, a nie do ich korekty. Do zażalenia dołączył kserokopie pism, jakie Zakład Ubezpieczeń Społecznych kierował do niego

w sprawie deklaracji.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. rozstrzygnął zażalenie na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Nr [...], którym uchylił wspomniane postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Powodem uchylenia postanowienia było rozstrzygnięcie zarzutów bez uprzedniego uzyskania stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów oraz wydanie postanowienia w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną, tj. o przepis art. 33 pkt l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zamiast art. 34 § 4 tej ustawy.

Przed ponownym rozstrzygnięciem sprawy zarzutów na postępowanie egzekucyjne Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jako wierzyciel, postanowieniem

z dnia [...] lutego2004r. Nr [...]., wyraził stanowisko w przedmiocie zarzutów, uznając, że zarzuty są niezasadne oraz wskazał, że tytuły wykonawcze wystawione zostały, po uprzednim skierowaniu do zobowiązanego upomnienia (doręczonego dnia [...] października 2003r.).

Zajęte stanowisko wierzyciel argumentował tym, iż przed wystawieniem tytułów wykonawczych, kierował do Skarżącego liczne pisma, w których informował go tym, iż jako płatnik składek obowiązany był do złożenia deklaracji oraz do uregulowania składek. Wskazano, że na podstawie art. 48b ustawy

o systemie ubezpieczeń społecznych, sporządzono z urzędu deklaracje rozliczeniowe za okres od stycznia do czerwca 2000 roku, dlatego na koncie Skarżącego powstały za ten okres zaległości. Niezasadność zarzutów uzasadniano także treścią wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z [...] maja 2001 r. Sygn. akt [...], w którym Sąd uznał, że Pan K. I. ma prawo do zasiłku chorobowego za okres od [...] listopada 1999r do [...] listopada 1999 r. oraz oddalił jego odwołanie za okres zwolnienia lekarskiego od [...] grudnia 1999r. do [...] lutego 2000r. ze względu na wyczerpanie się okresu zasiłkowego (270 dni) oraz braku podstaw do otwarcia ponownego okresu zasiłkowego. Wyjaśniono, że pomimo braku prawa do zasiłku chorobowego, Skarżący składał dalsze zwolnienia lekarskie za okres od [...] lutego 2000r. do [...] czerwca 2000r oraz wskazywał w deklaracjach rozliczeniowych zerowe podstawy wymiaru składek i zerowe składki, tak, jakby zasiłek chorobowy otrzymywał.

Powołując się na treść przepisu art. 24 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wyjaśniono, że nadpłatę za lipiec 2000r. wynikłą z korekty dokumentów rozliczeniowych uwzględniających wypłatę zasiłku chorobowego za okres od

[...] lipca 2000r do dnia [...] stycznia 2001r. zaliczono na poczet zaległości za styczeń 2000 roku. W sprawie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości za styczeń 2000 r. wydano decyzję, od której Skarżący odwołał się do sądu, lecz wyrokiem z dnia

[...] września 2002r. odwołanie zostało oddalone.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...] lutego 2004r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 17 § l i art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uznał za niezasadne zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych oraz orzekł

o utrzymaniu w mocy wszczętego postępowania egzekucyjnego.

Na powyższe postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zostało złożone zażalenie, w którym podtrzymane zostały argumenty podnoszone

w zażaleniu z dnia [...] grudnia 2003r. na postanowienie Nr [...].

Zażalenie zostało rozstrzygnięte przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] marca 2004r. Nr [...], którym uchylono w całości postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

z dnia [...] lutego 2004r. i przekazano sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że wprawdzie stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów jest dla organu egzekucyjnego wiążące, to jednak

w przypadku, gdy wierzyciel uzasadnia je powołując się na sporządzenie dokumentów z urzędu, lecz nie wskazuje kiedy zostały sporządzone, na organie egzekucyjnym spoczywał, wynikający z przepisy art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ponadto

w postanowieniu Nr [...] w sprawie stanowiska wierzyciela nie wskazano, jakie orzeczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rozstrzygały o braku prawa do zasiłku chorobowego za okres styczeń-czerwiec 2000r. Wyjaśnienie tej kwestii było konieczne, ponieważ zobowiązany zarzucał, że ZUS nie wydawał żadnej decyzji w sprawie prawa do zasiłku chorobowego za ten okres. Powodem przyjętego sposobu załatwienia sprawy było także to, iż organ egzekucyjny powołując się na przepis art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozstrzygnął nie tylko sprawę zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów lecz orzekł także o "utrzymaniu w mocy wszczętego postępowania egzekucyjnego". Tymczasem ani ten przepis, ani żaden inny przepis nie przewiduje takiej formy rozstrzygnięcia w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dnia [...] marca 2004r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, która została przez Sąd odrzucona postanowieniem z dnia 9 czerwca 2004r. Sygn. Akt I SA/Bk 132/04. Sąd uznał, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych działający w tej sprawie jako organ egzekucyjny, nie może być stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowienie z dnia [...] lipca 2004r. Nr [...] oddalił zarzuty Skarżącego, jako nieuzasadnione. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych uznał, że istnienie egzekwowanego obowiązku potwierdzają posiadane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokumenty, w tym osiem decyzji wydanych w okresie od [...] grudnia 1999r do [...] czerwca 2000r. o odmowie wypłaty Skarżącemu zasiłku chorobowego, co skutkowało obowiązkiem uiszczenia za okres styczeń -czerwiec 2000r składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy (decyzja z dnia [...] grudnia 1999r.Nr [...], decyzja z dnia [...] stycznia 2000r. Nr [...], decyzja z dnia [...] lutego 2000 r. Nr [...], decyzja z dnia [...] maja 2000r. Nr [...], decyzja z dnia [...] marca 2000r. Nr [...], decyzja z dnia [...] maja 2000 r. Nr [...], decyzja z dnia [...] maja 2000r. Nr [...], decyzja z dnia [...] czerwca 2000r. Nr [...]).

Wyjaśniono, że z powodu nie przyjmowania do wiadomości przez Skarżącego faktu utraty prawa do zasiłku chorobowego i nie złożenia deklaracji korygujących, Zakład Ubezpieczeń Społecznych sporządził wymagane dokumenty z urzędu (dokumenty te nie wymagają autoryzacji osoby ubezpieczonej i że przepisy nie nakładają na Zakład obowiązku doręczania ich płatnikowi). Przyjęty sposób załatwienia przedmiotowej sprawy argumentowano treścią przepisu art. 29 oraz 34 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wyjaśniając, że zgodnie

z tymi przepisami organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności

i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Powyższe postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało zaskarżone. W zażaleniu Skarżący zawarł stwierdzenie, że jego zażalenie z dnia [...].01.2004r. do Ministra Finansów na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej Nr [...] z dnia [...].12.2003 r. jest "aktualne w chwili obecnej". Wskazanym postanowieniem oddalono skargę na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z ubezpieczenia społecznego. Powołując się na przepis art. 33 pkt l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Skarżący podtrzymał zarzut egzekwowania nieistniejącego obowiązku. Nieistnienie obowiązku, jego zdaniem, wynikało z tego, iż na osobie chorej i przebywającej na zwolnieniu lekarskim nie ciąży obowiązek opłacania składek. Stwierdził, że w pismach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

z dnia [...].03.200 r. i [...].05.2000 r. mowa była o tym, że nie składa deklaracji i że sprawę braku deklaracji wyjaśniał w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych okazując składane przez siebie terminowo deklaracje, a pomimo to wystawiono tytuły wykonawcze. Zarzucił, że żadna ze wskazanych przez Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzji nie stanowiła o wyczerpaniu okresu zasiłkowego.

Postanowieniem z dnia [...] września 2004r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2004r. Nr [...]. Podjęte rozstrzygnięcie uzasadniono treścią przepisów art. 29 § l oraz art. 34 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w myśl, których organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Podniesiono również, że przepis art. 34 § l stanowi, że w egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1 - 7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Uznano tym samym, że w świetle art. 29 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozpatrzenie przez organ egzekucyjny lub organ wyższego stopnia zarzutów, nie może przerodzić się w merytoryczne orzekanie w przedmiocie istnienia bądź nie istnienia podstaw faktycznych do wystawienia tytułu wykonawczego. Zobowiązany zgłosił zarzut przewidziany w art. 33 pkt. l, czyli zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku. A zatem stosowanie do treści przepisu art. 34 § l omawianej ustawy, stanowisko wierzyciela w sprawie tego zarzutu było wiążące dla organu egzekucyjnego.

W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku zobowiązany opierał na niezasadnym przyjęciu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, że za okres styczeń-czerwiec 2000 roku nie przysługiwało Skarżącemu prawo do zasiłku chorobowego, utrzymuje także, iż ZUS nie wydał żadnej decyzji mówiącej o wyczerpaniu okresu zasiłkowego. Tymczasem w postanowieniu z dnia [...].07.2004r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wskazał osiem decyzji, którymi odmówiono prawa do wypłaty zasiłku chorobowego za okres od [...] grudnia 1999r. do [...] czerwca 2000r. Wyrażono pogląd, że w postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny ani Dyrektor Izby Skarbowej nie może badać zasadności wydania tych decyzji, bowiem wchodziłby

w rozstrzygnięcie innego organu, co naruszyłoby zasadę trwałości decyzji, natomiast forsowana przez zobowiązanego koncepcja zmierza w efekcie do obejścia przewidzianego przepisami trybu postępowania. Stwierdzono, że okoliczność, iż skarżący nie godzi się z tytułem wykonawczym, nie może zmieniać porządku prawnego, według którego właściwym do ustalenia, że zobowiązanie nie istnieje jest właściwy organ rentowy, a w postępowaniu odwoławczym właściwy sąd pracy.

Wyjaśniono, że Dyrektor Izby Skarbowej nie jest kompetentny do badania, czy zasadne było wydanie przez ZUS innych decyzji wymienionych w zażaleniu

tj. np. decyzji z dnia [...] listopada 1999r oraz z dnia [...] listopada 1999r. Uznano, że

w postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne nie jest dopuszczalne dokonanie oceny, czy sporządzenie przez ZUS deklaracji rozliczeniowych z urzędu za okres styczeń - czerwiec 2000 roku było zasadne. Skoro w postanowieniu z dnia [...].02.2004r. Znak [...] wierzyciel zajął stanowisko, że zarzut nieistnienia obowiązku ujętego w tytułach wystawionych na podstawie deklaracji, sporządzonych z urzędu jest niezasadny, to stanowisko to w świetle przepisu art. 34 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji było w przedmiotowym postępowaniu wiążące.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżący podtrzymał zarzut egzekwowania nieistniejącego obowiązku utrzymując, że żadnych zaległości wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie posiada. Zarzucił, że nie jest zgodne

z prawdą stwierdzenie zawarte w zaskarżonym postanowieniu cyt. "Zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku zobowiązany opiera na niezasadnym, jego zdaniem, przyjęciu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, że za okres styczeń - czerwiec 2000 roku nie przysługiwało mu prawo do zasiłku chorobowego". Jednocześnie podkreślił, że decyzje kierowane do niego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazywały "kłamliwe i nieprawdziwe" powody wstrzymania mu zasiłku chorobowego. Stwierdził, że żaden organ tj. ani ZUS, ani Dyrektor Izby Skarbowej ani Sąd Pacy oraz Sąd Administracyjny nie potrafią wskazać mu przepisu nakładającego obowiązek opłacania składek przez osobę chorą i przebywającą na zwolnieniu lekarskim i wyprowadził z tego wniosek, że takiego przepisu nie ma. Podkreślił, że Urząd Skarbowy (zapewne w Ł.) zwolnił go z obowiązku opłacania podatku za okres styczeń - czerwiec 2000 roku uwzględniając to, iż przebywał on na zwolnieniu lekarskim, których to zwolnień nie chce honorować ZUS. Odnosząc się do stwierdzenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu, że w sprawach istnienia obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne rozstrzyga sąd pracy, powołał wyrok Sądu Pracy Sygn. Akt IHU.543/04, którym Sąd przekazał sprawę do załatwienia Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych uznając się niewłaściwym w sprawie. Stwierdził, że prowadzenie egzekucji bez podstawy prawnej jest pogwałceniem Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz zgłosił wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego i zwrot wyegzekwowanych pieniędzy lub wskazanie przepisu, który nakładałby obowiązek opłacania do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składek przez osobę chorą nie z własnej winy

i przebywającą na zwolnieniu lekarskim.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu, że brak było podstaw do uznania za słuszne zarzutów zobowiązanego w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podkreślił, że konsekwencją odmowy przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty zasiłku chorobowego było sporządzenie z urzędu deklaracji rozliczeniowych za okres styczeń-czerwiec 2000 roku i wystawienie tytułów na podstawie tych deklaracji.

Odnosząc się do zarzutu, że żaden organ nie wskazał przepisu nakładającego na osobę chorą i przebywającą na zwolnieniu lekarskim obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne zauważono, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał w tej sprawie decyzje orzekając o odmowie wypłaty zasiłku chorobowego. Konsekwencją nie opłacania składek było sporządzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych deklaracji z urzędu w oparciu o art. 48b ustawy

o ubezpieczeniu społecznym, co wynika z treści postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2004r. Nr [...] sprawie stanowiska wierzyciela w kwestii zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów. Dyrektor Izby Skarbowej w B. powtórzył tak, jak w zaskarżonym postanowieniu, że w świetle przepisu art. 29 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny, czyli również organ nadzoru, nie posiadają uprawnień do badania w postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne kwestii zasadności wydania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych omawianych decyzji oraz sporządzenia deklaracji z urzędu.

Podniesiono również, że w skardze Skarżący powołał się na wyrok Sądu Pracy Sygn. akt III U 543/04, którego wcześniej nie wskazywał i nie okazał stąd też organ nie mógł odnieść się do tej kwestii.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej nie jest słuszny zarzut prowadzenia egzekucji bez podstawy prawnej. W tytułach wykonawczych wierzyciel wskazał, że podstawą prawną należności są deklaracje, które jak wykazało postępowanie wyjaśniające zostały sporządzone z urzędu. Podkreślono, że pozycja nr 20 tytułów wykonawczych, przeznaczona jest na wpisanie aktu normatywnego, stanowiącego podstawę do wydania orzeczenia, sporządzenia deklaracji lub stanowiącego, że należność powstaje z mocy prawa. W pozycji tej wierzyciel wskazał przepisy art. 17 ust. l oraz 23 ust. l ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych. W czasie, kiedy wystawiono przedmiotowe tytuły, przepis art. 17 ust. l stanowił, że składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za ubezpieczonych, o których mowa w art. 16 ust. 1-3, 5-7 i 9-13, obliczają, rozliczają i przekazują, co miesiąc do Zakładu w całości płatnicy składek. Przepis art. 23 ust. l reguluje natomiast kwestię odsetek za zwłokę od nie uiszczonych w terminie składek przez płatnika.

Wskazano, że zaskarżone postanowienie nie daje również podstaw do żądania przez zobowiązanego zwrotu wyegzekwowanych pieniędzy. Zarzuty zobowiązanego zostały, bowiem oddalone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjne został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia postanowienia, sąd bada jego zgodność z przepisami prawa (art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Zaskarżone postanowienia odpowiada przepisom prawa.

Z treści art. 29 § 1ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) wynika, że "organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności

i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym". Przesłankami dopuszczalności wszczęcia egzekucji są okoliczności, które muszą być spełnione, aby organ egzekucyjny mógł wszcząć egzekucję oraz przystąpić do prowadzenia egzekucji. Tymi okolicznościami, które muszą być spełnione są: obowiązek wskazany w tytule wykonawczym musi podlegać egzekucji administracyjnej, tytuł wykonawczy musi zostać wystawiony przez uprawniony podmiot, wniosek

o wszczęcie egzekucji i dołączone do niego dokumenty spełniają warunki formalne, konkretny organ egzekucyjny jest właściwy do egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Tym samym przeprowadzane z urzędu przez organ egzekucyjny badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje

w szczególności ustalenia czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna.

Mając powyższe na uwadze należy zgodzić się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej w B., że w świetle wspomnianego art. 29 § l ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozpatrzenie przez organ egzekucyjny lub organ wyższego stopnia zarzutów, nie może przerodzić się

w merytoryczne orzekanie w przedmiocie istnienia bądź nie istnienia podstaw faktycznych do wystawienia tytułu wykonawczego. Badanie zasadności

i wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi zmieniłoby się

w przeciwnym wypadku w kolejną fazę postępowania orzekającego. Ewentualne wątpliwości, które wyłaniają się w toku postępowania egzekucyjnego dotyczące zasadności lub wadliwości decyzji(postanowień) będących podstawą egzekucji nie mogą być podstawą naruszenia zasady trwałości decyzji (postanowień) administracyjnych, kwestia powyższa może być wyłącznie przedmiotem postępowania przed właściwym organem (w omawianej sprawie organem rentowym, a w postępowaniu odwoławczym właściwym sądem pracy), rozstrzygającym o istnieniu egzekwowanego obowiązku w ramach przysługujących mu kompetencji.

Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, o których mowa w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji są środkiem zaskarżenia, który służy zobowiązanemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a nie postępowania orzekającego i stanowią podstawowy środek ochrony przed niezgodnym z prawem skierowaniem egzekucji administracyjnej i jej prowadzeniem w stosunku do majątku zobowiązanego. Należy podkreślić, że organ egzekucyjny związany jest stanowiskiem wierzyciela w sprawie zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 pkt 1- 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji tj. również, tak jak w rozpatrywanej sprawie, wniesienia zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku.

W wydanym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowieniu z dnia

[...] lutego 2004r. Nr [...]. stanowiącym stanowisko wierzyciela wobec zarzutów Skarżącego wskazano, że na podstawie art. 48b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, sporządzono z urzędu deklaracje rozliczeniowe za okres od stycznia do czerwca 2000 roku, dlatego na koncie Skarżącego powstały za ten okres zaległości. Skoro wierzyciel (Zakład Ubezpieczeń Społecznych) w zakresie zgłoszonych zarzutów odpowiedział na zapytanie organu egzekucyjnego twierdząco, że obowiązek podatkowy istnieje, a przedawnienie nie nastąpiło, to organ egzekucyjny nie posiadając uprawnień do podważania wypowiedzi wierzyciela, zobowiązany był wydać postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutu.

Również w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że oparcie zarzutów zobowiązanego na twierdzeniu, że obowiązek nie istnieje wywoła zamierzony skutek jedynie w razie przyznania tego faktu przez wierzyciela w trybie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (patrz wyrok NSA

z dnia 30 listopada 2000 r., sygn. akt III SA 2571/99, ONSA 2002/1/27).

Odnosząc się do zarzutu nie wskazania przez organy przepisu nakładającego na osobę chorą i przebywającą na zwolnieniu lekarskim obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne Sąd pragnie zauważyć, że zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym, zasady ustalania składek oraz podstaw ich wymiaru reguluje ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) natomiast zasady podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu określa ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz.153 ze zm.). Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących m.in. ustalania wymiaru składek i ich poboru przysługują odwołania do właściwego sądu powszechnego, w terminach i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Sądy administracyjne nie posiadają kompetencji do rozstrzygania sporów wynikłych przy stosowaniu przepisów powyższych ustaw.

Mając powyższe na uwadze Sąd nie dopatrzył się przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia naruszenia przepisów prawa materialnego

i procesowego i na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.