Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1349/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 12, art. 100 ust. 1 pkt 2 i ust. 4, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, art. 105 pkt 1, art. 106 ust. 2 i ust. 3
journal: Dz.U. 2011 nr 108 poz 626
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia NSA Janusz Zajda sędzia del. WSA Dorota Dąbek Protokolant asystent sędziego Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 27 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Wojciecha G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 1729/14 w sprawie ze skargi Wojciecha G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Wojciecha G. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji lub WSA) wyrokiem z dnia 20 marca 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 1729/14 oddalił skargę W. G. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie (dalej: Dyrektor Izby) z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym.

Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że w dniach od [...] maja 2013 r. do [...] czerwca 2013 r. Naczelnik Urzędu przeprowadził kontrolę podatkową u skarżącego w zakresie rozliczenia z budżetem państwa z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdów samochodowych w okresie od [...] października 2010 r. do [...] grudnia 2011 r. W toku kontroli ustalono m.in. że skarżący dokonał [...] czerwca 2011 r. nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki [...] o nr nadwozia [...], pojemność silnika 2982 cm3, rok produkcji 2005.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., Naczelnik Urzędu określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...] w wysokości 10.324,00 zł.

Orzekając na skutek odwołania skarżącego, Dyrektor Izby decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że ogólny wygląd i ogół cech pojazdu [...]w dniu jego przemieszczenia na terytorium kraju, tj. w dniu [...] czerwca 2011 r. wskazuje, iż jest to pojazd zasadniczo przeznaczony do przewozu osób, a nie do przewozu towarów. Zdaniem organu ogólny wygląd i ogół cech konstrukcyjnych pojazdu, nadany w trakcie procesu produkcyjnego, nie uległ zmianie, jedynie dokonano demontażu kanapy oraz pasów bezpieczeństwa.

W związku z powyższym, zdaniem Dyrektora Izby, przedmiotowy samochód osobowy objęty jest obowiązkiem podatkowym w zakresie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, jako pojazd klasyfikowany do pozycji HS 8703.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że nabyty wewnątrzwspólnotowo pojazd posiada silnik o pojemności skokowej 2982 cm3 w związku z czym uzasadnione jest zastosowanie stawki podatkowej w wysokości 18,6 %. Wskazał również, że podstawą opodatkowania jest kwota, którą skarżący zobowiązany był zapłacić za pojazd. W oparciu o powyższe dane organ przedstawił wyliczenie wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu [...].

Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Sąd I instancji oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) i uzasadniając motywy podjętego rozstrzygnięcia wskazał, że Kwestią sporną w sprawie jest, czy przedmiotowy pojazd winien być kwalifikowany do kodu CN 8703 (samochód zasadniczo przeznaczony do przewozu osób), czy do kodu CN 8704 (samochód ciężarowy). W dalszej kolejności WSA powołał treść przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu I instancji organy prawidłowo przyjęły, że zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób bądź towarów ustalane jest na podstawie ogólnego wyglądu i ogółu cech samochodu. Przeznaczenie to określa ogólny wygląd pojazdów i ogół cech tych pojazdów nadający im ich zasadnicze przeznaczenie. Powyższe znajduje także potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym przyjmuje się, że klasyfikacja pojazdu do kategorii samochodów osobowych z pozycji CN 8703 musi być poprzedzona ustaleniami świadczącymi o tym, że główną funkcją użytkową samochodu jest przewóz osób. Muszą o tym świadczyć cechy konstrukcyjne, wyposażenie pojazdu i ogólny wygląd.

W ocenie Sądu I instancji organy podatkowe prawidłowo uwzględniły cechy pojazdu ustalone w oparciu o dokumentację znajdującą się w aktach sprawy, uwzględniając przy tym całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym: oględziny pojazdu, przesłuchanie aktualnego właściciela pojazdu, a także informacje dotyczące pojazdu uzyskane z elektronicznej wersji katalogu Eurotax Informator Rynkowy Samochody Osobowe. W oparciu o powyższe organy zasadnie ustaliły, że przedmiotowy pojazd, w dacie nabycia wewnątrzwspólnotowego, zasadniczo przeznaczony był do przewozu osób. Przemawiały za tym ogólne cechy nabytego pojazdu związane z jego wyglądem i wyposażeniem. Pojazd posiada nadwozie z czterema przeszklonymi bocznymi drzwiami, wszystkie drzwi boczne pojazdu wyposażone są w systemy elektrycznego otwierania szyb. W drzwiach bocznych znajdują się schowki, wewnątrz pojazdu znajdują się dwa rzędy siedzeń, wyposażone w pasy bezpieczeństwa i zagłówki. Każde z tylnich siedzeń zaopatrzone jest w oświetlenie, tylni rząd siedzeń wyposażony jest w poduszki powietrzne w drzwiach bocznych. Pojazd wyposażony jest w dwustrefową klimatyzację, a także w popielniczkę i nawiew dla tylnego rzędu siedzeń. Na suficie znajduje się szklany szyberdach dostępny dla tylnego i przedniego rzędu siedzeń. Za drugim rzędem siedzeń znajduje się przymocowana od połowy wysokości pojazdu do jego sufitu metalowa kratka przymocowana śrubami do karoserii. Wnętrze całego pojazdu wyłożone jest welurową tapicerką. Część bagażowa zaopatrzona jest w parę otwieranych do góry i dołu drzwi tylnych. Górne drzwi do części bagażowej są przeszklone. Z zeznań obecnego użytkownika pojazdu wynika, że samochód zakupiony został przez niego w takim stanie w jakim obecnie jest użytkowany; nie dokonywał w nim zmian konstrukcyjnych.

Sąd I instancji uznał, że opisane cechy konstrukcyjne, ogólny wygląd oraz wyposażenie pojazdu mające zapewnić wysoki komfort jazdy, jak dla typowych pojazdów przeznaczonych do przewozu osób, jednoznacznie dowodzą, że przedmiotowy pojazd w dacie wewnątrzwspólnotowego nabycia realizował zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Zdaniem WSA funkcji tej nie przekreśla zamontowanie w pojeździe kratki oddzielającej przestrzeń pasażerską od bagażowej. Możliwość transportu towarów w bagażniku samochodu stanowi jego dodatkową funkcję, uzupełniającą ale nie dominującą. Słusznie zatem, w ocenie Sądu I instancji, dokonując klasyfikacji organy podatkowe przyjęły kryterium cech dominujących, a nie uzupełniających. Brzmienie pozycji CN 8703 wskazuje bowiem wyraźnie, że pojazd może być wykorzystywany również do przewozu towarów, choć zasadniczym jego przeznaczeniem jest przewóz osób. Świadczy o tym kwalifikowanie do tej pozycji samochodów osobowo-towarowych (kombi).

W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu I instancji, organ odwoławczy trafnie przeprowadził wywód klasyfikacyjny - uwzględniający także, pomocnicze w swym charakterze, Noty wyjaśniające do HS – słusznie klasyfikując pojazd do pozycji CN 8703.

Sąd I instancji za nieuzasadnione uznał zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, uregulowanych w 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 12, art. 100 ust. 1 pkt 2 i ust. 4, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, art. 105 pkt 1 oraz art. 106 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r., Nr 108, poz. 626, ze zm.; dalej: u.p.a. lub ustawa o podatku akcyzowym).

Zdaniem Sądu I instancji w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.; dalej: o.p.), w tym wskazanych w skardze zasad ogólnych postępowania podatkowego. Sąd I instancji nie dopatrzył się również podstaw do uwzględnienia zarzutów naruszenia przepisów postępowania podatkowego regulującego kwestię doręczeń, jak również zarzutów dotyczących pozbawienia skarżącego udziału w postępowaniu prowadzonym przed organem I instancji. Tym samym Sąd I instancji uznał, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania, przewidziana w art. 240 § 1 pkt 4 o.p., tj. sytuacja, że strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że organy podatkowe dokonały prawidłowej klasyfikacji pojazdu [...] do pozycji CN 8703, jako samochodu zasadniczo przeznaczonego do przewozu osób, stosując się przy tym do obowiązujących przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. Zgodnie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a głównie:

a) przepisu postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że pojazd samochodowy opisany w zaskarżonej decyzji, wprowadzony na polski obszar celny, na podstawie dokumentów urzędowych innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, określony w tych dokumentach jako pojazd ciężarowy i potwierdzony co do jego prawidłowej: klasyfikacji, wyposażenia, zgodności z polskim prawem przez stację kontroli pojazdów i będący przerobiony za granicą przez upoważnioną jednostkę na pojazd ciężarowy (osobowo-ciężarowy) poprzez pozostawienie tylko jednego rzędu foteli przednich, demontaż pozostałych foteli, demontaż pasów bezpieczeństwa, demontaż tapicerki drzwi tylnych, montaż płaskiej podłogi od pierwszego rzędu foteli do końca nadwozia, montażu przegrody stałej za pierwszym rzędem foteli, montażu zakrycia drzwi tylnych wraz z oknami - czyli przystosowania do przewozu głownie towarów, mimo tego w opinii organów podatkowych podlega regulacji przewidzianej dla samochodów osobowych w cytowanym przepisie ustawy. Jednocześnie Sąd I instancji nie zauważył; że decyzję określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym oparto na oględzinach tego pojazdu dokonanych po upływie dwóch lat od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po możliwości jego przerobienia na samochód osobowy co potwierdza badanie techniczne upoważnionej stacji badań pojazdów. Jednocześnie Sąd I instancji poprzez nieuwzględnienie w wyniku błędnej wykładni przepisu prawa materialnego podatkowego, że skarżący nie nabył samochodu osobowego a samochód ciężarowy i taki wprowadził na polski obszar celny w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

b) przepisu postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że pojazd samochodowy opisany w zaskarżonej decyzji, wprowadzony na polski obszar celny, na podstawie dokumentów urzędowych innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, określony w tych dokumentach jako pojazd ciężarowy (osobowo-ciężarowy) i potwierdzony co do jego prawidłowej: klasyfikacji, wyposażenia, zgodności z polskim prawem przez stację kontroli pojazdów i będący przerobiony za granicą przez upoważnioną jednostkę na pojazd ciężarowy poprzez pozostawienie tylko jednego rzędu foteli przednich, demontaż pozostałych foteli, demontaż pasów bezpieczeństwa, demontaż tapicerki drzwi tylnych, montaż płaskiej podłogi od pierwszego rzędu foteli do końca nadwozia, montażu przegrody stałej za pierwszym rzędem foteli, montażu zakrycia drzwi tylnych wraz z oknami - czyli przystosowania do przewozu głownie towarów, mimo tego w opinii organów podatkowych podlega regulacji przewidzianej dla samochodów osobowych w cytowanym przepisie ustawy. Jednocześnie Sąd I instancji nie zauważył, że decyzję określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym oparto na oględzinach tego pojazdu dokonanych po upływie dwóch lat od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po możliwości jego przerobienia na samochód osobowy co potwierdza badanie techniczne upoważnionej stacji badań pojazdów. Jednocześnie Sąd I instancji poprzez nieuwzględnienie w wyniku błędnej wykładni przepisu prawa materialnego podatkowego, że skarżący nie nabył samochodu osobowego a samochód ciężarowy i taki wprowadził na polski obszar celny w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

c) przepisu w postaci naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 12 u.p.a. - poprzez przyjęcie bezzasadne, że powstał obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym do rzeczy nie będących pod regulacją tej ustawy, gdyż skarżący faktycznie wprowadził na polski obszar celny samochód ciężarowy (osobowo -ciężarowy) o DMC do 3,5 tony - co wyklucza jednoznacznie, stosowanie tego przepisu w rym wypadku a tym bardziej, że pojazd ten - miał główne przeznaczenie - przewóz towarów w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

d) przepisu w postaci art. 100 ust. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z 1 pkt 2 i ust. 4 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że pojazd samochodowy opisany w zaskarżonej decyzji, wprowadzony na polski obszar celny, na podstawie dokumentów urzędowych innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, określony w tych dokumentach jako pojazd ciężarowy (osobowo ciężarowy) i potwierdzony co do jego prawidłowej: klasyfikacji, wyposażenia, zgodności z polskim prawem przez stację kontroli pojazdów i będący przerobiony za granicą przez upoważnioną jednostkę na pojazd ciężarowy poprzez pozostawienie tylko jednego rzędu foteli przednich, demontaż pozostałych foteli, demontaż pasów bezpieczeństwa, demontaż tapicerki drzwi tylnych, montaż płaskiej podłogi od pierwszego rzędu foteli do końca nadwozia,

montażu przegrody stałej za pierwszym rzędem foteli, montażu zakrycia drzwi

tylnych wraz z oknami - czyli przystosowania do przewozu głownie towarów,

mimo tego w opinii organów podatkowych podlega regulacji przewidzianej dla

samochodów osobowych w cytowanym przepisie ustawy. Jednocześnie Sąd

I instancji nie zauważył, że decyzję określającą zobowiązanie w podatku

akcyzowym oparto na oględzinach tego pojazdu dokonanych po upływie dwóch lat

od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po możliwości jego przerobienia

na samochód osobowy co potwierdza badanie techniczne upoważnionej stacji

badań pojazdów. Sąd I instancji poprzez nieuwzględnienie w wyniku błędnej

wykładni przepisu prawa materialnego podatkowego, że skarżący nie nabył

samochodu osobowego a samochód ciężarowy i taki wprowadził na polski obszar

celny w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

e) przepisu w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 2 pkt 1 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że pojazd samochodowy opisany w zaskarżonej decyzji, wprowadzony na polski obszar celny, na podstawie dokumentów urzędowych innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, określony w tych dokumentach jako pojazd ciężarowy (osobowo-ciężarowy) i potwierdzony co do jego prawidłowej: klasyfikacji, wyposażenia, zgodności z polskim prawem przez stację kontroli pojazdów i będący przerobiony za granicą przez upoważnioną jednostkę na pojazd ciężarowy poprzez pozostawienie tylko jednego rzędu foteli przednich, demontaż pozostałych foteli, demontaż pasów bezpieczeństwa, demontaż tapicerki drzwi tylnych, montaż płaskiej podłogi od pierwszego rzędu foteli do końca nadwozia, montażu przegrody stałej za pierwszym rzędem foteli, montażu zakrycia drzwi tylnych wraz z oknami - czyli przystosowania do przewozu głownie towarów, mimo tego w opinii organów podatkowych podlega regulacji przewidzianej dla samochodów osobowych w cytowanym przepisie ustawy. Jednocześnie Sąd I instancji nie zauważył, że decyzję określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym oparto na oględzinach tego pojazdu dokonanych po upływie dwóch lat od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po możliwości jego przerobienia na samochód osobowy co potwierdza badanie techniczne upoważnionej stacji badań pojazdów. Jednocześnie Sąd I instancji poprzez nieuwzględnienie w wyniku błędnej wykładni przepisu prawa materialnego podatkowego, że skarżący nie nabył samochodu osobowego a samochód ciężarowy i taki wprowadził na polski obszar celny w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

f) prawa w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 102 ust. 1 u.p.a. - poprzez bezpodstawne przyjęcie, że strona jest podatnikiem podatku akcyzowego, mimo nie wykonywania czynności o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt. 2 ustawy z przyczyn wskazanych wyżej;

g) prawa w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 104 ust. 1 pkt 2 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że pojazd samochodowy opisany w zaskarżonej decyzji, wprowadzony na polski obszar celny, na podstawie dokumentów urzędowych innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, określony w tych dokumentach jako pojazd ciężarowy (osobowo-ciężarowy) i potwierdzony co do jego prawidłowej: klasyfikacji, wyposażenia, zgodności z polskim prawem przez stację kontroli pojazdów i będący przerobiony za granicą przez upoważnioną jednostkę na pojazd ciężarowy poprzez pozostawienie tylko jednego rzędu foteli przednich, demontaż pozostałych foteli, demontaż pasów bezpieczeństwa, demontaż tapicerki drzwi tylnych, montaż płaskiej podłogi od pierwszego rzędu foteli do końca nadwozia, montażu przegrody stałej za pierwszym rzędem foteli, montażu zakrycia drzwi tylnych wraz z oknami - czyli przystosowania do przewozu głownie towarów, mimo tego w opinii organów podatkowych podlega regulacji przewidzianej dla samochodów osobowych w cytowanym przepisie ustawy. Jednocześnie Sąd I instancji nie zauważył, że decyzję określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym oparto na oględzinach tego pojazdu dokonanych po upływie dwóch lat od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po możliwości jego przerobienia na samochód osobowy co potwierdza badanie techniczne upoważnionej stacji badań pojazdów. Jednocześnie Sąd I instancji poprzez nieuwzględnienie w wyniku błędnej wykładni przepisu prawa materialnego podatkowego, że skarżący nie nabył samochodu osobowego a samochód ciężarowy i taki wprowadził na polski obszar celny w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

h) naruszenie prawa w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 105 pkt 1 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że do samochodów ciężarowych (osobowo-ciężarowy) o DMC do 3,5 tony i pojemności silnika powyżej 2.000 centymetrów sześciennych, stosuje się stawki akcyzy jak dla samochodów osobowych;

i) naruszenie prawa w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 106 ust. 2 i 3 u.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący dokonał nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu samochodowego osobowego i wobec tego wynikają dla niego obowiązki wskazane w tym przepisie, mimo nabycia samochodu ciężarowego (osób owo-ciężarowy) o DMC do 3,5 tony, gdyż tak określono w dokumentach urzędowych państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej, dokumentach nabycia i fakt ten został potwierdzony przez okręgową stację kontroli pojazdów na podstawie przeprowadzonego badania, zaś organy podatkowe oparły się na oględzinach tego pojazdu przeprowadzonych po upływie trzech lat od daty wprowadzenia go na polski obszar celny i po dokonanych przeróbkach na samochód osobowy.

2. Zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a głównie:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 o.p. - poprzez nie zebranie w sposób wyczerpujący całości materiału dowodowego a tym samym nie rozpatrzenie całości materiału dowodowego przez organy podatkowe i zaakceptowanie tego stanu przez Sąd I instancji a głównie zaakceptowanie wadliwego ustalenia głównego przeznaczenia pojazdu jako osobowego w miejsce prawidłowego ustalenia jako ciężarowego (osobowo-ciężarowy) w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122 o.p. - poprzez nie

podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu

faktycznego a głównie w celu ustalenia głównego przeznaczenia pojazdu, pominięcie

faktu przerobienia pojazdu z ciężarowego na osobowy po wprowadzeniu go na polski

obszar celny, dokonania oględzin pojazdu po upływie trzech lat od dnia wprowadzenia

go na polski obszar celny w celu ustalenia jego głównego przeznaczenia a

jednocześnie nie uwzględnienie faktu jego przeróbki z ciężarowego na osobowy w

wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 191 o.p. - poprzez dokonanie

oceny nie swobodnej a dowolnej głównie w zakresie przeznaczenia pojazdu

samochodowego wprowadzonego na polski obszar celny, pominięcia faktu dokonania

oględzin pojazdu po upływie trzech lat od daty wprowadzenia go na polski obszar

celny a tym samym od daty ewentualnego powstania zobowiązania podatkowego,

pominięcie stanu pojazdu i jego wyposażenia w dacie wprowadzenia go na polski

obszar celny oraz pominięcie jego późniejszych przeróbek z ciężarowego na pojazd

osobowy, czego skutkiem było przyjęcie, że skarżący sprowadził pojazd osobowy a

nie ciężarowy i czego skutkiem było powstanie zobowiązania w podatku akcyzowym

oraz zaakceptowanie tego stanu przez Sąd I instancji w wyniku czego zamiast

uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1

p.p.s.a. i w zw. z art. 120, 122, 187 § 1, 191, 193 § 1 i art. 210 § 1 i § 4 o.p. - polegające na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, przyjmując stan faktyczny ustalony błędnie przez organy administracji podatkowej głównie z zakresu: kwalifikacji i przeznaczenia pojazdu samochodowego, ustalania jego wyposażenia — na dzień wprowadzenia go na polski obszar celny, dokonany w sposób wadliwy niezgodnie z obowiązującą je procedurą zawartą w Ordynacji podatkowej jako własne ustalenia a tym samym Sąd I instancji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie skorzystał w pełni z kontroli działalności administracji podatkowej mając ku temu środki przewidziane w p.p.s.a., mimo naruszenie przez organy podatkowe art. 120, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 193 § 1 i art. 210 § 1 i § 4 o.p. w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił;

e) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. - poprzez

brak szczegółowych rozważań Sądu w przedmiocie właściwości technicznych i

fizycznych pojazdu samochodowego, które mają wpływ na klasyfikację do właściwej

nomenklatury w wyniku czego zamiast uwzględnienia skargi - skargę tą oddalił.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.

Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).

Przy skorzystaniu w skardze kasacyjnej z podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zakres oceny Sądu jest ograniczony do badania, czy wskazane przepisy prawa materialnego zostały naruszone przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i na czym to naruszenie polegało. Natomiast w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd kontroluje, czy w trakcie orzekania przed sądem pierwszej instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może więc samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować. Dodać należy, iż zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.

Nie wszystkie z postawionych zarzutów pozwalały na odniesienie się poprzez ich treść do zaskarżonego wyroku. Nie zostały one bowiem skonstruowane w sposób, który pozwalałby na dokonanie oceny zaskarżonego orzeczenia.

W orzecznictwie NSA zarysowała się linia orzekania, z której wynika, że w sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony (por. np. wyrok z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 819/11, LEX nr 1217424 oraz wyrok z dnia 26 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 1842/08, LEX nr 596025).

Odnosząc się zatem do zarzutów procesowych stwierdzić należy, że wszystkie te zarzuty, co do zasady, dotyczą niezebrania całości materiału dowodowego, błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz błędnej oceny zebranego materiału dowodowego. W ocenie Naczelnego Sądu administracyjnego, nie można zaakceptować tych zarzutów, zarówno zebrania materiału dowodowego, ustalenia stanu faktycznego, jak i oceny materiału dowodowego dokonano w sprawie bez naruszenia wskazanych w zarzutach kasacyjnych przepisów.

Przede wszystkim podnieść w sprawie należy, że zasadnie organy podatkowe przyjęły, a Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalenie to zaakceptował, że wewnątrzwspólnotowe nabycie samochodu [...], miało miejsce w dacie przeprowadzenia na terenie kraju badania technicznego, udokumentowanego zaświadczeniem o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu. Z dokumentu tego wynika, że pojazd ten w dniu przeprowadzenia tego badania miał pięć miejsc siedzących. Z zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nie wynika, aby pojazd ten posiadał przegrodę oddzielają przestrzeń dla pasażerów i towarów. Samochód ten był wyprodukowany jako samochód osobowy, następnie w państwie członkowskim nastąpiła rejestracja tego pojazdu jako samochodu ciężarowego. Pojazd ten posiadał na etapie tej ciężarowej rejestracji 5 miejsc siedzących. Przeprowadzone w późniejszym okresie oględziny tego pojazdu, także potwierdziły, że pojazd ten posiadał 5 miejsc siedzących.

Dodać do powyższego należy, że z karty pojazdu tego samochodu wynika, że posiadał on 5 miejsc siedzących z pasami bezpieczeństwa. O pięciu miejscach siedzących stanowi także wydany w kraju dowód rejestracyjny pojazdu. Poza tym, co niezmiernie istotne, z protokołu oględzin tego samochodu wynika, że posiadał on w dacie przeprowadzania tego dowodu stałe punkty kotwiące dla tylnej kanapy.

Stwierdzić zatem należy, że nawet gdyby w dniu wewnatrzwspólnotowego nabycia pojazd ten był pozbawiony tylnej kanapy oraz pomiędzy przestrzenią do przewozu osób a przestrzenią do transportu towarów była zmontowana przegroda, to ze względu na posiadanie przez ten pojazd w dacie jego oględzin stałych punktów kotwiących, jak i też możliwości montażu i demontażu przegrody (brak stałej przegrody), samochód ten należało klasyfikować do pozycji CN 8703.

Warto w tym miejscu podkreślić, że w zarzutach skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia prawa materialnego sam skarżący kasacyjnie mówi o montażu i demontażu pewnych elementów pojazdu: siedzeń, pasów bezpieczeństwa, przegrody, tapicerki, podłogi, co wskazuje na nietrwały charakter ewentualnych zmian. Z pewnością nie można mówić w tym zakresie o zmianach cech konstrukcyjnych pojazdu. Zauważyć także wypada, że zmiany, o których mowa w powołanych zarzutach nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym tej sprawy.

Potwierdzeniem powyższych konstatacji jest orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zauważa się, że zmiany mające charakter czasowy nie mogą wpływać na klasyfikację pojazdu, bo to by oznaczało, że zaklasyfikowanie pojazdu do pozycji CN byłoby zależne wyłącznie od woli użytkowników pojazdu, a nie od obiektywnych cech tego pojazdu, a w konsekwencji również i to, że od woli użytkowników pojazdu zależałoby to, czy dany pojazd podlegałby opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, czy też nie, co w świetle przepisów prawa jest niedopuszczalne (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2016 r., sygn. akt I GSK 896/14, LEX nr 2032615; wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 1754/14, LEX nr 2106366). Takie zmiany, które polegają na demontażu siedzeń i montażu przegrody oddzielającej przestrzeń przednią przeznaczoną dla kierowcy i pasażera od przestrzeni "towarowej" nie są zmianami, które wpływałyby na zmianę kwalifikacji pojazdu. Takie bowiem zmiany nie pozbawiają tego pojazdu w sposób trwały cech charakterystycznych dla pojazdu zasadniczo przeznaczonego dla przewozu osób (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 1338/15, LEX nr 2241892). Istnienie w samochodach przegrody oddzielających część pasażerską od towarowej nie może przekreślać ich osobowego przeznaczenia. Zdemontowanie na pewien czas w tylnej części auta stałych siedzeń oraz zamontowanie przegrody oddzielającej część pasażerską od bagażowej nie pozbawia tego pojazdu w trwały sposób cech charakterystycznych dla pojazdu zasadniczo przeznaczonego dla przewozu osób, co mogłoby przesądzać o innym charakterze pojazdu, jak do transportu towarów. Gdyby przychylić się do argumentów, że o ciężarowym charakterze pojazdu decydują elementy wynikające z dokonanych przeróbek technicznych, mogłoby dojść do nadużyć przepisów poprzez ingerowanie we właściwości pojazdów przez ich użytkowników, celem ominięcia przepisów nakładających obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I GSK 617/14, LEX nr 2032595).

Mając powyższe na względzie stwierdzić jednoznacznie należy, że w dacie wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu, posiadał on wszystkie cechy charakteryzujące samochody klasyfikowane do pozycji CN 8703, a mianowicie: dwa rzędy siedzeń, względnie dwa miejsca siedzące z przodu pojazdu oraz punkty kotwienia tylnej kanapy; panele dwuboczne oszklone; drzwi boczne i tylne z oknami; brak stałej przegrody, jeśli zaś była to nietrwała i zamontowana za drugim rzędem siedzeń; wyposażenie wnętrza pojazdu kojarzone z przestrzenią dla przewozu pasażerów.

Tym samym zarzuty dotyczące niezebrania całości materiału dowodowego, błędnych ustaleń faktycznych, jak i naruszającej prawo oceny zgromadzonych dowodów, należało uznać za nieusprawiedliwione.

Odnosząc się do zarzutów prawa materialnego stwierdzić przede wszystkim należy, że zarzutami prawa procesowego nie podważono skutecznie ustaleń faktycznych organów podatkowych zaakceptowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w sprawie występuje pojazd klasyfikowany do pozycji CN 8703.

Zatem za nieskuteczne należy uznać zarzuty dotyczące błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego, a mianowicie: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 12, art. 100 ust. 1 pkt 2 i ust. 4, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, art. 105 pkt 1, art. 106 ust. 2 i ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym, wskazane przez skarżącego w podstawach kasacyjnych jako przepisy, które odnoszą się do samochodów osobowych, względnie związane są z opodatkowaniem samochodów osobowych. W niepodważonych okolicznościach faktycznych sprawy w postaci ustaleń osobowego charakteru przedmiotowego pojazdu, powołane przepisy prawa materialnego, znajdowały zastosowanie w sprawie, konsekwencją subsumcji było opodatkowanie wewnątrzwspólnotowego nabycia tego pojazdu podatkiem akcyzowym.

Nadto zauważyć należy, że w ramach zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 i ust. 2, art. 100 ust. 1 pkt 2 i ust. 4, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku akcyzowym skarżący kasacyjnie de facto kwestionuje ustalenia faktyczne i ocenę materiału dowodowego, co jest niedopuszczalne, gdyż poprzez stawianie zarzutów naruszenia prawa materialnego ustaleń faktycznych i ocen kwestionować nie można.

W kontekście powyższego stwierdzić należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniony próbą zwalczania poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 178/13, LEX nr 1501745). Z utrwalonego już orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że na drodze podnoszenia zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego nie można podważać wadliwości w zakresie ustalania stanu faktycznego (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 601/09, LEX nr 586418, wyrok NSA z dnia 31 marca 2004 r., OSK 59/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 10.; wyrok NSA z dnia 13 października 2004 r., FSK 548/04, LEX 147685.; wyrok NSA z dnia 14 października 2004 r., FSK 568/04, ONSAiWSA 2005, nr 4, poz. 67; wyrok WNSA z dnia 21 lutego 2005 r., GSK 1045/04, LEX nr 187142; wyrok NSA z dnia 3 marca 2005 r., GSK 974/04, LEX nr 186875; wyrok NSA z dnia 3 września 2008 r., II GSK 293/08, niepubl.). Niedopuszczalne jest postawienie zarzutu naruszenia prawa materialnego zamiast zarzutu naruszenia przepisów postępowania i podważanie za jego pomocą ustaleń faktycznych. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd I instancji nie może bowiem nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Ewentualnie może być ona skuteczna tylko w ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 654/12, LEX nr 1487732).

Dlatego też wskazane zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego należało uznać za nieusprawiedliwione.

Końcowo wypada wskazać w zakresie naruszenia art. 3 ust. 1 u.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie, że przepis ten w zakresie poboru akcyzy odsyła do stosowania Nomenklatury Scalonej. Zatem te regulacje mają decydujące znaczenia dla opodatkowania akcyzą samochodów. Nie mają zatem znaczenia przepisy Prawo o ruchu drogowym, przepisy homologacyjne, czy też regulacje innych państw członkowskich, w tym dotyczące przepisów o ruchu drogowym.

Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłe w tym zakresie, z którego wynika, że związanie sposobem klasyfikacji przyjętej w Nomenklaturze Scalonej uniemożliwia uwzględnianie klasyfikacji wyrobu przeprowadzonej dla innych celów np. rejestracyjnych. Stąd zarejestrowanie samochodu jako ciężarowego, czy to poza granicami kraju, czy też na jego terytorium, nie ma żadnego znaczenia. Tym samym dowód rejestracyjny pojazdu nie decyduje o kwalifikacji pojazdu dla celów podatku akcyzowego, spełniając zupełnie inną rolę. Dowód rejestracyjny jest bowiem zasadniczo dokumentem stwierdzającym dopuszczenie pojazdu do ruchu. Organ podatkowy nie jest więc związany zawartym w dowodzie rejestracyjnym ustaleniem typu pojazdu jako samochodu osobowego, czy ciężarowego, bowiem z punktu widzenia przepisów u.p.a. z 2008 r. istotne jest dokonanie jego prawidłowej klasyfikacji do odpowiedniego kodu CN. Zapisy w dowodzie rejestracyjnym, dokumencie homologacji czy w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu jako sporządzone w oparciu o przepisy p.r.d. mogą mieć w procesie klasyfikacji pojazdu znaczenie jedynie posiłkowe i w żadnym wypadku nie przesądzają automatycznie o kwalifikacji pojazdu dokonywanej w oparciu o Nomenklaturę Scaloną (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt I GSK 1937/14, LEX nr 2142939). Klasyfikacja towaru w oparciu o Nomenklaturę Scaloną daje trwały i jednoznaczny efekt, zaś jej oparcie na innych podstawach - przepisach regulujących ruch drogowy prowadziłaby do sytuacji, w której jeden i ten sam pojazd w rozumieniu ustawy z 2008 r. o podatku akcyzowym mógłby być traktowany odmiennie po zastosowaniu niewielkich zabiegów. Sytuacja taka byłaby nie do pogodzenia z punktu widzenia legalności. Objęcie obowiązkiem podatkowym byłoby bowiem uzależnione od woli kolejnych użytkowników samochodu, a więc od tego, czy w momencie nabycia wewnątrzwspólnotowego samochód był dostosowany do przewozu osób czy towarów (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt I GSK 676/14, LEX nr 2032597). Dla klasyfikacji pojazdów i nadawania im poszczególnych kodów CN nie mają wiążącego charakteru dowody wymagane przez przepisy o ruchu drogowym, takie jak: opinia diagnosty, wpis w dowodzie rejestracyjnym czy wyciąg ze świadectwa homologacji, a jedynie klasyfikacja dokonywana w oparciu o CN (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 1335/15, LEX nr 2241891). Określenie rodzaju pojazdu na gruncie jego rejestracji odbywa się na innych zasadach (w szczególności w oparciu o inne przepisy), aniżeli klasyfikacja towarowa. Kwalifikacja pojazdu z punktu widzenia przepisów rejestracyjnych nie ma zasadniczego znaczenia dla klasyfikacji pojazdu z punktu widzenia przepisów o podatku akcyzowym, a w konsekwencji także zapisy dokumentów wystawionych (poza granicami kraju, czy też na jego terytorium) na podstawie przepisów rejestracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I GSK 966/14, LEX nr 2032629).

Dlatego też zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 u.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie należało uznać za niezasadny.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a., natomiast o kosztach postanowił w oparciu o art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm).