Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 635/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Asesor WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi O. z siedzibą w N. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia regulaminu wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z dnia [...] października 2005 r.; 2. stwierdza, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącego O. z siedzibą w N. kwotę 893 (osiemset dziewięćdziesiąt trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest postanowienie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] odmawiające udostępnienia O. w N. regulaminu znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza" zgłoszonego przez R. w N. pod nr Z – 248134.

Do wydania powyższego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wniosek o udostępnienie kopii regulaminu znaku towarowego "bryndza", zgłoszonego za nr Z – 248134, skarżąca [...] złożyła do Urzędu Patentowego RP dnia [...] sierpnia 2005 r. pismem z dnia [...] sierpnia 2005 r. W uzasadnieniu wniosku, powołując się na swój interes prawny, skarżąca podała, iż wskazany znak towarowy zgłoszony został jako znak wspólny gwarancyjny, a wnioskodawca jako producent bryndzy chce przeanalizować regulamin tego znaku celem sprawdzenia, czy pozwoli on wnioskodawcy na używanie nazwy "bryndza" dla produkowanego przez niego wyrobu. Ponadto, znak "bryndza" skarżąca zgłosiła do ochrony w 2003 r. pod nr Z – 259477. We wniosku zastrzeżono, że w razie potrzeby, skarżąca [...] będzie składała uwagi o braku zdolności rejestrowej, bądź złoży sprzeciw jeśli prawo ochronne zostanie udzielone.

Urząd Patentowy pismem z dnia [...] października 2005 r. stwierdził, iż nie jest możliwe udostępnienie regulaminu znaku towarowego "bryndza" o nr Z – 248134, ponieważ sprawa jest w toku rozpatrywania i na obecnym etapie akta sprawy mogą być udostępnione wyłącznie za zgodą zgłaszającego.

W odpowiedzi na tak wyrażoną odmowę udostępnienia akt, skarżąca wezwała Urząd Patentowy do usunięcia naruszenia prawa, uzasadniając swoje stanowisko, naruszeniem przez organ przepisu art. 251 ust. 2 ustawy – Prawo własności przemysłowej (p.w.p.); wobec zgłoszonego znaku upłynął już okres zastrzeżony dla utajniania informacji o tym znaku, zatem można dokumenty zgłoszeniowe udostępniać osobom, które wykażą interes prawny do ich otrzymania.

W związku z brakiem odpowiedzi urzędu, O. w N. złożyła skargę do WSA w Warszawie, domagając się stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności z dnia [...] października 2005 r. i przyznania skarżącej prawa dostępu do znajdującego się w aktach zgłoszeniowych regulaminu znaku towarowego wspólnego gwarancyjnego. Skarżąca zarzuciła, że działanie Urzędu Patentowego naruszyło:

- art. 251 ust. 1 pkt 3 p.w.p. w związku z ust. 2 tego artykułu, a także z art. 143 zd. pierwsze oraz art. 45 ust. 1 i art. 148 p.w.p. poprzez jego błędne zastosowanie przejawiające się w uzależnieniu dostępu do akt zgłoszenia od zgody zgłaszającego, mimo że minął już okres w którym zgoda taka była wymagana,

- art. 251 ust. 2 p.w.p. poprzez odmowę udostępnienia skarżącej dokumentu z akt zgłoszenia – regulaminu znaku wspólnego gwarancyjnego, mimo że skarżąca wykazała swój interes prawny do uzyskania dostępu do tego dokumentu,

- oraz art. 6 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. i art. 251 ust. 2 oraz art. 143 – 147 p.w.p. poprzez traktowanie toczącego się postępowania jako przesłanki uniemożliwiającej udostępnienie żądanego dokumentu.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że okres nieujawniania informacji, do którego odwołuje się art. 251 ust. 2 p.w.p. jest okresem poprzedzającym publikację o zgłoszeniu w Biuletynie Urzędu Patentowego, kiedy to zgoda zgłaszającego jest wymagana. Okres ten wynosi 3 miesiące i dla znaku "bryndza" Z – 248134 zgłoszonego dnia [...] marca 2002 r. okres nieujawniania informacji dawno minął. Informację o zgłoszeniu opublikowano w nr 20/2002 Biuletynu UP we wrześniu 2002 r. W tej sytuacji Urząd Patentowy powinien był zastosować przepis art. 251 ust. 2 p.w.p. i nie badać, czy jest zgoda zgłaszającego, ale czy skarżąca [...] ma interes prawny w dostępie do regulaminu znaku wspólnego. Również stanowisko organu co do niemożliwości udostępnienia akt ze względu na to, iż sprawa jest w toku rozpatrywania jest wadliwe, ponieważ organy administracji publicznej obowiązane są działać na podstawie przepisów prawa, a brak jest przepisu zabraniającego udostępnienia akt przed zakończeniem postępowania o zarejestrowanie znaku towarowego.

Urząd Patentowy wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Stwierdził, iż tryb udostępniania akt zgłoszeniowych reguluje art. 251 p.w.p. zaś udostępnianie innych dokumentów zawartych w aktach sprawy dokonywane jest na podstawie art. 73 i 74 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. Przepis art. 73 k.p.a. przyznaje możliwość wglądu w akta sprawy stronie postępowania, a stroną postępowania w postępowaniu zgłoszeniowym przed Urzędem Patentowym jest zgłaszający, o czym stanowi art. 235 ust. 2 p.w.p. Skarżąca [...] nie jest stroną, więc jej dostęp do akt jest ograniczony. Organ przywołał treść art. 251 ust. 1 i 2 p.w.p. i podkreślił, że skarżąca nie przedstawiła zgody zgłaszającego na udostępnienie akt. W takiej sytuacji Urząd Patentowy wysłał pismo będące przedmiotem skargi, które miało jedynie charakter informacji publicznej, bowiem zgodnie z art. 74 § 2 k.p.a. odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Ponadto, Urząd zawarł w piśmie informację, że sprawa jest w toku rozpatrywania, a więc nie mógł udostępnić i upowszechnić regulaminu, którego treść podlegała uzgodnieniom.

Dodatkowo, organ powołał się na rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 lipca 2002 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 115, poz. 998 oraz z 2005 r. Nr 109, poz. 911), w szczególności na § 17 ust. 3 stanowiący, że od dnia ogłoszenia o zgłoszeniu znaku towarowego, dane zawarte w podaniu, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 tego aktu w zakresie obejmującym treść ogłoszenia, znak przedstawiony w podaniu oraz towary, dla których znak jest przeznaczony udostępnia się osobom trzecim w bibliotece Urzędu Patentowego lub na zamówienie może zostać sporządzony wydruk zawierający te dane. Zakres treści ogłoszenia o zgłoszeniu znaku towarowego określa § 17 ust. 1 ww. rozporządzenia i brak jest wśród wymienionych danych regulaminu znaku towarowego wspólnego gwarancyjnego jako dokumentu, który mógłby być przedmiotem udostępnienia osobom trzecim. Zatem skarga w zakresie naruszenia art. 251 ust. 2 p.w.p. jest bezprzedmiotowa.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2006 r. wydanym w sprawie VI SA/Wa 219/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę O. w N. z powodu nie wyczerpania środków zaskarżenia. W uzasadnieniu orzeczenia, powołując się na rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 lipca 2002 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych (Dz. U. Nr 115, poz. 998 i Dz. U. z 2005 r. Nr 109, poz. 911) Sąd wskazał, że regulamin znaku wspólnego gwarancyjnego stanowi niezbędny element zgłoszenia, a zatem jest dokumentem będącym integralną częścią akt zgłoszeniowych znaku towarowego i jako taki podlega udostępnieniu w trybie art. 251 ust. 2 p.w.p. w sytuacji spełnienia przesłanki tym przepisem określonej tj. wykazania przez osobę wnioskującą o udostępnienie dokumentów zgłoszeniowych interesu prawnego. Za niecelne uznał wywody Urzędu Patentowego RP zawarte w odpowiedzi na skargę, że skoro regulamin znaku nie jest dokumentem zgłoszeniowym podlega on udostępnieniu, jako "inny dokument zawarty w aktach zgłoszenia", na zasadach określonych w art. 73 k.p.a. jednak z uwagi na to, że skarżąca nie jest stroną postępowania udostępnienie tego dokumentu nie jest możliwe. Sąd wskazał, że przepis art. 251 ust. 2 p.w.p. przewiduje sytuację, w której w trakcie trwającego postępowania zgłoszeniowego (po okresie zastrzeżonym dla nieujawniania informacji), którego stroną jest zgłaszający, pojawia się żądanie osoby trzeciej udostępnienia dokumentów zgłoszeniowych, ściśle związane z postępowaniem zgłoszeniowym. Żądanie takie, mimo że nie pochodzi od strony postępowania zgłoszeniowego, rozstrzyga kwestię wynikającą w toku tego postępowania. Powołując się na art. 252 p.w.p. WSA stwierdził, że do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jak stanowi zaś art. 123 § 1 k.p.a. w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia, a § 2 tego artykułu określa, że postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Rekapitulując swoje rozważania Sąd stwierdził, że kwestia ewentualnej odmowy udostępnienia akt zgłoszeniowych, w związku z brakiem wykazania interesu prawnego przez osobę składającą stosowny wniosek, o czym stanowi art. 251 ust. 2 p.w.p. winna zostać rozstrzygnięta zgodnie z zasadą przyjętą w art. 74 § 2 k.p.a. tj. w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Odnosząc powyższe do przepisów ustawy – Prawo własności przemysłowej na podstawie której toczy się przedmiotowe postępowanie, Sąd przywołał art. 244 ust. 1 i 2 p.w.p. zgodnie z którym od decyzji Urzędu Patentowego stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. A zatem – jak stwierdził Sąd - od postanowienia o odmowie udostępnienia dokumentów zgłoszeniowych adresatowi odmowy przysługuje, na podstawie powołanych wyżej przepisów, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Formułując wskazania co do dalszego postępowania WSA podniósł, iż odmowa wglądu do akt zgłoszeniowych innej osobie dokonana na gruncie art. 251 ust. 2 p.w.p. oznacza, że organ nie stwierdził istnienia po stronie tej osoby interesu prawnego dla zaspokojenia jej żądania. Sąd podkreślił, że zgodnie z przyjętą zasadą dwuinstancyjności postępowania określoną w art. 15 k.p.a. rozstrzygnięcie, co do prawa innej osoby przewidzianego art. 251 ust. 2 p.w.p. pod określonym warunkiem, winno podlegać ponownej kontroli, co oznacza że właściwy organ rozpozna sprawę od początku z uwzględnieniem przede wszystkim spełnienia przez tę osobę warunku, o którym stanowi przepis. WSA zaakcentował, że wyrażona przez Urząd Patentowy w rozpatrywanej sprawie, w oszczędnej formie, lecz w sposób jednoznaczny odmowa udostępnienia skarżącej [...] regulaminu znaku towarowego wspólnego gwarancyjnego jest w świetle powyższych wywodów postanowieniem, które nie spełnia wszystkich wymogów przewidzianych dla takiego rozstrzygnięcia tj. warunków określonych art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. Podjęte rozstrzygnięcie nie powołuje podstawy prawnej, zawiera szczątkowe uzasadnienie i pozbawione jest pouczenia o prawie i trybie do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wadliwość wydanego postanowienia nie może szkodzić interesowi skarżącego, któremu przysługuje wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i w razie przywrócenia terminu - prawo do ponownego rozpatrzenia sprawy. Sąd podkreślił, że Urząd uchybił również przepisowi art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie wyjaśniając stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie wypowiadając się w przedmiocie istnienia czy braku po stronie skarżącej interesu prawnego dla możliwości dostępu do akt zgłoszeniowych przewidzianego przepisem art. 252 ust. 2 p.w.p.

Od powyższego postanowienia nie wniesiono skargi kasacyjnej.

W toku ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Urząd Patentowy RP przywrócił skarżącej (na jej wniosek) termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. nr [...]. Następnie, po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku, organ wydał w dniu [...] stycznia 2007 r. postanowienie nr [...] odmawiające skarżącej udostępnienia regulaminu wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza". W uzasadnieniu ww. postanowienia organ stwierdził, że O. w N. nie wykazała interesu prawnego, który uzasadniałby udostępnienie tegoż regulaminu do wglądu. W ocenie organu, przedstawione przez stronę wnioskującą stanowisko wyraża, co najwyżej istnienie interesu faktycznego. Wnioskując [...], będąc wytwórcą bryndzy ma pełną wiedzę na temat właściwości tego rodzaju sera i nawet gdyby jej wyrób nie spełniał któregoś z kryteriów zawartych w regulaminie, to nie stanowiłoby to przesłanki do zaprzestania opatrywania towaru jego nazwą rodzajową. Ponadto nieznajomośc regulaminu zgłoszonego wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza" nie stanowi przeszkody dla zgłaszania uwag przez O. w N. jako osobę trzecią, co do istnienia okoliczności uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego, tym bardziej, że regulamin – stanowiąc aktualnie przedmiot nanoszenia poprawek uzgadnianych przez Urząd ze Zgłaszającym – nie może być przedmiotem rozpowszechniania jego treści. Zdaniem organu, trudno również uznac, że interes prawny [...] wynika z tego, że ma zamiar unieważnic prawo ochronne na wspólny znak towarowy gwarancyjny bryndza Z-248 134 , ponieważ nie zostało ono jeszcze udzielone.

W skardze rozpatrywanej aktualnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, [...] w N. zarzuciła omówionemu wyżej postanowieniu naruszenie:

1) art. 137 w zw z art. 153 ust. 2 p.w.p. poprzez ich niezastosowanie do oceny interesu prawnego skarżącej w uzyskaniu dostępu do spornego regulaminu,

2) art. 164 i 143 in fine p.w.p. w związku z art. 252 p.w.p. oraz art. 12 k.p.a. poprzez błędna wykładnię przejawiającą się w uznaniu, że ewentualny zamiar unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy wyklucza interes prawny w trakcie postępowania o udzielenie tego prawa.

3) art. 6 k.p.a w zw z art. 252 p.w.p. poprzez traktowanie trwającej dyskusji ze zgłaszającym o korektach regulaminu, jako przesłanki uniemożliwiającej jego udostępnienie.

4) art. 107 § 3 k.p.a poprzez brak uzasadnienia prawnego zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu skargi przywołała argumenty podnoszone w postępowaniu administracyjnym akcentując, że posiada interes prawny w uzyskaniu kopii regulaminu. W ocenie skarżącej, jej interes prawny wynika z faktu produkowania od wielu lat bryndzy i związanego z tym zamiaru sprawdzenia czy [...] spełnia kryteria regulaminu tego znaku, a tym samym czy będzie mogła posługiwać się określeniem "bryndza" dla swojego wyrobu. Ponadto swój interes prawny upatruje w możliwości ewentualnego podjęcia działań prowadzących do unieważnienia znaku, ewentualnie uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego na znak Z – 248134. Powołując się ostatnią z wymienionych okoliczności strona zaakcentowała, że nie udostępnienie regulaminu pozbawia ją zgłoszenia konstruktywnych uwag do znaku w celu uniemożliwienia jego rejestracji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w toku postępowania administracyjnego. W ocenie Urzędu Patentowego RP na obecnym etapie postępowania nie można stwierdzic, że skarżąca ma interes prawny skutkujący udostępnieniem regulaminu ponieważ prawo ochronne na znak "bryndza" nie zostało jeszcze udzielone. Wobec tego przedmiotowy regulamin nie wywołuje żadnych skutków prawnych, nie może więc wpływac na sytuację prawną wnioskującej [...]. Nie jest natomiast wystarczające dla istnienia interesu prawnego ewentualny zamiar unieważnienia prawa ochronnego na znak bryndza ponieważ w przypadku udzielenia prawa ochronnego, możliwość unieważnienia prawa zależy od posiadania interesu prawnego wnioskodawcy, co podlega ocenie w trybie postępowania spornego.

Organ podniósł, że na obecnym etapie postępowania skarżącej przysługuje jako środek przeciwdziałania ograniczeniu swoich praw lub nałożenia obowiązków związanych z prawem wyłącznym ze względu na znak bryndza, możliwość wniesienia uwag do znaku w celu uniemożliwienia jego rejestracji poprzez wskazanie okoliczności będących przeszkodą do udzielenia mu ochrony.

W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2007 r. skarżąca [...] odniosła się do argumentacji Urzędu zawartej w odpowiedzi na skargę. Podniosła m.in., że w razie udzielenia prawa ochronnego na znak bryndza, uprawniony mógłby żądać od niej roszczeń związanych z naruszaniem prawa ochronnego za okres wsteczny jeśli produkt nie odpowiadałby regulaminowi a to z uwagi na treść art. 153 ust. 2 p.w.p. który stanowi, że prawo ochronne na znak trwa od daty zgłoszenia znaku. Podkreśliła, że z odpowiedzi na skargę wynika, iż Urząd w istocie nie kwestionuje, że wnioskodawczyni ma interes prawny w postępowaniu o udostępnienie regulaminu (obrona przed ograniczeniem praw lub nałożeniem obowiązków).

Uczestnik postępowania tj. organizacja wnosząca o udzielenie prawa ochronnego na wspólny znak towarowy gwarancyjny bryndza (p. art. 137 § 1 p.w.p.) nie zajęła stanowiska w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny może uchylić zaskarżony akt (lub stwierdzić jego nieważność) tylko wówczas, jeśli stwierdzi, że akt ten narusza prawo materialne lub procesowe. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Kompetencja sądu wyraża się w możliwości zastosowania środków przewidzianych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności organów administracji publicznej wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Rozpatrując sprawę w świetle powołanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga jest uzasadniona.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2007 r. odmawiające udostępnienia O. w N. regulaminu znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza" zgłoszonego przez R. w N. pod nr Z – 248134. Organ stwierdził, że regulaminu znaku nie można udostępnić, bowiem składająca wniosek ww. [...] nie wykazała interesu prawnego, który uzasadniałby udostępnienie tegoż dokumentu do wglądu. Urząd Patentowy RP podał, że wnioskująca wywodziła swój interes prawny z chęci sprawdzenia, czy spełnia kryteria regulaminu, a tym samym, czy będzie mogła posługiwać się na rynku określeniem "bryndza" dla swojego wyrobu albo będzie podejmować działania uniemożliwiające udzielenie ochrony lub zmierzające do jego unieważnienia. Zdaniem Urzędu, przedstawione przez [...] stanowisko wyraża, co najwyżej istnienie po jej stronie interesu faktycznego a nie prawnego. Ponadto, jak wywiódł dalej organ, przedmiotowy regulamin stanowiąc aktualnie przedmiot nanoszenia poprawek uzgadnianych przez Urząd ze Zgłaszającym – nie może być przedmiotem rozpowszechniania jego treści.

W ocenie składu orzekającego, stanowisko Urzędu Patentowego RP, że w rozpatrywanej sprawie O. w N. (wnioskodawca) nie posiada interesu prawnego w udostępnieniu regulaminu znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza" budzi uzasadnione wątpliwości.

Przed przystąpieniem do rozważań odnoszących się ściśle do unormowania zawartego w art. 251 ust. 2 p.w.p. koniecznym jest podkreślenie, iż nie podlega kwestii, że w toczącym się postępowaniu o uzyskanie prawa ochronnego na znak towarowy, w którym zgłoszony zostaje (w trybie art. 251 ust. 2 p.w.p.) wniosek o udostępnienie akt, stroną postępowania jest zgodnie z treścią art. 235 ust. 2 p.w.p. jedynie zgłaszający znak do ochrony (tu: R. w N.), nie zaś żądający udostępnienia dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia (w niniejszej sprawie – skarżąca [...]). W ocenie Sądu, powołany przepis art. 251 ust. 2 p.w.p. wskazuje na to, iż ustawodawca przewidział odrębne postępowanie w przedmiocie "udostępnienia akt zgłoszeniowych", bowiem przepis ten w sposób oczywisty odnosi się do osób trzecich, co wynika wprost z jego treści: Po upływie terminów zastrzeżonych dla nieujawniania informacji o zgłoszeniach, o których mowa w ust. 1, Urząd Patentowy może na wniosek osoby, która ma w tym interes prawny, udostępnić jej dokumenty zawarte w aktach zgłoszenia.

Jednocześnie nie może budzić wątpliwości, że strona postępowania zgłoszeniowego – w tym przypadku R. w N. – jest również stroną postępowania w sprawie o udostępnienie na podstawie art. 251 ust. 2 p.w.p dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia, gdyż jego interesu prawnego dotyczy to postępowanie (jest wszakże gospodarzem postępowania zgłoszeniowego, a dokumenty zawarte w aktach zgłoszenia są integralną częścią zgłoszenia). W konsekwencji zatem jest również uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego, co wynika z art. 33 § 1 p.p.s.a

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że podstawę materialno prawną zakwestionowanego rozstrzygnięcia stanowił powołany wyżej art. 251 ust. 2 p.w.p.

Jak już podano, zgodnie z tym przepisem, po upływie terminów zastrzeżonych dla nieujawniania informacji o zgłoszeniach, o których mowa w ust. 1 tego artykułu (a taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie), Urząd Patentowy RP może na wniosek osoby, która ma w tym interes prawny, udostępnić jej dokumenty zawarte w aktach zgłoszenia. Cytowany przepis regulując kwestię udostępnienia dokumentów po okresie zastrzeżonym, posługuje się terminem - "dokumenty zawarte w aktach zgłoszenia" a zatem konieczne jest ustalenie, czy regulamin znaku towarowego wspólnego gwarancyjnego jest dokumentem akt zgłoszeniowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w cytowanym wyżej postanowieniu z dnia 16 maja 2006 r. wydanym w sprawie sygn akt VI SA/Wa 219/06 dokonał wykładni w/w przepisu w tym zakresie, a Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela pogląd prawny wyrażony w omawianym postanowieniu.

Uznając, że regulamin znaku towarowego wspólnego gwarancyjnego jest dokumentem akt zgłoszeniowych należy zwrócić uwagę na przepis art. 138 ust. 3 p.w.p. który stanowi, że do zgłoszenia wspólnego znaku towarowego, wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego lub zgłoszenia znaku w celu uzyskania wspólnego prawa ochronnego dołącza się regulamin znaku. Niedołączenie regulaminu znaku skutkować musiałoby, stosownie do dyspozycji przypisu art. 42 ust. 1 p.w.p. w związku z art. 148 tej ustawy, wezwaniem zgłaszającego przez Urząd Patentowy RP do uzupełnieniu zgłoszenia, a w razie niewykonania wezwania - umorzeniem postępowania. Ewentualne wątpliwości, co do tego, czy regulamin znaku wspólnego gwarancyjnego jest dokumentem zgłoszeniowym, czy też "innym dokumentem zawartym w aktach sprawy" dodatkowo wyjaśnia § 4 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 lipca 2002 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych (Dz. U. Nr 115, poz. 998 i Dz. U. z 2005 r. Nr 109, poz. 911). Przepis ten wymienia w punkcie 8: regulamin znaku (dotyczy sytuacji, gdy zgłaszający ubiega się o udzielenie prawa ochronnego na wspólny znak towarowy, wspólny znak towarowy gwarancyjny albo o udzielenie wspólnego prawa ochronnego) jako konieczny element zgłoszenia tego znaku towarowego. Jest więc oczywiste, że regulamin znaku wspólnego gwarancyjnego stanowi niezbędny element zgłoszenia, a zatem również jest dokumentem będącym integralną częścią akt zgłoszeniowych znaku towarowego i jako taki podlega udostępnieniu w trybie art. 251 ust. 2 p.w.p. w sytuacji spełnienia przesłanki tym przepisem określonej tj. wykazania przez osobę wnioskującą o udostępnienie dokumentów zgłoszeniowych interesu prawnego.

Skarżąca [...] domagała się udostępnienia mu jednego z dokumentów akt zgłoszeniowych – regulaminu znaku wspólnego gwarancyjnego – powołując się na art. 251 ust. 2 p.w.p. który to przepis – jak już zasygnalizowano na wstępie rozważań, kształtuje prawo osoby trzeciej do żądania udostępnienia dokumentów zgłoszeniowych i uzależnia realizację tego prawa wyłącznie od wykazania przez podmiot żądający udostępnienia akt interesu prawnego dla takiego żądania.

Jak już wspomniano, w niniejszej sprawie odmowa wglądu do akt zgłoszeniowych dokonana na gruncie art. 251 ust. 2 p.w.p. nastąpiła z uwagi na niestwierdzenie istnienia po stronie wnioskującej interesu prawnego dla zaspokojenia jej żądania.

Zdaniem Sądu, kwestię interesu prawnego w rozpatrywanej sprawie należy rozważyć na gruncie istoty rozwiązania przyjętego w ustawie Prawo własności przemysłowej dotyczącego wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego, bowiem wnioskodawca ubiega się o dostęp do regulaminu takiego znaku.

Możliwość zarejestrowania wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego wynika z art. 137 ust. 1 p.w.p. Rozwiązanie powyższe polega na tym, że prawo ochronne może być przyznane organizacji (posiadającej osobowość prawną), która sama nie używa znaku towarowego, a jest on przeznaczony do używania przez przedsiębiorców stosujących się do zasad ustalonych w regulaminie znaku przyjętym przez uprawnioną organizację i podmioty podlegające w tym zakresie jej kontroli. W ten sposób określona organizacja poprzez "przyznawanie" swojego znaku w wyniku sprawdzania np. jakości towarów, może niejako gwarantować konsumentom, że towar ten jest godny wyróżnienia i polecenia. Założeniem tego rozwiązania jest to, iż organizacja uprawniona z prawa ochronnego na wspólny znak towarowy gwarancyjny nie może odmówić, bez ważnych powodów, prawa używania znaku przedsiębiorcom, którzy spełniają kryteria określone w regulaminie tego znaku. Rozważając kwestię posiadania przez wnioskodawcę tj. O. w N. interesu prawnego w domaganiu się dostępu do regulaminu znaku Sąd miał ponadto na uwadze, że brak jest prawnych przesłanek, aby na podstawie ustawy – Prawo własności przemysłowej pojęciu interesu prawnego przypisywać, dla potrzeb postępowania administracyjnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej, odmienną treść niż ma ono na gruncie kodeksu postępowania administracyjnego (tak również: Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie /w:/ wyroku z dnia 17 lipca 2003 r., sygn. akt II SA 1165/02, Wokanda 2004/3/31). Na gruncie wyartykułowanych w piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym istotnych cech "interesu prawnego" można podsumować, że podmiot ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jego sytuacją prawną a przedmiotem postępowania istnieje powiązanie, czyniące go "zainteresowanym" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnionym do udziału w nim w charakterze strony. Szczególnymi cechami interesu prawnego jest po pierwsze bezpośredniość związku między sytuacją danego podmiotu a wspomnianą normą prawa administracyjnego na której budowany jest interes prawny. Drugą szczególną cechą interesu prawnego jest jego realność, interes ten musi rzeczywiście istnieć w dacie stosowania danych norm prawa administracyjnego. Nie może to być interes tylko przewidywany w przyszłości, ani hipotetyczny (podobnie /w:/ wyroku NSA w Warszawie z dnia 19 marca 2002 r., sygn. akt IV SA 1132/00 oraz cyt. tam orzecznictwo i literatura). W orzecznictwie sądowym nie budzi raczej wątpliwości teza, że źródłem interesu prawnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet najbardziej ogólne normy prawne, kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej (art. 20 i 22 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej) - (szerzej patrz: dr Andrzej Kisielewicz "Interes prawny w sprawach własności przemysłowej" - materiał przygotowany na konferencję pn "Wzory w praktyce Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego i Urzędu Patentowego RP. Wzory w orzecznictwie Unii Europejskiej i Polski", Warszawa 8-9 listopada 2006 r.).

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie istota interesu prawnego przysługującego O. w N. uzasadniająca żądanie udostępnienia regulaminu znaku towarowego gwarancyjnego "bryndza" wynikała przede wszystkim z faktu, iż [...] od wielu lat (połowa lat 90-tych) prowadzi działalność gospodarczą w ramach której wytwarza produkt spożywczy o określonych parametrach opatrywany przez stronę nazwą "bryndza". Tekst przedmiotowego regulaminu decyduje o tym, czy skarżąca będzie mogła w dalszym ciągu, w sposób nieskrępowany, prowadzić swoją działalność w części dotyczącej produkowania sera bryndza i tak go oznaczać. Czy też - wręcz przeciwnie - nie spełniając wymogów regulaminu będzie naruszała prawa do przedmiotowego znaku. Wszakże przed datą udzielenia prawa ochronnego uprawnionemu (w rozpatrywanej sprawie jest nim R. w N.) przysługuje efektywna ochrona polegająca na możliwości nakazania osobom trzecim zaniechania działań naruszających prawo do znaku. Natomiast roszczenia z tytułu naruszenia prawa ochronnego na znak towarowy mogą być dochodzone, co najmniej, za okres rozpoczynający się pod dniu w którym Urząd Patentowy ujawnił publicznie informacje o zgłoszeniu zgodnie z art. 143 p.w.p. (patrz: art. 298 p.w.p.). Przy czym na gruncie niniejszej sprawy nie ma znaczenia, że postępowanie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy "bryndza" nr Z – 248134 jest jeszcze w toku, bowiem omawiany przepis art. 251 ust. 2 p.w.p. nie uzależnia udostępnienia dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia od zakończenia postępowania o udzielenie prawa ochronnego na dany znak a jedynie od interesu prawnego wnioskodawcy i upływu terminów zastrzeżonych dla nieujawniania informacji o zgłoszeniach. Przepis powyższy określa więc jedynie początkowy bieg terminu udostępniania dokumentu z akt zgłoszenia. W tym stanie rzeczy, przy tak skonstruowanej normie art. 251 ust. 2 p.w.p. nie można mówić, że wnioskująca ma interes prawny przewidywany w przyszłości (bądź hipotetyczny) w udostępnieniu spornego regulaminu. Mając na względzie powyższe, za wadliwy należy uznać pogląd organu, iż "na obecnym etapie postępowania nie można stwierdzić, że skarżąca ma interes prawny skutkujący udostępnieniem regulaminu ponieważ prawo ochronne na znak "bryndza" nie zostało jeszcze udzielone". Takie stanowisko przeczy istocie udostępnienia dokumentu z akt zgłoszenia o którym mowa w art. 251 ust. 2 p.w.p. skoro, co już wyżej wyartykułowano, przepis ten nie uzależnia udostępnienia dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia od zakończenia postępowania o udzielenie prawa ochronnego na dany znak a jedynie od interesu prawnego wnioskodawcy i upływu terminów zastrzeżonych dla nieujawniania informacji o zgłoszeniu, czyli od daty publikacji w Biuletynie Urzędu Patentowego o dokonaniu zgłoszenia. Przy czym dla znaku bryndza Z-248134 zgłoszonego do ochrony [...] marca 2002 r. okres nieujawniania informacji wynikający z art. 143 zd pierwsze p. w.p. (3 miesiące) upłynął, gdyż informację o jego zgłoszeniu ogłoszono w Biuletynie Urzędu Patentowego nr 20/2002 , we wrześniu 2002 r.

W ocenie Sądu, organ nie dość wnikliwie przyjrzał się rozpatrywanej sprawie a konsekwencji powierzchownie rozważył kwestię posiadania przez Wnioskującą [...] interesu prawnego w udostępnieniu akt. Zaprezentowane stanowisko Sądu znajduje uzasadnienie w treści zaskarżonego postanowienia z którego wynika, iż sam organ ma wątpliwości czy skarżąca posiada czy też nie posiada omawiany interes. W motywach postanowienia zauważyć można bowiem sprzeczność w rozumowaniu organu, który z jednej strony odmawia udostępnienia regulaminu ze względu na brak interesu prawnego wnioskodawcy a jednocześnie z drugiej strony podnosi, że regulamin nie może być udostępniony, gdyż stanowi przedmiot nanoszenia poprawek. Zdaniem Sądu, stwierdzenie, że strona wnioskująca nie posiada interesu prawnego o którym mowa w art. 251 ust. 2 p.w.p. do udostępnienia regulaminu czyni bezprzedmiotowym rozważania na temat innych przesłanek odmowy udostępnienia dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia.

Jednocześnie Sąd nie podziela argumentacji skarżącej, która wywodzi swój interes prawny z możliwości ewentualnego podjęcia działań prowadzących do unieważnienia przedmiotowego znaku Z-248134 "bryndza" bądź uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego na ten znak. W pierwszym z omawianych postępowań (oczywiście w razie udzielenia prawa ochronnego, co na dzień wydania zaskarżonego postanowienia nie nastąpiło) strona żądająca unieważnienia musi wykazać normę prawną stanowiącą materialnoprawną podstawę swojego interesu prawnego, co jest badane przez Urząd Patentowy w postępowaniu spornym. W drugim natomiast przypadku, skoro każdy może zgłosić uwagi przeciwko udzieleniu prawa trudno uznać, że z tego powodu ów "każdy" będzie miał interes prawny w żądaniu udostępnienia przedmiotowego regulaminu, skoro przepis art. 251 ust.2 p.wp. wymaga wykazania interesu prawnego w tym konkretnym postępowaniu, którego przedmiotem jest "udostępnienie dokumentów zawartych w aktach zgłoszenia".

Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z dnia [...] października 2005 r. Na podstawie art. 152 p.p.s.a Sąd stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu, natomiast o kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.