Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 161/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 51 ust 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 6 czerwca 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 października 2021 r. sygn. akt IV SA/Po 486/21 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r. znak [...]w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 października 2021 r. IV SA/Po 486/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie sprawy:

Ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] zatwierdził skarżącej Spółce projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w [...] (kategoria I) sporządzonego przez A. M. w marcu 2016 r., udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz zobowiązał inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynku. Decyzja ta została poprzedzona decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., którą organ nakazał Spółce sporządzić i przedstawić projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługą w parterze na działce nr ewid. [...] oraz zlikwidować napór gruntu od strony ww. działki na ogrodzenie zlokalizowane na działce nr ewid. [...].

Na skutek wniesionego od decyzji z dnia [...] czerwca 2017 r. odwołania, decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2016 r., poz.23 ze zm.) - dalej w skrócie "k.p.a.", art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, ze zm.), uchylił decyzję organu pierwszej instancji (decyzję z dnia [...] czerwca 2017 r.) w całości i odmówił zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego. Przyczyną odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego było ustalenie, że udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej wynosi 32,77%. Powyższe powoduje, że przedmiotowy budynek nie odpowiada zawartej w przepisach prawa budowlanego definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tym samym narusza on ustalenia zawarte w decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Skargę na powyższą decyzję z dnia [...] listopada 2017 r. wniosła wskazana na wstępie Spółka zarzucając jej naruszenie § 3 pkt 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w powiązaniu z art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane oraz naruszenie Polskiej Normy PN-ISO 9836:1997.

Sprawa wywołana wskazaną wyżej skargą była dwukrotnie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który dwukrotnie uchylał decyzję organu odwoławczego z dnia [...] listopada 2017 r. – wyroki z dnia 25 kwietnia 2018 r. IV SA/Po 96/18 i z dnia 29 stycznia 2020 r. IV SA/Po 1057/19, a które to wyroki zostały następnie wyeliminowane z obrotu prawnego wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego odpowiednio z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 i z dnia 26 marca 2021r. II OSK 2304/20.

Po raz trzeci rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] oddalił skargę Spółki, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd przypomniał, że przy rozpoznawaniu sprawy był związany ww. wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskazał także, że jedyną kwestią pozostałą do wyjaśnienia jest: czy organ odwoławczy prawidłowo obliczył, iż udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej wynosi 32,77%, a więc czy powierzchnia wydzielonej w budynku części o przeznaczeniu niemieszkalnym (usługowym) przekracza 30% powierzchni całkowitej budynku. Zatem ocenie Sądu podlega kwestia prawidłowości uznania przez organ, że "pustka" nad antresolą oraz sama antresola nie podlegają wliczeniu do powierzchni całkowitej budynku oraz że przestrzeń pod schodami oraz połowa powierzchni wspólnego przejścia powinna być wliczona do powierzchni usługowej. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego z uwagi na fakt, iż powierzchnia usługowa budynku przekracza 30% powierzchni całkowitej budynku. Dalej Sąd zaznaczył, że nie budzą wątpliwości obliczenia organu znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy, sporządzone przez eksperta nadzoru budowlanego.

W ocenie Sądu, do powierzchni całkowitej należy wliczyć powierzchnię wszystkich kondygnacji budynku mierzoną na poziomie posadzki. Antresola natomiast nie stanowi samodzielnej kondygnacji budynku (stanowi część kondygnacji), więc jej powierzchnia nie powinna zostać wliczona do powierzchni całkowitej kondygnacji. Z powyższych względów do powierzchni całkowitej nie należy wliczać też powierzchni "pustki" znajdującej się przy antresoli. Sąd podzielił stanowisko organu, że przestrzeń pod schodami znajdującą się na parterze należy zaliczyć przynajmniej w połowie do powierzchni lokalu usługowego, bowiem w znacznej części wykorzystywana jest na potrzeby lokalu handlowego (sklepu). Ponadto do lokalu na parterze prowadzi także wejście od strony określanej przez projektanta jako część mieszkalna. Zatem przejście z zewnątrz do klatki schodowej i lokalu usługowego należy przynajmniej w połowie zaliczyć do powierzchni lokalu usługowego. Powyższe potwierdzają wyliczenia zawarte w aktach. Zdaniem Sądu, skoro udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej wynosi 32,77%, to przedmiotowy budynek nie odpowiada zawartej w przepisach prawa budowlanego definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tym samym narusza on ustalenia zawarte w decyzji o warunkach zabudowy (dotyczącej inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego). W konsekwencji przedłożony przez inwestora projekt budowlany zamienny jest niezgodny z wydaną decyzją o warunkach zabudowy, a tym samym narusza przepisy dotyczące planowania i zagospodarowania przestrzennego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca Spółka, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1/ art. 151 p.p.s.a. z uwagi na jego zastosowanie, w sytuacji gdy nie było podstaw do oddalenia skargi,

2/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 7a, 77 § 1, 80, 81a § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez ich błędne niezastosowanie i poczynienie wadliwych ustaleń faktycznych w zakresie zaliczenia powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz powierzchni przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego do powierzchni usługowej lokalu, co z kolei doprowadziło do niewywiązania się po raz kolejny z obowiązku przeprowadzenia oceny prawnej dokonanych przez organ wyliczeń poszczególnych powierzchni budynku, w tym zaliczenia przez organ do powierzchni usługowej lokalu połowy powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego, do czego Sąd pierwszej instancji został zobowiązany na mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18.

Mając na uwadze powyższe, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, wg norm przepisanych. Jednocześnie Spółka wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

W uzasadnieniu zawarto argumenty na poparcie ww. podstaw kasacyjnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wnoszący kasację zrzekł się rozprawy, a organ nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. Zachodziła zatem podstawa z art. 182 § 2 p.p.s.a., do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania podniesionych we wniesionym środku odwoławczym zarzutów trzeba wyjaśnić, że stosownie do brzmienia art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której podstawy zostały ujęte w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też podstawy odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania przed sądem wojewódzkim (art. 189 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie występują te przesłanki, zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany zarzutami skargi kasacyjnej. Natomiast tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przede wszystkim na wstępie należy przypomnieć, iż przedmiotem oceny legalności dokonywanej przez Sąd pierwszej instancji była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r. uchylająca w całości decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2017 r., którą na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane zatwierdzono projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego na dz. [...] przy ul. [...] w [...], i jednocześnie orzekająca o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. Sąd pierwszej instancji poddawał kontroli wskazywaną wyżej decyzję z dnia [...] listopada 2017 r. po raz trzeci albowiem wcześniej sprawa wywołana skargą skarżącej Spółki była już dwukrotnie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], który dwukrotnie uchylał ww. decyzję organu odwoławczego odpowiednio wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2018 r. IV SA/Po 96/18 i z dnia 29 stycznia 2020 r. IV SA/Po 1057/19, a które to wyroki zostały następnie wyeliminowane z obrotu prawnego wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego odpowiednio z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 i z dnia 26 marca 2021r. II OSK 2304/20. Powyższe oznacza, iż Sąd pierwszej instancji orzekał w niniejszej sprawie po raz trzeci będąc związany, w trybie art. 190 p.p.s.a., powołanymi wyżej wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Jest to istotne w realiach niniejszego postępowania, albowiem przeprowadzając ponowną ocenę legalności zaskarżonej decyzji w takiej sytuacji, Sąd pierwszej instancji zobowiązany był podporządkować się wykładni/ocenie prawnej dokonanej w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 i z dnia 26 marca 2021r. II OSK 2304/20. Adresatami art. 190 p.p.s.a. są zarówno wojewódzki sąd administracyjny, któremu w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej została sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, jak i wnoszący skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy. Związanie sądu administracyjnego pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny oznacza więc, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie, nawet wówczas, gdy nie podziela wyrażonych w tym wyroku ocen. Oznacza to, że przy ponownym rozpoznania sprawy, oparcie skargi kasacyjnej na podstawach sprzecznych z przyjętą wykładnią/oceną prawną w tym zakresie kwalifikuje ten środek zaskarżenia jako bezzasadny- porównaj wyrok NSA z dnia 17 maja 2022 r. I FSK 507/21.

Tym samym w kontekście przywołanej wyżej normy art. 190 p.p.s.a. należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż w szczególności we wcześniejszym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2019 r. (II OSK 2230/18) przesądzone zostały następujące kwestie dot.: 1. prawidłowości przyjęcia przez organ II instancji Polskiej Normy PN-ISO 9836:1997, 2. wyliczenia powierzchni kondygnacji po obrysie zewnętrznym na poziomie posadzki, 3. prawidłowości uzasadnienia decyzji w zakresie braku powołania całości treści ekspertyzy oraz niewyjaśnienia przez Sąd pierwszej instancji, czy doszło do nieprawidłowej oceny przez organ wyliczeń dotyczących poszczególnych powierzchni budynku, 4. wskazania, że bez znaczenia pozostaje kwestia aktualnego sposobu użytkowania budynku w świetle przedmiotu postępowania, którym jest ocena zgodności z prawem decyzji zatwierdzającej projekt zamienny oraz ocena czy sporny budynek spełnia warunki uznania go za budynek mieszkalny jednorodzinny zgodnie z art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego. Sąd odwoławczy podkreślił też, że wskazanie dwóch różnych powierzchni antresoli w ekspertyzie było oczywistą omyłką, o czym świadczy treść tego dokumentu i nie miało to żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W ocenie NSA organ posiłkując się poszczególnymi wyliczeniami z ekspertyzy odnosi je do przedłożonych przez stronę wyliczeń dokonanych w oparciu o projekt budowlany zamienny. Jednocześnie wskazuje przepisy w oparciu, o które uznał, że pustka nad antresolą oraz sama antresola nie podlegają wliczeniu do powierzchni całkowitej budynku oraz uzasadnił dlaczego jego zdaniem przestrzeń pod schodami oraz połowa powierzchni wspólnego przejścia powinna być wliczona do powierzchni usługowej.

Przenosząc powyższe na grunt ponownie rozpoznawanej sprawy, prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, iż jedyną kwestią pozostałą do wyjaśnienia jest to: czy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo obliczył, iż udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej wynosi 32,77%, a więc czy powierzchnia wydzielonej w budynku części o przeznaczeniu niemieszkalnym (usługowym) przekracza 30% powierzchni całkowitej budynku. Zatem ocenie Sądu podlega kwestia prawidłowości uznania przez organ, że pustka nad antresolą oraz sama antresola nie podlegają wliczeniu do powierzchni całkowitej budynku oraz że przestrzeń pod schodami oraz połowa powierzchni wspólnego przejścia (przejście z zewnątrz do klatki schodowej i lokalu usługowego) powinna być wliczona do powierzchni usługowej.

Analiza treści motywów zaskarżonego wyroku, pozwala w sposób nie budzący wątpliwości uznać, iż Sąd pierwszej instancji w sposób jednoznacznie prawidłowy zastosował się do wykładni/oceny prawnej dokonanej w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 i z dnia 26 marca 2021 r. II OSK 2304/20. Nie jest usprawiedliwiony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 7a, 77 § 1, 80, 81a § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez ich błędne niezastosowanie i poczynienie wadliwych ustaleń faktycznych w zakresie zaliczenia powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz powierzchni przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego do powierzchni usługowej lokalu, co z kolei doprowadziło do niewywiązania się po raz kolejny z obowiązku przeprowadzenia oceny prawnej dokonanych przez organ wyliczeń poszczególnych powierzchni budynku, w tym zaliczenia przez organ do powierzchni usługowej lokalu połowy powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego, do czego Sąd pierwszej instancji został zobowiązany na mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18. Zarzut powyższy pomimo, iż faktycznie kwestionuje naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 190 p.p.s.a. to nie wskazuje wprost w petitum skargi takiego naruszenia prawa p.p.s.a., lecz w ocenie NSA czyni to dopiero w uzasadnieniu kasacji (strona 9 motywów środka odwoławczego). Zarzut ten jednak nie jest zasadny. Ponadto wbrew zarzutom skargi kasacyjnej zaskarżona decyzja oparta na normie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w pełni odpowiadała prawu, stąd też właściwie w zaskarżonym wyroku zastosowano konstrukcję prawną z art. 151 p.p.s.a. oddalenia wniesionej skargi skoro nie zasługiwała ona na uwzględnienie. Wbrew zarzutom wniesionego środka odwoławczego, nie było uzasadnionych przesłanek do zastosowania przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. albowiem generalnie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. Odmienne stanowisko skarżącej Spółki stanowi wyłącznie nieuprawnioną polemikę z prawidłowo zebranym i ocenionym w zaskarżonym wyroku materiałem dowodowym.

Z analizy akt wynika, że przyczyną odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego było ustalenie, że udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej budynku wynosi 32,77%. Powyższe powoduje, że przedmiotowy budynek nie odpowiada zawartej w przepisach prawa budowlanego definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tym samym narusza on ustalenia zawarte w decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Dokonana zaś ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez Sąd pierwszej instancji nie pozostawia wątpliwości, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo obliczył, iż udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej spornego "budynku mieszkalnego jednorodzinnego" wynosi 32,77%, a więc powierzchnia wydzielonej w tym budynku części o przeznaczeniu niemieszkalnym (usługowym) przekracza 30% powierzchni całkowitej budynku.

Przedstawione w zaskarżonym wyroku rozważania, w oparciu o poczynione zgodnie z regułami procedury administracyjnej ustalenia faktyczne, właściwie doprowadziły Sąd pierwszej instancji do uznania, że pustka nad antresolą oraz sama antresola nie podlegają wliczeniu do powierzchni całkowitej budynku natomiast przestrzeń pod schodami oraz połowa powierzchni wspólnego przejścia powinna być wliczona do powierzchni usługowej, co zasadnie na etapie postępowania odwoławczego wykazywał organ drugiej instancji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ odwoławczy skutecznie zakwestionował dokumenty przedłożone przez inwestora, który błędnie, obliczając powierzchnie poszczególnych części budynku, wliczył do powierzchni mieszkalnej powierzchnię antresoli oraz znajdującej się obok tzw. "pustki". Wadliwie zaś do powierzchni usługowej nie zaliczono powierzchnię części parteru pod schodami nad pierwszym piętrem skoro przestrzeń pod tymi schodami znajdującą się na parterze w znacznej części wykorzystywana jest na potrzeby lokalu handlowego (sklepu). Ponadto do lokalu na parterze prowadzi także wejście od strony określanej przez projektanta jako część mieszkalna. Zatem przejście z zewnątrz do klatki schodowej i lokalu usługowego należy przynajmniej w połowie zaliczyć do powierzchni lokalu usługowego.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nie można skutecznie zakwestionować w tej sprawie, prawidłowości wyliczeń powierzchni całkowitej spornego budynku (443,72 m²) jak też jego powierzchni usługowej określonej na 145,43 m², a w konsekwencji i obliczonego udziału powierzchni użytkowej w całości powierzchni całkowitej - 32,77 %. Obliczenia te sporządzone przez osobę uprawnioną – eksperta nadzoru budowlanego, znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy (k.95) odzwierciedlają podane wyżej wartości.

Bezspornym jest, że organ odwoławczy trafnie przyjął do obliczenia powierzchni użytkowej spornego obiektu Polską Normę PN-ISO 9836:1997 . Zgodnie z Polską Normą (PN-ISO 9836:1997) za powierzchnię użytkową uznaje się część powierzchni kondygnacji netto (czyli ograniczonej przez elementy zamykające). Wiele zależy, jakie jest przeznaczenie budynku. Wyróżnia się powierzchnię użytkową podstawową oraz powierzchnię użytkową pomocniczą. Pomiar powierzchni użytkowej wykonuje się na poziomie posadzki domu, w świetle przegród ograniczających w stanie całkowicie wykończonym.

Nie jest usprawiedliwiony zarzut kasacji, niepoczynienia ustaleń faktycznych w zakresie zaliczenia powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz powierzchni przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego do powierzchni usługowej lokalu. Ustalenia w tym zakresie przecież dokonane zostały przez eksperta nadzoru budowlanego i ujęte w ekspertyzie, ujawnionej na str. 95 akt administracyjnych. Sąd pierwszej instancji powołując się na ten materiał dowodowy uznał, iż przestrzeń pod schodami znajdującą się na parterze należy zaliczyć przynajmniej w połowie do powierzchni lokalu usługowego bowiem w znacznej części wykorzystywana jest na potrzeby lokalu handlowego (sklepu). Ponadto do lokalu na parterze prowadzi także wejście od strony określanej przez projektanta jako część mieszkalna. Zatem przejście z zewnątrz do klatki schodowej i lokalu usługowego należy przynajmniej w połowie zaliczyć do powierzchni lokalu usługowego – podzielając tym samym stanowisko organu nadzoru budowlanego, oceniane już wcześniej także przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej stanowisko Sądu pierwszej instancji w zakresie zaliczenia powierzchni pustki pod schodami na parterze oraz powierzchni przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego do powierzchni usługowej lokalu nie tylko realizuje wymóg z art. 190 p.p.s.a. ale nadto jest precyzyjne, jasne i odnosi się do zgromadzonego materiału dowodowego wynikającego z akt sprawy. W skardze kasacyjnej, zdaniem sądu odwoławczego, nie podważono tego stanowiska, nie przedstawiono jakiejkolwiek argumentacji, która by w sposób uzasadniony zanegowała ten pogląd Sądu pierwszej instancji. Wyłącznie kwestionowanie w motywach skargi kasacyjnej tego, że to nie wyliczenia eksperta decydują o zaliczeniu danej powierzchni do powierzchni usługowej lokalu lub mieszkalnej lokalu, a ustalenia faktyczne nie mogą zanegować przyjętych w sprawie ustaleń w powyższym zakresie. Skoro oba wykazywane elementy powierzchni tj. pustka pod schodami na parterze oraz powierzchnia przejścia z zewnątrz klatki schodowej i lokalu usługowego do powierzchni usługowej, mają na celu realizację celów usługowych, to dlatego nie mogą być zaliczane w opisanym zakresie, tak jak by oczekiwał inwestor do części mieszkalnej. Dlatego całkowicie chybiony jest zarzut kasacji powołujący się na naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art.145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 7, 7a, 77 § 1, 80, 81a § 1 k.p.a., oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.

Należy także podkreślić w tym miejscu, iż właściwie w motywach zaskarżonego wyroku odniesiono powyższe ustalenia do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 w szczególności wskazał, że "nie znajduje usprawiedliwienia pogląd Sądu pierwszej instancji, iż uchybia przepisowi art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. nie zawarcie w uzasadnieniu decyzji szczegółowych obliczeń powierzchni budynku i poprzestanie na odwołaniu się do obliczeń znajdujących się w aktach administracyjnych". "Nie jest konieczne i niezbędne przytaczanie i opisywanie w uzasadnieniu pełnej treści dowodu, niejednokrotnie obszernego, zawierającego szczegółowe obliczenia i przytoczenie istotnych fragmentów oraz konkluzji, wniosków końcowych". "W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano, organ odwoławczy dokonał oceny poprawności obliczeń powierzchni całkowitej budynku (części mieszkalnej i usługowej), biorąc za punkt wyjścia przedstawiony projekt budowlany oraz sposób dokonania obliczeń powierzchni przez inwestora (wyliczenia i rysunki). W tym celu, na odrębnej karcie ekspert nadzoru budowlanego dokonał wyliczenia powierzchni piwnicy, parteru, piętra oraz odrębnie antresoli, a następnie po zsumowaniu, ustalił powierzchnię całkowitą części usługowej budynku oraz udział tej części budynku w powierzchni całkowitej budynku wskazując, że udział ten wynosi 32,77 %. Na te własne obliczenia powołał się organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nadto przeprowadził rozważania w odniesieniu do spornych części, zarówno odnoszących się do powierzchni mieszkalnej, jak i niemieszkalnej (usługowej). Taki sposób uzasadnienia faktycznego decyzji w omawianym zakresie nie nastręcza trudności interpretacyjnych".

Już chociażby z przywołanego wyżej cytatu z wyroku NSA z dnia 24 września 2019 r. II OSK 2230/18 wynika, że "nie znajduje usprawiedliwienia pogląd Sądu pierwszej instancji, iż uchybia przepisowi art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. nie zawarcie w uzasadnieniu decyzji szczegółowych obliczeń powierzchni budynku i poprzestanie na odwołaniu się do obliczeń znajdujących się w aktach administracyjnych". Powielanie tego zarzutu we wniesionej skardze kasacyjnej naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. bez przywołania odpowiedniej argumentacji czyni z tego zarzutu tak naprawdę polemikę z poprzednim wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 września 2019 r.

Tym samym, zdaniem Sądu odwoławczego, prawidłowo konkludował Sąd pierwszej instancji, że skoro udział powierzchni usługowej w powierzchni całkowitej wynosi 32,77%, zatem przedmiotowy budynek nie odpowiada zawartej w przepisach prawa budowlanego definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tym samym narusza on ustalenia zawarte w decyzji o warunkach zabudowy (dotyczącej inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego). Z tym poglądem należy w pełni się zgodzić. Skarga kasacyjna, w żadnym swym elemencie, nie zakwestionowała tego prawidłowego stanowisko Sądu pierwszej instancji.

Nie jest także usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. powiązany z innymi przepisami. Jak wynika z utrwalonych w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądów, w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., zarzut naruszenia tej normy może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., II FSK 568/08). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia 28 września 2010 r., I OSK 1605/09; z dnia 13 października 2010 r., II FSK 1479/09). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych warunków. Wyrok sądu pierwszej instancji nie będzie poddawał się kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki NSA: z dnia 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z dnia 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13). Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Z wywodów Sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze i jaki stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Sąd pierwszej instancji w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Polemika z ustaleniami Sądu pierwszej instancji i oceną stanu faktycznego dokonaną przez Sąd nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia powołanego przepisu. Tym samym zarzut w zakresie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. należało uznać za niezasadny.

Przedstawione wyżej rozważania wskazują więc, iż żaden z zarzutów skargi kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie. Tym samym brak było podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji zgodnie z wnioskami złożonego środka odwoławczego.

Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, także z przyczyn branych pod uwagę z urzędu (art. 183 § 2 p.p.s.a. i art. 189 p.p.s.a.) orzeczono o jej oddaleniu stosownie do art. 184 w związku z art. 182 § 2 p.p.s.a.

Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.