Wyrok NSA, sygn. akt I SA 2223/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1998-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 614  Oświata, szkolnictwo wyższe, nauka, działalność badawczo-rozwojowa i archiwa
Hasła tematyczne: Stopnie i tytuły naukowe
Administracyjne postępowanie
Szkolnictwo wyższe
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 1, art. 156 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 45
journal: Dz.U. 1990 nr 65 poz. 385
law: Ustawa z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym.
article: art. 15 ust. 1, art. 17 ust. 1, art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 65 poz. 386
law: Ustawa z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych.
Teza: Prawną konsekwencją wydania decyzji administracyjnej przez organ niewłaściwy jest stwierdzenie jej nieważności, o czym stanowi art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa.

TEZY

Prawną konsekwencją wydania decyzji administracyjnej przez organ niewłaściwy jest stwierdzenie jej nieważności, o czym stanowi art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa.


SENTENCJA

stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji obu instancji w przedmiocie nadania stopnia naukowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z 26 czerwca 1997 r., (...) Rada Wyższego Szkolnictwa Artystycznego nie zatwierdziła uchwały Rady Wydziału Wykonawstwa Instrumentalnego i Wokalno-Aktorskiego Akademii Muzycznej w Ł. z 11 grudnia 1996 r. w sprawie przyznania Januszowi K. kwalifikacji II stopnia w dziedzinie sztuki muzycznej w dyscyplinie artystycznej: instrumentalistyka. W uzasadnieniu stwierdzono, że na podstawie przedstawionej w przewodzie dokumentacji /w szczególności brak dokumentacji artystycznej po 1990 r./ nie można stwierdzić, czy działalność artystyczna kandydata stanowi twórczy wkład do rozwoju danej dyscypliny artystycznej, w tym przypadku: instrumentalistyki, stosownie do postanowień zawartych w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych /Dz.U. nr 65 poz. 386/ oraz w 15 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 maja 1991 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania przewodów kwalifikacyjnych I i II stopnia w zakresie sztuki i dyscyplin artystycznych.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Janusz K. podniósł, że jego dorobek artystyczny został jednoznacznie pozytywnie oceniony zarówno przez recenzentów, jak i członków Rady Wydziału Akademii Muzycznej w Ł. Dodał, że w przewód kwalifikacyjny włożył ogrom pracy, a macierzysta uczelnia również znaczny wkład finansowy. Wniósł także o wzięcie pod uwagę nierówności celów, jakie przyświecają pracy zawodowej pracownika akademii muzycznej i wyższej szkoły pedagogicznej, co przy jednakowych przepisach dotyczących kwalifikacji, w trudniejszej sytuacji stawia pracowników szkół pedagogicznych.

Uchwałą z 4 listopada 1997 r., o czym powiadomiono stronę pismem Przewodniczącego RWSA z 18 listopada 1997 r. (...), Rada Wyższego Szkolnictwa Artystycznego utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

Podkreślono, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie dołączono dodatkowej dokumentacji dotyczącej dorobku artystycznego strony, która pozwoliłaby na stwierdzenie, że spełnia on wymagania określone w art. 15 ust. 1 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych. Po wysłuchaniu recenzentów oraz odwołującego się przeprowadzono dyskusję, po której nastąpiło tajne głosowanie, w którym zapadła niekorzystna dla skarżącego uchwała.

W skardze do NSA Janusz K. wniósł o uchylenie decyzji RWSA z 4 listopada 1997 r. /przesłaną pismem z 18 listopada 1997 r./, zarzucając jej naruszenie przepisu art. 17 ust. 1 ustawy z 12 września 1990 r., przez to, że utrzymała ona w mocy uchwałę z 26 czerwca 1997 r. wydaną z naruszeniem terminów określonych w tym przepisie. Ponadto zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie o niedostarczeniu dodatkowej dokumentacji jest nieprawdziwe. Dokumentacja taka została dostarczona osobiście członkom komisji, a to że fakt ten nie został udokumentowany nie może obciążać skarżącego. Do skargi załączono dokumentację stwierdzającą dorobek artystyczny skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Rada WSA stwierdziła, że nie uchybiła terminom rozpoznania sprawy, ani za pierwszym, ani za drugim razem i wniosła o rozstrzygnięcie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 51 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne naruszenia prawa, niż te które zostały przytoczone w skardze, ponieważ brak związania dotyczy zarówno żądań, jak i zarzutów podniesionych w skardze.

Rozpoznając zatem sprawę ze skargi Janusza K. należało przede wszystkim rozważyć, czy decyzję z 26 czerwca 1997 r. i 18 listopada 1997 r. zostały wydane z zachowaniem przepisów o właściwości rzeczowej. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 4 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych w przewodach naukowych I i II stopnia, przeprowadzanym w zakresie sztuki i dyscyplin artystycznych, uprawnienia Centralnej Komisji do Spraw tytułu Naukowego i Stopni Naukowych posiada organ przedstawicielski. Jest nim Rada Wyższego Szkolnictwa Artystycznego stosownie do postanowień zawartych w art. 45 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym /Dz.U. nr 65 poz. 385 ze zm./. według regulaminu tej Rady, wydanego na podstawie art. 41 ust. 6 i art. 45 ustawy o szkolnictwie wyższym, zatwierdzanie uchwał podejmowanych przez jednostki organizacyjne szkół wyższych w sprawach przewodów kwalifikacyjnych II stopnia należy do właściwości Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego /par. 9 regulaminu/. Uprawnienie to nie mieści się natomiast w zakresie kompetencji przysługujących Przewodniczącemu tej Rady /par. 20 ust. 1 regulaminu/. W tym stanie prawnym należy stwierdzić, że powyższe sprawy należą do wyłącznej właściwości Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego, a podejmowane w nich uchwały powinny mieć formę określoną w art. 107 par. 1 Kpa. Między innymi decyzje te /podejmowane w formie uchwały organu kolegialnego/ powinny być podpisane przez wszystkich członków Rady biorących udział w ich podjęciu - por. wyrok NSA z dnia 7 października 1993 r., I SA 1270/93 - OSP 1994 nr 7-8, poz. 131 oraz uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30 września 1992 r., III AZP 17/92 - OSNCP 1993 nr 3 poz. 25.

Wspomniane decyzje administracyjne są wydawane w sprawach z zakresu administracji publicznej i przez organy administracji publicznej w rozumieniu zarówno Kpa, jak i ustawy o NSA. Zatem ich kompetencja do podejmowania decyzji może wynikać tylko z wyraźnie brzmiących przepisów prawa materialnego, ustanawiających konkretny organ administracji do działania w danej formie. W omawianej sprawie kompetencja ta została ustanowiona w drodze ustawy, a zatem nie może być zmieniana w drodze przepisów regulaminowych. Nie można więc wywodzić, że prawo do wydania decyzji w rozpoznawanej sprawie przez Przewodniczącego Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego wypływało z par. 28 pkt 1 regulaminu.

Na fakt, że decyzjami w rozumieniu art. 107 Kpa wydanymi w rozpatrywanej sprawie, są akty z 26 czerwca 1997 r. i z 18 listopada 1997 r. podpisane jedynie przez Przewodniczącego Rady, pozostaje bez wpływu okoliczność, że opierały się one na stanowiskach Rady zajętych w jej uchwałach z 20 czerwca 1997 r. i 4 listopada 1997 r. Wyrazem tych stanowisk były bowiem jedynie wyniki głosowań Rady podane w protokołach z jej posiedzeń, które nie miały bezpośredniego wyrazu w odniesieniu do strony /art. 110 Kpa/, przy czym także w tej formie nie zostały podpisane przez wszystkich członków Rady, którzy brali udział w głosowaniu.

W konsekwencji Sąd uznał, że decyzjami wydanymi w rozpoznawanej sprawie były akty z 26 czerwca 1997 r. i z 18 listopada 1997 r. podpisane przez Przewodniczącego Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego. Ten zaś nie był organem rzeczowo właściwym do orzekania w rozpoznawanej sprawie. Prawną zaś konsekwencją wydania decyzji administracyjnej przez organ niewłaściwy jest stwierdzenie jej nieważności, o czym stanowi art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa.

W tym stanie faktycznym i prawnym nie było potrzeby rozważania zasadności zarzutów podniesionych w skardze i należało stwierdzić nieważność obu wyżej wymienionych decyzji stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy o NSA. O zwrocie skarżącemu kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 tej ustawy.