Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 819/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2004-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Wojewoda
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1c,art.200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska /spr/ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant st.sekr.sąd. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia[...]. Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego /. uchyla zaskarżoną decyzję I poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z Dnia [...] . Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 10 /dziesięć/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy w [...] decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 2 ust.1 pkt 2, art. 23 ust.1 i 2, art. 6 pkt 6 lit. a i b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. z 2001 r. nr 6, poz. 56 ze zm./, art. 104 kpa uznał [...] z dniem [...] r. za osobę bezrobotną i przyznał od dnia [...]r. zasiłek w wysokości [...] zł miesięcznie.

W dniu[...] . do urzędu pracy wpłynął wniosek [...] o ustalenie zasiłku przedemerytalnego.

Starosta [...] , decyzją z dnia[...] ., na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu odmówił [...] przyznania zasiłku przedemerytalnego, bowiem w świetle obowiązujących przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu od dnia 1 stycznia 2002r. nie ma zasiłków przedemerytalnych.

Odwołanie od decyzji wniosła[...] . W odwołaniu skarżąca podnosi, że nabyła prawo do zasiłku przedemerytalnego, bowiem była przekonana, że z dniem[...] . tj. datą przekroczenia 30 letniego okresu zatrudnienia zasiłek ten otrzyma.

Wojewoda [...] decyzją z dnia[...] . na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 37j ust.1 i art. 37 I ust.1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.) w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1793), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że [...] w dniu rejestracji, tj. w dniu [...] r. spełniła - określone wart. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu - warunki konieczne do przyznania jej statusu osoby bezrobotnej i określone wart. 23 ust. 1 pkt 1 i 2 cyt. ustawy warunki do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres wskazany wart. 25 ust. 1 pkt 3 lit. a cyt. ustawy. Ponadto strona udokumentowała okres uprawniający do zasiłku wynoszący

Sygn.akt SA/Sz 819/02

[...] lat, [...] miesięcy i [...] dni.

Zgodnie z obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r. art 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, warunkiem koniecznym do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego - oprócz spełnienia warunków do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku - było posiadanie wymaganego okresu uprawniającego do tego zasiłku, tj. 30 lat lub 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych.

Z akt sprawy wynika, iż strona w dniu rejestracji udokumentowała okres uprawniający do zasiłku niższy niż 30 lat. Zatem w dniu rejestracji strona nie spełniła warunków koniecznych do przyznania jej prawa do zasiłku przedemerytalnego.

Ponadto, ponieważ zgodnie żart. 371 ust. I ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r., prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługiwało na wniosek, zainteresowanego, to organ l instancji - bez złożenia przez stronę takiego wniosku - nie mógł_wydać decyzji w przedmiocie uprawnień zasiłkowych strony, gdyż takie działanie byłoby sprzeczne z powyższym przepisem. Strona złożyła wymagany wniosek w dniu[...] ., jednakże z dniem I stycznia 2002r, zasiłki przedemerytalne zostały zlikwidowane.

Zatem decyzja organu I instancji jest zasadna.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła[...] , która domaga się uchylenia powołanej decyzji Wojewody [...] z dnia[...] . w całości i przekazanie sprawy do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] celem ponownego rozpatrzenia.

Zdaniem skarżącej już na dzień 30 września 2001 r. spełniała określone przepisem art. 37j ust.1 pkt 1 i 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunki do otrzymania zasiłku przedemerytalnego. Mianowicie okresy składkowe [...] lat [...] miesięcy [...] dni i okresy nieskładkowe [...] lata [...] miesięcy [...] dni łącznie wynosiły [...] lat, [...] miesięcy, [...] dni, co oznacza, że posiadała okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat. Podnosi również, że wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego złożyła zarówno[...] . jak i [...] r.

Wojewoda Zachodniopomorski wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy

4

Sygn.akt SA/Sz 819/02

administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W związku z argumentacją skargi niezbędne jest wyjaśnienie na wstępie zakresu właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Stosownie do art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, natomiast względy poza prawne, a więc takie, których nie przewidują przepisy prawa mające zastosowanie w konkretnej sprawie, w toku tej kontroli nie są brane pod uwagę.

Konsekwencją sprawowanej przez Sąd funkcji kontrolnej jest brak uprawnienia do wydawania wyroków merytorycznie załatwiających sprawę w zastępstwie właściwych organów administracji tj. do przyznania zasiłku przedemerytalnego. W przypadku stwierdzenia w wyniku kontroli, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, Sąd decyzję taką eliminuje z obrotu prawnego poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia ( art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wyjaśnić też trzeba, że ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. ż 2001 r. Nr 6, poz.50 ze zm.), na podstawie, której orzekały organy obu instancji rozpatrując wniosek skarżącej była wielokrotnie zmieniana i to również w zakresie świadczeń przysługujących bezrobotnym.

Ustawą z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych, wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwianiu zatrudniania absolwentom szkół /Dz.U. Nr 154, poz. 1793/, która w zakresie dotyczącym niniejszej sprawy obowiązuje do dnia 1 stycznia 2002r. wprowadzone zostały istotne zmiany co do świadczeń przysługujących bezrobotnym. Między innymi mocą art. 3 pkt 13 powołanej ustawy zmieniającej skreślony został art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, dotyczący zasiłku przedemerytalnego, co oznacza, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2002r. przestało funkcjonować świadczenie, jakim był zasiłek przedemerytalny.

Do 31 grudnia 2001 r. obowiązywał art. 37I ust. 1 w/w ustawy o zatrudnieniu

5

Sygn.akt SA/Sz 819/02

i bezrobociu w brzmieniu ustalonym przez ustawę z 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy

o zatrudnieniu i bezrobociu (...) - Dz.U. nr 89 poz. 973/. Zgodnie z tym przepisem do okresu

uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego zaliczany był okres aktualnie pobieranego

zasiłku. Przepis ten obowiązywał od dnia ogłoszenia w/w ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r.,

z mocą od 1 stycznia 2001 r. /por. art. 6 pkt 2 tej ustawy/. Z dniem 1 stycznia 2002 r. weszła

w życie w/w ustawa z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy (...) której mocą art. 37I

otrzymał nowe brzmienie /nie zawiera już m.in. zdania o zaliczaniu do okresu

uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego okresu

aktualnie pobieranego zasiłku/.

Od 1 stycznia 2002r.nastąpiła zatem likwidacja zasiłków przedemerytalnych,

a pozostały jedynie świadczenia przedemerytalne przyznawane według określonych na

nowo warunków do uzyskania tych świadczeń.

Likwidacja zasiłków przedemerytalnych oznacza, że od 1 stycznia 2002 r. nie są one już przyznawane. Osoby, które prawo do tego zasiłku uzyskały do 31 grudnia 2001 r. nadal będą je otrzymywały, aż do utraty uprawnień. Zgodnie z art. 11 ust. 2 ww. ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy (...) osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy /to jest przed 1 stycznia 2002 r. /zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego (...), nabywają oraz zachowają do niego prawo na dotychczasowych zasadach (...).

Ustawodawca w ten sposób zabezpieczył uprawnienia osób zarejestrowanych w PUP przed I stycznia 2002 r. do ewentualnego przyznania im zasiłku przedemerytalnego, pod warunkiem spełnienia ku temu przesłanek w okresie poprzedzającym wejście w życie znowelizowanych przepisów ustawy.

Okoliczność czy skarżąca [...] warunki te spełniała, nie została należycie wyjaśniona. W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji powinno być poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego /art. 7, i 77 § 1 kpa/. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych w sprawie nie tylko świadczy o naruszeniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego, ale stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu odwoławczego na dzień rejestracji [...] r. skarżąca udokumentowała okres uprawniający do zasiłku wynoszący [...] lat [...] miesięcy [...] dni. Po zaliczeniu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych od[...] . do [...] r. okres ten wynosi [...] lat [...] miesięcy [...] dni. Jest więc krótszy niż wymagany w sytuacji skarżącej okres 30 letni.

Z analizy akt sprawy wynika, że w/w okres /[...] lat [...] miesięcy, [...] dni/ nie obejmuje wszystkich udokumentowanych przez skarżącą okresów zatrudnienia a mianowicie okresu zatrudnienia w wymiarze [...] etatu od [...] r. do [...]

6

Sygn.akt SA/Sz 819/02

r. w [...] w [...] na stanowisku[...] . Skarżąca potwierdziła powyższą okoliczność świadectwem pracy z dnia[...] . Z informacji uzyskanych przez Sąd od w/w pracodawcy wynika, że w miesiącach[...] . [...] otrzymywała wynagrodzenie przekraczające najniższe krajowe wynagrodzenie miesięczne /MP z 1997r. Nr 38, poz. 379/.

W tej sytuacji za przedwczesne uznać należy ustalenie organu, że skarżąca na dzień 31 grudnia 2001 r. nie spełniała warunku pełnych 30 lat okresu uprawniającego do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego.

Gdyby więc okazało się po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, że [...] na dzień [...] r. legitymowała się 30 letnim okresem uprawniającym do zasiłku /wliczając w to aktualnie pobrany do końca 2001 r. zasiłek dla bezrobotnych/, to uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego. Okoliczność, że skarżąca wniosek o zasiłek przedemerytalny złożyła dopiero [...] r. w rozpoznawanej sprawie nie może stanowić podstawy do odmowy jego przyznania z uwagi na treść art. 11 ust.2 w/w ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy /.../, która ma zabezpieczyć uprawnienia zasiłkowe osób zarejestrowanych w PUP przed 1 stycznia 2002r. pod warunkiem spełniania ku temu przesłanek w "okresie poprzedzającym wejście w życie znowelizowanych przepisów ustawy".

Skoro w rozpatrywanej sprawie nie wyjaśniono istotnych dla sprawy okoliczności, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzekł jak w sentencji.