Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 408/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6114 Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 408/05 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 grudnia 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Michaldo, Sędziowie: WSA Maria Zawadzka (spr), Asesor WSA Beata Cieloch, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006r., sprawy ze skargi K. W., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 3 lutego 2005r nr [...], w przedmiocie podatku od spadków i darowizn, skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...].11.2004r. Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art. 1,7,8,9,14,15 ustawy z dnia 28.07.1983r. o podatku od spadków i darowizn ustalił podatek od spadku w wysokości [...] zł.

Uzasadniając decyzje organ I instancji podniósł, iż przedmiotem spadku odziedziczonego przez podatnika po zmarłej I. M. był lokal mieszkalny nr [...] objęty księgą wieczystą KW [...] położony przy ul. [...] oraz związany z nim udział w użytkowaniu wieczystym działki nr [...] obj. KW [...] w 42/1000 cz. Wartość przedmiotowego spadku ustalono na kwotę [...] zł. Organ podatkowy podał, iż od kwoty tej odliczono koszty związane z pogrzebem - [...] zł oraz budową nagrobka - [...] zł, a także kwotę wolną od podatku dla III grupy podatkowej z dnia powstania obowiązku podatkowego - [...] zł. Podniesiono również, iż w niniejszej sprawie nie znalazł zastosowania art. 16 powołanej ustawy, bowiem nie zostały spełnione wszystkie przesłanki w tym artykule wymienione. W szczególności nie została zawarta przed organem gminy umowa dotycząca opieki nad spadkodawcą.

Organ I instancji nie uwzględnił również nakładów poniesionych przez podatnika na wykup mieszkania, uznano bowiem, iż była to pożyczka udzielona przez niego dla I. M.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. W. domagał się zastosowania w przedmiotowej sprawie ulgi o której mowa w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Odwołujący podniósł, iż zamieszkiwał ze spadkodawcą już od 1995 roku, co potwierdza zaświadczenie wydane przez Urząd Miasta. Podkreślił on również, iż jak wynika z dokumentu wydanego przez ten urząd od [...] listopada 1994 roku nie jest stosowana praktyka zawierania umów o opiekę przed organami gminy.

Decyzją Nr [...] z dnia 3 lutego 2005 roku Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit a ustawy z dnia 29.08.1977 r. Ordynacja podatkowa, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego uchylił zaskarżoną decyzję i ustalił wysokość należnego zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji podano, w niniejszej sprawie pomimo faktycznego sprawowania opieki przez podatnika nad spadkodawcą nie została zawarta umowa o opiekę przed organem gminy, a tym samym nie został spełniony warunek z art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn. W tym zakresie organ odwoławczy podzielił stanowisko zaprezentowane w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Odnośnie kwestii odliczania nakładów poniesionych na przedmiot spadku organ odwoławczy powołując się na orzeczenia NSA z dnia 7.03.1986r. ( Sygn. akt SA/Lu 62/86 ) stwierdził, iż pojęcie długu w rozumieniu art. 7 ust. 1 w/w ustawy obejmuje wszelkie pieniężne roszczenia cywilnoprawne związane z przedmiotem spadku łącznie z roszczeniami spadkobiercy z tytułu poczynionych przez niego nakładów w przedmiocie spadku. Tym samym organ odwoławczy uznał kwotę [...] zł wpłaconą do kasy Urzędu Miast przez podatnika na zakup mieszkania przez I. M. za nakłady poniesione na przedmiot spadku. W konsekwencji kwota ta została również odliczona od wartości mieszkania. W konsekwencji ustalono podatek na kwotę [...] zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł, iż w jego ocenie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn, albowiem sprawował on opiekę nad I. M., a fakt nie zawarcia umowy o opiekę przed organem gminy spowodowany był, iż zgodnie ze stanowiskiem Urzędu Miasta od [...] listopada 1994r. umów takich nie zawiera się. Zdaniem skarżącego wymiar podatku od odziedziczonego spadku jest sprzeczny z zamiarem i życzeniem spadkodawcy, jak również jest dla niego krzywdzący.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna, bowiem w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji. Ocena przeprowadzonego postępowania podatkowego oraz stanowiska organów podatkowych nie wykazała, aby zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa, a tylko taki wniosek prowadzi do uwzględnienia skarg.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn w przypadku nabycia budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym w drodze spadku (...) przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej, sprawujące przez co najmniej dwa lata opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą, na podstawie umowy zawartej z nim przed organem gminy - nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich wartości do łącznej wysokości nie przekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy w sprawie istniały przesłanki do zastosowania wobec skarżącego ulgi podatkowej określonej w art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. ustawy od spadków i darowizn (. Dz. U. z 1997 r. Nr 16, poz. 89). W ocenie Sądu, treść przepisu art. 16 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy jest jasna i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Ustawodawca jednoznacznie stanowi, iż warunkiem skorzystania z ulgi podatkowej określonej w tym przepisie jest legitymowanie się spadkobiercy umową o sprawowaniu opieki nad spadkodawcą, zawartą przed organem gminy. Zatem fakt sprawowania opieki nad spadkodawcą w okresie wskazanym w ustawie, jednakże bez sporządzenia na tę okoliczność wymaganej prawem umowy, jest niewystarczający dla uruchomienia regulacji wynikającej z tego przepisu.( por. wyrok NSA w Gdańsku z dnia 8 maja 1995r. sygn. akt I SA/Kr 1910/97 LEX nr 35941 ). Umowa o sprawowanie opieki nad spadkodawcą zawarta przed właściwym organem gminy jest więc niezbędnym warunkiem upoważniającym do wykorzystania ulgi mieszkaniowej w podatku spadkowym i nie może być zastąpiona w jakikolwiek inny sposób.

W niniejszej sprawie taka umowa nie została zawarta, tym samym ustawowy wymóg zastosowania przedmiotowej ulgi nie został spełniony, a więc decyzja wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej jest prawidłowa. Na marginesie wskazać należy, iż w związku z uchyleniem mocy obowiązującej ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe (Dz. U. z 1987 r. Nr 30, poz. 165 z późn. zm.), umowa o opiekę nie rodzi już uprawnień do wstąpienia w stosunek najmu, niemniej jednak organy gminy nie mogą odmawiać zainteresowanym sporządzenia takiej umowy, albowiem jest ona przewidziana w przepisach u.p.s.d. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2004 r. Urząd Miasta błędnie poinformował skarżącego, iż instytucja umowy o opiekę została zniesiona i umów o opiekę w tym trybie już się nie zawiera. Okoliczność ta nie mogła mieć jednak znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, albowiem jej uwzględnienie spowodowałoby rozstrzygnięcie sprawy niezgodnie z treścią art. 16 ust. 1 pkt 3 powoływanej ustawy a więc byłoby rozstrzygnięciem uchybiającym prawu materialnemu.

Sąd podzielił również stanowisko organu II instancji dotyczące uznania kwoty wpłaconej przez skarżącego do kasy Urzędu Miast na zakup mieszkania przez spadkodawcę za nakłady poniesione na przedmiot spadku, a w konsekwencji zaliczenia ich do długów, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy od spadków i darowizn.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1240 ze zm.).