Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 4/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 123,190 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 4/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Gach, Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, Asesor: WSA Maja Chodacka (spr), Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2008r., spraw ze skarg Z A-F, przy uczestnictwie J. F. i innych, na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2004, 2005, 2006, - skargi oddala -


UZASADNIENIE

Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...]nr[...], [...],[...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 2, art. 3, art. 5, art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9 poz. 31 ze zm.) oraz stosownych uchwał Rady Miasta w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości w związku z art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta ustalające wysokość podatku od nieruchomości za rok 2004, 2005, 2006. Adresatami decyzji byli współwłaściciele nieruchomości Z.A. oraz M. A., a także J.F..

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] grudnia 2003r. J. F. złożył informację o nieruchomościach, w której podał, iż od [...] grudnia 2003r. nastąpiła zmiana sposobu użytkowania powierzchni budynku przy ul. K. [...]zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej. Według złożonej informacji działalność gospodarcza prowadzona jest w jednym wyodrębnionym pomieszczeniu o pow. 15,6 m2 (najemca zajmuje 10 m2, natomiast pozostałe 5,6 m2 J.F. wykorzystuje do prowadzenia swojej działalności gospodarczej). Pismem z dnia [...] marca 2004r. współwłaściciel nieruchomości Z.A. zawiadomiła, iż według Jej wiedzy powierzchnia zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej nie uległa zmianie od 1 marca 2001r. W złożonych informacjach o nieruchomościach Z. A. oraz M. A. podały, iż powierzchnia budynku zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi 39,5 m2.

J. F. przedłożył zawartą w dniu [...]października 2002r. umowę najmu części lokalu użytkowego o powierzchni 39,5 m2, aneks do umowy i oświadczenie, iż od dnia [...] listopada 2003r. W.O. użytkuje powierzchnię 10 m2 znajdującą się w przyziemiu budynku w odrębnym pierwszym pomieszczeniu ze szklanymi drzwiami . Pozostałą część pomieszczenia użytkuje J.F. do prowadzenia swojej działalności gospodarczej.

Wobec zaistniałych rozbieżności w dniu[...]kwietnia 2005r. organ pierwszej instancji przeprowadził dowód z przesłuchania świadka W.O. - najemcy lokalu, prowadzącego działalność gospodarczą. O terminie przesłuchania świadka zostały powiadomione wszystkie zainteresowane strony. Z.A. potwierdziła odbiór zawiadomienia w dniu [...] marca 2005r., J. F. w dniu [...] marca 2005r., M. A. nie odebrała zawiadomienia, poczta zwróciła awizowaną przesyłkę. W przesłuchaniu świadka brała udział Z. A..

W protokole przesłuchania świadka najemca W. O. potwierdził, iż od[...]listopada 2003r. użytkuje dla swojej działalności gospodarczej część pomieszczenia o powierzchni 10 m2. Pozostałą część użytkuje J.F. Powierzchnia jest odgrodzona stojakami z wzorami parkietów. Z. A. nie zgodziła się z tym, iż stojaki dzielą pomieszczenie na dwie części i dołączyła zdjęcie pomieszczenia wykonane w grudniu 2004r. Jednakże cała powierzchnia tego pomieszczenia bez względu na sposób oddzielenia powierzchni stojakami podlega opodatkowaniu według stawki od budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Dokonując wymiaru podatku przyjęto powierzchnię budynku ustaloną min. w trakcie przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2006r. oględzin nieruchomości. O terminie oględzin zostali powiadomieni wszyscy współwłaściciele nieruchomości. Z. A. potwierdziła odbiór zawiadomienia o oględzinach w dniu [...] marca 2006r. , M A. w dniu [...] marca 2006r., J. F. w dniu [...] marca 2006r. O terminie oględzin została powiadomiona również U.C. zarządca nieruchomości ustanowiony przez Sąd Rejonowy Wydział I Cywilny postanowieniem z dnia [...]sygn. akt I[...].

Organ podatkowy zawiadamiając o terminie oględzin zapewnił wszystkim stronom udział w przeprowadzeniu dowodu. Pomimo interwencji Straży Miejskiej i Policji nie udało się dokonać pomiaru pomieszczeń w obecności wszystkich obecnych współwłaścicieli. Jednakże pomiarów dokonano w obecności ustanowionego zarządcy sądowego i te pomiary jako wiarygodne organ przyjął za podstawę opodatkowania.

W dniu [...] marca 2006r. J. F. złożył informacje o nieruchomościach, w związku ze zmianą sposobu wykorzystywania budynku od [...]marca 2006r. W złożonej informacji podał, iż powierzchnia zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi 19,75 m2.

Według dołączonego do protokołu oględzin aneksu do umowy najmu części lokalu użytkowego wynika, iż od dnia [...] marca 2006r. najemca W. O. będzie użytkował powierzchnię 26,33 m2 pozostałą część lokalu o powierzchni 13,17 m2 będzie użytkował J.F.. Uwzględniając wysokość pomieszczeń 2,14 m oraz pomiary dokonane w trakcie oględzin powierzchnia zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej od [...] marca 2006r. wynosi 18,85 m2. W związku z powyższym podatek od kwietnia 2006r. uległ podwyższeniu, bowiem zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.

Po rozpatrzeniu sprawy wymiaru podatku od nieruchomości położonej w K. przy ul. K.[...] w oparciu o zebrany materiał dowodowy a zwłaszcza protokół oględzin z dnia [...] kwietnia 2006r., protokół przesłuchania świadka z dnia 7 kwietnia 2005r. oraz informacje o nieruchomościach Prezydent Miasta po ponownym rozpoznaniu sprawy (bowiem pierwotne decyzje w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2004, 2005 zostały uchylone przez organ odwoławczy i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia) decyzjami z dnia:

- [...]nr [...]ustalił podatek od nieruchomości za rok 2004 w kwocie 438,00 zł;

- [...]nr [...]ustalił podatek od nieruchomości za rok 2005 w kwocie 454,00 zł;

- [...]nr [...]ustalił podatek od nieruchomości za rok 2006 w kwocie 615,00 zł.

W decyzjach organ pierwszej instancji zawarł szczegółowe wyliczenie należnego podatku za poszczególne lata, wskazując na rodzaj nieruchomości, ich przeznaczenie, powierzchnię, podstawę opodatkowania, a także stawki podatku.

Od decyzji tych odwołanie złożyła Z. A. wnosząc o uchylenie wszystkich trzech decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, albo o uchylenie tych decyzji, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego i wydanie decyzji zgodnej z prawem.

Decyzjom zarzucono, że zostały oparte na dowodach niezgodnych z prawem. Skarżąca, jako strona postępowania mimo swoich uprzednich, kilkuletnich słusznych żądań (w latach 2003 - 2006) o osobiste uczestnictwo w przeprowadzanych przez organ pierwszej instancji oględzinach, nie została zawiadamiana i dopuszczona przez ten organ do przeprowadzanych oględzin.

Oględziny przeprowadzone z niedopuszczeniem udziału Z.A. stanowią naruszenie prawa, a nawet dobrych obyczajów i przyzwoitości. Z. A. kwestionowała brak Jej udziału w oględzinach i uprzedzała organ, że chce w nich uczestniczyć osobiście. Dlatego też nielegalny dowód nie może być podstawą zgodnej z prawem decyzje

Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło podobnie w sprawach, podejmując [...]decyzje o uchyleniu decyzji podatkowych za lata 2004, 2005 i przekazaniu sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 31 maja 2006r. (I SA/Kr 2508/03) uchylił zaskarżoną przez J.F. decyzję SKO i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jednakże nie z powodów podnoszonych przez J. F., lecz z przyczyny błędów proceduralnych popełnionych przez organ I instancji.

Z.A. nadmieniła, że ustanowienie zarządu sądowego nie odejmuje Jej prawa do osobistego udziału w oględzinach nieruchomości - tym bardziej, że już w 2004 r. oświadczyła, że tylko będąc w lokalu jestem w stanie wykazać zajmowanie 39,5 m kw. wyłącznie przez W. O.

Organ podatkowy pierwszej instancji, wbrew temu do pisze we wszystkich trzech decyzjach za lata 2004 - 2006 nie zapewnił Z. A. czynnego udziału w sprawie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania Z.A. decyzjami przywołanymi na wstępie rozstrzygnęło o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, iż jak wynika z akt sprawy przekazanych przez organ l instancji, podatek został ustalony w oparciu o dowody zgromadzone trakcie przeprowadzonego przez organ podatkowy postępowania. Decyzje organu l instancji zawierają bardzo obszerne i szczegółowe uzasadnienie faktyczne.

Zdaniem składu orzekającego w przedmiotowych sprawach zarzuty podniesione w odwołaniu nie mogą stanowić podstawy do uchylenia decyzji organu podatkowego l instancji.

Kolegium wyjaśniło, że gospodarzem postępowania podatkowego jest organ administracji. W postępowaniu podatkowym jest on inicjatorem postępowań, które w postępowaniach wymiarowych polegają najczęściej na negatywnych skutkach dla podatnika. Czynny udział strony w postępowaniu to wstępny i konieczny warunek zagwarantowania podatnikowi, jeżeli nie równorzędnej, to równoprawnej pozycji w postępowaniu podatkowym. Dlatego prawo czynnego udziału strony powinno się rozciągać na całokształt postępowania podatkowego, przy czym niektóre jego elementy wymagają pod tym względem szczególnego wzmocnienia. Daje taką możliwość prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Obowiązek zapewnienia czynnego udziału i wypowiedzenia się podatnika zapewnić ma, jak wyżej wspomniano, organ podatkowy. Czynny udział stron nie oznacza zatem aktywności samego podatnika, lecz obowiązek organu podatkowego umożliwienia podatnikowi wykorzystania tych uprawnień.

Udział strony w postępowaniu powinien być zapewniony w każdym stadium postępowania i we właściwym czasie. Niemniej jednak wymóg brania przez stronę udziału w postępowaniu nie może być bezwzględny, jeżeli organy podatkowe nie mogą z przyczyn obiektywnych doprowadzić do wzięcia przez stronę udziału w postępowaniu. Pogląd taki wyrażany jest w doktrynie prawa podatkowego między innymi w komentarzu do ustawy ordynacja podatkowa C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla, Ustawa Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2003, wyd. III.

Tak też było w przedmiotowych sprawach. Akta przekazane przez organ podatkowy l instancji zawierają zawiadomienie o przeprowadzeniu oględzin skierowane min. do Z. A. (z dnia [...] marca 2006 roku), prawidłowo doręczone w dniu [...]marca 2006 roku. Zgodnie z treścią art. 190 § 1 ustawy Ordynacja Podatkowa strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych lub oględzin przynajmniej na 7 dni przed terminem. Jak wynika z akt sprawy wymóg ten został prze organ l instancji spełniony.

Ponadto Z. A. otrzymała protokół z przeprowadzonych oględzin, którego odbiór został prawidłowo potwierdzony. Zdaniem Kolegium Z. A. miała możliwość wzięcia udziału i wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów przed wydaniem decyzji.

Zgodnie z poglądami wyrażanymi w doktrynie art. 190 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi konkretyzację zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Jeżeli organ podatkowy nie zawiadomi strony o czynnościach, o których mowa w komentowanym przepisie, zastosowanie ma art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, czyli nastąpić może wznowienie postępowania. Prawo do udziału w przeprowadzaniu dowodu oznacza zarazem obowiązek organu podatkowego dopuszczenia strony do tej czynności i zakaz odmowy udziału strony w przeprowadzeniu dowodu (wyrok NSA z dnia 23 maja 1997 r., l SA/Łd 396/96, Temida (CD), Sopot 2002). Ponadto Strona powinna być zawiadomiona o miejscu i dacie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania innej strony. Obowiązek ten dotyczy wszystkich osób będących stronami w postępowaniu podatkowym, nawet jeżeli tylko do jednej z nich adresowana będzie decyzja wymiarowa (wyrok NSA z dnia 1 października 1988 r., POP 1993, nr 3, poz. 48 oraz Komentarz do art. 190 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U.97.137.926), [w:] C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla, Ustawa Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2003, wyd. III).

Faktem jest, iż Z.A. nie została wpuszczona na teren nieruchomości, która była przedmiotem oględzin (pomiarów). Jednak powodem tego była postawa i działania innego ze współwłaścicieli tej nieruchomości, a nie uchybienia organu podatkowego l instancji. Przywołać należy w tym miejscu to, iż przy pomiarach nieruchomości obecny był ustanowiony dla niej zarządca sądowy.

Na podstawie akt sprawy Kolegium ustaliło także, iż organ podatkowy zapewnił Z.A. prawo do wypowiedzenia się w sprawie całego materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy.

Sprawdzając poprawność rozstrzygnięć Kolegium zbadało także, czy zastosowane stawki podatku są zgodne z treścią stosownej uchwały Rady Miasta w sprawie stawek podatku od nieruchomości oraz zwolnień od tego podatku. Ustalono, że także pod tym względem brak nieprawidłowości.

W skargach wniesionych na decyzje organu odwoławczego Z. A. zarzuciła, że ocena prawna organów podatkowych obu instancji jest zaskakująca i stoi w opozycji do przepisów prawa procesowego, a także utrwalonego orzecznictwa.

Strona ma prawo do brania udziału w postępowaniu dowodowym w sposób czynny, co oznacza, ze organ ma obowiązek zapewnić stronie realną możliwość czynnego uczestnictwa w oględzinach. Organy obu instancji przyznają fakt niedopuszczenia strony do udziału w oględzinach nieruchomości. Niedopuszczenie Z. A. do udziału w oględzinach nie nastąpiło z winy Z.A., gdyż stawiła się prawidłowo, a jak chciała wejść to została wypchnięta i zatrzaśnięto Jej drzwi przed nosem. O wzięciu udziału w przeprowadzaniu dowodu nie może decydować za stronę nikt inny niż sama strona, zaś zapewnienie stronie czynnego udział stanowi bezwzględny obowiązek organu, o ile nie zachodzą szczególne wyjątkowe przesłanki, które tu nie występują.

Stanowiska organów obu instancji są błędne, albowiem czym innym jest prawo do wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzenia materiału dowodowego, a czym innym jest prawo do aktywnego udziału w oględzinach. Strona jako najbardziej z reguły zorientowana w sprawie ma możliwość zwrócenia uwagi organu na okoliczności i szczegóły dla niej istotne. Służy to także realizacji zasady prawdy obiektywnej. Zapoznanie się strony jedynie z protokołem oględzin nie może spełniać opisanej wyżej roli, gdyż strona ma co najwyżej możliwość wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonych dowodów.

Oczywiście jest błędny pogląd o "obiektywnej niemożliwości" zapewnienia stronie udziału w oględzinach. Organy podatkowe mają do dyspozycji m.in. kary porządkowe z Ordynacji podatkowej, ściganie utrudniania przeprowadzania kontroli z ustawy Kodeks karny skarbowy, możliwość zwrócenia się o nakaz prokuratorski i asystę policji, która nie może jej odmówić. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołuje tu nieprawidłowo i wybiórczo poglądy doktryny prawa podatkowego. Z.A. powołała komentarz, iż "sam goły fakt braku udziału strony w postępowaniu lub jego fragmencie bez jej winy stanowi dostateczny powód do wznowienia" (B. Adamiak, "Ordynacja podatkowa 2004", s. 804).

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o oddalenie skarg, podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.

W dodatkowych pismach z dnia [...]stycznia 2007r. Skarżąca Z.A. podtrzymała dotychczasowe zarzuty akcentując, iż prawo do zapoznania się z wynikiem przeprowadzenia dowodu nie równa się prawu do czynnego udziału w przeprowadzeniu tego dowodu. Prawo udziału w przeprowadzeniu dowodu zostało odjęte Skarżącej w obecności funkcjonariuszy publicznych, którzy powinni je zapewnić. Skarżąca wielokrotnie pisała do organu I instancji, że tylko Jej osobista obecność w czasie kontroli jest w stanie wykazać fałszywość twierdzeń strony J. F. Dowód przeprowadzony bez uczestnictwa strony jest nielegalny, a ustanowienie zarządu sądowego nie odejmuje Skarżącej prawa do osobistego udziału w oględzinach nieruchomości. Ponadto zarządca nie zna istoty sporu o wysokość podatku, trwającego od końca 2002r.

Na rozprawie w dniu 25 stycznia 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy trzech skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wnioskiem nadanym w dniu [...] lutego 2008r. uczestnik postępowania J. F. wniósł o umorzenie postępowania sądowego, bowiem – jak wskazał – Z.A. zobowiązała się w umowie o podział majątku wspólnego o zakończenie wszelkich postępowań sądowych, w tym podatkowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Skargi należy uznać za nieuzasadnione, nie zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżone decyzje ostateczne nie odpowiadają przepisom prawa.

Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Wobec zarzutów zawartych w skargach, a dotyczących faktycznego niedopuszczenia przez J.F. Skarżącej Z.A. do udziału w oględzinach jednego z pomieszczeń należy stwierdzić, iż niewątpliwie skoro o podstawie opodatkowania w podatku od nieruchomości decyduje faktyczna powierzchnia użytkowa budynku liczona stosownie do wymogów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, to obowiązkiem organu wynikającym z przepisów art. 122 w związku z art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa jest wyjaśnienie wątpliwości dotyczących powierzchni poprzez przeprowadzenia dowodu z oględzin nieruchomości (art. 198 § 1 Ordynacji podatkowej). Bezspornym jest, że taki dowód został przeprowadzony.

Zgodnie z wymogiem zawartym w przepisie art. 190 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa organ podatkowy pierwszej instancji zawiadomił Skarżącą o miejscu i terminie. Z przebiegu oględzin sporządzono protokół, który doręczono Skarżącej.

Na podstawie art. 123 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania. Przepis art. 190 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi rozwinięcie tej zasady. Przewiduje on dwa elementarne uprawnienia stron postępowania podatkowego, którym odpowiadają obowiązki organu podatkowego.

Po pierwsze, strona ma prawo oczekiwać, że zostanie zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych lub oględzin przynajmniej na 7 dni przed terminem dokonania tych czynności. Uprawnieniu stron odpowiada obowiązek spoczywający na organie podatkowym, sprowadzający się do zawiadomienia strony o tej czynności. Po drugie, strona ma prawo brać udział w przeprowadzaniu dowodu, może zadawać pytania świadkom i biegłym oraz składać wyjaśnienia. Zatem obowiązkiem organu jest faktyczne dopuszczenie strony do udziału w takiej czynności (por. Komentarz do art.190 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.05.8.60), [w:] C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2007, wyd. II).

Należy odnieść powyższe poglądy - które Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela – do stanu faktycznego i okoliczności niniejszej sprawy. Jak wskazano wyżej Skarżąca – mimo obecności - nie została dopuszczona przez współwłaściciela nieruchomości J. F. do faktycznego udziału w oględzinach części pomieszczeń. Należy zatem rozważyć, czy ta okoliczność stanowi istotne naruszenie przez organy podatkowe przepisów prawa, które skutkowałoby uchyleniem zaskarżonych decyzji. Stosownie bowiem do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Tak więc warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy, Sąd uchylając decyzję na tej podstawie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2006 r. sygn. akt II FSK 1027/2005, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2000 r., I OSK 407/05, niepubl.).

W stanie faktycznym niniejszej sprawy w zakresie podnoszonych zarzutów należy wyrazić pogląd, iż organ podatkowy pierwszej instancji zastosował wszelkie procedury i tryby wymagane przepisami prawa. Bezspornym jest, że organ w sposób właściwy zawiadomił Skarżącą o miejscu i terminie przeprowadzenia oględzin nieruchomości. Jak wynika z protokołu oględzin z dnia [...] kwietnia 2006r. pracownicy organu – wobec niedopuszczenia Skarżącej do udziału w oględzinach części pomieszczeń przez innego współwłaściciela – wezwali funkcjonariuszy Straży Miejskiej. Nadto Skarżąca wezwała funkcjonariuszy Policji. Interwencja tych organów nie przyniosła skutku i Skarżąca nadal nie została dopuszczona do udziału w oględzinach lokalu.

Obowiązkiem organu jest faktyczne dopuszczenie stron do udziału w oględzinach, ten obowiązek w okolicznościach sprawy został przez organ zrealizowany. Postawy i działań innego ze współwłaścicieli nieruchomości nie można traktować, jako uchybienia organu podatkowego l instancji. Nadto w czynnościach oględzin brał udział ustanowiony dla nieruchomości zarządca sądowy, zatem fakt niedopuszczenia Skarżącej przez innego współwłaściciela nieruchomości do udziału w oględzinach nie może stanowić podstawy dla uznania, iż doszło do naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, a dotyczących stosowania kar porządkowych. Zgodnie z treścią tego przepisu strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego bezzasadnie odmówili złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności mogą zostać ukarani karą porządkową.

O tym, że w niniejszym postępowaniu nie doszło do naruszenia postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy przesądza przede wszystkim to, że, sprawę wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2004 -2006 należy rozpatrywać w kontekście wszelkich okoliczności i całokształtu materiału dowodowego zebranego przez organy podatkowe. Sąd wskazuje, iż do wymiaru podatku doszło nie tylko na podstawie dowodu, jakim był protokół oględzin nieruchomości, ale przede wszystkim na podstawie innych dowodów, takich jak: zeznania świadka W. O. czy dowodów z dokumentów, w tym z pisemnej umowy najmu pomieszczeń, aneksu do umowy, oświadczeń.

W uzasadnieniach zaskarżonych decyzji organy w sposób wyczerpujący uzasadniły i wskazały na fakty, które uznały za udowodnione, dowodów, którym dano wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności (na podstawie art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa.

Skarżąca zdaje się zupełnie pomijać te okoliczności sprawy i te dowody zebrane w aktach. Nie bez znaczenia jest to, iż Skarżąca na każdym etapie postępowania miała wgląd do całości materiału dowodowego (czemu nie przeczy) i mogła składać wnioski dowodowe, przedkładać dokumenty na poparcie swoich twierdzeń. Tymczasem zarówno w odwołaniach od decyzji, jak i w skargach brak zarzutów dotyczących nieprawidłowości związanych z obliczeniem i wymiarem podatku od nieruchomości.

Jednakże, stosownie do art. 134 § ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.

W związku z tym należy stwierdzić, iż zebrany materiał dowodowy został oceniony zgodnie z wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej zasadą swobodnej oceny dowodów, z zachowaniem zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego, a organy dokonały prawidłowego wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2004-2006.

Pogląd, na który powołuje się Skarżąca w odwołaniach oraz w piśmie złożonym do akt sprawy dotycząca uznania, że dowód przeprowadzony bez uczestnictwa strony jest nielegalny, który zdaniem Skarżącej podzielił organ odwoławczy wobec uchylenia pierwotnych decyzji organu pierwszej instancji jest bezzasadny. Rzeczywiście organ odwoławczy decyzjami z dnia 16 listopada 2005r. uchylił decyzje organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powodem uchylenia było to, że Skarżąca nie została zawiadomiona min. o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka. Na skutek ponownego rozpoznania sprawy organ pierwszej instancji naprawił te uchybienia ponownie przeprowadzając dowód i zawiadamiając Skarżącą o miejscu i terminie jego przeprowadzenia.

Również nieuzasadnionym było powołanie się na okoliczność, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 31 maja 2006r. sygn. akt I SA/Kr 2508/03 w sprawie ze skargi J. F. uchylił zaskarżone decyzje obu instancji. Sprawa ta dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za inny okres, a to za rok 2003, nadto powodem uchylenia decyzji było to, że organy podatkowe oparły swoje ustalenia w zakresie wymiaru podatku na adnotacji służbowej pracownika organu, zamiast na protokole kontroli, który powinien być sporządzony. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpatrując skargi na wymienione powyżej decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, badając sprawę zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami), tj. w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie stwierdziwszy naruszeń prawa materialnego i procesowego, orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozpoznając i rozstrzygając łącznie sprawę skarg na wszystkie decyzje, Sąd działał w trybie art. 111 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis stanowi, że Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W przedmiotowym postępowaniu we wszystkich zaskarżonych decyzjach stan faktyczny i prawny był tożsamy, a zarzuty wszystkich skarg były praktycznie identyczne w swej treści stąd, zdaniem orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zaistniał pomiędzy sprawami związek, o którym mowa w art. 111 § 2, a względy ekonomii procesowej, szybkości postępowania i ograniczenia jego kosztów dla stron procesu dodatkowo przemawiały za połączeniem spraw.