Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1800/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. pkt 8
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Sławomir Fularski (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2018 r. sprawy ze skargi B. N. na decyzję Komendanta [...]Policji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant [...] Policji (dalej także jako "organ odwoławczy", "organ II instancji" lub "[...]") decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257; dalej: "kpa") z [...] września 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w [...] (dalej także jako "organ I instancji", "KPP") z [...] lipca 2017 r. nr [...] w sprawie zwolnienia B.N. (dalej także jako "funkcjonariusz", "policjant" lub "skarżący"), na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782, ze zm.; dalej: "ustawa o Policji") ze służby w Policji z dniem [...] lipca 2017 r.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] maja 2017 r. do organu I instancji wpłynęło postanowienie z Prokuratury Rejonowej [...] o przedstawieniu zarzutów wobec [...] B. N. o czyn z art. 178a § 1 kk. W treści powyższego postanowienia zarzucono funkcjonariuszowi, że w dniu [...] marca 2017 r. w miejscowości [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości przy zawartości 2,95 %o alkoholu we krwi prowadził samochód marki [...] nr rej. [...] w ruchu lądowym.

Zawiadomieniem z [...] maja 2017 r. KPP powiadomił funkcjonariusza o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, a także pouczył o przysługującym - w myśl art. 10 kpa - prawie do czynnego udziału w toczącym się postępowaniu, w szczególności zaś prawie do zapoznania się z aktami sprawy, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, możliwości zajęcia w tej sprawie stanowiska oraz zgłoszenia żądań.

Następnie, realizując obowiązek wynikający z treści art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, pismem z [...] maja 2017 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie rozwiązania stosunku służbowego z funkcjonariuszem poinformowano Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Komendy [...] Policji z prośbą o wyrażenie w tej sprawie opinii. Mimo potwierdzenia odbioru ww. pisma w dniu [...] czerwca 2017 r., do KPP nie wpłynęła przedmiotowa opinia.

Rozkazem personalnym nr [...] z [...] lipca 2017 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji, zwolnił policjanta ze służby z dniem [...] lipca 2017 r. Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 kpa, organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Wskazaną w uzasadnieniu decyzji podstawą faktyczną było popełnienie przez wymienionego czynu o znamionach przestępstwa z art. 178a § 1 kk. KPP podkreślił, że postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r., sygn. akt [...] prokurator Prokuratury Rejonowej [...] przedstawił wymienionemu zarzut o to, że w dniu [...] marca 2017 r. w miejscowości [...], znajdując się w stanie nietrzeźwości przy zawartości 2,95%o alkoholu we krwi prowadził samochód marki [...] w ruchu lądowym, tj. o czyn z art. 178a § 1 kk. Zdaniem organu I instancji, okoliczności faktyczne sprawy jednoznacznie wskazują, że skarżący dopuścił się zarzucanego mu czynu, którego popełnienie jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostawanie w służbie. Spełnienia zaś przesłanki braku możliwości pozostania funkcjonariusza w służbie organ upatruje w trosce o autorytet Policji, jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego.

We wniesionym odwołaniu od wskazanego rozkazu personalnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia, alternatywnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.:

a) art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy popełnienie przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa w niniejszej sprawie nie ma charakteru oczywistego, jak również nie jest oczywistym, że ewentualne popełnienie przez niego takiego czynu uniemożliwiałoby jego pozostanie w służbie;

b) art. 7 w zw. z art. 77 kpa, poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i niezgromadzenie przez organ materiału dowodowego w sposób wyczerpujący m.in. poprzez nieuzyskanie opinii Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Komendy [...] Policji, jak również wydanie orzeczenia w sprawie przed zakończeniem postępowania dyscyplinarnego i przygotowawczego;

c) art. 80 kpa poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie poprzez pochopne uznanie, że skarżący znajdował się pod wpływem alkoholu w czasie przedmiotowego zdarzenia, podczas gdy dowody i analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie daje podstaw wysunięcia takiego wniosku, zaś postępowanie dyscyplinarne i przygotowawcze nie zostały zakończone;

d) art. 107 § 1 kpa, poprzez sporządzenie przez organ uzasadnienia rozkazu personalnego w sposób niespełniający warunków zawartych w tym przepisie, tj. poprzez niedostateczne, zbyt ogólne odniesienie się do kwestii faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, m.in. odnośnie uznania przez organ, że funkcjonariusz znajdował się pod wpływem alkoholu w czasie przedmiotowego zdarzenia, podczas gdy w aktach sprawy nie znajduje się żaden dowód, który by pozwolił na dokonanie tak jednoznacznego twierdzenia;

e) art. 10 § kpa poprzez niezapewnienie skarżącemu - jako stronie postępowania - czynnego udziału w tym postępowaniu, a przed wydaniem decyzji umożliwienia mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów i zgłoszonych żądań, gdyż co prawda ustanowił on pełnomocnika, jednakże funkcjonariusz w okresie od [...] czerwca 2017 r. do [...] lipca 2017 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie miał możliwości również osobistego udziału w postępowaniu;

f) art. 108 § 1 kpa poprzez wadliwe zastosowanie odnośnie zaskarżonego rozkazu rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek zawartych w tym przepisie a uzasadniających nadanie takiego rygoru, albowiem nie było to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.

Wskazanym na wstępie rozkazem personalnym nr [...] z [...] września 2017 r. Komendant [...] Policji utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu podniósł, że podstawę materialnoprawną zwolnienia skarżącego ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w Policji w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Wyjaśnił, że decyzja wydawana na podstawie tego przepisu ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ może wydać rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby w Policji, kiedy w ocenie przełożonego zostały spełnione zawarte w tym przepisie przesłanki. Przepis przewiduje bowiem fakultatywne zwolnienie policjanta ze służby w razie kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek, którymi są oczywistość popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, oraz uniemożliwienie przez to pozostania funkcjonariusza w służbie. [...] wskazał, że dokonując wyboru właściwego trybu rozwiązania z funkcjonariuszem stosunku służbowego, organ Policji powinien kierować się dyspozycją art. 7 kpa, a więc powinien załatwić sprawę mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis nie daje zatem przy załatwieniu sprawy bezwzględnego pierwszeństwa interesowi strony, lecz nakazuje rozważyć zarówno interes społeczny oraz słuszny interes strony.

Organ odwoławczy uznał, że stan faktyczny sprawy nie budzi żadnych wątpliwości. Z zebranego materiału dowodowego obejmującego m.in. protokoły przesłuchania świadków, protokół oględzin miejsca wypadku drogowego, protokoły oględzin pojazdów, protokół pobierania krwi, wynik laboratoryjnego badania krwi oraz postanowienie o przedstawieniu zarzutów wynika bezspornie, że skarżący w dniu [...] marca 2017 r. prowadził samochód osobowy marki [...] w ruchu lądowym będąc w stanie nietrzeźwości. W dniu zdarzenia, około godziny 18:25, kierując samochodem marki [...] po drodze publicznej nr [...], w miejscowości [...], wykonując manewr wyprzedzania pojazdu ciężarowego nie zachował należytej ostrożności i zderzył się z jadącym z naprzeciwka pojazdem ciężarowym marki [...], powodując uszkodzenie takich elementów jak zderzak przedni po lewej stronie, pas przedni z lewej strony, plastikowa osłona silnika oraz kierunkowskaz przedni lewy. Z zeznań świadka zdarzenia, którym był kierujący uszkodzonym pojazdem wynika, że sprawca zdarzenia zmienił pas ruchu, pomimo podwójnej linii ciągłej, wyprzedzając inny samochód ciężarowy oraz nie zareagował na sygnał dźwiękowy i poruszając się przeciwnym pasem ruchu doprowadził do zderzenia pojazdów. Świadek zeznał ponadto, że w momencie zderzenia wyhamował niemalże do zera swoją prędkość i gdyby sprawca zareagował hamując, to być może nie doszłoby do tego zdarzenia oraz, że o fakcie kierowania przez sprawcę w stanie nietrzeźwości dowiedział się od policjantów i strażaków. Podobne zeznania złożył drugi ze świadków, którym był pasażer uszkodzonego pojazdu ciężarowego. Kolejni świadkowie - funkcjonariusze Policji z Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w [...], którzy przybyli na miejsce zdarzenia zeznali, że od kierującego pojazdem marki [...]wyczuwalna była woń alkoholu, a jego wygląd wskazywał, że jest w stanie upojenia alkoholowego, tj. mężczyzna był przytomny, ale nie było możliwości nawiązania z nim kontaktu. Przeprowadzone na miejscu zdarzenia badanie na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu kierującego pojazdem ciężarowym wykazało, że był trzeźwy, natomiast od sprawcy zdarzenia, kierującego pojazdem osobowym marki [...], została pobrana krew do badań na zawartość alkoholu we krwi. Wynik tego badania wykazał, że skarżący w chwili zdarzenia miał 2,95%o alkoholu we krwi.

Zdaniem organu odwoławczego, skarżący swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu, który mu zarzucono. W dniu zdarzenia wymieniony spożywał alkohol, a następnie wsiadł za kierownicę pojazdu i poruszał się po drodze publicznej. Zatem zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala w sposób oczywisty stwierdzić, że skarżący popełnił czyn o znamionach przestępstwa określonego w art. 178a § 1 kk.

[...], odnosząc się do przesłanki braku możliwości pozostawienia wymienionego w służbie, stwierdził, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, z analizy art. 41 oraz art. 25 ust. 1 ustawy o Policji wynika, iż poszczególne przesłanki zwolnienia funkcjonariusza ze służby, ustawodawca wiąże z kryteriami niekaralności i nieposzlakowanej opinii, jakie muszą spełniać kandydaci ubiegający się o przyjęcie do służby w Policji. Fakultatywna decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji związana jest z utratą przez funkcjonariusza przymiotu nieposzlakowanej opinii na skutek oczywistego popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, którego charakter uniemożliwia dalsze pozostawanie w służbie.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że celem omawianego przepisu jest usunięcie z szeregów Policji tych policjantów, którzy w sposób oczywisty popełnili czyny o znamionach przestępstwa, a charakter tych czynów wskazuje na popełnienie ich z motywów zasługujących na szczególne potępienie w oczach opinii publicznej. W interesie tak państwa, jak i jego obywateli, leży bowiem jak najszybsze usunięcie z Policji takich funkcjonariuszy, a zatem działanie właściwych organów Policji na tej podstawie służy ochronie interesu publicznego.

W ocenie organu II instancji, przesłankę dotyczącą braku możliwości pozostawienia skarżącego w służbie po dokonaniu czynu o znamionach przestępstwa należy zatem upatrywać w trosce o autorytet Policji, jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa obywateli oraz porządku publicznego. Popełnienie bowiem przez wymienionego czynu o znamionach przestępstwa powoduje, że utracił on wymóg nieposzlakowanej opinii, niezbędny do pełnienia służby publicznej, tym bardziej biorąc pod uwagę fakt, że wymieniony swoim zachowaniem złamał prawo i stworzył realne zagrożenie dla zdrowia i życia innych uczestników ruchu. Tymczasem policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa. W świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to, jaki charakter ma owo naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta.

Pozostawienie w służbie policjanta, który utracił warunki kwalifikowane do pełnienia służby w Policji oraz charakter popełnionego czynu, godziłoby zatem w społeczny wizerunek Policji, przyczyniając się do obniżenia zaufania obywateli do tej instytucji. Tym samym organ II instancji uznał, że została spełniona druga z przesłanek, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.

Uznając za niezasadne zarzuty odwołania, [...] wskazał, że dla wydania decyzji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie jest wymagane wydanie w sprawie karnej prawomocnego wyroku skazującego, ani też wydanie orzeczenia kończącego postępowanie dyscyplinarne, zatem organ I instancji miał możliwość zwolnienia wymienionego we wskazanym trybie bez względu na fakt, iż postępowanie karne nie zostało zakończone, jak również nie zakończono postępowania dyscyplinarnego. Ponadto organ II instancji podniósł, że spójne i wyczerpujące zeznania świadków, oględziny pojazdów i miejsca wypadku oraz wynik laboratoryjnego badania krwi skarżącego nie pozostawiają wątpliwości, co do popełnienia przez wymienionego zarzucanego mu czynu. Toteż zarzuty pełnomocnika strony jakoby popełnienie przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa nie miało charakteru oczywistego, a żaden ze zgromadzonych dowodów nie dawał pewności, że skarżący prowadził pojazd pod wpływem alkoholu, uznał za chybione. Warunku przyjęcia oczywistości popełnienia czynu nie dowodzi tylko i wyłącznie przyznanie się policjanta do winy. Dowodem w postępowaniu dotyczącym zwolnienia policjanta ze służby z uwagi na oczywiste popełnienie czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego mogą być bowiem także dowody zebrane na potrzeby innego postępowania, w tym postępowania karnego, co w przedmiotowym postępowaniu uczyniono występując do prokuratora prowadzącego śledztwo przeciwko wymienionemu o wyrażenie zgody na wykonanie kserokopii dokumentacji zgromadzonej w toku śledztwa i uzyskując ową zgodę na wykorzystanie jej w prowadzonym postępowaniu. Jednocześnie [...] zauważył, że w przypadku zapadnięcia prawomocnego wyroku o uniewinnieniu wymienionego od zarzucanego mu w postępowaniu karnym czynu z art. 178a § 1 kk będzie on mógł skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 42 ustawy o Policji.

Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji przed podjęciem decyzji, zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji wystąpił w dniu [...] maja 2017 r. do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Komendy [...] Policji o wydanie opinii w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma. Opinia związków zawodowych policjantów Komendy [...] Policji nie została wydana zarówno w wyznaczonym terminie, jak również do dnia wydania zaskarżonej decyzji, tj. do dnia [...] lipca 2017 roku. Podkreślił, że o ile zasięgnięcie przez organ opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji jest obligatoryjne, o tyleż organ nie dysponuje żadnymi instrumentami do jej wyegzekwowania. Wskazany przepis prawa obliguje organ administracji do zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów w przedmiocie zwolnienia na omawianej podstawie prawnej, co w przedmiotowej sprawie uczyniono, nie uzależnia natomiast zwolnienia ze służby policjanta w tym trybie od wydania opinii przez organ związkowy.

[...] podniósł także, że organ I instancji w toku postępowania zapewnił stronie możliwość uczestniczenia w prowadzonym postępowaniu. Od dnia doręczenia stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby i prawach do udziału strony w tymże postępowaniu, tj. od [...] czerwca 2017 r. do dnia wydania przez KPP rozkazu personalnego nr [...], tj. do [...] lipca 2017 roku, minęło 37 dni, co stanowi okres kilkukrotnie dłuższy od siedmiodniowego terminu wyznaczonego wymienionemu do zrealizowania uprawnień strony w postępowaniu administracyjnym wynikających z przepisów kpa. Ponadto fakt przebywania w tym czasie przez skarżącego na zwolnieniu lekarskim nie może stanowić przeszkody dla zrealizowania przysługującego mu prawa gdyż zgodnie ze wskazaniami lekarskimi zamieszczonymi na druku ZUS ZLA wymieniony mógł w tym czasie chodzić.

Organ odwoławczy za chybiony uznał zarzut naruszenia art. 108 § 1 kpa. Podniósł, że wykonanie przedmiotowej decyzji przed upływem terminu do wniesienia odwołania warunkuje możliwość niezwłocznego przeciwdziałania negatywnym skutkom obniżenia zaufania obywateli do organów Policji i jej funkcjonariuszy, bowiem jak wskazał organ I instancji, okoliczności popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa nie budzą wątpliwości, co w istotny sposób narusza interes służby, tożsamy z ważnym interesem społecznym, wyrażającym się tym, że bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być realizowane przez osoby spełniające wymogi określone w art. 25 ustawy o Policji oraz przestrzegające obowiązującego porządku prawnego. Pozostawienie skarżącego w służbie przeczyłoby ogólnie przyjętemu poczuciu sprawiedliwości społecznej oraz świadczyłoby o niewiarygodności Policji.

Konkludując organ odwoławczy uznał, że organ I instancji posiadał kompetencje, a także podstawy faktyczne do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. U podstaw rozstrzygnięcia legło popełnienie przez wymienionego czynu o znamionach przestępstwa spenalizowanego w art. 178a § 1 kk, który jest oczywisty i uniemożliwia dalsze pozostawienie policjanta w służbie, zaś co do jego oczywistości nie miał najmniejszych wątpliwości zarówno KPP, jak i powołany do ścigania przestępstw prokurator. Zaskarżony rozkaz personalny zawiera ponadto prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia, zaś w uzasadnieniu decyzji organ I instancji prawidłowo wskazał przesłanki uzasadniające zwolnienie skarżącego policjanta ze służby.

Skargę na decyzję nr [...] Komendanta [...] Policji z [...] września 2017 r. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata, zarzucając jej naruszenie przepisów tj.:

a) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i nie zgromadzenie przez organ materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niedokonanie dostatecznej analizy akt sprawy, a przede wszystkim nie uwzględnienie przez organ w swoim stanowisku istotnej okoliczności, że pobranie krwi skarżącego nastąpiło po 3 godzinach od zdarzenia, w związku z czym powyższe nie dowodzi, że był on w chwili zdarzenia pod wpływem alkoholu; organ ponadto nie zwrócił się ponownie do prokuratury o wgląd w akta sprawy celem ustalenia czy w sprawie nie zostały poczynione dalsze ustalenia i przeprowadzone nowe dowody;

b) art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie odnośnie skarżącego, podczas gdy popełnienie przez niego czynu o znamionach przestępstwa w niniejszej sprawie nie ma charakteru oczywistego, chociażby z uwagi na okoliczność pobrania krwi od skarżącego dopiero po 3 godzinach od przedmiotowego zdarzenia i niezgodnie z procedurami wykonywania takie pobrania, a przede wszystkim ze względu na fakt, że po dacie wydania rozkazu personalnego prokuratura podejmowała kolejne czynności w sprawie, które wniosły do sprawy m.in. fakt, iż do dezynfekcji skóry przed pobraniem krwi skarżącego użyty został środek o wysokiej zawartości alkoholu, jak również przez skarżącego wykazany został szereg nieprawidłowości w zbieraniu materiału dowodowego przez prokuraturę, co zostało zawarte w odpowiedzi na akt oskarżenia, którego odpis stanowi załącznik do niniejszej skargi - organ zaś opierał się przy wydawaniu decyzji na aktach postępowania przygotowawczego, jednakże tylko na jego początkowym etapie;

c) art. 107 § 1 kpa poprzez sporządzenie przez organ uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób niespełniający warunków zawartych w tym przepisie, tj. poprzez niedostateczne, zbyt ogólnie odniesienie się do kwestii faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, m.in. poprzez niewskazanie przez organ czy i dlaczego odmówił wiarygodności wyjaśnieniom skarżącego; dlaczego za prawdziwe uznał zeznania przesłuchanych świadków; dlaczego za wiarygodne uznał protokoły pobrania krwi skarżącego - w szczególności, gdy pobranie to miało miejsce 3 godziny po zdarzeniu przy użyciu środka dezynfekującego o wysokiej zawartości alkoholu i niezgodnie z procedurami;

d) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie w sposób budzący brak zaufania uczestników do organów administracji publicznej, a w szczególności ze względu na prowadzenie sprawy w sposób automatyczny, pochopny, mający na celu jak najszybsze zakończenie sprawy bez zważania na fakt, że takie postępowanie doprowadziło do wydania decyzji przedwczesnych, których prawidłowość mogłaby zostać zachowana w przypadku m.in.: uzyskania opinii Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Komendy [...] Policji; przeprowadzenie przez prokuraturę niezbędnych ustaleń dotyczących przedmiotowego zdarzenia i dokonania przez organy wszechstronnego rozważenia wszelkich okoliczności sprawy. Zdaniem skarżącego należy mieć zaś na uwadze, że akt oskarżenia skierowany został do sądu [...] września 2017 r, zaś organy w tym czasie zdążyły już wydać [...] lipca 2017 r. rozkaz personalny wobec skarżącego i przeprowadzić postępowanie drugoinstancyjne zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji w dniu [...] września 2017 r.;

e) art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie poprzez pochopne uznanie, że skarżący znajdował się pod wpływem alkoholu w czasie przedmiotowego zdarzenia, podczas gdy dowody i analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie daje podstaw wysunięcia takiego wniosku, zaś postępowanie karne nie zostało zakończone.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającego go rozstrzygnięcia organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł m.in., że stosownie do art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji uznanie, że dana osoba popełniła czyn musi być wolne od jakiejkolwiek wątpliwości co do jego prawdziwości. W ocenie pełnomocnika skarżącego, organ analizując akta postępowania przygotowawczego powinien wziąć pod uwagę wszystkie dowody zgromadzone w sprawie, a nie wybiórczo te, które organ uznał za popierające jego stanowisko. Żaden ze zgromadzonych do tej pory dowodów nie daje pewności, że skarżący prowadził pojazd pod wpływem alkoholu. Nie bez znaczenia jest również fakt, że wobec ww. prowadzone jest postępowanie karne, a jego wynik z pewnością dostarczyłby dowodów, które pozwoliłyby przeprowadzić niniejsze postępowanie administracyjne w sposób prawidłowy i niebudzący wątpliwości.

Pełnomocnik skarżącego wskazał również, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 2 września 2008 r. sygn. akt K 35/06 orzekł niezgodność art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji , dodanego przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji (Dz.U. Nr 192, poz. 1873) z art. 5 i art. 42 ust. 3 Konstytucji (prawo do sądu, domniemanie niewinności) w związku z art. 6 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, z 1995 r. Nr 36, poz. 175, 176 i 177, z 1998 r. Nr 147, poz. 962 oraz z 2003 r. Nr 42, poz. 364) oraz nie jest niezgodny z art. 5 i art. 14 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku 19 grudnia 1966 r. (Dz.U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167). Pomimo wydania wyroku przez Trybunał Konstytucyjny, art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nadal funkcjonuje w porządku prawnym w niezmienionej formie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Szczegółowo odniósł się do zarzutów skargi podnosząc, że pełnomocnik skarżącego nie kwestionował w trakcie prowadzonego postępowania prawidłowości badania krwi skarżącego na zawartość alkoholu. Zauważył, że fakty ustalone w trakcie postępowania - zeznania świadków, wynik badania krwi skarżącego - jednoznacznie wskazują, że to skarżący prowadził pojazd i był w stanie nietrzeźwości - 2,95% alkoholu we krwi. Nadto zauważył, że w postępowaniu administracyjnym nie ustala się winy sprawcy przestępstwa, ustala się tylko okoliczności popełnienia czynu o znamionach przestępstwa. Także charakter czynu świadczy o braku możliwości pozostawienia skarżącego w służbie.

[...] zauważył także, że twierdzenie pełnomocnika skarżącego o naruszeniu przepisów art. 41 ust. 2 pkt 8 i art. 43 ust 3 ustawy o Policji nie polega na prawdzie. Trybunał Konstytucyjny w wyroku przywołanym przez pełnomocnika skarżącego stwierdził, że art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji "jest zgodny z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji w związku z art. 6 ust. 2 Konwencji /.../ oraz nie jest niezgodny z art. 5 i art. 14 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych".

W piśmie procesowym z [...] grudnia 2017 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu urzędowego, tj. prawomocnego wyroku nakazowego z [...] listopada 2017 r. wydanego przez Sąd Rejonowy w [...] Wydział [...]w sprawie o sygn. akt [...] skazującego skarżącego za czyn z art. 86 § 1 k.w. Wskazał, że w powyższym postępowaniu ww. sąd nie ustalił, że skarżący znajdował się w chwili wypadku po wpływem alkoholu, o czym świadczy fakt nieskazania go za wykroczenie opisane w art. 86 § 2 k.w. Okoliczność ta, zdaniem pełnomocnika winna mieć wpływ na ocenę materiału dowodowego, która będzie miała miejsce przy orzekaniu w niniejszej sprawie, w szczególności odnośnie kwestii oczywistości popełnienia przez skarżącego przestępstwa.

Na rozprawie bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku przez Sąd pełnomocnik organu wyjaśnił, że ww. wyrok nakazowy, w którym uznano skarżącego winnym popełnienia wykroczenia został wydany w postępowaniu toczącym się niezależnie od postępowania prowadzonego na podstawie Kodeksu karnego. Postępowanie karne o czyn z art. 178 § 1 Kodeksu karnego jest w toku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając skarżoną decyzję według powyższych kryteriów, uznać należało, że rozstrzygnięcie to winno się ostać w obrocie prawnym.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby między innymi w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie.

Cytowane unormowanie uwzględnia przede wszystkim specyfikę pracy i status policjantów jako funkcjonariuszy publicznych. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w każdym praworządnym i demokratycznym państwie służba w Policji jest bezpośrednio związana ze szczególnie wysokimi wymaganiami w stosunku do policjantów, tak aby ich postawa moralna i nieposzlakowany charakter chroniły interes społeczny i podkreślały autorytet władzy państwowej. Ma to związek z podstawowymi zadaniami Policji, którymi zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o Policji, są m. in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców, współdziałanie z policjami innych państw oraz ich organizacjami międzynarodowymi, gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji kryminalnych. Zakres obowiązków Policji powoduje, że w istotnym stopniu jej działania, a przede wszystkim postawa jej funkcjonariuszy, kształtują wizerunek organów państwa i zaufanie do nich. Zatem wymogi w stosunku do funkcjonariuszy publicznych Policji muszą być tak wysokie, aby dawały rękojmię prawidłowego wykonywania powierzonych czynności. Jednocześnie wypełnianie przez policjanta swoich obowiązków zgodnie z powyższymi zasadami należy rozumieć jako działania podejmowane w interesie służby, który jest tożsamy w tym zakresie z interesem publicznym. Natomiast ewentualne naruszenie tych zasad może skutkować nie tylko zawieszeniem w czynnościach służbowych, ale również zwolnieniem ze służby.

Szczegółowa analiza normy zawartej w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, prowadzi do wniosku, że zwolnienie policjanta ze służby na tej podstawie ma charakter fakultatywny i jest możliwe w przypadku kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek:

1) popełnienia przez policjanta czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa (przestępstwa skarbowego),

2) oczywistości popełnienia czynu,

3) charakteru czynu, powodującego, że dalsze pozostanie policjanta w służbie jest niemożliwe.

O ile ustalenie pierwszej z wymienionych wyżej przesłanek nie powinno nastręczać większych problemów, o tyle dwie pozostałe, mające charakter ocenny, powinny stanowić przedmiot szczególnie wnikliwych rozważań organu prowadzącego postępowanie, zważywszy przede wszystkim na skutki dla policjanta, którego postępowanie to dotyczy.

Oczywistość popełnienia przez funkcjonariusza czynu, o jakim mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy, musi wynikać z konkretnych okoliczności danej sprawy, a ich ustalenie nastąpić powinno z poszanowaniem reguł postępowania dowodowego określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zauważyć należy, że brak jest ustawowej definicji "oczywistości", o której stanowi art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, gdyż powinno się ją oceniać w okolicznościach indywidualnej sprawy i nie może wynikać tylko z przekonania organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Oczywiste popełnienie przestępstwa to popełnienie niebudzące wątpliwości co do rzeczywistego wypełnienia jego znamion. Na gruncie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji o oczywistości popełnienia czynu można mówić wówczas, gdy istnieją dowody jednoznacznie potwierdzające jego popełnienie.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że dostępny i zgromadzony materiał dowodowy dawał organom obu instancji podstawy do stwierdzenia, że popełnienie przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa określonego w art. 178a § 1 Kk było oczywiste.

Z przedstawionych akt administracyjnych wynika, że postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] z [...] kwietnia 2017 r. przedstawiono skarżącemu zarzut, że [...] marca 2017 r. w miejscowości [...] prowadził w ruchu lądowym samochód osobowy marki [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości przy zawartości 2,95%0 alkoholu we krwi, czyli o czyn z art. 178 a § 1 K.k. Jak wyjaśnił pełnomocnik organu na rozprawie przed Sądem, wyrok nakazowy, w którym uznano skarżącego jedynie winnym popełnienia wykroczenia został wydany w postępowaniu toczącym się niezależnie od postępowania prowadzonego na podstawie Kodeksu karnego. Postępowanie karne wobec skarżącego o czyn z art. 178 § 1 Kodeksu karnego jest zaś w toku. Niewątpliwie wydanie przez prokuratora postanowienia o przedstawieniu zarzutów, a następnie skierowanie aktu oskarżenia do sądu, decyduje o prawdopodobieństwie popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Tym bardziej, że nie jest konieczne przyznanie się do winy przez funkcjonariusza w postępowaniu karnym, jeżeli z całokształtu okoliczności sprawy wynika oczywistość popełnienia czynu, a na to wskazuje w niniejszej sprawie zgromadzony materiał dowodowy.

Sąd zauważa, że organy orzekające dysponowały zgormadzonym w sprawie materiałem dowodowym obejmującym protokoły przesłuchania świadków, protokół oględzin miejsca wypadku drogowego, protokoły oględzin pojazdów, protokół pobierania krwi, wynik laboratoryjnego badania krwi oraz postanowienie o przedstawieniu zarzutów, z którego bezspornie wynika skarżący w dniu [...] marca 2017 r. prowadził samochód osobowy marki [...] w ruchu lądowym będąc w stanie nietrzeźwości. Również funkcjonariusze Policji z Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w [...], którzy przybyli na miejsce zdarzenia zeznali, że od kierującego pojazdem marki [...] wyczuwalna była woń alkoholu, a jego wygląd wskazywał, że jest w stanie upojenia alkoholowego, tj. mężczyzna był przytomny, ale nie było możliwości nawiązania z nim kontaktu. Z uwagi na stan zdrowia w jakim znajdował się skarżący (problemy z oddychaniem) bezpośrednio po wypadku nie było możliwe jego zbadanie alkomatem w celu ustalenia ilości alkoholu w wydychanym powietrzu. Co prawda pobranie krwi do badań na zawartość alkoholu we krwi faktycznie nastąpiło dopiero po trzech godzinach od zdarzenia, gdy skarżący znajdował się w już szpitalu, niemniej jednak wynik tego badania wykazał, że skarżący w chwili badania miał 2,95% alkoholu we krwi. Skarżący w trakcie prowadzonego postępowania nie wykazał w żaden sposób, że pobranie od niego krwi nastąpiło niezgodnie z procedurami wykonywania takiego pobrania czy też, że do dezynfekcji skóry przed pobraniem krwi użyty został środek o wysokiej zawartości alkoholu.

W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał organom orzekającym w sposób oczywisty stwierdzić, że skarżący swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu, który mu zarzucono. Akta sprawy administracyjnej wskazują, że organy dokonały wszechstronnej analizy wszystkich zgromadzonych dowodów, a wyprowadzone z tego materiału wnioski są logiczne i znajdujące w tym materiale oparcie. Na podstawie całokształtu okoliczności i zgromadzonego materiał dowodowego nie może budzić żadnych wątpliwości, że w sprawie zachodzi przesłanka oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa z art. 178 a § 1 K.k.

Należy mieć także na uwadze, że postępowanie dowodowe w sprawie dotyczącej zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, nie może naruszać uprawnień do podejmowania czynności ustawowo przewidzianych dla organów ścigania w ramach postępowania przygotowawczego. Chociaż zatem organ Policji ma w tego rodzaju postępowaniu obowiązek zebrania dowodów świadczących o oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, z drugiej jednak strony nie ma podstaw prawnych do dublowania postępowania w zakresie czynności, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 1 i art. 297 K.p.k. Z tego względu postępowanie dowodowe w takiej sprawie musi znaleźć ograniczenia z uwagi na prowadzone postępowanie przygotowawcze i jego cele. Zauważyć również należy, że określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ administracji publicznej w oparciu o przepisy prawa materialnego będące podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Celem każdego postępowania wyjaśniającego nie jest ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych łączących się z daną sprawą, lecz okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z punktu widzenia norm prawa materialnego znajdujących w tej sprawie zastosowanie.

W rozpoznawanej sprawie okoliczności faktyczne istotne z punktu widzenia przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zostały wyjaśnione. Nastąpiło to w oparciu o materiały dowodowe zgromadzone tak w toku postępowania przygotowawczego, jak i postępowania administracyjnego. Takie przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie niniejszej, w świetle powyższych wywodów, należy uznać za prawidłowe. Nie było również podstaw, aby organ przed wydaniem decyzji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, musiał czekać na prawomocne orzeczenie sądu karnego. Skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne stanowi samodzielną podstawę zwolnienia ze służby (art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji).

Oczywistość popełnionego czynu, która to okoliczność została w rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu w sposób wystarczający wykazana, oznacza, że dalsze pozostawanie funkcjonariusza na służbie nie jest możliwe, co wyczerpuje drugą przesłankę z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Nie ulega wątpliwości, że funkcjonariusz Policji, na którym ciąży zarzut popełnienia przestępstwa nie wzbudza społecznego zaufania i podważa autorytet Policji. Policjant powinien wyróżniać się nieskazitelną postawą moralną oraz pozostawać "niekarany". Ewentualna utrata jednego z tych walorów winna prowadzić do zawieszenia w czynnościach, a następnie w razie utrzymywania się tego stanu do wykluczenia funkcjonariusza ze służby. W świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to, jaki charakter ma owo naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Szczególna rola tej formacji i jej zhierarchizowana struktura wymaga dla skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania także innych, poza normami prawa karnego, przepisów i zasad. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Pozostawienie w służbie policjanta, który utracił warunki kwalifikowane do pełnienia służby w Policji oraz charakter popełnionego czynu, godziłoby w społeczny wizerunek Policji, przyczyniając się do obniżenia zaufania obywateli do tej instytucji. Tym samym, stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie, wobec tego, że nie zostały skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne odnoszące się do oczywistości popełnienia czynu i została spełniona druga z przesłanek, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zaistniały podstawy do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji w oparciu o przesłankę z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Przepis ten w okolicznościach przedmiotowej sprawy został zatem zastosowany prawidłowo, wobec czego zarzut jego naruszenia nie zasługiwał na uwzględnienie.

Sąd nie podzielił wyrażonego w skardze poglądu, że brak było podstaw do nadania skarżonemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ I instancji uzasadnił z jakich względów rygor ten został nadany wskazując na konieczność ochrony wizerunku, honoru i dobrego imienia Policji. Organ odwoławczy dodatkowo wskazał na okoliczności związane ze społecznym odbiorem pozostawienia w służbie policjanta, który dopuścił się przestępstwa o dużym ciężarze gatunkowym. Stanowisko to należy uznać za słuszne biorąc pod uwagę prowadzone od wielu lat i zakrojone na szeroką skalę działania Policji zmierzające do wyeliminowania z dróg zjawiska prowadzenia pojazdów pod wpływem alkoholu, a także poważne skutki tego rodzaju naruszeń prawa dla innych użytkowników ruchu drogowego.

Ustalając stan faktyczny sprawy organy obu instancji nie naruszyły przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy Policji wyczerpująco ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 kpa), oceniły zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 kpa), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 kpa.

W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zwartych w rozpoznawanej skardze, oraz uznając że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i nie zachodzi konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.