Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 58/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 120, art. 122, art. 187 par. 1, art. 190, art. 191, art. 194 par. 1,
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: 13 par. 1 i 4, art. 65 par. 4 pkt 2 lit. b i c, art. 262
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: art. 21 ust. 6 i art. 16 ust. 1 Protokołu nr 4
journal: Dz.U. 1994 nr 11 poz 38
law: Układ Europejski ustanawiający stowarzyszenie między Rzecząpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z drugiej strony, sporządzony w Brukseli dnia 16 grudnia 1991 r.
article: art. 145 par. pkt 1 lit c, art. 135, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Jagiełło,, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 marca 2009r. sprawy ze skargi S. L. - P.W.I. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] nr [...]w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2. określa, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz S. L. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 29 czerwca 2007r. znak [...] Dyrektor Izby Celnej w K., po rozpatrzeniu odwołania S. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Wielobranżowe I. w K., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia 8 grudnia 2006r. znak [...], w której organ uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe, określił wysokość długu celnego z tytułu wprowadzenia na polski obszar celny samochodu osobowego marki Opel Omega i zmienił elementy zgłoszenia celnego.

Organy ustaliły, że S. L. w dniu 27 stycznia 2004r. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym samochód marki Opel Omega przywieziony z Holandii. W polu 42 zgłoszenia celnego zadeklarował wartość celną towaru w wysokości 1550 EUR. Do zgłoszenia celnego zgłaszający załączył fakturę nr 240068 z dnia 20 stycznia 2004r., z której wynikało, że wartość pojazdu wynosi 1400 EUR, DWC, opinie rzeczoznawcy samochodowego określającego wartość zgłoszonego samochodu na rynku polskim w wysokości 13800 zł. W ramach wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich, realizowanej na podstawie przepisów rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 z dnia 13 marca 1997r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między państwami Członkowskimi a Komisją, w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prawa celnego i rolnego (Dz.U.UE.L z dnia 22 marca 1997r., 82/1), holenderskie władze celne przekazały polskim organom celnym dokumenty firmy "H." - sprzedawcy samochodu, tj.: kopię faktury nr 240068 z dnia 20 stycznia 2004r., wystawionej dla firmy Przedsiębiorstwo Wielobranżowe I. S. L., opiewającą na kwotę 3000 EUR, książkę sprzedaży, w której odnotowano wpłatę kwoty 3000 EUR przez firmę Przedsiębiorstwo Wielobranżowe I. S. L., kopię paszportu S. L. oraz deklarację eksportową z podaną w niej kwotą faktury 3000 EUR. Holenderskie władze celne przekazały polskim władzom celnym uwierzytelnione kserokopie tych dokumentów. Na podstawie tych dokumentów organ celny ustalił, że wartość transakcyjna, tj. cena zapłacona za sprowadzony samochód wynosi 3000 EUR oraz doliczył do tej wartości koszty transportu i ubezpieczenia w kwocie 150 zł ustalając, że wartość celna samochodu wynosi 3150 EUR, tj. 14918 zł. Organ uznał, że kwotę należnego cła należało obliczyć z zastosowaniem stawki autonomicznej przyjmując, że stawki celnej obniżonej (UE) nie można było zastosować, ponieważ faktura przedłożona przez zgłaszającego zawiera nieprawdziwe dane, dlatego umieszczone na niej oświadczenie eksportera o preferencyjnym pochodzeniu towaru nie mogło być uznane za wiarygodne. Z kolei oświadczenie eksportera o pochodzeniu towaru umieszczone na kopii faktury, przekazanej przez holenderskie władze celne, zdaniem organu, nie mogło być przyjęte, ponieważ dowód ten nie został przedstawiony w oryginale i z naruszeniem art. 21 ust. 6 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego, tj. po upływie dwóch lat od dnia dokonania importu. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż pismo holenderskiej administracji celnej z dnia 5 lipca 2006r. oraz załączniki do tego pisma są zagranicznymi dokumentami urzędowymi. Z faktu tego, zdaniem organu, wynika domniemanie zgodności z prawdą oświadczenia holenderskiego organu celnego, a także to, że polskie organy celne nie mają prawa kwestionowania uzyskanych oficjalną drogą wyników kontroli. Przekazane dokumenty stanowią wystarczającą podstawę do zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej importowanego samochodu.

W ramach wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji organ drugiej instancji wskazał, iż zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68 poz. 623 ze zm.), z dniem 9 stycznia 1997r. utraciła moc ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Przepis art. 26 powołanej ustawy z dnia 19 marca 2004r. nakazuje stosować do spraw dotyczących długu celnego, który powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, przepisy dotychczasowe, tj. przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących (art. 85 §1 Kodeksu celnego). Wartość celną towaru określa się przede wszystkim na podstawie art. 23 §1 Kodeksu celnego. W przypadku, gdy cena transakcyjna nie odzwierciedla rzeczywistej wartości towaru, organ celny może na podstawie art. 23 §7 Kodeksu celnego zakwestionować wartość określoną stosownie do art. 23 §1 i ustalić ją na podstawie art. 25-29 tej ustawy.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze S. L. wniósł o uchylenie powyższej decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. i umorzenie postępowania. Zarzucił, iż organy rozpatrzyły sprawę ogólnikowo, zakładając z góry jego winę. Podniósł, że jedynym dokumentem potwierdzającym transakcję była przedłożona przez niego faktura, wystawiona na oryginalnym druku i podpisana przez sprzedającego. Zarzucił, iż nie może odpowiadać za działania drugiej strony transakcji, która stworzyła ujawnione dokumenty. Uznał za nieprawidłowe stanowisko organów, zgodnie z którym załączniki do pisma holenderskich władz celnych są zagranicznymi dokumentami urzędowymi. W ocenie skarżącego, organy bezkrytycznie dają wiarę obcokrajowcowi, obwiniając obywatela polskiego.

W odpowiedzi na powyższą skargę Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 8 listopada 2007r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/Ke 460/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; określił, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz S. L. kwotę 400 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sąd uznał bowiem, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd nie podzielił stanowiska organów celnych, że dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego jest nie tylko informacja holenderskich władz celnych z dnia 5 lipca 2006r. (Centrum Informacji Celnej) o wynikach kontroli przeprowadzonej w firmie "H.", ale także załączone do tego pisma uwierzytelnione kopie faktury, książki sprzedaży i deklaracji eksportowej. Sąd wskazał, że informacja holenderskich władz celnych została przekazana polskim organom celnym w trybie rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 i dotyczy wyłącznie faktu odnalezienia załączonych do informacji dokumentów. Sąd podniósł, że z pisma tego wynika, iż w firmie "H." nie była przeprowadzona weryfikacja dowodu pochodzenia samochodu w trybie art. 32 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego. Zdaniem Sądu, uwierzytelnione przez holenderski organ celny kopie dokumentów firmy "H." nie mają waloru dokumentów urzędowych. Są one dokumentami eksportera i nie nabrały waloru dokumentów urzędowych przez poświadczenie ich zgodności z oryginałami, jak również przez załączenie ich do informacji holenderskiego organu administracji celnej. Dokumentom tym nie przysługuje domniemanie prawdziwości, podlegają one ocenie na ogólnych zasadach przez organy prowadzące postępowanie w sprawie. Sąd stwierdził, że organy celne dysponowały przedłożonym przez nabywcę samochodu oryginałem faktury i dokumentami eksportera, w tym uwierzytelnionymi kopiami tej faktury, które różnią się szatą graficzną i wskazują inną cenę niż podana na fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego. W ocenie Sądu, wszystkie te dokumenty mają równorzędną wartość dowodową, zatem na organach ciążył obowiązek wykazania, że faktura przedłożona przez skarżącego nie jest dokumentem wiarygodnym. Sąd nie podzielił stanowiska organów, że przedłożone przez organ holenderski kopie dokumentów stanowią wystarczającą podstawę do zakwestionowania wiarygodności faktury załączonej do zgłoszenia celnego wskazując, że kopie tych faktur różnią się i tylko w jednej z nich, w rubryce potwierdzenie, figuruje nieczytelny podpis klienta. Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły powyższej okoliczności i nie odniosły się do niej w uzasadnieniu wydanych decyzji. Faktura przedłożona do zgłoszenia celnego oraz kopie faktur ujawnione u eksportera różnią się szatą graficzną, z tym że na każdej z tych faktur figuruje deklaracja eksportera o pochodzeniu towaru. Zdaniem Sądu, organy nie wyjaśniły, która z tych faktur odpowiada szacie graficznej dokumentacji prowadzonej przez eksportera, jak również nie wykazały, że podpis eksportera na oryginale faktury dołączonej do zgłoszenia celnego nie jest autentyczny. Sąd podniósł, że przyczyną niezastosowania stawki obniżonej nie było zakwestionowanie samej deklaracji eksportera złożonej na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego, lecz uznanie faktury za dokument niewiarygodny z uwagi na różnicę w cenie zakupu samochodu oraz przedłożenie kopii faktury, po upływie terminu przewidzianego w art. 21 ust. 6 Protokołu nr 4 Układu Europejskiego. Zdaniem Sądu, dokonanie ustaleń co do autentyczności deklaracji eksportera na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego miało zatem podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy S. L. konsekwentnie twierdził, że ceną transakcyjną jest cena podana w oryginale faktury, załączonej do zgłoszenia celnego i tylko ten dokument jest dowodem potwierdzającym transakcję. W ocenie Sądu, wprawdzie załączone do pisma holenderskich władz celnych dokumenty budzą wątpliwości co do wiarygodności załączonej do zgłoszenia faktury, to jednak nie można uznać, iż organ wykazał nieautentyczność dowodu pochodzenia. Sąd wskazał, że organy rozpatrując ponownie sprawę, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, dokonają oceny wiarygodności dokumentu przedłożonego przez S. L..

Dyrektor Izby Celnej w K. zaskarżył w całości powyższy wyrok skargą kasacyjną, zarzucając, że został on wydany z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 §1 w związku z art. 134 §1 i art. 141 §4 oraz art. 145 §1 pkt 1 lit c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przez nieprawidłowo przeprowadzoną sądową kontrolę działalności administracji publicznej wyrażającą się w: a) naruszeniu przepisów postępowania przez uwzględnienie skargi i uchylenie rozstrzygnięć organów celnych obydwu instancji jako naruszających prawo, choć postępowanie nie było dotknięte wadami z art. 120, art. 122, art. 187 §1, art. 191 i art. 194 §1 Ordynacji podatkowej w związku art. 262 Kodeksu celnego, co znalazło wyraz w uznaniu przez Sąd I instancji, że organy celne nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie w sprawie, oraz b) błędnym ustaleniu stanu faktycznego w niniejszej sprawy przez odmowę mocy wiążącej dokumentom przekazanym przez holenderskie władze celne w postaci kopii faktury zakupu samochodu, deklaracji eksportowej, książki sprzedaży - dokumentów załączonych do informacji z dnia 5 lipca 2006r., z naruszeniem przepisu art. 194 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego oraz art. 5 rozporządzenia Rady (WE) 515/97 z dnia 13 marca 1997r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między państwami Członkowskimi a Komisją, w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prawa celnego i rolnego (Dz.U.UE L z dnia 22 marca 1997r), przez co wykluczone zostało, by cena transakcyjna wykazana w tych dokumentach stanowić miała podstawę zgłoszenia celnego. Ponadto Dyrektor Izby Celnej w K. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 2 i ust. 1, art. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 515/97 przez jego niezastosowanie w sprawie w związku z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ust. 1 lit a/ p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy - skoro organ współpracujący (holenderskie władze celne) przekazał na wniosek polskich organów celnych, poświadczone odpisy dokumentów, uzyskane w sposób określony w art. 4 ust. 2 ww. rozporządzenia (tj. w drodze postępowania jakby działały na własny rachunek i przekazały informacje, które dotyczyły działań objętych przepisami prawa celnego i służyły zapewnieniu zgodności z przepisami prawa celnego), podczas gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach pominął powyższe przepisy, zaś dokumenty te powinny być uznane za dokumenty urzędowe objęte domniemaniem prawdziwości danych w nich zawartych, czym Sąd rozpatrujący sprawę naruszył art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie. Nadto w ramach tego zarzutu wskazał na naruszenie art. 23 § 1 w zw. z art. 30 i art. 31 oraz art. 23 § 9 oraz art. 85 §1 Kodeksu celnego przez błędne przyjęcie, iż wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona w wysokości 1400 EUR, w miejsce ceny w wysokości 3000 EUR, skutkujące rażącym naruszeniem art. 65 §4 pkt 2 Kodeksu celnego przez błędne przyjęcie, że organ celny nie był uprawniony do wydania, po przyjęciu zgłoszenia celnego, z urzędu decyzji uznającej zgłoszenie za nieprawidłowe.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz zasądzenie na rzecz strony zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że informacja holenderskich władz celnych udzielona w trybie rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 ma moc wiążącą dla organów i stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 §1 Ordynacji podatkowej, korzysta z domniemania autentyczności oraz zgodności z prawdą i stanowi wystarczają podstawę do wykazania, iż rzeczywista cena transakcyjna samochodu była inna od tej, jaką wskazała strona. Zdaniem skarżącego, polskie organy celne nie mogły nie uwzględnić ustaleń poczynionych w tym zakresie przez holenderskie władze celne, ponieważ organ celny, będąc związany dokumentem urzędowym, zobowiązany jest uznać za udowodnione to, co wynika z jego treści i nie może swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Skarżący podniósł, że WSA w Kielcach błędnie ocenił zebrane w sprawie dowody, wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy, wskazując na naruszenie przez organy celne art. 194 Ordynacji podatkowej, nie uwzględniając, że wartość transakcyjna towaru nie może być przyjęta za wartość celną, gdy przedstawiony dokument nie odzwierciedla rzeczywistej wartości towaru (art. 23 § 1 w związku z art. 85 § 1 Kodeksu celnego) oraz że weryfikacja danych przekazanych przez holenderskie władze celne nie mogła być przeprowadzona przez polskie organy celne, gdyż nie posiadają one takich kompetencji. Skarżący zarzucił nadto, że Sąd pierwszej instancji pominął okoliczność, iż na inną wartość transakcyjną samochodu wskazuje informacja holenderskich władz celnych, której WSA nie kwestionuje oraz dołączone do niej dokumenty w postaci: kopii faktury zakupu samochodu, deklaracji eksportowej i książki sprzedaży, których WSA nie uznał za dokumenty urzędowe, zarzucając w konsekwencji organom celnym niewykonanie obowiązku wynikającego z art. 122 Ordynacji podatkowej wskutek braku własnych ustaleń co do charakteru zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie. Zdaniem skarżącego, organ celny prawidłowo zastosował przepis art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, tj. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe i określił kwotę wynikającą z długu celnego zgodnie z przepisami prawa celnego, skoro prawidłowo zakwestionował cenę transakcyjną przez wykazanie, że faktura zakupu przedstawiona przez stronę jest niewiarygodna.

Po rozpoznaniu powyższej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny zważył, iż Sąd pierwszej instancji, uchylając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ oraz art. 134 p.p.s.a. decyzje organów obydwu instancji nieprawidłowo przyjął, że postępowanie celne w zakresie ustalenia wartości transakcyjnej samochodu przywiezionego przez S. L. z Holandii zostało przeprowadzone przez organy celne z naruszeniem art. 120, 122, 187 § 1, 191 i art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego.

Na wstępie Sąd drugiej instancji ustosunkował się do zarzutu kwestionującego stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, iż dokumenty przekazane przez holenderskie władze celne nie mają charakteru dokumentów urzędowych i podlegają ocenie na ogólnych zasadach i uznał, że stanowisko skarżącego organu, iż urzędowy charakter tych dokumentów wynika z treści powołanych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 i art. 194 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego nie jest zasadne. Z treści art. 4 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 wynika bowiem, że na wniosek organu wnioskującego, zagraniczny organ współpracujący przekazuje wszystkie informacje, które mogą przyczynić się do zapewnienia zgodności z przepisami prawa celnego. W celu uzyskania żądanej informacji organ współpracujący postępuje tak, jakby działał na własny rachunek lub na wniosek innych władz w swoim własnym kraju (art. 4 ust. 2). Na wniosek organu wnioskującego organ współpracujący przekazuje zaświadczenia, dokumenty lub poświadczone odpisy dokumentów będących w jego posiadaniu lub uzyskanych w sposób określony w art. 4 ust. 2, które dotyczą działań objętych przepisami prawa celnego (art. 5). Dokumenty uzyskane przez personel organu współpracującego i przekazane do wiadomości organu wnioskującego mogą służyć za dowód właściwym organom w Państwie Członkowskim organu wnioskującego (art. 12). W oparciu o powołane przepisy rozporządzenia (WE) Nr 515/97 holenderskie władze celne przekazały polskim organom celnym poświadczone odpisy dokumentów firmy "H.", dotyczące sprzedaży przedmiotowego samochodu. Przekazane dokumenty nie zostały sporządzone przez organ współpracujący, lecz przez sprzedawcę samochodu, a zatem nie miały waloru dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Takiej oceny charakteru tych dokumentów nie zmienia okoliczność, że odpisy zostały poświadczone przez holenderski organ współpracujący i przekazane przy oficjalnym piśmie tego organu. Zdaniem NSA, Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że dokumenty te podlegały ocenie przez polskie organy celne z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej), jednakże niewłaściwie ocenił, że dokumenty te nie dawały podstawy do ustalenia ceny faktycznie zapłaconej przez S. L. za sprowadzony samochód (art. 23 § 9 Kodeksu celnego). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Dyrektor Izby Celnej trafnie zarzucił w skardze kasacyjnej, że przekazane przez holenderskie władze celne dokumenty potwierdzają, że cenę faktycznie zapłaconą przez S. L. za zakupiony samochód stanowiła kwota 3000 EUR, a nie kwota podana w fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego. Cena w wysokości 3000 EUR została potwierdzona przez kupującego na kopii faktury, a fakt jej zapłaty stwierdzony w książce sprzedaży i podany w deklaracji eksportowej. Dowody te podważają wiarygodność ceny podanej w fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego, co uzasadniało jego weryfikację w trybie art. 83 Kodeksu celnego i uznanie go w tym zakresie za nieprawidłowe (art. 65 § 4 pkt 2 lit. b/ i c/ Kodeksu celnego). Prawidłowe zakwestionowanie przez organy celne wartości celnej samochodu, podanej w zgłoszeniu celnym, nie stanowiło w konkretnym wypadku jednocześnie podstawy do zakwestionowania pochodzenia tego pojazdu. Zarówno bowiem z deklaracji eksportera zamieszczonej na fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego, jak i z deklaracji zamieszczonych na kopiach faktur przekazanych przez holenderskie władze celne wynika, że sprowadzony przez S. L. samochód pochodził z Unii Europejskiej, w związku z tym zachodziła podstawa do obliczenia należnego cła według stawki obniżonej a nie autonomicznej. Weryfikacji zgłoszenia w tym zakresie nie uzasadniała okoliczność, że kopia faktury została przedstawiona przez holenderskie władze celne po upływie terminu przewidzianego w art. 21 ust. 6 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego, skoro faktura dołączona do zgłoszenia celnego zawierała prawidłową deklarację pochodzenia samochodu.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok uznając, że skarga kasacyjna opiera się na usprawiedliwionej podstawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Kielcach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W ramach ponownie przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach kontroli, której przedmiotem stała się zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 29 sierpnia 2007r., w związku z uchyleniem przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku tego Sądu z dnia 8 listopada 2007r. i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania należy na wstępie podnieść, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przeprowadzona przez Sąd, z zastrzeżeniem uwag i wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 20 stycznia 2009r., ponowna analiza zaskarżonego rozstrzygnięcia prowadzi do wniosku, że narusza ono prawo, a to oznacza, że skarga S. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą I. zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie ze względu na zarzuty w niej sformułowane.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny, czy materiał dowodowy zebrany w sprawie dawał podstawę do zakwestionowania przedłożonej przez skarżącego do zgłoszenia celnego faktury zakupu z dnia 20 stycznia 2004r. zawierającej deklarację eksportera o pochodzeniu towaru i w rezultacie do ustalenia wartości transakcyjnej na podstawie przekazanej, uwierzytelnionej przez holenderskie władze celne kopii faktury z pominięciem deklaracji eksportera o pochodzeniu towaru.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w wyroku z dnia 20 stycznia 2009r., iż przekazane w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady (WE) 515/97 przez holenderskie władze celne poświadczone odpisy dokumentów firmy "H." dotyczące sprzedaży przedmiotowego samochodu jako że sporządzone nie przez organ współpracujący, ale sprzedawcę, nie mają waloru dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 194 §1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksy celnego. W tym zakresie zatem stanowisko organów obu instancji jest błędne.

Niemniej jednak, zgodnie ze stanowiskiem NSA, którym Sąd z mocy art. 190 p.p.s.a. jest w sprawie związany, dokumenty te powinny zostać ocenione przez polskie organy celne z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej). W ramach swobodnej oceny dowodów zgromadzonych w aktach sprawy powyższe dokumenty dawały bowiem podstawę do ustalenia ceny faktycznie zapłaconej przez S. L. za sprowadzony samochód. Zgodnie z art. 23 ust. 9 Kodeksu celnego ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonanej lub mającej zostać dokonaną przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedawcy za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży towarów kupującemu albo płatności dokonane lub mające być dokonane przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedawcy. Płatność może zostać dokonana w formie przelewu pieniężnego lub za pomocą innych form zapłaty bezpośrednio lub pośrednio. Przekazane przez holenderskie władze celne dokumenty potwierdzają, że cena faktycznie zapłacona przez S. L. za zakupiony w firmie "H." samochód to 3000 EUR. Została ona potwierdzona przez kupującego na kopii faktury, zaś fakt jej zapłaty stwierdzony został w książce sprzedaży i podany w deklaracji eksportowej.

Dlatego też słusznie organy celne podważyły wiarygodność ceny podanej w fakturze dołączonej przez S. L. do zgłoszenia celnego i uznały go w tym zakresie za nieprawidłowe.

Przepisy art. 65 §4 pkt 2 lit. b i c Kodeksu celnego dały zatem organom prawo do określenia kwoty wynikającej z długu celnego zgodnie z przepisami prawa celnego oraz zmiany elementów zawartych w zgłoszeniu celnym.

Niemniej jednak nieprawidłowo organy celne określiły kwotę wynikającą z długu celnego. Zauważyć należy bowiem, zważywszy na stanowisko NSA przedstawione w wyroku z dnia 20 stycznia 2009r., którym ten Sąd jest związany, iż, aczkolwiek prawidłowo organy celne zakwestionowały wartość celną samochodu, to z tej przyczyny w tym konkretnym wypadku brak było podstaw, by kwestionować pochodzenie zakupionego pojazdu. Zarówno bowiem z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, jak i z tych przekazanych przez holenderskie władze celne wynikało, że przedmiotowy samochód pochodził z Unii Europejskiej. Faktura dołączona do zgłoszenia celnego zawierała więc prawidłową deklarację pochodzenia, dlatego też nie miało znaczenia przekazanie przez holenderski organ współpracujący kopii faktury po upływie terminu dwóch lat, o którym stanowi art. 21 ust. 6 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego. Zatem należne cło winno być obliczone według stawki obniżonej a nie autonomicznej.

Zgodnie z przepisem art. 13 §1 Kodeksu celnego, cła określane są na podstawie Taryfy celnej lub innych środków taryfowych. Stawki celne obniżone są stosowane na wniosek zgłaszającego, o ile towary, do których się to odnosi spełniają warunki do ich zastosowania (art. 13 §4 Kodeksu celnego). W myśl art. 16 ust. 1 Protokołu nr 4 Układu Europejskiego sporządzonego w Brukseli 24 czerwca 1997 r. (zał. do Dz. U. Nr 104, poz. 662 ze zm.), produkty importowane do Polski korzystają z postanowień Umowy pod warunkiem, że są to produkty pochodzące ze Wspólnoty i ich pochodzenie zostało udokumentowane świadectwem EUR. 1 lub ich pochodzenie potwierdza deklaracja eksportera złożona na fakturze lub rachunku zakupu. Skoro w przedmiotowym przypadku strona dokonała importu towaru ze Wspólnoty, na dowód czego przedłożyła fakturę zakupu z prawidłową deklaracją eksportera potwierdzającą wspólnotowe pochodzenie importowanego towaru, to istniały podstawy, by zastosować stawkę celną obniżoną.

Z tych przyczyn, oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem i będąc związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zarówno organ drugiej, jak i organ pierwszej instancji naruszyły przepisy prawa procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Niewłaściwie bowiem oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy i w rezultacie dokonały błędnych ustaleń w zakresie uznania dokumentów przekazanych przez władze celne za urzędowe oraz w zakresie pochodzenia przedmiotowego pojazdu, czym naruszyły normy art. 120, 122, 187 §1, 191 i art. 194 §1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego

Uznając zatem, że organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c, oraz art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł, iż uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości.

W razie uwzględnienia skargi przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 200 p.p.s.a.) Z tych przyczyn Sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz S. L. kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na którą składa się wpis stosunkowy ustalony na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.).