Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 304/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
Hasła tematyczne: Przeciwdziałanie alkoholizmowi
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 z indeksem 1, art. 18 ust. 12 pkt 5
journal: Dz.U. 2012 poz 1356
law: Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 7, art. 77 par. 1, art. 86, art. 107 par. 3, art. 136
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Felicja Kajut Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2016 r. spraw ze skarg P.G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 12 stycznia 2016 r. nr [...], z dnia 12 stycznia 2016 r. nr [...], z dnia 12 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargi.


UZASADNIENIE

Decyzjami z dnia 2 lutego 2015 r. nr [...], nr [...] oraz nr [...] działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Kierownik Referatu Handlu Urzędu Miasta orzekł o wygaśnięciu - z dniem 1 lutego 2015 r. - posiadanych przez P. G. trzech zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w punkcie detalicznym zlokalizowanym w G. przy ul. [...], to jest:

- zezwolenia nr [...] z dnia 28 października 2014 r. na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz na piwo;

- zezwolenia nr [...] z dnia 28 października 2014 r. na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa);

- zezwolenia nr [...] z dnia 28 października 2014 r. na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 18 % alkoholu.

W podstawach prawnych wydanych decyzji organ pierwszej instancji wskazał art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) oraz art. 111 i art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity: Dz. u. z 2012 r., poz. 1356 ze zm.).

W uzasadnieniach powyższych rozstrzygnięć wskazano, że P. G. w terminie do dnia 31 stycznia 2015 r. nie złożył pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży. W związku z powyższym wydane zezwolenia wygasły z dniem 1 lutego 2015 r. na podstawie art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.

W odwołaniach od wyżej wskazanych decyzji P. G. wnosząc o ich uchylenie podniósł zarzuty naruszenia:

- art. 111 w zw. z art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;

- art. 22 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji ograniczenie wolności działalności gospodarczej.

W uzasadnieniach odwołań wskazano, że P. G. w dniu 26 stycznia 2015 r. złożył wymagane prawem oświadczenie i dokonał ustalonej w oparciu o to oświadczenie opłaty. Obie czynności dokonywane były przez stronę osobiście. Niestety z nieznanych odwołującemu powodów osoba przyjmująca druk nie potwierdziła jego odbioru.

Niezależnie od powyższego odwołujący wskazał, że obowiązujący stan prawny nie daje podstaw wygaśnięcia decyzji w przypadku nawet faktycznego niezłożenia oświadczenia (co w omawianych sprawach nie miało miejsca) i jednoczesnego uiszczenia opłat, o których mowa w art. 111 ustawy. Jak wynika bowiem z literalnej treści art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ustawodawca przewidział sankcję wygaśnięcia decyzji jedynie w przypadku łącznego zaistnienia wskazanych w tym przepisie przesłanek. Zastosowany w przepisie spójnik "lub" jest bowiem przykładem alternatywy łącznej, co przy użytej w cytowanej normie prawnej negacji oznacza w praktyce konieczność niespełnienia obu warunków ustawowych jednocześnie. Za zasadnością powyższych rozważań przemawiać ponadto powinno ratio legis omawianych przepisów. Norma art. 18 ust. 12 punkt 5 wyżej wskazanej ustawy jest pochodną obowiązku, o którym mowa w art. 111 cytowanej ustawy, a zatem "odpłatności" zezwolenia. Jak bowiem wynika z treści cytowanej normy wysokość opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych uzależniona jest od wysokości sprzedaży, przy czym przedsiębiorcy, których roczna wartość sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych nie przekroczyła wartości, o których mowa w ust. 5 wnoszą opłatę w wysokości określonej w ust. 2.

W ocenie odwołującego faktyczne niezłożenie oświadczenia powinno być rozpatrywane łącznie z wykonaniem obowiązku dalszego, to jest uiszczenia opłaty. W związku z tym prawidłowe wykonanie obowiązku polegającego na uiszczeniu opłaty można uznać za czynność konwalidującą niewykonanie obowiązku pierwotnego. Ponadto zastosowanie sankcji wygaśnięcia decyzji w przypadku niewykonania obowiązku określonego ustawą związanego z niezłożeniem oświadczenia jest nieproporcjonalne do szkodliwości czynu, a wygaśnięcie wydanego zezwolenia spowoduje utratę źródła dochodu skarżącego, które jest podstawą egzystencji jego rodziny oraz zatrudnionych pracowników.

Z odwołaniem się do art. 22 Konstytucji RP P. G. wskazał, że wygaśnięcie zezwolenia tożsame z zakazem sprzedawania alkoholu skutkuje ograniczeniem wolności działalności gospodarczej. Niemożność sprzedawania alkoholu będąca przejawem ograniczenia wolności prowadzenia działalności gospodarczej za drobne uchybienie formalne na okres co najmniej 6 miesięcy jest sprzeczna z interesem publicznym. Przejawem tego jest m.in. pomniejszenie wpływu środków pieniężnych do budżetu gminy.

W piśmie z dnia 12 sierpnia 2015 r. pełnomocnik odwołującego zwrócił się do organu odwoławczego z prośbą o bezzwłoczne rozpoznanie wniesionych odwołań. Do pisma dołączono datowane na dzień 25 stycznia 2015 r. oświadczenie o wartości poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w roku 2014 r. oraz dowód uiszczenia opłaty w kwocie 1.125,28 zł (z dnia 26 stycznia 2015 r.).

Pismem z dnia 7 stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło się do Referatu Handlu Urzędu Miejskiego w G. o wyjaśnienie czy i ewentualnie kiedy wpłynęło do organu pierwszej instancji oświadczenie P. G. o wartości poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych z dnia 25 stycznia 2016 r.

W pisemnej odpowiedzi z dnia 11 stycznia 2016 r. Kierownik Referatu Handlu Urzędu Miejskiego w G. poinformował organ odwoławczy, że po ponownym sprawdzeniu w systemie zarządzania dokumentami pism, które wpłynęły do Urzędu Miejskiego w G. w roku 2015 nie stwierdzono wpływu oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku 2014 złożonego przez P. G.

Decyzjami z dnia 12 stycznia 2016 r. nr [...], nr [...] oraz nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zakwestionowane decyzje organu pierwszej instancji.

W podstawach prawnych wydanych decyzji Kolegium wskazało art. 138 § 1 punkt 1 k.p.a. w zw. z art.111 ust. 4 i art. 18 ust.12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.

W uzasadnieniach decyzji podniesiono, że zgodnie z art. art. 111 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przedsiębiorca prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych obowiązany jest do złożenia do dnia 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzedzającym. Z kolei zgodnie z art. 18 ust. 12 punkt 5 tej ustawy zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wygasa w przypadku niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, lub niedokonania opłaty w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 cytowanego wyżej aktu prawnego.

Oznacza to, że niewykonanie obowiązku polegającego na złożeniu wymaganego oświadczenia lub wniesieniu opłaty w ustawowych terminach nakłada na organ administracji obowiązek stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia. Terminy wymienione w art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi zaliczane są bowiem do terminów prawa materialnego. Uchybienie terminu materialnego wywołuje skutek w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym.

Kolegium podniosło, że do organu pierwszej instancji w ogóle nie wpłynęło wyżej wskazane oświadczenie. Potwierdzeniem tego są pisma Kierownika Referatu Handlu Urzędu Miejskiego w G. z dnia 17 kwietnia 2015 r. oraz z dnia 11 stycznia 2016 r. Z kolei kopia oświadczenia z dnia 25 stycznia 2015 r. została przedłożona organowi odwoławczemu dopiero wraz z pismem z dnia 12 sierpnia 2015 r. Ponieważ strona nie złożyła oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku 2014 w wymaganym terminie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych wygasły zgodnie z regulacją zawartą w art. 18 ust. 12 punkt 5 wyżej wskazanej ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W ocenie Kolegium wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o wygaśnięciu zezwolenia jest niezłożenie wymaganego oświadczenia. Zdaniem organu treść przepisu art. 18 ust. 12 punkt 5 wyżej wskazanej ustawy nie pozostawia wątpliwości, że niedopełnienie któregokolwiek z obowiązków wymienionych w art. 111 ust. 4 tej ustawy powoduje konsekwencje prawne w postaci wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Potwierdza to wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 czerwca 2011 r. wydany w sprawie o sygnaturze III SA/Kr 816/10.

Za bezpodstawny organ uznał nadto zarzut naruszenia art. 22 Konstytucji RP. Skutki decyzji, które wkraczają w ograniczenie wolności działalności gospodarczej należy bowiem oceniać przez pryzmat szczególnego celu ustawy zawartego w jej preambule (uznanie życia obywateli w trzeźwości za niezbędny warunek moralnego i materialnego dobra Narodu) oraz rygoryzmu w zakresie realizacji przez przedsiębiorcę obowiązków ustawowych, w tym miernika szczególnej staranności przy wykonywaniu tych obowiązków.

W skargach na powyższe decyzje skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku P. G. wniósł o uchylenie wydanych w jego sprawach rozstrzygnięć.

Decyzjom organu odwoławczego zarzucono naruszenie:

- art. 138 § 1 punkt 1 k.p.a. w zw. z art. 111 ust. 4 i art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;

- art. 64 § 2 w zw. z art. 128 k.p.a. ;

- art. 136 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez skarżącego dowodu z jego wyjaśnień;

- art. 7 k.p.a. poprzez uchybienie zasadzie prawdy obiektywnej polegające na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego spraw oraz nieuwzględnieniu słusznego interesu obywatela poprzez: nieprzeprowadzenie dowodu z wyjaśnień skarżącego, brak wskazania dowodów materialnych potwierdzających rzekomy brak podstaw wstrzymania wykonania decyzji, niewystarczające zgłębienie dowodów, argumentów i faktów wskazanych przez skarżącego i oparcie się jedynie na argumencie organu jakoby skarżący nie złożył wymaganego prawem oświadczenia, gdy tymczasem skarżący tej okoliczności zaprzeczał;

- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania wbrew zasadzie polegającej na pogłębianiu zaufania obywatela do organów Państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli, w szczególności poprzez pominięcie wniosków dowodowych skarżącego rzetelnie obrazujących stany faktyczny rozpatrywanych spraw.

W uzasadnieniach skarg wskazano, że skarżący w dniu 26 stycznia 2015 r. złożył wymagane prawem oświadczenie i dokonał ustalonej w oparciu o to oświadczenie opłaty. Obie czynności dokonywane były przez skarżącego osobiście. Faktem jest, że skarżący nie otrzymał jakiegokolwiek potwierdzenia złożenia wymaganego oświadczenia, jednakże fakt ten powinien być dla rozpatrywanych spraw ambiwalentny. W istocie więc skarżący nie może ponosić negatywnych skutków braku wskazanego dokumentu w aktach sprawy. Zgubienie dokumentu przez organ winno bowiem obciążać osobę odpowiedzialną za to zdarzenie. Pomimo wskazanych okoliczności i sprzeczności wzajemnych oświadczeń skarżącego i organu pierwszej instancji organ odwoławczy nie przeprowadził wnioskowanego dowodu z wyjaśnień zainteresowanego pozbawiając je wiarygodności per se. Kolegium nie dokonało ponadto analizy zaprezentowanej w odwołaniach argumentacji prawnej. Tymczasem skarżący podnosił, że w jego ocenie obowiązujący stan prawny nie daje podstaw wygaśnięcia decyzji w przypadku nawet faktycznego niezłożeni oświadczenia (co w omawianych sprawach nie miało miejsca) i jednoczesnego uiszczenia opłat, o których mowa w art. 111 ustawy. Jak wynika bowiem z literalnej treści art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ustawodawca przewidział sankcję wygaśnięcia decyzji jedynie w przypadku łącznego zaistnienia wskazanych w tym przepisie przesłanek. Zastosowany w tym przepisie spójnik "lub" jest bowiem przykładem alternatywy łącznej, co przy użytej w cytowanej normie prawnej negacji w praktyce oznacza konieczność niespełnienia obu warunków ustawowych jednocześnie. Za zasadnością powyższych rozważań przemawiać ponadto powinno ratio legis omawianych przepisów. Norma art. 18 ust. 12 punkt 5 wyżej wskazanej ustawy jest pochodną obowiązku, o którym mowa w art. 111 cytowanej ustawy, a zatem "odpłatności" zezwolenia. Jak bowiem wynika z treści cytowanej normy wysokość opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych uzależniona jest od wysokości sprzedaży, przy czym przedsiębiorcy, których roczna wartość sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych nie przekroczyła wartości, o których mowa w ust. 5 wnoszą opłatę w wysokości określonej w ust. 2

W ocenie skarżącego faktyczne niezłożenie oświadczenia powinno być rozpatrywane łącznie z wykonaniem obowiązku dalszego, to jest uiszczenia opłaty. W związku z tym prawidłowe wykonanie obowiązku polegającego na uiszczeniu opłaty można uznać za czynność konwalidującą niewykonanie obowiązku pierwotnego. Ponadto zastosowanie sankcji wygaśnięcia decyzji w przypadku niewykonania obowiązku określonego ustawą związanego z niezłożeniem oświadczenia jest nieproporcjonalne do szkodliwości czynu, a wygaśnięcie wydanego zezwolenia spowoduje utratę źródła dochodu skarżącego, które jest podstawą egzystencji jego rodziny oraz zatrudnionych pracowników.

Skarżący wskazał ponadto, że powyższej argumentacji nie wzięły pod uwagę organy orzekające w rozpatrywanych sprawach. Świadczy to o naruszeniu art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Wydane w rozpatrywanych sprawach decyzje nie spełniają ponadto wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska.

Na rozprawie w dniu 29 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach III SA/Gd 304/16 (sprawa ze skargi na decyzję SKO nr [...]), III SA/Gd 305/16 (sprawa ze skargi na decyzję SKO nr [...]) oraz III SA/Gd 306/16 (sprawa ze skargi na decyzję SKO nr [...]) oraz prowadzić je pod wspólną sygnaturą akt III SA/Gd 304/16. Powołany przepis stanowi, że sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Taki związek z uwagi na tożsamy przedmiot zaskarżenia (decyzje stwierdzające wygaśnięcie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych), tożsamość stron procesowych oraz identyczny charakter podnoszonych przez skarżącego zarzutów zachodzi pomiędzy wszystkimi wyżej wskazanymi sprawami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji w oparciu o wyżej wskazane kryterium, orzekający w rozpoznawanych i rozstrzyganych łącznie sprawach Sąd doszedł do przekonania, że decyzje te są prawidłowe i nie naruszają prawa, a zatem skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Pozostaje bezspornym na gruncie rozpoznawanych i rozstrzyganych łącznie spraw, że skarżący legitymował się zezwoleniami na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa) oraz na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 18 % alkoholu i objęty był obowiązkiem złożenia, do dnia 31 stycznia 2015r. pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w roku 2014 i obowiązkiem uiszczenia na rzecz gminy opłaty za korzystanie z tych zezwoleń. Decyzjami z dnia 2 lutego 2015 r. Prezydent Miasta stwierdził wygaśnięcie wydanych zezwoleń podnosząc, iż wbrew istniejącemu obowiązkowi (określonemu w art. 111 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi) skarżący nie złożył wymaganego pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych napojów alkoholowych.

Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 12 punkt 5 wyżej wskazanej ustawy zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wygasa w przypadku: niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, lub niedokonania opłaty w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7. W świetle tej regulacji wygaśnięcie zezwolenia następuje w sytuacji zaistnienia następujących zdarzeń:

- niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym to przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim lub,

- niedokonania opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18 w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 i w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 tej ustawy.

Uwzględniając zasady prawodawstwa, zgodnie z którymi w pierwszej kolejności należy stosować wykładnię literalną, albowiem literalne brzmienie przepisu wyznacza zakres praw i obowiązków stron stwierdzić trzeba, wbrew argumentacji skarżącego o potrzebie konieczności zastosowania w sprawie wykładni funkcjonalnej, iż przepis art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przewiduje - w razie niespełnienia jednej z dwóch przesłanek, o których mowa w tej regulacji - bezwzględny obowiązek stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych. Użyta w analizowanym przepisie alternatywa łączna w postaci spójnika "lub" odnosi się bowiem do obowiązków, jakie obciążają przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych a nie do różnicowania kategorii tych obowiązków. Tak więc wygaśnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych determinować będzie niewypełnienie któregokolwiek z powyżej określonych obowiązków jak i niewypełnienie wszystkich wymienionych w tym przepisie wymagań łącznie.

W ocenie Sądu ustawodawca nie przewidział w kwestii wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych możliwości orzekania na zasadzie uznania administracyjnego. W sytuacji ziszczenia się którejkolwiek z przesłanek wygaśnięcia zezwolenia organ ma obowiązek wydać decyzję o wygaśnięciu zezwolenia. W sytuacji, gdy zachowanie strony, która wprawdzie dokonała wpłaty I raty opłaty rocznej, jednak nie złożyła oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2014 musiało skutkować wydaniem przez organ decyzji o wygaśnięciu zezwoleń udzielonych na sprzedaż napojów alkoholowych w punkcie detalicznym zlokalizowanym w G. przy ul. [...].

Zdaniem Sądu stanowisko skarżącego o potrzebie funkcjonalnego ujęcia przepisu art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, czyli konieczności uwzględnienia celu składanego oświadczenia w aspekcie obowiązku dokonania opłaty za korzystanie z zezwolenia nie jest prawidłowe. Powołana regulacja art. 18 ust. 12 punkt 5 wskazanej ustawy jest jednoznaczna w swym brzmieniu a niewypełnienie któregokolwiek z obowiązków w niej wskazanych powoduje skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela tym samym pogląd, w świetle którego niezłożenie przez przedsiębiorcę do 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim powoduje bezwzględny obowiązek stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych (zob. w tej materii: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 816/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 lutego 2012 r., sygn. akt III SA/GL 1237/11; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).

Słuszność powyższego zapatrywania potwierdzają w ocenie Sądu działania ustawodawcy, który z dniem 1 stycznia 2016 r. znowelizował art. 18 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi doprecyzowując przesłankę wygaśnięcia zezwolenia z uwagi na niezłożenie wymaganego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych. Na mocy art. 3 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1045) do art. 18 dodano ust. 12a w brzmieniu: "W przypadku, o którym mowa w ust. 12 pkt 5 lit. a, zezwolenie wygasa z upływem 30 dni od dnia upływu terminu dopełnienia obowiązku złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, jeżeli przedsiębiorca w terminie 30 dni od dnia upływu terminu do dokonania czynności określonej w ust. 12 pkt 5 lit. a nie złoży oświadczenia wraz z jednoczesnym dokonaniem opłaty dodatkowej w wysokości 30 % opłaty określonej w art. 111 ust. 2". Regulacja ta - wbrew twierdzeniom skarżącego - determinuje uznanie, że dla ustawodawcy niezłożenie przez przedsiębiorcę do 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim stanowiło i stanowi nadal samodzielną przesłankę stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i to niezależnie od tego, czy dany przedsiębiorca wypełnił obowiązek w postaci uiszczenia opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych.

W związku z powyższymi zapatrywaniami podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 punkt 1 k.p.a. w zw. z art. 111 ust. 4 i art. 18 ust. 12 punkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie uznać należy za nieuzasadniony.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów wskazać należy, że skarżący na etapie postępowania odwoławczego nie udowodnił, że przedmiotowe oświadczenie zostało przez niego rzeczywiście złożone. W tym aspekcie Sąd skonfrontował twierdzenia skarżącego z dokumentami znajdującymi się w aktach administracyjnych i twierdzeniom skarżącego nie dał wiary. W aktach administracyjnych rozpatrywanych spraw znajduje się bowiem dokument podpisany przez Kierownika Referatu Handlu Urzędu Miejskiego w G. z dnia 11 stycznia 2016 r., z którego wynika wprost, że w roku 2015 do Urzędu Miejskiego w G. nie wpłynęło oświadczenie P. G. o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2014. Nie zasługiwał zatem na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 136 k.p.a.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przez organy art. 8 k.p.a. (określającego zasadę pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej) wskazać należy, że organ odwoławczy po zapoznaniu się z treścią wniesionych przez skarżącego odwołań nie był zobligowany do przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony na okoliczność złożenia spornego oświadczenia (art. 136 w zw. z art. 86 k.p.a.). Należy mieć bowiem na uwadze, że postępowanie dowodowe prowadzone w oparciu o treść art. 136 k.p.a. ma z założenia charakter postępowania dodatkowego. Tym samym organ odwoławczy nie jest zobowiązany do uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych strony postępowania, jeżeli okoliczności mające znaczenie dla sprawy stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Bezwzględne związanie organu odwoławczego wnioskiem o przeprowadzenie określonego dowodu prowadziłoby do faktycznej niemożności ukończenia jakiegokolwiek postępowania odwoławczego z obawy przed pominięciem jakiegoś dowodu, niezależnie od jego wartości dowodowej. Mogłoby dojść do sytuacji, w której należałoby prowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarczyłby do podjęcia rozstrzygnięcia, a także wówczas, gdy należyta ocena zebranego materiału dowodowego prowadziłaby do nieodmiennej konstatacji, że innych dowodów poza ujawnionymi nie należy oczekiwać.

Organy orzekające nie naruszyły również przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Wydanie kwestionowanych decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanych w rozpatrywanych sprawach rozstrzygnięć (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Dokonana przez organy ocena nie nosi nadto cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Wbrew podniesionym zarzutom w zaskarżonych decyzjach zawarto również wszystkie wymagane elementy, w tym uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu oraz wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Uznanie w reasumpcji, że wydane w sprawie rozstrzygnięcia są prawidłowe skutkować musiało oddaleniem wniesionych skarg na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji wyroku. Istotnym jest przy tym wskazanie, że Sąd rozstrzygając w granicach rozpoznawanych łącznie i rozstrzyganych spraw (vide: art. 134 § 1 p.p.s.a.) nie znalazł również podstaw do uwzględnienia okoliczności, które winien wziąć pod uwagę z urzędu.