Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 178/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2018-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2016 poz 1255
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst  jedn.
article: art. 151 ppsa
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę.


UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r., nr [...] odmawiającą przyznania M. S. uprawnień kombatanckich z tytułu podlegania represjom wojennym w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W uzasadnieniu ww. decyzji organ wskazał, iż Prezes Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] r., nr [...] odmówił potwierdzenia, że M. S. został odebrany rodzicom w celu przymusowego wynarodowienia. Z tego względu organ stwierdził brak postaw do zastosowania wobec strony ww. przepisu.

Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] wydaną

na podstawie art. 154 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) zwanej dalej: "k.p.a.", w związku

z art. 22 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r.

o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych

i okresu powojennego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1255), zwanej dalej: "ustawą

o kombatantach", Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych,

po rozpoznaniu wniosku M. S., odmówił uchylenia decyzji własnej

z dnia [...] r. oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] r.

Organ wskazał, że w dniu 18 lipca 2016 r. wpłynął wniosek strony o zmianę

ww. decyzji w trybie art. 154 § 1 k.p.a. i przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu odebrania rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia (art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach) oraz osadzenia z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych miejscu odosobnienia,

w którym pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. ustawy).

Organ wyjaśnił, że wnioskodawca w czasie II wojny światowej został wywieziony z matką do pracy przymusowej do [...]. Z tytułu deportacji do pracy przymusowej, decyzją z dnia [...] r., przyznano stronie uprawnienie do świadczenia pieniężnego, na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniach pieniężnych przysługujących osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonych w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. Wnioskodawca podnosił, że został odebrany rodzicom w celu poddania eksterminacji lub przymusowego wynarodowienia, tj. podlegał represji, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach.

Jak zauważył organ, ww. decyzje Prezesa IPN z dnia [...] r. i z dnia [...] r. zostały poddane kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie (wyrok z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2775/08), który oddalił skargę w tej sprawie. Wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1353/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku z dnia 28 kwietnia 2009 r.

Odmawiając zmiany powołanych wyżej decyzji z dnia [...] r.

i z dnia [...] r. organ wskazał, że wydana przez Prezesa IPN decyzja

o odmowie potwierdzenia okoliczności, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy

o kombatantach, jest dla organu orzekającego w tej kwestii wiążąca. Wskazując

na przepis art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach, organ zauważył,

iż wnioskodawca nie wykazał, że przebywał w jednym z miejsc odosobnienia, określonym w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 6 listopada 2014 r. w sprawie miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości. W tym stanie rzeczy, organ nie stwierdził podstaw do uchylenia decyzji własnej ze względu na interes społeczny lub słuszny interes strony. Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną w związku z wnioskiem strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] r.

W wyniku rozpatrzenia skargi M. S., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję organu z dnia [...] r. Sąd podzielił pogląd organu, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach przyznanie skarżącemu uprawnień na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy (który to przepis stanowił podstawę żądania strony, zawartego w piśmie z dnia 9 marca 2007 r. oraz podstawę decyzji organu z dnia [...] r.) uzależnione było od potwierdzenia i ustalenia przez IPN okoliczności, że strona jako dziecko została odebrana rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia. Wynika to wyraźnie z przepisu art. 8 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy o kombatantach, stanowiącego, że na wniosek osoby zainteresowanej Prezes IPN potwierdza okoliczność, o której mowa w art. 4 ust. 2. Oznacza to, że Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych we własnym zakresie nie ustala i nie bada okoliczności z art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach, lecz jest związany wydaną przez Prezesa IPN decyzją w tej kwestii, tj. w niniejszej sprawie decyzją IPN z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] o odmowie potwierdzenia faktu odebrania M. S. rodzicom w celu poddania eksterminacji

i przymusowemu wynarodowieniu.

Według Sądu, uszło uwadze organu, czego dowodzi lektura decyzji, że decyzja wydawana w oparciu o art. 154 k.p.a. może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych decyzją, której dotyczy wniosek o jej zmianę. Z akt sprawy wynikało, że decyzja organu z dnia [...] r. jako objęta wnioskiem o jej zmianę w trybie omawianego przepisu, rozstrzygnęła w sposób ostateczny o odmowie przyznania skarżącemu uprawnień kombatanckich. Przy czym organ badał sprawę wyłącznie pod kątem podstaw do zastosowania przepisu art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. Tymczasem zaskarżona decyzja wydana w oparciu o art. 154 k.p.a. rozstrzygała również o okolicznościach wynikających z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach, które to nie były przedmiotem oceny w decyzji pierwotnej (ostatecznej). Sąd wyjaśnił przy tym, że przyznanie uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach może nastąpić tylko i wyłącznie po zainicjowaniu przez skarżącego nowej sprawy w tym przedmiocie, a jeżeli w jego ocenie taki wniosek inicjujący został już złożony, to w przypadku zwłoki organu w jego rozpatrzeniu, stronie przysługuje - po uprzednim wyczerpaniu trybu z art. 37 k.p.a. - prawo do zaskarżenia do sądu bezczynności organu.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] r.,

nr [...] Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r.

Organ wskazał, że pismem z dnia 3 listopada 2017 r. poinformował stronę,

że okoliczność wskazana w art. 4 ust. 2 zostanie rozpoznana w trybie art. 154 k.p.a., natomiast okoliczność przebywania strony w miejscu odosobnienia, o którym mowa

w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach, zostanie rozstrzygnięta odrębną decyzją wydaną w trybie zwykłym.

Wyjaśnił, iż bezspornym jest, że decyzja z dnia [...] r. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich, nie tworzy dla strony żadnych praw, dlatego też mogłyby być wzruszone w myśl art. 154 k.p.a. tylko wówczas, gdyby strona wykazała istnienie interesu społecznego lub słusznego interesu własnego. W toku obecnie prowadzonego postępowania strona nie przedstawiła żadnych dowodów i nie wskazała na jakiekolwiek nowe okoliczności, które w ocenie organu przemawiałyby za uznaniem, iż interes społeczny lub słuszny interes strony nakazuje wzruszenie ostatecznej decyzji. Okoliczności, na które powołuje się strona były już brane od uwagę w postępowaniu zakończonym decyzją o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich.

Organ wskazał na stanowisko WSA w Szczecinie z dnia 22 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 408/17, w zakresie, w jakim Sąd podzielił pogląd organu, iż przyznanie stronie uprawnień w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustaw o kombatantach uzależnione było od potwierdzenia i ustalenia przez IPN okoliczności, że jako dziecko została odebrana rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia (art. 8 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy).

Uznał organ, że w toku postępowania nadzwyczajnego nie zostały ujawnione żadne okoliczności, które pozwoliłyby na stwierdzenie, że zostały spełnione wymogi

z art. 154 k.p.a.

M. S., reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. ze skargą na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r.

Skarżący podniósł, że organ administracyjny powielił swoje wcześniejsze ustalenia i wcześniejsze decyzje nie uznając argumentów przedstawionych przez skarżącego. Czując się pokrzywdzony decyzjami organu, skarżący oczekuje uznania jego praw dla zasady, mając świadomość, że pozytywna decyzja nie dałaby mu żadnych dodatkowych korzyści materialnych, a jedynie satysfakcję psychiczną. Skarżący z tych względów prowadzi wieloletnią korespondencję przedstawiając dowody i argumenty, które jego zdaniem mogą i powinny być podstawą uwzględnienia wniosku o uznanie uprawnień kombatanckich.

Kwestionując uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w szczególności brak słusznego interesu strony, brak interesu społecznego i powołanie się na negatywną decyzję IPN, skarżący podniósł, że w dotychczasowym postępowaniu wykazał w dostateczny sposób, podstawy uzasadniające wniosek i dodatkowo uzupełnił je o dokumenty medyczne potwierdzające związek przyczynowy, jego aktualnego stanu zdrowia z warunkami przymusowego odosobnienia w okresie wojny.

Zdaniem skarżącego, wskazana podstawa prawna z art. 154 § 1 k.p.a., uzasadnia wniosek osoby skrzywdzonej, która w toku dotychczasowego wieloletniego postępowania wykazała dowodami odosobnienie w czasie wojny, odebranie rodzicom i umieszczenie przez ówczesne władze okupacyjne w warunkach, których celem była eksterminacja i wynarodowienie.

Jak podniósł skarżący, organ rozpoznając jego wniosek oparty na art. 154 k.p.a., o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu poddania go w dzieciństwie eksterminacji i wynarodowieniu na podstawie ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach, dotyczy pobytu w konkretnych miejscach odosobnienia, sugerując, że wnioskodawca nie wykazał pobytu w takim miejscu. Zarzucił organom nadinterpretację wymagając wykazania okoliczności nie wskazanej w żadnym uregulowaniu ustawowym.

W ocenie skarżącego, mając na względzie literalne brzmienie art. 4 ustawy

o kombatantach, jego wniosek oparty na pkt 1 lit. c w zw. z pkt 2 dotyczącym dzieci poddanych eksterminacji i wynarodowieniu, został nieprawidłowo rozpoznany

w dotychczasowych postępowaniach administracyjnych.

Wskazując na przywołany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji art. 8 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy o kombatantach, zgodnie z którym Prezes IPN potwierdza okoliczności stanowiące podstawę do rozpoznania wniosku zainteresowanego, skarżący podniósł,

że w niniejszej sprawie okoliczności poddania skarżącego eksterminacji

i wynarodowieniu w czasie odosobnienia w czasie wojny w dzieciństwie są niesporne, wielokrotnie potwierdzone przez przesłuchanych świadków oraz przytoczone w orzeczeniach administracyjnych i sądowych. Dokumenty potwierdzające wskazane okoliczności znajdują się w aktach sprawy.

Podniósł, że załączony do pierwotnego wniosku z dnia 13 czerwca 2016 r. odpis postanowienia Prokuratora z dnia [...] r., potwierdza na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalenie, iż postępowanie funkcjonariuszy państwa niemieckiego wobec matki wnioskodawcy i jego samego wyczerpuje znamiona czynów opisanych w art. 248 § 2 Kodeksu karnego z 1932 r., jako zbrodnie wojenne. Tymczasem mimo wieloletniego postępowania administracyjnego dokument te jest pomijany, nie uwzględniany w kolejnych decyzjach.

Fakt odebrania skarżącego w wieku dziecięcym jego matce został potwierdzony w dotychczasowych postępowaniach IPN. Skarżący uważa więc, iż udowodnił, że został odebrany matce w celu eksterminacji i wynarodowienia. Uważa, że wszystkie dotychczasowe postępowania i przedłożone w nich dowody dają mu prawo do uzyskania pozytywnej decyzji stwierdzającej uprawnienia kombatanckie.

Skarżący nie podzielił poglądu, że decyzja Prezesa IPN o odmowie potwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 2 ustawy o kombatantach jest dla organu wiążąca. Taka interpretacja nie wynika wprost z żadnego przepisu, jest jedynie nadinterpretacją i to sprzeczną z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach. Podniósł, że wskazany przepis nie rozróżnia kategorii obozów i rodzaju odosobnienia, lecz wymaga jedynie wskazania poddawania ofiary represjom w celu wynarodowienia i eksterminacji. Zakwestionował skarżący ocenę czasów wojny współczesnymi kryteriami, kategoryzację obozów i miejsc odosobnienia dzieci oraz pomijanie okaleczenia psychicznego i fizycznego ofiar wojny. Uważa, że wymieniony przepis pozwalał organowi na samodzielne ustalenia, a właściwie na potwierdzenie okoliczności już wcześniej ustalonych w dokumentach urzędowych dotyczących tej sprawy.

Kierując się powyższym, skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie jego sprawy na podstawie art. 154 k.p.a. Decyzja odmowna pozbawia skarżącego dochodzenia swoich słusznych praw. Dodatkowo skarżący poinformował, że organ decyzją z dnia [...] r. odmówił mu przyznania uprawnień kombatanckich. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stwierdził, że decyzja ta pozostaje w sprzeczności z decyzją zaskarżoną z dnia [...] r. Dualizm rozstrzygnięć organu administracji publicznej, wprowadza w błąd i powoduje, że skarżący odbiera je jako niczym nieuzasadnioną dyskryminację.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Sądowa kontrola sprawy nie potwierdziła zasadności wniesionej skargi.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Na gruncie niniejszej sprawy, występuje ww. rodzaj związanie Sądu. Sprawa wniosku skarżącego o zmianę decyzji odmawiającej przyznania uprawnień kombatanckich, była już przedmiotem kontroli sądowej. Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 408/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] r. odmawiającą uchylenia decyzji w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż decyzja organu z dnia [...] r. jako objęta wnioskiem o jej zmianę w trybie omawianego przepisu, rozstrzygnęła w sposób ostateczny o odmowie przyznania skarżącemu uprawnień kombatanckich. Przy czym organ badał sprawę wyłącznie pod kątem podstaw do zastosowania przepisu art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1255), zwanej dalej: "ustawą o kombatantach". Tymczasem zaskarżona decyzja wydana w oparciu o art. 154 k.p.a. rozstrzyga również o okolicznościach wynikających z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach, które to nie były przedmiotem oceny w decyzji pierwotnej (ostatecznej). Organ wykroczył poza uprawnienia określone przepisem art. 154 k.p.a., co było powodem wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, a zarzuty skargi dotyczące art. 4 ust. 1 pkt 1 lit c ustawy o kombatantach, czyniło bezprzedmiotowymi.

Sąd podzielił natomiast pogląd organu, że przyznanie skarżącemu uprawnień na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy (który to przepis stanowił podstawę żądania strony zawartego w piśmie z dnia 9 marca 2007 r. oraz podstawę decyzji organu z dnia

[...] r.) uzależnione było od potwierdzenia i ustalenia przez IPN okoliczności, że strona jako dziecko została odebrana rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia.

Kierując się powyższym, aktualnie rozpoznający sprawę Sąd wyjaśnia, że tak samo jako organ, będąc związany oceną prawną i wskazaniami ww. wyroku sygn. akt II SA/Sz 408/17, zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie.

W związku z tym, Sąd wyjaśnia, że wszelkie zarzuty skargi, jakie skarżący podniósł przeciw zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kombatantach, nie mogły mieć wpływu na legalność wydanej decyzji, gdyż dotyczą kwestii wykraczających poza granice sprawy.

Wypełniając wskazania z ww. wyroku, ponownie rozpatrujący sprawę organ poinformował stronę, iż podnoszona okoliczność przebywania strony w miejscu odosobnienia, o którym stanowi art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy kombatanckiej, zostanie rozstrzygnięta odrębną decyzją administracyjną, wydaną w trybie zwykłym. Jak wynika z informacji podanych przez samego skarżącego, organ we wskazanym trybie przepisu rozpatrzył sprawę, wydając decyzję odmowną z dnia [...] r., którą skarżący zanegował wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżący może więc skutecznie w ramach wskazanego postępowania administracyjnego podnosić argumenty i dowody dotyczące potwierdzenia okoliczności ww. odosobnienia. Skarżący kwestię sprzeczności ww. decyzji odmownej z [...] r. z decyzją zaskarżoną z dnia [...] r., jednakże skarżący nie wyjaśnił na czym sprzeczność i dualizm rozstrzygnięć miałby polegać, w sposób mający mieć wpływ na zgodność wydania zaskarżonej decyzji z obowiązującymi przepisami prawa.

Zgodnie z art. 154 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej: "k.p.a.", decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

W niniejszej sprawie, przedmiotem poddanym kontroli sądowej może być wyłącznie kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia organu zgodnie z art. 154 k.p.a., wobec okoliczności mających mieć wpływ na zmianę lub uchylenie decyzji z dnia [...] r., utrzymującej w mocy decyzję własną z dnia [...] r., odmawiającą przyznania M. S. uprawnień kombatanckich z tytułu podlegania represjom określonym w art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. W myśl wskazanego przepisu, przepisy ustawy o kombatantach stosuje się także do osób, które jako dzieci zostały odebrane rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia. Sąd związany jest przy tym oceną prawną z ww. wyroku, iż przyznanie skarżącemu uprawnień z art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach, uzależnione jest od potwierdzenia przez Prezesa IPN okoliczności podnoszonych przez skarżącego.

W skardze, powyższą ocenę strona zanegowała, argumentując, iż nie potwierdza poglądu, że decyzje IPN o odmowie potwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 2 ustawy o kombatantach, jest dla organu wiążąca. Zarzut ten Sąd uznał za bezzasadny. Skarżący winien uwzględnić ww. związanie oceną prawną przedstawioną w wyroku z dnia 22 czerwca 2017 r. (art. 153 p.p.s.a.), z której wynika odmienny pogląd na podnoszoną przez skarżącego kwestię. Skarżący miał prawo skorzystania ze skargi kasacyjnej od ww. wyroku, w którem mógł zanegować ocenę prawną Sądu. Z takiej możliwości skarżący nie skorzystał. Orzeczenie to jest prawomocne i powoduje skutki wykraczające poza zakres uprzedniego postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie.

W świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 8 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy o kombatantach, Szef Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ustala wyłącznie czy została wydana decyzja pozytywna potwierdzająca okoliczności, o których mowa w art. 4 ustawy o kombatantach. W sytuacji braku potwierdzenia przez Prezesa IPN podnoszonych przez stronę okoliczności Szef Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zobligowany jest wydać decyzję o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich.

W okolicznościach sprawy niesporne jest, że skarżący wystąpił do Prezesa IPN o potwierdzenie okoliczności, że jako dziecko został odebrany rodzicom w celu poddania eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia, tj. potwierdzenia przesłanek z art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] r., nr [...] Prezes IPN odmówił skarżącemu potwierdzenia ww. okoliczności, decyzja ta został utrzymana w mocy przez Prezesa IPN decyzją z dnia [...] r., nr [...]. Decyzje te zostały poddane kontroli sądowoadministracyjnej. Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2775/08 oddalił skargę M. S.. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1353/09 oddalił skargę kasacyjną na wskazany wyrok WSA w Warszawie.

Oznacza to, że rozpoznający sprawę organ w trybie art. 154 k.p.a. dysponował ostateczną decyzją Prezesa IPN, która nie potwierdzała, w przypadku skarżącego, okoliczności stanowiących represję w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. Decyzja ta była dla organu wiążąca, a skarżący nie przedstawił decyzji Prezesa IPN, w których odmiennie, niż dotychczas organ ten zajął stanowisko w sprawie potwierdzenia okoliczności poddania skarżącego eksterminacji lub w celu przymusowego wynarodowienia. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie może, samodzielnie oceniać okoliczności podnoszonych przez stronę, które zostały zastrzeżone do wyłącznej kompetencji Prezesa IPN (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2153/13, opubl. w Lex nr 1730760). Zatem, względy tego rodzaju, jak prowadzona przez skarżącego korespondencja z organem, przekonanie wykazania w dostateczny sposób okoliczności uzasadniających żądanie, dowody z przesłuchania świadków, dokumentacja medyczna, powołanie okoliczności z orzeczeń administracyjnych i sądowych i innych dokumentów, ocena strony czasów wojny, o ile nie spotkają się z decyzją Prezesa IPN potwierdzającą okoliczności istotnych w rozumieniu ustawy o kombatantach - nie mogą stanowić dla organu podstaw do rozpoznania żądania strony zgodnie z jej oczekiwaniem. We własnym zakresie wskazanych okoliczności organ nie ustala i nie bada.

Istnienia okoliczności istotnych dla wyniku sprawy, potwierdzonych przez Prezesa IPN skarżący nie przedstawił organowi rozpoznającemu wniosek z dnia 18 lipca 2016 r. Dokumentacja zebrana dotychczas w sprawie nie potwierdza również twierdzeń skarżącego, potwierdzonych przez Prezesa IPN, że został odebrany rodzicom w celu wynikającym z brzmienia art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. Okoliczności tego rodzaju, nie wynikają z powołanego w skardze postanowienia Prokuratora IPN z dnia [...] r., sygn. akt [...], umarzającego postępowanie z powodu niewykrycia sprawców, w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej zbrodnię wojenną a polegającej na bezprawnym długotrwałym pozbawieniu wolności matki skarżącego i samego skarżącego, połączonej ze szczególnym udręczeniem oraz zmuszaniem matki skarżącego do świadczenia pracy przymusowej w okresie od [...] r. Przedmiot sprawy dotyczący zbrodni wojennej i przyjęte przez Prokuratora w tym postępowaniu ustalenia, nie oznacza każdorazowo i niewątpliwie występowania okoliczności tożsamych z wymienionymi w art. 4 ust. 2 ustawy o kombatantach. Ponadto

z uzasadnienia tego orzeczenia nie wynika, iż Prokurator potwierdził, że działania stosowane przez funkcjonariuszy niemieckich, którym skarżący miał być poddany, wyczerpują przesłankę odebrania dziecka rodzicom w celu poddania eksterminacji

lub w celu przymusowego wynarodowienia.

Podsumowując Sąd stwierdza, że nie znalazły potwierdzenia zarzuty skarżącego kierowane przeciwko kwestionowanej skargą decyzji. Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie stwierdził, tego rodzaju naruszeń prawa procesowego i materialnego, które miałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), oddalił skargę.