Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 4524/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 146 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant specjalista - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A. P. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... sierpnia 2015 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie, 2. zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz A. P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej: "ARiMR") zawarte w piśmie z dnia [...] października 2012 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych.

Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:

A. P. złożył w dniu [...] listopada 2011 r. wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej".

Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. ARiMR poinformowała wnioskodawcę o stwierdzonych uchybieniach wniosku oraz wezwała do złożenia poprawnych dokumentów i wyjaśnień według 14-punktowej listy (vide: k. 181-186 akt adm.). W piśmie zwrócono się m. in. o dostarczenie Formularza informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis (punkt 2), zwany dalej: "Formularzem de minimis", a także dostarczenie podpisanego kosztorysu inwestorskiego (punkt 7).

W dniu [...] marca 2012 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęły dokumenty nadesłane przez wnioskodawcę w odpowiedzi na wezwanie, w tym kosztorys inwestorski (k. 133-138 akt adm.) oraz Formularz de minimis wypełniony w dniu [...][...] lutego 2012 r. (k. 149-155 akt adm.).

Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. wnioskodawca został ponownie wezwany do uzupełnienia wniosku według 18-punktowej listy (vide: k. 98-103 akt adm.). W punkcie 2 pisma wskazano, iż wnioskodawca załączył błędnie wypełniony Formularz de minimis, w związku z czym zwrócono się o jego korektę. Ponadto zwrócono się m. in. o przedłożenie inwentaryzacji obiektu, w którym wnioskodawca planuje wykonać roboty budowlane w ramach realizowanej operacji (punkt 17), a także o poprawę kosztorysu inwestorskiego, w którym brak jest tabeli elementów scalonych (punkt 18). Do pisma załączono – według informacji o załącznikach – "Kopie stron Wniosku oraz załączników wypełnionych na formularzach Agencji złożonych przez Wnioskodawcę, które wymagają uzupełnienia / poprawienia z zaznaczonymi błędami / brakami".

W dniu [...] września 2012 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęły dokumenty nadesłane przez wnioskodawcę w odpowiedzi na wezwanie, w tym kosztorys inwestorski uproszczony (k. 34-44 akt adm.) oraz Formularz de minimis wypełniony w dniu [...] lipca 2012 r. (k. 48-52 akt adm.).

Zaskarżonym pismem z dnia [...] października 2012 r. o numerze [...], ARiMR odmówiła przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 200, poz. 1442 ze zm.), zwanego dalej: "rozporządzeniem". W uzasadnieniu podniesiono, iż zgodnie z § 10 ust. 5 jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków, nie usunął w terminie wszystkich braków, ARiMR nie przyznaje pomocy. Wskazano, iż pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. wezwano wnioskodawcę do dostarczenia uzupełnień / poprawnych dokumentów / wyjaśnień do wniosku, jednakże złożone w odpowiedzi uzupełnienia są niekompletne. ARiMR stwierdziła następujące braki:

1) Formularz de minimis (złożony w dniu [...] września 2012 r.) został nieprawidłowo wypełniony, bowiem w punkcie B 5 b), c) i e) zaznaczono odpowiedź "tak", natomiast pkt B 6 pozostał niewypełniony, co powoduje, że nie można ustalić czy wnioskodawca jest w stanie odzyskać płynność finansową;

2) w kosztorysie inwestorskim brak ogólnej charakterystyki obiektu lub robót budowlanych zawierający opis techniczny wraz z istotnymi parametrami, które określają wielkość obiektu lub robót budowlanych;

3) brak inwentaryzacji obiektu, w którym wnioskodawca planuje wykonać roboty budowlane;

4) brak oryginału zaświadczenia z banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej wskazującego wyodrębniony rachunek wnioskodawcy lub jego pełnomocnika, bądź też kopii umowy z bankiem lub spółdzielczą kasą oszczędnościowo-kredytową na prowadzenie wyodrębnionego rachunku lub jego części, bądź też innego dokumentu z banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej świadczącego o aktualnym, wyodrębnionym numerze rachunku.

Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. skarżący złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu podniósł, iż do wezwania z dnia [...] czerwca 2012 r. ARiMR dołączyła 5 stron Formularza de minimis – strony nr 2, 3, 5, 6 i 7 – które wypełnił zgodnie z zaleceniami, natomiast ARiMR nie załączyła strony nr 4 zawierającej punkt B 6, wobec czego nie został on uzupełniony. Wskazał także, iż kosztorys inwestorski został sporządzony przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane i zgodnie z właściwymi przepisami, zaś na wezwanie z dnia [...] czerwca 2012 r. kosztorys został uzupełniony o tabelę elementów scalonych. Odnosząc się do zarzuconego braku inwentaryzacji obiektu, wnioskodawca zauważył, iż istnieją dwa rodzaje inwentaryzacji, natomiast ARiMR nie określiła jakiej oczekuje. Wskazał również jakie dokumenty dostarczył w odpowiedzi na wezwanie organu w tym zakresie. Wnioskodawca przyznał, iż nie podał numeru rachunku do wypłaty zaliczki, jednakże nie ma to wpływu na merytoryczną wartość wniosku i nie powinno go dyskwalifikować. Zaznaczył przy tym, iż wyjaśnił w odpowiedzi na wezwanie, iż numer rachunku i wymaganą gwarancję bankową przedstawi przed podpisaniem umowy o dofinansowanie.

Stosując się do pouczenia zawartego w piśmie ARiMR, A. P. złożył w dniu [...] stycznia 2012 r. (data nadania korespondencji w placówce pocztowej) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie pisma ARiMR z dnia [...] października 2012 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 2 i § 4 rozporządzenia;

2) przepisów postępowania, w szczególności art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej: "k.p.a.".

W uzasadnieniu skargi podtrzymał argumentację zaprezentowaną w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa oraz wskazał, iż pozostało ono bez odpowiedzi organu, wobec czego skarga stała się konieczna.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] stycznia 2013 r., ARiMR stwierdziła, że nie doszło do naruszenia prawa. Organ uwzględnił część zarzutów wnioskodawcy i stwierdził, że przesłanki odmowy wskazane w punktach 2 i 4 zaskarżonego pisma z dnia [...] października 2012 r., nie powinny stanowić o odmowie przyznania pomocy. W pozostałym zakresie ARiMR podtrzymała wcześniejsze stanowisko o stwierdzonych nieprawidłowościach. Wskazano, iż po skierowaniu do skarżącego pierwszego wezwania do złożenia uzupełnionego Formularza de minimis, odesłał on egzemplarz, który nie został wypełniony w punkcie 5, wobec czego ponownie wzywając do uzupełnienia tego braku organ przekazał jedynie kopie tych stron Formularza de minimis, które wymagały poprawy, nie mając wiedzy o tym, że w punkcie 5 wnioskodawca wskaże na trudności dotyczące sytuacji ekonomicznej. W tym zakresie ARiMR przyjęła, iż kolejne wezwanie – trzecie – było niemożliwe zgodnie z § 10 ust. 3 i 4 pkt 2 rozporządzenia. W odniesieniu do braku opisanego w punkcie 3 zaskarżonego pisma, tj. niedostarczenia inwentaryzacji obiektu, organ wyjaśnił, iż poprawny kosztorys inwestorski został złożony dopiero w odpowiedzi na pierwsze wezwanie, wobec czego ARiMR miała obowiązek sprawdzić przedmiary robót budowlanych ujęte w kosztorysie oraz dokonać oceny kosztów kwalifikowanych. Wskazano przy tym, iż w odpowiedzi na drugie wezwanie z dnia [...] czerwca 2012 r. wnioskodawca nie dostarczył inwentaryzacji obiektu dotyczącej stanu sprzed rozpoczęcia prac budowlanych, co uniemożliwia potwierdzenie kwalifikowalności kosztów.

W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o jej oddalenie powołując argumenty zaprezentowane w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

Na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż ogranicza skargę do zarzutów wskazanych w punktach 1 i 3 zaskarżonego pisma, bowiem organ w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wycofał się z pozostałych zarzutów (vide: protokół rozprawy, k. 27 akt).

Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r. WSA w Warszawie uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie.

W efekcie tego judykatu – po ponownym dwukrotnym wezwaniu Skarżącego do weryfikacji wniosku – pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. Organ poinformował Skarżącego o odmowie przyznania pomocy (z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 10 ust. 5 cyt. rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007 r.).

Mając powyższe na uwadze Skarżący złożył skargę do WSA i wezwanie do usunięcia naruszenia prawa ; to ostatnie zostało rozpatrzone pozytywnie w dniu [...] listopada 2014 r., wobec czego wniosek został przywrócony do ponownej weryfikacji, zaś skargę WSA w Warszawie odrzucił.

Po ponownej weryfikacji wniosku o przyznanie pomocy Organ ponownie dwukrotnie wezwał Skarżącego do złożenia uzupełnień wniosku o przyznanie pomocy. Jednakże wynik weryfikacji wniosku był negatywny o czym Skarżącego poinformowano pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r.

W efekcie Skarżący złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które zostało rozpatrzone pozytywnie.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. [...] Oddział Regionalny ARiMR wezwał Skarżącego do "uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów/złożenia wyjaśnień" poprzez przedłożenie kosztorysu inwestorskiego na wykonanie prac budowlanych (oryginał), który powinien uwzględniać wytyczne zawarte w zał. nr 1 do Instrukcji wypełniania wniosku, który został złożony przez Skarżącego. Wskazano też, że kosztorys inwestorski należy sporządzić metodą, odpowiednią do sposobu wykonania robót budowlanych :

- metoda uproszczona – jeżeli roboty będą wykonywane systemem zleconym;

- metoda szczegółowa – jeżeli roboty będą wykonywane z udziałem pracy własnej.

Kosztorys inwestorski powinien zdaniem Organu zawierać :

1) stronę tytułową zawierającą :

– nazwę obiektu,

– nazwę i adres inwestora (Wnioskodawcy) oraz jego podpis,

- imię i nazwisko osoby opracowującej kosztorys, oraz jej podpis,

- wartość kosztorysową robót,

- datę opracowania kosztorysu inwestorskiego;

2) ogólną charakterystykę obiektu i robót budowlanych, zawierającą opis techniczny wraz z istotnymi parametrami, które określają wielkość obiektu i robót budowlanych;

3) przedmiar robót budowlanych z wyliczeniem jednostek przedmiarowych;

4) kalkulację kosztorysową;

5) tabelę wartości elementów scalonych, sporządzoną w postaci sumarycznego zestawienia wartości robót określonych przedmiarem robót, łącznie z narzutami kosztów pośrednich i zysku , odniesionych do elementów robót;

6) założenia wyjściowe do kosztorysowania.

Przy ustalaniu cen jednostkowych robót należy stosować w kolejności : ceny jednostkowe robót określone na podstawie danych rysunkowych, w tym danych z zawartych wcześniej umów (lub ofert) lub powszechnie stosowanych, aktualnych publikacji, kalkulacje szczegółowe.

Wraz z kosztorysem Wnioskodawca powinien dostarczyć :

- plany sytuacyjne oraz rysunki charakterystyczne (np. kopia projektu budowlanego z pieczątką Starostwa Powiatowego na każdej stronie; kopia kompletnej dokumentacji projektowej wraz z opisem technicznym – potwierdzona za zgodność z oryginałem przez pracownika ARiMR lub notariusza), dodatkowo projekt musi zawierać opinie (pieczątki) odpowiednich instytucji, które wyrażają zgodę (brak sprzeciwu) na zamierzone wykonanie zadania (np. inspektora sanitarnego, inspektora ochrony środowiska i inne wymagane);

- zestawienie materiałów budowlanych wykonane ze wskaźników zużycia materiałów w robotach w przypadku, gdy Wnioskodawca samodzielnie kupuje materiały budowlane;

- zestawienie maszyn i urządzeń, wykonane z normatywów pracochłonności w poszczególnych robotach budowlanych, - jeżeli dotyczy.

W "wyjaśnieniu‘’ z dnia [...] sierpnia 2015 r. Skarżący wskazał "nie zamierzam dokonywać żadnych zmian – uzupełnień we wniosku o przyznanie pomocy, a także w kosztorysie inwestorskim. Przypominam, że kosztorys ten został przez Was przyjęty i zaakceptowany. Szerzej odniosę się do tego na etapie dalszego postępowania prawnego.’’

W efekcie Organ pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. odmówił Skarżącemu przyznania pomocy z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007 r. Podkreślono – w motywach – że analiza dokumentacji potwierdza "że dostarczone rysunki i szkice nie zawierają wszystkich robót budowlanych, w tym instalacji sanitarnych i c.o. uwzględnionych w kosztorysie inwestorskim oraz nie zostały naniesione wszystkie wymiary charakterystyczne, umożliwiające sprawdzenie przedmiarów w kosztorysie inwestorskim.’’ W związku z powyższym Skarżący wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które pismem z dnia [...] września 2015 r. ocenił Organ negatywnie.

W skardze do Sądu – żądając uchylenia zaskarżonego pisma i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego – zarzucono obrazę przepisów prawa materialnego, a w szczególności cyt. rozporządzenia MRiRW z dnia 17 października 2007 r. poprzez ich błędną wykładnię, a także obrazę przepisów postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że w sprawie V SA/WA 559/13 w odpowiedzi na skargę Agencja wycofała się z potrzeby weryfikacji dwóch kwestii, a mianowicie braków w kosztorysie inwestorskim i braku numeru rachunku, wobec czego uważa, iż w tym zakresie wniosek jest kompletny.

Mając na uwadze powyższe Skarżący ignorował wszelkie żądania w zakresie potrzeby uzupełnienia "braków i błędów w kosztorysie inwestorskim". Skarżący wskazał, że Agencja wielokrotnie zmieniała swoje rozstrzygnięcia, co określił jako "mataczenie w sprawie’’. Ostatecznie – jako jedyny powód odmowy przyznania wsparcia – uznano braki kosztorysu inwestorskiego, który przecież został przez nią zaakceptowany przez WSA w sprawie V SA/WA 559/13.

Uchybieniem w zakresie procedowania był także fakt jednokrotnego wezwania do uzupełnienia braków (zamiast dwukrotnego) i wyznaczenia na tę czynność 14 (zamiast 21) dni. Dostrzeżono też przewlekłość postępowania, zmienność stanowisk zajmowanych w sprawie itp.

W odpowiedzi na skargę – żądając jej oddalenia – wskazano argumenty podniesione w zaskarżonym piśmie, a także w piśmie odnoszącym się do wezwania w kwestii usunięcia naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.

Wskazać na wstępie należy, iż kontrolowane przez sąd rozstrzygnięcie stanowi akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Taki charakter nadał mu ustawodawca, o czym postanowił w art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 173), zwanej dalej: “ustawą o wspieraniu". Zgodnie natomiast z art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności.

Podkreślenia wymaga również i to, że stosując przewidziane ustawą p.p.s.a. środki, w szczególności przepis art. 134 § 1, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę.

Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów uznać należało, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Nakreślając ramy prawne kontrolowanej sprawy wskazać należy, iż zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o wspieraniu, pomoc jest przyznawana na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Stosownie natomiast do art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu, w przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę w formie pisemnej o odmowie przyznania pomocy, z podaniem przyczyn odmowy.

Wobec tego, iż przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest odmowa przyznania pomocy z uwagi na nieuzupełnienie w zakreślonym terminie braków wniosku, przypomnieć należy regulacje dotyczące warunków oraz trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

Szczegółowe wymagania, jakim powinny odpowiadać wnioski o przyznanie pomocy, jak również tryb ich składania, zostały określone w przepisach rozporządzenia, wydanego na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o wspieraniu.

Regulacje § 10 ust. 3-5 rozporządzenia stanowią, że jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w ust. 1 i 2 wymagań, Agencja wzywa wnioskodawcę w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy (ust. 3 § 10).

Jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia braków, nie usunął w terminie:

1) żadnego z braków, Agencja nie przyznaje pomocy; przepis art. 22 ust. 3 ustawy, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio;

2) wszystkich braków, Agencja wzywa ponownie wnioskodawcę, w formie pisemnej do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy (ust. 4 § 10).

Odtwarzając wzór zachowania ARiMR badającej złożony wniosek o przyznanie pomocy ustalony w rozporządzeniu należy powiązać kwestię wezwań do usunięcia braków z badaniem ich wykonania. Z odtworzonego modelu wynika, co zakłada racjonalne działanie ARiMR, aby były co najwyżej dwa wezwania do usunięcia braków. ARiMR w pierwszym wezwaniu powinna wezwać do usunięcia wszystkich braków, które wystąpiły w złożonym wniosku, a następnie ustalić czy zostały one usunięte w terminie. W przypadku gdy nie został usunięty żaden z braków, ARiMR od razu nie przyznaje pomocy (§ 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia). Natomiast, gdy nie zostały usunięte wszystkie braki (co oznacza, że pewne zostały uzupełnione) ARiMR ma obowiązek ponownego wezwania wnioskodawcy, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy (§ 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia). Z powyższej regulacji wynika, że istnieje powiązanie pomiędzy brakami wymienionymi w wezwaniu do ich usunięcia a ponownym wezwaniem, gdyż po wysłaniu wezwania do usunięcia braków, ARiMR dokonuje analizy czy zostały one usunięte. Dopiero gdy pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków nie usunięto wszystkich braków, wówczas ARiMR nie przyznaje pomocy (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2012 r. o sygn. akt II GSK 1405/11; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż określony w przepisach § 10 ust. 3-5 rozporządzenia sposób zachowania ARiMR ma charakter wzorcowy. Z przedstawionego w tych przepisach wzorca wynika, iż ARiMR ma obowiązek dwukrotnego wezwania do usunięcia tych samych braków. Ponowne wezwanie do usunięcia braków, dokonywane jest po przeprowadzeniu oceny otrzymanej odpowiedzi.

W orzecznictwie podkreśla się, iż w postępowaniu dotyczącym usunięcia braków istotne jest prawidłowe powiązanie wezwania do usunięcia braków z udzieloną odpowiedzią, co ma na celu ustalenie, czy w wyniku udzielonej odpowiedzi ujawnił się nowy brak, czy też jest on związany z poprzednio ujawnionym, do którego usunięcia strona została już wezwana (por. wyroki NSA: z 23 października 2012 r., sygn. akt II GSK 1405/11, oraz z 6 lutego 2013 r., sygn. akty II GSK 2156/11).

Z kolei w wyroku z dnia 25 czerwca 2013 r. o sygn. akt II GSK 421/12, Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż z uwagi na surowe konsekwencje nieusunięcia braków wniosku lub niezłożenia wyjaśnień w terminie, konieczne jest, aby kierowane do strony – dwukrotne i takie same – wezwania były czytelne i jednoznaczne.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, a to z przyczyn niżej wskazanych.

Przede wszystkim zwrócić uwagę należy, że w sprawie Organ wzywając pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. do "uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów/złożenia wyjaśnień’’ naruszył dyspozycję art. 50 § 1 k.p.a., albowiem w przepisie jest mowa tylko "o wyjaśnieniach". Brak jest w tym przepisie upoważnienia do "uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów" – co należy szczególnie podkreślić.

Przypomnieć należy, iż Organ administracji publicznej może nałożyć na stronę obowiązek , o ile stwarzają taką podstawę konkretne uregulowania. Takich nie stwarza treść art. 50 § 1 k.p.a. aby żądać od strony sporządzenia kosztorysu zgodnie z warunkami określonymi w piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. Skarżący natomiast złożył wyjaśnienia, o czym stanowi jego pismo z dnia [...] sierpnia 2015 r.

Jeżeli w sprawie zaistniały określone braki, które należy usunąć, to należy powrócić do cyt. rozporządzenia MRiRW i należy postąpić zgodnie z § 10 ust. 3, a mianowicie wezwać wnioskodawcę w pisemnej formie, do usunięcia braków w terminie 21 dni, a następnie – po zajęciu stanowiska przez stronę – przyznać pomoc lub zastosować § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia MRiRW.

Uważna lektura akt, a w szczególności odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] stycznia 2013 r, wskazuje, że Organ wycofał się z zarzutu, że "w kosztorysie inwestorskim brak ogólnej charakterystyki obiektu lub robót budowlanych zawierający opis techniczny wraz z istotnymi parametrami, które określają wielkość obiektu lub robót budowlanych" i stwierdził, że przesłanki odmowy wskazane w punktach 2 i 4 pisma Organu z dnia [...] października 2012 r. nie powinny stanowić o odmowie przyznania pomocy. Przypomnieć też należy, że identyczne stanowisko zajął w tej kwestii pełnomocnik Organu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. (vide odp. na skargę i prot. rozprawy w sprawie V SA/WA 559/13).

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zwrócić uwagę należy na ewentualną potrzebę formułowania tylko takich żądań, które nie będą pozostawiać w sprzeczności z zajętym wcześniej środowiskiem, jak to, które zaprezentowano np. w pismach dotyczących sprawy V SA/WA 559/13 – odnośnie rzekomych braków kosztorysu inwestorskiego.

Przyjęcie odmiennej koncepcji godziłoby w zasadę zaufania obywateli do organów administracji publicznej.

Końcowo dostrzec wypada, że istotnie niniejsze postępowanie cechuje przewlekłość postępowania. Wyrazem tego jest zmienność stanowisk, które prezentował Organ, co wyraża się tym, iż wielokrotnie formułował on pod adresem Skarżącego (wskazując na konkretne braki w dokumentacji) by następnie z tego się wycofać. Nie dodaje to prestiżu, a wręcz przeciwnie – nakazuje wątpić w kompetencje Organu, który przedmiotowe postępowanie prowadzi już kilka lat.

W ponownym postępowaniu - biorąc pod uwagę całokształt ujawnionych w sprawie okoliczności - należy wezwać (o ile w ogóle zachodzi taka potrzeba) do usunięcia braków w złożonej dokumentacji, a następnie – o ile istnieją jeszcze jakieś braki – wezwać ponownie do sanacji złożonego wniosku.

W sytuacji przyjęcia braku istnienia uchybień ze strony wnioskodawcy należy przyznać pomoc w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej’’.

Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę i stosując przepis art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 sentencji. O kosztach orzeczono w punkcie 2 sentencji, na podstawie art. 200 p.p.s.a.