Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 105/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 66  par. 3,  art. 61  par. 1,  art. 105  par. 1,  art. 7
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7
journal: Dz.U. 2001 nr 97 poz 1051
law: Ustawa z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju.
article: art.  145  par. 1  pkt 1  lit. c,  art. 135,  art. 200,  art. 205  par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi E. W., P. W. i W. W. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2008 r. nr [...]; II. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz skarżących E. W., P. W. i W. W. kwotę 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Skarbu Państwa zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] listopada 2008r. utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] października 2008r. o zwrocie wniosku E. W., P. W. i W. W. w przedmiocie przyznania i zapłaty rekompensaty w kwocie 6 679 214, 40 zł z tytułu utraty własności zasobów naturalnych kraju, tj. lasów (gruntów leśnych) położonych w gminie B. (powiat z., województwo ł.) składających się z dawnych parcel o numerach od [...] do [...] ujawnionych w księdze hipotecznej nr [...] "B." o łącznej powierzchni 556 ha 60 a 12 m2.

W uzasadnieniu organ podał, iż wymienione grunty z mocy prawa stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 1 dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 grudnia 1944r. o przejęciu niektórych lasów na własność Skarbu Państwa. Obecnie nie ma przepisu, który przewidywałby właściwość organu administracyjnego do orzekania o roszczeniach dotyczących nabycia przez Skarb Państwa własności nieruchomości na podstawie powołanego dekretu PKWN. Zatem - zdaniem organu odwoławczego - właściwym dla dochodzenia roszczeń z tytułu takiego przejęcia jest sąd powszechny. Organ powołał się w tym względzie na uchwałę z 27 kwietnia 1994r. (sygn. akt III CZP 54/94, OSNC 1994/11/215), w której Sąd Najwyższy stwierdził, iż organ administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania sporów dotyczących nabycia przez Skarb Państwa własności na mocy wyżej wskazanego dekretu oraz wyrok z 15 maja 2007r. (sygn. akt IV SA/Wa 113/07, pub. LEX nr 346965), w którym postawiono tezę, iż na gruncie obecnie obowiązujących przepisów spory dotyczące nabycia przez Skarb Państwa własności lasów i gruntów leśnych na podstawie uchylonego dekretu mogą być rozstrzygane jedynie w postępowaniu przed sądem powszechnym.

Dalej Minister stwierdził, iż art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju, na którym strony oparły wniosek o przyznanie i wypłatę rekompensaty, nie został przez ustawodawcę na tyle skonkretyzowany, by można było go uznać za podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego. Z powyższego przepisu nie wynika

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

bowiem ani który organ administracji publicznej byłby uprawniony do prowadzenia takiego postępowania, ani też nie określono w nim zasad, wedle których należałoby ustalić wysokość rekompensaty oraz sposób jej wypłaty. Zawiera on jedynie ogólną normę prawną kreującą roszczenie osób fizycznych (ich spadkobierców) z tytułu utraty własności m. in. gruntów leśnych, jednocześnie odesłanie do przepisów odrębnych, które nie zostały uchwalone do chwili obecnej.

Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, organ stwierdził, iż roszczenie właściciela z tytułu przejętych przez państwo gruntów leśnych nie ma charakteru sprawy administracyjnej, a zatem nie może być rozstrzygane przez organ administracji publicznej, jakim jest Minister Skarbu Państwa. Zatem Minister Skarbu Państwa nie jest władny przeprowadzić postępowania w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania w związku z przejęciem przez państwo nieruchomości na podstawie dekretu PKWN o przejęciu niektórych lasów na własność Skarbu Państwa, a więc nie może wypełnić dyspozycji art. 7 ustawy o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju. Wysokość takiego odszkodowania może być ustalona wyłącznie przed sądem powszechnym, a w następstwie prawomocnego orzeczenia sądu wypłacona osobie uprawnionej przez Ministra Skarbu Państwa.

Minister dokonuje wypłat odszkodowań z Funduszu Reprywatyzacji w związku ze stwierdzeniem niważności decyzji i orzeczeń nacjonalizacynych, jednakże podstawą do wypłaty odszkodowania jest w każdym przypadku decyzja lub wyrok sądowy o przyznaniu odszkodowania i o jego wysokości.

E. W., P. W. i W. W. w skardze na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] listopada 2008r. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Skarżący zarzucili naruszenie:

1) art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2007r., nr 65, poz. 437, ze zm.) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż do rozpoznania sprawy o wypłatę rekompensaty za utratę na rzecz Skarbu Państwa własności zasobów naturalnych kraju - gruntów leśnych - właściwy jest sąd powszechny;

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

2) art. 8 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnikowych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonego postanowienia, w szczególności niewyjaśnienie dlaczego rozpoznawana sprawa ma charakter sprawy cywilnej;

3) art. 184 ust. 1 w związku z art. 177 Konstytucji, które to przepisy konstruują domniemanie drogi sądowej przed sądem powszechnym, kognicja zaś sądów administracyjnych musi wynikać z wyraźnych postanowień ustawy. Kluczowe jednak znaczenie dla oceny czy dana sprawa jest sprawą administracyjną ma to, czy pomiędzy osobą ubiegającą się o świadczenie a podmiotem, do którego zadań należy rozstrzyganie o jego przyznaniu bądź odmowie przyznania, powstaje stosunek administracyjnoprawny, który w ocenie skarżących w przedmiotowej sprawie zachodzi;

4) art. 2 Konstytucji i wyrażonej w nim zasady demokratycznego państwa prawnego, gdyż organ bezpodstawnie uznał się za zwolnionego z obowiązku przestrzegania postanowień zawartych w normach bezwzględnie obowiązujących, co godzi w podstawy systemu Rzeczypospolitej Polskiej;

5) art. 7 ustawy o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju przez błędne przyjęcie, że tryb administracyjnoprawny nie jest właściwym trybem dla rozpoznania wniosku skarżących, podczas gdy z treści i charakteru normy jednoznacznie wynika, iż roszczenie podlega rozpoznaniu i wypłata rekompensaty w trybie administracyjnoprawnym, a właściwym w sprawie jest wskazany przez skarżących organ administracji publicznej.

Minister Skarbu Państwa - w odpowiedzi na skargę - wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo organ wskazał, iż przejęcie majątku na własność Skarbu Państwa nastąpiło z mocy prawa na podstawie dekretu bez wydawania jakiejkolwiek decyzji administracyjnej, co potwierdza brak właściwości organu administracji publicznej do rozstrzygania sporów dotyczących nabycia przez Skarb Państwa własności nieruchomości. To zaś oznacza, iż sprawy w przedmiotowym zakresie winny być

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

ustalane wyłącznie drogą sądową. Minister podkreślił także, iż nie neguje uprawnienia uzyskiwanego na podstawie art. 7 ustawy i nie odbiera prawa do rekompensaty osobom, którym prawnie się ono należy, ale neguje wskazywany przez skarżących tryb postępowania w sprawie, z uwagi na charakter cywilnoprawny dochodzonego roszczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) - zwanej dalej: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę. Uznał, iż postanowienie Ministra Skarbu Państwa z [...] listopada 2008r. i poprzedzające je postanowienie z [...] października 2008r. naruszają prawo w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego.

Z przedstawionego stanu sprawy wynika, iż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej było postanowienie Ministra Skarbu Państwa o zwrocie wyżej opisanego wniosku skarżących na podstawie art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: K.p.a.). Stosownie do powołanej normy, jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Niniejszy przepis reguluje m. in. sytuację, w której organ administracji publicznej po dokładnym zbadaniu treści podania ustali, iż nie tylko jest niewłaściwy w sprawie, ale i sprawa objęta podaniem w sposób jednoznaczny należy do właściwości sądu powszechnego. Należy zatem przyjąć, iż organ, aby mógł zastosować art. 66 § 3 K.p.a. i na jego podstawie zwrócić podanie wnioskodawcy, zobowiązany jest stwierdzić, że sprawa objęta podaniem jest

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

sprawą w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego ((Dz.U. nr 43, poz. 296, ze zm.) - dalej w skrócie: K.p.c), a zatem sprawą z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego, prawa pracy, jak również z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz do której przepisy powyższej ustawy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (por. wyrok WSA w Warszawie z 6.06.2006r., sygn. akt II SA/Wa 768/06, publ. LEX nr 235525).

Skarżący podaniem z 16 września 2008r. wnieśli - w oparciu o art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju ((Dz.U. nr 97, poz. 1051, ze m.) - zwanej dalej: ustawą o zasobach) - o przyznanie i wypłatę rekompensaty z tytułu utraty własności zasobów naturalnych kraju, tj. gruntów leśnych objętych zakresem art. 1 pkt 3 ustawy o zasobach. W tym miejscu należy więc już zauważyć, iż przedmiotem podania skarżących było żądanie przyznania i wypłaty rekompensaty za przejęcie lasów, a nie jak to rozumuje organ roszczeniem dotyczącym nabycia (przejęcia) lasów na podstawie dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 grudnia 1944r. (Dz.U. nr 15, poz. 82, ze zm.). Zatem stanowisko jakie organ zaprezentował w kontrolowanych aktach administracyjnych, iż obecnie nie ma żadnego przepisu, który przewidywałby właściwość organu administracyjnego do rozstrzygania sporów dotyczących nabycia przez Skarb Państwa własności nieruchomości na podstawie powołanego dekretu PKWN w kontekście przedstawionej treści wniosku jest nietrafne.

Zgodnie z regulacją art. 7 ustawy o zasobach roszczenia osób fizycznych, byłych właścicieli lub ich spadkobierców z tytułu utraty własności zasobów wymienionych w art. 1 (w tym lasów), zaspokojone zostaną w formie rekompensat wypłaconych ze środków budżetu państwa na podstawie odrębnych przepisów. Brzmienie tego przepisu wskazuje na okoliczość zagwarantowania przez ustawodawcę, że roszczenia osób z tytułu utraty własności mienia zaliczonego przez niego do strategicznych zasobów naturalnych kraju, a więc także lasów zostaną zaspokojone w formie rekompensat. Innymi słowy przepis ów stanowi zapewnienie na przyszłość, gwarancję zaspokojenia w przyszłości, wymienionych w nim roszczeń. Roszczenia te zaspokojone zostaną w formie rekompensat wypłacanych z budżetu państwa na podstawie odrębnych przepisów, których jednak nie uchwalono do dnia dzisiejszego. Zatem uprawnionym wydaje się być twierdzenie, iż przepis ów w zakresie zasad ustalania i wypłaty rekompensat

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

odsyła do odrębnych przepisów. W konsekwencji zaś oznacza to, iż w chwili obecnej nie jest wiadomym, czy ustalanie i wypłata rekompensat będą wymagały wydania indywidualnej decyzji administracyjnej, czy wystarczającą będzie ogólna regulacja ustawowa, której jedynie wykonanie w formie wypłaty rekompensaty zostanie powierzone właściwemu ministrowi, czy też w tym celu zostanie powołany zupełnie nowy organ lub instytucja. Nie jest także wiadomym, czy dochodzenie roszczeń z tytułu wypłaty rekompensaty nie zostanie przekazane do właściwości sądów powszechnych.

Konkludując należy stwierdzić, iż z przepisu art. 7 ustawy o zasobach nie wynika wprost, aby sprawa o roszczenia, o których w nim mowa, po pierwsze jak twierdzi organ nadzoru była stricte sprawą cywilną, należącą do właściwości sądu powszechnego; po wtóre jak twierdzą skarżący miała charakter administracyjny, do rozpoznania której właściwym byłby organ administracji publicznej. Przepis ten:

* nie zawiera wskazania co do trybu dochodzenia roszczeń w nim przewidzianych,

* nie określa konkretnego organu administracji publicznej ani nie wskazuje sądu powszechnego jako właściwych w tych sprawach,

* nie określa sposobu wypłaty rekompensaty.

Natomiast jedyne wskazanie jakie zwiera, mianowicie że rekompensata ma być wypłacona ze środków budżetu państwa, określa jedynie źródło finansowania rekompensaty, nie zaś tryb procedowania w celu jej ustalenia.

Powyższe dowodzi, iż mając w chwili obecnej za podstawę tylko taką regulację prawną jaką jest art. 7 ustawy o zasobach, nieuprawnionym jest wniosek organu, iż przedmiotowa sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, ale ma charakter sprawy cywilnej, do rozpoznania której powołany jest sąd powszechny. Skoro brak właściwości organu administracji do rozpoznania spornego wniosku nie wynika wprost z art. 7 ustawy o zasobach, to i brak przepisów odrębnych nie może prowadzić do tak daleko idącego stwierdzenia jakim jest stwierdzenie o właściwości sądu powszechnego, czyli w istocie do domniemania właściwości tego sądu. Przy tym niedopuszczalnym jest - jak to czyni organ - utożsamianie pojęcia "rekompensaty" z pojęciem "odszkodowania". Ewidentnie nomenklatura ustawy, na którą powołują się skarżący we wniosku, posługuje się pojęciem rekompensaty, obcym prawu cywilnemu, które reguluje instytucję odszkodowania. Wydaje się też, iż racjonalny ustawodawca nie

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

posłużyłby się pojęciem rekompensaty, gdyby w istocie chodziło mu o odszkodowanie. Poczyniona uwaga raczej mogłaby przemawiać za właściwością organu, jako że po pierwsze w związku ze sformułowaniem zawartym w art. 7 ustawy o zasobach roszczenia "zaspokojone zostaną w formie rekompensat wypłaconych ze środków budżetu państwa" należy mieć na względzie fakt, iż to Minister Skarbu Państwa zgodnie z art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2007r., nr 65, poz. 437, ze zm.) reprezentuje Skarb Państwa w sprawach dotyczących gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, a także fakt, iż zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Skarbu Państwa z dnia 26 czerwca 2006r. (Dz.U. nr 116, poz. 787), to Minister Skarbu Państwa jest dysponentem Funduszu Reprywatyzacyjnego; po wtóre prawo administracyjne już takowym pojęciem posługuje się w ustawie z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 169, poz. 1418, ze zm.), która to ustawa sprawy o ustalenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej na określonych w tej ustawie warunkach przekazała właśnie na drogę postępowania administracyjnego.

Odnosząc się z kolei do przytoczonego przez organ orzecznictwa sądowego, mającego świadczyć o sądowej drodze dochodzenia roszczeń, o których mowa w art. 7 ustawy o zasobach, należy zauważyć, iż w części dotyczy ono spraw związanych z kwestionowaniem legalności przejęcia nieruchomości na własność państwa. Tymczasem wniosek skarżących -jak już wyżej zauważono - zmierza w innym kierunku, mianowicie jego celem jest uzyskanie rekompensaty za przejęte mienie. Zaś pozostałe orzeczenia, choć dotyczą poruszanej kwestii, to jednak nie wynika z nich właściwość sądów powszechnych do dochodzenia roszczeń opartych na art. 7 ustawy o zasobach. Nietrafnym jest także powołanie się przez skarżących na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2003r. (III CKN 1271/00, opubl. Biul. SN 2003/5/9), albowiem należy odróżnić tryb dochodzenia roszczenia (administracyjny albo sądowy) od samej wypłaty ustalonej we właściwym trybie rekompensaty i związanej z nią kwestii podmiotu odpowiedzialnego za wypłatę. W wymienionej sprawie zawisłej przed Sądem Najwyższym o roszczeniach z art. 10 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. nr 34, poz. 149, ze zm.) orzekał sąd powszechny, natomiast Ministra Skarbu Państwa wskazano jedynie -zamiast Ministra Finansów - jako organ właściwy do reprezentowania Skarbu Państwa.

Wydanie przepisu blankietowego, które nie pociągnęło za sobą uchwalenia przepisów odrębnych, jest niewątpliwie zaniechaniem legislacyjnym, które powinno zostać przerwane działaniem Ministra Skarbu Państwa, którego chociażby źródłem winny być wnioski składane w oparciu o art. 7 ustawy o zasobach, w tym i wniosek w omawianej sprawie. I chociaż zgodnie z art. 118 Konstytucji inicjatywa ustawodawcza przysługuje "zwykłym" obywatelom, to uprawnienie to zasadniczo ogranicza wskazanie liczby obywateli koniecznych do podpisania wniosku (wymóg grupy co najmniej stu tysięcy obywateli mających prawo wybierania do Sejmu). Nie można więc wymagać od wnioskodawców, by zebrali tak liczną grupę osób, po to, by ich prawa były realizowane, podczas gdy Minister - według normy art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2007r., nr 65, poz. 437, ze zm.) -jest obowiązany do inicjowania i opracowywania polityki Rady Ministrów w stosunku do działu, którym kieruje, a także przedkładania w tym zakresie inicjatyw, projektów założeń projektów ustaw i projektów aktów normatywnych na posiedzenia Rady Ministrów -na zasadach i w trybie określonych w regulaminie pracy Rady Ministrów. Skoro zatem to Minister Skarbu Państwa reprezentuje Skarb Państwa w sprawach dotyczących gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, a także on jest dysponentem Funduszu Reprywatyzacyjnego, to uznać należy, że winien on był wystąpić ze stosownym projektem mającym na celu doprowadzenie do wydania przepisów odrębnych. Zarówno więc nie podjęcie przez wskazany organ działań zmierzających do uchwalenia przepisów odrębnych, jak i działanie jakiego dopuścił się w niniejszej sprawie, uznać należy za naruszające wyrażoną w art. 2 Konstytucji zasadę demokratycznego państwa prawa. Zasada ta wytycza kierunki rozwoju ustroju państwa, stanowi nakaz dla parlamentu, ale i całego aparatu państwowego, by jego działalność służyła realizacji tej zasady. Demokratyczne państwo prawne winno zatem nie tylko zabezpieczać wpływ obywateli na władzę państwową i ich udział w podejmowaniu decyzji państwowych, ale także gwarantować poszanowanie wolności i praw jednostki oraz urzeczywistniać zasady sprawiedliwości społecznej (por. Komentarz do art. 2 Konstytucji

Sygn. akt IV SA/Wa 105/09

Rzeczypospolitej Polskiej, [w:] W. Skrzydło, Konstytucja Rzeczypospolitej). Wszelkie niejasności i wątpliwości w powszechnie obowiązującym prawie nie mogą być zatem interpretowane na niekorzyść strony (por. wyrok NSA z 6.05.1999r., sygn. akt IV SA 27/97; publ. LEX nr 48158).

W świetle przedstawionych wywodów - w ocenie Sądu - nie można było uznać, iż właściwość sądu powszechnego w sprawie wynikała w sposób oczywisty z podania. Należało w tym względzie podzielić zarzut skargi o błędnym zastosowaniu art. 66 § 3 K.p.a., a co za tym idzie o naruszeniu art. 7 K.p.a. nakładającym na organ obowiązek załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu strony, a także art. 2 Konstytucji głoszącym zasadę demokratycznego państwa prawa. W konsekwencji wydanie przez organ zaskarżonego i poprzedzającego postanowienia nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które to naruszenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dodać należy, iż wniosek skarżących - stosownie do art. 61 § 1 K.p.a. - wszczął postępowanie administracyjne. Zatem jeżeli organ w czynnościach wstępnych doszedł do przekonania, iż przepis w oparciu, o który sformułowano żądanie, nie może stanowić podstawy materialnoprawnej do załatwienia sprawy w drodze decyzji merytorycznej, wówczas winien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Powyższe znajduje oparcie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 1990r. (sygn. akt II SA 1240/89, publ. ONSA 1990, nr 1, poz. 16), w którym wyrażono pogląd, iż jeżeli żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., bez względu na przyczyny, z powodu których strona wystąpiła z odnośnym wnioskiem.

W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. - orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Z kolei o zwrocie kosztów postępowania postanowiono w punkcie II na zasadzie art. 200 i art. 205 § 2 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348, zezm.).