Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 217/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 36
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 549 art. 58, art. 59, art. 70, art. 74
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej,  zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr  814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008(1)
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 227 poz 69 art. 24, art. 38, art. 39
law: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu  Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich  oraz zasady wzajemnej zgodności.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 181 poz 48 art. 5
law: Rozporzadzenie Delegowane Komisji UE Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013  w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych  mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

B. M. (dalej: "strona", "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

w S. (dalej "organ odwoławczy") z [...] maja 2020 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu s. z siedzibą

w S. (dalej "organ I instancji") z [...] lutego 2020 r. nr [...]

w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 r.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

Strona złożyła 31 maja 2019 r. wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 r. We wniosku strona zawnioskowała

o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie, płatności dodatkowej oraz płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno. Podczas kontroli na miejscu w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego

w dniach 16-18 grudnia 2019 r. oraz w wyniku przeprowadzonego postępowania organ ustalił, że zadeklarowana powierzchnia we wniosku była o 0,54 ha większa od powierzchni stwierdzonej w kontroli gospodarstwa w terenie.

Decyzją z [...] lutego 2020 r. organ I instancji przyznał stronie:

1. jednolitą płatność obszarową w wysokości [...] zł;

2. płatność za zazielenienie w wysokości [...] zł;

3. płatność redystrybucyjną w wysokości [...] zł;

4. płatność do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno w wysokości [...] zł;

oraz przyznał stronie kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości [...] zł.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej "k.p.a."), w związku z art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz. U.

z 2018 r., poz. 1312), art. 18 ust. 6 akapit pierwszy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.Urz.UE.L Nr 181, str. 48).

Wszystkie płatności zostały pomniejszone ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego, który stosuje się do sumy płatności bezpośrednich przysługujących rolnikowi w danym roku po uwzględnieniu zmniejszeń z tytułu przedeklarowania powierzchni, złożenia wniosku lub zmiany do wniosku po terminie oraz zmniejszenia z tytułu niezgłoszenia wszystkich gruntów rolnych będących

w posiadaniu rolnika na dzień 31 maja roku składania wniosku. W przypadku zastosowania współczynnika korygującego, każda płatność bezpośrednia jest zmniejszana proporcjonalnie do udziału tej płatności w całkowitej kwocie wszystkich płatności bezpośrednich. Łączna kwota przyznanych płatności bezpośrednich po zastosowaniu ewentualnych obniżek z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości wyniosła [...] zł.

Po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem strony zawartym w odwołaniu, organ odwoławczy decyzją z [...] maja 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że we wniosku do jednolitej płatności obszarowej strona zadeklarowała powierzchnię 73,84 ha.

W toku przeprowadzonej kontroli ustalono, że działki rolne A1, D4 i J1 są częściowo położone na niezadeklarowanych we wniosku działkach ewidencyjnych.

Powierzchnie stwierdzone dla działek A1, D4 i J1 zostały pomniejszone z uwagi na fakt, iż organ uwzględnił wyłącznie te obszary działki i położonej na niej uprawie, która była położona na działce zadeklarowanej we wniosku. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy powołał się m.in. na sporządzone przez organ I instancji tabelaryczne zestawienie stwierdzonych w toku kontroli powierzchni upraw zlokalizowanych – poza gruntami działek ewidencyjnych zadeklarowanych we wniosku jako położenie konkretnych działek rolnych – również na gruntach działek ewidencyjnych sąsiadujących bezpośrednio z gruntami zgłoszonymi we wniosku. Ponadto z działki ewidencyjnej nr [...], na której położona jest częściowo działka D wykluczono obszar, na którym znajdowały się zadrzewienia, a z działki ewidencyjnej nr [...] wykluczono obszar, na którym znajdowały się zakrzaczenia oraz zadrzewienia.

Powierzchnia stwierdzona po kontroli z uwzględnieniem wyników kontroli na miejscu wyniosła 73,30 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w kontroli wyniosła 0,54 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w toku kontroli wyniosła 0,74%. Mając na uwadze powyższe, płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego została naliczona jedynie do działek rolnych zlokalizowanych na działkach ewidencyjnych deklarowanych przez stronę we wniosku. Początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej wynosiła [...] zł. Kwota ta została pomniejszona przez organ ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego i po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń kwota przyznanej jednolitej płatności obszarowej wyniosła [...] zł.

Stwierdzona w toku przeprowadzonej kontroli powierzchnia działek rolnych deklarowanych do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 73,30 ha i stanowiła podstawę do przyznania płatności za zazielenienie. Początkowa kwota płatności za zazielenienie wynosiła [...] zł. Kwota ta została pomniejszona przez organ ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego i po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń kwota przyznanej płatności za zazielenienie wyniosła [...] zł.

Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na 2019 r. do jednolitej płatności obszarowej wyniosła 73,84 ha, natomiast powierzchnia deklarowana kwalifikowana do tej płatności 73,84 ha. Płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej, będących w posiadaniu rolnika, nie większej niż 30 ha oraz pomniejszonej o 3 ha. Tym samym płatność obszarowa może być przyznana maksymalnie do 27 ha. Początkowa kwota płatności dodatkowej wynosiła [...] zł. Kwota ta została pomniejszona przez organ ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego i po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń kwota przyznanej płatności dodatkowej wyniosła 4.930,18 ha.

Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2019 do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno wynosiła 30,59 ha. Powierzchnia deklarowanych działek rolnych kwalifikowana do płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno wyniosła 30,59 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w toku prowadzonego postępowania wyniosła 30,59 ha. Początkowa kwota płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno wynosiła [...] zł. Kwota ta została pomniejszona przez organ ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego i po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń kwota przyznanej płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno wyniosła [...] zł.

Mając na uwadze stwierdzone nieprawidłowości, organ odwoławczy utrzymał

w mocy decyzję organu I instancji.

Od decyzji tej strona wniosła skargę do tutejszego sądu, której zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej "k.p.a."), polegające na niezapewnieniu stronie zapoznania się z całokształtem zebranego materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji oraz przed wydaniem decyzji organu I instancji;

2. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady prawdy obiektywnej

wyrażonej w art. 7 k.p.a., polegające na:

• podjęciu przez organ odwoławczy, jak i organ I instancji wybiórczych i stronniczych czynności, które zdaniem obu organów miałyby przemawiać przeciwko stronie,

z pominięciem czynności i dowodów (znanych organowi pierwszej instancji) jednoznacznie przemawiających na korzyść strony;

• niezastosowaniu przez organ zasady weryfikacji warunków kwalifikowalności wyrażonej w art. 39 ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014

z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.Urz.UE.L Nr 227, str. 69; dalej "rozporządzenie 809/2014"), zgodnie z którym "kwalifikowalność działek rolnych weryfikuje się za pomocą wszelkich odpowiednich środków",

• nieprzeanalizowaniu przez organ odwoławczy, czy w przedmiotowej sprawie nie został naruszony art. 49 ust. 2 rozporządzenia 809/2014, zgodnie z którym "kontrole na miejscu nie mogą być przeprowadzane przez inspektorów, którzy uczestniczyli

w kontrolach administracyjnych tej samej operacji" - zdaniem strony organ I instancji ten przepis naruszył;

3. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyć strony, wyrażonej w art. 7a § 1 k.p.a., polegające na tym, iż:

• pomimo występowania różnych interpretacji przepisu art. 38 ust. 2 rozporządzenia 809/2014, zgodnie z którym "powierzchnię działek rolnych mierzy się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Unii normy techniczne" – skarżony organ przyjął interpretację niezgodną z orzecznictwem i niesłusznie niekorzystną dla strony,

• pomimo występowania różnych interpretacji art. 38 ust. 4 rozporządzenia 809/2014, zgodnie z którym "maksymalna tolerancja w odniesieniu do każdej działki rolnej nie może w żadnym przypadku przekraczać 1,0 ha w wartościach bezwzględnych" – skarżony organ przyjął interpretację niezgodną z orzecznictwem i niesłusznie niekorzystną dla strony;

4. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady utrwalonych praktyk

rozstrzygania spraw, wyrażonej w art. 8 § 2 k.p.a., polegające na tym, iż organ odwoławczy i organ I instancji z niezrozumiałych względów nie uwzględnili prawomocnego wcześniejszego pomiaru powierzchni działki, dokonanego zgodnie

z wymogami prawa i zasadami technicznymi;

5. organowi odwoławczemu skarżący zarzuca rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegające na:

• niezgodnym ze stanem rzeczywistym podaniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powierzchni mierzonych gruntów;

• niezgodne ze stanem rzeczywistym określenie użytkowania przedmiotowych gruntów;

• ujęcie w zaskarżonej decyzji powierzchni JPO, która nie była kontrolowana (kod DR46);

• powołanie się w zaskarżonej decyzji na raport [...] pomimo, iż

w rzeczywistości organ w tym zakresie kontroli nie przeprowadził – to dotyczy innego

programu;

• pomimo, iż raport wskazuje przewidzianą prawem tolerancję błędu świadczącą o tym, że powierzchnie gruntów zostały przeze mnie podane prawidłowo – w zaskarżonej decyzji organ błędnie interpretując zapisy raportu, niesłusznie nie uwzględnił strefy buforowej i w/w dopuszczalnego marginesu błędu;

• organ nie uwzględnił wcześniejszej (w 2019 r.) – dokładniejszej i precyzyjniejszej kontroli geodezyjnej, przyjmując niesłusznie jako rzekomo bardziej wiarygodną kontrolę tzw. "z ręki", która jest znacznie mniej dokładna;

6. zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił rażące naruszenie art. 7 Konstytucji RP, polegające na niezastosowaniu przez organ odwoławczy oraz organ I instancji przepisów prawa, wskazanych w poprzednich punktach skargi.

Opierając się na powyższych zarzutach skarżący wniósł o:

• rozstrzygnięcie skargi w oparciu o art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") oraz o rozstrzygnięcie skargi na korzyść skarżącego;

• przyjęcie jako dowodów w sprawie załączonych do skargi fotografii spornych gruntów;

• uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz uchylenie decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł jej oddalenie w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I WSA w Szczecinie, wydane na mocy art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV (Dz.U. z 2020 r. poz. 857). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzona przez Sąd kontrola decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie wskazuje, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów prawa, które uzasadniałoby jej uchylenie.

Rozpatrywana sprawa dotyczy płatności w ramach wsparcia bezpośredniego. Warunki przyznawania tych płatności regulują przepisy ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz.U. 2018 r. poz. 1312 ze zm.). Na podstawie art. 7 ust. 1 i 2 tej ustawy płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha. Pomimo niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, płatności bezpośrednie są przyznawane, jeżeli rolnik spełnia warunki do przyznania płatności związanych do zwierząt i złożył wniosek o przyznanie tych płatności oraz łączna kwota płatności bezpośrednich, przed zastosowaniem art. 63 rozporządzenia nr 1306/2013 wynosi co najmniej równowartość w złotych kwoty 200 euro.

Przedmiotem sporu jest rozbieżność powierzchni deklarowanej przez skarżącego -

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o systemach płatności, płatności obszarowe, w tym JPO, są przyznawane do powierzchni działki rolnej:

1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";

2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;

3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;

4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Z przytoczonych przepisów wynika, że aby uzyskać płatność, konieczne jest złożenie w określonym terminie prawidłowo wypełnionego wniosku i oznaczenie przez stronę wnioskującą działki (działek) oraz powierzchni zadeklarowanych działek użytkowanych rolniczo, co do których ubiega się o przyznanie płatności. Zadeklarowana w ten sposób powierzchnia działek rolnych podlega jednak weryfikacji dokonywanej przez organ.

Narzędziem służącym weryfikacji informacji podanych przez producenta rolnego ubiegającego się o przyznanie płatności są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, o których mowa w art. 36 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz w przepisach prawa wspólnotowego, w tym w art. 59 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 17 grudnia 2013 r. Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549) oraz w art. 24 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) z dnia 17 lipca 2014 r. Nr 809/2014 ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.227.69).

Według art. 36 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, Agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu w zakresie płatności bezpośrednich, określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm, chyba że ustawa stanowi inaczej. Stosownie zaś do art. 58 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013, państwa członkowskie ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii. O ile zatem nie przewidziano inaczej, system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność. System ten jest uzupełniany o kontrole na miejscu (art. 59 ust. 1 rozporządzenia nr 1306/2013). Zgodnie z art. 59, państwa członkowskie, za pomocą agencji płatniczych lub podmiotów przez nie upoważnionych do działania w ich imieniu, przeprowadzają kontrole administracyjne dotyczące wniosków o przyznanie pomocy w celu weryfikacji kryteriów kwalifikowalności do otrzymania pomocy. Te kontrole uzupełniane są przez kontrole na miejscu (art. 74 ust. 1 rozporządzenia nr 1306/2013).

Obowiązek określenia maksymalnego kwalifikowalnego obszaru w odniesieniu do każdej działki referencyjnej do celów systemów wsparcia obciąża państwa członkowskie. Zgodnie bowiem z art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 system identyfikacji działek rolnych ustanawia się w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne. Korzysta się z technik opartych na skomputeryzowanym systemie informacji geograficznej, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10000, a od 2016 r. w skali 1:5000, przy uwzględnieniu obwodu i stanu działki.

Stosownie do art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego nr 640/2014 system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 70 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 stosuje się na poziomie działek referencyjnych. Działka referencyjna obejmuje jednostkę gruntu stanowiącą powierzchnię użytków rolnych zgodnie z definicją w art. 4 ust. 1 lit. e) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013. W stosownych przypadkach, działka referencyjna obejmuje również obszary, o których mowa w art. 32 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, oraz grunty rolne, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013. Państwa członkowskie wytyczają działkę referencyjną w sposób gwarantujący, że działka referencyjna jest mierzalna, umożliwia niepowtarzalną i jednoznaczną lokalizację każdej zgłaszanej corocznie działki rolnej i co do zasady jest stabilna w czasie. Państwa członkowskie dopilnowują ponadto, aby zgłaszane działki rolne były identyfikowane w sposób pewny. W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność były składane wraz z określonymi informacjami lub aby towarzyszyły im dokumenty określone przez właściwy organ, które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej (art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014).

Zatem państwa członkowskie Unii Europejskiej, w tym Polska, zostały zobowiązane do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli (ZSZiK), w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych LPIS ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy wykorzystaniu skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS), tj. obrazów lotniczych lub satelitarnych. System informacji geograficznych (GIS) pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, kontrolę zadeklarowanej powierzchni pod względem kwalifikowalności.

Wobec powyższego, przy weryfikacji deklarowanych powierzchni kwalifikujących się do płatności należy stosować system identyfikacji wykorzystujący system informacji geograficznej (GIS), w tym ortofotomapę. Powstała w ten sposób baza danych stanowi odniesienie dla kontroli prowadzonych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Pomiary powierzchni wykonane są na ortofotomapie będącej przetworzonym zdjęciem lotniczym, poddanym korekcji geometrycznej. Dzięki temu procesowi ortofotomapa jest powiązana z układem współrzędnych, jak również charakteryzuje się brakiem zniekształceń terenu oraz jednolitą skalą dla całego obszaru przedstawionego na obrazie. Ortofotomapa prezentuje w najbardziej rzeczywisty sposób stan pokrycia i zagospodarowania terenu, czego nie oddaje tradycyjna mapa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2018 r., sygn. akt I GSK 799/18). Kontrole administracyjne prowadzone są w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS wyznaczone na podstawie ortofotomapy oraz materiał graficzny, na którym producent rolny zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. II GSK 4956/16).

Wnioskodawca zawnioskował o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie oraz płatności dodatkowej oraz płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno. W dniach od 16 do 18 grudnia 2019 roku w gospodarstwie Wnioskodawcy przeprowadzono kontrolę gospodarstwa w ramach działania rolno-środowiskowo- klimatycznego. Na okoliczność przeprowadzonej kontroli sporządzony został raport o nr dok. [...], do którego załączniki stanowią szkice z pomiaru działek rolnych z oznaczeniem miejsc wykonania fotografii terenu oraz dokumentacja fotograficzna. W trakcie kontroli ustalono, że zadeklarowana powierzchnia we wniosku jest o 0,54ha większa od powierzchni stwierdzonej w kontroli gospodarstwa w terenie. Ustalono także w stosunku do działek A 1 oraz D4 oraz J 1 że granice uprawy wykraczają poza granicę działek referencyjnych zadeklarowanych we wniosku. Strona nie zgadza się z tymi ustaleniami.

W ocenie Sadu argumenty Strony nie zasługują na akceptację. Przeprowadzona kontrola została w sposób rzetelny przez posiadających odpowiednie kwalifikacje inspektorów terenowych. Inspektorzy dają pewność, iż kontrola dokonana została w sposób prawidłowy, a jej wyniki nie budzą wątpliwości. Dodatkowo wskazać należy, iż ustalenia dokonane przez inspektorów terenowych potwierdza załączona do protokołu dokumentacja fotograficzna obrazująca stan działek zadeklarowanych przez Wnioskodawcę oraz szkice pomiarowe zawierające informacje o zasięgu obszarów uwzględnionych w stwierdzonej powierzchni każdej działki rolnej oraz położeniu obszarów niekwalifikujących się do płatności a zlokalizowanych na zadeklarowanych we wniosku działkach rolnych. Raport z kontroli otrzymany przez Skarżącego został zweryfikowany i zatwierdzony przez pracowników ARiMR jako niezawierający błędów, co zostało odnotowane w raporcie. Skarżący miał możliwość zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń na piśmie, w terminie 14 dniu od dnia doręczenia raportu z kontroli, co do jakości wyników z kontroli, nie skorzystał z tego prawa.

W ocenie Sądu, analiza raportu z czynności kontrolnych dokonana przez organy wykazała, że nie doszło do naruszenia zasad sporządzania dokumentacji pokontrolnej. Sama kontrola oraz sporządzony na tą okoliczność raport zostały sporządzone zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią i nie zawierają błędów formalnych świadczących o niewłaściwie przeprowadzonej kontroli na kwestionowanych działkach rolnych. Z uwagi na powyższe, na dzień wydania decyzji, brak było przesłanek do przyjęcia innej powierzchni kwalifikującej się do płatności . Strona nie przedstawiła żadnych weryfikowalnych dowodów, uzasadniających twierdzenia o nieprawidłowości powierzchni ustalonej przez ARiMR.

Wobec opisanych wcześniej cech systemu LPIS oraz dokładności ortofotomapy cyfrowej w zakresie odtworzenia zagospodarowania terenu, należy natomiast uznać za nietrafne stanowisko skarżącego,

Wymaga podkreślenia, że system LPIS i stanowiąca jego element ortofotomapa cechują się określoną, wysoką dokładnością, z którą nie może być porównany wynik pomiarów przeprowadzonych przez samego rolnika.

W konsekwencji Sąd ocenił jako prawidłowe ustalenie w zaskarżonej decyzji różnicy.

Z uwagi na powyższe uznać należy, że wobec zgromadzonego przez organy ARiMR materiału dowodowego, ciężar wykazania prawidłowości powierzchni deklarowanej we wniosku spoczywał na stronie, która wskazać powinna dowody podważające poczynione przez organy ustalenia. Skarżący uzasadnił swoje twierdzenia jedynie wyliczeniami, które jednak nie znajdują oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym poza tym stanowią jedynie polemikę z zebranym materiałem dowodowym.

Badając sprawę Sąd nie podzielił zarzutów skargi. W pierwszym rzędzie zarzut uchybienia obowiązkom do zapewnienia Stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań jest bezzasadny. Stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018r., poz. 1312), organ do dopełnienia powyższych czynności obowiązany jest jedynie, w odpowiedzi na żądanie strony postępowania. W kontekście powyższej regulacji, gdy Skarżący nie złożył żądania o zapewnienie czynnego udziału w sprawie i możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów przed wydaniem decyzji, zarzut o uchybieniu organu w tym zakresie jest bezpodstawny.

W postępowaniu o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych organy ARiMR - obowiązane są na podstawie art. 3 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 05 lutego 2015 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jak wynika z przytoczonej regulacji, organ obowiązany jest do rozpatrzenia całego materiału dowodowego w postępowaniu w sprawie przyznania płatności, wydania decyzji z zastosowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. A zatem organ ocenia zebrany materiał dowodowy a w istocie to na stronie ubiegającej się. o płatności spoczywa ciężar wykazania, że w sposób rzeczywisty spełnia warunki do ich uzyskania takiej płatności.

Odnosząc się do naruszenia art. 39 ust. 1 rozporządzenia 809/2014, który stanowi, że kwalifikowalność dziatek rolnych weryfikuje się za pomocą wszelkich odpowiednich środków, w tym za pomocą dowodów przedstawionych przez beneficjenta na wniosek właściwego organu. Weryfikacja ta, w stosownych przypadkach, obejmuje również sprawdzenie uprawy. W tym celu, w uzasadnionych przypadkach, wymaga się dodatkowych dowodów, należy wskazać, że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do wzywania Strony do przedłożenia innych dowodów, ponieważ kontrolujący posiadali wszystkie dane (np. lokalizację działek, powierzchnię ewidencyjną oraz deklarację rolnika) niezbędne do przeprowadzenia prawidłowej kontroli w terenie. Powierzchnia działek rolnych Strony w kontroli na miejscu została ustalona prawidłowo. Kontrola gospodarstwa w dniach od 16 do 18 grudnia 2019 roku przeprowadzona została w ramach działania rolno-środowiskowo- klimatycznego, gdzie również oprócz sprawdzenia dokumentacji dot. ww. programu i warunków jego spełnienia, sprawdza się również powierzchnie kwalifikujące się do płatności. Natomiast weryfikacja w terenie, na którą powołuje się Strona dotyczyła powierzchni PEG (powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza) i w niej kontrolujący zweryfikowali tylko obszar kwalifikujący się w danym roku (czyli 2018) do płatności.

Nie został również naruszony art. 49 ust. 2 rozporządzenia 809/2014, ponieważ inspektorzy przeprowadzający kontrolę w terenie nie uczestniczą w kontrolach administracyjnych tej samej operacji, ponieważ weryfikację raportów zajmują się inne osoby do tego powołane.

Kontrola w gospodarstwie Strony została przeprowadzona w myśl art. 38 rozporządzania Wykonawczego Komisji (UE) NR 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności, powierzchnię działek rolnych mierzy się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Unii normy techniczne, a ponadto przepis przewiduje możliwość uwzględnienia całkowitej powierzchni działki rolnej, pod warunkiem, że jest ona w pełni użytkowana zgodnie z normami zwyczajowymi danego państwa członkowskiego. W innych przypadkach należy uwzględnić powierzchnię faktycznie użytkowaną. Pomniejszenia dokonane przez inspektorów zostały Stronie wyjaśnione w zaskarżonej decyzji. Odnoście ust. 4 ww. artykułu należy wskazać, że został on zmieniony, a obecne jego brzmienie to: jedna wartość bufora tolerancji powinna być zdefiniowana dla wszystkich pomiarów powierzchni wykonanych z wykorzystaniem GNSS lub orto-zobrazowań. Do tego celu stosowane narzędzia pomiarowe powinny być zwalidowane o przynajmniej jedną klasę bufora tolerancji niżej niż jedna wartość. Jednakże jedna wartość tolerancji nie może przekraczać 1,25 m. Zatem rzeczywiście trudno jest polemizować w tym zakresie twierdzeniami skargi, gdzie została wskazana inna wartość przekroczenia wartości tolerancji.

W wyniku kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że ustalenia dokonane zostały prawidłowo, zaś ich ocena nie jest dowolna. W decyzjach organy obu instancji przywołały prawidłowe przepisy prawa materialnego, mające zastosowanie do w przypadku zmniejszenia płatności bezpośrednich wynikającego z weryfikacji zgłoszonej powierzchni. Na ocenę zawartą w zaskarżonej decyzji wpływu nie mogły mieć podnoszone w skardze okoliczności o charakterze wyłącznie proceduralnym. Rozpatrując wniosek o przyznanie płatności organy były zobowiązane był do działania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego. Przepisy te, prawidłowo powołane i przytoczone w decyzjach obu instancji, nakazywały mu dokonanie stosownych pomniejszeń płatności, co stanowiło konsekwencję przyjęcia innej powierzchni działek, niż wnikająca z wniosku o płatność.

Nie stwierdziwszy zatem, aby zaskarżona decyzja zawierała wady nakazujące jej uchylenie, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2019 r. poz. 2325 ze zm.) oddalił skargę.