Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3840/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Infrastruktury~Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz Sędziowie Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Olga Jasionek po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 1070/19 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 11 czerwca 2019 r., sygn. IV SA/Wa 1070/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji), po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] stycznia 2018 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, oddalił skargę.

W motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wyjaśnił, że rozpoznając niniejszą sprawę, zgodnie z art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), związany był oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, który uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sąd I instancji, ponownie rozpoznając sprawę po uwzględnieniu oceny prawnej wyrażonej w ww. orzeczeniu NSA, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W skardze kasacyjnej A. P. (dalej: skarżący kasacyjnie) zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci:

a. art. 8 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 22 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 10 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.) przez ich błędną wykładnię i oddalenie skargi na decyzję organu II instancji z [...] stycznia 2018 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, która nie określa w swej treści konkretnych części nieruchomości, w stosunku do których decyzja wywołuje skutek lub skutki określone w art. 22 ust. 1 ww. ustawy, podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów wymaga precyzyjnego oznaczenia i dookreślania części nieruchomości, w stosunku do których decyzja wywołuje skutek lub skutki określone w art. 22 ust. 1 ww. ustawy, a inwestor domagał się zajęcia jedynie części, a nie całości nieruchomości (oraz w różnym zakresie), jak to błędnie przyjął organ I instancji oraz organ II instancji;

b. art. 5 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt. 4 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.) przez jego błędną wykładnię i oddalenie skargi na decyzję organu II instancji z [...] stycznia 2018 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji obejmującej zakresem decyzji lokalizacyjnej dowolne prace związane z uzbrojeniem terenu (w tym dotyczących sieci dystrybucyjnej [...] S.A.), podczas gdy właściwa wykładnia wspomnianych przepisów dopuszcza objęcie zakresem decyzji lokalizacyjnej jedynie zadania inwestycyjnego w zakresie sieci przesyłowej wraz z niezbędnymi do wykonania robotami budowlanymi;

c. art. 5 ust. 1 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.) przez jego błędną wykładnię i oddalenie skargi na decyzję organu II instancji z [...] stycznia 2018 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji ustalającą lokalizację inwestycji w zakresie sieci dystrybucyjnej [...] S.A. w sytuacji, gdy sieć dystrybucyjna [...] S.A. nie ma charakteru sieci przesyłowej, a [...] S.A. nie ma przymiotu inwestora (wnioskodawcy) w sprawie, podczas gdy właściwa wykładnia wspomnianego przepisu dopuszcza wydanie decyzji ustalającej lokalizację w zakresie sieci przesyłowej jedynie na wniosek inwestora;

d. art. 22 ust. 1 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.) przez jego błędną wykładnię i oddalenie skargi na decyzję organu II instancji z [...] stycznia 2018 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości skarżącego oraz innych uczestników postępowania przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na danych nieruchomościach przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej będących w posiadaniu innego podmiotu niż inwestor (tj. na rzecz [...] S.A.), podczas gdy rzeczony przepis dopuszcza jedynie wprowadzenie ograniczeń w sposobie korzystania z nieruchomości na wniosek inwestora oraz w odniesieniu do przesyłowych linii elektroenergetycznych;

e. art. 8 ust. 1 pkt 9 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.) przez jego błędną wykładnię i oddalenie skargi na decyzję organu II instancji z [...] stycznia 2018 r., znak: [...], odmawiającą określenia terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszego niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna, podczas gdy zgodnie z przedmiotowym przepisem takie ustalenie jest konieczne;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a. art. 106 § 3 w zw. z art. 113 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii biegłego na okoliczność zasadności przebiegu inwestycji zgodnie z wnioskiem inwestora, z uwzględnieniem możliwości skablowania linii dystrybucyjnych w miejscach ewentualnych kolizji z projektowaną linią przesyłową;

b. art. 106 § 3 w zw. z art. 113 p.p.s.a. przez dopuszczenie dowodu z dokumentu prywatnego przedstawionego na rozprawie przez inwestora, podczas gdy dowód ten był dowodem zakwestionowanym przez skarżącego oraz niedającym się zweryfikować w toku rozprawy z uwagi na brak wiadomości specjalnych sądu oraz stron postępowania.

c. art. 106 § 3 w zw. z art. 113 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów przedstawionych wraz z pismem skarżącego z 3 września 2018 r. w postaci:

i. pisma [...] S.A. z [...] października 2017 r.;

ii. aneksu nr 1 do Porozumienia nr [...];

iii. wniosku [...] S.A. skierowanego do Sądu Rejonowego w Wieliczce dot. działek [...] i [...];

iv. wniosku [...] S.A. skierowanego do Starosty K. dot. działki [...];

v. wniosku [...] S.A. skierowanego do Starosty K. dot. działki [...];

- na okoliczność braku wiedzy, a także zgody inwestora (w chwili wydania decyzji w sprawie przez organ I instancji, a także w dłuższym okresie po tej dacie) o objęciu treścią wniosku inicjującego postępowanie w sprawie również zamierzenia budowlanego podmiotów trzecich (a także faktycznie realizowanego na rzecz tych podmiotów), w tym w zakresie budowy sieci dystrybucyjnej na nieruchomościach należących m.in. do skarżącego, mimo że okoliczność ta ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w szczególności w kontekście braku dopuszczalności posadowienia instalacji i urządzeń, innych niż służące do przesyłu energii elektrycznej, czy też należących do podmiotów innych niż inwestor, w oparciu o art. 22 ust. 1 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.);

d. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu skargi, mimo rażącego naruszenia przez organ II instancji oraz organ I instancji przepisu art. 7 k.p.a. przez niepodjęcie przez organy rozpoznające sprawę wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło w konsekwencji do nie rozpoznania istoty sprawy, a w szczególności:

i. brak weryfikacji jaki podmiot będzie rzeczywiście realizował zamierzenie inwestycyjne opisane przez inwestora, w szczególności w zakresie rozbiórki i budowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV na działkach [...] oraz [...] obr. R. należących do skarżącego wobec sprzeczności występujących pomiędzy treścią wniosku inicjującego sprawę (i stanowiskami inwestora w toku postępowania) a materiałem dowodowym przedstawionym przez skarżącego w piśmie z [...] stycznia 2018 r.;

ii. brak wyjaśnienia zasadności lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej w przebiegu zgodnym z wnioskiem inwestora;

iii. brak wyjaśnienia jakie roboty budowlane są niezbędne do przeprowadzenia w świetle art. 5 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 4 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.);

iv. brak wyjaśnienia jakie konkretnie części nieruchomości oraz w jakim zakresie oraz na czyją rzecz, będą podlegać ograniczeniom określonym w art. 22 ust. 1 ustawy z 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1812 ze zm.);

v. brak wyjaśnienia, jakie warunki ochrony przeciwpożarowej powinny być spełnione dla strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej;

vi. brak wyjaśnienia kwestii możliwości skablowania istniejącej sieci [...] S.A. w miejscach kolizji z planowaną inwestycją w zakresie sieci przesyłowej inwestora;

vii. brak wyjaśnienia kwestii możliwości obciążenia nieruchomości lub jej części ograniczeniami, o których mowa w art. 22 ust 1 specustawy przesyłowej na rzecz podmiotu innego niż inwestor, tj. [...] S.A., czy też w odniesieniu do innych linii elektroenergetycznych niż przesyłowych linii elektroenergetycznych;

viii. brak wyjaśnienia kwestii własności projektowanych linii energetycznych innych niż projektowana linia przesyłowa - linia 400 kV S. - nacięcia linii T.-T. oraz R.-T.;

ix. brak wyjaśnienia relacji zachodzącej pomiędzy inwestorem a [...] S.A. w odniesieniu do infrastruktury elektroenergetycznej, której lokalizacja jest ustalana w niniejszej sprawie;

e. art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia przejawiający się w zakresie ustalenia przez Sąd I instancji związanego charakteru decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, co miało wpływ na brak rozpoznania przez Sąd I instancji istoty sprawy;

f. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu skargi, mimo rażącego naruszenia przez organ przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez uniemożliwienie skarżącemu przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych (a właściwie niezebranych) dowodów, przez co organ II instancji uniemożliwił skarżącemu wzięcie czynnego udziału w sprawie i podjęcie działań mających na celu przedstawienie wobec organu II instancji dodatkowej argumentacji w celu przekonania tego organu co do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy (naruszenie to jest szczególnie rażące wobec braku przekazania przez organ II instancji pełnomocnikowi skarżącego zawiadomienia o zebraniu materiału dowodowego w ogóle);

g. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu skargi, mimo rażącego naruszenia przez organ II instancji oraz organ I instancji przepisu art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez nie zebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności ograniczenie zakresu dowodowego postępowania do wniosku i twierdzeń inwestora oraz rezygnację z dokonania oceny, czy jakakolwiek okoliczność w postępowaniu została udowodniona;

h. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. przez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu skargi, mimo naruszenia przez organ II instancji przepisu art. 138 § 2 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo że decyzja wydana przez ten organ została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a sprawa nie została przez ten organ rozpoznana w ogóle.

Mając na uwadze powyższe zarzuty zgodnie z art. 185 § 1 p.p.s.a. w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Na podstawie art. 200 p.p.s.a., wniesiono o zasądzenie na rzecz "skarżącego" kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, wniesiono również o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że "wyrażone w decyzji oraz jej uzasadnieniu stanowisko Sądu I instancji w zaskarżonym zakresie jest stanowiskiem błędnym". Zdaniem "skarżącego" Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy oraz dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania.

Podstawowym zagadnieniem w niniejszej sprawie jest akceptacja przez Sąd I instancji – wspólnej dla organów rozpoznających sprawę rezygnacji z właściwego przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie. Bezsprzecznie Sąd I instancji nie podejmował się wyjaśnienia jakichkolwiek okoliczności w sprawie, mimo jednoznacznego wskazania przez skarżącego sprzeczności w twierdzeniach inwestora, które to sprzeczności powinny były być niezbędnie wyjaśnione i to pomimo zaprezentowania wobec Sądu I instancji dodatkowych dowodów, twierdzeń oraz okoliczności. Sąd I instancji nie rozpoznał zatem w istocie sprawy, odnosząc się jedynie do niewielkiej części z podniesionych w skardze argumentów. Już te okoliczności potwierdzają, że zaskarżony wyrok został wydany z rażącym naruszeniem prawa i nie może ostać się w obrocie prawnym.

"Skarżący" zwraca uwagę na wewnętrzną sprzeczność ustaleń poczynionych przez Sąd I instancji, który z jednej strony wskazuje, że organy prowadzące postępowanie w sprawie przeprowadziły w sposób prawidłowy postępowanie dowodowe i ustaliły okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy w ramach tego samego uzasadnienia, wskazuje te same okoliczności, które miały zwalniać organy z przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie w ogóle jako okoliczności determinujące rozstrzygnięcia w sprawie. Podstawową okolicznością w tym zakresie ma być "związanie wnioskiem inwestora", które pomimo braku podstawy prawnej w tym zakresie, jest zwrotem uzasadniającym wszelkie nieprawidłowości postępowania. Jednakże skoro Sąd I instancji akceptuje "związanie wnioskiem inwestora" to nie powinna mieć miejsca sytuacja, w której na użytek uzasadnienia zaskarżonego wyroku, tworzy się opis "poprawnie" przeprowadzonego postępowania dowodowego, które nie miało w istocie miejsca. "Skarżący" zwraca również uwagę na fakt powoływania się przez Sąd I instancji na okoliczności i twierdzenia "skarżącego", które nie zaistniały w toku postępowania, vide znajdujący się na stronie 12 uzasadnienia opis wykładni art. 25 ust. 5 specustawy przesyłowej, który nigdy nie był powoływany przez "skarżącego", zarówno co do treści, jak i wykładni. W ocenie "skarżącego" oznacza to, że zaskarżony wyrok został wydany w oderwaniu od realiów niniejszej sprawy. Według skarżącego kasacyjnie, wyrok Sądu I instancji narusza przepisy prawa materialnego. Skarżący kasacyjnie wskazuje, że uregulowanie art. 22 ust 1 specustawy przesyłowej ma ten sam cel oraz odnosi taki sam skutek, co regulacja art. 124 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2018 r. poz. 121 ze zm., dalej: u.g.n.), co zostało podkreślone w stanowisku skarżącego z 3 września 2018 r.

"Skarżący" zwraca przy tym uwagę, że zarówno art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, jak i art. 124 ust. 1 u.g.n. nie zawierają wprost wyartykułowanego obowiązku oznaczenia powierzchni ograniczenia, co nie oznacza per se, że nie ma takiego obowiązku. Odnosząc się do naruszenia przepisów art. 5 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 4 specustawy, skarżący kasacyjnie zwraca uwagę, że Sąd I instancji, akceptując rozstrzygnięcie organu II instancji oraz organu I instancji, dopuszcza możliwość objęcia zakresem decyzji dotyczącej lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej dowolnych prac związanych z uzbrojeniem terenu, a także zamierzenia inwestycyjnego w zakresie sieci dystrybucyjnej, która nie ma charakteru sieci przesyłowej, co jednak nie znajduje oparcia w przepisach prawa, w tym specustawy przesyłowej. Zadanie inwestycyjne w zakresie demontażu i budowy w nowych miejscach elementów sieci dystrybucyjnej [...] S.A. nie może zostać zaliczone w ocenie "skarżącego" do kategorii niezbędnych robót budowlanych. W ocenie "skarżącego", planowane zamierzenie inwestycyjne inwestora dotyczy zarówno inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, jak i w zakresie sieci dystrybucyjnej, o czym świadczy zestawienie planowanych działań inwestycyjnych. Skarżący kasacyjnie uważa, że zakres prac w zakresie obecnych i planowanych elementów sieci dystrybucyjnej [...] S.A. zdaje się być znacznie większy niż inwestycji w sieć przesyłową wnioskodawcy. Ponieważ przepisy specustawy przesyłowej nie mają zastosowania do lokalizacji i realizacji inwestycji w zakresie sieci dystrybucyjnej to organ II instancji nie był uprawniony do utrzymania w mocy pozytywnej decyzji w zakresie sieci dystrybucyjnej [...] S.A. Sąd I instancji zdecydował się na pozostawienie w obrocie prawnym decyzji obciążających wiele nieruchomości, w tym nieruchomości skarżącego, trwałym ograniczeniem w korzystaniu z nieruchomości w odniesieniu do budowy, a także eksploatacji linii dystrybucyjnej będącej własnością [...] S.A.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie, za niewłaściwe uznać należy stanowisko Sądu I instancji wskazujące, że ograniczenia w korzystaniu wynikające z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej zostały nałożone wyłącznie na rzecz inwestora, a nie na rzecz innych gestorów sieci ulegających przebudowie. Takie stanowisko świadczy o nieprawidłowym zrozumieniu regulacji wynikającej z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej. Właściwe rozumienie instytucji ujętej w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej zostało przedstawione przez "skarżącego" w stanowisku z 3 września 2018 r., jak i na poprzednich stronach "skargi".

W ocenie skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji, oddalając skargę skarżącego zaakceptował naruszenia art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej poprzez odmowę określenia terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszego niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna, podczas gdy zgodnie z przedmiotowym przepisem takie ustalenie jest konieczne. "Skarżący" nie podziela w tym zakresie poglądu wyrażonego w treści decyzji oraz przywołanych w niej orzeczeniach sądów administracyjnych.

"Skarżący" wskazuje, że literalna wykładnia przepisów specustawy przesyłowej nie daje podstaw do wyłączenia z zakresu zastosowania art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej nieruchomości podlegających ograniczeniom, w szczególności o charakterze trwałym, o których mowa w art. 22 ust. specustawy. W ocenie "skarżącego" również wykładnia celowościowa nie daje podstaw ku takiemu działaniu. Wprost przeciwnie, zastosowanie art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy do innych niż wymienione w art. 8 ust. 1 pkt 7 (nieruchomości wywłaszczonych pod budowę stacji elektroenergetycznej) jest konieczne dla zabezpieczenia, choćby w minimalnym zakresie, znacznie słabszych niż inwestor stron postępowania.

Skarżący kasacyjnie zwraca uwagę na uchybienia dowodowe dokonane w toku rozprawy w dniu [...] czerwca 2019 r., które to uchybienia stanowią naruszenia wskazane w dwóch pierwszych zarzutach naruszenia przepisów postępowania polegających na naruszeniu przepisu art. 106 § 3 w zw. z art. 113 p.p.s.a., polegające odpowiednio na odmowie przeprowadzania dowodu uzupełniającego z opinii biegłego na okoliczność zasadności przebiegu inwestycji zgodnie z wnioskiem inwestora, z uwzględnieniem możliwości skablowania linii dystrybucyjnych w miejscach ewentualnych kolizji z projektowaną linią przesyłową, a także na dopuszczeniu dowodu z dokumentu prywatnego przedstawionego na rozprawie przez inwestora, podczas gdy dowód ten był dowodem zakwestionowanym przez skarżącego oraz nie dającym się zweryfikować w toku rozprawy z uwagi na brak wiadomości specjalnych sądu oraz stron postępowania.

Według skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji naruszył przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez jego niezastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu skargi mimo rażącego naruszenia przez organ II instancji przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez uniemożliwienie skarżącemu, przed wydaniem decyzji, wypowiedzenia się co do zebranych (a właściwie niezebranych) dowodów, przez co organ II instancji uniemożliwił skarżącemu wzięcie czynnego udziału w sprawie i podjęcie działań mających na celu przedstawienie wobec organu II instancji dodatkowej argumentacji w celu przekonania tego organu co do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy (naruszenie to jest szczególnie rażące wobec braku przekazania przez organ II instancji pełnomocnikowi skarżącego zawiadomienia o zebraniu materiału dowodowego w ogóle). W tym zakresie wskazać należy, że organ II instancji nie przekazał pełnomocnikowi skarżącego pisma zawierającego informację o zebraniu w sprawie materiału dowodowego. Działania podjęte w sprawie przez organ II instancji były działaniami pozornymi, co nie powinno znaleźć akceptacji Sądu I instancji, a pomimo to Sąd oddalił złożoną skargę.

W ramach ocenianej sprawy organ II instancji, podobnie jak organ I instancji, nie był zainteresowany wyjaśnieniem wątpliwości i zagadnień poruszonych w piśmie pełnomocnika skarżącego z [...] sierpnia 2017 r., co również znalazło akceptację w rozstrzygnięciu Sądu I instancji, czy też podniesionych w treści odwołania od decyzji Wojewody [...] lub też w piśmie z [...] stycznia 2018 r., tj. kwestii możliwości skablowania istniejącej sieci [...] S.A. w miejscach kolizji z planowaną inwestycją w zakresie sieci przesyłowej inwestora. W odniesieniu do sytuacji skarżącego, który jest właścicielem nieruchomości gruntowej, działki ewidencyjnej nr [...] obręb G. oraz działek ewidencyjnych [...] oraz [...] obręb R., organ nie podjął próby weryfikacji powierzchni przedmiotowych działek, które to powierzchnie (części) mają podlegać ograniczeniom (tymczasowym oraz trwałym) zgodnie za art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną [...] S.A. wniosły o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz uczestnika postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Ponadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna złożona w przedmiotowej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych unormowanych w art. 174 p.p.s.a., tj. na naruszeniu prawa materialnego oraz naruszeniu przepisów postępowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zasługują na uwzględnienie wszystkie podniesione w niej zarzuty. Na taką ocenę wniesionej skargi kasacyjnej zasadniczy wpływ miało to, że rozpoznawana sprawa była już przedmiotem rozstrzygania przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18. Sąd I instancji wydając zaskarżony wyrok pozostawał więc związany oceną prawną wyrażoną w przedmiotowej sprawie przez NSA ww. wyroku.

Kluczową dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest zatem okoliczność, że sprawa już raz była przedmiotem orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten wyrokiem z 21 marca 2019 r. w sprawie II OSK 3760/18 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 września 2018 r., sygn. IV SA/Wa 778/18 i przekazał temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania.

W związku z powyższym istotny dla dalszych rozważań jest art. 190 p.p.s.a., który stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawną dokonaną w tej sprawie przez NSA. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa, ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Skarżący kasacyjnie nie zarzucił naruszenia tego przepisu Sądowi I instancji. Nie można zatem obecnie formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z tymi wyrażonymi w sprawie II OSK 3760/18, w której NSA wydał wyrok z 21 marca 2019 r., jak też nie można odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania zawartych w tym wyroku. Wyżej wskazany przepis w sposób jasny i kategoryczny wyznaczał kierunek postępowania Sądu I instancji, któremu sprawa została przekazana do rozpoznania. Sąd ten nie posiadał już na tym etapie postępowania swobody w zakresie wykładni prawa, w konsekwencji nie mógł też odstąpić od zaleceń co do dalszego postępowania zawartych w wyroku NSA z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18.

Aktualnie obowiązkiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpoznającego skargę kasacyjną w sprawie, która była wcześniej przedmiotem rozstrzygnięcia przez ten Sąd, jest najpierw ustalenie, czy uzasadnienie wcześniejszego orzeczenia zawiera wykładnię prawa i jakich norm prawnych ona dotyczy. Następnie Sąd II instancji jest zobligowany do oceny zarzutów skargi kasacyjnej przez pryzmat tej wykładni. Zarzuty ingerujące w ocenę prawną dokonaną we wcześniejszym orzeczeniu nie mogą być uwzględnione, nawet bez merytorycznej ich oceny. Wystarczy, że Sąd II instancji w pisemnych motywach rozstrzygnięcia powoła się na art. 190 in fine p.p.s.a. Nie ma wówczas potrzeby analizy trafności argumentacji autora skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 808/17, LEX nr 2356424).

Poprzednio orzekając w wyroku z 20 lipca 2017 r., Sąd I instancji na str. 9, na wstępie swoich rozważań wskazał, że rozpoznając niniejszą sprawę, zgodnie z art. 190 p.p.s.a., związany był oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 3760/18, który uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sąd I instancji na str. 9 uzasadnienia wyroku wyjaśnił dalej, że ponownie rozpoznając sprawę, po uwzględnieniu oceny prawnej wyrażonej w ww. orzeczeniu NSA, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, wskazał, że znaczna część zarzutów zawartych w przytoczonych podstawach kasacyjnych dotyczy tego, że Sąd I instancji nie odniósł się do podnoszonej w skardze kwestii, że zaskarżona decyzja nie dotyczy jedynie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, ale także obejmuje ustalenie lokalizacji inwestycji w zakresie sieci dystrybucyjnej ze wszystkimi tego konsekwencjami, w tym ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości.

Sąd I instancji do kwestii tej odniósł się na str. 13, 14, 15, 16 i 17 uzasadnienia wyroku z 11 czerwca 2019 r., sygn. IV SA/Wa 1070/19, prawidłowo wskazując w podsumowaniu rozważań w tym zakresie na str. 17 uzasadnienia, że podziela stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym zakres realizacji zadania inwestycyjnego polegającego na budowie linii elektroenergetycznej 400 kV, który uwzględnia również przebudowę sieci kolidujących związanych z uzbrojeniem terenu (w tym dotyczących sieci dystrybucyjnej [...] S.A.), nie wykracza poza dyspozycję przepisów art. 5 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 4 specustawy przesyłowej.

W wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, NSA stwierdził, że pierwszorzędne znaczenie ma zatem to, co zostanie uznane za tego rodzaju inwestycję, czyli w rozpoznawanej sprawie przede wszystkim istotne było rozstrzygnięcie o tym, czy zasadnie zaskarżoną decyzją objęto nieruchomości, na których nie miała być realizowana strategiczna sieć przesyłowa, lecz sieć dystrybucyjna. Do tej kwestii Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku się nie odniósł.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku z 11 czerwca 2019 r., sygn. IV SA/Wa 1070/19, do kwestii tej odniósł się na str. 17-18 zasadnie podnosząc, na str. 18 uzasadnienia ww. wyroku, że skoro podmiotem wnioskującym o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych były [...] S.A., a nie [...] S.A., to jedynie na rzecz inwestora mogły zostać ustalone ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, uregulowane w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej. Zgodzić należy się zatem z Sądem I instancji, że przedmiotowe ograniczenia – wbrew błędnemu stanowisku skarżącego – nie mogły zostać nałożone na [...] S.A., bowiem decyzja została wydana na wniosek inwestora, którym w niniejszej sprawie są [...] S.A. W decyzji wprowadzono ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości na rzecz tego podmiotu, a nie na rzecz innych gestorów sieci ulegających przebudowie w ramach strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych. Sąd I instancji powołał się na pismo inwestora z [...] października 2017 r. i na str. 19 uzasadnienia wyroku, wyjaśniając jednocześnie, że postępowanie prowadzone w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu z wniosku [...] S.A. nie wpływa na brak możliwości orzeczenia na mocy decyzji organu I instancji na rzecz inwestora w stosunku do działek nr [...] i [...], z obrębu R., skutku, o którym mowa w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej. Wobec powyższego stanowisko skarżącego w tej kwestii Sąd I instancji prawidłowo uznał za bezzasadne.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, jako zasadne uznał podstawy kasacyjne, które dotyczą naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania w zakresie dotyczącym określenia warunków ochrony przeciwpożarowej. Zagadnienie to Sąd I instancji rozważa na str. 22 uzasadnienia wyroku. Zgodzić należy się z argumentacją Sądu I instancji, który odnosząc się do naruszenia art. 8 ust. 1 pkt 4 specustawy przesyłowej wskazał, że w pkt IV decyzji Wojewody [...] z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], zostały określone warunki ochrony przeciwpożarowej dla ww. inwestycji w zakresie sieci przesyłowej. Organ I instancji ustalił, że inwestycję należy projektować, budować i eksploatować zgodnie z obowiązującymi przepisami z zakresu ochrony przeciwpożarowej, w tym ustawą z 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2017 r. poz. 736 ze zm.). W sytuacji gdy, zdaniem inwestora, nie występują szczególne obostrzenia, które powinny być określone podczas realizacji przedsięwzięcia o charakterystyce linii elektroenergetycznej, za wystarczające i znajdujące swoje oparcie w przepisach prawa, Sąd I instancji prawidłowo uznał odesłanie w tym zakresie do przepisów ochrony przeciwpożarowej.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, za zasadne uznał podstawy kasacyjne, w których zarzuca się naruszenie przepisów postępowania w nawiązaniu do stwierdzenia WSA w Warszawie, że zawiadomienie organu odwoławczego z [...] grudnia 2017 r. o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i możliwości wypowiedzenia się, zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącego (podstawy dziewiąta i trzynasta).

Powyższa kwestia została oceniona przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku na str. 24-25. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela argumentację Sądu I instancji, który stwierdził na str. 25 uzasadnienia wyroku, że zawiadomienie z [...] grudnia 2017 r. nie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego z uwagi na przesłanie na błędny adres. Jednakże pełnomocnik skarżącego skorzystał z wymienionych uprawnień i złożył pismo z [...] stycznia 2018 r., w którym wypowiedział się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem kwestionowanej decyzji oraz złożył nowe wnioski dowodowe. Do treści tego pisma odniósł się również organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że skarżący, reprezentowany w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, miał zapewniony czynny udział w postępowaniu i możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji i nie wymagał uzupełnienia.

Z tych względów, dokonując oceny zaskarżonego wyroku, mając na względzie zakres związania Sądu I instancji wskazaniami co do dalszego postępowania wynikającymi z wyroku NSA z 21 marca 2019 r., sygn. II OSK 3760/18, należy stwierdzić, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.

Mając na uwadze, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.