Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 1031/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92 a
journal: Dz.U. 2016 poz 1907
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała, Sędzia WSA Julia Szczygielska, Magdalena Jankowska – Szostak (sprawozdawca), , Protokolant st. inspektor sądowy Ewa Bogulak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

W dniu [...] lutego 2016 r. w G., na autostradzie [...] przeprowadzono kontrolę drogową zestawu pojazdów, w skład którego wchodził samochód ciężarowy marki [...] nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...], którym kierował M. L., wykonując międzynarodowy przewóz drogowy w imieniu i na rzecz skarżącego. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli. Podczas kontroli dokonano wczytania danych cyfrowych cyfrowego urządzenia rejestrującego zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe. Analiza zarejestrowanych danych wykazała, że kierowca M. L. nie rejestrował w sposób automatyczny przy pomocy cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi w okresie od godziny 15.09 w dniu [...] lutego 2016 r. do godziny 15.11 dnia [...] lutego 2016 r., pomimo że w tym okresie kontrolowany pojazd przemieścił się na trasie F. – N., podczas, gdy M. L. znajdował się w nim. W trakcie tego przejazdu w slocie pierwszym zalogowana była karta należąca do A. P. Po tym okresie M. L. dokonał zalogowania swojej karty kierowcy oraz wpisu manualnego, deklarując jednocześnie, że w okresie od godziny 15.09 w dniu [...] lutego 2016 r. do godziny 15.11 dnia [...] lutego 2016 r. miał czas wolny lub odpoczywał, mimo że znajdował się w pojeździe, który w tym okresie przemieścił się z F. do N. Fakt niezarejestrowania aktywności na karcie kierowcy potwierdził także przesłuchany w charakterze świadka M. L.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za nie rejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi (naruszenie lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do utd).

Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. (nr [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 23, zwanej dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. a, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm. zwanej dalej "u.t.d."), lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm., zwanego dalej "rozporządzeniem 165/2014"), utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.

W pierwszej części uzasadnienia decyzji organ powołał regulacje prawne będące podstawą nałożenia kary pieniężnej na skarżącego. W szczególności wskazał, że zgodnie z art. 4 pkt 22 lit. a i lit. h u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 31.12.1985, str. 21) i rozporządzenia WE nr 561/2006. Organ zauważył przy tym, że w chwili stwierdzenia naruszenia obowiązywało rozporządzenie nr 3821/85 jednakże zostało ono następnie uchylone przez rozporządzenie nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. Zgodnie z art. 48 rozporządzenia nr 165/2014, rozporządzenie to wchodzi w życie następnego dnia po opublikowaniu w dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z zastrzeżeniem środków przejściowych, o których mowa w art. 46, rozporządzenie ma zastosowanie od dnia 2 marca 2016 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego jednocześnie zauważył, iż po wejściu w życie rozporządzenia nr 165/2014 stosownie do treści art. 47 rozporządzenia, wszelkie odesłania do rozporządzenia nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia nr 165/2014.

Organ wywiódł, że stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie regulował m.in. art. 14 rozporządzenia 3821/85. Aktualnie to naruszenie reguluje art. 34 rozporządzenia 165/2014, przy czym poprzednia regulacja jest tożsama z nową. Konsekwencją tej regulacji – jak wskazał organ, jest treść lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do utd, który karą pieniężną w wysokości 5.000 zł sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

W dalszej części uzasadnienia organ zauważył, że analiza danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy, jak również z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe wykazała, iż w dniach [...] – [...] lutego 2016 r. kierowca nie rejestrował w sposób automatyczny przy pomocy cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Powyższe miało miejsce w okresie od godziny 15:09 dnia [...] lutego 2016 r. do godziny 15:11 dnia [...] lutego 2016 r. Kontrolowany pojazd w tym okresie przemieścił się na trasie F.-N., tymczasem w tym okresie na karcie kierowcy nie została zarejestrowana żadna aktywność. Jak wynika z danych cyfrowych zapisanych w pamięci własnej przyrządu rejestrującego, w tym czasie w pierwszym slocie urządzenia znajdowała się karta kierowcy A. P., tymczasem w drugim slocie nie znajdowała się żadna karta kierowcy. Następnie M. L. zalogował swoją kartę kierowcy deklarując wpisem manualnym, iż we wskazanym wyżej okresie odbierał odpoczynek. Kierowca przesłuchany na powyższą okoliczność zeznał, iż w czasie gdy pojazd prowadził A. P., M. L. zajmował miejsce pasażera. Odnosząc się do tej okoliczności organ podkreślił, że kierowca nie może, wykonując zadanie przewozowe w załodze dwuosobowej, odbierać odpoczynku w czasie, gdy pojazd jest prowadzony przez drugiego kierowcę. Ponadto jest on obowiązany zalogować swoją kartę kierowcy w slocie drugim przyrządu rejestrującego, gdyż wykonując zadanie przewozowe w załodze dwuosobowej obaj kierowcy są obowiązani do rejestrowania w sposób automatyczny przy pomocy cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Z uwagi na powyższe okoliczności, organ odwoławczy zważył, iż zasadnie nałożono na stronę karę z tytułu naruszenia sankcjonowanego przez lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do utd.

Odnośnie zarzutu strony dotyczącego podwójnego ukarania podmiotu, organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym za naruszenie tych przepisów, odpowiedzialność ponoszą niezależnie przedsiębiorca jak i kierowca, co potwierdza treść art. 92 ust. 1 oraz art. 92 a ust. 1 utd. Kierujący pojazdem może zgodnie z art. 92 ust. 1 i ust. 2 zostać ukarany karą grzywny w wysokości do 2.000 zł za naruszenia wymienione w załączniku nr 1 do ustawy, natomiast podmiot wykonujący przewóz drogowy może zostać ukarany zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 2 karą pieniężną w wysokości od 50 zł do 10.000 zł za każde naruszenie wskazane w załączniku nr 3 do ustawy, lecz suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10.000 zł. Odpowiedzialność przedsiębiorcy nie ma charakteru akcesoryjnego, lecz jest niezależna od odpowiedzialności prawnej innych podmiotów.

Odnośnie zarzutu niezastosowania art. 92b ustawy o transporcie drogowym, organ podniósł, że wskazany przepis w ogóle nie znajdzie zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż dotyczy on wyłącznie naruszeń związanych z czasem pracy kierowców, podczas gdy naruszenie polegające na nierejestrowaniu wymaganych aktywności jest naruszeniem związanym z urządzeniem rejestrującym, a zatem zastosowanie w niniejszej sprawie mógłby znaleźć jedynie art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Jednakże w tym kontekście, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że to podmiot wykonujący przewóz drogowy powinien wykazać okoliczności mogące stanowić przesłanki do zastosowania przepisów egzoneracyjnych.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem:

1) art. 15 kpa oraz stanowiącego jego konkretyzacje art. 127 kpa, poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności jako gwarancji procesowej strony postępowania administracyjnego, wyrażającej się w możliwości żądania przez nią wyjaśnienia wątpliwości prawnych w ponownym rozstrzygnięciu jej sprawy indywidualnej załatwionej decyzją organu I instancji;

2) prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie norm prawnych – niewłaściwy proces kwalifikacji prawnej stanu faktycznego do stanu prawnego poprzez przyjęcie, iż przedsiębiorca naruszył przepis sankcjonowany z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym;

3) art. 107 § 1 kpa, nakładającego na organ administracji publicznej obowiązek zawarcia w uzasadnieniu decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego odzwierciedlającego racje decyzyjne i tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego;

4) art. 77 i art. 78 § 1 kpa poprzez niezbadanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym, rozpatrzenie sprawy na podstawie niekompletnego materiału dowodowego i błędów w ustaleniach faktycznych mających wpływ na wydaną decyzję, poprzez błędne przyjęcie, że kierowca nie rejestrował za pomocą cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi w czasie, gdy nie prowadził pojazdu;

5) zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 kpa, realizowanej na mocy art. 107 § 3 kpa, poprzez niewystarczające w ustalonym stanie faktycznym wyjaśnienie stronie zasadności przesłanek i środków dowodowych, którymi organy kierowały się przy załatwieniu sprawy;

6) art. 8 kpa, tj. zasady zaufania do organów państwa poprzez prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez stronę zarzucanych jej naruszeń, poprzez arbitralne nieuznawanie dowodów i wyjaśnień, bez oceny okoliczności branych pod uwagę podczas analizy przesłanek, w szczególności z odmową możliwego zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym, podczas gdy materiał dowodowy wskazywał na możliwość zastosowania względem skarżącego wymienionych powyżej przepisów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organ powinien był uprawdopodobnić, że przedsiębiorca miał możliwość ustalenia czy jego kierowca jechał bez karty lub użył karty innego kierowcy i w jakim celu to zrobił. W konsekwencji należało przeprowadzić postępowanie również pod kątem sprawdzenia czy zachodzą w niniejszej sprawie przesłanki egzoneracyjne wskazane w art. 92 c u.t.d. Zdaniem skarżącego kontrolujący nie wziął pod uwagę celowości i istoty naruszonego przepisu. Ponadto ujawnione zachowanie kierowcy wskazuje – w ocenie skarżącego – na możliwe używanie cudzej kary kierowcy (lp. 13.14 załącznika nr 1) lub nieprawidłowe operowanie przełącznikiem urządzenia rejestrującego (lp. 13.3 załącznika nr 1) lub też naruszenie lp. 13.12 załącznika nr 1. Skarżący wskazał także, że należało rozważyć, czy stwierdzone naruszenie nie było naruszeniem przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.") wydawane przez upoważnione do tego organy.

W rozpoznawanej sprawie podstawą przeprowadzenia kontroli przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy były przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1907 ze zm. zwanej dalej "u.t.d."). Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej. Stosownie do art. 92a ust. 6 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Zgodnie natomiast z art. 4 pkt 22 lit. a i lit. h u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 31.12.1985, str. 21) i rozporządzenia WE nr 561/2006. Podkreślić przy tym należy, że w chwili stwierdzenia naruszenia (w dniu 9 lutego 2016 r.) obowiązywało rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.U.UE.L.1985.370.8), jednakże w dniu 2 marca 2016 r. zostało ono uchylone przez rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U.UE.L.2014.60.1). Zgodnie z art. 48 rozporządzenia nr 165/2014, rozporządzenie to wchodzi w życie następnego dnia po opublikowaniu w dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z zastrzeżeniem środków przejściowych, o których mowa w art. 46, rozporządzenie ma zastosowanie od dnia 2 marca 2016 r. Ponadto po wejściu w życie rozporządzenia nr 165/2014, wszelkie odesłania do rozporządzenia nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia nr 165/2014 (art. 47 rozporządzenia nr 165/2014).

Stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie regulował m.in. art. 14 rozporządzenia nr 3821/85. Aktualnie to naruszenie reguluje art. 34 rozporządzenia nr 165/2014, przy czym poprzednia regulacja jest tożsama z nową.

Zgodnie z art. 34 rozporządzenia nr 165/2014 kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona (ust. 1). Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy (ust. 2). Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv): a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub b) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf. Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu (ust. 3). Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd (ust. 4). Kierowcy: a) zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu; b) obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: (i) pod symbolem: czas prowadzenia pojazdu; (ii) pod symbolem: "inna praca", która oznacza wszelkie czynności inne niż prowadzenie pojazdu, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE, a także wszelkie prace wykonywane dla tego samego lub innego pracodawcy w sektorze transportowym lub poza nim; (iii) pod symbolem: "okresy gotowości" zgodnie z definicją w art. 3 lit. b) dyrektywy 2002/15/WE; (iv) pod symbolem M: przerwy lub odpoczynek (ust. 5). Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed dniem 1 kwietnia 1998 r. Kierowcy nie muszą wprowadzać informacji, o których mowa w pierwszym zdaniu akapitu pierwszego, jeśli tachograf rejestruje automatycznie dane dotyczące lokalizacji (ust. 7).

Przeprowadzona w niniejszej sprawie w dniu [...] lutego 2016 r. kontrola (potwierdzona protokołem kontroli z tego samego dnia), w czasie której dokonano wczytania danych cyfrowych cyfrowego urządzenia rejestrującego zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe, wykazała, że kierowca M. L. nie rejestrował w sposób automatyczny przy pomocy cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi w okresie od godziny 15.09 w dniu [...] lutego 2016 r. do godziny 15.11 dnia [...] lutego 2016 r., pomimo że w tym okresie kontrolowany pojazd przemieścił się na trasie F. – N., a M. L. się w nim znajdował. W trakcie tego przejazdu w slocie pierwszym zalogowana była karta należąca do A. P. Po tym okresie M. L. dokonał zalogowania swojej karty kierowcy oraz wpisu manualnego, deklarując jednocześnie, że w okresie od godziny 15.09 w dniu [...] lutego 2016 r. do godziny 15.11 dnia [...] lutego 2016 r. miał czas wolny lub odpoczywał, mimo że znajdował się w pojeździe, który w tym okresie przemieścił się z F. do N. Fakt niezarejestrowania aktywności na karcie kierowcy potwierdził także przesłuchany w charakterze świadka M. L., który podał, że w czasie prowadzenia pojazdu przez innego kierowcę siedział na fotelu pasażera, w tym czasie wyciągnął swoją kartę i nie rejestrował w sposób automatyczny swojej aktywności. W konsekwencji w niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia obowiązku rejestrowania aktywności związanej z prowadzeniem pojazdu. Wskazać bowiem trzeba, że zgodnie z art. 34 ust. 4 zd. 1 rozporządzenia nr 165/2014, jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy (a taki znajdował się w kontrolowanym pojeździe) znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu. W konsekwencji zatem karty obu kierowców znajdujących się w pojeździe, powinny być umieszczone w czytnikach i rejestrować ich aktywność. Wykonując zatem przewóz w załodze dwuosobowej, jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę, obaj kierowcy są obowiązani do rejestrowania w sposób automatyczny przy pomocy cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Kierowca nie może w takiej sytuacji odbierać odpoczynku w czasie, gdy pojazd jest prowadzony przez drugiego kierowcę. W rozpoznawanej sprawie M. L. nie rejestrował swojej aktywności w okresie od godziny 15.09 w dniu [...] lutego 2016 r. do godziny 15.11 dnia [...] lutego 2016 r., mimo że w tym czasie przebywał w pojeździe, a pojazd był wyposażony w tachograf cyfrowy. Fakt ten został prawidłowo ustalony w czasie kontroli – na podstawie odczytu danych z urządzenia rejestrującego oraz zeznań przesłuchanego w charakterze świadka kierowcy. Podkreślić przy tym należy, że treść protokołu kontroli nie budziła wątpliwości, a protokół został podpisany przez M. L. bez żadnych uwag. Ustalenia dokonane w wyniku analizy danych zarejestrowanych na karcie kierowcy były przy tym spójne z wyjaśnieniami przesłuchanego w charakterze świadka kierowcy. Z uwagi na powyższe okoliczności, organy prawidłowo nałożyły na skarżącego karę z tytułu naruszenia lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., który sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Wbrew twierdzeniom skargi nie było przy tym podstaw do zakwalifikowania stwierdzonego naruszenia według lp. 13.3 załącznika nr 1 do u.t.d. (nieprawidłowe operowanie przełącznikiem urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy), lp. 13.12 (okazanie podczas kontroli wykresówki lub karty kierowcy, które nie zawierają wprowadzonych ręcznie bądź automatycznie wszystkich wymaganych danych dotyczących okresów aktywności kierowcy) czy też lp. 13.14 (jednoczesne używanie kilku wykresówek lub kart kierowców albo cudzej wykresówki lub karty), ponieważ w rozpoznawanej sprawie skarżący w ogóle nie rejestrował swojej aktywności i nie używał swojej karty kierowcy. Naruszenia opisane w lp. 13.3, 13.12 lub 13.14 załącznika nr 1 do u.t.d. dotyczą sytuacji, w których aktywność była rejestrowana za pomocą karty kierowcy, ale poprzez nieprawidłowe operowanie przełącznikiem urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego nie doszło do zmiany rodzaju aktywności kierowcy lub nie wprowadzono wszystkich wymaganych danych dotyczących okresów aktywności kierowcy lub jednocześnie używano kilku kart (wykresówek) albo używano cudzej karty lub wykresówki. Chodzi więc o naruszenia związane z nieprawidłowym używaniem karty kierowcy, a nie sytuacje, w których karta ta nie była w ogóle używana, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Słusznie także organ podkreślił, że w niniejszej sprawie nie analizowano naruszeń związanych z czasem pracy kierowców, ponieważ naruszenie polegające na nierejestrowaniu wymaganych aktywności jest naruszeniem związanym z urządzeniem rejestrującym. W konsekwencji – w ocenie Sądu – organy prawidłowo zakwalifikowały stwierdzone naruszenie według lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d.

Wobec zarzutów sformułowanych w treści skargi należy również podkreślić, że rozstrzygnięcia o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego, wydawane na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., są skutkiem wprowadzenia przez ustawodawcę odpowiedzialności administracyjnej podmiotów wykonujących transport drogowy. Ma ona charakter odpowiedzialności zobiektywizowanej. Właściwy organ jest zobowiązany nałożyć karę pieniężną w sytuacji ustalenia okoliczności związanych z przewozem drogowym uznanych przez ustawodawcę za nieprawidłowe i niedopuszczalne, niezależnie od tego, kto prowadził pojazd, jeśli tylko osobą tą przewoźnik posługuje się przy wykonywaniu działalności. Odpowiedzialność administracyjna związana z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego jest zależna od wystąpienia określonego skutku (od wystąpienia określonego naruszenia), przy czym organ nie ma obowiązku dowodzić związku przyczynowego między zachowaniem podmiotu odpowiedzialnego a powstałym skutkiem, a to przewoźnik powinien udowodnić, przedstawiając odpowiednie dowody, że mimo zachowania należytej staranności nie można było uniknąć zdarzenia lub okoliczności, z którym prawo wiąże naruszenie przepisów. Podstawowym warunkiem ukarania jest także to, by określone naruszenie przypisane przewoźnikowi miało oparcie w konkretnym przepisie prawa (por. wyroki z dnia 15 października 2015 r., II GSK 2111/14, z dnia 11 marca 2015 r., II GSK 240/14, z dnia 21 stycznia 2015 r., II SA/Go 843/14, z dnia 25 lutego 2015 r., II SA/Go 17/15, z dnia 14 stycznia 2015 r., II SA/Rz 905/14, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W związku z zarzutem nieprzeprowadzenia przez organ postępowania mającego na celu ustalenie, czy zachodzą w sprawie przesłanki egzoneracyjne określone w art. 92c u.t.d., wskazać należy, że zgodnie z tym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Podkreślić jednak należy, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym, ciężar dowodu w zakresie wykazania, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, spoczywa na przedsiębiorcy, który chcąc uniknąć kary za stwierdzone naruszenia powinien przedstawić takie dowody, które w sposób jednoznaczny będą świadczyć o prawidłowej organizacji pracy i dochowaniu należytej staranności w zakresie szkolenia kierowców, reagowania na stwierdzone nieprawidłowości, podejmowania środków zaradczych, aby do nieprawidłowości nie dochodziło (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt II SA/Ke 464/16). Pojęcie "właściwej organizacji i dyscypliny pracy ogólnie wymaganej w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającej przestrzeganie przez kierowców przepisów" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę. Konieczne jest zatem uwzględnienie bezpośrednio treści przepisów prawa unijnego. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 10 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz.UE z 4 listopada 2006 r., L 102/1), przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów cytowanego rozporządzenia nr 3821/85 (obecnie nr 165/2014), zwłaszcza z rozdziału II tego rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia nr 3821/85 (obecnie nr 165/2014), w tym przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Także z art. 33 ust. 1 zd. 1 rozporządzenia nr 165/2014 wynika, że przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za zapewnienie, by ich kierowcy byli właściwie wyszkoleni i poinstruowani w zakresie prawidłowego działania tachografów, zarówno cyfrowych, jak i analogowych, przeprowadzają regularne kontrole, by zapewnić właściwe użytkowanie tachografów przez swoich kierowców i nie udzielają kierowcom żadnych bezpośrednich ani pośrednich zachęt, które mogłyby skłaniać ich do niewłaściwego używania tachografów. Przedsiębiorca w świetle obowiązujących przepisów jest nie tylko zobowiązany do stworzenia takich warunków pracy kierowców, aby mogli przestrzegać przepisów dotyczących transportu drogowego, ale jest także zobowiązany do świadczenia usług transportowych zgodnie z obowiązującym prawem. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za rezultaty prowadzonej działalności transportowej, a nie wyłącznie za stworzenie warunków do realizacji działalności zgodnej z prawem. Wszelkie stwierdzone nieprawidłowości obciążają zatem przedsiębiorcę. Dla przyjęcia jego odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie, tak jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, że nastąpiło naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, nawet jeśli powstało ono w sposób niezawiniony (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1087/15).

Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawierał żadnych przesłanek wskazujących na możliwość odstąpienia od wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej i takich dowodów skarżący nie przedstawił też w toku postępowania. Załączone do akt postępowania wyjaśnienia zawarte w piśmie z [...] marca 2016 r. nie kwestionują ustalonego w sprawie stanu faktycznego, zawierają jedynie polemikę ze sposobem jego subsumpcji, co nie jest wystarczające do zwolnienia się przez przedsiębiorcę z odpowiedzialności za stwierdzone nieprawidłowości. Sąd nie znalazł podstaw, aby zakwestionować czynności organów administracji publicznej podejmowanych w toku niniejszej sprawy, a zmierzających do jej wyjaśnienia. W szczególności Sąd uznał, że zostały wyczerpująco zbadane wszelkie istotne w sprawie okoliczności, które poprzedzono przeprowadzeniem stosownych dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W ocenie Sądu, w szczególności utrwalone w protokole kontroli okoliczności oraz zeznania świadka stanowią wystarczająca podstawę dla wykazania naruszeń, o których mowa w treści spornych decyzji. Stanowisko wyrażone w obu decyzjach organ uzasadnił w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. i zgodnie z zasadą przekonywania sformułowaną w art. 11 k.p.a., nie naruszając przy tym zasady dwuinstancyjności postępowania. Zdaniem Sądu wydane w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa materialnego i procesowego, które miałyby wpływ na wynik sprawy i skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stosując art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.