Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 665/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 14b § 1-3, art. 14 c, 121 §  1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 21 ust 1 pkt 4, art. 24 ust. 5
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (spr.) Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer WSA Monika Kazubińska-Kręcisz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Barański po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; II. zasądza od Ministra Finansów na rzecz K. K. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W zaskarżonej interpretacji indywidualnej z [...] kwietnia 2016 r. Minister Finansów, działający przez organ upoważniony - Dyrektora Izby Skarbowej [...] [...] (organ interpretacyjny), stwierdził, że stanowisko K. K. (wnioskodawca, skarżący) przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy jest nieprawidłowe.

W uzasadnieniu powyższej interpretacji indywidualnej organ interpretacyjny przedstawił następujący stan sprawy:

W styczniu 2016 r. K. K. (wnioskodawca, skarżący) złożył wniosek o udzielenie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy. We wniosku tym, uzupełnionym na wezwanie organu interpretacyjnego, przedstawiono następujący stan faktyczny:

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (spółka), w której udziałowcem jest wnioskodawca, zawarła z towarzystwem ubezpieczeniowym (ubezpieczyciel) umowę ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi, gdzie wymieniona spółka jest ubezpieczającym, natomiast ubezpieczonym i beneficjentem ubezpieczenia jest wnioskodawca. Przedmiotem ubezpieczenia jest zdrowie i życie ubezpieczonego. Polisa ma charakter ochronno-inwestycyjny. W ramach polisy składki są opłacane przez ubezpieczającego, który jest właścicielem polisy. Umowa z ubezpieczycielem została zawarta na czas określony. Zgodnie z postanowieniami umowy, ubezpieczający przez czas trwania umowy zobowiązany jest do opłacania składek podstawowych, co stanowi jego główne świadczenie. Ubezpieczyciel jest zobowiązany do wypłaty świadczeń ochronnych i inwestycyjnych, co stanowi jego główne świadczenie, a także do prowadzenia na rzecz ubezpieczającego rachunku podstawowego i rachunku dodatkowego i do dokonywania składek podstawowych i składek dodatkowych na tych rachunkach. Na rachunku dodatkowym ewidencjonowane są jednostki uczestnictwa. Ubezpieczony w ramach polisy ma także prawo wpłacania składki dodatkowej w dowolnej wysokości. Ponadto, zgodnie z umową, w czasie trwania umowy ubezpieczający może na swój wniosek otrzymać świadczenia: wypłata części wartości podstawowej polisy, wypłata części wartości dodatkowej polisy (w obu przypadkach - w formie jednorazowej lub okresowej), wypłata wartości dodatkowej polisy. Dla realizacji tych wypłat konieczne jest zachowanie warunków określonych w umowie. Jeśli chodzi o wypłatę wartości dodatkowej, to obejmuje ona środki pochodzące z odpisania jednostek uczestnictwa z rachunku dodatkowego. W 2015 r., na skutek dokonania przez spółkę (ubezpieczającego) wykupu częściowego lub całkowitego z polisy, wnioskodawca otrzymał z towarzystwa ubezpieczeniowego środki pieniężne, które obejmują inwestowane środki pieniężne pochodzące wyłącznie ze składek opłacanych przez ubezpieczającego.

W związku z powyższym wnioskodawca sformułował pytanie: czy środki pieniężne otrzymane przez ubezpieczonego na skutek dokonania wykupu częściowego bądź całkowitego z polisy przez spółkę na rzecz ubezpieczonego stanowią przychód zwolniony od podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art.21 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r. poz.261 ze zm.), zwanej dalej "u.p.d.o.f."?

Przedstawiając własne stanowisko w sprawie wnioskodawca wyraził pogląd, że wypłacone środki pieniężne w części stanowiącej świadczenie ochronne - niezwiązane z częścią składki, która była inwestowana w fundusz kapitałowy, podlegają zwolnieniu, gdyż środki te nie stanowią dochodu, o którym mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f. Natomiast w przypadku otrzymania świadczenia w postaci zysku z polisy ubezpieczeniowej opodatkowaniu podlega dochód rozumiany - zgodnie z art.24 ust.15 u.p.d.o.f. - jako różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do towarzystwa ubezpieczeniowego. Jeżeli w wyniku wypłaty środków nie dochodzi do powstania dochodu rozumianego jak powyżej, wypłacone środki podlegają omawianemu zwolnieniu przedmiotowemu.

Przedstawiając motywy uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe organ interpretacyjny odwołał się do zasady powszechności opodatkowania (art.9 ust.1 u.p.d.o.f.), zgodnie z którą standardem prawa podatkowego jest wynikający z u.p.d.o.f., ciążący na wszystkich podmiotach, obowiązek uiszczania podatku dochodowego, a zwolnienia stanowią wyjątek, istotne odstępstwo od zasady sprawiedliwości podatkowej, to jest powszechności i równości opodatkowania, w związku z czym ustanowione przez ustawodawcę ulgi i zwolnienia nie powinny być w procesie wykładni ani rozszerzane, ani zawężane. Wskazał też, że zgodnie z art.10 ust.1 pkt 7 u.p.d.o.f. jednym ze źródeł przychodu są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit.a – lit.c u.p.d.o.f., zaś w myśl art.11 ust.1 u.p.d.o.f. przychodami, z zastrzeżeniem art.14-15, art.17 ust.1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art.19, art.20 ust.3 i art.30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Organ wyjaśnił, że za przychody z kapitałów pieniężnych, w myśl art.17 ust.1 pkt 4 lit.d u.p.d.o.f., uważa się wartość dokonanych na rzecz wspólników spółek nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, określoną według zasad wynikających z art.11 ust.2-2b u.p.d.o.f., zaś w myśl art.17 ust.1 pkt 5 u.p.d.o.f. za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust.1c.

Dalej organ interpretacyjny wskazał, iż stosownie do art.5a pkt 14 u.p.d.o.f. ilekroć w ustawie jest mowa o funduszach kapitałowych oznacza to fundusze inwestycyjne oraz fundusze zagraniczne, o których mowa w przepisach o funduszach inwestycyjnych, oraz ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe działające na podstawie przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej, z wyjątkiem funduszy emerytalnych, o których mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych. Z kolei zgodnie z art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem: a) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art.27 ust.1 lub art.30c, b) dochodu, o którym mowa w art.24 ust.15 i 15a, z art.24 ust.15 u.p.d.o.f. wynika zaś, że dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy. Zatem, w przypadku otrzymania świadczenia w postaci zysku z polisy ubezpieczeniowej opodatkowaniu podlega dochód rozumiany - zgodnie z przytoczonym art.24 ust.15 u.p.d.o.f. - jako różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do towarzystwa ubezpieczeniowego.

Dokonując subsumpcji stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o udzielenie interpretacji pod przywołane przepisy u.p.d.o.f. organ interpretacyjny stwierdził, że w wyniku zawarcia umowy ubezpieczenia wnioskodawca otrzymał nieodpłatne świadczenie w dniu opłacenia przez spółkę składek regularnych i dodatkowych, a wartość tego świadczenia odpowiada kwocie opłaconych składek.

Dalej organ stwierdził, że "wypłata środków z polisy na rzecz wnioskodawcy poza dochodem, o którym mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., dokonana na skutek wykupu z polisy przez spółkę z o.o. nie rodzi obowiązku podatkowego, gdyż nie powoduje powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu, bowiem dotyczy środków, które podlegają opodatkowaniu na moment wpłaty składek przez spółkę z o.o. do towarzystwa ubezpieczeniowego. Wobec powyższego, nie znajduje w przedmiotowej sprawie zastosowania art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. regulujący zwolnienie od podatku dochodowego kwot otrzymanych z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych. Zatem, nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że jeżeli nie dojdzie do powstania dochodu z części inwestycyjnej składki, to wypłacone wnioskodawcy środki na skutek dokonania przez ubezpieczającego wykupu częściowego lub całkowitego z polisy będą podlegały zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych wynikającemu z przywołanego wyżej przepisu u.p.d.o.f.".

Po wyczerpaniu trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa stosownie do art.52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz.270 ze zm., od 25.05.2016 r. – Dz.U. z 2016 r. poz.718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", skarżący wniósł skargę, w której zarzucił, że powyższa interpretacja indywidualna wydana została z naruszeniem:

- art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. przez błędną wykładnię, tj. błędne uznanie, że wypłata środków z polisy na rzecz skarżącego, dokonana na skutek wykupu z polisy, nie podlega zwolnieniu przedmiotowemu wynikającemu z tego przepisu,

- art.17 ust.1 pkt 4 lit.d i pkt 5 u.p.d.o.f. przez błędną ocenę wskazującą na zastosowanie przepisu do przedstawionego stanu faktycznego, co skutkuje opodatkowaniem podatkiem dochodowym uzyskanych środków pieniężnych w części stanowiącej świadczenie ochronne, niezwiązane ze składką inwestowaną w fundusz kapitałowy,

- art.121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz.749 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej interpretacji zwanej dalej "o.p.", w związku z nieuwzględnieniem podniesionej przez wnioskodawcę argumentacji,

- art.125 § 1 o.p. w związku z wydaniem interpretacji bez rzetelnej, wnikliwej oceny opisanego stanu faktycznego w kontekście mających zastosowanie przepisów u.p.d.o.f.

W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Z art.14b § 1-3 o.p. wynika, że interpretacja indywidualna jest wydawaną przez Ministra Finansów, na wniosek zainteresowanego, interpretacją przepisów prawa podatkowego, która odnosi się do stanu faktycznego (także przyszłego) przedstawionego we wniosku przez zainteresowanego oraz do zaprezentowanej we wniosku przez zainteresowanego jego własnej oceny prawnej tego stanu faktycznego. Konsekwentnie, art.14c o.p. stanowi, że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (...) (§ 1), przy czym w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2).

W kontekście powyższego podkreślić należy, że – jak wynika z treści złożonego przez skarżącego wniosku o udzielenie interpretacji, a także z uzasadnienia zaskarżonej interpretacji – istotą stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o udzielenie interpretacji było uzyskanie przez skarżącego w 2015 r. środków pieniężnych wypłaconych przez towarzystwo ubezpieczeniowe z tytułu realizacji praw z polisy ubezpieczeniowej w zakresie wartości podstawowej (ochronnej) oraz wartości dodatkowej (inwestycyjnej) w sytuacji, gdy umowę ubezpieczenia skarżącego zawarła spółka kapitałowa, której skarżący był udziałowcem, i ona także opłacała składki (podstawowe i dodatkowe). Skarżący wyjaśnił przy tym, że składki były przez towarzystwo ubezpieczeniowe ewidencjonowane na rachunkach, odpowiednio, podstawowym oraz dodatkowym, "na którym są ewidencjonowane jednostki uczestnictwa", że w zakresie wartości dodatkowej polisy "kwota przeznaczona do wypłaty obejmuje środki pochodzące z odpisania jednostek uczestnictwa z rachunku dodatkowego", a także że "w celu inwestowania środków pieniężnych pochodzących ze składek podstawowych oraz ze składek dodatkowych towarzystwo oferuje ubezpieczonemu ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe ...". Tak ujętą istotę stanu faktycznego przedstawionego we wniosku potwierdza sformułowane w tym wniosku pytanie o możliwość zastosowania do środków wypłaconych z tytułu realizacji polisy ubezpieczeniowej zwolnienia podatkowego przewidzianego w art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. oraz wywiedziona przez skarżącego własna ocena, że wypłacone z tego tytułu środki pieniężne w części stanowiącej świadczenie ochronne – niezwiązane z częścią składki, która była inwestowana w fundusz kapitałowy, nie stanowią dochodu, o jakim mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., i w związku z tym podlegają zwolnieniu przedmiotowemu określonemu w art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f., natomiast w przypadku, gdy wnioskodawca w wyniku wypłaty środków z polisy dotyczących części inwestycyjnej składki uzyska dochód, o jakim mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., to środki te nie będą objęte zwolnieniem na podstawie art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f.

Z powyższego wynika zatem, co należy wyraźnie podkreślić, że okoliczność opodatkowania lub nieopodatkowania składek uiszczanych przez spółkę, w której skarżący był udziałowcem, w realizacji umowy ubezpieczenia zawartej na rzecz skarżącego, nie była elementem stanu faktycznego opisanego we wniosku, sformułowanego w tym wniosku pytania, ani też własnej oceny tego stanu faktycznego przedstawionej przez skarżącego. Dla porządku zaś jedynie należy zauważyć, że również organ interpretacyjny wzywając skarżącego do uzupełnienia przedstawionego we wniosku stanu faktycznego nie uznał tej okoliczności za niewyjaśnioną okoliczność istotną dla wydania interpretacji na wniosek skarżącego.

W zaskarżonej interpretacji prawidłowo podano, że zgodnie z art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

a) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art.27 ust.1 lub art.30c,

b) dochodu, o którym mowa w art.24 ust.15 i 15a.

W związku z treścią przywołanego przepisu podnieść należy, że - ze względu na stan faktyczny przedstawiony we wniosku skarżącego o udzielenie interpretacji indywidualnej - regulacja zawarta w art.21 ust.1 pkt 4 lit.a u.p.d.o.f. nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Natomiast jeśli chodzi o regulację z art.21 ust.1 pkt 4 lit.b u.p.d.o.f., to odwołanie do art.24 ust.15a, dotyczącego dochodów z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia na życie lub dożycie na określonych warunkach, dodane zostało w tym przepisie od 18.10.2014 r. z mocy art.2 pkt 8 lit.c ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz.1328), a art.21 ust.1 pkt 4 lit.b u.p.d.o.f. z uwzględnieniem tej regulacji ma zastosowanie do dochodów opisanych w art.10 ust.1 i 2 powołanej ustawy zmieniającej. W tym kontekście odnotować należy, że do unormowania, o którym mowa, nie odniósł się ani skarżący prezentując własne stanowisko we wniosku, ani organ interpretacyjny, jednocześnie jednak jego naruszenia w skardze nie zarzucono (por. art.57a p.p.s.a.).

Wobec powyższego, ograniczając rozważania do art.21 ust.1 pkt 4 lit.b w związku z art.24 ust.15 u.p.d.o.f., wskazać należy, że ten drugi przepis stanowi, iż dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy. Zatem, łączna interpretacja art.21 ust.1 pkt 4 lit.b u.p.d.o.f. z art.24 ust.15 u.p.d.o.f. prowadzi do wniosku, że wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych z wyjątkiem tych kwot świadczeń, które są wynikiem inwestowania składki ubezpieczeniowej w fundusze kapitałowe, i stanowią różnicę między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą wpłaconych składek, które przekazane zostały na fundusz kapitałowy.

Zdaniem sądu, powyższe odpowiada stanowisku przedstawionemu przez skarżącego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, a także w skardze, zgodnie z którym:

- wypłacone mu środki pieniężne stanowiące świadczenie niezwiązane z częścią składki, która była inwestowana w fundusz kapitałowy, podlegają zwolnieniu podatkowemu określonemu w art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f.,

- wypłacone mu środki pieniężne stanowiące świadczenie dotyczące części inwestycyjnej składki nie będą podlegały zwolnieniu podatkowemu określonemu w art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f., jeśli skarżący uzyska dochód, o jakim mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., będą natomiast podlegały omawianemu zwolnieniu, gdy nie dojdzie do powstania dochodu, o jakim mowa w tym przepisie.

Taki sam pogląd, jak się wydaje, choć z pewnym skrótem myślowym, przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji, gdzie na str.6, bezpośrednio po przywołaniu treści art.21 ust.1 pkt 4 i art.24 ust.15 u.p.d.o.f., organ interpretacyjny stwierdził, iż "z powyższego wynika, że w przypadku otrzymania świadczenia w postaci zysku z polisy ubezpieczeniowej opodatkowaniu podlega dochód rozumiany zgodnie z wyżej przytoczonym art.24 ust.15 u.p.d.o.f., jako różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do towarzystwa ubezpieczeniowego".

Nie można natomiast zgodzić się, zdaniem sądu, z wywodem organu interpretacyjnego, zgodnie z którym "... wypłata środków z polisy na rzecz wnioskodawcy, poza dochodem, o którym mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., dokonana na skutek wykupu polisy przez spółkę z o.o. nie rodzi obowiązku podatkowego, gdyż nie powoduje powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu, bowiem dotyczy środków, które podlegają opodatkowaniu na moment wpłaty składek przez spółkę z o.o. do towarzystwa ubezpieczeniowego. Wobec powyższego, nie znajduje w przedmiotowej sprawie zastosowania art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. regulujący zwolnienie od podatku dochodowego kwot otrzymanych z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych. Zatem, nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że jeżeli nie dojdzie do powstania dochodu w części inwestycyjnej składki, to wypłacone środki na skutek dokonania przez ubezpieczającego wykupu częściowego lub całościowego z polisy będą podlegały zwolnieniu (...) wynikającemu z przywołanego wyżej przepisu u.p.d.o.f.". Wbrew także poglądowi organu interpretacyjnego, dla udzielenia odpowiedzi na pytanie sformułowane przez skarżącego we wniosku o udzielenie interpretacji nie było konieczne rozpatrzenie, oprócz kwestii dotyczącej dochodu, o którym mowa w art.24 ust.15 u.p.d.o.f., również zagadnienia dotyczącego nieodpłatnego świadczenia.

W związku z przytoczonymi stwierdzeniami organu interpretacyjnego należy przede wszystkim podnieść, że z art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. ani z innego jej przepisu nie wynika, iż zastosowanie przewidzianego w tym przepisie zwolnienia uzależnione jest od wcześniejszego opodatkowaniu składek uiszczonych w związku z zawartą umową ubezpieczenia. Ponadto dostrzec należy, że wypłata świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia jest zdarzeniem generującym dochód podatkowy odrębnym od zdarzenia polegającego na opłacaniu składek w związku z zawarciem tej umowy, nawet jeżeli samo w sobie opłacanie składek może stanowić nieodpłatne świadczenie na rzecz tego podmiotu, który uzyskał świadczenie z tytułu umowy ubezpieczenia. Innym dochodem są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, o których mowa w art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f., innym zaś dochodem, z którym nie ma związku art.21 ust.1 pkt 4 lit.b w związku z art.24 ust.15 u.p.d.o.f., jest ewentualne nieodpłatne świadczenie polegające na zapłacie składek ubezpieczeniowych, otrzymane - co zauważa organ interpretacyjny w zaskarżonej interpretacji - w dacie dokonania tej zapłaty, do którego może mieć zastosowanie art.17 ust.1 pkt 4 lit.d u.p.d.o.f. Wypłata środków z polisy na rzecz skarżącego, poza dochodem, o którym mowa w art.24 ust.15 (i ewentualnie ust.15a) u.p.d.o.f., dokonana na skutek wykupu polisy przez spółkę, nie powoduje zaś powstania u skarżącego przychodu podlegającego opodatkowaniu nie dlatego, że dotyczy środków, które podlegają opodatkowaniu na moment wpłaty składek przez spółkę do towarzystwa ubezpieczeniowego, lecz dlatego, że podlega zwolnieniu na podstawie art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f. Przepis ten zatem ma, a co najmniej może mieć zastosowanie w stanie faktycznym opisanym we wniosku o udzielenie interpretacji.

Wobec powyższego, za uzasadnione należy uznać zarzuty skargi, iż organ interpretacyjny oparł zaskarżoną interpretację indywidualną na błędnej wykładni art.21 ust.1 pkt 4 (lit.b) w związku z art.24 ust.15 u.p.d.o.f. Było to skutkiem powiązania normy wynikającej z tych przepisów z prawnopodatkową oceną okoliczności opodatkowania lub nieopodatkowania składek uiszczonych przez spółkę w realizacji umowy ubezpieczenia zawartej na rzecz skarżącego (jako uzyskanego przez skarżącego nieodpłatnego świadczenia w rozumieniu art.17 ust.1 pkt 4 lit.d u.p.d.o.f.), w sytuacji, gdy z wymienionych wyżej przepisów normujących zwolnienie podatkowe nie wynika, aby okoliczność ta mogła mieć istotne znaczenie dla ich wykładni lub sposobu zastosowania. Jednocześnie stwierdzić należy, że ponieważ okoliczność opodatkowania lub nieopodatkowania składek, o których mowa, ani prawnopodatkowa ocena tej okoliczności nie była objęta wnioskiem skarżącego o udzielenie interpretacji, w szczególności opisanym w nim stanem faktycznym, to odnoszenie się do tej kwestii w niniejszej sprawie było i jest bezprzedmiotowe. Zatem, biorąc pod uwagę funkcję informacyjną i ochronną interpretacji indywidualnych, zamieszczenie w zaskarżonej interpretacji oceny prawnej organu interpretacyjnego w tym przedmiocie, której konsekwencją było uznanie za nieprawidłowe stanowiska skarżącego przedstawionego we wniosku o udzielenie interpretacji, należy ocenić jako naruszające także art.121 § 1 w związku z art.14c § 1 i 2 o.p. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Nie jest natomiast uzasadniony podniesiony w skardze zarzut naruszenia art.125 § 1 o.p. Przepis ten stanowi, iż organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, ustanawia więc zasadę szybkości postępowania. Uzasadnienie skargi nie dostarcza jednak adekwatnych argumentów, które mogłyby wspierać twierdzenie o naruszeniu przywołanego przepisu w stanie niniejszej sprawy, nie świadczy o tym także tok czynności podejmowanych przez organ interpretacyjny, udokumentowanych w przedstawionych sądowi aktach sprawy. W związku zaś z wywodem zawartym w uzasadnienia skargi w kontekście tego przepisu zauważyć należy, że z art.14c § 1 w związku z art.14b § 2 i 3 o.p. wynika, iż interpretacja indywidualna wydawana jest w odniesieniu do stanu faktycznego opisanego wyłącznie w treści wniosku o udzielenie interpretacji, a organ interpretacyjnych nie tylko nie jest zobowiązany, ale nie jest uprawniony do analizowania jakichkolwiek dokumentów przedstawianych przez wnioskodawcę dla zobrazowania tego stanu faktycznego.

Rozpatrując sprawę ponownie organ interpretacyjny winien wydać interpretację indywidualną zgodnie z art.14c § 1 i 2 o.p. i uwzględnić w niej przedstawioną wyżej wykładnię art.21 ust.1 pkt 4 u.p.d.o.f.

Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art.146 § 1 w związku z art.145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c p.p.s.a. sąd uchylił zaskarżoną interpretację. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono stosownie do art.200 i art.205 § 2 p.p.s.a.