Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 790/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par.  7 w zw. z  par. 4 i  par. 8
journal: Dz.U. 2014 poz 1468
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 października 2014 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań  związanych z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców i warzyw w  związku z zakazem ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] września 2020 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania M. Z. (dalej: strona, skarżący, producent), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a.") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: organ I instancji, Dyrektor ARiMR) o odmowie przyznania wsparcia.

Decyzje zostały wydane w następującym stanie sprawy.

Skarżący jako uczestnik mechanizmu Wspólnej Polityki Rolnej "Dalszego tymczasowego wsparcia producentów owoców i warzyw"; dalej "embargo") realizowanego na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 października 2014 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej (Dz.U. z 2014 r., poz.1468 ze zm.; dalej: "rozporządzenie RM") oraz rozporządzenia delegowanego KE (UE) Nr 1031/201-1 z dnia 29 września 2014 r. ustanawiającego dalsze tymczasowe nadzwyczajne środki wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 284 z 30.09.2014 r., str. 22-39 ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 1031/2014") złożył [...] stycznia 2016 r. w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia wycofania z rynku na bezpłatną dystrybucję jabłek w łącznej ilości [...]kg z powierzchni [...]ha. Następnie, na podstawie ww. powiadomienia producent przeprowadził operacje wycofania jabłek z rynku przekazując owoce na rzecz uprawnionych podmiotów i wystąpił ze stosownym wnioskiem o przyznanie wsparcia z tego tytułu. Wniosek obejmował wycofanie z rynku na bezpłatną dystrybucje [...]kg jabłek w terminie [...] maja 2016 r. Postępowanie zostało zakończone wydaniem przez Dyrektora ARiMR decyzji z [...] sierpnia 2016 r. w sprawie udzielenia wsparcia w kwocie [...] EUR, tj. [...] PLN.

Następnie, w wyniku przeprowadzonych przez Komisję Europejską czynności kontrolnych wydatkowania środków finansowanych z budżetu UE (fundusz EFRG) w latach 2014 - 2016 dotyczących m.in. ww. płatności na rzecz producenta, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości polegające na nie kwalifikowalności pomocy udzielonej producentowi, Agencja Płatnicza w przedstawionych przez Komisję Europejską zaleceniach poaudytowych została zobligowana do przeprowadzenia postępowania administracyjnego w celu odzyskania nieprawidłowo wydanych środków z budżetu UE tj. funduszu EFRG. Stwierdzono bowiem, że działania producentów wnioskujących o wsparcie, będących jednocześnie członkami uznanej organizacji producentów dokonane zostały z naruszeniem prawa, tj. art. 1, art. 5 ust. 6 i art. 9 ust. 4 rozporządzenia delegowanego KE (UE) Nr 1031/2014 z dnia 29 września 2014 r. ustanawiającego dalsze tymczasowe nadzwyczajne środki wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw oraz mają znamiona otrzymania podwójnego wsparcia.

Mając na względzie powyższe oraz dokonane ustalenia w sprawie co do przynależności skarżącego do ww. uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] Sp. z o. o., wszczęto wobec skarżącego postępowanie w sprawie zwrotu nienależnie pobranych środków oraz postępowanie w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 § 1 k.p.a nieważności decyzji z [...] sierpnia 2016r. przyznającej skarżącemu wnioskowaną płatność. Ostatecznie Prezes ARiMR, decyzją z [...] listopada 2019r. stwierdził nieważność ww. decyzji w sprawie udzielenia wsparcia argumentując, że dotknięta jest ona w sposób bezsporny wadą prawną polegającą na rażącym naruszeniu przepisów prawa. tj. art. 5 ust. 1 lit. a i art. 9 ust. 4 rozporządzenia nr 1031/2014 oraz § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM, zatem wystąpiła konieczność wyeliminowania jej z obrotu jako decyzji dotkniętej wadą nieważności. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie, które z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych zostało pozostawione bez rozpoznania.

Natomiast decyzją z [...] lipca 2020r. Dyrektor ARiMR odmówił przyznania wsparcia finansowego z tytułu wycofania na bezpłatną dystrybucję [...] kg jabłek.

W odwołaniu od tej decyzji, strona zarzuciła organowi naruszenie art. 40 § 2 k.p.a. polegające na niedoręczeniu ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi postanowienia o wszczęciu postępowania oraz decyzji Prezesa ARiMR stwierdzającej nieważność decyzji z [...].08.2016 r. oraz naruszenie art. 110 § 1 k.p.a. polegające na wszczęciu postępowania w sytuacji gdy w obrocie prawnym istnieje decyzja dotycząca tego samego przedmiotu i podmiotu, co zdaniem skarżącego skutkuje niemożnością równoległego prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie. Ponadto pełnomocnik strony podniósł naruszenie art. 158 § 1 k.p.a., art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 157 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji stwierdzającej nieważność ww. decyzji z [...].08.2016 r., gdy brak jest przesłanek ku temu, a w szczególności, zdaniem pełnomocnika nie zaistniała przesłanka rażącego naruszenia prawa, a ww. decyzja była podstawą niniejszej decyzji. Jednocześnie stwierdził, że z decyzją Prezesa ARiMR z [...].11.2019 r. nie można się zgodzić, bowiem jest następstwem błędnie zastosowanych przepisów prawa materialnego, jak i procedury administracyjnej, jest w opinii skarżącego błędna merytorycznie, ponieważ beneficjent nie pobrał dwukrotnie dofinansowania, a decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi. W sprawie został ustanowiony pełnomocnik, a zdaniem strony pełnomocnictwo zostało prawidłowo złożone. Ponadto, zdaniem skarżącego ponowna interpretacja przepisów materialnych odnośnie zasadności przyznania dofinansowania jest bezprzedmiotowa, z uwagi na rażące naruszenie przez organ w niniejszej sprawie przepisów postępowania. Z tego względu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w całości.

Powołaną na wstępie decyzją z [...] września 2020r. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, gdyż nie znalazł podstaw do jej zmiany. Na wstępie przypomniał jednak zasady przyznawania wsparcia, o które z wnioskiem wystąpił skarżący w związku z dokonaniem operacji wycofania owoców z rynku i przekazania ich na rzecz uprawnionych podmiotów. Wskazał również, że postępowanie w sprawie tego wniosku ostatecznie zakończyło się stwierdzeniem nieważności decyzji Dyrektora ARiMR z [...] sierpnia 2016r. w sprawie udzielenia wsparcia, w związku z ustaleniem w okolicznościach tej sprawy, że skarżący w dniu składania powiadomienia, tj. dnia [...] stycznia 2016 r. był członkiem uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o., co wyklucza go z kręgu uprawnionych do otrzymania wsparcia zgodnie z powołanymi w decyzji organu I instancji przepisami prawa krajowego i unijnego. Udzielenie bowiem wsparcia finansowego uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o. wykluczyło możliwość udzielenia wsparcia finansowego skarżącemu zgodnie z tymi przepisami. Przeprowadzona przez organ I instancji weryfikacja producenta pod względem jego przynależności do uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o. bezsprzecznie wskazuje, że wnioskującym o możliwość wycofania produktów oraz wnioskującym o wypłatę wsparcia nie jest podmiot uprawniony o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM, czyli producent niebędący członkiem organizacji producentów owoców i warzyw. Producent. który w trakcie przeprowadzenia operacji wycofania z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji jest członkiem i współudziałowcem uznanej organizacji producentów traci prawo do otrzymania wsparcia przyznawanego na podstawie § 4 ust. 1 pkt 2), § 8 ust. 1 rozporządzenia RM oraz art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 1031/2014, bowiem kluczową datą istotną do weryfikacji uprawnień beneficjenta jest data przeprowadzenia operacji wycofania produktu, co wskazuje wprost § 4 ust. 2 rozporządzenia RM.

Wypłata wsparcia producentowi byłaby również w takim przypadku naruszeniem przepisu art. 9 ust. 4 rozporządzenia nr 1031/2014. Nawiązując do spełnienia przez producenta warunków określonych w rozporządzeniu nr 1031/2014, organ odwoławczy zauważył, że w złożonym przez producenta Powiadomieniu producent oświadczył ze znana jest mu treść ww. przepisu dotyczącego braku możliwości otrzymania tzw. podwójnego wsparcia. Powyższe potwierdza, zdaniem organu odwoławczego, że jedyną metodą wykładni ww. przepisów jest wykładnia prowadząca do wniosku, że tylko producenci indywidualni niebędący członkami OP mogą wystąpić z wnioskiem o pomoc z tytułu nadzwyczajnych środków wsparcia i otrzymać je oraz indywidualnie członkowie OP w przypadku, gdy uznanie OP jest zawieszone lub OP nie uczestniczy w programie wsparcia lub nie realizuje w ogóle programu operacyjnego. Tożsama wykładnia jest również przyjmowana przez organy UE. Prezes ARiMR zauważył, że członkowie OP, które realizują program operacyjny, których uznanie nie zostało zawieszone i które przeprowadzają operacje w mechanizmie embargo i otrzymują wsparcie finansowe z tego tytułu korzystają pośrednio z tych działań jako wspólnicy tych spółek. Samo zgłoszenie akcesu do mechanizmu poprzez złożenie Powiadomienia przez skarżącego nie wywołało żadnego skutku obligacyjnego, bowiem składając Powiadomienie nie musiał skorzystać z wykonywania operacji. Producent od [...].07.2010 r. był członkiem [...] Sp. z o. o., w związku z czym nie był uprawniony do realizacji operacji wycofania, a w późniejszym czasie do złożenia wniosku, ponieważ zrobiła to ww. OP.

W konsekwencji, zdaniem organu odwoławczego producent, który w dniu składania powiadomienia, przed przeprowadzeniem operacji wycofania z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji oraz w dniu składania wniosku był członkiem i współudziałowcem uznanej organizacji producentów nie ma prawa do otrzymania wsparcia przyznawanego na podstawie § 4 ust. 1 pkt 2, § 8 ust. 1 rozporządzenia RM oraz art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 1031/2014. W związku z powyższym, na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego organ ustalił, że wskazane powyżej dokumenty, w tym Wniosek strony, bezsprzecznie wskazują, iż wnioskującym o możliwość wycofania produktów oraz wnioskującym o wypłatę wsparcia nie był podmiot, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM. czyli producent niebędący członkiem organizacji producentów owoców i warzyw. Również operacja wycofania produktów z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji, z tytułu której przysługuje wsparcie została przeprowadzona przez podmiot/producenta będącego członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] Sp. z o. o., co wskazuje, że skarżący nie mógł być producentem, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM.

Zatem Wniosek o wsparcie został złożony przez podmiot nieuprawniony. bowiem istotne w sprawie jest to, że zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia RM tylko dwie wskazane w nim kategorie podmiotów są uprawnione do uczestnictwa w echanizmie. a strona nie była w czasie złożenia Powiadomienia i Wniosku żadnym z tych podmiotów.

Reasumując, z powołanych wyżej względów Prezes ARiMR wszystkie zarzuty odwołania uznał za nieuzasadnione, w tym nie dopatrzył się zarówno naruszeń treści art. 40 § 2 i art. 110 k.p.a. związanych z doręczeniem wskazanych w odwołaniu decyzji, jak i art. 158 § 1, art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 k.p.a., gdyż decyzja z [...] sierpnia 2016r. została wyeliminowana z obrotu prawnego, wskutek stwierdzenia jej nieważności przez Prezesa ARiMR decyzją z [...] listopada 2019r. W związku z tym, nie można twierdzić, że w obrocie prawnym istnieje decyzja dotycząca tego samego przedmiotu postepowania. Podobnie, zdaniem organu odwoławczego nie mogły zostać uwzględnione zarzutu dotyczące rażącego naruszenia prawa w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności powołanej wyżej decyzji Dyrektora ARiMR z [...].08.2016 r., zakończonego ostateczną decyzją z [...] listopada 2019 r., gdyż wątpliwości w tym zakresie nie były przedmiotem rozpatrywania przez organ odwoławczy. Niniejsze postępowanie dotyczy bowiem odmowy przyznania wsparcia za wycofanie z rynku na bezpłatną dystrybucje [...] kg jabłek, nie zaś stwierdzenia nieważności decyzji z [...].08.2016 r.

Podobnie, zdaniem Prezesa ARiMR argumentacja odwołania w zakresie zarzutu strony dotyczącego dwukrotnego pobrania dofinansowania nie mogła zasługiwać na uwzględnienie. Istotny bowiem w sprawie jest fakt udzielenia wsparcia finansowego uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o., co wyklucza możliwość udzielenia wsparcia finansowego producentowi (skarżącemu), gdyż przeprowadzona przez organ I instancji weryfikacja producenta pod względem jego przynależności do uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o.o. bezsprzecznie wykazała, że wnioskującym o możliwość wycofania produktów oraz wnioskującym o wypłatę wsparcia nie jest podmiot uprawniony, co wskazuje, że skarżący nie mógł być producentem, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM. Czyli producentem niebędącym członkiem organizacji producentów owoców i warzyw.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "WSA" lub "Sąd"), pełnomocnik skarżącego uznał, że decyzje organów obydwu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego zasady legalności, art. 6 k.p.a., zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufania do demokratycznego państwa prawa art. 8 k.p.a., zasady informowania i troski aby obywatel nie poniósł straty z tytułu nieznajomości prawa, oraz narusza zasady demokratycznego państwa prawa wynikające z art. 2 Konstytucji RP. Z tych względów wystąpił o uchylenie tych decyzji oraz o zasądzenie kosztów sądowych.

Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wystąpił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tej regulacji jest art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, że sądy stosują środki określone w ustawie.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, Sąd doszedł do wniosku, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Niemniej jednak, z uwagi na istotę tej sprawy niezbędne jest usystematyzowanie okoliczności faktycznych, w których zapadły rozstrzygnięcia, gdyż lektura skargi prowadzi Sąd do wniosku, że argumentacja skargi nie dotyczy w całości prowadzonego w tej sprawie postępowania.

Sąd wskazuje zatem, że w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli jest wyłącznie decyzja odmawiająca skarżącemu wsparcia w związku z wycofaniem z rynku na bezpłatną dystrybucję [...] kg jabłek i przekazania owoców na rzecz uprawnionych podmiotów. Uprzednio wydana decyzja Dyrektora ARiMR z [...] sierpnia 2016r. udzielająca przedmiotowego wsparcia (w kwocie [...] EUR, tj. [...] zł) została bowiem wyeliminowana z obrotu prawnego wskutek stwierdzenia przez Prezesa ARiMR, decyzją z [...] listopada 2019r. jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W postępowaniu nadzwyczajnym, wszczętym przez organy w sprawie z urzędu, m.in. w związku z przeprowadzonymi czynnościami kontrolnymi przez Komisję UE w zakresie kontroli wydatkowania środków finansowych z budżetu Unii ustalono, że ww. decyzja organu I instancji przyznawała wsparcie nieuprawnionemu producentowi (skarżącemu), gdyż był on członkiem uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o., która także otrzymała środki finansowe w ramach tego samego wsparcia. tj. mechanizmu embargo DOWlll.

Tym samym podkreślić należy, że postępowanie nadzwyczajne w sprawie udzielonego wsparcia zostało ostatecznie zakończone, a decyzja organu I instancji została wyeliminowana z obrotu prawnego wskutek uznania, że rażąco naruszała prawo, tj. art. 5 ust. 1 lit. a i art. 9 ust. 4 rozporządzenia nr 1031/2014 oraz "§ 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM, zatem wystąpiła konieczność wyeliminowania jej z obrotu jako decyzji dotkniętej wadą nieważności. na podstawie art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. Dodać należy, że odwołanie od decyzji Prezesa ARiMR nie zostało skutecznie wniesione, wskutek braku formalnego, który nie został uzupełniony. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi pozostawił je bez rozpoznania. Stronie odmówiono przywrócenia terminu do usunięcia tego braku (złożenie pełnomocnictwa).

W dalszym toku postępowania organ I instancji, w wyniku przeprowadzonego postępowania wydał decyzję z [...] lipca 2020r. o odmowie przyznania wsparcia, którą w tej sprawie Prezes ARiMR powołaną na wstępie decyzją z [...] września 2020r. i zaskarżoną skargą utrzymał w mocy. A zatem przedmiotem kontroli Sądu, a tym samym istotą sporu w tej sprawie jest wyłącznie ocena zasadności podjętego przez organy w sprawie rozstrzygnięcia, w świetle ustalonych okoliczności faktycznych, z których wynika, że producent (skarżący), będąc jednocześnie członkiem uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o.o. złożył stosowne powiadomienie i przeprowadził operacje wycofania produktów z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji. Organy przyjęły zatem, że działał wbrew obowiązującym w sprawie przepisom prawa krajowego i unijnego, bowiem w okresie wycofywania produktów z rynku oraz w dniu składania Wniosku był członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] Sp. z o. o., a tym samym jej udziałowcem. W tym samym czasie strona biorąc udział w mechanizmie embargo DOWIII nie mogła być jednocześnie producentem indywidualnym niebędącym członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw. Wypłata wsparcia finansowego na rzecz OP [...] Sp. z o.o. skutkuje wykluczeniem skarżącego z katalogu podmiotów uprawnionych do udziału w mechanizmie. Strona, będąc zatem producentem owoców będącym członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw realizującej program operacyjny, która otrzymała wsparcie finansowe w tym samym mechanizmie DOWIll utraciła tym samym uprawnienie do uzyskania indywidualnego wsparcia finansowego w ramach przedmiotowego mechanizmu.

Skarżący twierdzi natomiast, że organy działały wbrew zasadom k.p.a. Posiadały przy tym wiedzę, że jest on jednocześnie członkiem uznanej organizacji producentów. Działał zgodnie z prawem, wyzbył się nieodpłatnie swego mienia albowiem działając w zaufaniu do organów państwa był zapewniony, iż z tytułu nieodpłatnego przekazania wyprodukowanych przez siebie owoców instytucjom wskazanym przez organ otrzyma rekompensatę z tytułu bezpłatnej dystrybucji owoców, rekompensatę pieniężną. Obecnie wskutek wydanych decyzji zostanie zatem pozbawiony tej rekompensaty, co rażąco narusza prawo.

Rację w sporze Sąd przyznaje organom orzekającym w sprawie, gdyż wydane decyzje odpowiadają prawu.

Wskazać należy, że w postępowaniu dotyczącym wniosku strony o przyznanie wsparcia zastosowanie miały przepisy rozporządzenia RM z 2014 r. oraz rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014. Zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014 w niniejszym rozporządzeniu ustanowiono przepisy dotyczące tymczasowych nadzwyczajnych unijnych środków wsparcia, które mają być przyznane organizacjom producentów w sektorze owoców i warzyw, uznanym zgodnie z art. 154 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, oraz producentom, którzy nie są członkami takich organizacji. Te tymczasowe nadzwyczajne unijne środki wsparcia obejmują operacje wycofania z rynku, niezbierania plonów i zielonych zbiorów.

Stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia RM z 2014 r. wsparcie przysługuje:

1) organizacji producentów owoców i warzyw, uznanej na podstawie odrębnych przepisów i realizującej program operacyjny, o którym mowa w art. 33 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347, z 20.12.2013, str. 671 ze zm., dalej: rozporządzenie nr 1308/2013);

2) producentowi owoców i warzyw niebędącemu członkiem organizacji producentów, o której mowa w pkt 1, będącemu producentem rolnym w rozumieniu ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, który:

a) posiada gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni co najmniej 1 ha, w którym prowadzi uprawę owoców lub warzyw w gruncie, a powierzchnia działki rolnej

w rozumieniu ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, na której prowadzi dana uprawę, wynosi co najmniej 0,1 ha, lub

b) prowadzi uprawę owoców lub warzyw w ramach działu specjalnego produkcji rolnej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tak sformułowany przepis jasno wskazuje, że producentowi indywidualnemu wsparcie w ramach przedmiotowego mechanizmu przysługuje pod warunkiem, że nie jest on członkiem organizacji producentów owoców i warzyw, która realizuje program operacyjny. O tym wyraźnie mówi również art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014 r., z którego wynika, że pomoc finansową Unii przyznaje się producentom owoców i warzyw, którzy nie są członkami organizacji producentów, na operacje wycofania z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji (...).

Producent indywidualny niebędący członkiem organizacji producentów owoców i warzyw realizującej program operacyjny, który zamierza ubiegać się o wsparcie w ramach omawianego mechanizmu, powinien stosownie do § 4 ust. 3 rozporządzenia RM z 2014 r. złożyć do dyrektora oddziału terenowego Agencji powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia operacji wycofania z rynku kwalifikującej się do wsparcia. Ponadto, zgodnie z § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia wparcie udzielane jest na wniosek podmiotu, o którym mowa w § 4 ust. 1, co oznacza, że może być on składany wyłącznie przez organizację producentów owoców i warzyw realizującą program operacyjny albo przez indywidualnego producenta owoców i warzyw, który nie należy do takiej organizacji.

W okolicznościach niniejszej sprawy zasadne są więc ustalenia, że skarżący nie spełniał warunków udziału i uzyskania wsparcia w przedmiotowym mechanizmie, ponieważ od [...] lipca 2010 r. jest członkiem uznanej grupy producentów owoców

i warzyw [...] Sp. z o.o., która w latach 2013-2015 realizowała również ten program. Skarżący w dacie składania powiadomienia ([...] stycznia 2016r.), wycofania jabłek na bezpłatną dystrybucję oraz składania wniosku ([...] lipca 2016 r.) nie był podmiotem, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 r. oraz w art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014. Powołane przepisy pod względem podmiotowym wskazują bowiem wyraźnie 2 grupy producentów, które mogą występować w przedmiotowym mechanizmie wsparcia.

Skarżący, składając wniosek o przyznanie wsparcia oświadczył, że zna warunki uczestnictwa w tym programie i zobowiązuje się do ich przestrzegania (strona 2 wniosku, punkt 1 oświadczenia). Niewątpliwie, podpisując takie oświadczenie, miał świadomość obowiązujących go przepisów krajowych i unijnych, regulujących udział w przedmiotowym mechanizmie, a członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw, biorącej udział w tym samym programie, był już od 2010 r.

W tym miejscu warto zauważyć, że organizacje producentów są podmiotami, których celem jest wzmacnianie pozycji plantatorów na rynku. Są one wręcz zobowiązane do zagospodarowania całości produkcji dostarczonej przez swoich członków. Z treści § 4 ust. 2 rozporządzenia RM z 2014 r. wynika ponadto, że w przypadku organizacji producentów owoców i warzyw realizującej program operacyjny limit dotyczący m.in. ilości produktów objętych planowaną operacją wynosi 20.000 ton, kiedy w przypadku indywidualnego producenta wynosi 500 ton.

Skarżący jako członek spółki [...] powinien znać cele takiej organizacji, jej prawne możliwości oraz zasady udziału w przedmiotowym mechanizmie. Trudno więc uznać za wiarygodne twierdzenie strony zawarte w skardze, że wypełnił wszystkie wymogi dla uzyskania wsparcia.

Zdaniem Sądu, literalne brzmienie § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 r., wzmocnione brzmieniem art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014) jest jasne i oczywiste, nie wymaga wykładni. Tym samym decyzje organów w sprawie są zgodne z prawem, gdyż skarżący nie jest podmiotem uprawnionym, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 r. do wsparcia. Sąd podziela przy tym stanowisko prezentowane w orzecznictwie na tle powołanych wyżej przepisów, że prawidłowe odczytanie i zastosowanie przepisu § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 r. wykluczało możliwość podwójnego finansowania. Przepis art. 9 ust. 4 rozporządzenia delegowanego nr 1031/2014 nakłada na producentów indywidualnych obowiązek dołączenia do wniosku o wsparcie dokumentacji dodatkowej uzasadniającej przyznanie kwoty pomocy finansowej Unii, której dotyczy wniosek, i pisemnego oświadczenia, że w odniesieniu do operacji kwalifikujących się do otrzymania pomocy finansowej Unii na mocy niniejszego rozporządzenia wnioskodawca nie otrzymał i nie otrzyma żadnego podwójnego finansowania unijnego lub krajowego ani odszkodowania w ramach polisy ubezpieczeniowej.

Tym samym do przyznania wsparcia wymagany był nie tylko udokumentowany wniosek, ale i oświadczenie o braku podwójnego finansowania. Niewątpliwe niespełnienie warunku podmiotowego stanowi samodzielną podstawę do odmowy przyznania pomocy finansowej. Skoro więc skarżący warunku tego nie spełniał (był jednocześnie członkiem uznanej organizacji producentów) to prawidłowo odmówiono mu wsparcia. Wówczas bowiem pomoc finansowa trafiłaby do podmiotu nieuprawnionego i byłoby sprzeczne z zasadą, że środki z budżetu unijnego podlegają szczególnej ochronie i muszą być wydatkowane w sposób celowy i oszczędny.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6 (zasada praworządności), art. 8 (zasada zaufania do władzy publicznej), art. 9 (zasada informowania stron), Sąd stwierdza, że nie zasługują one na uwzględnienie. Prezes ARiMR, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, w sposób wyczerpujący i zrozumiały przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne swojego rozstrzygnięcia, jak również powołał podstawę prawną. Zaskarżona decyzja, zdaniem Sądu, jest wyczerpująca, jasna, posiada wszystkie elementy wymagane art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., dokładnie przedstawia proces kontroli decyzji organu I instancji pod względem jej legalności. Bezspornie organy orzekające w tej sprawie ustaliły, że skarżący nie spełnia warunków otrzymania wsparcia, określonych m.in. w treści § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 r. (podmiot nieuprawniony). Tym samym organ odwoławczy nie naruszył art. 7, art. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., bowiem dokładnie zbadał okoliczności sprawy w kontekście zasad przyznawania wsparcia w ramach mechanizmu "embargo". Jednocześnie ustosunkował się do zarzutów strony oraz dał wyraz swoim ustaleniom w decyzji poddającej się kontroli Sądu.

Z tych względów, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę, orzekając jak w wyroku.