Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 868/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67a par. 1, art. 210 par. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2020 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zapłaty należności publicznoprawnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] września 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] kwietnia 2019 r. odmawiającą M. A. rozłożenia na raty zapłaty należności publicznoprawnej.

Organ w motywach rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.

M. A. [...] lipca 2018 r. do Urzędu Skarbowego [...] złożył wniosek o rozłożenie na raty zapłaty należności publicznoprawnej w kwocie [...]zł, zasądzonej wyrokiem Sądu Rejonowego P. - [...] z dnia [...] października 2017 r., sygn. akt III K [...], utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w P. IV Wydział Karny - Odwoławczy z dnia [...] czerwca 2018 r., sygn. akt IV Ka [...].

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] [...] kwietnia 2019 r. wydał decyzję, w której odmówił udzielenia żądanej ulgi. Od powyższego rozstrzygnięcia podatnik złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz wydanie decyzji przyznającej skarżącemu ulgę w postaci rozłożenia zapłaty zaległości na raty. Zarzucił naruszenie:

- art. 210 § 1 pkt 8 O. p. poprzez brak podpisu osoby upoważnionej do reprezentacji organu podatkowego;

- art. 67a § 1 O. p. poprzez bezpodstawną odmowę rozłożenia na raty zapłaty należności publicznoprawnej w kwocie [...]zł wskutek przyjęcia, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka ważnego interesu podatnika, jak również interesu publicznego w sytuacji, gdy zaistniała zarówno przesłanka ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego;

- naruszenie art. 191 O. p. poprzez dowolną ocenę zebranych dowodów;

- naruszenie art. 122 O. p. poprzez niewypełnienie przez organ podatkowy obowiązku podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu ustalenia dokładnego stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie dokonania oględzin nieruchomości, co skutkowało naruszeniem art. 198 § 1 O. p.;

- naruszenie art. 187 § 1 O.p. poprzez niewypełnienie przez organ podatkowy zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i pominięcie wpłat dokonywanych przez skarżącego w 2019 r.

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] września 2019 r., wskazaną we wstępie, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu omówił znaczenie regulacji art. 67a §1 pkt 2 O.p. Wskazał, że przeanalizował przyczynę powstania zobowiązania podatkowego oraz aktualną sytuację finansową i materialną skarżącego. Przytoczył decyzje Dyrektora Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. określające "Spółce A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące lat 2004-2009 oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r., szczegółowo wymienione w decyzji, wraz z zapadłymi w sprawach wyrokami sądowymi. Wskazał ponadto, że zgodnie z treścią punktu I wyroku Sądu Rejonowego z [...] października 2017 r. uznano skarżącego za winnego popełnienia przestępstwa skarbowego polegającego na tym, że w P. [...] września 2006 r. uszczuplił podatek dochodowy od osób prawnych za 2005 r. w kwocie [...]zł należny od "Spółki A. z siedzibą w P., będąc bowiem prezesem zarządu wymienionej spółki, zajmując się jej sprawami gospodarczymi, w tym finansowymi, w zeznaniu rocznym o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8) za 2005 r., złożonym w organie podatkowym, zawyżył koszty uzyskania przychodów. W punkcie II ww. wyroku uznano skarżącego winnym popełnienia przestępstwa skarbowego polegającego na tym, że w P. w okresie od marca 2003 r. do dnia [...] stycznia 2010 r., działając w krótkich odstępach czasu z wykorzystaniem takiej samej sposobności, uszczuplił podatek od towarów i usług, należny od "Spółki A o. z siedzibą w P., za poszczególne miesiące, szczegółowo przytoczone w decyzji, ogółem w kwocie [...]zł, będąc bowiem prezesem zarządu wymienionej spółki, zajmując się jej sprawami gospodarczymi, w tym finansowymi naruszył przepisy ustaw podatkowych i aktów wykonawczych, ponieważ w efekcie nierzetelnego prowadzenia ewidencji zakupów i sprzedaży odpowiednio za poszczególne miesiące w wymienionych latach od 2004 r. do 2009 r. prowadzonych dla potrzeb podatku VAT, w deklaracjach dla podatku od towarów i usług (VAT-7) złożonych organowi podatkowemu podał nieprawdziwe dane, w szczególności niezasadnie dokonał pomniejszenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony wynikający z faktur VAT stwierdzających transakcje, które w rzeczywistości nie zostały dokonane. W punkcie V ww. wyroku określono wobec skarżącego obowiązek uiszczenia w całości należności publicznoprawnej w wysokości [...] zł w terminie 4 lat od uprawomocnienia się wyroku.

Organ wziął pod uwagę, że skarżący będąc prezesem ww. spółki stworzył warunki do dokonania nadużyć wobec Skarbu Państwa. Zaległości podatkowe powstały na skutek świadomej i dobrowolnej decyzji - nieodprowadzania należnego podatku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w formie spółki kapitałowej. Organ podkreślił, że w tym postępowaniu należy mieć na uwadze nie tylko aktualną sytuację podatnika, ale również przyczyny, które doprowadziły do powstania należności podatkowych.

Przeanalizowano sytuację finansową i majątkową skarżącego, który wykazał: w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) - PIT-36 w 2016 r. -przychód: [...] zł, - koszty: [...] zł, - dochód: [...] zł, w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) - PIT-36 w 2017 r.: przychód: [...] zł, -koszty: [...] zł, dochód podatnika : [...] zł, w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) - PIT-36 w 2018 r.: przychód: [...] zł, -koszty: [...] zł, dochód podatnika : [...] zł.

W oświadczeniu o stanie majątkowym sporządzonym [...] kwietnia 2019 r. skarżący ([...] lat) zeznał, że jest zatrudniony na stanowisku managera ds. kontraktów i otrzymuje wynagrodzenie ze stosunku pracy w kwocie [...]zł netto miesięcznie. Zaznaczył, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Do protokołu spisanego w Urzędzie Skarbowym [...] [...] kwietnia 2019 r. pełnomocnik wskazał, że od wynagrodzenia ze stosunku pracy potrącane są kwoty dochodzone na drodze postępowania komorniczego w wysokości ok. [...] zł. Ponadto potrącana jest kwota składki na ubezpieczenie na życie w kwocie ok. [...] zł. W powyższym oświadczeniu Strona wykazała także następujące wydatki miesięczne: wydatki na zakup wyżywienia - [...] zł; dojazdy do pracy - paliwo - [...] zł; zapłata kosztów procesu karnego i grzywny wynikających z wyroku karnego będącego przedmiotem wniosku - [...] zł; wpłata na rachunek Urzędu Skarbowego [...] celem uregulowania zasądzonego obowiązku uiszczenia należności publicznoprawnej - [...] zł.

Z powyższego oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że od [...] maja 2008 r. ustanowiono między małżonkami - skarżącym oraz jego żoną rozdzielność majątkową (akt notarialny zawarty [...] maja 2008 r.). W oświadczeniu o stanie majątkowym skarżący wskazał, że żona zamieszkuje w innym województwie, natomiast skarżący zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, który jest własnością członka rodziny.

Podatnik nie wykazał żadnych oszczędności (np. w gotówce lub na rachunkach bankowych), jak również ruchomości.

W oświadczeniu o nieruchomościach oraz prawach majątkowych, które mogą być przedmiotem hipoteki przymusowej, i rzeczach ruchomych oraz zbywalnych prawach majątkowych, które mogą być przedmiotem zastawu skarbowego (ORD-HZ) sporządzonym w dniu [...] kwietnia 2019 r. skarżący wskazał, że jest właścicielem:

- nieruchomości gruntowej położonej w P. przy ul. [...] (działka nr [...]), o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...]; nieruchomość nie posiada żadnych obciążeń;

- prawa majątkowego stanowiącego użytkowanie wieczyste działki gruntu nr [...] położonego w P. przy ul. [...], o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...]; grunt oddany w użytkowanie wieczyste obciążony jest hipoteką przymusową w kwocie [...]zł, której wierzycielem hipotecznym jest Spółka B z siedzibą w K..

W piśmie z [...] kwietnia 2019 r. pełnomocnik wyjaśnił, że skarżący nie podejmował prób sprzedaży działki oznaczonej księgą wieczystą nr [...], gdyż strona jest użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości, a ponadto nieruchomość ta jest obciążona hipoteką. Podatnik nie podejmował także próby sprzedaży nieruchomości oznaczonej księgą wieczystą nr [...] z uwagi na jej niską wartość. Działka ta posiada mało atrakcyjne ukształtowanie, jest bardzo wąska, co uniemożliwia zabudowę.

Organ stwierdził, że z przedłożonych dokumentów wynika, że strona posiada zaległości wobec następujących wierzycieli :

- Urzędu Miasta P. w kwocie [...]zł należności głównej;

- Urzędu Marszałkowskiego Województwa W. w P. w kwocie [...]zł należności głównej;

- Spółki C w kwocie [...]zł należności głównej;

- Spółki D w kwocie [...]zł należności głównej;

- O. M. w kwocie [...]zł należności głównej;

- R. R. w kwocie [...]zł należności głównej;

- "Spółki E. w likwidacji w kwocie [...]zł należności głównej;

- Spółki F w kwocie [...]zł należności głównej;

- Spółki G. w kwocie [...]zł należności głównej;

- Prezydent Miasta P. w kwocie [...]zł należności głównej;

- Spółki H. w kwocie [...]zł należności głównej;

- M. J. w kwocie [...]zł należności głównej.

Pełnomocnik w trakcie prowadzonego postępowania przed organem I instancji zaproponował spłatę należności w dwunastu ratach, przy czym raty od 1 do 11 w kwocie [...]zł oraz ostatnia 12-ta rata w pozostałej kwocie należności. Raty płatne do 15-go każdego miesiąca począwszy od maja 2019 r.

Na wezwanie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. pełnomocnik strony wyjaśnił, że:

- aktualna sytuacja finansowa podatnika nie uległa zmianie w stosunku do złożonego oświadczenia majątkowego z [...] kwietnia 2019 r. oraz z [...] lipca 2019 r.;

- lokal mieszkalny przy os. [...] [...], [...] P. udostępniony jest podatnikowi bezpłatnie i nie ponosi on z tego tytułu żadnych wydatków za wynajem zgodnie z oświadczeniem strony z dnia [...] lipca 2019 i\;

- pojazd marki [...], rok produkcji 2012 jest udostępniony podatnikowi przez Spółkę I która ponosi wszelkie koszty z tym związane, zgodnie z oświadczeniem strony z dnia [...] lipca 2019 r.;

- podatnik nie korzysta obecnie ze wsparcia finansowego i materialnego rodziny i znajomych;

- podatnik nie korzystał i nie korzysta z pomocy społecznej;

- podatnik jest obecnie prezesem zarządu Spółki A co potwierdza wydruk informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dla wskazanej spółki i nie osiąga z tego tytułu żadnych dochodów;

- podatnik ma możliwość wpłacania rat wyłącznie w dotychczasowej wysokości [...] zł;

- podatnik szacuje wartość nieruchomości przy ul. [...] w P. na kwotę [...]zł,

- podatnik nie jest w stanie oszacować wartości prawa majątkowego stanowiącego użytkowanie wieczyste działki przy ul. [...] w P.;

- podatnik dokonał dodatkowych wpłat w dniu [...] czerwca 2019 r. w kwocie [...]zł oraz w dniu [...] lipca 2019 r. w kwocie [...]zł, co potwierdzają załączone do akt sprawy dowody wpłat, łącznie do tej pory Podatnik uiścił kwotę [...]zł;

- aktualne zadłużenie podatnika kształtuje się na tożsamym poziomie, należy jednak uwzględnić załączone do akt sprawy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z dnia [...] kwietnia 2019 r., z uwagi na jego bezskuteczność. Z powyższych postanowień wynika m. in., że dokonano zajęć rachunków bankowych w [...] bankach. Zajęcia okazały się nieskuteczne. W toku prowadzonego postępowania dokonano zajęć wierzytelności w Spółce A. i Spółce I - zajęcia okazały się nieskuteczne. Dokonano również zajęcia wynagrodzenia za pracę u pracodawcy Spółce I. o., jednak wynagrodzenie (kwota [...] zł brutto) zostało w maksymalnej wysokości zajęte przez komornika sądowego (potrącenie w kwocie [...]zł). Ustalono także, iż zobowiązany nie widnieje w bazie Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) jako osoba prowadząca działalność gospodarczą. Z bazy CEPIK wynika, że nie widnieje także jako właściciel środka transportu, natomiast figuruje w Centralnej Ewidencji Ksiąg Wieczystych jako właściciel nieruchomości rolnej stanowiącej działkę nr [...], o pow. [...] ha zapisanej w KW nr [...] oraz nieruchomości stanowiącej działkę o pow. [...] ha położonej w P., zapisanej w KW nr [...] (działka położona na tyłach innej nieruchomości, pomiędzy torami, bez dostępu do drogi publicznej). Organ egzekucyjny [...] kwietnia 2019 r. zwrócił się z pytaniem do wierzycieli, czy wystąpią z wnioskiem o prowadzenie egzekucji z nieruchomości, jednak żaden z wierzycieli nie złożył wniosku. W związku z powyższym umorzono ww. prowadzone postępowania egzekucyjne.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zaproponowana przez stronę wysokość miesięcznych rat w kwocie [...]zł, ustalona w oparciu o aktualne możliwości płatnicze skarżącego, nie gwarantuje wywiązania się z nałożonego obowiązku w najbliższym czasie, ponieważ wydłuża okres spłaty na kilkadziesiąt lat. W trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego zaproponowano raty w kwocie [...]zł miesięcznie.

Organ zauważył, że w wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] października 2017 r. określono skarżącemu obowiązek uiszczenia w całości należności publicznoprawnej w wysokości [...] zł w terminie 4 lat od uprawomocnienia się wyroku. Proponowana przez stronę wysokość i liczba rat nie gwarantują zarówno zaspokojenia ww. należności w znacznej części, jak również w terminie wyznaczonym przez sąd karny.

Zdaniem organu skarżący nie podejmuje działania zmierzającego do poprawy swojej sytuacji finansowej, czy materialnej. Nie reguluje znacznie niższych zobowiązań (bezskuteczność egzekucji - wobec Urzędu Miasta P. - [...] zł, wobec Urzędu Marszałkowskiego w P. - [...] zł.) Aktualna sytuacja finansowa i majątkowa strony, brak możliwości uregulowania zobowiązania podatkowego w formie jednorazowej, a także dokonywane wpłaty po [...] zł miesięcznie nie stanowią wystarczającej przesłanki do udzielania żądanej ulgi. Podatnik uiścił dotychczas kwotę [...]zł. przy zasądzonej do zapłaty należności [...] zł.

Organ II instancji wskazał, że udzielona ulga w postaci rozłożenia na raty płatności musi być możliwa do wykonania. Udzielenie ulgi o charakterze fikcyjnym narusza zasadę zaufania obywateli do państwa, a ustalenie wysokości rat w kwotach niemożliwych do zapłacenia stwarza iluzję uwzględnienia wniosku. Zastosowanie ulgi polegającej na rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę powinno sprzyjać efektywnej realizacji zobowiązań. Przychylenie się do wskazanej przez M. A. propozycji rat w kwocie [...]zł miesięcznie oznaczałoby, że spłata trwałaby kilkadziesiąt lat, co ze względu na interes publiczny, nie może być zaakceptowane, przy czym organ zauważył, że w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego zobowiązany zaproponował raty w kwocie [...]zł miesięcznie.

Odnośnie zarzutu braku podpisu organ wskazał, że podpis ten nie jest czytelny, ale przystawiona obok niego pieczęć wskazuje imię, nazwisko i stanowisko służbowe osoby, która go złożyła. Można zatem ustalić, kto złożył podpis pod decyzją i podpis ten zweryfikować. Nie ma zatem podstaw, aby uznać decyzję za pozbawioną obligatoryjnego elementu, jakim jest podpis osoby upoważnionej.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zobowiązanie organu do wydania w terminie zakreślonym przez Sąd decyzji uwzględniającej wniosek skarżącego o udzielenie ulgi poprzez rozłożenie na raty zapłaty należności publicznoprawnej oraz zasądzenie kosztów, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej. Zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, polegające na błędniej wykładni art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 poz. 900, ze zm.; dalej jako: "O.p.") poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka ważnego interesu podatnika, jak również interesu publicznego, w sytuacji gdy zaistniała zarówno przesłanka ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego oraz, że przyczyny powstania zaległości w postaci należności publicznoprawnej uniemożliwiają przyznanie skarżącemu ulgi w spłacie zobowiązań;

2. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 210 § 1 pkt 8 O.p. poprzez przyjęcie, że podpis osoby upoważnionej do reprezentacji organu podatkowego nie musi być czytelny, co z kolei skutkuje błędnym ustaleniem, że w sprawie doszło w ogóle do wydania aktu administracyjnego w postaci decyzji;

- art. 191 O.p. poprzez dowolną ocenę zebranych w sprawie dowodów i zaakceptowanie dowolnej oceny zebranych dowodów przez organ I Instancji, skutkujące przyjęciem, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego";

- art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej przez organ I Instancji w sytuacji, gdy była ona wadliwa.

W uzasadnieniu zarzutów rozwinął argumentację skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Stosownie do art. 67a § 1 O.p., organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może:

1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty;

2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek;

3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Skarżący wystąpił do organu podatkowego z wnioskiem opartym na przepisie art. 67a § 1 pkt 2 O.p.

Na wstępie należy podkreślić, że ulgi w spłacie należności stanowią wyjątki od zasady powszechności opodatkowania. Wyjątkowy i szczególny charakter ulg w spłacie należności przejawia się w oparciu decyzji w tym przedmiocie na tzw. "uznaniu administracyjnym". Oznacza ono, że nawet w przypadku wystąpienia przesłanek zastosowania ulgi (umorzenia zaległości podatkowych, ich odroczenia, bądź rozłożenia na raty), organ podatkowy nie jest zobligowany do udzielenia wnioskowanej ulgi. Jej fakultatywne zastosowanie możliwe jest tylko w sytuacji, gdy zostanie stwierdzone zaistnienie przesłanek, od których wystąpienia przepis prawa uzależnia podjęcie rozstrzygnięcia korzystnego dla strony (udzielenia ulgi). Korzystając wówczas z uznania administracyjnego organ wydający decyzję dokonuje wyboru rozstrzygnięcia, przez co może - pomimo istnienia przesłanek udzielenia ulgi - odmówić uwzględnienia wniosku strony. Natomiast stwierdzenie braku przesłanek zawsze skutkować będzie odmową uwzględnienia wniosku o zastosowanie ulgi.

Uznanie administracyjne jest ograniczone jedynie dyrektywami wyboru - "interesem publicznym" oraz "ważnym interesem podatnika". Oznacza to, że zastosowanie ulgi np. w postaci rozłożenia na raty nie jest zdeterminowane obowiązującą normą prawną. To właściwy organ podatkowy podejmuje decyzję przy analizie przesłanek "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego", czy przyznać podatnikowi ulgę, czy też nie. Nie ulega wątpliwości, że nie ma miejsca w tym postępowaniu na dowolność, ponieważ organ jest zobowiązany uwzględnić przesłanki określone w powołanym wyżej przepisie, tj. "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego" i w tym celu zebrać wyczerpująco materiał dowodowy i prawidłowo go ocenić. Pojęcia "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego" nie zostały przez ustawodawcę zdefiniowane. Dlatego w każdej konkretnej sprawie ocena istnienia tych przesłanek może przejawiać się w sposób odmienny, ale istotne jest, aby ta ocena była spójna i logiczna.

O istnieniu "ważnego interesu podatnika" powinny decydować zobiektywizowane kryteria a nie subiektywne przekonanie podatnika, że przyznanie wnioskowanej ulgi jest uzasadnione. Trudna sytuacja finansowa podatnika, niskie dochody nie są podstawą do uznania, że przesłanka "ważnego interesu podatnika" wystąpiła, jest to okoliczność, która może mieć wpływ na ocenę ważnego interesu podatnika, jeśli istnieją inne okoliczności życiowe (sytuacja rodzinna, zdrowotna, wiek), które w sposób oczywisty wskazują na ten interes. Przez "interes publiczny" rozumie się dyrektywę postępowania, nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak: równość wobec prawa, sprawiedliwość, bezpieczeństwo, sprawność działania aparatu państwa.

Kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych sprawy, mających wskazywać na "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny" oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów.

Kontroli Sądu nie podlega zatem uznanie administracyjne samo w sobie, ale sposób, w jaki nastąpiło zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, uzasadnienie stanowiska organu, a także to, czy swobodne uznanie organu podatkowego nie przekształciło się w uznanie dowolne.

Dokonując kontroli zaskarżonego aktu należy stwierdzić, ze w niniejszej sprawie organy podatkowe podjęły wszelkie czynności dowodowe, w celu ustalenia przesłanki "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego". Organ podatkowy przeanalizował wniosek opierając się na informacjach skarżącego, ale również ustaleniach własnych.

Rozważając zasadność udzielenia ulgi w spłacie zaległości podatkowej w postaci rozłożenia na raty wziął pod uwagę prawidłowo charakter zobowiązania podatkowego, okoliczności powstania zaległości podatkowej, aktualną sytuację materialną i rodzinną podatnika oraz efektywność zaproponowanych rat. Ocena materiału dowodowego dokonana przez organy nie budzi zastrzeżeń Sądu.

Podatnik powołuje się na "ważny interes podatnika", wskazując na niskie dochody, trudną sytuację finansową, że nie jest w stanie uregulować należności podatkowych. Te okoliczności w ocenie Sądu nie uzasadniają przyznania ulgi.

W ocenie Sądu słusznie organ akcentuje przyczyny powstania zaległości podatkowych oraz wskazuje na treść orzeczenia III Wydziału Karnego Sądu Rejonowego [...] z [...] października 2017 r. , sygn. akt III K [...].

Organ wskazał, że przyczyny powstania zaległości podatkowych były następstwem świadomych decyzji skarżącego jako prezesa Spółki A. Spółka bowiem w rozliczeniach w podatku dochodowym od osób prawnych oraz w podatku od towarów i usług posłużyła się fakturami, które nie dokumentowały rzeczywistych transakcji. W ocenie Sądu przyznanie ulgi w tych okolicznościach, w sytuacji gdy podatnik nie wskazał oprócz trudnej sytuacji materialnej żadnych okoliczności nadzwyczajnych przemawiających za udzieleniem ulgi w spłacie zaległości podatkowych, kłóciłoby się z zasadą sprawiedliwości i stałoby w sprzeczności z interesem publicznym. Należy podkreślić, że niskie dochody podatnika same w sobie nie wyczerpują przesłanki "ważnego interesu podatnika". Natomiast świadome działanie podatnika (w tym przypadku prezesa zarządu) w celu uszczuplenia podatków poprzez zawyżanie kosztów uzyskania przychodów oraz pomniejszanie podatku od towarów i usług o podatek wynikający z nierzetelnych faktur jest istotną okolicznością, która uzasadnia odmowę udzielenie ulgi.

Istotną kwestią jest również wysokość zaproponowanych rat. Nie ma wątpliwości, że zastosowanie ulgi polegającej na rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę ma na celu w określonej perspektywie czasowej zaspokojenie należności podatkowych. Słusznie organ zatem wskazał, że proponowana przez stronę wysokość rat ([...] zł) przy zaległości ponad [...] zł nie dają żadnych szans na zaspokojenia należności Skarbu Państwa.

Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 8 O.p., który stanowi, że decyzja zawiera podpis osoby upoważnionej, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. Skarżący nie kwestionuje w skardze, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] została wydana i podpisana przez osoby nieuprawnione, lecz że zamieszczone pod nią podpisy są nieczytelne i nie pozwalają na identyfikację osoby, która ją złożyła. Zdaniem Sądu zarzut ten jest nietrafny. Celem warunku określonego w art. 210 § 1 pkt 8 O.p. jest pewność w zakresie uprawnień osoby do wydania decyzji, którą podpisuje. Jakkolwiek podpis zamieszczony na decyzji pierwszej instancji w sprawie jest nieczytelny, to nie można pomijać, że został zamieszczony na pieczęci, z której wynikają wszystkie dane wymagane zgodnie z powołanym przepisem: jest imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe.

Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Poznaniu z 16 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Po 1185/16, że przy interpretacji warunku określonego w art. 210 § 1 pkt 8 O.p. trzeba także uwzględnić brzmienie przepisu, który nie określa formy, w jakiej ostatecznie ma być zrealizowany. Jakkolwiek stanowi o podpisie osoby upoważnionej, to po przecinku wymienia równoważne trzy składowe, z których ostatnia - stanowisko służbowe - zwyczajowo zamieszczana bywa na pieczęciach służbowych. Przepis milczy o formie zamieszczania tej informacji, a jednak nie budzi wątpliwości, że może być ona naniesiona za pomocą pieczęci. Zdaniem Sądu z powołanego przepisu nie można wyłączyć formuły "mieszanej" spełnienia tego warunku, w ramach której wszystkie dane wynikają z czytelnej pieczątki, a własnoręczny, nieczytelny nawet podpis nakładany jest dla potwierdzenia wskazanych danych na tę pieczątkę, tworząc razem pełny materiał do identyfikacji podmiotu podpisującego decyzję (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 17 września 2014 r., o sygn. akt I SA/Bd 739/14; dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.gov.pl).

Badając treść decyzji organu I instancji bez wątpienia można ustalić, kto złożył podpis pod decyzją i podpis ten zweryfikować. Nie ma zatem podstaw, aby uznać daną decyzję za pozbawioną obligatoryjnego elementu, jakim jest podpis osoby upoważnionej.

W związku z powyższym Sąd nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani też naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z(tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.