Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 365/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77  par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak(spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Wojewody [...] z dnia 14 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 14 marca 2014 r. (nr [...]) Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza z dnia 17 stycznia 2014 r. (nr [...]), którą organ odmówił wymeldowania A. W. z miejsca pobytu stałego.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia 17 stycznia 2014 r. (nr [...]) Burmistrz, na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) – dalej "k.p.a.", oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), odmówił wymeldowania A. W. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w P.

W uzasadnieniu organ wskazał, że z wnioskiem o wymeldowanie A. W. wraz z małoletnimi dziećmi (B. i J.) wystąpił jej mąż J. W. Wnioskodawca utrzymywał, że jest jedynym właścicielem nieruchomości a A. W. i dwoje dzieci dobrowolnie opuścili lokal w dniu 7 grudnia 2012 r.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Z przepisów i orzecznictwa wynika, że przesłankami koniecznymi do wymeldowania osoby z pobytu stałego są: faktyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego trwające ponad 3 miesiące; dobrowolność, rozumiana jako opuszczenie miejsca pobytu stałego z własnej woli zainteresowanej osoby, a nie z bezprawnego działania innych osób; trwałość, rozumiana jako brak woli powrotu do miejsca swojego pobytu.

Akta sprawy wykazują, że A. W. oraz jej małoletnie dzieci opuściły lokal w następstwie stosowania przez wnioskodawcę przymusu fizycznego i psychicznego. Znajduje to potwierdzenie w wyjaśnieniach strony oraz w dowodach pochodzących z niezależnych instytucji, jak: Komenda Policji w P., Specjalistyczny Ośrodek Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie w R. Nie sposób uznać również, aby opuszczenie miejsca pobytu stałego miało charakter trwały. A. W. nie pogodziła się z faktem przymusowego opuszczenia przedmiotowego lokalu i podjęła stosowne działania mające na celu umożliwienie jej powrotu wraz z dziećmi do lokalu. W dniu 15 lipca 2013 r. złożyła do Sądu Rejonowego [...] w G. pozew (w imieniu własnym oraz małoletnich dzieci) o przywrócenie posiadania lokalu. Znaczenie ma także fakt, że miała utrudniony dostęp do lokalu, poprzez wymianę zamków w drzwiach wejściowych.

Stanowisko wnioskodawcy, że jego żona i dzieci opuścili lokal w sposób trwały i dobrowolny, nie znajduje żadnego potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym.

W odwołaniu od tej decyzji J. W. podkreślił krzywdzący charakter rozstrzygnięcia i twierdził, że żona opuściła dobrowolnie sporny lokal, nie zaś z powodu awantur rodzinnych. Miała ona swobodny dostęp do przedmiotowego lokalu, a z pozwem o przywrócenie naruszonego posiadania wystąpiła dopiero po złożeniu wniosku o wymeldowanie. Przez siedem miesięcy po wyprowadzce miała swobodny dostęp do lokalu i w każdej chwili mogła ponownie w nim zamieszkać.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia 14 marca 2014 r. (nr [...]) - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że w pisemnych wyjaśnieniach z dnia 4 września 2013 r. A. W. zaznaczyła, iż wyprowadziła się z lokalu z powodu przemocy stosowanej przez męża, a w zeznaniach z dnia 30 sierpnia 2013 r. podała, że nie ma dostępu do spornego lokalu, gdyż mąż wymienił zamki w drzwiach i nie udostępnił jej kluczy. Złożyła pozew do Sądu Rejonowego [...] o przywrócenie naruszonego posiadania tego lokalu. Postępowanie sądowe nie zostało zakończone.

W ocenie organu odwoławczego brak jest bezspornych dowodów świadczących o tym, że A. W. opuściła lokal dobrowolnie i trwale. Należy przyjąć, że wbrew jej woli została pozbawiona możliwości dalszego zamieszkiwania w lokalu, zatem nie towarzyszył temu zamiar stałego związania się z innym miejscem; urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia lokalu na stałe.

W sprawie brak jest jednoznacznych dowodów, które wskazywałyby, że opuszczenie spornego lokalu miało charakter dobrowolny i trwały, a wymieniona nie miała zamiaru zamieszkiwania w nim. Zgromadzone dokumenty pozwalają przyjąć natomiast, że na decyzję o wyprowadzce z lokalu miało wpływ zachowanie jej męża. W dniu, kiedy lokal opuściła została przez Policję przewieziona do Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w R., gdzie przebywała około półtora miesiąca. Stamtąd udała się do wynajętego lokalu, gdzie zamieszkuje z dziećmi do chwili obecnej. W aktach sprawy znajduje się notatka z Komendy Powiatowej Policji w P. o kilku interwencjach w lokalu w okresie, kiedy małżonkowie W. zamieszkiwali wspólnie. Widoczny jest głęboki konflikt rodzinny, który prawdopodobnie stanowi podłoże wszelkich działań, jednakże faktem niepodważalnym jest to, że A. W. nie może obecnie zamieszkiwać w swoim miejscu stałego pobytu. Potwierdza to okoliczność złożenia przez nią pozwu o przywrócenie naruszonego posiadania.

J. W. zaskarżył powyższą decyzję organ odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jej uchylenia, a także uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich niezbędnych czynności dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, dokonanie wybiórczej oceny zgromadzonego w sprawie materiału, a także ustalenie stanu faktycznego pozostającego w opozycji do przedstawionych dowodów, co skutkowało błędnym przyjęciem, że nie istniała przesłanka dobrowolności podczas opuszczenia lokalu przez jego żonę w dniu 7 grudnia 2012 r.,

- art. 7, art. 8, art. 11 oraz 107 § 2 i § 3 k.p.a., polegające w szczególności na:

a) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji Burmistrza Miasta z dnia 17 stycznia 2014 r.;

b) niedostatecznym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, w tym nie wzięciu pod uwagę zeznań bezpośrednich świadków opuszczenia przez A. W. lokalu mieszkalnego, wg których dobrowolnie opuściła lokal;

c) braku rozważenia w sposób wszechstronny i wyczerpujący okoliczności przemawiających za tym, że żona opuściła przedmiotowy lokal na stałe, gdyż po wyprowadzce w grudniu 2012 r. przez okres siedmiu miesięcy, mimo swobodnego dostępu do nieruchomości, możliwości zamieszkania w niej wraz z dziećmi, odwiedzała nieruchomość jedynie w celu zabrania swoich rzeczy do nowo wynajętego mieszkania;

d) dowolności w wydaniu orzeczenia poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, w której przedstawione dowody nie są spójne z wysuniętymi na ich podstawie wnioskami,

- art. 15 k.p.a. - naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, poprzez ustosunkowanie się przez organ odwoławczy jedynie do zarzutów odwołania, a nie rozpoznanie sprawy co do meritum,

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności o dowodach osobistych poprzez jego błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że zameldowany nie opuszcza dobrowolnie lokalu, tylko dlatego, że zostaje przewieziony przez Policję do Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie, mimo iż bezpośredni świadkowie zdarzenia wskazali, że osoba ta została tam przewieziona wyłącznie na jej żądanie, gdyż wcześniej ustaliła to z pracownikiem placówki, a nie z uwagi na domniemany przymus fizyczny i psychiczny ze strony skarżącego. Ponadto błędna wykładnia przepisu polegała na przyjęciu, że A. W. nie spełnia przesłanki w postaci trwałości opuszczenia lokalu, mimo koncentracji swojej aktywność życiowej w innym miejscu - od stycznia 2013 r.

Skarżący wskazał, że pobieżna analiza akt sprawy oraz dowolna interpretacja materiału dowodowego spowodowała, że organ wydający zaskarżoną decyzję nie był w stanie wydać prawidłowego rozstrzygnięcia. I tak wbrew temu co twierdzi A. W., w dniu 7 grudnia 2012 r. została ona przetransportowana prze Policję do Ośrodka jedynie z własnej woli. Powyższe potwierdzili funkcjonariusze Policji, którzy zeznawali przed Sądem Rejonowym [...] w G. w dniu 28 lutego 2014 r. Skarżący złożył do akt kopię protokołu niniejszego przesłuchania. W swoich zeznaniach świadkowie ci wskazali, że gdy przyjechali do domu skarżącego, był on spokojny, nie awanturował się, brak było jakichkolwiek podstaw do przyjęcie, że w domu miała miejsce awantura. W obecności funkcjonariuszy żona zadzwoniła do Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie z pytaniem czy może przyjechać wraz z dziećmi. Ustalała z pracownikiem ośrodka szczegóły swojego przyjazdu. Policjanci przewieźli ją tam na jej prośbę, gdyż jak tłumaczyła nie miała samochodu żeby pojechać sama.

Ponadto organ bezpodstawnie przyjął, że interwencje musiały wynikać z awantur domowych, związanych z przemocą w rodzinie. Tymczasem żona wzywała Policję powołując się na fakt, że skarżący znajduje się pod wpływem alkoholu. Po każdej interwencji skarżący był poddawany badaniu na zawartość alkoholu i wynik zawsze był ujemny. Dodatkowo z notatek policyjnych nie wynika, aby skarżący używał względem żony przemocy fizycznej bądź psychicznej.

A. W. dobrowolnie opuściła dom skarżącego i z własnej woli udała się do ww. ośrodka. Także z własnej woli nie powróciła do miejsca pobytu stałego w styczniu 2013 r., a zamiast tego wynajęła mieszkanie, gdzie zamieszkała wraz z dziećmi. Nieprawdziwe są także informację, że nie miała dostępu do domu, wręcz przeciwnie miała do niego klucze, w każdej chwili mogła znowu w nim zamieszkać. Mimo to przez okres siedmiu miesięcy nie powróciła do domu. Sporadyczne przyjazdy pod posesję związane były jedynie w chęcią zabrania rzeczy pozostawionych w lokalu.

Gdy zabrała z domu wszystkie swoje rzeczy zaczęła okradać skarżącego z ruchomości stanowiących wyłącznie jego własność. Takie zachowanie zmusiło go do zmiany zamków. Przez siedem miesięcy żona nie przedsięwzięła prawem przewidzianych działań w celu przywrócenia posiadania mieszkania, co ma znaczenie do stwierdzenia przesłanki dobrowolnego opuszczenia lokalu.

W ocenie skarżącego żona wyprowadziła się z domu i jedynie z obawy o możliwości współdecydowania o nieruchomości nie wyraża zgody na wymeldowanie. Istotny jest fakt, że nie przebywa ona w przedmiotowym lokalu od 16 miesięcy, utrzymując w ten sposób niedozwoloną przepisami fikcję meldunkową. Celem decyzji o wymeldowaniu ma być zgodność zapisów w ewidencji ze stanem faktycznym i służyć ma wyłączenie zbieraniu informacji, a organ w przypadku stwierdzenia rozbieżności winien wymeldować osobę, która lokal opuściła.

Podsumowując skarżący wskazał, że organ odwoławczy nie podjął wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także do wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Trwałe przeniesienie centrum życiowego, bez podjęcia przez okres siedmiu miesięcy żadnych działań polegających na korzystaniu z nieruchomości, stwarza sytuację prawną zobowiązującą organ do wymeldowania jego żony.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Zaznaczył, że przy rozpatrywaniu sprawy organy uwzględniły wszystkie istotne zeznania świadków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne (pkt 1). Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność decyzji lub wydanie jej z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku natomiast uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialonoprawną podstawę rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Oznacza to, że do wymeldowania osoby zameldowanej na pobyt stały niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek: 1/ faktyczne opuszczenie przez tę osobę miejsca pobytu stałego oraz 2/ niedopełnienie obowiązku wymeldowania się.

W tym kontekście należy przyjąć, że stwierdzenie istnienia przesłanki "faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego" może nastąpić w przypadku ustalenia faktu nie zamieszkiwania danej osoby w lokalu, w którym posiada ona zameldowanie na pobyt stały, a następnie stwierdzenia, że opuszczenie przez tę osobę tego lokalu (miejsca pobytu stałego) miało charakter dobrowolny i trwały.

Zagadnienie dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu jest bogato komentowane w judykaturze. Przyjmuje się, że dobrowolność opuszczenia miejsca pobytu stałego musi wynikać z własnej woli zainteresowanej osoby a nie z powodu presji czy bezprawnego działania innych osób. Innymi słowy o dobrowolności decyduje samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym czy psychicznym osoby trzeciej (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 468/12, LEX nr 1248682). O tym natomiast, czy opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego ma charakter trwały świadczy nie tylko fizyczne i długotrwałe nieprzebywanie osoby pod wskazanym adresem ale zamiar zainteresowanej osoby założenia w nowym miejscu ośrodka swoich spraw osobistych, rodzinnych i majątkowych, który jest połączony z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i brakiem woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 654/12, LEX nr 1305805; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt III SA/GL 370/12, LEX nr 1253909; wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 1058/11, LEX nr 1109944).

Biorąc powyższe pod uwagę należy wskazać, że prowadzone przez organy administracji postępowanie wyjaśniające w sprawie dotyczącej wymeldowania każdorazowo musi być nakierowane na ustalenie, czy opuszczenie przez daną osobę lokalu nosi cechy trwałości i dobrowolności. Ustalenia te muszą być dokonane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej zwanej: "k.p.a.", regulujące postępowanie wyjaśniające (dowodowe). Należy także zaznaczyć, że w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca stałego pobytu w trybie art. 15 ust. 2 ustawy organ powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia przez nią lokalu. Odnosi się to jednak wyłącznie do oceny kwestii dobrowolności opuszczenia lokalu. Natomiast jeśli chodzi o ocenę zamiaru opuszczenia lokalu i jego realizację, a także o ocenę trwałości opuszczenia lokalu, organ winien uwzględnić również okoliczności, jakie wystąpiły w późniejszym okresie (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 1045/13, LEX nr 1407532).

W ocenie Sądu zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy był wystarczający a przyjęte przez organy ustalenia faktyczne istotne z punktu widzenia orzeczenia w przedmiocie wymeldowania A. W. z pobytu stałego przy ul. [...] w P. wynikały z prawidłowo przeprowadzonej oceny zgromadzonych dowodów.

Z poczynionych ustaleń wynikało, że opuszczenie przez A. W. (wraz z dwójką małoletnich dzieci) lokalu stałego pobytu w nocy z dnia 7 na 8 grudnia 2012 r. spowodowane było zachowaniem męża (skarżącego). Bezpośrednio po opuszczeniu lokalu A. W. została przez Policję przewieziona do Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie w R., gdzie przebywała do dnia 22 stycznia 2013 r. Stamtąd udała się do wynajętego lokalu w P. przy ul. [...], gdzie zamieszkała wraz z dziećmi. Pomimo tego, do końca czerwca 2013 r. A. W. miała dostęp do przedmiotowego lokalu. Na skutek uniemożliwienia przez skarżącego dostępu do ww. lokalu (wymiana zamków w drzwiach) w dniu 15 lipca 2013 r. A. W. złożyła w Sądzie Rejonowym [...] w G. IX Wydziale Cywilnym pozew o przywrócenie naruszonego posiadania części domu położonego w P. przy ul. [...].

W opisanym stanie faktycznym sprawy organy przyjęły, że opuszczeniu przez A. W. lokalu przy ul. [...] w P. nie można przypisać cechy dobrowolności i trwałości opuszczenia miejsca stałego pobytu. Mianowicie, w kwestii braku dobrowolności organy zaakcentowały, że okoliczności faktycznego opuszczenia przez nią wraz z dziećmi w grudniu 2012 r. ww. lokalu wskazują, iż było to następstwem konfliktu pomiędzy małżonkami objawiającego się występowaniem przemocy w rodzinie. Z kolei złożenie przez A. W. pozwu o przywrócenie naruszonego posiadania odczytać należy, że wolą jej nie było przeniesienie centrum życiowego gdzie indziej, a zatem nie można mówić, że opuszczenie miejsca pobytu stałego miało charakter trwały.

W ocenie Sądu, zarówno zgromadzony i rozpatrzony w sprawie materiał dowodowy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), jak też jego ocena (art. 80 k.p.a.), znajdująca wyraz w uzasadnieniu kontrolowanych decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.), prowadzą do wniosku, że przedmiotowe decyzje zostały wydane zgodnie z prawem.

Nie może budzić wątpliwości, że opuszczenie w grudniu 2012 r. i dalsza rezygnacja A. W. (wraz dziećmi) z przebywania w miejscu stałego pobytu pod adresem: P., ul. [...], nie nastąpiły w sposób dobrowolny. Z akt sprawy wynika, że w latach 2012-2013 odnotowano 5 interwencji Policji u Państwa W., natomiast od września 2012 r. wobec Państwa W. była prowadzona procedura Niebieskiej Karty. Ponadto, Państwo W. są w trakcie postępowania rozwodowego. Powyższe okoliczności bezsprzecznie wskazują na głęboki konflikt istniejący między małżonkami, co potwierdzają zresztą same zeznania i wyjaśnienia składane przez skarżącego i A. W. w toku postępowania, czy też ich zachowanie względem siebie (np. niedopuszczenie A. W. przez skarżącego do wstępu do przedmiotowego lokalu, uniemożliwiającego jej obecność w trakcie przeprowadzania dowodu z oględzin w dniu 31 października 2013 r.). W ocenie Sądu w istniejącym stanie rzeczy nie można zatem uznać za wiarygodne twierdzeń skarżącego wskazujących na to, że A. W. wraz z dziećmi wyprowadziła się z 7 na 8 grudnia 2012 r. dobrowolnie. Trudno jest bowiem uznać – odwołując się choćby do doświadczenia życiowego – że A. W. (zabierając ze sobą dwójkę małoletnich dzieci w wieku: 6 miesięcy i ponad 5,5 roku) z własnej woli, nie powodowana jakąkolwiek presją czy przymusem opuściła dom rodzinny, w którym dotychczas zamieszkiwała i przeniosła się do Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie, gdzie została przyjęta i gdzie pozostawała ok. 1,5 miesiąca.

W orzecznictwie przyjmuje się, że brak dobrowolności opuszczenia lokalu według art. 15 ust. 2 ustawy występuje wówczas, gdy wskutek bezprawnych działań osób trzecich dana osoba nie przebywa w lokalu zameldowania, jednakże swoim zachowaniem manifestuje wolę powrotu do opuszczonego lokalu (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 258/13, LEX nr 1351616). Z równoznaczne bowiem z dobrowolnym opuszczeniem lokalu należy uznać sytuację, gdy osoba opuściła miejsce pobytu co prawda wbrew swej woli, lecz nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, w tym nie skierowała do sądu żądana nakazania przywrócenia utraconego posiadania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt II OSK 1441/09, LEX nr 746543; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2213/10, LEX nr 1138109).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że A. W. nie pogodziła się z opuszczeniem miejsca stałego pobytu w P. przy ul. [...], manifestując zamiar powrotu do tego lokalu złożeniem pozwu o przywrócenie naruszonego posiadania części domu położonego w P. przy ul. [...]. Przedsiębiorąc natomiast przewidziany prawem środek mający na celu przywrócenie jej posiadania mieszkania (części domu) dowiodła, że nadal jej wolą (zamiarem) jest zamieszkanie pod ww. adresem (miejsce stałego pobytu – art. 6 ust. 1 ustawy).

W tym kontekście, jedynie na marginesie należy zauważyć, że nieprawomocnym wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. (sygn. akt IX C 1232/13) Sąd Rejonowy [...] w G.IX Wydział Cywilny w sprawie o przywrócenie posiadania nakazał pozwanemu J. W. przywrócenie powodom A. W., J. W. i B. W. posiadanie części domu położonego w P. przy ul. [...] przez wydanie pokoju gościnnego na parterze, dwóch małych pokoi na piętrze budynku oraz wszystkich pomieszczeń wspólnych i w tym celu wydanie powodom kluczy do furtki i drzwi wejściowych do domu oraz usunięcie wszelkich przeszkód w otwarciu drzwi wejściowych (dowód: protokół rozprawy – k. 35 oraz akta sądowoadministracyjne sprawy o sygn. III SA/Gd 366/14 – k. 28).

Reasumując należy stwierdzić, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, jest spełniona tylko wówczas, gdy opuszczenie to było dobrowolne i ma charakter trwały. Postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organy w niniejszej sprawie dało podstawę do przyjęcia, iż opuszczenie miejsca stałego pobytu przez A. W. nie wypełnia tych przesłanek, a zatem organy w sposób prawidłowy dokonały wykładni art. 15 ust. 2 ustawy i orzekły o odmowie wymeldowania A. W. z miejsca pobytu stałego.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.