Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 424/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 119 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 33 par. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, sędzia WSA Piotr Przybysz (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2017 r. sprawy ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec O. S.A. z siedzibą w W. ("Skarżąca" lub "Spółka") na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] grudnia 2014r., wystawionego przez Wójta Gminy P. którym wierzyciel objął należności z tytułu podatku od nieruchomości za 2009r. w łącznej wysokości 10.993,00 zł należności głównej, a także odsetki.

Celem wyegzekwowania przedmiotowych należności organ egzekucyjny, na podstawie zawiadomienia z dnia 30 grudnia 2014r., dokonał zajęcia wierzytelności Spółki z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] w W. S.A. Przedmiotowe zawiadomienie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz Spółce wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu [...] grudnia 2014r.

Pismem z dnia 7 stycznia 2015r. Spółka zgłosiła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, sformułowane na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014r., poz. 1619 ze zm.), dalej zwanej też "u.p.e.a." lub "ustawą". Spółka stwierdziła, że przedmiotowa egzekucja została podjęta w zakresie nieistniejącego obowiązku, gdyż organ do dnia podjęcia czynności egzekucyjnych nie doręczył jej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2009r. (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Spółka podniosła również, że w związku z niedoręczeniem ww. decyzji oraz z uwagi na fakt, iż decyzji pierwszoinstancyjnej Wójta Gminy P. nie nadano skutecznie rygoru natychmiastowej wykonalności, obowiązek wynikający ze wskazanego w tytule wykonawczym orzeczenia nie był wymagalny. W związku z tym decyzja Wójta nie jest wykonalna, zaś określony w niej obowiązek jest niewymagalny (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.). Z uwagi na powyższe, w ocenie Spółki, niedopuszczalna jest również egzekucja administracyjna zobowiązania podatkowego ustalonego w decyzji organu pierwszej instancji, która - ze względu na nienadanie rygoru natychmiastowej wykonalności - nie podlega wykonaniu, co oznacza, że zarzut z art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. jest uzasadniony. Odnośnie do zarzutu z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. Spółka wskazała, że błędne oznaczenie, iż egzekwowana należność jest wymagalna, powoduje, że wymóg określony w tym przepisie nie został zrealizowany.

Naczelnik przekazał przedmiotowe zarzuty wierzycielowi celem zajęcia stanowiska w sprawie.

Wójt Gminy P. postanowieniem z dnia [...] lutego 2015r. uznał wniesione przez Spółkę zarzuty za nieuzasadnione. Następnie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. (dalej "SKO") uchyliło ww. postanowienie Wójta Gminy P. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015r. Wójt Gminy P. ponownie uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. Spółka wniosła na ww. postanowienie zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015r. SKO w S. po rozpoznaniu zażalenia utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie stwierdzając, że słusznie Wójt Gminy P. uznał za nieuzasadnione zarzuty Spółki co do niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego niespełniającego wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Odnosząc się do zarzutów Spółki SKO wskazało, że decyzja Wójta Gminy P. z dnia [...] października 2014r., nr [...], określająca wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2009r. została doręczona w dniu 27 października 2014r. pełnomocnikowi Spółki. W dniu 15 października 2014r. Wójt Gminy P. wydał także postanowienie o nadaniu ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności – postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi Spółki w dniu 29 października 2014r., a za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w dniu 20 listopada 2014r. W ocenie pełnomocnika Spółki nie doszło jednak do doręczenia ww. decyzji i postanowienia, albowiem pominięty został jedyny skuteczny tryb doręczenia określony w art. 152a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015r., Nr 613 ze zm.). SKO wyjaśniło, że organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] października 2014r., nr [...], odmówił doręczenia Spółce pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej powołując się na fakt, że podatnik nie wskazał skrytki użytkownika na platformie ePUAP. Pismem z dnia 22 października 2014r. (wpływ do organu w dniu 27 października 2014r.) pełnomocnik Spółki wskazał organowi podatkowemu adres skrzynki. Niemożliwe zatem było doręczenie decyzji i postanowienia wydanych w dniu [...] października 2014r. w sposób wskazany we wniosku z dnia 1 października 2014r. SKO zauważyło jednak, że organ podatkowy wysłał postanowienie dotyczące nadania rygoru natychmiastowej wykonalności na skrzynkę podawczą pełnomocnika i informację na adres poczty elektronicznej w dniu 29 października 2014r. Zostały one odebrane w dniu 20 listopada 2014r. Tym samym, ponieważ zarówno decyzja, jak i postanowienie Wójta Gminy P. zostały prawidłowo doręczone pełnomocnikowi podatnika, zarzut niedoręczenia jest nieuzasadniony. Tym samym także pozostałe zarzuty: nieistnienia obowiązku, braku wymagalności obowiązku, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz niespełnienia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. oparte na twierdzeniu niedoręczenia są nieuzasadnione.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015r. SKO w S. sprostowało oczywiste omyłki pisarskie w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2015r.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., postanowieniem z dnia [...] września 2015r. uznał zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 u.p.e.a. za nieuzasadnione. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, powołując się na stanowisko wierzyciela, że zarzuty dotyczące podjęcia egzekucji wobec nieistniejącego i niewymagalnego obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a.) uznane już przez wierzyciela za nieuzasadnione, nie mogą być przedmiotem ponownego badania przez organ egzekucyjny. Powołując się zatem na stanowisko SKO, Naczelnik stwierdził, że zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku i braku wymagalności należności objętych tytułem wykonawczym są nieuzasadnione i nie znajdują oparcia w zebranym materiale dowodowym.

Odnośnie zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. Naczelnik stwierdził, iż podstawą zgłoszenia tego zarzutu może być niedopuszczalność egzekucji ze względów formalnych, a nie merytorycznych, o których mowa w art. 33 pkt 1 i 2 u.p.e.a. Podkreślił również, iż badanie dopuszczalności egzekucji, jak i ocena, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a., następuje w pierwszym stadium postępowania egzekucyjnego - stadium poprzedzającym wszczęcie egzekucji administracyjnej. W przypadku stwierdzenia przez organ egzekucyjny, że obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji zwracając tytuł wykonawczy. W sytuacji, gdy organ egzekucyjny stwierdzi, że egzekucja jest dopuszczalna i tytuł wykonawczy spełnia wszystkie wymogi, nadaje mu klauzulę i doręcza jego odpis zobowiązanemu. Wobec powyższego, w ocenie organu egzekucyjnego, zarzut dotyczący niedopuszczalności egzekucji administracyjnej nie zasługuje na uwzględnienie.

Z kolei odnośnie zarzutu zgłoszonego w trybie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a Naczelnik wskazał, że tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. Powinien on zawierać treść określoną w art. 27 u.p.e.a., a przy wniesieniu zarzutu z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. W związku z tym uznał zarzut zgłoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 ww. ustawy za bezzasadny.

Pismem z dnia 23 października 2015r. pełnomocnik Spółki złożył zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika, wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie zarzutów. W zakresie zarzutu podniesionego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 u.p.e.a. wskazał, że postanowienie SKO z dnia [...] czerwca 2015r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zatem rozpatrzenie przez organ egzekucyjny zgłoszonych zarzutów było przedwczesne. Niezależnie od powyższego, w ocenie Spółki, za zasadne należało uznać podniesione w piśmie z dnia 7 stycznia 2015r. zarzuty, których podstawę stanowiły art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.e.a. Decyzja, która stanowiła podstawę egzekucji, nie została bowiem doręczona. Ponadto zdaniem Spółki, odnośnie zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., Naczelnik nie uwzględnił, że niedopuszczalne jest egzekwowanie obowiązku określonego w decyzji nieostatecznej, której ani nie doręczono, ani nie nadano jej rygoru natychmiastowej wykonalności, a taka sytuacja w przedmiotowej sprawie miała miejsce. Dalej Spółka stwierdziła, iż zarzut podniesiony na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. nie został w istocie rozpatrzony. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, oprócz ogólnych uwag o elementach formalnych tytułu wykonawczego, brak jest wyjaśnienia, dlaczego konkretny tytuł wykonawczy w przedmiotowej sprawie spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2015r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika. W uzasadnieniu przytoczył art. 33 oraz art. 34 u.p.e.a. i stwierdził, że Naczelnik prawidłowo uznał zarzuty zgłoszone w trybie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Wskazał, że organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia ww. zarzutów i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Podniósł, że przez "wymagalność" obowiązku należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Zatem jest to stan, w którym zobowiązany winien już wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność, a mimo to uchyla się od niej. Organ odwoławczy powołał się także na wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2010r., sygn. akt. II FSK 1378/08, gdzie Sąd stwierdził, iż analizowanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, oznacza w konsekwencji badanie tego, czy weszła ona skutecznie do obrotu prawnego, a tym samym, czy zobowiązanie w kwocie nią określonej stało się wymagalne. Badanie zatem tej okoliczności w ramach zarzutu opartego na twierdzeniu o nieistnieniu obowiązku stanowiłoby w istocie kontrolę wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, czego zabrania art. 29 § 1 u.p.e.a.

Dyrektor nie podzielił również zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w związku z brakiem wymagalności egzekwowanego obowiązku. Podkreślił, że podstawy wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, określone w art. 33 u.p.e.a., są w stosunku do siebie niekonkurencyjne, tzn. nie mogą być stosowane zamiennie, ponieważ każdy z nich ma na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości toczącego się postępowania egzekucyjnego. W związku z tym nie można kwestionować skutków prawnych wywieranych przez decyzję będącą podstawą prowadzenia egzekucji w drodze zarzutu niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.). Brak wymagalności obowiązku nie może być utożsamiany z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej, bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych niedopuszczalność egzekucji administracyjnej wiąże się z okolicznościami wykluczającymi możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego wyłącznie ze względów formalnych - podmiotowych lub przedmiotowych, a nie merytorycznych.

Organ odwoławczy podkreślił również, że pełnomocnik Spółki nie wskazał jakichkolwiek okoliczności uzasadniających stwierdzenie niedopuszczalności toczącej się egzekucji, kwestionując wyłącznie prawidłowość doręczenia decyzji stanowiącej podstawę prowadzonej egzekucji oraz braku wydania postanowienia o nadaniu ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, co stanowiło podstawę zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a., uznanego przez Wierzyciela za nieuzasadniony. Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia [...] grudnia 2014r., wystawiony przez właściwy organ i obejmujący zaległości w podatku od nieruchomości za 2009r. Obowiązek ten podlegał więc egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Ponadto Spółka podlega orzecznictwu polskich organów administracji publicznej. Wobec powyższego przedmiotową egzekucję administracyjną uznać należy za dopuszczalną.

Ustosunkowując się do zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., tj. niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, iż w zarzucie tym mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. W ww. tytułach wykonawczych, w części E wskazano wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Zatem Naczelnik prawidłowo uznał zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. za bezzasadny.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. niezasadny jest również zarzut dotyczący przedwczesnego wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Stosownie do art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela. Przywołany przepis wskazuje zatem na wymóg ostateczności, nie zaś prawomocności tego postanowienia. Przymiot ostateczności, w myśl art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm.), mają te rozstrzygnięcia, od których nie służy odwołanie (zażalenie) w administracyjnym toku instancji. Wobec tego wydanie przez Naczelnika postanowienia, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia SKO, bez oczekiwania na uprawomocnienie się go, było zgodne z prawem.

Pismem z dnia 7 stycznia 2016r. Spółka wniosła skargę na powyższe postanowienie Dyrektora. Skarżąca ponownie podniosła, iż organ egzekucyjny wydał postanowienie w sprawie zarzutów, choć stanowisko wierzyciela - jakkolwiek ostateczne w administracyjnym toku instancji - nie miało przymiotu prawomocności. Również ponownie podniosła zarzut z art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., tj. niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z uwagi na niedoręczenie decyzji określającej obowiązek oraz nienadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu podatkowego stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015r., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Sąd zauważa, iż złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia 15 sierpnia 2015r., nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa.

Przedmiotem sporu jest dopuszczalność wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie zarzutów w sytuacji, gdy ostateczne postanowienie wierzyciela zawierające stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów stało się przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Strony spierają się również co do sposobu rozumienia pojęcia "niedopuszczalność egzekucji" użytego w art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. Skarżąca wskazuje na zasadność zarzutu niedopuszczalności egzekucji powołując się na niedoręczenie Skarżącej postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności i wywodząc, że okoliczność ta stanowi o niedopuszczalności egzekucji w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.

Odnosząc się do pierwszej z powyższych kwestii spornych należy zauważyć, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zarzutów po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela (art. 34 § 4 u.p.e.a.). Ustawa nie wymaga zatem, aby postanowienie wierzyciela miało cechę prawomocności. Oczywiście nieuprawnione jest więc stwierdzenie Skarżącej, że wobec zaskarżenia ww. postanowienia SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, Naczelnik, a następnie Dyrektor, nie mogli orzekać w sprawie zgłoszonych zarzutów. Tym ostatecznym postanowieniem było przecież ww. postanowienie SKO. Rację w sporze co do tej kwestii należy zatem przyznać organom, a nie Skarżącej.

Odnosząc się do drugiej ze spornych kwestii należy zauważyć, że niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, o której mowa w art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty (wyrok WSA w Lublinie z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 1318/15).

Egzekucja administracyjna może być niedopuszczalna z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Przesłanki podmiotowe odnoszą się do zobowiązanego lub do organu egzekucyjnego. Z przyczyn zaś podmiotowych egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna, gdy przepisy prawa wyłączają prowadzenie egzekucji wobec zobowiązanego wskazanego w tytule wykonawczym, a także, gdy egzekucję prowadzi podmiot niebędący organem egzekucyjnym. Przesłanki przedmiotowe niedopuszczalności egzekucji natomiast odnoszą się do przedmiotu egzekucji i jej podstaw. Z przesłanką przedmiotową niedopuszczalności egzekucji mamy do czynienia, gdy jej przedmiotem jest świadczenie niepodlegające egzekucji administracyjnej, lub gdy tytuł wykonawczy został wystawiony przez podmiot nieuprawniony.

Z kolei wymagalność obowiązku (art. 33 pkt 2 u.p.e.a.) oznacza istnienie stanu, w którym zobowiązany powinien już wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność, a mimo to uchyla się od jej wykonania, a właściwe organy mają wobec takiej postawy zobowiązanego możliwość żądania przymusowego spełnienia ciążącej na nim powinności (wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1632/15).

Brak wymagalności obowiązku nie może być utożsamiany z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej (wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 2485/15). Brak wymagalności jest bowiem wskazany jako podstawa zarzutów w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a zatem zakładając, iż ustawodawca jest racjonalny, nie można przyjmować, że brak wymagalności może stanowić podstawę zarzutów wnoszonych również na podstawie innej, niż art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Na marginesie należy w tym miejscu zauważyć, że z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. wynika obowiązek zamieszczenia w tytule wykonawczym stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny. Obowiązek ten zostaje spełniony w razie zawarcia takiego stwierdzenia w treści tytułu wykonawczego. Inną kwestią jest natomiast prawdziwość takiego stwierdzenia, ale rozstrzygnięcie tej kwestii może nastąpić wyłącznie w przypadku wniesienia przez zobowiązanego zarzutu z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a nie zarzutu na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. Skoro tytuł wykonawczy w rozpoznawanej sprawie zawierał stwierdzenie o wymagalności obowiązku, to tym samym tytuł wykonawczy spełniał wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a.

Należy zauważyć, że wypowiedź wierzyciela w przypadku, gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Skoro zatem Spółka wniosła zarzut na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., zaś wierzyciel uznał ten zarzut za niezasadny, to organ egzekucyjny nie mógł przyjąć – rozpatrując zarzut na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., że obowiązek nie jest wymagalny.

Należy również zauważyć, że kwestia prawidłowego doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wydania tytułu wykonawczego nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyroki NSA: z dnia 7 lipca 2016r., II FSK 1887/14; z dnia 6 maja 2016r., II FSK 1032/14; z dnia 6 grudnia 2013r., II OSK 1576/12; z dnia 10 września 2013r., II FSK 2383/11; z dnia 27 stycznia 2012r., II FSK 1221/11; z dnia 14 stycznia 2010r., II FSK 1378/08; z dnia 20 marca 2008r., II FSK 172/07). Mutatis mutandis również kwestia prawidłowego doręczenia postanowienia o nadaniu decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym.

Konkludując, zarzuty podniesione w skardze należało uznać za niezasadne. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdził naruszenia prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.