Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1420/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 66
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1,  art. 135,  art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c,  art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2017 r. sprawy ze skargi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], zwanego dalej również "skarżącym", od decyzji nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r., znak: [...], uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nakazu i w tej części wyznaczył nowy termin wykonania nakazu, tj. do dnia [...] czerwca 2016 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W dniu [...] września 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie umocnienia brzegu rzeki [...] w rejonie ulicy [...] w miejscowości [...]. Czynność została dokonana w związku z powzięciem informacji o występowaniu osuwiska na wschodnim zboczu doliny rzeki [...].

W dniu [...] listopada 2015 r. dokonano oględzin, podczas których organ ustalił, że krawędź zbocza (skarpy) rzeki [...] przebiega bezpośrednio przy istniejącej zabudowie. Ściana skarpy przy krawędzi o przekroju prawie pionowym jest porośnięta drzewami i krzakami. U podnóża skarpy występuje nagromadzenie zwalonych drzew.

W związku z powyższymi ustaleniami [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nakazał Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] wykonanie robót budowlanych, polegających na liniowym umocnieniu (poprzez wykonanie opaski ubezpieczającej brzeg wykonanej z koszy gabionowych) brzegu rzeki [...] w rejonie ulicy [...] w miejscowości [...], w związku z występowaniem osuwiska na wschodnim zboczu doliny rzeki, w miejscu występowania tego osuwiska. Prace powinny być wykonane w terminie do [...] stycznia 2016 r.

Organ pierwszej instancji wydał powyższą decyzję działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 20l3 r., poz. 1409 z późn. zm.), zwanej dalej "pr.bud." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z poźn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.".

W związku ze stwierdzeniem, że brzeg [...] się osuwa organ uznał za konieczne zastosowania trybu przewidzianego w art. 66 pr.bud., choć jego zastosowanie nie wynika bezpośrednio z ustalenia niewłaściwego stanu technicznego obiektu budowlanego (gdyż nie jest nim brzeg rzeki), lecz z powodu zaistnienia konieczności umocnienia brzegu rzeki (którego erozja miała już wpływ na wystąpienie osuwiska na wschodnim zboczu doliny rzeki [...]), celem wyeliminowania mogącego zaistnieć stanu zagrożenia.

Organ stwierdził, że wprawdzie rzeka nie jest obiektem budowlanym, wobec którego mogą być prowadzone roboty budowlane, jednak ustawodawca przewidział wykonywanie robót budowlanych, w tym konkretnym przypadku, polegających na liniowym umocnieniu brzegu rzeki (vide: art. 29 ust. 1 pkt 17 pr.bud., w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 pr.bud.).

Dla organu nadzoru budowlanego priorytetem jest niedopuszczenie do wystąpienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, stąd też organ pierwszej instancji za zasadne uznał podjęcie niezbędnych działań, przy pomocy wszelkich posiadanych instrumentów prawnych, skutkujących wyeliminowaniem nieprawidłowości mających wpływ na mogący wystąpić stan zagrożenia, w przypadku nie wykonania liniowego umocnienia brzegu rzeki [...] w tym rejonie.

Odwołanie od powyższej decyzji w dniu [...] stycznia 2016 r. złożył Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], wnosząc o uchylenie ww. rozstrzygnięcia w całości i przesłanie do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie uchylenie kwestionowanej decyzji i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty.

Wskazanej powyżej decyzji oraz postępowaniu administracyjnemu poprzedzającemu wydanie tej decyzji skarżący zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego poprzez naruszenie art. 66 pr.bud. poprzez wydanie decyzji na podstawie przepisu prawa, który nie posiada zastosowania w tym konkretnym przypadku;

2) naruszenie procedury administracyjnej poprzez niewłaściwe i niekompetentne zbadanie sprawy, wydanie wadliwego rozstrzygnięcia, wydanie decyzji z wadliwą podstawą prawną, a tym samym naruszenie przepisów art. 6, 7, 8 k.p.a.

Skarżący stwierdził, że w związku z tym, że rzeka [...] bezsprzecznie nie jest obiektem budowlanym, art. 66 pr.bud. nie ma zastosowania w tej sprawie.

Ponadto skarżący wskazał, że zaproponowane rozwiązanie techniczne nie jest opaską brzegową i nie będzie mogło stanowić umocnienia linii brzegowej rzeki. Nie zdefiniowano również parametrów technicznych umocnienia (takich, jak: długość, szerokość, rzędne itd.). Jednocześnie opaska brzegowa nie stanowi zabezpieczenia brzegu rzeki przed erozją, która tu nie występuje, gdyż rzeka mieści się w granicach ewidencyjnych działki, a sama opaska nie będzie stanowić podparcia dla osuwającej się wysokiej skarpy wzdłuż ulicy [...]. Opaski brzegowe wykonuje się na wypadek wystąpienia tzw. wody średniej, która w tym przypadku mieści się w korycie rzeki [...].

Dodatkowo skarżący stwierdził, że nie uchyla się od wykonania ubezpieczenia brzegu w omawianym rejonie. Jednak prace te powinny być wykonana razem z miastem [...], bo samo wykonanie zabezpieczenia brzegu i to przed zabezpieczeniem osuwiska nie będzie spełniało swojego zadania i pozostaje w niezgodzie ze sztuka inżynierską.

Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. w części dotyczącej terminu wykonania nakazu przeprowadzenia robót budowlanych i w tej części wyznaczył nowy termin, tj. nie później niż dzień [...] czerwca 2016 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Co do istoty rzeczy i treści decyzji organu pierwszej instancji decyzja ta została uznana za zasadną.

Organ drugiej instancji stwierdził, że organ wojewódzki prawidłowo zastosował art. 66 pr.bud., ponieważ przez pojęcie "utrzymanie" zawarte w rozdziale szóstym Prawa budowlanego należy rozumieć zachowanie w dobrej sprawności, zachowanie w stanie niezmienionym, niepogorszonym, należytym. Przepis art. 66 pr.bud. nie tworzy dla właściciela czy zarządcy obiektu nowego obowiązku, lecz tylko precyzuje ustawowy obowiązek wynikający z art. 61 przywołanej ustawy. Roboty budowlane objęte nakazem wydanym na tej podstawie nie wymagały (w dacie wydania decyzji) wydania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 469 z późn. zm.), zwanej dalej "prawem wodnym", do obowiązków właściciela śródlądowych wód powierzchniowych należy zapewnienie utrzymywania w należytym stanie technicznym koryt cieków naturalnych oraz kanałów, będących w jego władaniu, jak i dbałość o utrzymanie dobrego stanu wód, a także regulowanie stanu wód lub przepływów w ciekach naturalnych oraz kanałach stosownie do możliwości wynikających ze znajdujących się na nich urządzeń wodnych oraz warunków hydrologicznych. Natomiast według art. 4 ust. 1 pkt 3 pr. wodnego organem właściwym w sprawach gospodarowania wodami jest m.in. dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, w ocenie organu odwoławczego nałożone decyzją organu pierwszej instancji obowiązki zostały sformułowane w sposób prawidłowy na podstawie właściwego przepisu i prawidłowo zostały nałożone na wskazanego w decyzji adresata. Argumentacja podniesiona przez stronę odwołującą się – w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego – jest nieuzasadniona i pozostaje bez wpływu na wydane rozstrzygnięcie.

Nie godząc się z powyższymi rozstrzygnięciami skarżący w dniu [...] maja 2016 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Kwestionowanym decyzjom skarżący zarzucił:

1) naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności:

a) nie wykazanie istnienia związku przyczynowego między administrowaniem przez skarżącego rzeką [...] i uaktywnieniem się osuwiska nad rzeką,

b) jednostronne, bezrefleksyjne odczytanie przyjętych w sprawie ekspertyz,

c) pominiecie ustalenia przyczyn uaktywnienia się osuwiska, a zwłaszcza niefunkcjonującej na tym terenie kanalizacji deszczowej oraz stwierdzone przypadki odprowadzania ścieków z nieruchomości zlokalizowanych nad osuwiskiem do [...], grawitacyjnie poprzez teren osuwiska,

d) nieustalenie na czyim gruncie znajduje się osypisko,

e) nieustalenie, czy i o jaki obiekt budowlany w sprawie chodzi,

2) naruszenie art. 61 w zw. z art. 3 pkt 1 pr.bud. poprzez przyjęcie, że rzeka [...] jest obiektem budowlanym.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, ze w żadnym wypadku – jakikolwiek dowód na to nie wskazuje – przedmiotowe zbocze nie jest obiektem budowlanym. Nie stanowi ono także części rzeki [...]. Organy orzekające w sprawie w ogóle nie zajęły się ustaleniem, czyją własnością jest grunt tworzący zbocze doliny, a zatem, kto ewentualnie odpowiada za stan, jaki się tam wytworzył. Z akt sprawy można wyczytać, iż powstałe osuwisko uaktywniło się po deszczach w 2013 r.

Skarżący podniósł, że podmiotu odpowiedzialnego za nakazane prace nie należy poszukiwać tam, gdzie występuje negatywny wpływ osuwiska, lecz tam, gdzie znajdują się jego przyczyny. Zdaniem skarżącego nic nie wskazuje na to, że rzeka [...] podmyła brzegi i spowodowała uaktywnienie się osuwiska. Przyczyn zatem należy poszukiwać wysoko na zboczu, ale grunt, którego skrajną częścią jest zbocze nie stanowi części rzeki i nie pozostaje także w zarządzie skarżącego, jako administratora [...]. Nietrafnie zatem w jego opinii powołano w zaskarżonej decyzji organu odwoławczego art. 26 pr. wodnego, albowiem żaden dowód nie wskazuje na to, iż koryto rzeki jest nieutrzymywane w należytym stanie technicznym.

Ponadto skarżący zakwestionował prawidłowe zastosowanie w sprawie art. 61 pr.bud. W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie wiadomo, dlaczego dostrzega istnienie w rejonie objętym zaskarżoną decyzją jakiegoś obiektu budowlanego, którego skarżący jakoby nie utrzymuje i nie użytkuje zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 ust. 2 tej ustawy. Przeciwnie, decyzja organu pierwszej instancji w trybie tego przepisu i art. 66 ust. 1 pkt 1 pr.bud. nakazuje taki obiekt dopiero pobudować do należytego utrzymywania i użytkowania. O tym, że będzie to pierwszy obiekt budowlany w tym miejscu, zaskarżone decyzje milczą.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odpowiadając pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. na skargę podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i jednocześnie wniósł o oddalenie skargi. Organ wskazał, że w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji przedstawił prawne motywy podjętego rozstrzygnięcia. W odniesieniu do zarzutów zawartych w skardze stwierdził, że w świetle poczynionych ustaleń pozostają one bez wpływu na zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 z późn. zm.) zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że skarga Regionalnego Zarządu gospodarski Wodnej w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zasługuje na uwzględnienie.

Sąd stwierdził, że decyzje obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, w tym przede wszystkim art. 66 ust. 1 pkt 1 pr.bud. Przepis ten zawarty jest w rozdziale 6 – Utrzymywanie obiektów budowlanych. Brzmienie przepisu jednoznacznie wskazuje, że właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego usunięcie określonych nieprawidłowości, jeśli stan tego obiektu, sposób użytkowania lub wygląd powodują określone skutki wskazane w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 pr.bud. Nie ma jednak wątpliwości, że istotnym elementem przedmiotowym hipotezy normy prawnej jest stwierdzenie nieprawidłowości dotyczącego stanu obiektu budowlanego. Tylko w takim zakresie powołany przepis może być stosowany.

Jednocześnie zgodnie z art. 3 pkt 1 pr.bud. (słownik pojęć ustawowych) przez "obiekt budowlany" należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

W świetle powyższych przepisów jest oczywiste, że brzeg rzeki [...] nie mieści się w definicji legalnej "obiektu budowlanego". Zastosowanie zatem do wskazanego brzegu rzeki przepisu, który powinien być użyty wyłącznie w przypadku nieprawidłowości w stanie technicznym lub użytkowaniu obiektu budowlanego jest przykładem błędnej wykładni przepisu prawnego, jak i błędnego zastosowania takiego przepisu.

W rozpatrywanej sprawie organy nadzoru budowlanego pominęły wykładnię językową art. 66 ust. 1 pr.bud. przewidującą nakładanie obowiązków na właścicieli lub zarządców obiektu budowlanego, a nie jakiegokolwiek innego przedmiotu materialnego lub obiektu najszerzej rozumianego. Organy nie wzięły również pod uwagę wykładni systemowej nakazującej interpretować art. 66 ust. 1 pr.bud. w zgodzie z art. 3 pkt 1 pr.bud. Można rozumieć, że działanie organów nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie było podyktowane celem zasługującym na uznanie, a mianowicie powstrzymania osuwania się brzegu rzeki [...] i zmiany koryta rzeki. Jednak w takim zakresie, zwłaszcza w dziedzinie poddanej regulacji prawa publicznego, nie można zaakceptować zasady, że cel uświęca środki. Niezbędne było wskazanie prawidłowej podstawy prawnej wydanych decyzji oraz zwłaszcza obowiązków prawnych nałożonych na adresata decyzji – skarżącego.

Błędne zastosowanie art. 66 ust. 1 pr.bud. stanowiło również przekroczenie kompetencji organów nadzoru budowlanego w zakresie przedmiotu ich działania. Tym samym doszło do naruszenia art. 6 i art. 7 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie mamy więc do czynienia z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, niezależnie od wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego (art. 66 pr.bud.). Naruszenie to nie ma charakteru naruszenia w stopniu rażącym, a zatem nie ma podstawy do stwierdzania nieważności decyzji organu pierwszej instancji lub drugiej instancji.

Błędne jest również powołanie się przez organy administracji właściwe w sprawie na art. 29 ust. 1 pkt 17 ustawy Prawo budowlane w wersji przyjętej w tekście jednolitym z 2013 r. (poz. 1409), jako podstawę prawną uzupełniającą powołany wyżej art. 66 ust. 1 pr.bud. Zdaniem Sądu z art. 29 ust. 1 pkt 17 pr.bud. wynika jedynie, że jeżeli jakikolwiek podmiot (potencjalny inwestor) chciałby budować opaskę brzegową lub inne sztuczne, powierzchniowe lub liniowe umocnienia brzegów rzek i potoków górskich (...), niestanowiących konstrukcji oporowych, to wówczas nie jest zobowiązany do uzyskania pozwolenia na budowę wydawanego w trybie i na podstawie przepisów rozdziału 4 ustawy Prawo budowlane – Postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych. Organy właściwe w sprawie nie zauważyły przy tym, że budowa takiej opaski lub podobnego umocnienia brzegu rzeki wymaga jednak dokonania zgłoszenia do organu architektoniczno-budowlanego, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 pr.bud. Obecność tych przepisów nie zmienia faktu, że nałożenie obowiązku w trybie art. 66 ust. 1 pkt 1 pr.bud. było błędne. Z faktu bowiem, że na inwestorze ciąży obowiązek dokonania zgłoszenia nie sposób logicznie wywieźć normy prawnej, według której na zarządcę rzeki organ administracji może nałożyć obowiązek podjęcia określonych robót budowlanych. Posługując się przenośnią można by powiedzieć: w sytuacji gdyby ojciec chciał dokonać określonej czynności uregulowanej przez prawo publiczne miałby obowiązek spełnienia określonego warunku (np. zgłoszenia zamiaru takiej czynności do organu administracji), co nie oznacza jednak, że na syna można nałożyć obowiązek czynienia czegoś (facere), jeśli on sam nie ma zamiaru ani obowiązku prawnego podejmowania się takich czynności.

Sąd przyjmuje także, iż obowiązku przewidzianego w art. 66 ust. 1 pkt 1 pr.bud. nie można wywieść z art. 26 prawa wodnego. Przepis ten przewiduje określone obowiązki właścicieli śródlądowych wód powierzchniowych. Odnoszą się jednak one wyłącznie do koryt cieków naturalnych będących we władaniu właściciela, stanu wód, stanu przepływów w ciekach naturalnych i spływu wód powodziowych oraz lodów. Przepisy te (art. 26 pkt.1-4) nie odnoszą się wszakże do naturalnych brzegów rzeki (cieków wodnych) oraz nieruchomości gruntowych przylegających do tych cieków wodnych. Status prawny brzegu rzeki, w tym także osuwiska wywołanego przyczynami naturalnymi lub działaniem ludzi musi być określony z uwzględnieniem art. 15 i 15a prawa wodnego. Takiej wykładni przepisów organ jednak nie przeprowadził.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie doszło również do naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. w związku z niepodjęciem przez orany wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.). Organy administracji właściwe w sprawie nie ustaliły co najmniej dwóch kluczowych okoliczności, a mianowicie: odległości między przedmiotowym brzegiem rzeki a najbliższymi zabudowaniami, a także statusu prawnego brzegu rzeki. W pierwszym przypadku organ wojewódzki przyjął, że zabudowania zlokalizowane przy ul. [...] w miejscowości [...] są położone w bezpośredniej odległości od brzegu rzeki [...]. Ani organ pierwszej, ani również organ odwoławczy nie wskazują odległości (wyrażonej w metrach) między rzeką a istniejącymi zabudowaniami. Dopiero na rozprawie ustalono, że wynosi ona ok. 500-600 metrów. Nie została zatem spełniona przesłanka z art. 66 ust. 1 pkt 1 pr.bud., iż zmiany brzegu rzeki "zagrażają życiu lub zdrowiu ludzi albo bezpieczeństwu mienia lub środowiska".

Organy właściwe w sprawie nie zbadały zakresu zadań i kompetencji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]. Bez tej okoliczności nie można było na ten podmiot nałożyć obowiązków wynikających z ustawy – Prawo budowlane, nawet gdyby przedmiotem obowiązku miał być obiekt budowlany.

W świetle powołanych wyżej przepisów prawa należy stwierdzić, że organy nadzoru budowlanego obu instancji właściwe w rozpatrywanej sprawie nie ustaliły istotnych okoliczności faktycznych, jak i przede wszystkim wadliwie ustaliły stan prawny osuwającego się brzegu rzeki [...]. W ponownym postępowaniu oba rodzaje wad dotychczasowego postępowania powinny zostać szczegółowo ustalone. W pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć do jakiego podmiotu, publicznego bądź prywatnego, i na jakiej podstawie prawnej należy wysoki brzeg rzeki. Od takiego ustalenia zależy bowiem możliwość nałożenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości albo zaradzenia istniejącym nieprawidłowościom stanu faktycznego brzegu rzeki, np. osuwiskom.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. i lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylił również decyzję organu pierwszej instancji w uznaniu, iż uchybienia wymienione wyżej dotyczą organów obu instancji.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.