Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 1324/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-06-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Zawieszono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 125 § 1 pkt 1 w związku z art. 193
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta Gdyni od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 771/14 odrzucającego skargę Prezydenta Miasta Gdyni o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn.. akt II SA/Gd 11/14 wydanym w sprawie ze skargi M. C. i Prokuratora Okręgowego w Gdańsku na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta Gdyni wniósł w dniu 25 listopada 2014 r. skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 11/14. Wyrokiem tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi M. C. i Prokuratora Okręgowego w Gdańsku, uchylił decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] października 2013 r. umarzającą postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość położoną w Gdyni przy ul. [...], oznaczoną w dacie wywłaszczenia jako parcela nr 60/55, co do której uprzednio Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Urząd Spraw Wewnętrznych w Gdańsku wydało orzeczenie z dnia [...] grudnia 1958 r., nr [...], a także uchylił to orzeczenie Prezydium.

Jako podstawę skargi o wznowienie postępowania sądowego wskazano pozbawienie Prezydenta Miasta Gdyni, wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej, możliwości działania w postępowaniu zakończonym opisanym wyżej wyrokiem. Skarżący wyjaśnił, że winien być uznany za uczestnika postępowania na podstawie art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") i powinien był brać udział w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Pozbawienie go możliwości działania w tym zakresie powoduje, że powołany wyżej wyrok obarczony jest wadą prawną z art. 271 pkt 2 p.p.s.a.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 771/14, na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Sad wskazał, że Prezydent Miasta Gdyni nie był stroną postępowania zakończonego ww. wyrokiem, ani też jego uczestnikiem na prawach strony. Nie zgłosił również chęci udziału w postępowaniu zakończonym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2014 r. w charakterze uczestnika postępowania. Nie był także podmiotem, o którym mowa w art. 33 § 2 p.p.s.a., to jest uczestnikiem postępowania dopuszczonym do udziału w tym postępowaniu. Sąd wskazał, że Prezydent Miasta Gdyni, wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej, reprezentuje i broni interes Skarbu Państwa w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Organ administracji publicznej w sprawie, w której właściwy jest do wydania decyzji administracyjnej w pierwszej instancji, nie może być uznany za stronę postępowania i nie może wnieść skargi do sądu administracyjnego. Nie jest bowiem możliwym aby jednocześnie występował jako strona kierująca się własnym interesem prawnym i jako organ prowadzący postępowanie. Wobec tego Sąd I instancji stwierdził, że Prezydent Miasta Gdyni nie może żądać wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego powyższym wyrokiem, nie posiada bowiem legitymacji do zgłoszenia takiego żądania.

Od powyższego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gdańsku z dnia 17 lutego 2015 r. skargę kasacyjną wniósł Prezydent Miasta Gdyni, reprezentowany przez radcę prawnego, zarzucając naruszenie:

1) przepisów postępowania, tj.

a) naruszenie art. 280 § 1 p.p.s.a., poprzez odrzucenie na posiedzeniu niejawnym skargi Prezydenta Miasta Gdyni, wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem WSA w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. II SA/Gd 11/14, podczas gdy merytoryczne rozpatrzenie przedmiotowej skargi o wznowienie, w tym zbadanie zasadności przywołanej podstawy wznowienia postępowania, powinno zostać przeprowadzone na rozprawie,

b) naruszenie art. 280 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., poprzez uznanie, iż Prezydent Miasta Gdyni, wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej, z uwagi na fakt, iż nie należał do grupy podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 11/14, nie posiada również legitymacji procesowej do wniesienia skargi o wznowienie przedmiotowego postępowania, co pozostaje w sprzeczności z treścią wyrażonej w art. 271 pkt 2 p.p.s.a podstawy wznowienia, która podniesiona została przez skarżącego właśnie z uwagi na fakt, iż na skutek naruszenia przepisów prawa był on pozbawiony możności działania na wcześniejszym etapie rozpatrywania przedmiotowej sprawy,

2) przepisów prawa materialnego, tj. art. 33 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 11 ust. 1 i art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518 z późn. zm. - dalej powoływana jako u.g.n.), poprzez stwierdzenie, iż Prezydent Miasta Gdyni, wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej nie mógłby zostać uznany za uczestnika przedmiotowego postępowania z uwagi na brak interesu prawnego, podczas gdy skarżący, zobowiązany do ewentualnej wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, posiada uzasadniony interes prawny w przedmiotowej sprawie, co jednoznacznie wynika z treści art. 11 ust. 1 w zw. z art. 132 ust. 5 u.g.n.

W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Zauważyć należy, iż zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny, a zatem zależy od uznania sądu. Obowiązkiem sądu jest zatem zbadanie, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w niniejszym przepisie oraz czy wstrzymanie biegu sprawy z uwagi na te okoliczności jest celowe. Zawieszenie postępowania powinno zatem być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki umożliwiające i uzasadniające zawieszenie postępowania.

Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2071/13, na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Powiatu Warszawskiego Zachodniego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 2126/12 w sprawie ze skargi Powiatu Warszawskiego Zachodniego na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2012r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanowił: na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a. przedstawić składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy w postępowaniu administracyjnym, w którym decyzję o odszkodowaniu, należnym od powiatu – jako samorządowej osoby prawnej – wydał w pierwszej instancji starosta, będący - na podstawie art. 26 ust. 2 i art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 ze zm.) przewodniczącym zarządu powiatu i reprezentujący powiat na zewnątrz lub w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w toku którego następuje kontrola takiej decyzji, powiat ten może występować w charakterze strony"?

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania w sprawie powyższej – skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego wniósł bowiem Prezydent Miasta Gdyni, czyli organ administracji publicznej orzekający w sprawie w pierwszej instancji.

Zasadne jest zatem zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały składu siedmiu sędziów w sprawie o sygn. akt I OSK 2071/13.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w związku z art. 193 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.