Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 279/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145  par. 1  pkt 5,  art.  149
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2,  art. 9,  art. 33
journal: Dz.U. 2013 poz 674
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi I. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 11.12.2012 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w W. wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia 07.12.2012 r., z którego wynika, że I. G. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu i obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od 20.10.2006 r. do 30.11.2011 r. z tytułu wykonywania umowy zlecenia na rzecz A S.A. z siedzibą we W. oraz od 12.03.2007 r. do 11.06.2007 r. z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę w B z siedzibą we W. od 01.04.2008 r. do 31.05.2010 r. z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę w C FHU K. S. z siedzibą w R.

Postanowieniem z dnia 22.05.2013 r., nr [...], Starosta W., na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: “K.p.a."), wznowił postępowanie w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi, wydanymi na rzecz I. G:

1) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania z dniem 05.02.2008r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku;

2) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 03.06.2008 r.;

3) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania z dniem 13.10.2010 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku;

4) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie przyznania prawa do stypendium w wysokości 890,60 zł miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia, od dnia 22.11.2010 r.;

5) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty prawa do stypendium z dniem 27.11.2010 r.;

6) nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 10.12.2010 r.

Starosta W., działając na wniosek I. G. z dnia 4 czerwca 2013 r. i z dnia 19 sierpnia 2013 r., dwoma postanowieniami z dnia [...] r. i z dnia [...] r. (o tym samym numerze: [...]), zawiesił powyższe postępowanie administracyjne łącznie do dnia 31 października 2013 r. (k.75 I 81 oraz 77 i 82 akt administracyjnych).

Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] podjęto zawieszone postępowanie administracyjne w sprawie I.G.

Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w W. decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając z upoważnienia Starosty W., na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a) i b) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 674 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: “ustawa") w trybie art. 105 § 1, 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a., w sprawie I. G.orzekł o:

1) stwierdzeniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną z dniem 05.02.2008 r. i odmowy przyznania prawa do zasiłku z naruszeniem art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 71 ust. 1 i 2 ustawy;

2) stwierdzeniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 03.06.2008 r. z naruszeniem art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy;

3) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania z dniem 13.10.2010 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku i w tym zakresie orzeczono o odmowie uznania z dniem 13.10.2010 r. za osobę bezrobotną i umorzeniu, jako bezprzedmiotowe, postępowania w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku;

4) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie przyznania prawa do stypendium w wysokości 890,60 zł miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia, od dnia 22.11.2010 r. i w tym zakresie orzeczono o odmowie przyznania prawa do stypendium w wysokości 890,60 zł miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia, od dnia 22.11.2010 r.;

5) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty prawa do stypendium z dniem 27.11.2010 r. w tym zakresie umorzono postępowanie, jako bezprzedmiotowe;

6) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 10.12.2010 r. i w tym zakresie umorzono postępowanie, jako bezprzedmiotowe.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że na podstawie uzyskanych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w W. informacji ustalił, że w okresie od 20.10.2006 r. do 30.11.2011 r. I. G. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, zlecenie lub umowy o świadczenie usług na rzecz A S.A. z siedzibą we W. (pismo ZUS z dnia: 7.12.2012 r. i 9.04.2013 r.). Jednocześnie na wniosek I. G. postępowanie administracyjne zostało zawieszone do czasu otrzymania informacji z A S.A. we W. w sprawie zawartej umowy. W dniu 2.10.2013 r. zostało złożone w kancelarii Powiatowego Urzędu Pracy zaświadczenie firmy D. we W. potwierdzające, że od dnia 20.10.2006 r. I. G. ma zawartą umowę zlecenie w zakresie [...]. Umowa została zawarta na czas nieokreślony z możliwością jednomiesięcznego wypowiedzenia lub rozwiązania jej na podstawie porozumienia stron. Z zaświadczenia tego nie wynika, aby umowa została rozwiązana. Biorąc pod uwagę tę okoliczność organ stwierdził, że od dnia 5.02.2008 r. I. G.nie spełnia warunków ustawy do posiadania statusu osoby bezrobotnej, w konsekwencji również prawa do odbycia szkolenia i pobierania z tego tytułu stypendium oraz do otrzymania jednorazowych środków z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej.

I. G. wniosła od powyższego rozstrzygnięcia odwołanie, w którym domagała się jego uchylenia, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy i przyjęcie, że bezrobotnym nie może być osoba, która ma podpisaną umowę cywilnoprawną bez względu na to, czy uzyskuje z tego tytułu przychód, czy też nie. Zdaniem odwołującej, osobą bezrobotną może być osoba, którą wiąże ze zleceniodawcą nierozwiązana umowa cywilnoprawna, ale nie uzyskuje z tego tytułu przychodu. Argumentowała, że celem ustawy jest uniknięcie sytuacji, aby prawa wynikające ze statusu bezrobotnego nie nabyły osoby, które uzyskują przychód większy niż połowa minimalnego wynagrodzenia za pracę, a nie osoby które uzyskują przychód niższy niż połowa minimalnego wynagrodzenia, zwłaszcza osoby, które takiego dochodu nie uzyskują.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...], powołując się na treść art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 41 ust. 1 i art. 71 ust. 1 ustawy oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Odpowiadając na argumenty podniesione w odwołaniu podniósł, że dla uzyskania statusu osoby bezrobotnej konieczny jest nie tylko brak zatrudnienia, ale także nie wykonywanie innej pracy zarobkowej, czy też nie uzyskiwanie przychodu z innych źródeł niż praca zarobkowa. Sam fakt zatrudnienia (zarobkowania) lub podjęcia w czasie zarejestrowania w Urzędzie Pracy jakiejkolwiek pracy zarobkowej, bez względu na wysokość zarobku, skutkuje brakiem możliwości uzyskania lub utratą statusu osoby bezrobotnej. Nie jest bowiem dopuszczalne prawnie równoległe posiadanie statusu osoby bezrobotnej i wykonywanie pracy zarobkowej. Nie ma zatem znaczenia, że osoba od momentu zarejestrowania jako bezrobotna nie wykonywała żadnej pracy zarobkowej. O uznaniu za osobę bezrobotną nie decyduje charakter wykonywanej pracy zarobkowej ani to, czy przynosi ona wymierny dochód, lecz sam fakt podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy jest sformułowany w sposób kategoryczny i wyklucza rozstrzyganie przez organ na podstawie uznania administracyjnego. Dlatego organ nie może brać pod uwagę szczególnych okoliczności konkretnej sprawy. Podobny pogląd został wyrażony w orzecznictwie sądowym między innymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 19.06.2013 r. o sygn. II SA/Ke 440/13 oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30.01.2008 r. o sygn. I OSK 572/07. Odnosząc się do poglądu zaprezentowanego w odwołaniu, że skoro bezrobotnym może być osoba, która uzyskuje przychód niższy niż połowa minimalnego wynagrodzenia, to tym bardziej może nim być osoba, która takiego dochodu nie uzyskuje, organ zaakcentował, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy ilekroć w tej ustawie jest mowa o przychodach oznacza - to przychody z innego tytułu niż zatrudnienie, inna praca zarobkowa, działalność gospodarcza, zasiłek lub inne świadczenie wypłacane z Funduszu Pracy, podlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powołany w odwołaniu wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17.04.2013 r., zapadł w odmiennym stanie faktycznym, a zawarcie umowy o pełnienie funkcji rodziny zastępczej nie stanowi formy pracy zarobkowej i nie ma na celu osiągnięcia zarobku, jak w przypadku umowy zlecenia. Organ odwoławczy podniósł, że I.G. zawarła w dniu 20.10.2006 r. na czas nieokreślony umowę zlecenia i umowa ta nie została rozwiązana w chwili wydawania decyzji objętych postępowaniem wznowieniowym. Powołał się na treść art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 K.p.a. wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Jeśli w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 K.p.a., organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji. W myśl art. 146 § 1 K.p.a. uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Po przeanalizowaniu stanu faktycznego organ odwoławczy uznał, że decyzja z dnia [...] r. o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem 5.02.2008 r. i odmowie przyznania prawa do zasiłku oraz decyzja z dnia [...] r. o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 3.06.2008 r., zostały wydane z naruszeniem prawa, tj. odpowiednio art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 71 ust. 1 oraz art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy. Brak jest jednak podstaw prawych aby wyeliminować powyższe decyzje z obrotu prawnego z uwagi na upływ terminu przedawnienia, o którym stanowi art. 146 § 1 K.p.a. Wskazane naruszenie prawa nastąpiło, ponieważ I.G. w dniu rejestracji, tj. dnia 05.02.2008 r. nie poinformowała organu I instancji, iż posiada zawartą umowę zlecenia i okoliczności tej nie ujawniła przez cały okres posiadania statusu osoby bezrobotnej.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik I.G. podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię, tj. art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy i nieuzasadnione przyjęcie, że bezrobotnym nie może być osoba, która ma podpisaną umowę cywilnoprawną bez względu na to, czy uzyskuje z tego tytułu przychód, podczas gdy z literalnego brzmienia przepisu oraz z celu ustawy wynika, że osobą bezrobotną może być osoba, którą wiąże nierozwiązana urnowa cywilnoprawna, jednak osoba ta nie wykonuje umowy i nie uzyskuje przychodu. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że z literalnego brzmienia art. 2 ust. 1 pkt 2 i 11 ustawy wynika wprost, że chodzi o wykonywanie innej pracy zarobkowej poprzez świadczenie usług, są to pojęcia dotyczące działania, a nie stanu gotowości. W sytuacji skarżącej organy same powinny więc ustalić czy dana umowa była w rzeczywistości wykonywana (por. stanowisko Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zaprezentowane w wyroku z dnia 30.04.2009 r. o sygn. Akt II SA/Go 127/09). Zdaniem pełnomocnika, uzasadnienie dla takiego stanowiska znajduje się także w art. 455 i 456 Kodeksu cywilnego, gdzie określono termin wykonania zobowiązań, których podjęto się w ramach zawartej umowy, jeżeli umowa tego nie przewiduje. Świadczenie powinno być wykonane niezwłocznie po wezwaniu, zaś w przypadku, gdy świadczenie następować będzie częściami, wierzyciel może ustalić wielkość częściowych świadczeń i termin ich wykonania, zatem wykonywanie umowy może być uzależnione od inicjatywy wierzyciela, w przeciwnym razie umowa może nie być wykonywana przez określony czas. Brak dokonania przez organ własnej analizy umowy i ustalenia, jaki miała ona charakter, czy rzeczywiście była umową zlecenia (o świadczenie usług), czy też była tylko umową intencyjną, tzw. umową ramową, zobowiązującą do świadczenia usług w przyszłości, uzasadnia złożenie skargi. Dodatkowo, przytoczono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17.04.2013 r. o sygn. akt IV SA/Wr 778/12 wydany w sprawie, w której osoba ubiegająca się o przyznanie statusu bezrobotnego miała podpisaną umowę na bycie rodziną zastępczą oraz wywiedziono, że taka umowa nie jest oświadczeniem akceptacji do życia w jednej przestrzeni z dziećmi, ale zobowiązaniem do pracy, za którą formalnie wynagrodzenie otrzyma tylko jeden z małżonków. Konkludując pełnomocnik skarżącej stwierdził, że nie wystarczy aby istniała zawarta w sposób formalny umowa cywilnoprawna, wymagane jest, aby była ona realizowana i generowała przychód. Umowa zawarta pomiędzy skarżącą a A S.A. nie nakładała obowiązków działania w jego imieniu a jedynie dawała prawo do poszukiwania klientów, zatem rolą organu było dokładne ustalenie, czy umowa nie została rozwiązana w sposób ustny lub dorozumiany poprzez brak jej realizacji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska, zawartego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), Sąd, sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: “p.p.s.a.") wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Powołana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja może być uchylona tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy też jej negatywnymi skutkami dla strony i tym podobnych, ale związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Jednocześnie, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając przedmiotową skargę, Sąd nie stwierdził, aby wydana w sprawie zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem prawa, o jakim mowa wyżej, z tego powodu skarga nie mogła odnieść zamierzonego skutku.

Przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r., utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] r., wydaną po wznowieniu postępowania orzekającą o:

1) stwierdzeniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną z dniem 05.02.2008 r. i odmowy przyznania prawa do zasiłku z naruszeniem art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 71 ust. 1 i 2 ustawy;

2) stwierdzeniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 03.06.2008 r. z naruszeniem art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy;

3) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie uznania z dniem 13.10.2010 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku i w tym zakresie orzeczono o odmowie uznania z dniem 13.10.2010 r. za osobę bezrobotną i umorzeniu, jako bezprzedmiotowe, postępowania w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku;

4) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie przyznania prawa do stypendium w wysokości 890,60 zł miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia, od dnia 22.11.2010 r. i w tym zakresie orzeczono o odmowie przyznania prawa do stypendium w wysokości 890,60 zł miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia, od dnia 22.11.2010 r.;

5) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty prawa do stypendium z dniem 27.11.2010 r. w tym zakresie umorzono postępowanie, jako bezprzedmiotowe;

6) uchyleniu w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 10.12.2010 r. i w tym zakresie umorzono postępowanie, jako bezprzedmiotowe.

Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w szczególnym trybie postępowania administracyjnego jakim jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Przedmiotem takiego postępowania jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy już wcześniej rozstrzygniętej ostateczną decyzją, wydaną w postępowaniu zwykłym. Granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania wyznaczona jest zakresem sprawy administracyjnej zakończonej decyzją administracyjną, a celem wznowieniowego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej, oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w trybie zwykłym (por. uchwała NSA z dnia 2 grudnia 2002 r. o sygn. akt OPS 11/02, dostępna w internetowej bazie orzeczeń NSA).

Z treści art. 149 § 1 K.p.a. wynika jednoznacznie, że wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 K.p.a.). W rozpatrywanej sprawie przywołany tryb został zachowany.

Organ za podstawę wznowienia postępowania przyjął okoliczność, że skarżąca zawarła w dniu 20.10.2006 r. na czas nieokreślony umowę zlecenia w zakresie pośrednictwa kredytowego z firmą D we W. i umowa ta nie została rozwiązana w chwili wydawania decyzji objętych postępowaniem wznowieniowym. Umowa została zawarta na czas nieokreślony z możliwością jednomiesięcznego wypowiedzenia lub rozwiązania jej na podstawie porozumienia stron.

Biorąc pod uwagę tą okoliczność organ stwierdził, że od dnia 5.02.2008 r. skarżąca nie spełnia warunków, wynikających z ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 674 z późn. zm., zwanej dalej tak, jak dotychczas w skrócie: “ustawa"), do posiadania statusu osoby bezrobotnej, a w konsekwencji tego również do odbycia szkolenia i pobierania z tego tytułu stypendium oraz do otrzymania jednorazowych środków z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej. Dodakowo, na podstawie informacji uzyskanych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w W. ustalono, że w okresie od 20.10.2006 r. do 30.11.2011 r. skarżąca podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu i obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, zlecenie lub umowy o świadczenie usług na rzecz A S.A. z siedzibą we W. (por. pismo ZUS z dnia: 7.12.2012 r. i 9.04.2013 r.).

Równocześnie, w tym samym okresie, skarżąca dwukrotnie zgłosiła się do organu i nabyła status osoby bezrobotnej, tj. w dniu 05.02.2008 r. i 13.10.2010 r. oraz korzystała z tego tytułu z innych form pomocy wypłacanych ze środków przeznaczonych na łagodzenie skutków bezrobocia, przewidzianych omawianą ustawą.

Powyższa infromacja o podleganiu przez skarżącą obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu i obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu w przedmiotowym okresie, prawidłowo została uznana za “nową okoliczność faktyczną" w sprawie, istniejącą w dniu wydania wymienionych powyżej decyzji i nieznaną organowi, w rozumieniu przepisu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w związku z art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a) i b) ustawy, mającą wpływ na jej status, tj. zakres praw I obowiązków, w konsekwencji również treść merytorycznego rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy ilekroć w niej jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa między innymi w art. 1 ust. 3 pkt 1, tj. obywateli polskich poszukujących i podejmujących zatrudnienie lub inną pracę zarobkową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, która ponadto, spełnia pozostałe warunki przewidziane w tym przepisie (wskazane w punktach od lit. a-l art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy). Jednym z takich warunków, określonym w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h) ustawy jest nieuzyskiwanie miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych.

Sformułowana w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy definicja osoby bezrobotnej jest skonstruowana z dwóch części. W pierwszej z nich, wskazuje się na swego rodzaju przesłanki pozytywne, a więc na warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać (zachować) status bezrobotnego. Druga część, zawiera zespół przesłanek negatywnych, w więc okoliczności, które uniemożliwiają nabycie (zachowanie) tego statusu. Z ich zestawienia jednoznacznie wynika, że nie każda osoba rejestrująca się w urzędzie pracy może być uznana za osobę bezrobotną. Wszystkie niezbędne wymogi muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak któregokolwiek z nich wyklucza nabycie czy zachowanie omawianego specyficznego status osoby bezrobotnej. Nie jest możliwe odstąpienie od tych wymogów nawet ze względu na szczególne uwarunkowania konkretnej sprawy.

Kwestie statusu bezrobotnego, nie zależą od uznania organów orzekający, bowiem brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy jest kategoryczne. Żadne inne okoliczności, poza wymienionymi w ustawie, nie mogą mieć zatem istotnego znaczenia przy rozstrzyganiu sprawy tego statusu.

Art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy precyzuje, że zakaz świadczenia innej pracy zarobkowej - oznacza zakaz wykonywania pracy lub świadczenia usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych.

Bezrobotnym może być jedynie osoba niepozostającą w stosunku pracy czy stosunku służbowym oraz niewykonująca innej pracy zarobkowej w rozumieniu przywołanego art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy i to niezależnie od wysokości uzyskiwanego z tego tytułu przychodu.

Podkreślić należy, że status osoby bezrobotnej jest w pełni zdefiniowaną instytucją prawną, a nie stanem faktycznym wynikającym z braku wykonywania pracy zarobkowej. Dla uzyskania statusu osoby bezrobotnej konieczne jest nie tylko niezatrudnienie, ale także nie wykonywanie innej pracy zarobkowej, czy też nie uzyskiwanie miesięcznie przychodu z innych źródeł niż praca zarobkowa. Jeżeli ktokolwiek aktywizuje swoją sytuację zawodową, to nie może zarazem pozostawać osobą o statusie bezrobotnego i korzystać z zasiłku dla bezrobotnych wypłacanych ze środków przeznaczonych na łagodzenie skutków bezrobocia (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 12.12.2012 r. o sygn. akt III SA/Gd 702/12 oraz wyrok WSA w Krakowie z dnia 30.10.2014 r. o sygn. akt III SA/Kr 861/14, dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA).

W świetle przytoczonych rozważań skarżącej nie wolno było kontynuować ani też zawrzeć umowy zlecenia, ani umowy agencyjnej, ani podjąć innej pracy zarobkowej, bowiem wykluczało to możliwość uznania jej za osobę bezrobotną w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z pkt 11 ustawy. Niekonieczna była zatem analiza charakteru łączącej ją umowy zlecenia, której brak zarzucano w skardze, ale sama fakt jej zawarcia, którego skarżąca nie kwestionowała.

Skład orzekający w całości podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2008 r. o sygn. akt I OSK 1123/07 (publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA), w którym Sąd wskazał, że nieuprawnione są twierdzenia skarżącej jakoby z literalnego brzmienia przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h) ustawy wynikało zezwolenie dla osoby bezrobotnej do uzyskiwania przychodów z tytułu wykonywania umowy zlecenia, umowy agencyjnej, czy umowy o dzieło przy jednoczesnym zachowaniu warunku aby nie przekraczały one miesięcznie wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę. Takie rozumienie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy jest błędne.

W rozumieniu ustawy przesłanki nieuzyskiwania miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę nie można rozpatrywać w oderwaniu od podstawowych warunków uzyskania statusu osoby bezrobotnej, określonych w art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy. W związku z tym, przy analizie przedmiotowej sprawy nie miała znaczenia kwestia wysokości przychodu skarżącej. O uznaniu za osobę bezrobotną nie decyduje charakter wykonywanej pracy zarobkowej ani to, czy przynosi ona wymierny dochód, lecz sam fakt podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Fakt zawarcia przed rejestracją w urzędzie pracy umowy zlecenia lub agencyjnej bez względu na wysokość wynagrodzenia, skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 26 czerwca 2012 r. o sygn. II SA/Op 206/12, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA).

W sprawach o przyznanie lub odmowę przyznania status osoby bezrobotnej postępowanie wyjaśniające sprowadza się do ustalenia, czy w sprawie zachodzą okoliczności faktyczne wyliczone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. W związku z powyższym w niniejszej sprawie istotne dla organu było jedynie to, że w dniu 20 października 2006 r. skarżąca zawarła na czas nieokreślony umowę zlecenia a zatem wykonywała inną pracę zarobkową i umowa ta nie została rozwiązana w chwili wydawania decyzji objętych postępowaniem wznowieniowym. Natomiast żadne inne okoliczności, w tym również te podnoszone przez skarżącą nie mogły mieć w tej sprawie znaczenia. Nie było również podstawy do żądania badania przez organ charakteru łączącego ją stosunku w ramach umowy zlecenia, której skarżąca nie przedłożyła w organie, jak również rachunków przez nią wystawianych na rzecz zleceniodawcy (por. Wyrok WSA w Olsztynie z dnia 17 września 2013 r. o sygn. Akt II SA/Ol 566/13, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA).

Na marginesie więc tylko można zauważyć, że specyfika informacji o charakterze umowy zlecenia zawartej ze skarżącą nie pozwala wykluczyć, że w okresie, w którym skarżąca korzystała ze statusu osoby bezrobotnej, informowała inne osoby o zatrudniającej ją firmie i jej usługach, które to w przyszłości mogą z nich skorzystać oraz stanowić podstawę wypłaty wynagrodzenia za czynności wykonane w okresie, gdy była osobą bezrobotną.

Bezspornie jednak każda ze stron umowy miała możliwość jej wypowiedzenia z zachowaniem jednomiesięcznego okresu wypowiedzenia lub na podstawie porozumienia stron jednak skarżąca z tej możliwości nie skorzystała, co potwierdza pismo D we W. z dnia 24 września 2014 r. (k. 84 akt administracyjnych).

Na koniec należy zauważyć, że stosownie do treści art. 2 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy, przeszkody do nabycia oraz posiadania statusu bezrobotnego nie stanowi jedynie wykonywanie, na zasadach określonych w tym przepisie świadczeń przez wolontariuszy i odbywanie praktyki absolwenckiej, co jednak w sprawie nie miało miejsca.

W konsekwencji uzyskanie informacje w pełni uprawniły organ do wznowienia postępowania, a w konsekwencji częściowego uchylenia wydanych w sprawie decyzji i odmowy uznania skarżącej za osobę bezrobotną od dnia 05.02.2008 r. i od dnia 13.10.2010 r. wobec jednoznaczych ustaleń opartych na pozyskanej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. informacji zawartej w piśmie z dnia 7 grudnia 2012 r. i uszczegółowionej w piśmie z dnia 9 kwietnia 2013 r.

Podstawę wydania decyzji o utracie przez skarżącą statusu osoby bezrobotnej stanowił przepis art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3 ustawy, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. ustawy. Tym samym prawidłowo organ, na tej podstawie pozbawił skarżącą statusu osoby bezrobotnej. Jednocześnie zauważyć należy, że skarżąca była pouczana przez organ I instancji o obowiązkach wiążących się z rejestracją jako osoba bezrobotna oraz otrzymała także "pisemną informację dla osób rejestrujących się powiatowym urzędzie pracy", co potwierdziła własnoręcznym podpisem (por. akta administracyjne).

Mając powyższe na uwadze za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące błędnej wykładni art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy.

W zakresie natomiast zarzutu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego Sąd uznał, że również on nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić organom takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby spowodować uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej organu I instancji.

Decyzje organów orzekających w sprawie w sposób szczegółowy przedstawiły ustalenia stanu faktycznego oraz wskazały przepisy, które miały w nich zastosowanie, prawidłowo interpretując ich treść, co jest wystarczające dla oceny ich legalności.

Z powyższych przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.