Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 102/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i  lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant St. sekr. sąd. Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. Nr [...], stanowiąca przedmiot skargi, była poprzedzona postępowaniem prowadzonym od 2009 r., w trakcie którego zapadały rozstrzygnięcia organu I i II instancji oraz dwa wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. (dalej: PPIS) odmówił stwierdzenia u J.K. choroby zawodowej pod postacią zatrucia ostrego albo przewlekłego lub jego następstw w wyniku narażenia na benzen lub jego homologi, wymienionej w poz. 1/37 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115). Decyzję wydano na podstawie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz orzeczenia lekarskiego Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. (dalej: WOMP) z dnia [...]r. r. nr [...] i Szpitala Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (dalej: IMPiZŚ) z dnia [...]r. nr [...].

W wyniku wniesionego odwołania decyzją z dnia [...]r. r. Nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie w całości podzielając stanowiskom organu I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na skutek skargi wniesionej przez J.K., wyrokiem z dnia 2 lutego 2010r. sygn. akt IV SA/Gl 538/09 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zwrócił uwagę na to, że rozpatrując kontrolowaną sprawę organy inspekcji sanitarnej zastosowały rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, które wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07 (Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 740) uznane zostało za niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Równocześnie Trybunał orzekł, iż przepisy te tracą moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia orzeczenia w Dzienniku Ustaw. Wyrok Trybunału w sprawie o sygn. akt P 23/07 został ogłoszony w dniu 2 lipca 2008 r. i z tym dniem wszedł on w życie. Od dnia 2 lipca 2008 r. rozpoczął zatem bieg dwunastomiesięczny termin, po upływie którego utraci moc art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy oraz przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych. Utrata mocy obowiązującej wymienionych przepisów nastąpiła zatem w dniu 3 lipca 2009 r. Z tą też chwilą, w opinii Sądu, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana ostateczna decyzja administracyjna, stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy w oparciu o nowy stan prawny, ukształtowany w następstwie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, a zatem w oparciu o znowelizowane przepisy Kodeksu pracy, wprowadzone ustawą z dnia 22 maja 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 825), oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz. 869).

W następstwie wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyroku, organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...]r. Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Rozstrzygnięciem z dnia [...]r. Nr [...] ponownie odmówił stwierdzenia u J.K. choroby zawodowej w postaci zatrucia ostrego albo przewlekłego lub jego następstw wywołanych przez substancje chemiczne, wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W uzasadnieniu decyzji powołano treść § 11 rozporządzenia wskazując, iż jest to przepis intertemporalny nakazujący stosowanie nowych regulacji prawnych do postępowań wszczętych i niezakończonych do czasu wejścia w życie tego rozporządzenia. Nadto wskazano, iż przywołana norma prawna nakazuje organowi traktować jako skuteczne czynności dokonane w toku prowadzonego dotychczas postępowania, co dotyczy zwłaszcza wydanych już orzeczeń lekarskich. Opisano stan faktyczny sprawy zwracając uwagę na treść karty oceny narażenia zawodowego z dnia 24 lipca 2008r., z której wynikało, że J.K. pracował w latach 1977-1978 i 1980-1996 w warunkach ekspozycji na ksylen do 65,8 mg/m³, benzen do 7,64 mg/m³, toluen do 18 mg/m³, etylobenzen do 11,7 mg/m³. Przywołano ponadto treść orzeczeń placówek medycznych wydanych w sprawie i wskazano, że w orzeczeniu Wojewódzkiego, stwierdzając brak zaburzeń mogących stanowić następstwa narażenia na substancje chemiczne (benzen i jego homologii) oraz wyniki wykonanych badań laboratoryjnych, w których nie stwierdzono podwyższenia stężeń fenolu i kwasu hipurowego w moczu przy podwyższonym wyniku ALAT i ASPAT, zaznaczając, iż w lutym 2008r. wyniki ALAT i ASPAT były prawidłowe. Odnosząc się do orzeczenia Szpitala Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...]r. organ zwrócił uwagę, iż lekarze uznali zdiagnozowane u badanego J.K. zapalenie mięśnia sercowego, którego objawy wystąpiły dopiero w kilka lat po ustaniu narażenie zawodowego, jako nie pozostające w związku przyczynowym z narażeniem na substancje chemiczne w miejscu pracy. Infekcję wirusową lub zażywanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych uznano, jako najbardziej prawdopodobny czynnik etiologiczny.

Od decyzji tej strona złożyła odwołanie, wnosząc o ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego przez placówkę medyczną II stopnia pod kątem schorzeń kardiologicznych, a także dopuszczenie dodatkowej opinii lekarskiej [...] Centrum Chorób Serca Z., pod którego opieką pozostawała, na okoliczność występowania u niego choroby zawodowej - przewlekłego zatrucia wywołanego substancjami chemicznymi. Uzasadniając złożone wnioski odwołujący wskazał, iż w żadnej z placówek medycznych orzekających w sprawie nie poddano go badaniom pod kątem schorzeń kardiologicznych, na które cierpi, a wzmianki o tych schorzeniach znajdują się w pracowniczej dokumentacji lekarskiej z okresu, gdy był jeszcze czynny zawodowo.

Decyzją z dnia [...]r. r. Nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie w całości. W ocenie organu odwoławczego wyniki postępowania wyjaśniającego, zwłaszcza przeprowadzonych badań specjalistycznych stan zdrowia J.K., świadczą o tym , iż jego schorzenie nie pozostawało w związku przyczynowo-skutkowym z ekspozycją zawodową na benzen i homologi. Rozpoznane u niego schorzenia potraktowano, jako schorzenia o charakterze samoistnym, nie związane z warunkami pracy. Odnosząc się do wniosków zawartych w odwołaniu organ zauważył, iż dołączona do odwołania kserokopia karty informacyjnej leczenia szpitalnego [...] Centrum Chorób Serca w Z. była znana orzecznikom WOMP i IMPiZŚ w S., co wynika z treści wydanych orzeczeń, a ponad ten dowód odwołujący nie złożył żadnych innych, nie znanych do tej pory, dowodów dotyczących toczącego się postępowania.

Na decyzję tą J.K. złożył kolejną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, domagając się przeprowadzenia dowodu z dokumentacji lekarskiej [...] Centrum Chorób Serca w Z. oraz z opinii biegłego lekarza kardiologa, specjalizującego się w chorobach mięśnia sercowego, na okoliczność występowania u skarżącego choroby zawodowej wymienionej pod pozycją nr 1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. Jego schorzenie, jak twierdził, było skutkiem narażenia zawodowego na substancje chemiczne (ksylen, benzynę ekstrakcyją, benzen, toluen, butanol, octan etylu i butylu, etylobenzen, alkohol izopropylowy, metyloetyloketon, czy grunt chromowo-cynkowy). W skardze postawiono zarzut naruszenia procedury administracyjnej poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego, nie uwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, nieuwzględnienie ustaleń wynikających z zebranego materiału dowodowego przy wydaniu zaskarżonej decyzji, nieprzeprowadzenie w koniecznym zakresie dodatkowego postępowania dowodowego przez organ II instancji, w szczególności poprzez zaniechanie zbadania skarżącego przez lekarza specjalistę kardiologa i wydanie decyzji w oparciu o opinię lekarzy medycyny nie będących specjalistami w dziedzinie chorób serca.

uchylił zaskarżoną decyzję ze względu na niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy ( naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W ocenie Sądu, uzasadnienie zawarte w orzeczeniach lekarskich jednostek diagnostycznych nie spełniało wymogów opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a.. Lekarze obu placówek wykluczyli zawodową etiologię schorzenia ze względu na kryteria, które nie znajdują uzasadnienia w obowiązującej regulacji prawnej Kryteriami tymi była wysokość stężenia substancji chemicznych występujących w środowisku pracy oraz czas, w którym wystąpiły objawy choroby zawodowej. Nie wypowiedzieli się natomiast, co do istotnych dla oceny sprawy kwestii, czy uszkodzenie serca (skurczowa niewydolność serca), zdiagnozowane u skarżącego, a którego pierwsze objawy, zgodnie z wywiadem opisanym w karcie informacyjnej hospitalizacji w [...] Centrum Chorób Serca w Z., pojawić się miały około 1996r., może zostać wywołane substancjami chemicznymi występującymi w środowisku pracy, jakie objawy muszą wystąpić, by móc uznać to schorzenie, jako chorobę zawodową, a jeśli schorzenie to nie może zostać wywołane pozostawaniem w środowisku zatrutym substancjami chemicznymi, to jakie medyczne uwarunkowania przemawiają przeciwko takiej opcji. Twierdzenie o samoistnym charakterze schorzenia kardiologicznego zdiagnozowanego u skarżącego, w dodatku wobec braku dokumentacji świadczącej o przebytych przez niego chorobach wirusowych lub nadużywaniu leków przeciwzapalnych i braku odpowiedzi na postawione powyżej kwestie, uznano za arbitralne i co najmniej przedwczesne.

Sąd zobowiązał organ odwoławczy do uzupełnienia materiału dowodowego, w tym do zwrócenia się, w trybie § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych, do lekarzy Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o uzupełnienie wydanego orzeczenia. Lekarze orzecznicy powinni, zdaniem Sądu, jednoznacznie wypowiedzieć się, co było przyczyną zaprzestania przez skarżącego pracy zawodowej, jakiego rodzaju były to schorzenia, czy mogły doprowadzić do obecnego przewlekłego zapalenia mięśnia sercowego i skurczowej niewydolności serca. Ponadto, wydanie opinii należy poprzedzić konsultacją z zakresu kardiologii celem pogłębienia diagnostyki w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca (niewydolności skurczowej) i zapalenia mięśnia sercowego. Opinia lekarzy powinna zawierać dokładne, wyczerpujące, a zarazem czytelne dla organu, a przede wszystkim dla strony, która nie dysponuje wiedzą medyczną, uzasadnienie zajętego stanowiska.

Organ odwoławczy, przed wydaniem decyzji, pismem z dnia 17 sierpnia 2011r. zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o przeprowadzenie badań umożliwiających ocenę stanu zdrowia strony oraz wydanie uzupełniającego orzeczenia lekarskiego zgodnie z wytycznymi zawartymi w powołanym wyżej wyroku WSA w Gliwicach.

Wskazana jednostka medyczna orzeczeniem lekarskim z dnia [...]r. nr [...] stwierdziła ponownie brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u J.K. W ocenie orzeczników, biorąc pod uwagę wiedzę z zakresu toksykologii dotyczącej objawów chorobowych zatruć substancjami chemicznymi oraz dostępnej dokumentacji medycznej brak jest do poszerzania diagnostyki kardiologicznej i dodatkowych konsultacji z tej dziedziny, ponieważ schorzenie serca zostało już dokładnie zdiagnozowane u pacjenta. Jak zauważono, zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dn. 30 czerwca 2009r., właściwym do orzekania w spawach chorób zawodowych "właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dn. 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych. Do lekarzy orzekających o chorobach zawodowych należy ocena, czy objawy występujące u pacjenta odpowiadają chorobie wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie związku przyczynowo- skutkowego między chorobą a narażeniem zawodowym, w ich tez gestii leży określenie rodzaju oraz zakresu badań i konsultacji koniecznych do wydania orzeczenia.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny ponownie utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z dnia [...]r. Nr [...], uznając za zasadną odmowę stwierdzenia u J.K. choroby zawodowej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczono treść ustaleń poczynionych przez lekarzy orzeczników IMPiZŚ zawartych w uzupełniającym orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r. nr [...]. W ślad tym orzeczeniem organ odwoławczy stwierdził, iż skutki działania substancji szkodliwych określane jako zatrucie są domeną toksykologii. W przypadku zatruć istotna dla rozpoznania jest przede wszystkim ocena skutków biologicznych i zdrowotnych w odniesieniu do tzw. narządów krytycznych. {narządem krytycznym jest narząd, który jako pierwszy osiąga stężenie krytyczne substancji toksycznej i w narządzie tym najwcześniej występują efekty działania toksycznego). W przypadku rozpuszczalników organicznych, z którymi J.K. miał kontakt w miejscu pracy, ich mechanizm działania i powodowane przez nie uszkodzenia narządowe i objawy chorobowe zostały dobrze poznane w wyniku wieloletnich badań oraz obserwacji pracowników narażonych na te substancje chemiczne. Narządami krytycznymi dla rozpuszczalników organicznych takich jak toluen, ksylen, benzen są układ krwiotwórczy i układ nerwowy, w dalszej kolejności narządy miąższowe (wątroba).

Stwierdzone u J.K. zapalenie mięśnia sercowego nie należy do obrazu zatrucia rozpuszczalnikami organicznymi w warunkach przewlekłego narażenia zawodowego i typowych dla tego zatrucia objawów wiodących pod postacią uszkodzenia układu nerwowego i krwiotwórczego i nie daje żadnych podstaw do przyjęcia zawodowej etiologii choroby mięśnia serca.

Podkreślono także, iż zgodnie z kryteriami zamieszczonymi w aktualnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych, w przypadku zatrucia przewlekłego lub jego następstw wywołanego przez substancje chemiczne nie określa się dokładnie czasu, w którym wystąpienie objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej. Czas ten jest zależny od rodzaju substancji, jej dystrybucji w organizmie, biotransformacji i wydalania z organizmu. W przypadku rozpuszczalników organicznych, które nie ulegają kumulacji, szybko ulegają wydaleniu z organizmu, objawy zatrucia pojawiają się w bezpośrednim związku czasowym z narażeniem. Wystąpienie zapalenia mięśnia sercowego (w postaci aktywnej) po około 10 latach od zaprzestania pracy z rozpuszczalnikami chemicznymi, przy braku zmian w narządach krytycznych, nie daje podstaw do uznania związku przyczynowo-skutkowego między chorobą serca a narażeniem w miejscu pracy.

Przytoczono konkluzję orzeczenia, w której stwierdzono, że z uwzględnieniem wiedzy z zakresu toksykologii dotyczącej objawów chorobowych zatruć substancjami chemicznymi oraz dostępnej dokumentacji medycznej brak było podstaw do poszerzania diagnostyki kardiologicznej i dodatkowych konsultacji z tej dziedziny, ponieważ schorzenie serca zostało u J.K. dokładnie zdiagnozowane. Lekarze orzecznicy kompetentnych placówek diagnostycznych (l i II stopnia), po przeprowadzeniu stosownych badań uznali, że jego stan kliniczny nie pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z ekspozycją zawodową w latach 1977-1978 i 1980-1996 na benzen lub jego homologi. Natomiast rozpoznane u niego schorzenia mają charakter samoistny, nie są związane z warunkami pracy.

Organ odwoławczy podkreślił, iż pełnomocnik strony został poinformowany pismem z dnia 6 grudnia 2011 r. o prawie do zajęcia stanowiska wobec całości dowodów i żądań zawartych w aktach sprawy przed wydaniem decyzji. W odpowiedzi z dnia 14 grudnia 2011r. pełnomocnik podniósł zarzut, iż badania lekarskie przeprowadzone u jego mocodawcy nie spełniają wymogów, które nakreślił WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 28 kwietnia 2011 r. uważając za konieczne zasięgnięcie opinii specjalisty kardiologa.

Odpowiadając na zarzuty odwołania oraz zarzut zawarty w powyższym piśmie pełnomocnika wyjaśniono, iż dołączona do odwołania kopia karty informacyjnej z pobytu w dniach 18 - 21 lutego 2008r. J.K. w [...] Centrum Chorób Serca w Z. była znana orzecznikom WOMP i IMPiZS w S., co wynika z treści uzasadnień wydanych orzeczeń.

W skardze z dnia 31 stycznia 2012 r. pełnomocnik J.K. zakwestionował w całości decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., nr [...]. Wniósł o orzeczenie co do istoty sprawy poprzez stwierdzenie, że u występuje u niego choroba zawodowa - zatrucie ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne (wym. w poz. 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.062009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz. 869), ewentualnie o uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, celem pogłębienia diagnostyki z zakresu kardiologii w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca skarżącego - niewydolności skurczowej a także zapalenia mięśnia sercowego.

Ponadto wniósł o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Zasadniczą podstawą skargi, w ocenie pełnomocnika, jest naruszenie przepisu art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez przeprowadzenie postępowania przez organ II Instancji po uchyleniu zaskarżonej decyzji, bez uwzględnienia wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zapadłego dnia 28 kwietnia 2011 r. w sprawie IV SA/GI 698/10, w szczególności poprzez wydanie decyzji bez przeprowadzenia konsultacji z zakresu kardiologii, celem pogłębienia diagnostyki w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca J. K.

Poza tym pełnomocnik wskazał na naruszenie przez organ II Instancji przepisów prawa procesowego i materialnego. Jeśli chodzi o pierwsze z nich odnoszą się one w szczególności do art. 7, art. 8, art. 77§ 1, art. 80 oraz art. 136 k.p.a., ze względu na niewyjaśnienie stanu faktycznego, nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego, nieuwzględnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, nieuwzględnienie ustaleń wynikających / zebranego materiału dowodowego przy wydaniu zaskarżonej decyzji, nieprzeprowadzenie w koniecznym zakresie dodatkowego postępowania dowodowego przez organ II instancji, w szczególności poprzez zaniechania zbadania skarżącego przez lekarza specjalistę kardiologa oraz wydanie decyzji w oparciu o opinie lekarzy medycyny nie będących specjalistami w dziedzinie chorób serca.

Naruszenie prawa materialnego dotyczy art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U z 2009, Nr 167, poz. 1322 ), w związku z art. 235' Kodeksu pracy i polega na nieuzasadnionym pominięciu faktu, iż kontakt ze szkodliwymi czynnikami chemicznymi mógł z wysokim prawdopodobieństwem być powodem dolegliwości kardiologicznych skarżącego, w tym przewlekłego zapalenia mięśnia sercowego i choroby zawodowej - zatrucia ostrego albo przewlekłe lub ich następstwa wywołanego przez substancje chemiczne (wym. w poz. 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż w ponownym postępowaniu zostały przeprowadzone badania lekarskie skarżącego w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. jednakowoż uczyniono to z naruszeniem wiążących organ II Instancji przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, wskazań zawartych w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 28 kwietnia 2011 r. Sąd wskazał m. in., że w toku dalszego postępowania konieczne jest przeprowadzenia konsultacji z zakresu kardiologii, celem pogłębienia diagnostyki w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca J.K.. Pomimo tego w trakcie wykonywanych badań lekarskich nie została przeprowadzona konsultacja kardiologiczna.

Pełnomocnik skarżącego uznał za niezasadne stanowisko przyjęte przez organy orzekające w sprawie, iż zapalenie mięśnia sercowego nastąpiło po upływie 10 lat od zaprzestania zatrudnienia w warunkach szkodliwych. Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje, iż skarżący pracował w A SA. W latach 1977-78 oraz 1980 -1996 w warunkach, które narażały go na kontakt ze szkodliwymi czynnikami chemicznymi, takimi jak: ksylen, benzyna ekstrakcyjna, benzen, toluen, butanol, octan etylu i butylu, etylobenzen, alkohol izopropylowy, metyloetyloketon oraz grunt chromowo-cynkowy. Przy wydaniu zaskarżonej opinii organ II instancji, w ślad za lekarzami specjalistami z IMPiZS w S., pominął iż wzmianki o schorzeniach kardiologicznych znajdowały się w pracowniczej dokumentacji lekarskiej skarżącego jeszcze w okresie, gdy był czynny zawodowo. J.K. przez długi czas był błędnie diagnozowany przez lekarzy, dopiero w [...] Centrum Chorób Serca w Z. zdiagnozowano u niego m. in. przewlekłe zapalenie mięśnia sercowego, którego przyczyną z dużym prawdopodobieństwem była praca w A S.A.., podczas której był narażony na kontakt ze szkodliwymi czynnikami chemicznymi. Bezpodstawne i niezgodne ze stanem faktycznym są zatem stwierdzenia organu II instancji oraz lekarzy specjalistów, zgodnie z którymi zapalenie mięśnia sercowego wystąpiło u J.K. po ok 10 lat od zaprzestania zatrudnienia w warunkach szkodliwych.

Wiedza medyczna, która powinna charakteryzować specjalistyczne jednostki medyczne orzekające w sprawie pozwala na stwierdzenie, iż przewlekłe zapalenie mięśnia sercowego oraz inne schorzenia kardiologiczne występujące u skarżącego z dużym prawdopodobieństwem mogą być wynikiem jego długotrwałego narażenia na szkodliwe czynniki chemiczne przy okazji wykonywania pracy w A S.A. W wydanych w sprawie decyzjach możliwość ta, zdaniem pełnomocnika, nie została dokładnie zbadana oraz z góry wykluczona poprzez stwierdzenie badających skarżącego lekarzy, że najbardziej prawdopodobnym czynnikiem etiologicznym w przypadku skarżącego może być przebyta infekcja wirusowa lub zażywanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Stanowisko takie pozostaje w sprzeczności z poglądem wyrażonym przez WSA w Olsztynie, który w wyroku z dnia 28 stycznia 2010 r. (II SA/Ol 1046/2009) stwierdził, że przepis art. 235' Kodeksu pracy zakłada występowanie związku przyczynowo skutkowego między warunkami pracy a występującym schorzeniem. Oznacza to, że zdiagnozowana u osoby zatrudnionej w warunkach szkodliwych dla zdrowia choroba nie zostanie uznana za chorobę zawodową tylko w przypadku gdy zostanie wykazane bezspornie, że jej etiologia ma charakter pozazawodowy.

Zdaniem pełnomocnika istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że dolegliwości kardiologiczne skarżącego są wynikiem oddziaływania czynników chemicznych, z którymi miał kontakt w czasie pracy zawodowej a z całą pewnością nie zostało wykazane, że mają etiologię pozazawodową.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

Przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. , poz. 270) stanowi, że sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl art. 145 § 1 tej ustawy Sąd stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik prawy uwzględnia skargę inicjującą postępowanie kontrolne i uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części.

Przyjdzie także zauważyć, co w rozpatrywanej sprawie ma zasadnicze znaczenie, iż po myśli art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wykazała, że decyzja ta narusza przepisy prawa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej określa definicja sformułowana w art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) dodanym ustawą z dnia 22 maja 2009 r. (Dz. U. Nr 99, poz. 825), która weszła w życie 3 lipca 2009 r. Za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

W świetle powyższych regulacji prawnych przyjąć trzeba, iż stwierdzenie choroby zawodowej przez organ inspekcji sanitarnej wymaga zaistnienia łącznie następujących przesłanek: po pierwsze - rozpoznania u badanego jednej z chorób wskazanych w wykazie chorób zawodowych, przy czym czasami w rozporządzeniu określono czas w jakim może to nastąpić; po drugie- stwierdzenie wykonywania pracy w "narażeniu zawodowym", a więc z narażeniem na czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy albo narażeniem pozostającym w związku ze sposobem wykonywania pracy; po trzecie - ustalenia, że wystąpienie zdiagnozowanej jednostki chorobowej, zamieszczonej w powyższym wykazie, bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zostało spowodowane "narażeniem zawodowym". Brak którejkolwiek z wymienionych przesłanek w stanie faktycznym sprawy wyklucza możliwość stwierdzenia choroby zawodowej.

Przyjdzie zauważyć, co ma zasadnicze znaczenie dla postępowania wyjaśniającego prowadzonego w sprawie choroby zawodowej, iż ustalenie przesłanek, o których mowa wyżej, powinno przebiegać w trybie określonym w rozporządzeniu RM z 2009 r.

Zgodnie bowiem z delegacją ustawową zawartą w art. 237 § 1 pkt. 3-6 i § 11 k.p., Rada Ministrów została zobowiązana do określenia w drodze rozporządzenia wykazu chorób zawodowych, okresu czasu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, a także sposobu i trybu postępowania dotyczącego zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych.

W pozycji 1 załącznika do rozporządzenia RM z 2009 r. zawierającego wykaz chorób zawodowych znajduje się choroba: "Zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne". Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym został określony w przypadku zatruć ostrych na 3 dni, zaś w przypadku zatruć przewlekłych - w zależności od rodzaju substancji.

Zgodnie z § 5 ust. 1 właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, z 2006 r. Nr 141, poz. 1011 oraz z 2008 r. Nr 220, poz. 1416 i Nr 234, poz. 1570) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych I lub II stopnia. Jednostkami orzeczniczymi I stopnia są: poradnie chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy; kliniki i poradnie chorób zawodowych uniwersytetów medycznych (akademii medycznych); poradnie chorób zakaźnych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy albo przychodnie i oddziały chorób zakaźnych poziomu wojewódzkiego - w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych oraz jednostki organizacyjne zakładów opieki zdrowotnej, w których nastąpiła hospitalizacja - w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystąpienia ostrych objawów choroby (ust. 2 § 5). Jednostkami orzeczniczymi II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych I stopnia są jednostki badawczo-rozwojowe w dziedzinie medycyny pracy.

Lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania ("orzeczenie lekarskie"), na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 1). Jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji, o której mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie, we wskazanym zakresie, do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, którego dotyczy podejrzenie choroby zawodowej, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego oraz pracownika lub byłego pracownika .

Stosownie przy tym do § 8 ust. 1 cytowanego rozporządzenia, podstawą wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej jest materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w formularzu oceny narażenia zawodowego oraz w orzeczeniach lekarskich wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych, wymienionych w § 5 rozporządzenia.

Postępowanie prowadzone przez organy inspekcji sanitarnej dotyczyło choroby wymienionej w pozycji 1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105 poz. 869) określonej jako zatrucie ostre albo przewlekłe lub jego następstwa. Ustalony stan faktyczny pozwolił organowi na uznanie zatrudnienia skarżącego w narażeniu na benzen lub jego homologi.

W trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego, zgodnie z przedstawionymi wyżej zasadami postępowania, organy orzekające w sprawie uzyskały orzeczenia lekarskie uprawnionych jednostek medycznych tj. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. - Poradnia Chorób Zawodowych z dnia [...] r. nr [...], Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...]r. nr [...]. Orzeczenia te potwierdziły fakt pracy skarżącego w narażeniu zawodowym na substancje chemiczne w okresie od 1977 do 1978 oraz od 1980 do 1996 r. oraz chorobę w postaci zapalenia mięśnia sercowego, jednocześnie wykluczając związek narażenia zawodowego z tą chorobą. W postępowaniu prowadzonym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w S. - Poradnia Chorób Zawodowych, poza badaniami laboratoryjnymi i czynnościowymi, przeprowadzono także badania konsultacyjne okulistyczne, laryngologiczne oraz psychologiczne. Nie stwierdzono w ich wyniku zaburzeń mogących stanowić następstwa narażenia na substancje chemiczne.

Jak wynikało z ustaleń poczynionych przez organy orzekające w sprawie niewątpliwie zachodzą dwie pierwsze przesłanki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej, a więc rozpoznano u skarżącego jedną z chorób wskazanych w wykazie chorób zawodowych oraz stwierdzono fakt wykonywania pracy w "narażeniu zawodowym". Natomiast, zdaniem tych organów, nie zachodzi trzecia z tych przesłanek dotycząca konieczności wykazania, że wystąpienie zdiagnozowanej jednostki chorobowej, zamieszczonej w wykazie pod pozycja nr 1, bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zostało spowodowane "narażeniem zawodowym".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, uchylając decyzję organu odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z dnia [...]r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej w postaci zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne, wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2011 r. sygn. akt IV SA/Gl 698/10 Sąd dokonał oceny prawnej oraz sformułował wskazania co do dalszego postępowania.

Ocena prawna dotyczyła braku wyjaśniania w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy. Organy inspekcji sanitarnej, zdaniem Sądu, obciąża obowiązek dokonania oceny wiarygodności sporządzonych w sprawie orzeczeń lekarskich w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. Orzeczenia te nie mogą ograniczyć się do ogólnych stwierdzeń, ale powinny być wszechstronnie uzasadnione i wyjaśniać wątpliwości w sposób przekonujący, są bowiem opiniami w rozumieniu art. 84 k.p.a. i podlegają ocenie takiej, jak każdy inny dowód w sprawie. Zdaniem Sądu uzasadnienie zawarte w orzeczeniach lekarskich jednostek diagnostycznych nie spełniają wymogów opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., co oznacza, że we wskazanym zakresie postępowanie dowodowe wymaga uzupełnienia. Lekarze obu placówek wykluczyli bowiem zawodową etiologię schorzenia ze względu na kryteria, które nie znajdują uzasadnienia w obowiązującej regulacji prawnej (czas wystąpienia schorzenia oraz wysokość stężenia substancji chemicznych w środowisku pracy). Nie wypowiedzieli się natomiast, co do istotnych dla oceny sprawy kwestii – czy uszkodzenie serca (skurczowa niewydolność serca), zdiagnozowane u skarżącego, a którego pierwsze objawy, zgodnie z wywiadem opisanym w karcie informacyjnej hospitalizacji w [...] Centrum Chorób Serca w Z., pojawić się miały około 1996r. mogły zostać wywołane substancjami chemicznymi występującymi w środowisku pracy, jakie objawy muszą wystąpić, by móc uznać to schorzenie, jako chorobę zawodową, a jeśli schorzenie to nie może zostać wywołane pozostawaniem w środowisku zatrutym substancjami chemicznymi, to jakie medyczne uwarunkowania przemawiają przeciwko takiej opcji. Twierdzenie o samoistnym charakterze schorzenia kardiologicznego zdiagnozowanego u skarżącego, w dodatku wobec braku dokumentacji świadczącej o przebytych przez niego chorobach wirusowych lub nadużywaniu leków przeciwzapalnych i braku odpowiedzi na postawione powyżej kwestie, wydaje się być natomiast arbitralne i co najmniej przedwczesne.

W konsekwencji tej oceny prawnej Sąd sformułował wskazania co do dalszego postępowania, zobowiązując organ odwoławczy do uzupełnienia materiału dowodowego, w tym do zwrócenia się, w trybie § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych, do lekarzy Instytutu Medycyny Pracy w S. o uzupełnienie wydanego orzeczenia. Lekarze orzecznicy, jak podkreślił Sąd, powinni jednoznacznie wypowiedzieć się, co było przyczyną zaprzestania przez skarżącego pracy zawodowej, jakiego rodzaju były to schorzenia, czy mogły doprowadzić do obecnego przewlekłego zapalenia mięśnia sercowego i skurczowej niewydolności serca. Ponadto, wydanie opinii powinno być poprzedzone konsultacją z zakresu kardiologii celem pogłębienia diagnostyki w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca (niewydolności skurczowej) i zapalenia mięśnia sercowego. Opinia lekarzy powinna zawierać dokładne, wyczerpujące, a zarazem czytelne dla organu, a przede wszystkim dla strony, która nie dysponuje wiedzą medyczną, uzasadnienie zajętego stanowiska.

[...]PWIS w trybie określonym w art. rozporządzenia z 2009 r. wystąpił do Kierownika Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o z wnioskiem o wydanie uzupełniającego orzeczenia lekarskiego "zgodnie z wymogami zawartymi w treści uzasadnieni a wyroku WSA w Gliwicach". Mimo tego, iż we wniosku powtórzono wytyczne Sądu, lekarze orzecznicy skupili się na wykazaniu braku zawodowej etiologii schorzenia skarżącego. Nie wypowiedzieli się jednoznacznie, co było przyczyną zaprzestania przez skarżącego pracy zawodowej w 1996 r., jakiego rodzaju były to schorzenia, czy mogły doprowadzić do obecnego przewlekłego zapalenia mięśnia sercowego. Uszkodzenie serca (skurczowa niewydolność serca), jak podnoszono wyżej, zostało zdiagnozowane u skarżącego w trakcie badań prowadzonych w Centrum Chorób Serca w Z. w lutym 2008 r., natomiast pierwsze objawy pojawiły się około 1996r. W związku ze stwierdzonym narażeniem zawodowym zachodzi pytanie czy nie mogły one zostać wywołane substancjami chemicznymi występującymi w środowisku pracy. W ocenie Sądu jednak, mimo braku wyraźnego stanowiska w tej kwestii, można przyjąć, iż lekarze orzecznicy wypowiadając się zdecydowanie na rzecz braku zawodowej etiologii choroby skarżącego, pośrednio na te pytania udzielili odpowiedzi. Natomiast, co nie budzi wątpliwości, drugie wskazań Sądu, tyczące poprzedzenia orzeczenia uzupełniającego konsultacją kardiologiczną nie zostało zrealizowane. Jak stwierdzono w orzeczeniu, "...biorąc pod uwagę wiedzę z zakresu toksykologii dotyczącej objawów chorobowych zatruć substancjami chemicznymi oraz dostępnej dokumentacji medycznej brak jest podstaw do poszerzania diagnostyki kardiologicznej i dodatkowych konsultacji z tej dziedziny, ponieważ schorzenie serca zostało już dokładnie zdiagnozowane u pacjenta."

Zgodnie z § 21 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 czerwca 2010 r.

w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 110, poz. 736) specjalizacjami lekarskimi, niezbędnymi do wykonywania orzecznictwa lekarskiego w zakresie chorób zawodowych, z zastrzeżeniem § 2 i 3, są: medycyna pracy, medycyna przemysłowa, medycyna morska i tropikalna, medycyna lotnicza, medycyna kolejowa i medycyna transportu. Nie ma w tym wykazie specjalizacji z zakresu kardiologii, co jednak nie wyklucza możliwości ko9rzystania przez orzeczników z konsultacji kardiologicznych.

W trakcie badan prowadzonych w Ośrodka Medycyny Pracy w K. Poradnia Chorób Zawodowych w S. z dnia 4 sierpnia 2008r. korzystano z konsultacji okulistycznej, laryngologicznej oraz psychologicznej.

Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Instytucja związania oceną prawną Sądu oraz wskazaniami co do dalszego postępowania stanowi jedną z gwarancji przestrzegania przez organy administracyjne orzeczeń sądu. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 8 maja 2012 r., I SA/Gl 59/12, LEX nr 1166105). Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy, zaistniałych po wydaniu wyroku, oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Naruszenie przez organy administracyjne postanowień art. 153 p.p.s.a. uzasadnia możliwość powtórnego zaskarżenia aktu na tej podstawie i powoduje uchylenie ponownie wydanego aktu przez sąd administracyjny (por. A. Kabat w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek , Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2005 r., s. 347). W razie złożenia na tej podstawie skargi powoduje konieczność uchylenia względnie stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (J.P.Tarno, Związanie oceną prawną zawartą w wyroku sądu administracyjnego, Admin. 2011/4/185-204).

Niezastosowanie się organu administracji publicznej do oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania traktować trzeba jako naruszenie normy prawa materialnego. W wyroku z dnia 20 czerwca 2012 r. I OSK 953/11 LEX nr 1216586) NSA wyraził pogląd, aprobowany przez skład orzekający w niniejszej sprawie, iż : "Niezastosowanie się przez sąd I instancji do oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu administracyjnego jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej wskazaną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., ponieważ art. 153 p.p.s.a. należy uznać za przepis prawa materialnego." Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności)

Wobec tego przyjdzie po raz kolejny uznać, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., bowiem nie podjęto niezbędnych, wskazanych przez Sąd kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz nie rozpatrzono całego materiału dowodowego, co skutkować musiało naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie przeto uwzględnić przedstawioną argumentację oraz uzupełnić materiał dowodowy. W trybie § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych zwróci się do lekarzy Instytutu Medycyny Pracy w S. o uzupełnienie dotychczasowo wydanego orzeczenia. Wydanie opinii powinno być poprzedzone konsultacją z zakresu kardiologii celem pogłębienia diagnostyki w kierunku ustalenia przyczyny uszkodzenia serca (niewydolności skurczowej) i zapalenia mięśnia sercowego. Opinia lekarzy powinna zawierać dokładne, wyczerpujące, a zarazem czytelne dla organu, a przede wszystkim dla strony, która nie dysponuje wiedzą medyczną, uzasadnienie zajętego stanowiska.

Ponownie zebrany w sprawie materiał dowodowy organ oceni pod kątem wiarygodności i spełnienia przesłanek warunkujących stwierdzenie choroby zawodowej u skarżącego, w konsekwencji czego wyda decyzję, którą uzasadni zgodnie z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. Będzie miał na względzie fakt, iż to organ stwierdza chorobę zawodową, a opinie placówek diagnostycznych orzekających sprawie podlegają takiej samej ocenie jak każdy inny dowód.

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit. c i, jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego określonego w art. 153 p.p.s.a. ze względu na niezastosowanie się [...]WPIS do oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania wynikających z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 kwietnia 2011 r. sygn. akt IV SA/Gl 698/10 oraz przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisu.

sw