Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1813/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61a § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 lutego 2020 r. sprawy ze skargi L. D. i K. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi L. D. i K. D. ("skarżący") jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("GINB") z [...] maja 2019 r., znak [...], utrzymujące w mocy postanowienie własne tego organu o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ("PINB") decyzją z [...] sierpnia 2015 r., znak [...] zatwierdził projekt budowlany zamienny rozbudowy budynku remizy Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] wraz z infrastrukturą towarzyszącą, usytuowanego na działkach o nr ew. [...], położonych przy ul. [...] w [...], gm. [...], oraz nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ("[...]WINB") decyzją z [...] października 2015 r., znak [...] utrzymał w mocy ww. decyzję PINB.

Skargę na decyzję [...]WINB wnieśli L. D. i K. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 29 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 1375/15 uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję PINB. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2713/16 uchylił wyrok WSA w Bydgoszczy i oddalił skargę.

Pismem z 22 lutego 2019 r. skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności ww. decyzji [...]WINB i PINB. W wystąpieniu tym skarżący wskazali m.in. na to, że kwestionowane decyzje nie mogły być wydane, albowiem nie doszło do uchylenia obu pozwoleń na budowę objętego postępowaniem obiektu (nie uchylono pozwolenia na budowę z [...] sierpnia 1979 r., a jedynie pozwolenie na budowę z [...] kwietnia 1970 r.). Poza tym wskazali, że nie cała rozbudowa budynku remizy powinna być objęta zastosowanym postępowaniem naprawczym (rozbudowa tego budynku o część o pow. ok. 150 m² w latach 2005-2006 nie może być bowiem traktowana jako kontynuacja budowy sali zebrań na podstawie pozwolenia na budowę z 1970 r.).

GINB postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r., znak [...], wydanym na podstawie art. 61a w zw. z art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., "k.p.a.") odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2015 r., znak: [...].

W uzasadnieniu organ opisał przebieg postępowania, a następnie wskazał, że stosownie do uchwały NSA z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania, organ administracji publicznej ustali wystąpienie – z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym.

Jakkolwiek na podstawie art. 1 pkt 25 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r., nr 6, poz. 18) art. 157 § 3 k.p.a. został uchylony, to jednakże jego rolę w obecnie obowiązującym stanie prawnym pełni art. 61a § 1 k.p.a., na podstawie którego organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie jego wszczęcia zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, decyzja administracyjna na skutek wyroku oddalającego skargę staje się prawomocna i po wyroku sądu oddalającym skargę nie może być już zmieniona lub uchylona w trybie nadzwyczajnym, przewidzianym dla decyzji prawnie wadliwych, bowiem została ona już mocą orzeczenia sądowego uznana za niewadliwą. Stąd też prawomocność decyzji uniemożliwia organom administracji możliwość stwierdzenia nieważności tej decyzji. Nie mogłaby bowiem w tym postępowaniu zapaść inna decyzja niż wyrok sądu administracyjnego. Tak więc żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, stosownie do art. 61a § 1 k.p.a. powinno zostać załatwione poprzez odmowę wszczęcia postępowania

GINB podkreślił, że jeśli przyczyny nieważności nie występowały w chwili wydania decyzji, to nie powstaną one również po jej wydaniu, a więc wszystkie mogły być ujawnione w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem po wydaniu przez NSA wyroku z 9 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2713/16, uchylającego wyrok WSA w Bydgoszczy z 29 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 1375/15 i orzekającego o oddaleniu skargi na rozstrzygnięcie [...]WINB z [...] października 2015 r, niedopuszczalne jest prowadzenie przez organy administracji publicznej postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tejże decyzji.

Ponadto analiza porównawcza treści rozpatrywanego wniosku L. D. i K. D. ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją nie wykazała istnienia okoliczności, które mogłyby znaleźć się poza zakresem kontroli sądowej, z uwagi na uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy Sądu o okolicznościach sprawy istotnych dla wyniku postępowania.

Odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego GINB wyjaśnił, że kwestia ta była poruszana przez NSA, który stwierdził w wyroku z 9 listopada 2018 r., że w sprawie należało zastosować tryb określony w art. 50-51 Prawa budowlanego z 1995 r.

W odniesieniu do pozostałych zarzutów zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia organ stwierdził, że w świetle poczynionych ustaleń pozostają one bez wpływu na zasadność rozstrzygnięcia [...]WINB.

W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB wydał opisane na wstępie postanowienie z [...] maja 2019 r., znak [...], którym utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] kwietnia 2019 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w decyzji wydanej w I instancji. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Do "innych uzasadnionych przyczyn" odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego należy np. żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.

Następnie podkreślił, że wyrok NSA z 9 listopada 2018 r. wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym został wydany, a zasięgiem jego oddziaływania objęte zostało również przyszłe postępowanie administracyjne. W konsekwencji, organy administracji publicznej są nim związane, co wyłącza możliwość wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. Zgodnie zaś z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., "p.p.s.a.") orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

W związku z powyższym GINB ocenił, że rozstrzygnięcie z [...] kwietnia 2019 r. było prawidłowe.

W skardze do Sądu na ww. postanowienie GINB z [...] maja 2019 r. skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie:

- art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 61a § 1 k.p.a. w zw. z art. 170 p.p.s.a., polegające na nierozpatrzeniu zarzutów zgłoszonych w podaniu o stwierdzenie nieważności decyzji [...]WINB z [...] października 2015 r., w następstwie uznania, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2713/16 stanowi przeszkodę czyniącą niedopuszczalnym rozpoznanie żądania stwierdzenia nieważności ww. decyzji organu nadzoru budowlanego, podczas gdy okoliczności wskazane w wystąpieniu skarżących domagających się stwierdzenia nieważności powołanej decyzji znajdowały się poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej;

- art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186, "Prawo budowlane") poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że rozbudowa budynku remizy Ochotniczej Straży Pożarnej przy ul. [...] w m. [...] gm. [...] na działce o nr ewid. [...] nie kwalifikuje się do uznania jej za inwestycję zrealizowaną w ramach odstępstwa od decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem "istotne odstąpienie", o którym mowa w art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, nie może prowadzić do wzniesienia obiektu niepozostającego w związku tożsamościowym z obiektem budowlanym objętym pozwoleniem na budowę z [...] kwietnia 1970 r., nr [...] oraz z [...] sierpnia 1979 r., nr [...], co w konsekwencji skutkowało rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 3 i 51 ust. 4 Prawa budowlanego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym,

- art. 51 ust. 4 w zw. z art. 36a ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, będącego wynikiem błędnego przyjęcia, iż art. 51 ust. 4 tej ustawy może być użyty pomimo nieuchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] sierpnia 1979 r., znak: [...], w sytuacji, gdy jednoznaczna treści tego przepisu w relacji do treści art. art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego nakazuje przyjąć, iż uregulowana w art. 51 ust. 4 tej ustawy dalsza procedura związana z istotnym odstąpieniem umożliwia kontynuowanie postępowania dopiero po uchyleniu pierwotnego pozwolenia na budowę, co w badanej sprawie nie miało miejsca.

W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Sąd kontrolował w niniejszej sprawie postanowienie GINB z [...] maja 2019 r. znak: [...], utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z [...] kwietnia 2019 r. o odmowie wszczęcia z wniosku skarżących postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...]WINB z [...] października 2015 r., znak [...]. Tą ostatnią [...]WINB utrzymał w mocy decyzję PINB z [...] sierpnia 2015 r., znak [...], zatwierdzającą projekt budowlany zamienny rozbudowy budynku remizy Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz nakładającą na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku.

Wydając ww. postanowienia GINB wziął pod uwagę, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja [...]WINB z [...] października 2015 r. została poddana kontroli sądowoadministracyjnej, w wyniku której WSA w Bydgoszczy, uwzględniając skargę L. D. i K. D., wyrokiem z 29 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 1375/15 uchylił decyzje [...]WINB oraz PINB. Następnie zaś NSA, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Gminy [...], wyrokiem z 9 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2713/16, uchylił wyrok WSA w Bydgoszczy i oddalił skargę. GINB wziął przy tym pod uwagę uchwałę NSA z 7 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OPS 6/09. Uwzględnił nadto okoliczności zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności, a dokonując ich porównania z aktami sprawy, uznał, że nie wskazują one na istnienie okoliczności, które mogłyby znaleźć się poza zakresem wskazanej kontroli sądowej, a jednocześnie mogłyby stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji [...]WINB. W konsekwencji organ ten przyjął, że w niniejszej sprawie wystąpiła przeszkoda natury przedmiotowej do uruchomienia postępowania nieważnościowego z wniosku skarżących.

W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie GINB - w okolicznościach niniejszej sprawy - odpowiada prawu.

Rozwijając tę ocenę Sąd zauważa, że złożenie wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie uruchamia postępowania w tym trybie – konieczne jest bowiem zbadanie, czy wniosek ten może spowodować wszczęcie postępowania, a to sprowadza się do oceny (jeśli jest to możliwe - na etapie wstępnym, przed formalnym uruchomieniem postępowania), czy został on złożony przez stronę postępowania i czy nie zachodzą żadne inne przeszkody natury przedmiotowej uniemożliwiające prowadzenie takiego postępowania.

W niniejszej sprawie prawidłowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że zasadnicze znaczenie we wskazanej kwestii ma to, że decyzja kwestionowana przez skarżących została poddana kontroli sądowoadministracyjnej, a kontrola ta nie wykazała, aby zaskarżona decyzja dotknięta była jakąkolwiek wadą.

Co prawda Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 29 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 1375/15 uchylił decyzje [...]WINB i PINB, jednak Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2713/16 uchylił wyrok WSA w Bydgoszczy i oddalił skargę. Wyrok ten jest prawomocny, a okoliczność ta prawidłowo została dostrzeżona i przywołana przez organ w niniejszej sprawie. Prawidłowo również została ona oceniona.

GINB właściwie przyjął, że uprzednia kontrola sądowa decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności może stanowić przeszkodę we wszczęciu postępowania, w efekcie - uzasadniać zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Zgodnie bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu przywołanej uchwały wskazano, że "W razie oddalenia skargi prawomocnym wyrokiem, ustalenie, czy żądanie przez stronę stwierdzenia nieważności decyzji poddanej ocenie sądu powinno zostać załatwione przez organ administracji publicznej rozstrzygnięciem wydanym na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a., czy też decyzją o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), wymaga zbadania, co było przedmiotem rozstrzygnięcia. Niezbędne zatem jest stwierdzenie, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny także okoliczności odpowiadających przesłankom kwalifikującym do jej wzruszenia (art. 156 § 1 k.p.a.), wskazanym w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji. Jeśli tak, wydany wyrok zamknie organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej (materii prawnej, co do której wiążąco wypowiedział się sąd, formułując zwrot stosunkowy o zgodności z prawem zakwestionowanej decyzji)". Jednocześnie w omawianej uchwale zaznaczono, że możliwa jest i taka sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, jakie nie były objęte orzeczeniem sądu, albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. "Uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o okolicznościach sprawy istotnych dla wyniku postępowania spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania żądania złożonego do organu administracji".

Tym samym w sprawie zachodziła konieczność zbadania, czy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wskazuje na takie okoliczności, które nie były znane Sądowi badającemu ten akt. Przy czym w takiej analizie nie chodzi o stwierdzenie jakiejkolwiek okoliczności pozostającej poza wiedzą sądu rozpoznającego skargę, ale o tego rodzaju nieznanej sądowi, która może mieć znaczenie prawne i może stanowić o kwalifikowanej wadzie kwestionowanego orzeczenia. To zaś wymagało przede wszystkim zapoznania się z uzasadnieniem zapadłego w sprawie wyroku, treścią rozpoznawanej wówczas przez Sąd skargi, jak i aktami sprawy.

Taka też analiza w niniejszej sprawie miała miejsce; niemniej – jak wskazał GINB – nie wykazała, aby istniały okoliczności, które znalazły się poza zakresem kontroli sądowej (a mogłyby mieć znaczenie dla ważności kwestionowanej decyzji). W tej też materii Sąd również w pełni podziela stanowisko organu.

I tak, Sąd dostrzega, że z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2018 r. wynika, iż w chwili dokonywania robót budowlanych inwestor dysponował dwoma pozwoleniami na rozbudowę, tj. decyzją z [...] kwietnia 1970 r. oraz z [...] sierpnia 1979 r. Naczelny Sąd Administracyjny posiadał także wiedzę (na co wskazują akta sprawy), że tylko jedno z tych pozwoleń uchylono (v. str. 3 kwestionowanej decyzji i wskazanie w niej na decyzję Starosty [...] z [...] czerwca 2013 r., nr [...]), w związku z uruchomioną procedurą naprawczą na podstawie art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego. Niemniej NSA uznał, że nie doszło w sprawie do naruszenia art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Wprawdzie nie odniósł się wprost do kwestii obecnie formułowanej przez skarżących, a związanej z brakiem uchylenia w oparciu o art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego obu ww. pozwoleń na budowę (bo też wówczas nie była ona podnoszona), jednakże skoro okoliczność ta wynikała z akt sprawy, nie można przyjąć, że pozostała poza zakresem kontroli tego Sądu.

Poza tym Sąd zauważa, że dokonując oceny i wskazując na prawidłowość zastosowania art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, NSA nie podzielił stanowiska Sądu I instancji co do konieczności poczynienia dodatkowych ustaleń w sprawie (m.in. w kierunku wyjaśnienia, czy część robót budowlanych nie miała miejsca w warunkach samowoli budowlanej). NSA nie miał tym samym wątpliwości co do przyjętego przez organy nadzoru budowlanego stanu faktycznego. Zwrócił jednocześnie uwagę na to, że zaskarżona decyzja - jako wydana w oparciu o ww. art. 51 ust. 4 - zapadła na kolejnym etapie postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego, a okolicznościami istotnymi w tej sytuacji w sprawie były przesłanki uregulowane w art. 51 ust. 4, a więc dotyczące wykonania obowiązku z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wskazał poza tym na to, że zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego może mieć miejsce tylko wówczas, gdy inwestor niewątpliwie działał w warunkach samowoli budowlanej, a taka sytuacja w tym przypadku nie miała miejsca; w wyniku poszerzenia materiału dowodowego odnaleziono dokumenty wskazujące na legalność rozbudowy w oparciu o decyzję z 1979 r. Z uwagi na te kwestie podniesione w uzasadnieniu omawianego wyroku, nie sposób - zdaniem Sądu - przyjąć, aby rozważając prawidłowość zastosowania przez [...]WINB art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, NSA nie wziął pod uwagę zakresu odstępstwa, czy inaczej: wielkości rozbudowy i okresu, w jakim miała ona miejsce. Tym bardziej jeśli zważy się, że w uzasadnieniu wyroku wskazał także na to, że "projekt zamienny doprowadza inwestycję stanowiącą obecnie całość, do stanu zgodnego z prawem". NSA nie musiał przy tym wprost wskazywać na niewystąpienie przesłanki stwierdzenia nieważności, skoro przyjął, że nie wystąpiły nawet wady zwykłe (wskazane w wyroku Sądu I instancji), uzasadniające jej uchylenie.

Z tych też powodów Sąd uznał, że żadna z okoliczności podniesionych przez skarżących nie jest okolicznością nieznaną NSA. To też oznacza, że wyrok tego Sądu, prawomocny z dniem jego wydania (co wynika z art. 168 § 1 p.p.s.a.), stanowił w niniejszej sprawie przeszkodę dla organu administracji do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Organ administracji publicznej nie może bowiem dokonywać innych ocen od tych dokonanych już prawomocnie w sprawie przez sąd administracyjny; stoi temu na przeszkodzie art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

W tych warunkach, w ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie wydane w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a. należało uznać za zgodne z prawem. Dlatego też Sąd nie podzielił zarzutów skargi, a zaskarżone postanowienie uznał za prawidłowe.

Odnośnie treści skargi Sąd zauważa, że tryb nadzwyczajny, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji, nie stanowi kolejnej instancji postępowania administracyjnego, a odrębne postępowanie, którego istotą jest ustalenie, czy badany akt jest dotknięty jedną z kwalifikowanych wad nieważności. Nie może być więc traktowany jako "kolejna instancja", służąca zwalczaniu stanowiska organu administracji publicznej wyrażonego w decyzji ostatecznej i prawomocnej. Co przy tym istotne, uruchomienie takiego postępowania w stosunku do decyzji uprzednio skontrolowanej przez sąd administracyjny i uznanej prawomocnym wyrokiem tego sądu za zgodną z prawem jest możliwe, ale w sytuacjach wyjątkowych, wskazanych w ww. uchwale NSA, a więc m.in. wówczas, gdy podstawą sformułowania wniosku o stwierdzenie nieważności jest okoliczność nieznana sądowi, mogąca mieć jednocześnie znaczenie prawne w ww. trybie nadzwyczajnym. Taka jednak sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.