Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 95/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a, b, art. 4 pkt 1, 4, 6a, 11, 15,17, art. 5b ust. 1, art. 8 ust. 2 pkt 6, art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 18 ust. 4a, 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3, 7, art. 92b, art. 92c
journal: Dz.U. 2019 poz 58
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi B. S. (dalej w skrócie: "skarżący") reprezentowanego przez adw. M. Ł. jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej w skrócie: "GITD") z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej w skrócie: "[...]WITD") z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Jak wynika z akt sprawy w dniu 8 maja 2019 r. w K. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki SKODA o nr rej. [...] przeprowadzona przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Kontrolowanym pojazdem kierował M. S. Ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr [...].

Po przeprowadzeniu postępowania [...]WITD decyzją z [...] lipca 2019 r. nr [...] działając na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 58 z późn. zm. – dalej w skrócie: "u.t.d.") nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 9.300 zł za następujące naruszenia:

1) naruszenie art. 92a ust. 1, 7 i 11 u.t.d. oraz lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. – niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. – za każdy dokument - za co wymierzono karę 500 zł;

2) naruszenie art. 92a ust. 1, 7 i 11 u.t.d. oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. – wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. - za co wymierzono karę 8.000 zł;

3) naruszenie art. 92a ust. 1, 7 i 11 u.t.d. oraz lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. – niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie – za każdą zmianę - za co wymierzono karę 800 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł zarzuty naruszenia:

1) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;

2) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;

3) art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;

4) art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 1.5, 1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, GITD decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Jako podstawę prawną decyzji GITD powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm. – dalej w skrócie: "k.p.a."), art. 4 pkt 11 i 22, art. 14 ust. 1 i 2, art. 18 ust. 4a, ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3 i 7 u.t.d. oraz lp. 1.5, 1.12 i 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.

W uzasadnieniu decyzji GITD przytoczył treść przepisów powołanych jako podstawę prawną decyzji. Następnie GITD streścił przebieg postępowania w sprawie i stwierdził, że bezspornym w sprawie jest, iż wykonawcą przewozu z dnia kontroli był skarżący, co wynika z treści złożonych przez niego zeznań oraz faktury nr [...] wystawionej przez [...] w imieniu skarżącego tytułem usługi transportowej. Organ zwrócił uwagę, że ustaleń w tym zakresie skarżący nie kwestionował w toku postępowania w I instancji.

W opinii GITD zebrany w postępowaniu materiał dowodowy w sposób wystarczający potwierdza wykonywanie przez skarżącego zarobkowych okazjonalnych przewozów osób. W toku postępowania [...]WITD ustalił, że skarżący posiadał uprawnienie w zakresie transportu drogowego osób wynikające z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do której nie zgłosił pojazdu o nr rej. [...].

GITD zauważył, że organ I instancji nie ustalił precyzyjnie, od kiedy skarżący wykonywał transport drogowy z użyciem kontrolowanego pojazdu. Według zeznań skarżącego przewozy okazjonalne osób w jego imieniu wykonywane były z użyciem kontrolowanego pojazdu od stycznia 2019 r. GITD stwierdził, że od dnia kontroli do dnia wydania decyzji w I instancji upłynęło 56 dni. Do dnia wydania decyzji w II instancji skarżący nie przedłożył dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji w terminie. Wobec powyższego GITD stwierdził, że [...]WITD prawidłowo nałożył na niego karę pieniężną w wysokości 800 zł z tytułu popełnienia naruszenia z lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.

Organ odwoławczy zgodził się również z nałożeniem na skarżącego kary za popełnienie naruszenia z lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. Zdaniem organu w sprawie bezspornym jest, że kierowca nie okazał kontrolującym wymaganego dokumentu w postaci wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym udzielonej skarżącemu. Z zeznań skarżącego wynika, że nie wyposażył on kierowcy w wypis z licencji, ponieważ wykonuje przewozy okazjonalne ośmioma pojazdami, a posiada tylko jeden wypis z licencji. Tymczasem jego obowiązkiem było wyposażenie kierowcy we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d.

Następnie GITD przytoczył treść art. 774 Kodeksu cywilnego po czym wyjaśnił, że umowa przewozu jest umową kwalifikowaną podmiotowo po stronie przewoźnika; może ją zawrzeć wyłącznie przedsiębiorca posiadający odpowiednie uprawnienia, tj. licencję na wykonywanie transportu drogowego osób lub rzeczy. Wskazując na treść art. 4 pkt 1 i 11 u.t.d. GITD stwierdził, że skarżący w dniu kontroli wykonywał przewóz okazjonalny w ramach transportu drogowego osób.

Dalej GITD stwierdził, że kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z wyjątkiem przewozów określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. GITD wskazał, że kontrolowany pojazd nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza dowód rejestracyjny pojazdu i protokół kontroli. Nadto nie zostały zrealizowane łącznie warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego. GITD wskazał, że przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji [...], co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Ponadto opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana kwota stanowi jedynie kwotę orientacyjną, która po zakończeniu przewozu może ulec zmianie. Dlatego też GITD stwierdził, że nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za popełnienie naruszenia z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. było prawidłowe.

W ocenie GITD organ I instancji nie naruszył również zasad postępowania wynikających z k.p.a.

GITD wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie art. 189f k.p.a. nie znajduje zastosowania z uwagi na normę kolizyjną określoną w art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a.

W ocenie GITD materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania art. 92c u.t.d. Skarżący nie przedłożył bowiem w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na istnienie takich okoliczności, ograniczając się do przedstawienia w odwołaniu wyłącznie tez kwestionujących własną odpowiedzialność.

W ustawowym terminie skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4a i b u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę M. S., nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;

2) art. 18 ust. 4b pkt 1 lit. c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest [...];

3) art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 1.12, 1.5 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z 4 pkt. 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;

4) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli, oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;

5) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia 8 maja 2019 r.), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;

6) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;

7) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

8) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji [...]WITD w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji o nazwie [...];

9) art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie tylko nie posiada statutu przedsiębiorcy, ale również wykonywane przez niego czynności stwierdzone protokołem kontroli nie mają cech wykonywania działalności gospodarczej. Skarżący wskazał, że nie otrzymał wynagrodzenia za swoje czynności od pasażera. Przejazd samochodem skarżącego możliwy był dzięki skorzystaniu przez pasażera z platformy internetowej o nazwie [...], która umożliwia skojarzenie kierowcy, który jedzie na określonej trasie z osobą trzecią, która chciałaby na tej trasie zostać przewieziona. Zapłata za taki przejazd odbywa się na rzecz platformy internetowej [...] (nie zaś na rzecz kierowcy) za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera. Na wysokość tej zapłaty w żaden sposób nie ma wpływu stanowisko samego kierowcy. Ponadto zgodnie z regulaminem świadczenia usług przez platformę internetową [...] - karta płatnicza pasażera jest automatycznie obciążana po zakończonym przejeździe. Dzieję się to jednak nie na rzecz kierującego, ale na rzecz [...].

Skarżący podkreślił również, że sam fakt jednorazowego wykonania czynności stwierdzonych protokołem kontroli, w żaden sposób nie świadczy o tym, że czynności te miały cechy zorganizowania czy ciągłości. Z samego faktu, że skarżący wykonał przejazd na określonej trasie, za którą pasażer miał uiścić opłatę (zresztą nie na rzecz skarżącego) w żaden sposób nie wynika, że czynności wykonywane przez skarżącego nosiły znamiona ciągłości czy zorganizowania - a więc elementów niezbędnych by uznać je za czynniki świadczące o wykonywaniu działalności gospodarczej. W ocenie skarżącego, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób w żadnym razie stwierdzić, że wykonywał on transport drogowy. Protokół kontroli drogowej w żaden sposób nie wskazuje, na jakiej podstawie skarżący miałby dopuścić się "wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia", zaś sam brak okazania dowodu rejestracyjnego oraz zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji nie świadczy w żaden sposób o tym, że skarżący wykonywał w dniu kontroli transport drogowy. Zdaniem skarżącego, nawet w razie uznania, że doszło do wykonania krajowego transportu drogowego w rozumieniu u.t.d., to podmiotem wykonującym tym transport, a więc naruszającym przepisy ustawy z pewnością nie był adresat decyzji - a ewentualnie mógł nim być kierujący pojazdem. W ocenie Skarżącego, skoro nie wykonywał on w dniu 9 maja 2019 r. krajowego transportu drogowego, to nie miał on również obowiązku zgłaszania samochodu marki Skoda o nr rej [...] do licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego.

Skarżący podniósł, że nie wykonywał też przewozu okazjonalnego. Immanentną cechą tego rodzaju przewozu jest okoliczność, że przewóz grupy pasażerów następuje z inicjatywy kierującego lub pasażera. W okolicznościach niniejszej sprawy należy uznać, że to nie skarżący zainicjował przejazd. Przewóz był możliwy dzięki skorzystaniu przez pasażera z aplikacji internetowej kojarzącej kierujących i pasażerów. Zdaniem skarżącego zjawisko to jest zbliżone do tzw. carsharingu (carpoolingu), natomiast nie mieści się w pojęciu przewozu okazjonalnego. Dlatego też brak było możliwości nałożenia kary na skarżącego za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, skoro skarżący nie wykonywał przewozu okazjonalnego.

W odpowiedzi na skargę GITD podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem kwestionowana nią decyzja nie narusza prawa. Organ prawidłowo zebrał i rozważył materiał dowodowy

w sprawie, czyniąc na jego podstawie właściwe ustalenia faktyczne. Również

w warstwie materialnoprawnej kwestionowana skargą decyzja nie wykazuje uchybień. Podstawa prawna decyzji, tak w ujęciu walidacyjnym - prawidłowości zastosowania przepisów – jak i w ujęciu derywacyjnym – prawidłowości wykładni stosowanych przepisów, nie budzi zastrzeżeń.

W sprawie jest bezsporne, że w dniu 8 maja 2019 r. w K. przeprowadzono kontrolę drogową pojazdu marki SKODA o nr rej. [...]. Kontrolowanym pojazdem kierował M. S. Ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr [...].

Z akt sprawy wynika, że kierowca – M. S. – wykonywał przewóz pasażera z ul. [...] w K. na ul. J. w K. Pasażer zamówił przewóz za pomocą aplikacji [...], następnie za umówiona kwotę miał zostać przewieziony z ul. J. na ul. B. w K. Opłata za przejazd z ul. [...] w K. na ul. J. w K. wyniosła 11,63 – po zniżce. Powiązanie pasażera z kierowcą nastąpiło przy pomocy aplikacji [...].

Skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą [...]. Skarżący posiada również wydaną przez Prezydenta Miasta [...] licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym.

Ze złożonych przez skarżącego wyjaśnień wynika wprost, że przewóz był wykonywany w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej pod nazwą [...]; okoliczność tę potwierdzają nadto zalegające w aktach sprawy dokumenty – wypis z CEIDG, Oświadczenie o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi, umowa zlecenia pomiędzy skarżącym a kierowcą – M. S.

Skarżący przyznał nadto, że: 1) nie skierował kierowcy na badania lekarskie

i psychologiczne; 2) nie wyposażył kierowcy w odpis licencji; 3) transport drogowy osób pojazdem marki SKODA o nr rej. [...] prowadzi od stycznia 2019 roku;

4) nie zawarł umowy pisemnej z pasażerem; 5) pośrednikiem umożliwiającym zawarcie umowy pomiędzy skarżącym a pasażerem była aplikacja [...].

W aktach sprawy znajduje się również faktura wystawiona w imieniu skarżącego przez [...], w której jako odbiorca figuruje pasażer przewożony podczas przeprowadzonej w dniu 8 maja kontroli, a opłata za usługę transportową wynosi 11,63 zł.

W takim skonfigurowaniu prawidłowo organy przyjęły, że stwierdzony przez kontrolujących przewóz nie miał charakteru grzecznościowego. Wynikało to jednoznacznie z zeznania przewożonego pasażera, wyjaśnień skarżącego oraz okoliczności związanych ze skojarzeniem osoby korzystającej z usługi przewozu

i kierującego. Przewozu nie można było zakwalifikować ani jako regularnego, ani jako regularnego specjalnego, ani jako wahadłowego. Zasadnie zatem, w ocenie Sądu, powołując się na art. 4 pkt 11 u.t.d. organy uznały, że był to przewóz okazjonalny.

Z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE wynika, że działalność transportowa podlegająca jej rygorom to nie tylko działalność przedsiębiorców wykonujących zawód przewoźnika drogowego, ale również działalność przedsiębiorców mających zamiar wykonywać zawód przewoźnika drogowego. W drodze odstępstwa, jeżeli prawo krajowe nie stanowi inaczej, w myśl art. 1 ust. 4 lit. b) rozporządzenia, nie znajduje ono zastosowania do przedsiębiorców wykonujących usługi drogowego transportu osób wyłącznie w celach niezarobkowych lub których główna działalność nie obejmuje drogowego transportu osób. Pojęcie przedsiębiorcy jest definiowane w art. 2 pkt 4 rozporządzenia i obejmuje osobę fizyczną lub prawną, nastawioną na osiągnięcie zysku lub nie, stowarzyszenie lub grupę osób bez osobowości prawnej, nastawione na osiągnięcie zysku lub nie, lub jakikolwiek podmiot publiczny, posiadający własną osobowość prawną lub podlegający organowi, który taką osobowość posiada, wykonujące przewozy osób lub osobę fizyczną lub prawną, wykonującą przewozy towarów w celach handlowych. Zawód przewoźnika drogowego osób w rozumieniu art. 2 pkt 2 rozporządzenia to działalność każdego przedsiębiorcy użytkującego pojazdy silnikowe o odpowiedniej konstrukcji i wyposażeniu, przeznaczone do przewozu ponad dziewięciu osób, łącznie z kierowcą, w celu świadczenia usług przewozu osób dostępnych publicznie lub dostępnych dla pewnych grup osób w zamian za opłatę ponoszoną przez osobę przewożoną lub przez organizatora transportu. Przedsiębiorca transportowy musi uzyskać zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego (art. 1 ust. 1 rozporządzenia). Wykonywanie działalności z naruszeniem rozporządzenia obarczone jest sankcjami określonymi w prawie krajowym (motyw 21 i art. 22 rozporządzenia).

Na gruncie krajowych regulacji normatywnych podejmowanie i wykonywanie działalności w zakresie transportu drogowego, zarobkowego i niezarobkowego, regulują przepisy ustawy o transporcie drogowym. Zawiera ona również przepisy określające odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego m.in. podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem oraz kierowców (art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a) i b) u.t.d.).

Z kolejnych przepisów u.t.d. wynika, że:

- art. 4 pkt 1 - krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie

i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

- art. 4 pkt 4 - niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne oznacza każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie warunki określone w lit. a-d tego przepisu;

- art. 4 pkt 6a - przewóz drogowy oznacza transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. nr 561/2006;

- art. 4 pkt 11 - przewóz okazjonalny oznacza przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego (art. 4 pkt 7), przewozu regularnego specjalnego (art. 4 pkt 9) albo przewozu wahadłowego (art. 4 pkt 10);

- art. 4 pkt 15 - przewoźnik drogowy - przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego;

- art. 4 pkt 17 - licencja oznacza decyzję administracyjną wydaną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego lub określony w ustawie organ samorządu terytorialnego, uprawniającą do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego,

W ocenie Sądu w okolicznościach sprawy istniały podstawy do uznania, że wykonywany przez skarżącego przewóz miał charakter odpłatny (nie był przewozem niezarobkowym). To, że płatności nie dokonano bezpośrednio na jego rzecz, lecz odbyła się ona w trybie automatycznym poprzez obciążenie rachunku bankowego pasażera na skutek akceptacji warunków określonych w aplikacji "[...]", nie ma dla sprawy istotnego znaczenia. Sam przewóz nosił bowiem znamiona odpłatnego, a to do jakiego podmiotu trafiła opłata, nie miało znaczenia dla zgodności kontrolowanych decyzji z prawem. Nie ma przy tym wątpliwości, że ostatecznym beneficjentem był skarżący – [...] wystawił fakturę pasażerowi w imieniu skarżącego. Sam przewóz został wykonany na zlecenie pasażera. Do realizacji usługi doszło na skutek skorzystania przez pasażera i skarżącego z aplikacji telefonicznej "[...]", służącej do organizowania usług przewozu. Jest ona sposobem porozumiewania się pomiędzy wykonującym usługę a pasażerem i za jej pośrednictwem doszło do zawarcia umowy o wykonanie tej usługi. Wprawdzie w aktach sprawy nie ma dowodów, które określałyby zasady działania aplikacji "[...]", co stanowiło też podstawę formułowanych przez skarżącego zarzutów, ale w przekonaniu Sądu nie jest to uchybienie na tyle istotne, aby mogło wywrzeć istotny wpływ na wynik sprawy. Zasady działania ww. aplikacji są bowiem możliwe do poznania dla każdego potencjalnego korzystającego z niej, w szczególności osób korzystających

z dostępnych obecnie usług telekomunikacyjnych przy użyciu nowoczesnych "inteligentnych" telefonów ("smartfonów"). Nie ma więc przeszkód, aby zasady jej działania uznać za fakt powszechnie znany i niewymagający szczególnego dowodzenia. Wszak okoliczność ta (sposób funkcjonowania aplikacji) nie była między stronami sporna. Korzystał z niej tak skarżący (kierowca) jak i pasażer, a opis działania aplikacji wynika z akt sprawy. To dzięki niej doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem.

Zdaniem Sądu, przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez aplikację "[...]" ma charakter zorganizowany i ciągły, a rzeczona usługa była przez skarżącego świadczona w jego własnym imieniu, za którą był odpowiedzialny. Pełnił zatem rolę przewoźnika drogowego osób. "[...]" nie był przedsiębiorcą wykonującym przewóz, lecz podmiotem udostępniającym aplikację służącą skojarzeniu podmiotów, które świadczą tego rodzaju usługi z ich potencjalnymi klientami. Aplikacja została też wykorzystana do pobrania opłaty za przewóz. Działanie skarżącego mieściło się zatem w ramach pojęcia wykonywania krajowego transportu drogowego osób, czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego ile razy skarżący świadczył w ten sposób usługi przewozu. Natomiast usługa, taka jak realizowana przy wykorzystaniu aplikacji "[...]", która polega na odpłatnym umożliwianiu skojarzeniu kierującego

i pasażera, powinna być uznana za usługę wchodzącą w zakres usług w dziedzinie transportu (por. wyrok Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 20 grudnia 2017 r. C-434/15; opublikowany na stronie internetowej http://curia.europa.eu/juris).

Zgormadzone w sprawie okoliczności nie pozostawiają wątpliwości, że skarżący jest przewoźnikiem drogowym i w dniu 8 maja 2019 roku, podczas kontroli wykonywał krajowy transport drogowy – przewóz okazjonalny.

Stosownie do postanowień art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W sprawie jest bezsporne, że pojazd marki SKODA

o nr rej. [...] przedmiotowego wymogu nie spełnia. Nie zachodziły również warunki, przewidziane treścią art. 18 ust. 4b u.t.d., umożliwiające przewóz okazjonalny samochodem niespełniających kryterium z ust. 4a. W tym stanie rzeczy nałożenie kary na podstawie art. 92a ust. 1, 3 i 7 u.t.d. w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. L.p. 2.11. – "Wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy" – w wysokości 8000 zł. było uzasadnione.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt. 2 u.t.d. przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych,

o których mowa w art. 8 - nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 6 u.t.d. w zw. z art. 5b ust. 1 u.t.d. przedsiębiorca posiadający licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym – a taką licencję posiada skarżący – jest zobowiązany zgłosić w formie pisemnej jakiekolwiek zmiany w zakresie rodzaju

i liczby pojazdów samochodowych, które przedsiębiorca będzie wykorzystywał do wykonywania transportu drogowego. Z poczynionych przez organy ustaleń wynika, że skarżący transport drogowy przy pomocy pojazdu marki SKODA o nr rej. [...] wykonywał od stycznia 2019 roku. Do dnia wydania decyzji przez organ skarżący nie zrealizował obowiązku pisemnego zgłoszenia ww. pojazdu do licencji, co znacznie przekroczyło dopuszczony u.t.d. termin 28 dni. W tym stanie rzeczy nałożenie kary na podstawie art. 92a ust. 1, 3 i 7 u.t.d. w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. L.p. 1.5. – "Niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio

w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie"

w wysokości 800 zł. było uzasadnione.

Po myśli art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. podczas wykonywania transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany – między innymi - mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że kierowca – M. S. nie został wyposażony przez skarżącego w wypis z licencji. Słuchany na tę okoliczność skarżący wyjaśnił, że posiada jeden wypis z licencji a wykonuje transport ośmioma pojazdami. W tym stanie rzeczy nałożenie kary na podstawie art. 92a ust. 1, 3 i 7 u.t.d. w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. L.p. 1.12. – "Niewyposażenie kierowcy

w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym" w

wysokości 500 zł. było uzasadnione.

Organy zasadnie przyjęły, że w sprawie nie zachodzą podstawy do zastosowania art. 92b lub 92c u.t.d. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, które pozwalałyby na skorzystanie z ich dobrodziejstwa.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, iż żaden z podniesionych w skardze zarzutów, tak dotyczących naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, nie okazał się zasadny.

Z tych też względów Sąd skargę oddalił – art. 151 P.p.s.a.