Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1005/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 154 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk (sprawozdawca) Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi K. F. na niewykonanie przez Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13 1. wymierza Komendantowi [...] Oddziału Straży Granicznej grzywnę w wysokości 200(słownie: dwieście) zł; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] maja 2015 r. K. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej (dalej jako Komendant [...] Oddziału SG) prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13. W skardze skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie Komendanta [...] Oddziału SG do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego, zgodnego z pierwotnym wnioskiem (z dnia [...] października 2012 r.) w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2) zobowiązanie wymienionego Komendanta do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, 3) wymierzenie organowi grzywny, na podstawie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), w pełnej wysokości przewidzianej przepisami p.p.s.a., 4) zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż wyrokiem z dnia 15 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 376/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Komendanta [...] Oddziału SG wniesioną od wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o sygn. akt II SAB/Wa 315/13, który stwierdzał bezczynność tego organu w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] października 2012 r. Już po uprawomocnieniu się wyroku o sygn. akt II SAB/Wa 315/13 skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. zwrócił się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z wezwaniem do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Organ jednak postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] zawiesił postępowanie administracyjne prowadzone w tej sprawie. Tym samym w istocie odmówił wykonania prawomocnego wyroku Sądu, bowiem nie wydał rozkazu personalnego załatwiającego sprawę co do istoty. Skarżący stwierdził, iż z podanych względów wnioski zawarte w skardze są zasadne.

W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Oddziału SG wniósł o jej oddalenie skargi jako niezasadnej.

Uzasadniając swój wniosek organ wskazał, iż w dniu [...] lipca 2012 r. wygasło zwiększenie dodatku służbowego otrzymywanego przez [...] SG K. F. z tytułu pełnienia służby w Wydziale [...] [...] Oddziału Straży Granicznej, o którym mowa w § 9 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148 ze zm.). Z uwagi na fakt przebywania przez ww. funkcjonariusza na długotrwałym zwolnieniu lekarskim Komendant [...] Oddziału SG nie przyznał funkcjonariuszowi przedmiotowego zwiększenia dodatku na dalszy okres.

W dniu [...] października 2012 r. [...] SG K. F. wystosował do Komendanta [...] Oddziału SG pismo, w którym wniósł o wyjaśnienie powodów nieprzyznania mu zwiększenia dodatku służbowego oraz o wypłatę tego zwiększenia wraz z ustawowymi odsetkami. Komendant [...] Oddziału SG odstąpił od wydania rozkazu personalnego w tym zakresie, o czym w dniu [...] listopada 2012 r. poinformowano zainteresowanego pismem. Powyższe działanie organu stało się przedmiotem skargi wniesionej przez K. F. do Sądu. Wojewódzki Sądem Administracyjny w Warszawie rozpatrzył sprawę pod sygn. akt II SAB/Wa 315/13 i w dniu 23 października 2013 r. zobowiązał Komendanta [...] Oddziału SG do rozpoznania wniosku skarżącego K. F. z dnia [...] października 2012 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz oddalił wniosek o wymierzenie grzywny. Następnie w wyniku złożonej na powyższe rozstrzygnięcie przez Komendanta [...] Oddziału SG skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 376/14), oddalił ją zobowiązując tym samym organ do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2013 r.

Rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Głównego SG z dnia [...] września 2013 r. [...] SG K.F. został zwolniony ze służby stałej Straży Granicznej z dniem [...] października 2013 r. Z uwagi na fakt, iż zaistniała konieczność wypłaty wyżej wymienionemu wszystkich należnych świadczeń pieniężnych, w dniu [...] września 2013 r. Komendant [...] Oddziału SG wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie przyznania zwiększenia dodatku służbowego z tytułu pełnienia służby w wydziale zabezpieczenia działań, które swoim zakresem objęło żądanie zawarte przez funkcjonariusza we wniosku z dnia [...] października 2012 r. i decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. zwiększył wymienionemu dodatek służbowy z tytułu pełnienia służby w wydziale zabezpieczenia działań w okresie od dnia [...] lipca 2012 r. do dnia [...] września 2013 r. o mnożnik 0,05 kwoty bazowej oraz w okresie od dnia [...] października 2013 r. do dnia [...] października 2013 r. o mnożnik 0,01 kwoty bazowej. Następnie w dniu [...] marca 2014 r. K. F. złożył od powyższej decyzji odwołanie do Komendanta Głównego SG, który decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości, ze względu na jego bezprzedmiotowość. Organ odwoławczy wskazał, iż K. F. z chwilą zwolnienia ze służby stałej w Straży Granicznej utracił status funkcjonariusza, a tym samym przestał być stroną postępowania prowadzonego w zakresie zwiększenia dodatku służbowego, przysługującego wyłącznie funkcjonariuszom.

Przedmiotową decyzję K. F. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (sygn. akt. II SAlWa 1263/14).

Następnie w dniu 8 kwietnia 2015 r. K. F. wezwał Komendanta [...] Oddziału SG do wykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. akt II SAB/Wa 315/13). Z uwagi na to, że w dniu złożenia przez wymienionego wezwania nie była prawomocnie zakończona sprawa przed sądami administracyjnymi dotycząca skargi na decyzję Komendanta Głównego SG z dnia [...] maja 2014 r. w związku, z czym nie było rozstrzygnięte, czy [...] SG rez. K. F. ma w tej sprawie status strony i czy może wobec niego być wydany rozkaz personalny, Komendant [...] Oddziału SG zawiesił w dniu [...] kwietnia 2015 r. postępowanie wszczęte na skutek złożenia w dniu [...] kwietnia 2015 r. wezwania do wykonania prawomocnego wyroku przez organ prowadzący sprawę, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania.

Wyrokiem z dnia 18 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1263/14), który stał się prawomocny w dniu 25 kwietnia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę złożoną przez [...] SG rez. K. F., a tym samym decyzja Komendanta Głównego SG z dnia [...] maja 2014 r. została uznana za zgodną z prawem. Oznacza to, iż wymieniony nie jest stroną w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Mając na względzie wskazany przebieg postępowania w sprawie przyznania [...] SG rez. K. F. zwiększenia dodatku służbowego z tytułu pełnienia służby w Wydziale Zabezpieczenia Działań [...] Oddziału SG, organ stwierdził, iż skarga złożona na niewykonanie wyroku jest bezzasadna. Komendant [...] Oddziału SG bowiem wykonał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 3 15/13, gdyż decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. zwiększył wymienionemu dodatek służbowy z tytułu pełnienia służby w wydziale zabezpieczenia działań w okresie od dnia [...] lipca 2012 r. do dnia [...] października 2013 r., co stanowiło realizację ww. orzeczenia jeszcze przed jego uprawomocnieniem się i tym samym wniosku skarżącego z dnia [...] października 2012 r. Natomiast byt prawny ww. decyzji Komendanta Oddziału, z uwagi na następcze rozstrzygnięcie organu II instancji, był od niego niezależny i nie miał na niego wpływu. W tej sytuacji nawet ponowne wydanie przez Komendanta [...] Oddziału SG decyzji stanowiącej realizację wniosku skarżącego nie spowoduje zmiany stanu prawnego sprawy, z uwagi na to, iż nie ma on statusu strony.

Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1209/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie Komendanta Głównego SG z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] i utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta [...] Oddziału SG z dnia [...] kwietnia nr [...] zawieszającego postępowanie z wniosku K. F. z dnia [...] kwietnia 2015 r. wzywającego ten organ do wykonania prawomocnego wyroku sądowego o sygn. akt II SAB/Wa 315/13. W toku postępowania sądowego ustalono, iż Komendant [...] Oddziału SG decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] umorzył postępowanie wszczęte z wniosku skarżącego z dna [...] kwietnia 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.

Z powołanego art. 154 § 1 wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.

W rozpoznawanej sprawie - w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że wyrokiem z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę K. F. na bezczynność [...] Komendanta Oddziału SG i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2012 r. Sąd ten stwierdził, iż sprawa z wniosku skarżącego dotyczy sprawy osobowej funkcjonariusza rozstrzyganej w formie decyzji – rozkazu personalnego. Oddalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt I OSK 376/14 skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku wywołało ten skutek, że wyrok o sygn. akt II SAB/Wa 315/13 stał się prawomocny. Wystosowane zatem przez skarżącego wezwanie do Komendanta [...] Oddziału SG z dnia [...] kwietnia 2015 r. do wykonania prawomocnego wyroku z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13 nie wszczynało nowego postępowania w sprawie lecz stanowiło kolejne pismo w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia [...] października 2012 r. Postępowanie to zostało zakończone dopiero decyzją Komendanta [...] Oddziału SG z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] o umorzeniu postępowania z wniosku strony z dnia [...] kwietnia 2015 r., już po wniesieniu skargi do Sądu na niewykonanie wyroku w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 315/13.

Wskazać przy tym należy, że skarżony organ mylnie przyjął, iż wykonał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13 wydając w dniu [...] lutego 2014 r. decyzję zwiększającą skarżącemu dodatek służbowy z tytułu pełnienia służby w wydziale zabezpieczenia działań w okresie od dnia [...] lipca 2012 r. do dnia [...] października 2013 r., co stanowiło realizację ww. orzeczenia jeszcze przed jego uprawomocnieniem się. To postępowanie zostało bowiem wszczęte z urzędu i jako prowadzone później, choć w sprawie tożsamej przedmiotowo ze sprawą wszczętą wnioskiem z dnia [...] października 2012 r., nie zakończyło postępowania dotyczącego realizacji wyroku sądowego o sygn. akt II SAB/Wa 315/13 poprzez wydanie decyzji w dniu [...] lutego 2014 r. Skoro w istocie toczyły się w tej samej sprawie dwa postępowania (wszczęte pierwotnie z wniosku strony i wtórnie z urzędu w celu przyznania funkcjonariuszowi należnych uprawnień w następstwie rozwiązania stosunku służbowego) to jedno z tych postępowań stało się bezprzedmiotowe. Ponieważ jako pierwsze zakończyło się postępowanie wszczęte z urzędu, to z chwilą wydania decyzji ([...] lutego 2014 r.) postępowanie zainicjowane wnioskiem strony z dnia [...] października 2012 r., którego dotyczył wyrok o sygn. akt II SAB/Wa 315/13, podlegało umorzeniu. Organ bowiem nie mógł wydać dwóch decyzji rozstrzygających ten sam przedmiot sprawy. Tak też uczynił, formalnie umarzając postępowanie wnioskowe decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r.

Zgodnie z art. 154 § 3 p.p.s.a., wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.

Stosownie natomiast do art. 154 § 6 p.p.s.a., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

W przedstawionych okolicznościach sprawy, biorąc pod uwagę, iż po wyroku w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 315/13 Komendant [...] Oddziału SG wydał decyzję umarzającą postępowanie prowadzone na wniosek strony z dnia [...] października 2012 r. i że wydane rozstrzygnięcie, wobec załatwienia sprawy inną decyzją (z dnia [...] lutego 2014 r.) miało wyłącznie charter formalny, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 200 zł jest adekwatną sankcją dla organu za niewykonanie wyroku z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 315/13 przed wniesieniem przedmiotowej skargi do Sądu.

Jednocześnie rozpoznając sprawę stosownie do treści art. 154 § 2 powołanej ustawy Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Z uwagi na przedstawione powyższej okoliczności sytuacja taka nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 154 § 1, § 2 i § 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.