Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 139/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
Powołane przepisy: article: art. 12, art. 35 par. 1, 2 i 5, art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2022 r. sprawy ze skargi F. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta i Gminy do rozpoznania wniosku F. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2021 r. o ustalenie warunków zabudowy, II. stwierdza, że Burmistrz Miasta i Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu powyższego wniosku, III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. w pozostałym zakresie skargę oddala, V. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy na rzecz Skarżącej kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] kwietnia 2021 r. F. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa z siedzibą w P. (dalej również jako "Skarżąca" lub "Spółka") złożyła w Urzędzie Miejskim w M. wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej o budynek mieszkalny jednorodzinny (kolejny segment), w granicy z działką o nr ewid. [...] oraz działkami o nr ewid. [...] i [...] obręb [...], wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, na działce o nr ewid. [...] obręb [...].

Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. Burmistrz Miasta i Gminy wezwał Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku.

Pismem z dnia [...] maja 2021 r. Spółka- odpowiadając na wezwanie -przedłożyła:

- egzemplarz kopii mapy zasadniczej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w skali 1:1000, obejmującej teren, którego wniosek dotyczy i obszar na który inwestycja będzie oddziaływać (tiret pierwsze wezwania);

- mapę przestawiającą, w formie graficznej, planowany sposób zagospodarowania terenu obejmujący charakterystykę zagospodarowania terenu oraz wskazujący powierzchnię podlegającą przekształceniu (tiret drugie wezwania);

- kopię pisma A. S.A. z dnia [...] maja 2021 r. nr [...], [...] dot. możliwości przyłączenia planowanego obiektu budowlanego do sieci wodociągowej (tiret czwarte wezwania);

- kopię pisma E. Sp. z o.o., Rejon Dystrybucji W. z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] o możliwości zapewnienia dostaw energii dla planowanego obiektu budowlanego (tiret piąte wezwania).

Odnosząc się do tiret czwartego wezwania Spółka wyjaśniła, że na terenie wsi [...], jak wynika z decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] dot. budowy sieci kanalizacji sanitarnej wraz z przepompowniami ścieków, oświetleniem, zasilaniem w energię elektryczną, wodę i usunięcie kolizji, sieć kanalizacji sanitarnej jest obecnie budowana i nie obejmuje ona działki o nr ewid. [...] obręb [...] (ulicy [...]), przy której położona jest działka objęta wnioskiem.

Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], Burmistrz Miasta i Gminy zawiadomił strony postępowania, iż z uwagi na brak uzupełnienia wniosku w sprawie o ustalenie warunków zabudowy zgodnie z wezwaniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. pozostawił podanie bez rozpatrzenia. Burmistrz wskazał, że nieuzupełnionym brakiem formalnym był brak zapewnienia o możliwości przyłączenia (lub jej braku) projektowanej inwestycji do sieci kanalizacji sanitarnej wydane przez gestora sieci, tj. A. s.a. oraz kolizja wniosku z zapisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r., poz. 1065 z późn. zm.) w zakresie realizacji budynku w granicy z innymi działkami.

Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. Spółka wniosła ponaglenie.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uznało ponaglenie za uzasadnione ze względu na złożenie przez inwestora wymaganych dokumentów i wyznaczało termin do załatwienia sprawy do dnia [...] sierpnia 2021 r.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2021 r. organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2021 r. Spółka złożyła do Wojewódzkie Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy wnosząc o :

- zobowiązanie Burmistrza Miasta i Gminy do wydania decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej o budynek mieszkalny jednorodzinny (kolejny segment), w granicy z działką o nr ewid. [...] oraz działkami o nr ewid. [...] i [...] obręb [...], wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, na działce o nr ewid. [...] obręb [...] w terminie 14 dni;

- stwierdzenie, że bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

- wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;

- przyznanie od organu na rzecz Skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;

- rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym;

- zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca, po przedstawieniu przebiegu postępowania, wskazała, iż Burmistrz Miasta i Gminy co prawda podjął w sprawie czynności, lecz postępowania nie zakończył wydaniem decyzji, uchylając się od merytorycznego rozpatrzenia sprawy, w sposób całkowicie dowolny i nieusprawiedliwiony wskazując na brak uzupełnienia przez wnioskodawcę braków formalnych złożonego wniosku.

Skarżąca wyjaśniła, iż pozbawiona została możliwości złożenia zapewnienia ze strony gestora sieci wodociągowej, tj. A. S.A. o możliwości przyłączenia (lub jej braku) projektowanej inwestycji do sieci kanalizacji sanitarnej, albowiem zgodnie z pkt 5 Ogólnych warunków świadczenia usługi wydania opinii o możliwości przyłączenia do sieci wod.-kan, stanowiących załącznik do wniosku o wydanie opinii o możliwości przyłączenia do sieci wod -kan. budynku mieszkalnego jednorodzinnego i dostępnego na stronie internetowej A. S.A., wydanie opinii następuje w ciągu 45 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku, a pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. Burmistrz Miasta i Gminy wezwał Spółkę do uzupełnienia braków formalnych złożonego wniosku poprzez złożenia zapewnienia ze strony gestora sieci wodociągowej o możliwości bądź jej braku przyłączenia inwestycji do planowanej sieci wodociągowej, na co wyznaczył Spółce termin 30 dni, mimo, że miał wiedzę, iż czas oczekiwania na zapewnienie ze strony A. S.A. wynosi 45 dni.

Skarżąca wskazała ponadto, iż Burmistrz [...] z urzędu posiada wiedzę na temat braku możliwości podłączenia planowanej inwestycji do sieci kanalizacji sanitarnej, albowiem na ternie wsi [...] w gminie M. jej obecnie nie ma. Jest ona dopiero realizowana na podstawie uchwały nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] września 2020 r. w sprawie wyznaczenia aglomeracji P. (Dz. Urz. Woj. W., poz. 7690), Wieloletniego Planu Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych będących w posiadaniu A. S.A. na lata 2018 - 2027 nr [...] (zadanie nr [...]: M. - kanalizacja sanitarna na terenie wsi: [...], W., B. i ul. [...] w P. - tab. nr [...], str. 75) oraz decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] dot. budowy sieci kanalizacji sanitarnej wraz z przepompowniami ścieków, oświetleniem, zasilaniem w energię elektryczną, wodę i usunięciem kolizji. Z uwagi na fakt, że zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 z późn.zm.) Starosta jest zobowiązany przekazać niezwłocznie kopię decyzji o pozwoleniu na budowę Burmistrzowi Miasta i Gminy jako organowi, który wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co pozwala na dokonanie stwierdzenia, że Burmistrz Miasta i Gminy z urzędu posiada wiedzę o braku kanalizacji sanitarnej, a w związku z tym także o braku możliwości przyłączenia planowanej inwestycji do sieci kanalizacji sanitarnej.

Skarżąca wyjaśniła, iż pismem z dnia [...] maja 2021 r. uzupełniła wszelkie wskazane braki formalne, tj. po raz kolejny złożyła egzemplarz kopii mapy zasadniczej oraz koncepcję zagospodarowania terenu, przedłożyła również opinię A. S.A. dotyczącą możliwości podłączenia do sieci wodociągowej oraz wyjaśniła, powołując się na decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r., że kanalizacja budowana na terenie wsi [...] nie obejmuje terenu działki objętej wnioskiem.

W związku z terminowym uzupełnieniem wszystkich braków formalnych zgodnie z wezwaniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. bezpodstawne było pozostawienie bez rozpoznania podania w sprawie ustalenia warunków zabudowy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. nie pozostawiło ponaglenia Spółki wniesionego [...] czerwca 2021 r. bez odpowiedzi wydając postanowienie nr [...] z [...] czerwca 2021 r. (dostarczone do organu I instancji [...] sierpnia 2021 r.) zobowiązujące organ I instancji do załatwienia sprawy w terminie do [...] sierpnia 2021 r. Organ I instancji zastosował się do wskazania SKO wydając decyzję [...] sierpnia 2021 r.

W opinii Burmistrza Miasta podanie wniesione w przedmiotowej sprawie zawierało braki formalne. W wezwaniu z [...] kwietnia 2021 r. określono 30- dniowy termin na uzupełnienie braków formalnych. Art. 64 § 2 k.p.a. określa minimalny termin do usunięcia braków formalnych (7 dni), nie wskazuje natomiast terminu maksymalnego. Określony w wezwaniu 30-dniowy termin na uzupełnienie braków formalnych był zatem ponad 4-krotnie dłuższy niż termin minimalny. Spółka wiedziała o konieczności załączenia opinii gestorów sieci - wskazuje na to wypełniony komputerowo wniosek na szablonie dostępnym na stronie internetowej gminy M. ([...]), w którym wskazano, że indywidualne ujęcie wody oraz szczelny zbiornik bezodpływowy można realizować w przypadku, gdy z opinii wynika brak odpowiedniej sieci. Spółka wiedziała zatem o konieczności dołączenia ww. opinii do podania, a także zobligowała się do dostarczenia części z nich w pkt 3 ppkt 6 podania. Tym samym nie jest prawdą, że Spółka została pozbawiona możliwości przedłożenia jakichkolwiek dokumentów, gdyż składając niekompletny wniosek musiała liczyć się z ewentualnym wezwaniem oraz nałożeniem przewidzianego w k.p.a. (stosunkowo krótkiego w minimalnym wymiarze) terminu na uzupełnienie braków formalnych.

Błędnym jest założenie, że organ I instancji posiada wiedzę o terminach rozpatrywania wniosków przez A. S.A. Wskazać należy, że pomimo ścisłej współpracy w zakresie realizacji odpowiednich sieci, struktury organizacyjne oraz merytoryczne spółki A. S.A. oraz Urzędu Miejskiego w M. są od siebie niezależne. Wydawanie opinii o możliwości lub jej braku podłączenia indywidualnych inwestycji, a także ustalanie terminów z tym związanych, należy do wyłącznych kompetencji A. S.A.

W przedmiotowej sprawie nieistotnym jest fakt posiadania z urzędu wiedzy o stanie realizacji sieci kanalizacyjnej w rejonie planowanej inwestycji. To w kompetencji gestora sieci leży określenie, czy i w jaki sposób dana inwestycja może zostać podłączona do odpowiednich sieci.

Nieprawdziwe jest stwierdzenie, że pozostawienie sprawy bez rozpoznania było bezzasadne - w opinii organu I instancji podanie zawierało braki formalne, które wskazano w wezwaniu z [...] kwietnia 2021 r. Spółka uzupełniła wskazane braki formalne podania jedynie częściowo, co spowodowało pozostawienie sprawy bez rozpoznania, o czym zawiadomiono w piśmie z [...] czerwca 2021 r.

W wezwaniu z [...] kwietnia 2021 r. wskazano, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 z późn. zm.) rozstrzyganie o możliwości realizacji budynków w granicy z innymi działkami pozostaje poza kompetencjami Burmistrza Miasta i Gminy. Wskazanie kolizji wniosku z przepisami prawa w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych miało charakter informacyjny - sygnalizowało rozbieżność, która wymagałaby wyjaśnienia na dalszym etapie postępowania. Celem uniknięcia kolejnego wezwania po wszczęciu postępowania (w trybie art. 50 k.p.a.) poinformowano inwestora o problemie już na etapie wezwania w trybie 64 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać trzeba na art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej p.p.s.a.), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.

Na mocy art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., to jest mających za przedmiot w szczególności decyzje administracyjne, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Stosownie zaś do art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a."), stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).

Z akt sprawy wynika, że Skarżąca spełniła powyższy wymóg składając stosowne ponaglenie, które zostało uznane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze za zasadne (zob. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] - k. 33 akt administracyjnych).

Wskazać również należy, że dopuszczalności rozpoznania sprawy ze skargi na bezczynność organu nie ogranicza okoliczność zakończenia postępowania. Decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy została wydana w dniu [...] sierpnia 2021 r., a więc po wniesieniu skargi, co miało miejsce [...] sierpnia 2021 r.

Tym samym na dzień wnoszenia skargi postępowanie nie było zakończone.

Wobec powyższego zostały spełnione warunki formalne dopuszczalności skargi.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi, należy zauważyć, że z jej tytułu ("Skarga na bezczynność"), treści zarzutów i wniosków oraz uzasadnienia jednoznacznie wynika, że Skarżąca wyraźnie uczyniła jej przedmiotem tylko jedną z normatywnych postaci opieszałości organu administracji publicznej w załatwieniu sprawy, a mianowicie bezczynność organu (a już nie przewlekłość postępowania).

W związku z tym ocenę, czy w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym doszło do zarzucanej Burmistrzowi Miasta bezczynności, należy poprzedzić koniecznym rozgraniczeniem zakresów obu rodzajów skarg przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 oraz art. 149 p.p.s.a., tj. skargi na bezczynność organu oraz skargi na przewlekłe prowadzenie przezeń postępowania.

Wobec powyższego wskazać należy, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok NSA z 05 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, CBOSA ) zajęto stanowisko, które Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, zgodnie z którym nowelizacja Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegająca na dodaniu (od [...] kwietnia 2011 r.) skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wymagała reinterpretacji pojęcia "bezczynności" przez ograniczenie jego rozumienia do niewydania w terminie decyzji lub postanowienia (względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Chodzi w tym przypadku o przekroczenie terminu określonego przepisami prawa.

Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 oraz art. 149 p.p.s.a. sprowadza się więc obecnie do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych – niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, Warszawa 2014, s. 57). Potwierdza to definicja legalna "bezczynności" wprowadzona do k.p.a. z dniem [...] czerwca 2017 r., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1" (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). W tym ujęciu dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużanie z zachowaniem aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a. wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności.

Kierując się powyższym Sąd uznał, że organ dopuścił się zarzucanej mu bezczynności.

W pierwszej kolejności odnieść należy się do kwestii pozostawienia wniosku o ustalenie warunków zabudowy bez rozpoznania. Jak wynika z zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2021 r. podstawą do pozostawienia wniosku bez rozpoznania było nie dostarczenie przez Spółkę zapewnienia A. S.A. o możliwości przyłączenia (lub jej braku) projektowanej inwestycji do sieci kanalizacji sanitarnej oraz kolizja wniosku z zapisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r., poz. 1065 z późn. zm.) w zakresie realizacji budynku w granicy z innymi działkami.

Odnosząc się do kwestii kolizji lokalizacji inwestycji z ww. rozporządzeniem wskazać należy, iż jest to element merytorycznego rozpoznania sprawy, a nie braków formalnych, co dostrzegł już sam organ w piśmie z dnia [...] czerwca 2021 r. przesyłając ponaglenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W piśmie tym Burmistrz jednoznacznie wskazał, iż "wskazanie kolizji wniosku z przepisami prawa, która nie jest brakiem formalnym podania, w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych miała na celu sygnalizację rozbieżności, która wymagałaby wyjaśnienia na dalszym etapie postępowania."( zob. pismo z dnia 18 czerwca k. 31 akt administracyjnych).

W piśmie tym organ ponadto przyznał, iż Spółka w terminie określonym w wezwaniu przedłożyła część dokumentów, jednak wobec braku opinii w zakresie podłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej należało pozostawić wniosek bez rozpoznania.

Tym samym jedyną podstawą pozostawienia wniosku bez rozpoznania była okoliczność nie przedłożenia przez Spółkę opinii A. S.A. w zakresie podłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż w dniu [...] maja 2021 r. (data stempla pocztowego na kopercie - k. 19 akt administracyjnych) Skarżąca przesłała do organu kopię pisma A. S.A. z dnia [...] maja 2021 r. dotyczącego możliwości przyłączenia planowanego obiektu do sieci wodociągowej wskazując jednocześnie, w odniesieniu do sieci kanalizacyjnej, "że na terenie wsi [...], jak wynika z decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] dot. budowy sieci kanalizacji sanitarnej wraz z przepompowniami ścieków, oświetleniem, zasilaniem w energię elektryczną, wodę i usunięcie kolizji, sieć kanalizacji sanitarnej jest obecnie budowana i nie obejmuje ona działki o nr ewid. [...] obręb [...] (ulicy [...]), przy której położona jest działka objęta wnioskiem".

Z tych też względów skoro w dniu [...] czerwca 2021 r. organ dysponował opinią gestora sieci i stanowiskiem inwestora co do możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej z powołaniem się na decyzję Starosty brak było podstaw do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Natomiast ocena stanowiska inwestora winna nastąpić w decyzji kończącej postępowania przy ocenie przesłanki określonej w art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 293 z późn. zm.; dalej jako u.p.z.p.) tj. warunku "wystarczającego uzbrojenia".

Ponadto w niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, iż organ na podstawie dokumentów, którymi dysponował w dniu pozostawiania wniosku bez rozpoznania wydał decyzję administracyjną. Tym samym brak opinii co do możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej nie stanowił, i co wskazano wyżej nie powinien w niniejszej sprawie stanowić, przeszkody do merytorycznego rozpoznania sprawy. Jak wskazano wyżej powyższe, wobec udzielenia odpowiedzi na wezwanie organu, mogło stanowić podstawę do ewentualnej odmowy ustalenia warunków zabudowy ze względu na nie wykazanie, iż istniejąca lub projektowane uzbrojenie jest wystarczające dla planowanego zamierzenia budowlanego.

Wobec powyższego organ w dniu [...] czerwca 2021 r. niezasadnie pozostawił wniosek Spółki bez rozpoznania, co zaś oznacza, że powyższe nie skutkowało wstrzymaniem biegu terminów do rozpoznania wniosku.

Stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.).

Natomiast w myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.).

Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 2 k.p.a.). Podkreślić trzeba, że w myśl art. 35 § 5 k.p.a., do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony lub przyczyn niezależnych od organu.

Wobec powyższego Sąd mając na uwadze treść art. 35 § 5 k.p.a. uznał, iż okresu oczekiwania na odpowiedź inwestora w związku z wystosowanym przez organ wezwaniem nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy.

Wobec powyższego wskazać należy, iż skoro wszczęcie postępowania nastąpiło w dniu wpływu wniosku do organu tj. w dniu [...] kwietnia 2021 r. to maksymalny dwumiesięczny termin załatwienia sprawy, po odliczeniu okresu oczekiwania na odpowiedź na wezwanie (okres od [...] kwietnia 2021 r. – wysłanie wezwania- do dnia [...] maja 2021 r. – wpływ do organu odpowiedzi na wezwanie) upływał z dniem [...] lipca 2021 r.

Odnosząc się natomiast do twierdzenia strony wyznaczenia zbyt krótkiego terminu do uzupełnienia braków wniosku wskazać należy, iż w razie niemożności uzyskania określonych w wezwaniu dokumentów w zakreślonym przez organ terminie nie było przeszkód aby strona poinformowała organ o niemożności spełnienia żądania w tym terminie z prośbą o jego odpowiednie wydłużenie. Natomiast nadesłanie dokumentów z jednoczesnym wyjaśnieniem o niemożliwości podłączenia do kanalizacji w żadnym stopniu nie wskazuje, że w tym zakresie strona poczyniła starania o uzyskanie stosownych opinii i że na nie oczekuje.

Wobec powyższego Skarżąca niezasadnie zarzuciła, iż została pozbawiona możliwości uzupełnienia wniosku. Organ po otrzymaniu wniosku niezwłocznie wezwał wnioskodawcę do jego uzupełnienia, a fakt wyznaczenia 30, a nie 45 dni (tak jak oczekuje tego Skarżąca) nie może prowadzić do uznania, że organ pozbawił stronę możliwości uzupełnienia wniosku.

Wracając do meritum sprawy zauważyć należy, iż w świetle powyższych wywodów w dniu wnoszenia skargi tj. w dniu [...] sierpnia 2021 r. (data stempla pocztowego na kopercie k. 11 akt sądowych) organ pozostawał w bezczynności, gdyż do dnia [...] lipca 2021 r. nie załatwił sprawy, jak również nie wyznaczył nowego terminu jej załatwienia. Natomiast w niniejszej sprawie organ wydał decyzję dopiero w dniu [...] sierpnia 2021 r., a więc po terminie określonym przez przepisy prawa.

W tym miejscu wskazać ponadto należy, iż powyższej oceny nie zmienia fakt wyznaczenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po uwzględnieniu wniesionego ponaglenia, nowego terminu załatwienia sprawy. Fakt, iż organ wyższego stopnia wyznaczył termin załatwienia sprawy nie oznacza, że organ nie pozostawał w bezczynności. Należy pamiętać, iż to właśnie w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości organ wyższego stopnia zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia, jeżeli postępowanie jest niezakończone (zob. art. 37 § 6 k.p.a.).

Ponadto należy mieć na uwadze, iż w sytuacji, gdy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez Sąd, to postępowanie sądowoadministracyjne w części obejmującej zobowiązanie do dokonania czynności, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63).

Z tych względów, i na wskazanej wyżej podstawie prawnej, Sąd orzekł, jak w pkt I sentencji wyroku.

Powyższe nie zwalnia jednak sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi – przewidzianych obecnie w art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. oraz (ewentualnie) w art. 149 § 2 p.p.s.a. – tj. orzeczenia w kwestii dopuszczenia się przez organ bezczynności oraz oceny jej charakteru (rażącego / nierażącego), a także (ewentualnie) w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny czy też przyznania sumy pieniężnej.

Z powyższych względów stosownie do art. 149 § 1 pkt 3, Sąd stwierdził, że organ dopuścił się zarzucanej bezczynności (pkt II sentencji wyroku).

Z kolei oceniając charakter zaistniałej bezczynności – jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a. – Sąd, po analizie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, uznał, że nie miała ona charakteru rażącego (pkt III sentencji wyroku).

Sąd wziął bowiem pod uwagę, że "rażącym naruszeniem prawa" w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. pozostaje stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, CBOSA).

Judykatura przede wszystkim akcentuje, iż pojęcie "z rażącym naruszeniem prawa" użyte w przepisie art. 149 § 1a p.p.s.a., jakkolwiek nie może być tożsame z interpretacją tego zwrotu zawartego w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., choć ma identyczne brzmienie i w obu wypadkach chodzi o istotne uchybienie obowiązującemu przepisowi prawa, to pozwala na pewne uogólnienia właściwe dla ich obu (patrz m.in wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt I OSK 153/14, pub. CBOSA). Poza tym wskazuje się szereg przypadków rażącej przewlekłości, do których zalicza się zwykle zbyt długi okres prowadzenia sprawy, niemający uzasadnienia ani w jej stopniu skomplikowania, ani w konieczności prowadzenia szerokiego postępowania dowodowego, ani w ilości spraw do załatwienia przez organ, ani w ilości wniosków procesowych składanych przez strony (patrz przykładowo wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2426/13, z 13 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 3059/12, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 26 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB 10/13, - CBOSA). Jednakowoż te kryteria zawsze należy odnieść do stanu konkretnych spraw, których okoliczności zwykle są zróżnicowane. Zatem zagadnienie charakteru bezczynności trzeba ocenić przez pryzmat rodzaju i stanu danej sprawy.

Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa ujmuje się sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której to naruszenie jest oczywiste (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, CBOSA). Można dodać, że jest to stan, w którym naruszenie to jest także istotne, a więc niedające się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając charakter bezczynności nie można pominąć więc charakteru sprawy, jak i specyfiki trybu jej załatwienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2015 r., sygn. I OSK 585/15, pub. CBOSA). Również w literaturze prawniczej akcentuje się, że sąd administracyjny powinien uwzględnić całość okoliczności indywidualnych sprawy (zob. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz, Art. 149, w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2015, s. 616).

W niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła.

Sąd dochodząc do powyższych wniosków miał przede wszystkim na uwadze, iż od dnia złożenia wniosku do dnia wydania decyzji w sprawie, nie wliczając to okresu oczekiwania na uzupełnienie wniosku, upłynęły 3 miesiące. Tym samym przekroczenie terminu nastąpiło nieznacznie i wynikało z błędnego pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a nie celowego działania organu.

Z powyższych przyczyn ponadto Sąd uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Skarżącej o przyznanie od organu sumy pieniężnej czy też wymierzenia organowi grzywny. Zastosowanie środków w postaci zasądzenia sumy pieniężnej lub grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, jest możliwością, z której sąd powinien skorzystać, jeżeli wymagają tego względy związane ze zwalczaniem i zapobieganiem bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania przez kontrolowany organ administracji publicznej. Środki te są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić je należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przyznanie sumy pieniężnej stanowi dodatkowo swoistą rekompensatę dla strony skarżącej za dolegliwości i niedogodności, jakich doznała na skutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2021 r. sygn. II OSK 124/21, CBOSA).

Ponadto należy mieć na uwadze, iż składając wniosek o przyznanie sumy pieniężnej czy też wymierzenie grzywny Skarżąca w żaden sposób powyższych wniosków nie uzasadniła.

Wobec tego w opisanym zakresie skargę oddalono, na podstawie art. 151 p.p.s.a. o czym orzeczono w pkt IV wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. uwzględniając uiszczony przez Skarżącą wpis sądowy od skargi w kwocie [...]zł.