Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1919/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 69 ust. 2, art. 65 pkt 4, art. 76 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 123 poz 1058
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od wpisu na listę adwokatów oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 69 ust. 2 w związku z art. 65 pkt 4 i art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm. - dalej jako P.o a.), sprzeciwił się wpisowi J. K. (zwanego dalej skarżącym) na listę adwokatów Izby C. dokonanemu uchwałą Okręgowej Rady Adwokackiej w C. z dnia [...] stycznia 2007 r.

Okręgowa Rada Adwokacka w uzasadnieniu podjętej uchwały o wpisie J. K. stwierdziła, iż skarżący od dnia wpisania go na listę aplikantów adwokackich, co miało miejsce w dniu [...] lutego 2003 r., odbył aplikację adwokacką, a w dniach od 1 do 3 grudnia 2005 r., oraz w dniu 16 grudnia 2005 r. zdał z wynikiem dobrym egzamin adwokacki, zatem spełnia wszystkie wymogi określone w art. 65 ust. 1-3 P.o a.

Minister w uzasadnieniu swojej decyzji podał, iż J. K. ślubowanie złożył w dniu 30 czerwca 2003 r., Oznacza to, że od dnia wpisania zainteresowanego na listę aplikantów adwokackich do dnia rozpoczęcia egzaminu adwokackiego upłynęło jedynie 2 lata, 9 miesięcy i 18 dni, a tym samym nie został dochowany ustawowy trzy i pół letni okres odbywania aplikacji, ustanowiony przepisem art. 76 ust. 1 P.o a. Minister nadmienił, że ustawa ta nie określa samego momentu rozpoczęcia aplikacji, nie ustala go również regulamin aplikacji adwokackiej. Stosowny zapis w tym przedmiocie znajdował się w Regulaminie aplikacji adwokackiej i egzaminu adwokackiego z 2003 r. (§ 1 ust. 3 tekstu jednolitego opracowanego na podstawie uchwały nr 20/03 Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 29 marca 2003 r. w sprawie "Regulaminu aplikacji adwokackiej i egzaminu adwokackiego" oraz uchwały nr 27/03 NRA z dnia 7 czerwca 2003 r.) i ustalał dzień złożenia ślubowania jako dzień rozpoczęcia aplikacji. Licząc okres aplikacji J. K. od tego momentu trwała ona 2 lata 5 miesięcy i 2 dni. Organ stwierdził, że gdyby nawet przyjąć, w ślad za art. 78 ustawy P.o a., że egzamin zawodowy kończył aplikację adwokacką, to przy najkorzystniejszej interpretacji, że ostatni dzień egzaminu był ostatnim dniem aplikacji, to do wymienionych wyżej okresów należałoby dodać jeszcze 17 dni. W żadnym z przedstawionych wariantów aplikacja J. K. nie trwała nawet 3 lat. W takiej sytuacji nie można było przyjąć, że J. K. ukończył trzy i pół letnią aplikację adwokacką.

Dodatkowo, organ zauważył, że w chwili rozpoczęcia aplikacji adwokackiej przez zainteresowanego art. 76 ust. 1 P.o a. przewidywał także trzy i pół letni okres jej trwania i zapis ten nie został zmieniony przez ustawę z dnia 30 czerwca 2005 r.

W ocenie Ministra Sprawiedliwości nie można przyjąć, iż powoływany przepis ma wyłącznie charakter instrukcyjny, a okres odbywania aplikacji może być dowolnie skracany przez Okręgowe Rady Adwokackie. Na materialnoprawny charakter omawianego przepisu wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu następujących wyroków: z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1203/06 oraz sygn. akt VI SA Wa 1215/06 i z dnia 22 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1221/06, z uzasadnienia których wynika, że dopuszczenie uprawnienia organów samorządu adwokackiego do swobodnego regulowania okresu odbywania aplikacji mogłoby skutkować nienależytym przygotowaniem aplikantów do wykonywania zawodu zaufania publicznego, jakim jest zawód adwokata. Jednocześnie organ podkreślił, iż przepis art. 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw, w brzmieniu pierwotnym (obowiązującym w dniu podjęcia uchwały o dopuszczeniu aplikanta J. Kalinowskiego do egzaminu adwokackiego i w dniach złożenia egzaminu przez wymienionego), jak również w brzmieniu znowelizowanym ustawą z dnia 21 lipca 2006 r. zmieniającą ustawę o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 149, poz. 1075) - nie mógł stanowić dla Okręgowych Rad Adwokackich podstawy prawnej do skrócenia okresu odbywania aplikacji adwokackiej i podjęcia uchwały o wpisie na listę adwokatów tych aplikantów, którym skrócono okres szkolenia. Przepis ten jedynie przyznaje organom samorządu zawodowego uprawnienie do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego dla tej grupy aplikantów, która rozpoczęła szkolenie zawodowe przed dniem wejścia w życie powoływanej już ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r.

Ponadto Minister zauważył, iż skarżący został dopuszczony do egzaminu adwokackiego na podstawie uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w C. podjętej na posiedzeniu w dniu [...] listopada 2005 r. Natomiast z indeksu aplikanta adwokackiego J. K. wynika, iż wymieniony uzyskał zaliczenie z jedenastu przedmiotów objętych programem aplikacji już po tej dacie. Tym samym przy podjęciu uchwały o dopuszczeniu do egzaminu adwokackiego skarżący nie uzyskał jeszcze zaliczeń wszystkich przedmiotów objętych programem szkolenia, co stanowiło naruszenie § 21 ust. 3 Regulaminu aplikacji adwokackiej i egzaminu adwokackiego.

Skargę na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2007 r. złożył J. K. zarzucając:

- naruszenie art. 69 ust. 2 ustawy P.o a. w związku z art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2003 r., Nr 24, poz. 199) polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji przez Podsekretarza Stanu A. K., w sytuacji, gdy w chwili wydawania decyzji powołany był Sekretarz Stanu B. K., skutkiem czego zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej - art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.;

- naruszenie § 3 ust. 1 pkt 5 w związku z § 4 ust. 1 pkt 7 Zarządzenia Ministra Sprawiedliwości nr [...] w sprawie ustalania czynności członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości - przyznającego uprawnienie do stałego zastępstwa Ministra Sprawiedliwości, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez Podsekretarza Stanu A. K., w sytuacji, gdy do zastępstwa Ministra Sprawiedliwości w sprawach związanych z egzaminami adwokackimi i radcowskimi powołany był Podsekretarz Stanu K. J., skutkiem czego zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej - art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.

- naruszenie art. 76 ust. 1 P.o a., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że do czasu odbywania aplikacji adwokackiej nie zalicza się okresu wykonywanej przez egzaminowanego aplikanta adwokackiego pod nadzorem wyznaczonego patrona praktyki zawodowej odbytej po złożeniu egzaminu adwokackiego, podczas gdy przyjęcie prawidłowej wykładni prowadzi do wniosku o prawidłowości zaliczenia tego okresu przy ustalaniu czasu trwania aplikacji adwokackiej, na co wskazuje - jak zauważył w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 kwietnia 2006 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. K 6/06, publ. OTK - A 2006/4/45 oraz w LEX nr 189582) - specyfika tej aplikacji polegająca na doskonaleniu umiejętności praktycznych;

- naruszenie art. 69 ust. 2 P. o a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że podstawą złożenia sprzeciwu może być powołanie się na przepis art. 76 ust. 1 ustawy P.o a., podczas gdy przyjęcie prawidłowej wykładni art. 69 ust. 2 P.o a. prowadzi do wniosku, że sprzeciw uzasadniać mogą tylko okoliczności dotyczące cech kandydata (takie jak brak nieskazitelnego charakteru, karalność itp.), na co wskazuje wynikający z ustawy P.o a. system nadzoru nad adwokaturą -tym samym przyjęta przez Ministra Sprawiedliwości wykładnia art. 69 ust. 2 P. o a., przez którą uniemożliwia się powstanie skutków prawnych uchwały okręgowej rady adwokackiej, (organu izby adwokackiej) o wpisie na listę adwokatów stanowi naruszenie sytemu nadzoru nad adwokaturą, którego istotą jest - wynikająca z art. 17 Konstytucji autonomia samorządów zawodowych;

- naruszenie art. 7 k.p.a. przejawiające się w rażąco nierównym traktowaniu aplikantów adwokackich przez Ministra Sprawiedliwości, przez to, że Minister nie sprzeciwił się wpisaniu na listę adwokatów aplikantów adwokackich między innymi Izby W., Izby K. oraz Izby W., mimo iż w chwili przystąpienia do egzaminu adwokackiego nie upłynął w ich przypadku okres 3 lat i 6 miesięcy licząc od dnia złożenia ślubowania, co naruszyło słuszny interes strony i miało decydujący wpływ na wydanie decyzji o sprzeciwie, zwłaszcza, że uchwalona w następstwie powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 kwietnia 2006 r., ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. zmieniająca ustawę o zmianie ustawy - P.o a. i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2006 r., Nr 149, poz. 1075), zmieniła art. 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy P.o a. i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r., Nr 163, poz. 1361) dyskryminujący dotąd aplikantów adwokackich, którzy rozpoczęli aplikację adwokacką przez wejściem w życie tegoż art. 5.

W konsekwencji zgłoszonych zarzutów skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie o jej uchylenie w całości.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 69 ust. 2 ustawy P.o a. w zw. z art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów, przywołał treść art. 268a k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Zdaniem Ministra, mimo że w podstawie prawnej Zarządzenia Ministra Sprawiedliwości nr [...] w sprawie ustalania zakresu czynności członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości nie powołano art. 268a k.p.a., to akt ten stanowi pisemne upoważnienie Ministra dla Sekretarza i Podsekretarzy Stanu do załatwiania spraw także administracyjnych. Organ wyjaśnił, że z mocy § 3 ust. 1 pkt 5 cytowanego Zarządzenia, Podsekretarz Stanu A. K., sprawując stałe zastępstwo Ministra Sprawiedliwości, podejmuje czynności określone w ustawie z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1058, z późno zm.), za wyjątkiem czynności określonych w § 4 ust. 1 pkt 7 Zarządzenia. W tym przepisie wskazane jest, że do uprawnień innego Podsekretarza Stanu należy podejmowanie czynności związanych z naborem na aplikację adwokacką, zadań związanych z egzaminami adwokackimi, w szczególności podejmowania decyzji w zakresie rozpatrywania odwołań od wyników egzaminów konkursowych oraz egzaminu adwokackiego, a także wyrażania sprzeciwu w zakresie wpisu na listę aplikantów adwokackich.

Także zarzut naruszenia § 3 ust. 1 pkt 5 w zw. z § 4 ust. 1 pkt 7 ww. Zarządzenia jest nietrafny, albowiem kompetencja z § 4 ust. 1 pkt 7 tego aktu dotyczy zadań związanych z egzaminami adwokackimi, zaś orzeczenia dotyczące wpisu określonej osoby na listę adwokatów (lub sprzeciwu wobec wpisu) nie są czynnościami związanymi z samym egzaminem, co wynika z zapisów art. 68 i 78i P.o a.

Minister odrzucił zaprezentowaną w skardze wykładnię art. 76 ust. 1 Prawa o adwokaturze, gdyż jego zdaniem z cyt. przepisu wynika w sposób niebudzący wątpliwości, iż praktyka ma się odbywać w ramach czasowych aplikacji adwokackiej oraz na podstawie skierowania okręgowej rady adwokackiej. Nie może więc być zaliczona skarżącemu praktyka odbyta poza ramami aplikacji adwokackiej.

Za nietrafny organ uznał zarzut naruszenia art. 76 ust. 1 P. o a. także i z tych powodów, iż Minister Sprawiedliwości podejmując decyzję w przedmiocie wniesienia lub niewniesienia sprzeciwu od uchwały o wpisie na listę adwokatów bada, czy w toku postępowania administracyjnego zostały wypełnione wszystkie przesłanki umożliwiające dokonanie wpisu. Jedną z ustawowych przesłanek wpisu jest odbycie aplikacji adwokackiej (art. 65 pkt 4 P.o a.), która w myśl art. 76 ust. 1 P.o a. winna trwać 3 lata i 6 miesięcy, wobec tego nie wypełnienie tej przesłanki może stanowić podstawę do wniesienia sprzeciwu.

W uzupełnieniu swojej skargi J. K. w dniu [...] stycznia 2008 r. złożył pismo procesowe, w którym zarzucił naruszenie prawa materialnego - art. 69 ust. 2 P.o a.- poprzez złożenie sprzeciwu z uchybieniem 30-dniowego terminu. Termin ten wynosi bowiem 30 dni od chwili gdy do Ministra Sprawiedliwości wpłynęła uchwała Okręgowej Rady Adwokackiej o wpisie na listę adwokatów wraz z aktami osobowymi osoby wpisanej. Decyzja Ministra Sprawiedliwości doręczona została w dniu 5 marca 2007 r. a więc już po upływie 30 dniowego terminu zawartego w ustawie P.o a. Skarżący powołał się na uchwałę o sygn. FPS 10 07 i wyrok NSA sygn. II GSK 103/07. W związku z powyższym stwierdził, że decyzja (sprzeciw) Ministra Sprawiedliwości jako złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia wynikającym z art. 69 ust. 2 P.o a. nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a co za tym idzie, w mocy pozostaje uchwała Okręgowej Rady Adwokackiej w C. z dnia [...] stycznia 2007 r. o wpisie na listę adwokatów Okręgowej Izby Adwokackiej w C.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Zarzutem o najpoważniejszym ciężarze gatunkowym dla bytu prawnego zaskarżonej decyzji jest zarzut wydania jej z naruszeniem właściwości rzeczowej tj. przez Podsekretarza Stanu, podczas gdy art. 69 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze – P.o a. (Dz. U. z 2002r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) uprawnienie do wyrażenia sprzeciwu od wpisu powierza wyłącznie Ministrowi Sprawiedliwości.

Zdaniem Sądu zarzut ten jest bezpodstawny. Przyznanie uprawnienia Ministrowi Sprawiedliwości do wniesienia sprzeciwu nie oznacza, że organ ten w ramach dekoncentracji uprawnień w administracji, nie może udzielić pracownikom kierowanej przez siebie jednostki upoważnień do załatwiania określonych zadań jemu przypisanych. Taką możliwość przewidział przepis art. 268a k.p.a. stanowiąc, że organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis ten umożliwia temu, kto piastuje funkcję organu administracji, jest "nosicielem/dzierżycielem kompetencji" organu administracji publicznej, sprawne i płynne wywiązywanie się z szerokiego zakresu zadań nałożonych obowiązującym prawem (vide: Janusz Niczyporuk Dekoncentracja Administracji Publicznej, Wyd. UMCS, Lublin 2006 r. str. 113-116). W dekoncentracji administracji publicznej oświadczenia woli organu administracji publicznej składa albo osoba piastująca funkcję tego organu albo "z upoważnienia" jego pracownicy. Złożenie przez pracownika oświadczenia woli "z upoważnienia" należy traktować jako oświadczenie woli organu administracji publicznej. Pracownik organu, działając za ten organ "z upoważnienia" nie staje się organem - nosicielem kompetencji, nie przejmuje też kompetencji tego organu, a jedynie realizuje upoważnienie do wykonywania kompetencji (vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, 2004 r. str. 863 – 864).

W rozpatrywanej sprawie sprzeciw od wpisu skarżącej na listę adwokatów wniósł z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości Podsekretarz Stanu A. K., składając na decyzji swój podpis. Fakt działania "z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości" wynika z pieczęci, którą opatrzono zaskarżoną decyzję. Wskazuje to jednoznacznie, że kompetencja Ministra Sprawiedliwości do złożenia sprzeciwu nie została przeniesiona, lecz realizowana jest przez upoważnionego pracownika działającego w imieniu organu. Przepis art. 268a k.p.a. wymaga dla ważności upoważnienia formy pisemnej. Oczywiste jest też, iż każde upoważnienie musi zostać opatrzone datą, od której obowiązuje (vide: B. Adamiak J. Borkowski cyt. Komentarz str. 269). W rozpatrywanej sprawie takiej formie uczyniono zadość; upoważnienie Podsekretarza Stanu A. K. wynika z podpisanego dnia 13 października 2006 r. zarządzenia Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego nr [...] w sprawie ustalenia zakresu czynności członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości, podjętego na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199 ze zm.), gdzie w § 3 ust. 1 pkt 5 przewiduje się dla Podsekretarza Stanu A. K. stałe zastępstwo m.in. w sprawach podejmowania czynności określonych w ustawie – Prawo o adwokaturze oraz w ustawie o radcach prawnych z wyłączeniem realizacji zadań określonych § 4 ust. 1 pkt 7 czyli związanych z naborem na aplikacje adwokacką i radcowską i realizacją zadań związanych z egzaminami adwokackim, radcowskim oraz wyrażania sprzeciwu w sprawie wpisu na listę aplikantów adwokackich i radcowskich. W ocenie Sądu upoważnienie, o którym stanowi art. 268a k.p.a. może zostać wyrażone w każdej formie pod warunkiem, aby zachowana została forma pisemna oświadczenia woli organu oraz aby zakres upoważnienia objęty tym oświadczeniem był czytelny, co w konkretnej sprawie miało miejsce.

Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 76 ust. 1 P.o a. Przepis ten przewiduje, że aplikacja adwokacka trwa trzy lata i sześć miesięcy, przy czym co najmniej przez okres sześciu miesięcy odbywa się w sądzie, prokuraturze, kancelarii notarialnej lub innej instytucji na podstawie skierowania okręgowej rady adwokackiej. Skarżący podniósł, że cytowany przepis pozwala do czasu odbywania aplikacji adwokackiej zaliczyć okres praktyki zawodowej odbytej po złożeniu egzaminu adwokackiego, podczas gdy przyjęcie prawidłowej wykładni prowadzi do wniosku, że praktyka taka musi się odbyć w ramach czasowych aplikacji czyli w okresie 3 lat i 6 miesięcy. Stosownie do art. 65 P.o a. na listę adwokatów może być wpisany ten, kto poza tym, iż spełnia warunki określone w pkt 1-3 tego artykułu, to jak stanowi pkt 4 art. 65, odbył w Rzeczypospolitej Polskiej aplikację adwokacką i złożył egzamin adwokacki. Czas aplikacji adwokackiej określił art. 76 ust. 1 P.o a. na trzy lata i sześć miesięcy i jest to termin, którego zarówno skracanie jak i wydłużanie jest niedopuszczalne i nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Oczywiste jest więc, iż pod terminem "odbycie aplikacji" kryć się może jedynie odbycie jej na warunkach określonych ustawą Prawo o adwokaturze dotyczących również terminu jej trwania. Termin "odbycie aplikacji adwokackiej" zawiera w sobie obowiązek zaliczenia wszystkich przewidzianych szkoleniem aplikacyjnym kolokwiów i egzaminów, ale również obowiązek przyswojenia sobie tej wiedzy w określonym nieprzypadkowo przez ustawodawcę czasie trzech lat i sześciu miesięcy. Okres taki, w ocenie ustawodawcy, umożliwia aplikowanie i przyswojenie sobie specjalistycznej wiedzy prawniczej na wysokim poziomie, w sposób planowy i systematyczny. Do tak wyznaczonego okresu nauki dostosowane zostały w ustawie inne terminy i związane z nimi obowiązki i uprawnienia aplikantów jak np. obowiązek odbycia, w ramach ustalonego okresu trzech i pół roku, minimum przez czas sześciu miesięcy szkolenia w sądzie, prokuraturze, kancelarii notarialnej lub innej instytucji na podstawie skierowania okręgowej rady adwokackiej. Również przepis art. 77 ust. 1 P.o a. przewiduje, po określonym czasie odbywanej aplikacji, możliwość zastępowania adwokata przez aplikanta adwokackiego przed określonymi sądami (sześć miesięcy dla występowania przed sądami rejonowymi, organami ścigania, organami państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami oraz rok i sześć miesięcy dla występowania przed innymi sądami z wyjątkiem Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu (wyrok WSA sygn. akt. VI SA/Wa 1221/06).

Odnosząc się do zarzutu skargi, iż sprzeciw uzasadniać mogą tylko okoliczności dotyczące cech kandydata (takie jak brak nieskazitelnego charakteru, karalność itp.), na co wskazuje wynikający z ustawy P.o a. system nadzoru nad adwokaturą, należy stwierdzić, iż w ocenie Sądu zarzut ten jest niezasadny. Przyznane przez ustawodawcę Ministrowi Sprawiedliwości, na mocy art. 69 ust. 2 P.o a., prawo sprzeciwu wobec wpisu określonej osoby na listę adwokatów nie jest ograniczone w żaden sposób, poza względami wynikającymi z charakteru tego aktu jako decyzji administracyjnej, osadzonej w konkretnej materii normatywnej. Oznacza to, że sprzeciw musi zostać, jak każda decyzja administracyjna, uzasadniony zarówno gdy idzie o stronę prawną rozstrzygnięcia, jak też faktyczną.

Sąd nie stwierdził również naruszenia przez organ zaskarżoną decyzją art. 32 ust. 1 Konstytucji RP statuującego zasadę równości wszystkich wobec prawa i prawo do równego traktowania, co zdaje się sugerować skarżący zarzucając, że Minister nie zakwestionował wpisów na listę adwokatów Izb W., B., W. i O. osób, które odbyły, tak jak skarżący, egzamin adwokacki w miesiącach grudniu 2005 r., styczniu i lutym 2006 r. a aplikacja trwała krócej, niż wymagany okres 3 lat i 6 miesięcy. Zasada równego traktowania oznacza nakaz równego traktowania tych wszystkich adresatów norm prawnych, których - ze względu na przynależność do określonej klasy – uznać należy za podobnych (vide: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, Komentarz, praca pod red. Leszka Garlickiego, Wyd. Sejmowe 2003 r. str. 8). Równość wobec prawa nie oznacza wszakże, że wszyscy mają takie same prawa i obowiązki, lecz że jednakowe prawa i obowiązki będą dotyczyć wszystkich osób należących do tych samych kategorii, przy czym wyróżnienie owych kategorii nie będzie arbitralne, lecz oparte na usprawiedliwionych kryteriach możliwych do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawnym" (Piotr Winczorek, Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r.). Adresatem prawa do równego traktowania w zakresie stosowania prawa są organy władzy publicznej. Naruszenie zasady równego traktowania może mieć miejsce wtedy, gdy osoby należące do tej samej kategorii, przy spełnieniu identycznych przesłanek, są traktowane przez organ administracji publicznej różnie w identycznym stanie faktycznym. W rozpatrywanej sprawie trudno uznać, iż miało miejsce naruszenie zasady równego traktowania. Nie jest też zadaniem Sądu przeprowadzać na potwierdzenie tego zarzutu postępowanie dowodowe. Z drugiej strony podkreślenia wymaga, że organ samorządu adwokackiego, wpisując skarżącego na listę adwokatów w sytuacji, gdy nie odbył on szkolenia aplikacyjnego w czasie przewidzianym art. 76 ust. 1 P.o a. rażąco naruszył prawo, czemu sprzeciwił się Minister Sprawiedliwości zaskarżoną decyzją. W ocenie Sądu działanie organu było nie tylko prawidłowe, ale wręcz konieczne i kwestionowanie sprzeciwu z uwagi na naruszenie zasady równego traktowania, jeśliby nawet założyć, że mogło ono mieć miejsce, nie może służyć wykluczeniu z obrotu prawnego decyzji eliminującej rozstrzygnięcie, które rażąco naruszyło prawo. Z tych przyczyn nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 7 k.p.a.

Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można też podzielić jego stanowiska, wyrażonego w piśmie uzupełniającym skargę o przekroczeniu przez Ministra Sprawiedliwości terminu 30 dni określonego w art. 69 ust. 2 P.o a. Stosownie do treści tego przepisu wpis na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich uważa się za dokonany, jeżeli Minister Sprawiedliwości nie sprzeciwi się wpisowi w terminie 30 dni od dnia otrzymania uchwały wraz z aktami osobowymi wpisanego. Minister Sprawiedliwości wyraża sprzeciw w formie decyzji administracyjnej. W rozpatrywanej sprawie akta osobowe skarżącego dotyczące jego wraz z uchwałą zostały nadesłane do Ministra Sprawiedliwości w dniu 6 lutego 2007 r., decyzja o sprzeciwie została podjęta w dniu [...] lutego 2007 r., zaś odpis decyzji doręczono skarżącemu w dniu 5 marca 2007 r. Tym samym organ nie przekroczył terminu 30 dni, o którym mowa w art. 69 ust. 2 P.o a., liczonego nawet w sposób określony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2007 r. sygn. akt II GSK 103/07, którego Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela. W ocenie Sądu nadal aktualne pozostaje stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1182/06 (Lex nr 298197). Zgodnie z tezą tego wyroku w sytuacji, w której zgodnie z art. 69 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) Ministrowi Sprawiedliwości przysługuje prawo wyrażenia, w formie decyzji administracyjnej, sprzeciwu wobec wpisu na listę aplikantów adwokackich w terminie 30 dni od dnia otrzymania uchwały wraz z aktami osobowymi wpisanego, za datę wyrażenia przez organ sprzeciwu należy uznać datę wydania decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.