Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 22/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 3
journal: Dz.U. 2009 nr 116 poz 975
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Ilona Szczepańska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 544/14 w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od T. P. na rzecz Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 30 września 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 544/14 (dalej wyrok z 30 września 2014 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej WSA albo sąd I instancji) oddalił skargę wywiedzioną przez T. P. (dalej skarżąca) na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie prawnym i faktycznym sprawy:

W dniu 17 kwietnia 2013 r. do Biura Powiatu S. ARiMR wpłynął wniosek T. P. (dalej przywoływana jako: "Skarżąca") o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013. Był to wniosek złożony w drugim roku realizacji programu rolnośrodowiskowego. Wniosek obejmował deklarację Pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne, w wariancie 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (dla których zakończono okres przestawiania) na 1 działce rolnej o deklarowanej powierzchni 21,51 ha, zlokalizowanej na 4 graniczących ze sobą działkach ewidencyjnych. Uprawą wskazaną w treści wniosku była jabłoń domowa.

W dniach 8 - 9 lipca 2013 r. na gruntach objętych wnioskiem Skarżącej przeprowadzona została kontrola na miejscu. Wnioskodawczyni została (w dniu 5 lipca 2013 r.) powiadomiona o planowanej kontroli i uczestniczyła w jej pracach, odmawiając podpisania protokołu i wnosząc doń zastrzeżenia. Inspektorzy ARiMR ustalili, iż powierzchnia faktycznie użytkowana rolniczo przez Stronę odpowiada deklarowanej (jest mniejsza, lecz w granicach tolerancji, w związku z czym uznano areał deklarowany). Dokonując oceny drzewek posadzonych na gruntach Skarżącej, kontrolujący stwierdzili, iż odnośne wymogi spełnia 1.015 drzewek, niezgodne z normami są 863 sztuki. Do grupy tej kontrolujący zaliczyli drzewka martwe, częściowo martwe z uschniętym pędem głównym oraz rośliny o wysokości poniżej 80 cm. Zważywszy na fakt, iż minimalna obsada jabłoni wynosi 125 szt/ha, liczba zgodnych z normami drzew na zadeklarowanej powierzchni powinna wynosić - z zastosowaniem 5% marginesu - 2.554 (w protokole podano 2.559,69). Zastrzeżenia Skarżącej wniesione w toku kontroli dotyczyły liczby wypadniętych nasadzeń, oraz ogólnej liczny nasadzeń, która miała zostać zaniżona.

Skarżąca w dniu 7 sierpnia 2013 r. (pismo z dnia 3 sierpnia 2013 r.) złożyła pismo z zastrzeżeniami do ustaleń zawartych w raporcie z czynności kontrolnych. W szczególności nie zgodziła się z podaną w raporcie liczbą jabłoni niespełniających wymogów. Ponadto Skarżąca wskazała, iż późna wiosna 2013 r. z opadami śniegu i mrozami spowodowała nadmiernie intensywne żerowanie dzikiej zwierzyny, która dokonała dużych zniszczeń w nasadzeniach. Nasadzenia nie mogły zostać uzupełnione bezpośrednio po odkryciu przez Stronę, iż zaistniała taka konieczność, albowiem dostępne w tym okresie sadzonki były w takim stadium wegetacji, że realną była groźna, że się nie przyjmą. Ze względu na powyższe, T. P. wniosła o niestosowanie sankcji i umożliwienie dokonania nasadzeń uzupełniających. Wnioskodawczyni zobowiązała się do przeprowadzenia ich do 31 października 2013 r.

W dniu 20 listopada 2013 r. do Biura Powiatu S. Agencji wpłynęła kopia certyfikatu zgodności nr [...] z dnia 5 sierpnia 2013 r., do którego załączono kopię noszących tę samą datę: pisma pokontrolnego, stwierdzającego zagrożenie w zakresie wymaganej minimalnej obsady roślin sadowniczych i jagodowych oraz Ostrzeżenia. Z dokumentów tych wynika, iż Polskie Centrum Badań i Certyfikacji SA - jednostka certyfikująca w zakresie rolnictwa ekologicznego - w dniu 11 lipca 2013 r. przeprowadziła kontrolę w gospodarstwie Skarżącej. W wyniku tej kontroli stwierdzona została niezgodność w postaci niezachowania minimalnej obsady drzew, w związku z czym na Panią T. P. został nałożony obowiązek usunięcia nieprawidłowości i wdrożenia działań, które uniemożliwią ponowne ich wystąpienie.

Wraz z powyższymi dokumentami wpłynęło pismo (datowane na 20 listopada 2013 r.), w treści którego Strona poinformowała o uzupełnieniu brakujących (zgodnie z protokołem z kontroli z dnia 11 lipca 2013 r.) nasadzeń.

W dniu 12 grudnia 2013 r. Kierownik Biura Powiatu S. ARiMR wydał decyzję nr 0313-2013-003960, na mocy której odmówił przyznania T. P. płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013. Podstawą dla takiego rozstrzygnięcia było przyjęcie przez Organ I instancji, że materiał szkółkarski nie spełnia określonych wymagań oraz nie jest utrzymywana minimalna obsada drzew i krzewów.

Organ I instancji wskazał, iż zarówno z protokołu z kontroli na miejscu i przeprowadzonej przez ARiMR, jak i z protokołu z kontroli przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą jednoznacznie wynika, iż na gruntach zadeklarowanych przez Skarżącą do płatności rolnośrodowiskowych w zakresie rolnictwa ekologicznego w wariancie 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (dla których zakończono okres przestawiania) w roku 2013 nie była utrzymana minimalna obsada roślin na hektar. Z okolicznością tą odnośne przepisy wiążą konieczność zastosowania pomniejszenia należnej płatności o 100%. Ponadto Organ I instancji wskazał, że w związku z okolicznością, iż materiał szkółkarski nie spełnia wymagań dotyczących wysokości i grubości elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego, określone dla drzewek owocowych w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego, odnośne regulacje wiążą konieczność odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowych.

Dnia 30 grudnia 2013 r. Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji Kierownika Biura Powiatu S. Agencji. W jego treści podniosła, iż zrealizowała wszystkie zalecenia pokontrolne. Jednocześnie wniosła o dodatkowy termin na złożenie wyjaśnień, zobowiązując się do złożenia dodatkowych dokumentów w terminie 14 dni.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR, działając jako Organ II instancji w dniu [...] lutego 2014 r. wydał decyzję Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. wydaną przez Kierownika Biura Powiatu S. ARiMR.

Skargą z dnia 26 marca 2014 r. Skarżąca wniosła o unieważnienie decyzji Organu II instancji podnosząc, iż zapisy protokołu z kontroli są nierzetelne i znacznie odbiegające od stanu faktycznego. Skarżąca wskazała na usunięcie w terminie do 30 października 2013 r. naruszeń stwierdzonych w czasie kontroli oraz na wykonanie ogrodzenia całego terenu.

Skarżąca wskazała na wymianę 760 szt. drzew z tego 362 na działce nr 19, 37 szt. na działce nr 16/4, 40 szt. na działce 18/1 oraz 321 szt. na działce nr 14/17. Skarżąca podkreśliła, że działki 14/17 oraz 19 z uwagi na swoje położenie są wyjątkowo narażone na działanie niekorzystnych czynników atmosferycznych oraz szkody czynione przez zwierzynę łowną.

W dniu 4 września 2014 r. do WSA w Szczecinie wpłynęło pismo pełnomocnika Skarżącej, w którym wniósł on o uchylenie w całości decyzji Organów obu instancji, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych. Pełnomocnik wskazał na naruszenia § 43 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. 2013 r., poz. 361 ze zm.) w zw. z art. 24 ust. 2 akapit 3 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., (dalej przywoływane jako "rozporządzenie 73/2009"), ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L z 2009 r., Nr 30, poz. 16 ze zm.). W uzasadnieniu wskazał na wadliwość i nienależyte sporządzenie raportu z dnia 9 lipca 2013 r., wskazując na usunięcie zastrzeżeń do protokołu dopiero 15 dni po kontroli. Wskazał na poprawki oraz przekreślenia dotyczące najistotniejszego w ocenie pełnomocnika faktu, który miał zostać stwierdzony przez protokół, w zakresie liczby drzewek spełniających wymogi uprawy ekologicznej. Pełnomocnik podniósł, iż nieznana osoba dokonała zmiany liczby drzewek niespełniających wymogu z 510 sztuk do 863 sztuk, a także liczbę drzewek spełniających wymogi z 778 sztuk na 1015 sztuk; zamieszczono także dopisek zawierający opis nieprawidłowości. Pełnomocnik podniósł, iż zmienione zapisy dotyczyły prawie 70% pierwotnie ustalonej liczby sadzonek, co oznacza, że po upływie prawie 2 tygodni od dnia kontroli osoba dokonująca lustracji zmienia swoje zasadnicze wnioski w 70 % i nie wyjaśnia w żaden sposób przesłanek lub okoliczności, które mogłyby tę zmianę uzasadnić. Pełnomocnik podniósł także wynik kontroli przeprowadzonej przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. Oddział Badań i Certyfikacji w P., zgodnie z którym Skarżąca dopuściła się jedynie drobnych naruszeń. W wyniku tejże kontroli nałożono na Skarżącą program naprawczy obejmujący usunięcie nasadzeń w terminie do dnia 30 października 2013 r., które to zalecenia Skarżąca dobrowolnie i terminowo wypełniła.

Pełnomocnik wskazał, że obecnie istnieją zatem dwa wykluczające się dokumenty – jeden raport z kontroli przeprowadzonej przez ARiMR, stwierdzający istotne naruszenia zobowiązań rolnośrodowiskowych, drugi zaś – instytucji certyfikującej, kwalifikującej Skarżącą jako spełniającego wymogi programu rolnośrodowiskowego.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.

W ocenie WSA wyrażonej w uzasadnieniu wyroku z 30 września 2014 r. skarga nie jest uzasadniona. Sąd podkreślił, że znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy - zarówno europejskie, jak i krajowe - nie przewidują możliwości przeprowadzenia przez rolnika czynności naprawczych i nie konstytuują mechanizmu prawnego, który pozwoliłby na uchylenie skutków stwierdzonych nieprawidłowości, jeżeli zainteresowany producent rolny dokona ich naprawy w określonym terminie. Uzasadniając zapadły wyrok sąd I instancji zaznaczył, że inspektorzy terenowi Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR - w dniach 8-9 lipca 2013 roku - przeprowadzili zapowiedzianą kontrolę w gospodarstwie Pani T. P., stwierdzając nieprawidłowości na działkach rolnych zagospodarowanych uprawą jabłoni domowej.

Jak wynika to z Raportu z kontroli o nr dok. [...] stwierdzone nieprawidłowości oznaczono symbolami DR50, DR52, DR53, E2, i E7. Wskazano, że liczba drzewek niespełniających wymogi to 863 szt. (poprawione z 510 szt.); liczba drzewek spełniających wymogi – 1015 szt. (poprawione z 778 szt.), minimalna obsada dla powierzchni 21,51 ha to 2688,75, zaś minimalna obsada z uwzględnieniem 5% tolerancji to 2559,69. W raporcie widnieje adnotacja, że wymóg niespełniony. Wskazana powyżej ilość, którą Organ określił jako minimalną obsadę drzew, która powinna była znajdować się na ww. działce, organ ustalił na podstawie wymogu utrzymywania minimalnej obsady jabłoni domowej w ilości 125 sztuk/ha powierzchni określonej w załączniku nr 3 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego 2009, z uwzględnieniem granicy błędu do 5% wymaganej obsady, określonej w załączniku nr 7 do rozporządzenia, w brzmieniu nadanym w rozporządzeniu nowelizującym z dnia 12 marca 2012 r. (Dz. U. z 2012r., poz. 278). Przy czym zachowanie minimalnej obsady drzew o określonej jakości w ilości nie mniejszej niż wskazał Organ stanowiłoby podstawę do zachowania prawa do płatności.

Jak wynika zatem z akt sprawy, kontrola na miejscu, wykazała zaistnienie nieprawidłowości wpływających na uprawnienie Skarżącej do uzyskania płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013 (i na to stwierdzenie nie mają wpływu poprawki dokonane w raporcie).

WSA podzielił opinię organu II instancji, że "poza sporem jest, że w dacie kontroli część drzew posadzonych na gruntach zgłoszonych do płatności rolnośrodowiskowych przez Panią T. P., nie spełniało wymogów określonych prawem, czego potwierdzeniem miał być: protokół z kontroli na miejscu przeprowadzonej przez ARiMR, protokół z kontroli przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą w zakresie rolnictwa ekologicznego oraz treść pism – oświadczeń Skarżącej, z których wynika, iż uzupełniono obsadę drzew na jej gruntach (nie uzupełnia się bowiem nieistniejących braków).

W ocenie Sądu słusznie Organ II instancji uznał, że inspektorzy terenowi w sposób właściwy dokonali kwalifikacji drzewek uwzględnionych do wyliczeń obsady, wśród których znalazły się wyłącznie sadzonki żywe, o wysokości nie mniejszej niż 80cm i średnicy pnia nie mniejszej niż 8 mm, mierzonej na wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetnienia.

Sąd I instancji wskazał, iż Organ II instancji nie kwestionował, iż przyczyną, dla której część drzew cechuje wysokość niższa, niż wymagana, mogło być zgryzienie przez dziką zwierzynę, co sugeruje pismo Strony z dnia 3 sierpnia 2013 r., w treści którego Skarżąca zgłosiła swoje zastrzeżenia do ustaleń poczynionych przez kontrolerów ARiMR.

Jednak przepisy szczególne odnoszące się do płatności rolnośrodowiskowych nie przewidują możliwości uzasadnienia nieprawidłowości tego rodzaju i niezastosowania sankcji. Mają one zastosowanie zawsze, niezależnie od tego, z jakiej przyczyny wysokość drzewek uległa zmniejszeniu do poziomu poniżej 80 cm.

Ponadto, Sąd uznał, że zarzut, iż kontrola została przeprowadzona nierzetelnie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego podczas kontroli, tj. raportu, dokumentacji fotograficznej i szkiców, ustalenia poczynione podczas kontroli na wszystkich działkach sadowniczych, mimo skreśleń i poprawek nie budzą wątpliwości. Stan działek i znajdujących się na nich drzewek jabłoniowych udokumentowany został w sposób należyty poprzez dokumentację zdjęciową.

Raport z kontroli - zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym do ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 173, dalej przywoływanej jako "ustawy EFRROW"),, tj. § 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. (Dz. U. z 2007 r., N 168, poz. 1181 ze. zm.), zawiera wszystkie określone w tych przepisach informacje, w tym m. in. datę i miejsce jego sporządzenia, podstawę prawną do wykonywania kontroli, opis stwierdzonego stanu faktycznego (w tym wykrytych uchybień i ich zakresu), jak również pouczenie o prawie, sposobie i terminie zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń oraz o prawie do odmowy podpisania protokołu.

Sąd dodał, że istotne okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości. Jak to bowiem wynika ze zgodnych ustaleń ARiMR oraz jednostki certyfikującej, na gruntach objętych wnioskiem Skarżącej nie była - przejściowo - dotrzymana minimalna obsada drzew na hektar. Niezależnie od tego z ustaleń kontrolerów ARiMR wynika, iż w dacie kontroli część nasadzeń nie spełniało wymogu wysokości określonej w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego.

W skardze kasacyjnej z 26 listopada 2014 r. skarżąca reprezentowana przez radcę prawnego zaskarżyła wyrok z 30 września 2014 r. w całości oraz wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi Skarżąca zarzuciła:

1. niezastosowanie art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 roku o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. 2009, Nr 116, poz. 975) i pominięcie okoliczności umieszczenia Skarżącej w wykazie producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku 2013 w sytuacji, gdy wykaz ten dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a jego treści jest odmienna z ustaleniami stanu faktycznego dokonanymi przez Sądu I instancji (tak pismo Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. z dnia 11.12.2013 roku);

2. niezastosowanie § 43 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2013, poz. 361 ze zm., zwane dalej rozporządzeniem z 2013 r.) w związku z art. 24 ust. 2 akapit 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. UrzUEL z 2009, Nr 30, poz. 16 ze zmianami) w sytuacji gdy Skarżąca zrealizowała program naprawczy;

3. niezastosowanie art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) numer 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. UrzUEL. Z 2009, Nr 316 poz. 65 ze zmianami) i pominięcie możliwości odstąpienia od zastosowania sankcji w sytuacji gdy Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności zgodnie ze stanem faktycznym, a ujawnione później nieprawidłowości nie wynikają z jej winy;

4. zastosowanie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i oddalenie skarg.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uwzględniając jednak z urzędu nieważność postępowania, której przesłanki zostały enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której orzeka Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 ustawy p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych naruszonych przez Sąd pierwszej instancji i wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd - w odniesieniu do przepisów procesowych. Z omawianych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie może samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź ich korygować. Dlatego też przedmiotem oceny Sądu mogą być jedynie te zarzuty kasacyjne, które strona sformułowała i uzasadniła zgodnie z wymogami prawnymi wynikającymi z art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Jeśli zatem strona nie sformułowała zarzutów zgodnie z powołanymi przepisami, to działający na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie może dokonać ich merytorycznej oceny.

Formułując w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego kasator musi wskazać, czy naruszenie przepisów tego prawa nastąpiło przez błędną jego wykładnię czy przez jego niewłaściwe zastosowanie zgodnie z wymogami art. 174 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Błędna wykładnia prawa materialnego oznacza niewłaściwe odczytanie przez sąd treści przepisu, mylne zrozumienie jego treści lub znaczenia, a zatem niewłaściwą interpretację normy prawnej; naruszenie prawa materialnego w postaci jego niewłaściwego zastosowania oznacza błąd w subsumcji, polegający na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie konkretny stan faktyczny odpowiada abstrakcyjnemu stanowi faktycznemu określonemu w hipotezie danej normy prawnej.

Przenosząc powyższe rozważania ogólne na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował w zarzutach kasacji, czy zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy procesowego. Jest to istotny mankament wniesionej skargi kasacyjnej, ponieważ skarga kasacyjna, z uwagi na sposób orzekania Naczelnego Sądu Administracyjnego, powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych podczas dokonywania kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia. Mimo tych poważnych uchybień możliwe było odniesienie się merytoryczne do niektórych zarzutów skargi kasacyjnej, ponieważ w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor ogólnie wywiódł dlaczego w jego ocenie Sąd I instancji naruszył wskazane wyżej przepisy, a użyte przy konstruowaniu zarzutów słowo niezastosowanie pozwala uznać, iż chodzi tu o zarzuty naruszenia prawa materialnego.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 roku o rolnictwie ekologicznym należy uznać go za niezasadny. Z zestawienia treści art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z 2009 r. o rolnictwie ekologicznym z art. 76 § 1 i § 2 k.p.a. wynika, że wykaz sporządzany przez jednostkę certyfikującą stanowi dowód tylko i wyłącznie tego, że wymienieni w nim producenci spełnili wymagania dotyczące produkcji ekologicznej. Nie stanowi on natomiast dowodu, na podstawie którego organ przyznający płatność dokonuje ustaleń dotyczących spełniania przez materiał szkółkarski określonych wymagań oraz utrzymywania minimalnej obsady drzew i krzewów do płatności rolnośrodowiskowej.

Nietrafny jest również zarzut niezastosowania § 43 ust. rozporządzenia z 2013 r. – użyte przy konstruowaniu tego zarzutu słowo niezastosowanie jednoznacznie wskazuje, iż chodzi tu o zarzut naruszenia prawa materialnego. W tym kontekście należy zauważyć, że w dacie składania wniosku i wydawania decyzji przepis ten przewidywał, że jeżeli rolnik zrealizował działania naprawcze, o których mowa w art. 24 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia nr 73/2009, wskazane w raporcie, o którym mowa w art. 31 ust. 5 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, lub w raporcie, o którym mowa w art. 54 rozporządzenia nr 1122/2009, składa oświadczenie o zrealizowaniu tych działań, na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję, do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Ponieważ w aktach sprawy brak dowodów, że działania naprawcze dokonane przez skarżącą były działaniami, o których mowa art. 24 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia nr 73/2009, wskazanymi w raporcie, o którym mowa w art. 31 ust. 5 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, lub w raporcie, o którym mowa w art. 54 rozporządzenia nr 1122/2009 nie można mówić o naruszeniu tego przepisu. Skarżąca nie mogła zachować prawa do pomocy, bowiem w czasie, jakiego dotyczy wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, albo nie zaistniała żadna z przesłanek wskazanych w § 43 ust. rozporządzenia z 2013 r. albo nie została ona właściwie udokumentowana.

Natomiast na marginesie należy zauważyć, że jeżeli skarżąca podnosi, że nieutrzymanie minimalnej obsady drzew nastąpiło w wyniku okoliczności na które nie miała wpływu, gdy wskazuje szereg czynności, które podjęła by uzupełnić powstałe braki, dla kwestionowania braku rozważenia przez organ i Sąd I instancji czy w takiej sytuacji zaistniał przypadek drobnej niezgodności w rozumieniu art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009 konieczne byłoby podniesienie zarzutu naruszenia prawa procesowego i określenie jego wpływu na wynik sprawy, który to zarzut nie został jednak postawiony we wniesionym środku zaskarżenia. Uwzględniając konsekwencje wynikające z tego przepisu ewentualny zarzut naruszenia go w niniejszej sprawie wymagałby bowiem podważania prawidłowości określenia stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy z punktu widzenia zarzutu naruszenia zasad wyrażonych w art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz art. 8 i 80 k.p.a.

Odnosząc się do kwestii naruszenia art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) numer 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. należy zauważyć, że zarówno w petitum skargi kasacyjnej jak i w jej uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej nie wskazał jednostki redakcyjnej art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) numer 1122/2009, który to przepis zawiera dwa ustępy. W uzasadnieniu zarzutu brak jednoznacznych wskazówek pozwalających stwierdzić, która z tych jednostek redakcyjnych tekstu prawnego jest zdaniem autora skargi kasacyjnej naruszona przez Sąd I instancji. W związku z tym podzielić należy prezentowane w judykaturze stanowisko, wedle którego w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów, ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem konkretnej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 614/13, LEX nr 1574678; z 14 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1799/12, LEX nr 1295809). W rozpoznawanej sprawie nie wskazano jednostki redakcyjnej cytowanego aktu prawnego, co powoduje, że nie został spełniony wymóg prawidłowego sformułowania zarzutu skargi kasacyjnej. Uniemożliwia to Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ustosunkowanie się do treści tak sformułowanego zarzutu.

Mając powyższe na uwadze nie można Sądowi I instancji zarzucić, iż naruszył art. 151 p.p.s.a. oddalając skargę.

Mając to wszystko na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.