Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 597/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4  ust. 1 i 2,  art. 5  ust.  1 i 3.
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 21  ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Sędziowie NSA Eugeniusz Christ (spr.), Przemysław Dumana, Protokolant Michał Frąckowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2008r. sprawy ze skargi M. K. i T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną, po rozpatrzeniu odwołań panów M. K. i T. K. od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007 r. w wysokości [...] zł, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 2 i art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) w związku z art. 2 ust. 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 4, art. 4 ust. 1, art. 5 i art. 6 ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) oraz art. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 i art. 6a ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 1993 r. Nr 94, poz. 431 ze zm.) – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że zasady poboru podatku od nieruchomości reguluje ustawa o podatkach i opłatach lokalnych a następnie przytoczył treść wymienionych w sentencji decyzji przepisów tej ustawy oraz przepisów ustawy o podatku rolnym. Stwierdził, że wymiar łącznego zobowiązania podatkowego na 2007 r. dotyczył nieruchomości stanowiącej współwłasność dwóch osób fizycznych. Przedmiotem opodatkowania, przy podatku od nieruchomości, objęto określoną w decyzji powierzchnię budynku mieszkalnego, budynku pozostałego oraz gruntów pozostałych, zaś przedmiotem opodatkowania podatkiem rolnym były grunty sklasyfikowane jako użytki rolne klasy IV. Zauważył, że ustalając przedmiot opodatkowania organ podatkowy pierwszej instancji oparł się na wykazie nieruchomości złożonym przez podatnika oraz wypisie z rejestru gruntów, stosując stawki podatkowe ustalone przez Radę Gminy S. uchwałą nr [...] z dnia [...] w sprawie wysokości podatków i opłat lokalnych na 2007 r.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że organ podatkowy opodatkował budynek pozostały, a nie garaż mimo, iż na druku komputerowym wymieniony jest również garaż, przy czym budynek pozostały jak i garaż opodatkowane są taką samą stawką. Stwierdził również, że w powołanej wyżej uchwale Rada Gminy S. nie objęła zwolnieniem podatkowym przedmiotowe nieruchomości. Stawki podatkowe ustalone przez Radę Gminy były wiążące dla organu podatkowego, który przy wymiarze podatku nie może przyjąć innej stawki.

W skardze od powyższej decyzji wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący, reprezentowani przez matkę panią W. K. domagali się jej zmiany "poprzez uwzględnienie wniosku skarżącej" ewentualnie jej zmiany w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego i wydanie decyzji "w przedmiocie ustalenia podatku" w prawidłowej wysokości, zarzucając naruszenie art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędne uznanie, że organ podatkowy właściwie ustalił przedmiot opodatkowania i zasadnie zastosował stawki podatkowe ustalone przez Radę Gminy S. na rok 2007 oraz błąd w ustaleniach faktycznych oraz nieprawidłową ocenę materiału dowodowego poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nadto załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej, a także poprzez nie przeprowadzenie przez organy administracji publicznej postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, poprzez lakoniczne zbadanie działań organu pierwszej instancji, gdzie organ ten nie dokonał w sposób wyczerpujący zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, poprzez niezasadne nieprzeprowadzenie dowodów wskazanych przez stronę skarżącą – mimo, że przedmiotem wnioskowanych dowodów były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy. Strona skarżąca zarzuciła ponadto nieprawidłowości uchwały Rady Gminy oraz nieprawidłowości zastosowania kwestionowanych stawek do przedmiotu opodatkowania, który w żadnej mierze nie może zostać sklasyfikowany w sposób, w jaki uczynił to organ podatkowy.

Uzasadniając skargę pełnomocniczka strony skarżącej podniosła, że w wyniku spadkobrania po rodzicach oraz zawartej ugody o zniesieniu współwłasności stała się właścicielką działki nr 521 o łącznej powierzchni 0,5550 ha o czym świadczą: opis i mapa nr poz. 422 z 5 stycznia 1991 r. oraz opis i mapa z wypisu z rejestru gruntów z 3 października 1994 r. Nieruchomość tę przekazała synom M. i T. K. Stwierdziła, że jest użytkownikiem i posiadaczem przedmiotu opodatkowania. Podkreśliła, że nie zgadza się z uznaniem budynku gospodarczego w tej samej stawce, co garaż i budynek mieszkalny. Zdaniem strony skarżącej według "cennika urzędowego" oraz zasad prawa budowlanego – budynki, budowle i inne konstrukcje nie mogą być opodatkowane tą samą kwotą, bowiem w ten sposób dochodzi do absurdu polegającego na tym, że właściciele posiadający mniej gruntów i budynków zmuszeni są opłacać wyższy podatek od tych, którzy posiadają wielkie posiadłości. Tego rodzaju ustalenia stawek podatków są niesprawiedliwością. Pełnomocniczka skarżących stwierdziła, że dotychczas opłacała jednorazowo i stawkę ubezpieczenia i podatku od gruntu. "Tymczasem obecnie wygląda to tak, jakbym była podwójnie zobowiązana, z czym zgodzić się nie mogę".

Strona skarżąca przyznała, że organ podatkowy zobligowany był stosować stawki ustalone przez Radę Gminy to jednak podniosła zarzut nieprawidłowości uchwały tej Rady oraz zastosowania kwestionowanych stawek do przedmiotu opodatkowania. Rada Gminy S. nieprawidłowo określiła wysokość stawek, a nadto nieprawidłowo dokonała przyporządkowania tychże stawek do stanu faktycznego i prawnego opodatkowanej nieruchomości "dokonując rażąco zawyżonej wysokości podatku w przedmiotowej sprawie".

Pełnomocniczka strony skarżącej podniosła zarzuty wobec gminy, radnych i wójta wnosząc o zbadanie nieprawidłowości w działalności jednostki samorządu terytorialnego – Gminy S.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

W kolejnych pismach procesowych strona skarżąca wskazywała na okoliczności i dowody dotyczące własności przedmiotowej nieruchomości oraz jej powierzchni objętej wpisem do księgi wieczystej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd zauważa, że rozstrzygana nią sprawa dotyczyła łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007 r. wydanego wobec współwłaścicieli nieruchomości przy czym podatkiem od nieruchomości objęto budynek mieszkalny, budynek pozostały i grunty pozostałe, zaś podatkiem rolnym grunty sklasyfikowane jako użytki rolne o powierzchni 3.851 m2. Grunty oznaczone jako Wp i grunty klasy V (łącznie 460 m2) podlegały zwolnieniu z opodatkowania.

Poza sporem było, że podatnicy nie są właścicielami czy posiadaczami gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969). Niesporne było również że na działce podatników znajduje się dom mieszkalny i budynek o podanych przez podatnika powierzchniach.

Strona skarżąca kwestionowała prawidłowość ustalenia powierzchni gruntów podlegających opodatkowaniu twierdząc, że jest ona inna niż przyjęta przez organy podatkowe oraz nie zgadzała się z określeniem stawki podatkowej od budynków tzw. "pozostałych" w tej samej wysokości co od garaży.

Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawą (...) wymiaru podatków i świadczeń (...) oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że organy podatkowe, ustalając podatki, nie są uprawnione do dokonywania odmiennych ustaleń, niż te wynikające z ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków stanowi bowiem urzędowe źródło informacji faktycznych i prawnych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym w tym i w postępowaniu podatkowym. Istotne dla orzeczenia w przedmiocie podatku od nieruchomości czy podatku rolnego, co do wielkości gruntu i jego klasyfikacji, są dane wynikające z ich ewidencji. Dopóki zapis taki nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu podatkowego wiążąca (tak wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 czerwca 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 2589/06).

Jak wynika z akt sprawy organy podatkowe dla potrzeb wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego przyjęły dane zawarte w wypisie z rejestru gruntów przedmiotowej nieruchomości w tym jej powierzchnię (0.5088 ha) i klasyfikację poszczególnych działek. Organy podatkowe nie mogły dokonać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu. Dlatego też powoływanie się przez stronę skarżącą w postępowaniu podatkowym oraz sądowoadministracyjnym, że przedmiotowy grunt ma inną wielkość niż wynika to z ewidencji nie mogło mieć wpływu tak na decyzję podatkową jak i na rozstrzygnięcie Sądu, który badał jej legalność. Skoro, przyjmując za właściwe zapisy z ewidencji gruntów, organy podatkowe nie naruszyły prawa – Sąd naruszenia takiego nie mógł stwierdzić.

Należy przy tym nadmienić, że rzeczą Sądu czy organów podatkowych w niniejszym postępowaniu nie była ocena zdarzeń, faktów czy okoliczności świadczących o rzeczywistych rozmiarach gruntu będącego przedmiotem opodatkowania czy powodach, dla których w prowadzonej ewidencji ujawniono określone zapisy co do jego wielkości. Kwestie te nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu podatkowym lecz ewentualnie w innych postępowaniach administracyjnych czy sądowych. Dopiero, gdy w wyniku tych postępowań lub innych czynności nastąpi zmiana zapisu w rejestrze gruntów przedmiotowej nieruchomości fakt ten będzie miał znaczenie dla wymiaru podatków.

W myśl przepisu art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) dalej ustawa podatkowa podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów – powierzchnia, a dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa. Wysokość stawek od podatku od nieruchomości określa rada gminy w drodze uchwały z zastrzeżeniem, iż nie mogą one przekroczyć wymienionych w ustawie podatkowej wartości (art. 5 ust. 1 ustawy podatkowej). Przy określeniu wysokości stawek dotyczących budynków lub ich części rada gminy może różnicować ich wysokość dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, sposób wykorzystywania, rodzaj zabudowy, stan techniczny oraz wiek budynków (art. 5 ust. 3 ustawy podatkowej). Rada gminy może więc choć nie musi różnicować stawki podatkowe dla poszczególnych rodzajów budynków. Uchwały gminy, co do których istnieje domniemanie zgodności z prawem, obowiązują organy administracji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest związane takimi uchwałami rady gminy (ONSA 1998/2/45). Tak więc w niniejszej sprawie organy podatkowe pierwszej i drugiej instancji związane były uchwalą Rady Gminy S. z dnia [...] w sprawie wysokości podatków i opłat lokalnych na 2007 r. W § 1 pkt 2 lit. e tej uchwały ustalono stawki podatku od nieruchomości w postaci budynków pozostałych w kwocie 5 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej. Do budynków tych zaliczono wszystkie inne budynki niż wymienione w § 1 pkt 2 lit. a – d uchwały. Stawka od budynków pozostałych nie została zróżnicowana. Była więc taka sama niezależnie od ich przeznaczenia. O ile dany budynek lub jego część w tym budynek gospodarczy lub garaż nie posiadał cech lub właściwości budynku wymienionego w § 1 pkt 2 lit. a – d wskazanej uchwały to kwalifikował się w kategorii budynków pozostałych z jedną stawką podatkową. Skoro właściwy do tego organ, działając w granicach prawa, nie skorzystał z przysługujących mu kompetencji do różnicowania stawek podatku w ramach tego samego rodzaju przedmiotu opodatkowania (budynki pozostałe) to tym samym ustalona wysokość stawki obowiązywała dla wszystkich mieszczących się w tej kategorii przedmiotów podlegających podatkowi od nieruchomości. Działanie to nie naruszało prawa lecz stanowiło jego wypełnienie. Sąd nie stwierdził by tak określona stawka była sprzeczna z obowiązującymi przepisami prawa. Ponadto strona skarżąca nie wykazała by wymieniona uchwala nie obowiązywała bądź by toczyło się postępowanie w celu jej wyeliminowania z porządku prawnego.

Wbrew twierdzeniu strony skarżącej przedmiotowy budynek gospodarczy (zakwalifikowany jako "pozostały") nie podlegał tej samej stawce co budynek mieszkalny (§ 1 pkt 2 lit. a powołanej uchwały). Natomiast budynek gospodarczy lub garaż mogły podlegać tej samej stawce podatkowej o ile spełniały warunki budynków pozostałych w rozumieniu ustawy podatkowej i uchwały odpowiedniej rady gminy.

Podnoszone przez stronę skarżącą zarzuty dotyczące niewłaściwie obliczonego podatku, jego radykalnego zawyżenia, związku podatku z ubezpieczeniem czy niesprawiedliwością ustalanych stawek oraz braku ich zróżnicowania nie były uzasadnione. Sąd rozstrzygający o legalności decyzji podatkowej nie jest uprawniony do oceny prawidłowości uchwał rady gminy ustalających stawki podatku o ile nie są one sprzeczne z ustawą. Kontroli sądowoadministracyjnej nie podlega również sposób i tryb działania organów administracji publicznej lub samorządowej w zakresie wykraczającego poza ramy poddanej osądowi ściśle określonej sprawy.

Sąd nie stwierdził, by wydając przedmiotową decyzję organ odwoławczy naruszył przepisy prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) i dlatego na mocy art. 151 tej ustawy skargę oddalił.