Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 810/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Dariusz Dudra sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant: po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi M.T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz, radcy prawnego A. K. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

I SA/Bd 810/12

UZASADNIENIE

W dniu [...] r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpłynął wniosek M. T. (skarżącego) o umorzenie zadłużenia z tytułu nieuregulowanych składek ZUS za lata 1999-2002 w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień [...], w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu skarżący wskazał na trudną sytuacją materialno-zdrowotną, Wyjaśnił, że na początku bieżącego roku przeszedł leczenie w A. w B. w związku ze zdiagnozowaniem cukrzycy typu 2. Dodatkowo wszczepiono mu stymulator serca. Strona zaznaczyła, że żyje na granicy ubóstwa, a od chwili wymagalności składek minęło już 11 lat. Do wniosku skarżący dołączył kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia [...]. wraz z załącznikami.

W piśmie z dnia [...]. stanowiącym uzupełnienie powyższego wniosku skarżący powołał się na dyspozycję art. 28 ust 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (j. t. Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r, w którym określono szczegółowe zasady umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Dodatkowo podniósł zarzut przedawnienia należności.

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział

w B. odmówił skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek, z powodu nie stwierdzenia całkowitej nieściągalności, o której stanowi art. 28 ust. 2 i 3 usus oraz

z uwagi na brak podstaw do umorzenia należności w oparciu o art. 28 ust. 3a tej ustawy.

Pismem z dnia [...]. zobowiązany wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy umorzenia należności składkowych, powołując się na trudną sytuację finansową

i zdrowotną.

Wskazał, że jego emerytura wynosi [...] zł, zatem jego dochód jest mniejszy niż wynosi minimum socjalne gospodarstwa emeryckiego – [...] zł (dla osób zdrowych). Nadmienił, że od stycznia 2012r. ma wszczepiony stymulator serca i rozpoznano

u niego cukrzycę typu 2. Wyjaśnił, że stan prawny w Polsce wyklucza przyznanie mu dodatku pielęgnacyjnego, albowiem dotyczy to inwalidów po 73 roku życia. Stwierdził, że dieta cukrzycowa stawia duże wymogi, a koszt posiłków, które spożywa cztery razy dziennie to kwota ok. [...] zł. Podał, że energia elektryczna, higiena osobista, opierunek i zakup odzieży to ok. [...] zł miesięcznie, a ma do dyspozycji tylko [...] zł.

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał

w mocy decyzję z dnia [...]. odmawiającą umorzenia należności składkowych.

W uzasadnieniu organ podał, że w toku przeprowadzonego w przedmiotowej sprawie postępowania wyjaśniającego ustalono, iż aktualnie wobec majątku skarżącego jest prowadzone administracyjne postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika. Urzędu Skarbowego w N. Dodał, że egzekucja ze świadczenia emerytalnego jest skuteczna, a miesięczne potrącenia na rzecz organu rentowego (jedyny wierzyciel) wynoszą aktualnie [...] zł. Tym samym, zdaniem Zakładu, nie można stwierdzić, że w przypadku skarżącego zachodzi ustawowa przesłanka umorzenia należności ZUS

w postaci całkowitej nieściągalności w formie określonej brzmieniem art. 28 ust. 3 pkt 5 usus., zgodnie z którą należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub

w części przez Zakład w przypadku, gdy naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję.

Ponadto organ zaznaczył, że nie stwierdzono w sposób oczywisty jak wzmiankuje treść art. 28 ust. 3 pkt 6 usus że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, albowiem właściwy w sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. nie przyjął za słuszne umorzenie postępowania w oparciu o art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 229 poz. 229, poz. 1954 z późno zm.).

W świetle powyższego, w ocenie Zakładu, nie ma podstaw do umorzenia należności na podstawie art. 28 ust. 3 usus.

Organ wskazał, że przepis art. 28 ust. 3a usus daje Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych możliwość umorzenia należności pomimo braku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności, jeżeli przemawia za tym ważny interes osoby zobowiązanej do ich opłacenia. Zaznaczył jednakże, że to na zobowiązanym ciąży obowiązek wykazania, iż zachodzi okoliczność stwarzająca możliwość umorzenia należności

z tytułu składek.

Organ podał, że jak wynika z treści kwestionariusza z dnia [...]r. o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący posiada wykształcenie średnie, jest osobą rozwiedzioną i utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł brutto. W 2012 roku pobrał jednorazowo zasiłek z pomocy społecznej w kwocie [...] zł (brak dowodu). Ponadto nie posiada majątku ruchomego o znacznej wartości handlowej, jak również nieruchomości. Poza zadłużeniem na rzecz ZUS posiada zobowiązanie wobec E.S.A. w kwocie [...] zł (spłata do 2015r. - rata

w kwocie [...] zł, wpłaty wstrzymane od [...].). Koszty utrzymania mieszkania wynoszą: [...] zł (zużycie energii elektrycznej + woda), a koszty zakupu lekarstw [...] zł. Natomiast [...] zł to kwota, którą strona przeznacza na przyrządzanie posiłków dietetycznych. Organ zauważył, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy umorzenia należności składkowych skarżący wskazał, że wydaje ok. [...] zł na posiłki dietetyczne. Poza tym Zakład podkreślił, że wydatki skarżącego znacznie przewyższają uzyskiwany przez niego dochód.

Na podstawie akt sprawy ustalono, że jeszcze w marcu 2010 r. zobowiązany mieszkał u ojczyma przy ul. S. w K. Natomiast obecnie pod wyżej wskazanym adresem oprócz skarżącego zameldowane są jeszcze 3 osoby. Aktualnie świadczenie emerytalne strony wynosi [...] zł brutto, a do wypłaty uzyskuje

[...] zł. Zakład poinformował, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055) kryterium dochodowe, poniżej którego pojawia się uprawnienie do korzystania z pomocy społecznej dla osoby samotnie gospodarującej jest przewidziane w wysokości nie przekraczającej 477 zł. Zatem w ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie było podstaw do umorzenia należności w oparciu o art. 28 ust. 3a usus.

Odnosząc się do problemów zdrowotnych zobowiązanego organ wskazał, że w myśl § 3 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczególnych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) Zakład może umorzyć należności

z Mułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na przewlekłą chorobę pozbawiającą go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności, nie jest on w stanie spłacić zobowiązań wobec ZUS.

Jednakże, w ocenie Zakładu, taka sytuacja nie ma miejsca, gdyż skarżący otrzymuje świadczenie emerytalne, zatem stan zdrowia nie ma wpływu na wysokość osiąganego dochodu.

Ustosunkowując się do twierdzenia strony, że miesięcznie wydaje ok. [...] zł na przyrządzanie posiłków dietetycznych (w kwestionariuszu z dnia [...]. – [...]zł), organ zauważył, że nie zostało to poparte żadnymi dowodami, a przedstawiono jedynie ogólne informacje na temat diety cukrzycowej.

Zakład zwrócił uwagę, że do powstania trudnej sytuacji finansowej zobowiązany przyczynił się sam albowiem zaciągnął w październiku 2009r. pożyczkę w E.S.A. Tymczasem winien w pierwszej kolejności uregulować zobowiązania publicznoprawne, do których należą składki na ubezpieczenia społeczne.

Organ podkreślił, że dotychczas skarżący tylko raz ubiegał się o dobrowolną spłatę zadłużenia wobec ZUS w formie układu ratalnego. Natomiast wielokrotnie żądał umorzenia należności z tytułu składek. Z oświadczenia strony wynika, że w czerwcu 2011 r. zaprzestała opłacania pożyczki zaciągniętej w E.S.A. Jednakże bank nie wdrożył jeszcze postępowania egzekucyjnego, a egzekucja ze świadczenia emerytalnego realizowana jest na rzecz jednego wierzyciela, jakim jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, że "stan prawny w Polsce wyklucza przyznanie mu dodatku pielęgnacyjnego, albowiem dotyczy to inwalidów po 73 roku życia" Zakład uznał, że jest ono nieprawdziwe. Wskazał, że zobowiązany może zabiegać o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992

z późno zm.).

Ustosunkowując się do kwestii przedawnienia należności wobec ZUS, organ zauważył, że zgodnie z treścią art. 24 ust. 5b usus bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie .wynika, że w dniu [...]. dokonano zajęcia rachunku bankowego skarżącego,

a następnie w związku z negatywnym rozpatrzeniem jego wniosku o restrukturyzację zadłużenia, z dniem [...]. wznowiono egzekucję w Urzędzie Skarbowym

w N., która toczy się do chwili obecnej. Zatem w omawianym przypadku nie może być mowy o przedawnieniu roszczeń wobec ZUS.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł

o zmianę zaskarżonej decyzji. Wskazał, że ma [...] lat i ze względu na stan zdrowia jest pozbawiony możliwości uzyskania dochodów umożliwiających opłacenie należności.

Zdaniem strony, w związku z chorobą oraz ubóstwem, stosownie do § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczególnych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ZUS miał prawo i obowiązek umorzyć należności z tytułu składek. Skarżący wskazał, że po potrąceniach otrzymuje [...] zł emerytury. Opłacenie energii elektrycznej i koszty związane z tzw. dietą cukrzycową to suma ok. [...] zł. Podał, że brakuje mu pieniędzy na środki higieniczne oraz na opał na zimę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Stosownie do brzmienia art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego, mogących mieć istotny wpływ (mających wpływ) na wynik sprawy - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji podatkowej Sąd uznał, iż narusza ona prawo materialne powodując konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Organ oparł swą decyzję na dwu podstawach prawnych.

Po pierwsze na podstawie art. 28 ust. 1, 2 i 3 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009r., nr 1585) – zw. dalej usus. Zgodnie z tymi przepisami, należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi, gdy naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku,

z którego można prowadzić egzekucję lub jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Sąd wyjaśnia, że taki zapis oznacza, iż pozytywnie, umorzenie rozpatrywane jest na dwu płaszczyznach. Wpierw organ ustala stan faktyczny, by odpowiedzieć na pytanie, czy zachodzi warunek, o jakim mowa w przepisie, tu czy zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero twierdząca odpowiedź na to pytanie powoduje konieczność podjęcia decyzji (pozytywnej albo negatywnej), co do umorzenia. Ten drugi etap ustawodawca oparł o uznanie administracyjne, tj. sytuację,

w której umorzenie pozostawiono wolnej woli organu, co skutkuje ograniczoną kontrola sądowoadministracyjną ( uznanie administracyjne).

W sprawie, Zakład rozstrzygnął, iż nie zachodzi warunek, o jakim mowa w przepisie tj. nie zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek.

W tym miejscu należy wskazać, że stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; a organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W ocenie Sądu nie naruszono powyższych przepisów prawa.

Jak ustalono, aktualnie wobec majątku skarżącego jest prowadzone administracyjne postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w N.,

a egzekucja ze świadczenia emerytalnego jest skuteczna, i miesięczne potrącenia na rzecz organu rentowego (jedyny wierzyciel) wynoszą aktualnie [...] zł. Skarżący

w żaden sposób nie podważył tego faktu. Zatem WSA przyjął te ustalenia faktyczne

i stwierdził, że organ nie naruszył prawa twierdząc, że nie zaszła przesłanka, o jakiej mowa w art. 28 ust. 1, 2 i 3 pkt 5 i 6 usus.

Po drugie organ oparł swą decyzję na podstawie art. 28 ust.3a usus.

Zgodnie z tym przepisem, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Stosownie do § 3 pkt 1i 3) rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy

i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003r., nr 1365), Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, oraz w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny.

Sąd wyjaśnia, że i ten zapis oznacza, iż pozytywnie, umorzenie rozpatrywane jest na dwu płaszczyznach. Wpierw organ ustala stan faktyczny, by odpowiedzieć na pytanie, czy zachodzi warunek o jakim mowa w przepisie, tu: czy zobowiązany wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny; czy w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Dopiero twierdząca odpowiedź na to pytanie powoduje konieczność podjęcia decyzji (pozytywnej albo negatywnej) co do umorzenia. Ten drugi etap oparto o uznanie administracyjne, tj. sytuację w której umorzenie pozostawiono uznaniu.

W sprawie, Zakład rozstrzygnął, iż nie zachodzi warunek, o jakim mowa w przepisie tj. zobowiązany nie wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności oraz nie ma przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

W tym miejscu należy wskazać, że i tu zastosowanie znajdą art. 7 i 77 § 1 kpa.

W ocenie Sądu nie naruszono powyższych przepisów prawa, tzn. poprawnie przyjęto, że skarżący posiada wykształcenie średnie, jest osobą rozwiedzioną

i utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł brutto. W 2012 roku pobrał jednorazowo zasiłek z pomocy społecznej w kwocie [...] zł (brak dowodu). Ponadto nie posiada majątku ruchomego o znacznej wartości handlowej, jak również nieruchomości. Poza zadłużeniem na rzecz ZUS posiada zobowiązanie wobec E. S.A. w kwocie [...] zł (spłata do 2015r. - rata w kwocie [...] zł, wpłaty wstrzymane od 06/2011r.). Jeszcze w marcu 2010 r. zobowiązany mieszkał u ojczyma przy ul. S. w K. Natomiast obecnie pod wyżej wskazanym adresem oprócz skarżącego zameldowane są jeszcze 3 osoby. Aktualnie świadczenie emerytalne strony wynosi [...] zł brutto, a do wypłaty uzyskuje [...] zł. Skarżący ma stymulator serca i choruje na cukrzycę.

Powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w materiale sprawy, skarżący im nie zaprzeczył, zatem Sąd przyjął je w całości.

Jednakże WSA nie zgodził się z oceną materiału dowodowego, jaką dokonał ZUS.

W ocenie organu, skoro dochód wnioskodawcy przewyższa kryterium dochodowe, poniżej którego pojawia się uprawnienie do korzystania z pomocy społecznej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, to nie zachodzi przesłanka, o jakiej mowa w art. 28 ust. 3a usus.

Taka ocena nie ma żadnego uzasadnienia prawnego, gdyż można by tak przyjąć tylko wówczas, gdyby ustawodawca wpisał taką właśnie przesłankę. Brak stosownego ograniczenia w prawie wyłącza możliwość oceny w sposób, jaki to uczynił Zakład. Tylko brak zagrożenia, o jakim mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, mógłby stanowić podstawę przyjęcia, że przesłanka z tego przepisu nie zachodzi.

Co więcej, WSA stwierdza, że organ nieprawidłowo uznał, że sytuacja skarżącego nie implikuje twierdzenia, iż jego stan majątkowy i sytuacja zdrowotna powoduje, że nie jest on w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W ocenie Sądu uzyskiwanie dochodu w wysokości ok. [...] zł miesięcznie nie pozwala na opłacenie zadłużenia ok. [...] tys. zł. bez zagrożenia egzystencji o jakim mowa w powołanych przepisach. Przeciwne twierdzenie narusza § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, przede wszystkim budzi sprzeciw w świetle zasad doświadczenia życiowego.

Nie ma też zgody na stwierdzenie, jakie poczynił ZUS odnosząc się do problemów zdrowotnych zobowiązanego. Organ wskazał, że w myśl § 3 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczególnych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na przewlekłą chorobę pozbawiającą go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności, nie jest on

w stanie spłacić zobowiązań wobec ZUS. Jednakże, w ocenie Zakładu, taka sytuacja nie ma miejsca, gdyż skarżący otrzymuje świadczenie emerytalne, zatem stan zdrowia nie ma wpływu na wysokość osiąganego dochodu.

Takie rozumienie i zastosowanie przepisu nie przystaje do jego treści. Ustawodawca nie uzależnił w nim wpływu stanu zdrowia na wysokość osiąganej emerytury, ale wskazał na zależność stanu zdrowia i uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Skoro, jak wskazano, uzyskiwany przez skarżącego dochód nie wystarcza na opłacenie należności, tak by nie zagrażało to egzystencji skarżącego, w rozumieniu o jakim mowa w § 3 ust. 1 rozporządzenia, tj. opłacenie pociągnęłoby zbyt ciężkie skutki; to choroba uniemożliwiająca mu uzyskiwanie dodatkowego dochodu jest przesłanką o jakiej mowa w pkt 3 paragrafu. ZUS nie poczynił żadnych rozważań w tym względzie.

WSA wskazuje, że Zakład musi rozważyć, czy choroba skarżącego nie pozbawia go możliwości uzyskania dodatkowego dochodu, umożliwiającego opłacenie należności.

Oczywistym jest, że to naruszenie ma wpływ na wynik sprawy, gdyż zamyka drogę do umorzenia należności. Tym samym Sąd zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

i decyzję uchylił.

W tym miejscu Sąd podkreśla, że powyższa ocena nie nakłada jednak na Zakład obowiązku umorzenia zaległości, gdyż dalej pozostaje to w granicach jego uznania.

WSA wskazuje, że organ powinien ponownie rozpoznać wniosek skarżącego

o umorzenie zaległości. Skarżący może i powinien przedłożyć wszystkie dowody, jakie świadczą za tym, że ulga ta należy się, w tym dowody na wysokość wydatków związanych z chorobą (dieta, leki). Zakład rozstrzygnie sprawę w oparciu o sytuację aktualną na moment wydania nowej decyzji.

Na marginesie, WSA stwierdza, że pozostałe twierdzenia organu zawarte w decyzji, nie znajdują przełożenia na zapisy prawne jakie zastosował organ. Okoliczności na jakich oparł się ZUS takie jak przyczyny powstania zaległości, to czy należy się zasiłek pielęgnacyjny - nie zostały wymienione jako warunki uznania wystąpienia przesłanek

o jakich mowa w art. 28 usus.

Ustosunkowując się do kwestii przedawnienia należności wobec ZUS, organ prawidłowo zauważył, że zgodnie z treścią art. 24 ust. 5b usus bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że w dniu [...]. dokonano zajęcia rachunku bankowego skarżącego, a następnie w związku z negatywnym rozpatrzeniem jego wniosku o restrukturyzację zadłużenia, z dniem [...]. wznowiono egzekucję

w Urzędzie Skarbowym w N., która toczy się do chwili obecnej. Skarżący temu w żaden sposób nie zaprzeczył i WSA te ustalenia przyjął. Zatem w omawianym przypadku nie może być mowy o przedawnieniu roszczeń wobec ZUS.

Mając na względzie powyższe, orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002r., nr 1349 ze zm.).

D. Dudra M. Łent L. Kleczkowski