Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2057/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 41 par 1 , art.42a par 1, art. 122,  art. 180  art. 194 par 1, art. 181, art. 187 par 1, art. 188 art. 199a par 3,
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant starszy referent Grażyna Wojda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2017 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wykreślenia z rejestru zastawów skarbowych. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz A. G. o kwotę 680 zł (słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 3 czerwca 2015r. do Urzędu Skarbowego w P. wpłynął wniosek A. G., dalej jako Skarżący, Strona z dnia 6 stycznia 2015r. o wykreślenie zastawu skarbowego ustanowionego wpisem dokonanym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. w celu zabezpieczenia zobowiązań B. P. wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynikających z decyzji z dnia [...] grudnia 2014r.

W uzasadnieniu wniosku Pełnomocnik wskazał, że koń [...] nie jest własnością Pana B. P. oraz że jedynym rejestrem związanym z prawem własności do ww. konia jako konia rasy [...]. Ponadto Pełnomocnik wskazał, że w 2013r. koń został udostępniony Panu B. P. do startu w zawodach [...] oraz celem uzyskania kwalifikacji FEI do startu w zawodach [...]. Potwierdzeniem tych okoliczności, jest w ocenie Pełnomocnika, oświadczenie o odstąpieniu od umowy z uwagi na zakończenie startów zawodnika. Tym samym uwidocznione w bazie Polskiego Związku Hodowców Koni zmiany w paszporcie konia zostały dokonane dla celów identyfikacyjnych w klasach, w których startował Pan B. P. Zdaniem Pełnomocnika w świetle przepisów ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt paszport koniowatego jest potwierdzeniem jego posiadania celem ustalenia tożsamości koniowatego, nie zaś jego prawa własności.

Niezależnie od powyższego Pełnomocnik wskazał, że wartość konia [...] nie przekracza kwoty 10.000.00 zł i w związku z tym nie można na nim ustanowić zastawu skarbowego.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2015r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. odmówił wykreślenia wpisu z Rejestru Zastawów Skarbowych prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., dokonanego w dniu [...] kwietnia 2015r. na koniu rasowym [...], data urodzenia 11 marca 2004r., kraj urodzenia AUT, transponder [...]. numer przyżyciowy (ueln) [...], nazwa ojca [...], ulen ojca [...], nazwa matki [...], ulen matki [...]. W uzasadnieniu decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. stwierdził, iż na dzień ustanowienia zastawu skarbowego, tj. na dzień [...] kwietnia 2015r. koń rasowy [...] stanowił własność B. P. o czym świadczą pisma Polskiego Związku Hodowców Koni :z dnia 1 kwietnia 2015r z dnia 30 lipca 2015r. z dnia 22 grudnia 2015r. oraz dokument Zgłoszenia Zmiany Właściciela Koniowatego z dnia [...] maja 2015r. Ponadto organ pierwszej instancji podkreślił, iż wszelkie zmiany właścicieli powinny być zgłaszane w terminie 7 dni od chwili nabycia koniowatego.

Od powyższej decyzji Pełnomocnik Strony złożył w dniu 4 lutego 2016r. odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i jej zmianę poprzez wykreślenie wpisu z Rejestru Zastawów Skarbowych ustanowionego na koniu rasy [...].

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014r., poz. 121 ze zm.) poprzez nie uwzględnienie ustawowych przesłanek zawarcia umowy sprzedaży polegających na związaniu stron treścią "oświadczeń woli i kwestią wydania rzeczy ruchomej pomiędzy A. G. i J. G. oraz pomiędzy B. P. i A. G.,

- art. 560 w związku z art. 491 i art. 494 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez nie uwzględnienie faktu skutków odstąpienia stron od umowy sprzedaży pomiędzy A. G. i B. P.,

- art. 41 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2016r., poz. 613 ze zm.), da jako O.p. w związku z treścią obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2013r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 41 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. z 2013r., poz. 747) poprzez ustanowienie zastawu skarbowego na rzeczy, której wartość jest niższa od kwoty 12.400,00 zł,

- zasady zaufania do organów podatkowych oraz zasady działania na podstawie przepisów prawa poprzez przyjęcie, iż umowa sprzedaży wchodzi w życie z dniem jej zgłoszenia do odpowiedniego rejestru z PZHK oraz brak wskazania dlaczego organ nie dał wiary wydrukom z bazy koni prowadzonej przez [...] zawierającej zgłoszenia krycia klaczy (Breeding report) ogierem [...] oraz zgłoszenia w bazie dat urodzenia źrebaków po ww. ogierze, przedstawionych w poprzednim postępowaniu oraz brak uwzględnienia treści ogłoszeń na portalu re-volta oraz na portalu allegro wskazujących na faktycznego właściciela konia w dacie ustanowienia zastawu.

W uzasadnieniu odwołania Pełnomocnik Strony stwierdził, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. odmówił wykreślenia wpisu z Rejestru Zastawów Skarbowych na koniu rasowym [...] pomimo dołączenia do akt sprawy raportów związanych z rejestracją krycia klaczy wskazujących, iż właścicielem ogiera jest Skarżący, wydruków potwierdzających urodzenie źrebaków oraz certyfikatu [...] potwierdzającego własność ogiera. Ponadto Pełnomocnik Strony podkreślił, iż organ pierwszej instancji nie przedstawił żadnych dowodów, z których wynikałoby, iż przepisy prawa wiążą fakt zmiany właściciela z uwidocznieniem go w danej bazie lub ewidencji, tj. ewidencji [...]. Zdaniem Pełnomocnika Strony również przywołane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. w decyzji pismo Polskiego Związku Hodowców Koni nie wskazywało podstawy prawnej ani wiążących skutków prawnych związanych z uwidocznieniem zmian w tej bazie. W związku z powyższym, w ocenie Pełnomocnika Strony, przywołane w zaskarżonej decyzji stanowisko jako nie wskazujące podstawy prawnej nie może stanowić podstawy prawnej wydania decyzji, o której mowa w ustawie Ordynacja podatkowa. Ponadto Pełnomocnik podniósł, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydając zaskarżoną decyzję nie uwzględnił faktu, iż wskazana w umowie cena sprzedaży wynosiła 12.000.00 zł, podczas gdy wartość w dacie ustanowienia zastawu rejestrowego zgodnie z art. 41 ustawy Ordynacja podatkowa oraz obwieszczeniem Ministra Finansów w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 41 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, powinna być badana jako podstawowa przesłanka możliwości ustanowienia zastawu. W związku z tym, zdaniem Pełnomocnika Strony skoro w 2013r. strony umowy sprzedaży wyceniły wartość konia na kwotę 12.000,00 zł i dokonały zwrotu wzajemnie świadczonych świadczeń w trybie odstąpienia od umowy, to powyższe uniemożliwia ustanowienie zastawu skarbowego z mocy prawa.

Ponadto Pełnomocnik Strony wniósł o dopuszczenie dowodu w postaci wydruku ze strony [...] jako potwierdzenie startu w zawodach Pana J. G. na swoim własnym koniu, lecz wskutek braku kopii certyfikatu potwierdzającego prawo własności konia nie uczestniczył w zawodach jako zawodnik w ramach konkursu lecz klasyfikowany był "poza konkursem".

Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż koń [...] urodził się w Austrii, a następnie został sprowadzony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Zatem ww. koń podlega rejestracji w Centralnej Bazie Danych Koniowatych prowadzonej przez Polski Związek Hodowli Koni. Za niezasadne uznał twierdzenie Pełnomocnika Strony, że jedynym właściwym rejestrem, na podstawie którego można oceniać prawo własności do konia [...] jest [...].

Zaznaczył, że koń [...] został zarejestrowany w Centralnej Bazie Danych Koniowatych prowadzonej przez Polski Związek Hodowli Koni, z której wynika, że właścicielem ww. konia w okresie od dnia 21 sierpnia 2013r. do 18 maja 2015r. był B. P., a od dnia 18 maja 2015r. koń jest własnością J. G.

Organ zwrócił uwagę, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. pismami z dnia 27 lipca 2015r. 11 grudnia 2015r. wystąpił do Polskiego Związku Hodowców Koni oraz pismem z dnia 28 grudnia 2015r wystąpił do Wojewódzkiego Związku Hodowców Koni o udzielenie m.in. informacji kto i w jakich okresach był zarejestrowanym właścicielem konia oraz kto według Centralnej Bazy Danych Koniowatych był właścicielem konia rasowego [...] w dacie ustanowienia zastawu skarbowego, tj. w dniu [...] kwietnia 2015r., a także przesłanie dokumentów stanowiących podstawę wpisu zmiany właściciela konia w Centralnej Bazie Danych Koniowatych,

W odpowiedzi na ww. pisma, pismami z dnia 30 lipca 2015r. i 22 grudnia 2015r. Polski Związek Hodowców Koni poinformował m.in. iż koń rasowy [...] według danych zawartych w Centralnej Bazie Danych Koniowatych w okresie od 21 sierpnia 2013r. do 18 maja 2015r. stanowił własność B. P. a od 18 maja 2015r. stanowi własność J. G. Ponadto Polski Związek Hodowców Koni stwierdził, że to nabywca jest zobowiązany zgłosić do bazy zmianę właściciela.

Natomiast Wojewódzki Związek Hodowców Koni przekazał kopię dokumentu "Zgłoszenie Zmiany Właściciela Koniowatego" złożonego [...] maja 2015r., z którego wynika, że w wyniku zdarzenia zaistniałego w dniu [...] maja 2015r. nastąpiła zmiana właściciela z poprzedniego, którym był B. P., na nowego J. G.

Organ stwierdził, iż w związku z tym, że z Centralnej Bazy Danych Koniowatych wynika, że w dniu [...] kwietnia 2015r., tj. w dniu ustanowienia na koniu [...] zastawu skarbowego jego właścicielem był B. P., tym samym brak jest podstaw do wykreślenia ww. zastawu o co wnosi Skarżący. Organ mając na uwadze, że z Centralnej Bazy Danych Koniowatych nie wynika, żeby w dniu ustanowienia zastawu skarbowego na koniu [...] jego właścicielem był Skarżący uznał, iż brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia zgłoszonego przez niego zarzutu naruszenia art. 41 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z treścią obwieszczenia Ministra Finansów w sprawie wysokości kwoty wymienionej w ww. przepisie poprzez uznanie, że wartość konia wynosi ponad 12.400.00 zł. Zarzuty odwołania uznał za niezasadne.

W skardze na powyższą decyzję Skarżący wniósł o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organom, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 65 kc poprzez nieuwzględnienie zgodnego zamiaru stron dotyczącego daty zawarcia Umowy oraz wydania rzeczy ruchomej;

- art. 535 kc poprzez nieuwzględnienie kwestii związanych z przeniesieniem własności konia związanej z jego wydaniem;

- art 41§ 1 O.p. w związku z treścią rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2013 r. w sprawie wysokości kwoty określone, w art. 41 § 1 O.p. poprzez nie uwzględnienie faktu ustanowienia zastawu na rzeczy ruchomej, której wartość wynosiła mniej niż 12.000 PLN

- zasad postępowania poprzez naruszenie:

- art 180 § 1 i 2 art. 181 i art. 188 O.p., polegającego na przeprowadzeniu dowodu z treści wskazanych wydruków z bazy koni [...] wskazującej na fakt, iż hodowcą i właścicielem pan J. G.;

- art 120 i art 121 § 1 O.p., poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem podstawowych zasad posłowania, podważającym zaufanie do organów podatkowych, polegające m.in. na braku wskazania jakiejkolwiek podstawy uzasadniającej przyjęcie wartości 25 tys złotych jako będącej podstawą ustanowienia zastawu;

- art 122 O.p., poprzez niewyjaśnienie w toku postępowania stanu faktycznego, w szczególności brak zwrócenia się z urzędu do PZHK o udzielenie informacji o dacie zgłoszenia zmiany właściciela konia z A. G. na J. G. pomimo, iż w poprzednim postępowaniu z udziałem Skarżącego Urząd takie czynności podjął;

- art 123§1 w związku z art. 178 O.p. poprzez brak powiadomienia pełnomocnika o możliwości zapoznania się z aktami, co bezpośrednio wpłynęło na możliwość łożenia do akt, sprawy poświadczonej kopił certyfikatu hodowlanego [...] fazującego na datę kwietniową zbycia przez Skarżącego konia, który to dokument byt podstaw dalszego zgłoszenia zmiany właściciela konia, jak również nie uwzględnia faktu ¡z przedmiotowe zawiadomienie z dnia 5 maja 2015 r. zostało doręczone w dniu 25 maja 2015 r., i skutki;

- art. 187 § 1, art. 120, art. 122 w związku z art. 188, art. 197 i art. 198 O.p. przez brak przeprowadzenia dowodu na okoliczność ustalenia rzeczywistej wartości zwierzęcia, czego skutkiem mogło być naruszenie prawa materialnego, a to art. 41 § 1 Ordynacji podatkowej, które to argumenty wskutek braku poinformowania o braku możliwości zapoznania się z aktami nie mogły być podniesione w toku postępowania przed Dyrektorem Izby Skarbowej

- art. 201§1 pkt. 2 O.p. z uwagi na toczące się postępowania ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie III SA/Wa 3081/15 oraz III SA/Wa 3037/15

- art. 200a §1 pkt 2 O.p. poprzez brak przeprowadzenia rozprawy w sytuacji gdy okoliczności dokonania pierwotnej transakcji pomiędzy Skarżącym i B. P. oraz Skarżącym i J. G. są kwestionowane, a Dyrektor pomimo odroczenia terminu zakończenia sprawy - jak wynika z treści decyzji nie podjął żadnych czynności

W uzasadnieniu podniósł, iż kluczowym elementem świadczącym o powierzchowności rozpoznanych wniosków jest brak realizacji wniosków wskazanych w odwołaniu od skarżonej decyzji. W ocenie Skarżącego prowadząc postępowanie odwoławcze Dyrektor Izby Skarbowej nie podjął żadnej czynności zmierzającej do ustalenia wniosków dowodowych lub przeprowadzenia innych dowodów z urzędu. W szczególności nie odniósł się do treści wniosku o zmianę danych właściciela konia, jak również do treści wniosku o zawieszenie postępowania z uwagi na rozpoznawaną skargę na decyzje dyrektora Izby Skarbowej III SA/Wa 3081/15 oraz lII SA/Wa 3037/15. Rozpoznanie tych skarg faktycznie pozwoli na ustalenie skuteczności wydania decyzji poprzedzających decyzję skutkującą wniesieniem niniejszej skargi.

Skarżący argumentował, iż Dyrektor Izby Skarbowej znając z urzędu poprzednie postępowanie o sygn. [...] nie wziął pod uwagę konsekwentnie podtrzymywanego stanowiska wskazującego na przyczyny figurowania w rejestrze B. P. jako właściciela konia - w szczególności nie wziął pod uwagę faktu odstąpienia od Umowy, jak również argumentów wniesionych przez B. P. w toku prowadzonego postępowania - w tym informacji o danych osoby wystawiającej konia na sprzedaż na portalu Allegro. Organ nie zrealizował również z urzędu wniosku mającego na celu ustalenia ceny i daty zapłaty za konia przez J. G., które to dokumenty jednoznacznie wskazywałyby na strony transakcji oraz kwotę wartości konia i datę realizacji płatności w sposób wyłączający wątpliwości. Nie informując stron o możliwości zapoznania się z aktami organ naruszył prawo do czynnego udziału w postępowaniu uniemożliwiając złożenie jakichkolwiek wniosków dowodowych w sytuacji odmowy wyznaczenia rozprawy administracyjnej o wyznaczenie której zwracał się B. P.

Skarżący zwrócił uwagę na brak jakiejkolwiek czynności, która prowadziłaby do zbadania wartości rzeczy jako przedmiotu zastawu. Zdaniem Skarżącego z żadnej czynności prowadzonej przez organ nie wynika fakt podjęcia choćby pośrednich czynności zmierzających do ustalenia wartości konia na którym został ustanowiony zastaw.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Skarżący domaga się wykreślenia zastawu skarbowego ustanowionego na koniu, który – jak twierdzi – w dniu ustanowienia zastawu był jego własnością, nie zaś własnością osoby (B. P.), której należności zostały zabezpieczone zastawem. Organy dokonując zabezpieczenia przyjęły, że koń jest własnością Pana B. P., gdyż to on figuruje jako właściciel konia w Centralnej Bazie Danych Koniowatych. Z tego samego powodu – mając na względzie stan wynikający z tej bazy – odmówiły Skarżącemu wykreślenia zastawu, mimo iż twierdzi on, że w chwili ustanowienia zastawu była właścicielem konia, choć nie figurował we wspomnianej bazie jako właściciel.

2. Istota sporu w rozpoznanej sprawie sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy organy odmawiając wykreślenia zastawu prawidłowo przeanalizowały kwestię własności konia.

Problem sprowadzał się do tego, czy osoba inna niż figurująca w Centralnej Bazie Danych Koniowatych jako właściciel konia może zostać uznana przez organ za właściciela konia, czy też wpisy w powołanej bazie przesądzają o kwestii własności.

3. W ocenie organów dla celów wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 42a § 1 O.p. za właściciela konia należy uznać osobę wykazaną jako właściciel konia w Centralnej Bazie Danych Koniowatych prowadzonej przez Polski Związek Hodowców Koni na podstawie przepisów ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Skarżący jest odmiennego zdania.

Rację należało przyznać Skarżącemu, że organy nie przeanalizowały należycie kwestii własności konia. Nierozważenie własności konia w szerszym kontekście, niż wspomniana wyżej baza, stanowiło w ocenie Sądu uchybienie obowiązkom w zakresie dociekania prawdy materialnej, gromadzenia i oceny dowodów. Sąd nie ocenia, czy Skarżący ma rację, twierdząc, że był właścicielem konia w momencie ustanowienia zastawu. Sąd nie wypowiada się zatem co do tego, czy zastaw należy wykreślić, czego domaga się Skarżący. Zdaniem Sądu kwestia własności konia nie została jednak należycie wyjaśniona i oceniona przez organ, i to dlatego zaskarżoną decyzję należało uchylić.

4. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał na przepisy art. 16 i 16a ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, które ustanawiają obowiązek zgłoszenia do rejestru koniowatych zmiany właściciela konia oraz obowiązek aktualizowania danych wykazanych w rejestrze koniowatych w celu doprowadzenia do zgodności stanu prawnego ujawnionego w rejestrze z rzeczywistym stanem prawnym. Organ oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie o dane wynikające z Centralnej Bazy Danych Koniowatych, uznając jednocześnie, że nie jest uprawiony do kwestionowania danych zawartych w tej bazie.

5. W ocenie Sądu powyższe stanowisko organu nie ma oparcia w przepisach prawa. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w ustawie o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, a także w innych aktach prawnych brak jest przepisów, które ustanawiałyby domniemanie prawne przysługiwania własności konia osobie, która w Centralnej Bazie Danych Koniowatych figuruje jako jego właściciel. Wobec braku podstawy prawnej dla takiego domniemania Centralną Bazę Danych Koniowatych i wypis z niej w postępowaniu podatkowym należy traktować tak, jak pozostałe dokumenty urzędowe. Przepis art. 194 § 1 O.p. stanowi, że dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z treści art. 194 § 1 O.p. wynika, że uznanie dokumentu za dokument urzędowy skutkuje zwiększoną (szczególną) mocą dowodową. Zwiększona moc dowodowa dokumentu urzędowego sprowadza się do przyjęcia dwóch domniemań, a mianowicie prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności). W konsekwencji organ podatkowy nie może odrzucić - bez przeprowadzenia przeciwdowodu - istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym. Pominięcie faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym bez przeprowadzenia przeciwdowodu stanowi naruszenie art. 194 § 1 O.p. (P.Pietrasz (w) J. Brolik, R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski, Ordynacja podatkowa. Komentarz. LEX 2013).

Domniemanie autentyczności dokumentu urzędowego wskazuje na to, że dany dokument pochodzi od organu (jednostki), który go wystawił. Z kolei domniemanie zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności) nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. Dzięki temu domniemaniu dowód urzędowy skraca i upraszcza postępowanie dowodowe. Nie istnieje potrzeba udowadniania faktów, które wynikają z dokumentu urzędowego. Co więcej, organ podatkowy nie może pominąć okoliczności wynikających z dokumentu urzędowego, jeżeli są one istotne w sprawie. Nie może ich kwestionować bez uprzedniego wzruszenia domniemania wynikającego z art. 194 § 1 O.p. Treść dokumentu urzędowego podlega jednak ocenie organu podatkowego, gdyż organ podatkowy musi zapoznać się z treścią dokumentu, ażeby sformułować określone wnioski, które mogą mieć znaczenie dla sprawy. Niemniej jednak ocena ta nie może wiązać się z wartościowaniem i nieskrępowaną weryfikacją dokumentu urzędowego. Do czasu wzruszenia domniemania organ podatkowy jest związany dokumentem urzędowym.

Domniemania wynikające z art. 194 § 1 O.p. nie mają charakteru absolutnego. Stanowi o tym 194 § 3 O.p., zgodnie z którym przepis 194 § 1 i 2 O.p. nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach (zob. J. Zimmermann, Ordynacja podatkowa. Postępowanie podatkowe, Komentarz, Toruń 1999, s. 177.). Na postawie tego przepisu można za pomocą innych dowodów wykazać, że dokument urzędowy wykazuje informacje niezgodne ze stanem rzeczywistym. Dowód przeciwko dokumentowi urzędowemu organ może przeprowadzić z urzędu lub na wniosek strony. Zdaniem Sądu z wyrażonej w art. 122 O.p. zasady prawdy materialnej wynika obowiązek weryfikacji przez organ informacji wynikających z dokumentów urzędowych, jeżeli w sprawie istnieją uzasadnione podstawy do twierdzenia, że dokument urzędowy nie wykazuje stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistym stanem faktycznym (zob. R. Suwaj. Wydawanie decyzji administracyjnych. Wrocław 2006, s. 89.).

6. Zdaniem Sądu w rozpoznanej sprawie istniały uzasadnione podstawy do tego, żeby poddać weryfikacji zgodność stanu prawnego ujawnionego w Centralnej Bazie danych Koniowatych z rzeczywistym stanem prawnym. Brak było podstaw do tego żeby w postępowaniu całkowicie pominąć, jak to uczyniły organy podatkowe obydwu instancji, umowy między A. G. a B. P., odstąpienia od niej czy złożonych do akt innych spraw, prowadzonych m.in. w związku z wnioskami A. G. i B. P. z dnia 5 stycznia 2015 r., certyfikatu [...] i wydruków z bazy [...], czy informacji zawartych na wskazanej przez Skarżącego stronie internetowej.

Skoro, jak już Sąd wskazał powyżej, nie istniało domniemanie prawne związane z zapisami w Centralnej Bazie Danych Koniowatych odnoszące skutki w zakresie własności konia [...], właściciela tego konia należało ustalić w oparciu o dostępny w sprawie materiał dowodowy. Z art. 122 i 187 § 1 O.p. wynika obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy przez zebranie materiału dowodnego. Przepis art. 180 § 1 O.p. wskazuje, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, przez co realizuje zasadę prawdy materialnej i ustanawia otwarty katalog dowodów w postępowaniu podatkowym. Przepis art. 181 O.p. potwierdza tę regułę wskazując przykłady dowodów, na których może być oparte rozstrzygnięcie zawarte w decyzji podatkowej.

Oświadczenia woli dotyczące przedmiotu postępowania podatkowego powinny być uwzględnione przez organ przy załatwieniu sprawy. Dokumenty stwierdzające te oświadczenia podlegają ocenie przez organ tak, jak inne dowody zgromadzone w toku postępowania. Uprawnienie organu do dokonywania w postępowaniu podatkowym oceny skutków oświadczeń woli regulowanych przepisami prawa cywilnego potwierdza art. 199a § 1 O.p., który stanowi, że organ podatkowy dokonując ustalenia treści czynności prawnej, uwzględnia zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko dosłowne brzmienie oświadczeń woli złożonych przez strony czynności. Występowanie w sprawie niedających się jednoznacznie rozstrzygnąć wątpliwości co skutków prawnych, jakie oświadczenie woli wywarło nie zwalnia organu z obowiązku ustalenia rzeczywistych skutków oświadczenia woli. Wniosek ten potwierdza treść art. 199a § 3 O.p., który stanowi, że jeżeli z dowodów zgromadzonych w toku postępowania, w szczególności zeznań strony, chyba że strona odmawia składania zeznań, wynikają wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe, organ podatkowy występuje do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego lub prawa.

7. Zdaniem Sądu zbadanie przez organ powoływanych przez Skarżącego oświadczeń woli, które - jak wynika z treści uzasadnienia decyzji - pozostają w posiadaniu organów, pozwoliłoby ocenić także zgodność z rzeczywistym stanem prawnym powoływanych przez Skarżącego wpisów widniejących w rejestrze [...]. Wpisy w tym rejestrze tak jak wpisy w Centralnej Bazie Danych Koniowatych nie rodzą domniemania własności, jednakże skoro zostały powołane przez Skarżącego, to powinny zostać ocenione przez organ.

Podkreślić należy, że organ w skarżonej decyzji wypowiedział się w powyższej kwestii w jednym tylko akapicie, wskazując: "Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 535 Kodeksu cywilnego poprzez nie uwzględnienie ustawowych przesłanek zawarcia umowy sprzedaży polegających na związaniu stron treścią oświadczeń woli i kwestią wydania rzeczy ruchomej oraz art. 560 w związku z art. 491 i art. 494 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez nie uwzględnienie faktu skutków odstąpienia stron od umowy sprzedaży należy stwierdzić, że zarówno organ podatkowy pierwszej jak i drugiej instancji nie kwestionuje ani zawarcia umowy między Panem A. G. a Panem B. P. ani nie pomija skutków odstąpienia od niej, tym bardziej, że nie mają takich kompetencji. Organy podatkowe nie kwestionują również złożonych do akt innych spraw, prowadzonych m.in. w związku z wnioskami Pana A. G. i Pana B. P. z dnia 5 stycznia 2015r., certyfikatu [...] i wydruków z bazy [...] ani informacji zawartych na wskazanej stronie internetowej."

Po pierwsze, skoro organy nie kwestionują zawarcia umowy sprzedaży czy też odstąpienia od niej, to powinny się do niej odnieść. Tymczasem w decyzji organu (zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji) takiego odniesienia nie ma. Organ zatem deklaruje że "nie kwestionuje" i "nie pomija", jednak z decyzji wynika, że oświadczeń woli w ogóle nie bierze pod uwagę w tym sensie, że nawet ich nie analizuje, nie odnosi się do nich, nie zajmuje się nimi w ogóle. Tak samo jest zresztą z dowodami innymi niż oświadczenia woli, jak np. wypis z amerykańskiej bazy.

Po drugie należy zauważyć, że pomimo iż organ o tych dokumentach wzmiankuje w uzasadnieniu decyzji, to nie ma ich w aktach sprawy, co uniemożliwia dokonanie oceny w tym zakresie przez Sąd.

8. Wobec powyższego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 188 i 191 O.p., które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Zawarta w zaskarżonej decyzji ocena materiału dowodowego niektóre dowody całkowicie pomijała, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei nie mając dostatecznych ku temu podstaw prawnych Organ oparł swoje stanowisko w kwestii własności konia wyłącznie na wypisie z powołanej w decyzji bazy koniowatych. Reasumując, dokonana przez organ ocena dowodów była oceną dowolną.

9. W rozpoznanej sprawie niezasadny okazał zarzut naruszenia art. 120 O.p. Zdaniem Sądu zarzut ten można byłoby uznać za zasadny, gdyby organ wydał zaskarżoną decyzję bez podstawy prawnej, co w sprawie nie miało miejsca, gdyż zaskarżona decyzja została wydana na podstawie 233 § 1 pkt 1 i 42a § 1 O.p.

10. Podobnie jako niezasadny ocenić należy zarzut naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 O.p., gdyż w sprawie nie zaistniały podstawy do zawieszenia postępowania w związku z toczącymi się przed Sądem sprawami o sygn. akt III SA/Wa 3081/15 i III SA/Wa 3037/15.

11. Niezasadnie zarzucono również naruszenie art. 200a § 1 pkt 2 O.p. poprzez brak przeprowadzenia rozprawy w sytuacji, gdy okoliczności dokonania pierwotnej transakcji pomiędzy A. G. (Skarżącym) i B. P. oraz A. G. (Skarżącym) i J. G. są kwestionowane. W ocenie Sądu brak podstaw do twierdzenia, na podstawie lektury uzasadnienia skarżonej decyzji, że organy kwestionowały czynności cywilnoprawne między A. G., B. P. oraz J. G. Treść decyzji wskazuje, że organy wadliwie pominęły te okoliczności opierając rozstrzygniecie w zakresie kwestii właścicielskich jedynie na danych wynikających z Centralnej Bazy Danych Koniowatych.

12. Jednocześnie wskazać należy, że całkowite pominięcie przez organy przy wydawaniu decyzji wskazanych oświadczeń woli Skarżącego i B. P. nie pozwala na ocenę, czy w sprawie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów Kodeksu cywilnego. Naruszenie tych przepisów Sąd mógłby stwierdzić, gdyby organy błędnie uznały, co z tych oświadczeń wynika i jakie wywierają one skutki prawne. Tymczasem organy w ogóle nie wypowiedziały się co do tego, czy i jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (tj. ewentualnego wykreślenia zastawu) mają te oświadczenia woli.

W rozpoznanej sprawie organ takiego ustalenia nie poczynił, gdyż za wiążące dla rozstrzygnięcia sprawy uznał zapisy w Centralnej Bazie Danych Koniowatych.

13. Zasadnie natomiast organ nie zajął w zaskarżonej decyzji stanowiska w kwestii zarzutu odnoszącego się do wartości przedmiotowego konia, która miała wyłączać go z zakresu art. 41 § 1 O.p. W orzecznictwie i piśmiennictwie prezentowany jest bowiem pogląd, że przedmiotem decyzji wydanej na podstawie art. 42a § 1 i 2 O.p. może być wyłącznie rozstrzygnięcie odnoszące się do ustanowienia zastawu na rzeczy lub prawie, które nie są własnością lub nie przysługują podatnikowi, płatnikowi, inkasentowi, następcy prawnemu lub osobie trzeciej odpowiadającej za zaległości podatkowe. Zgodnie z tymi poglądami w przedmiocie innych zarzutów związanych z ustanowieniem zastawu niż zarzut objęty zakresem art. 42a § 1 O.p. organ nie może rozstrzygać w formie decyzji (tak: M. Niezgódka-Medek (w) S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Ordynacja podatkowa, Komentarz. LexisNexis, 2011 r., s. 299).

14. W prowadzonym ponownie postępowaniu organ drugiej instancji będzie obowiązany uwzględnić w materiale dowodowym i ocenić skutki prawne oświadczeń woli B. P., J. G. i Skarżącego oraz wypisy z rejestru [...], a także inny materiał dowodowy mogący przyczynić się do ustalenia, kto był właścicielem przedmiotowego konia w dacie ustanowienia na nim zastawu skarbowego. Po rozstrzygnięciu kluczowej kwestii, czy Skarżący A. G. był właścicielem konia w dniu ustanowienia zastawu, organ zajmie stanowisko odnośnie do tego, czy istnieją podstawy do wykreślenia zastawu skarbowego ustanowionego na koniu dla zabezpieczenia zaległości Pana B. P.

15. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) uchylił zaskarżoną decyzję w całości.

O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składały się: wpis od skargi w wysokości 200 zł pobrany od Skarżącego oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł.