Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1238/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Montowski, , Sędzia WSA Andrzej Siwek, Sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 stycznia 2021r. sprawy ze skargi E. Sp .z o. o. z siedzibą w W. na decyzję D. U. Z. S. w W. z dnia [...] maja 2020 r. znak [...] w przedmiocie wpisu do rejestru administracyjnego polskich statków żeglugi śródlądowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną czynnością z [...] maja 2020 r., znak Wa. [...] Dyrektor Urzędu Żeglugi Śródlądowej w B. Delegatura w W. (dalej: "organ") wydał negatywne rozstrzygnięcie w nawiązaniu do wniosku[...] sp. z o.o. (dalej: "skarżący") z [...] kwietnia 2020 r., w przedmiocie wydania negatywnej decyzji w sprawie z wniosku [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej z [...] marca 2020 r., w przedmiocie zmiany armatora statku "[...] Organ stwierdził również brak przesłanek do nieuwzględnienia wniosku o dokonanie wpisu [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej ( dalej jako "uczestnik") jako armatora w/w statku.

Powyższa decyzja, zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Dyrektor Urzędu Żeglugi Śródlądowej w B. Delegatura w W. wskazał, że [...] marca 2020 r. wpłynął wniosek [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej w przedmiocie zmiany armatora statku "[...] Organ wskazał, że powyższy wniosek wynikał z rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sporu dot. sprzedaży w/w statku. Organ przytoczył rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w Warszawie z [...] lutego 2019 r. sygn. akt [...] , w którym ustalono nieważność umowy sprzedaży statku "[...] zawartej pomiędzy [...] G. S.A. a [...] S.A. Organ zaznaczył, że pismem z [...] marca 2020 r., powiadomiono skarżącego [...] sp. z o.o. o złożeniu w/w wniosku. W odpowiedzi na powyższy wniosek skarżący pismem z [...] kwietnia 2020 r. wniósł o wydanie negatywnej decyzji w sprawie z wniosku [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej z [...] marca 2020 r. o zmianę armatora statku "[...]

Organ wskazał na spór pomiędzy skarżącym a [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej, dotyczący sprzedaży przedmiotowego statku w związku z kwestią zmiany armatora w rejestrze, o którym mowa w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 stycznia 2003 r. w sprawie rejestru administracyjnego polskich statków żeglugi śródlądowej (Dz. U. Nr 39, poz. 340). Ponadto organ podniósł, że [...] kwietnia 2016 r., do Urzędu Żeglugi Śródlądowej w W. wpłynął wniosek skarżącego w sprawie wydania negatywnej decyzji w sprawie wniosku o zmianę armatora statku "[...] nr rej. [...] . Jednocześnie wpłynął też wniosek [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej w przedmiocie wpisu jako armatora statku w/w spółki. Jak wskazał organ, oboje wnioskodawcy powoływali się na przysługujący im tytuł prawny do władania statkiem "[...]

Organ wskazał, że [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej kwestionował umowę zbycia w/w statku spółce [...] G. S.A., zawartą 1 października 2014 r. Wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2019 r. orzeczono o nieważności powyższej umowy. Z kolei skarżąca spółka powoływała się na nabycie statku od spółki [...] S.A., na mocy umowy z [...] marca 2016 r.

W rezultacie oba podmioty żądały wpisania do rejestru jako armatora w/w statku. Wobec powyższego stanu sprawy organ rejestrowy [...] listopada 2016 r. zawiesił postępowanie w przedmiocie zmiany armatora statku "[...] wskazując na konieczność rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnej przez sąd powszechny.

Postanowienie w przedmiocie zawieszenia zostało zaskarżone przez stronę skarżącą.

Następnie zaskarżone postanowienie Dyrektora Urzędu Żeglugi Śródlądowej w W. o zawieszeniu postępowania, zostało uchylone przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej postanowieniem z [...] stycznia 2017 r. znak: [...] i przekazane do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W dalszej kolejności na w/w postanowienie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej skargę do sądu administracyjnego w dniu [...] maja 2017 r. wniósł [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił tę skargę wyrokiem z[...] marca 2018 r. sygn. akt VII SA/WA [...]

Organ wskazał, że z uwagi na ww. wyrok, dokonał zmiany armatora w rejestrze [...] września 2018 r. Ponadto organ przywołał treść uzasadnienia wyroku "...jeżeli osoba, która wnosi o dokonanie czynności administracyjnej, mającej za przedmiot rzecz tak nabytą legitymuje się tytułem własności (umową), to organ administracji publicznej nie ma możliwości dokonywania oceny skuteczności czynności prawnej, na podstawie której własność nabyła lub oczekiwania na rozstrzygniecie np. sądu w takim zakresie. Nie ma też prawa żądać od właściciela rzeczy dodatkowych czynności lub wyjaśnień w przedmiocie nabycia własności - wyłącznym i wystarczającym dowodem jest tu umowa, jako dokument prywatny w rozumieniu art. 245 kodeksu postępowania cywilnego". Dodatkowo organ wskazał na treść uzasadnienia ww. wyroku przywołując cyt.: ,,skoro spółka wykazuje w prawidłowy sposób tytuł własności statku, to organ nie jest upoważniony do rozstrzygania ewentualnego sporu pomiędzy właścicielem, a syndykiem masy upadłości, dotyczącym własności statku, zaś sądowe rozstrzygnięcie tego sporu będzie miało znaczenie wyłącznie w zakresie konieczności zmiany dokonanego wpisu rejestrowego. Również w tym przypadku właściwy jest sąd powszechny, zaś obowiązek organu I instancji sprowadza się wyłącznie do czynności stricte rejestrowych; sprawdzenia danych statku z danymi ujętymi w umowie i danych właściciela, również w umowie sprzedaży ujętych. Po tym sprawdzeniu Dyrektor Urzędu Żeglugi Śródlądowej ma obowiązek dokonania zmian rejestrowych, jeżeli dane są zgodne ".

Nadto organ przywołał treść ww. wyroku cyt. "wynik sprawy przed sądem powszechnym może mieć natomiast wpływ na konieczność dokonania przez organ w przyszłości kolejnej zmiany w dokumentach rejestracyjnych przedmiotowego statku, o ile sąd powszechny stwierdzi, że umowa sprzedaży statku, na którą powołuje się Spółka była sprzeczna z ustawą lub miała na celu obejście ustawy, albo sprzeczna z zasadami współżycia społecznego - gdyż wówczas umowa jest nieważna (art. 58 § 1 i 2 k.c.). "

Organ wskazał, że wobec prawomocnego ustalenia nieważności umowy zbycia statku "[...] na rzecz [...] S.A., powstała kwestia dokonania przez organ rejestracyjny kolejnej zmiany w dokumentach rejestracyjnych. Organ podniósł, że skarżący żąda negatywnego rozstrzygnięcia bądź zawieszenia postępowania w przedmiocie sprawy z uwagi na wyrok Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2019 r. sygn. akt [...] który nie dotyczy skarżącego z uwagi na zakres swojej prawomocności. Organ podniósł, że skarżący nie wskazał, aby wystąpił z powództwem, w celu ustalenia swoich praw do w/w statku. Organ ustalił, że w ramach postępowania wyjaśniającego, dotyczącego kwestii zmiany armatora, a także przesłanek zawieszenia postępowania, organ rejestracyjny rozpatrywał argumenty zawarte w piśmie skarżącego.

W przytoczonym piśmie skarżący podniósł, że nabył przedmiotowy statek od osoby nieuprawnionej, jednocześnie powołując się na art. 169 kodeksu cywilnego, wywodząc swoje prawa do w/w statku. Organ podkreślił, że w postępowaniu administracyjnym nie można rozstrzygać kwestii skuteczności nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej, opierając swoje stanowisko na wyroku SN z 29 marca 1995 r. (III ARN 5/95) Organ podkreślił, że skarżący swoich roszczeń względem statku nie wykazał w żaden sposób. Ponadto organ wskazał, że skarżący mimo wyroku Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2019 r. o sygn. akt [...] orzekającego o nieważności umowy sprzedaży statku "[...] zawartej pomiędzy [...] SA, od której to skarżący nabył przedmiotowy statek, nie skierował powództwa do sądu powszechnego. Ponadto, organ wskazał na bierność skarżącego, który nie informował o złożeniu pozwu w celu ustalenia na podstawie art. 169 kodeksu cywilnego prawa własności przedmiotowego statku, co według organu znajduje uzasadnienie w interesie prawnym w/w spółki. Organ podniósł, że ustalenie stosunku prawnego pomiędzy [...] G. S.A. a [...] S.A., ma wpływ na prawa i obowiązki skarżącego. W związku z powyższym organ wskazał, że właściwą drogą ochrony prawa podmiotowego skarżącego jest skierowanie stosownego pozwu do sądu powszechnego.

Ponadto organ przytoczył okoliczności wskazane w uzasadnieniu wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. sygn. akt [...] , opierając się na informacji o toczącym się postępowaniu karnym względem osoby występującej w unieważnionej umowie z ramienia [...] G. S.A. Organ podniósł kwestię zastosowania przesłanek z art. 169 § 1 i 2 kodeksu cywilnego w sprawie skuteczności nabycia statku "[...] Ponadto wskazał na ustalenie czy nabywca działał w dobrej wierze (art. 169 § I k.c.) oraz czy nie zachodziły okoliczności uzyskania własności rzeczy zgubionej, skradzionej lub w inny sposób utraconej przez właściciela i zbytej przed upływem lat trzech od chwili jej zgubienia, skradzenia lub utraty (art. 169 § 2 k.c.). Organ wskazał, że przedmiotowe postępowanie wymaga ustaleń przesłanek nabycia własności rzeczy i należy do właściwości sądu powszechnego.

Organ podniósł, że powyższa kwestia nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym czy też w postępowaniu przed sądem administracyjnym bowiem kluczowym zagadnieniem w przedmiotowej sprawie jest wykazanie nabycia własności statku przez skarżącego na podstawie art. 169 kodeksu cywilnego. Organ podniósł, że istota niniejszej sprawy sprowadza się do konieczności ustalenia na drodze sądowej kwestii nabycia rzeczy.

W konsekwencji organ rejestracyjny uznał, że dokument nabycia statku od osoby nieuprawnionej przez skarżącego nie pozwala na ustalenie prawa własności statku, co mogłoby nastąpić dopiero po ustaleniu przesłanek nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej określonych w art. 169 § 1 i § 2 k.c. Mając zatem powyższe na uwadze, a także zważywszy na prawomocność wyroku Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2019 r. Sygn. akt [...] , organ rejestracyjny nie znalazł uzasadnienia do negatywnego rozstrzygnięcia oraz do zawieszenia postępowania, w sprawie z wniosku o zmianę armatora statku "[...] złożonego przez [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej.

Pismo zatytułowane ,,odwołanie’’ z [...] maja 2020 r. od orzeczenia Dyrektora Urzędu Żeglugi Śródlądowej w [...] Delegatura w W. z [...] maja 2020 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący [...] sp. z o.o. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu:

1) naruszenie art. 6 k.p.a., poprzez wydanie orzeczenia bez podstawy prawnej oraz uznanie wniosku o wpis do rejestru [...] G. S.A, w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w [...], mimo braku rozstrzygnięcia sprawy cywilnej co do przedmiotu własności statku "[...] o nr rejestru [...] rok budowy 2008, jednolity europejski numer identyfikacyjny [...]

2) naruszenie art. 7 k.p.a., poprzez zaniechanie ustalenia dokładnego stanu faktycznego w sprawie oraz wpisanie [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w G. jako armatora statku "[...] o nr rejestru [...] rok budowy 2008, jednolity europejski numer identyfikacyjny [...] mimo niewykazania przez Uczestnika tytułu prawnego;

3) naruszenie art. 9 k.p.a., poprzez nienależyte i niewyczerpujące informowanie skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, niepoinformowanie w sposób jasny i wyczerpujący skarżącego w przedmiocie procedury zaskarżania orzeczenia organu, uniemożliwienie zapoznania się z aktami sprawy w sposób nienarażający na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia, tj. w sposób uwzględniający okoliczność pandemii COVID-19;

4) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., poprzez niezapewnienie udziału skarżącemu czynnego udziału w sprawie, uniemożliwienie wypowiedzenia się co do meritum oraz niedoręczenie odrębnej decyzji w przedmiocie wpisu [...] G. S.A. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w [...], do rejestru jako armatora statku "[...] o nr rejestru [...] rok budowy 2008, jednolity europejski numer identyfikacyjny [...]

5) naruszenie art. 15 k.p.a., poprzez wyłączenie możliwości złożenia odwołania od decyzji do Organu II instancji, pouczając o możliwości złożenia skargi bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Powołując się na powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę orzeczenia organu z [...] maja 2020 r. i wpisanie skarżącego jako armatora statku "[...] o nr rejestru [...] rok budowy 2008, jednolity europejski numer identyfikacyjny [...] ewentualnie o reasumpcję i uchylenie przez organ orzeczenia z [...] maja 2020 r. oraz zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania cywilnego w sprawie o ustalenie prawa własności statku [...]

Dyrektor Urzędu Żeglugi Śródlądowej w B. Delegatura w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględniając natomiast skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, p.p.s.a. Sąd uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio (art. 146 § 1 p.p.s.a.)

Dokonując oceny legalności zaskarżonej czynności Dyrektora Urzędu Żeglugi Śródlądowej w B. Delegatura w W. w oparciu o powyższe kryteria, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona czynność nie narusza prawa.

Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie, jest kwestia, który z pomiotów skarżący czy też uczestnik, posiada uprawnienia będące podstawą do wpisania go jako armatora przedmiotowej jednostki pływającej, przy czy m podkreślić należy, że skarżący aktualnie jest wpisany jako armator przedmiotowej jednostki.

Uczestnik wywodzi swoje uprawnienia z wyroku Sądu Okręgowego w [...]. z dnia [...] lutego 2019 r., sygn. akt [...] ( poprzednia sygn. akt [...] którym ustalono nieważność umowy sprzedaży przedmiotowej jednostki pływającej zawartej w dniu 1 października 2014 r. pomiędzy uczestnikiem – [...] G. S.A. w upadł. likwidacyjnej jako sprzedającym a [...] S.A. jako kupującym. Jak wynika z ustaleń Sądu Okręgowego, przedmiotowa jednostka została nabyta przez uczestnika od [...] S.A. na podstawie umowy z dnia [...] marca 2014 r., następnie zaś zawarta została umowa z [...] października 2014 r. będąca przedmiotem ww. wyroku Sądu Okręgowego, który ustalił jej nieważność.

Zdaniem uczestnika, z uwagi na wyrok Sądu Okręgowego, zaistniały podstawy do wpisu uczestnika jako armatora. Z wyroku wynika bowiem, że uczestnikowi, przysługuje prawo własności przedmiotowej jednostki pływającej.

Z kolei skarżący, wywodzi swoje uprawnienia w umowy zawartej w dniu [...] marca 2016 r, pomiędzy [...] sp. z o. o. ( skarżącym) a [...] S. A. Skarżący wskazuje, że w dniu podpisywania umowy z [...] S.A., spółka ta reprezentowana była przez osobę nieuprawnioną do rozporządzania rzeczą ruchomą w rozumieniu art. 169 k.c., o czym nie wiedział i nie mógł wiedzieć skarżący, podnosząc, że umowę podpisała z nim osoba widniejąca w KRS jako uprawniona do reprezentacji podmiotu. Zatem zdaniem skarżącego, stosownie do treści art. 169 k.c., własność jednostki, powinna przejść na skarżącego w dniu jej wydania a organ z uwagi na pozostawanie prawa własności jednostki po stronie skarżącego, nie powinien wpisywać uczestnika jako armatora, ewentualnie zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd cywilny. Skarżący bowiem w dniu [...] maja 2020 r. wystąpił z pozwem przeciwko uczestnikowi o ustalenie prawa własności statku [...] w oparciu o art. 169 k.c. do Sądu Okręgowego w [...]. Wspomnieć w tym miejscu należy, że z uwagi na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] marca 2018 r. sygn. akt VII SA/WA [...] , dokonano w dniu [...] września 2018 r., opierając się na umowie zawartej pomiędzy skarżącym a [...] S. A. z dnia [...] marca 2016 r. wpisu skarżącego jako armatora. WSA ocenił bowiem wówczas, że organ rejestracyjny, nie ma prawa żądać od właściciela rzeczy dodatkowych czynności łub wyjaśnień w przedmiocie nabycia własności wyłącznym i wystarczającym dowodem jest tu umowa, jako dokument prywatny w rozumieniu art. 245 kodeksu postępowania cywilnego.

W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, rację w tym sporze należało przyznać organowi, który uznał, że uczestnik posiada uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o wpis jako armatora statku. Dlatego organ zaskarżoną czynnością z [...] maja 2020 r., poinformował skarżącego o braku przesłanek do uwzględnienia jego wniosku przy jednoczesnym braku podstaw do nieuwzględnienia wniosku uczestnika o dokonanie wpisu uczestnika jako armatora jednostki o nazwie [...].

Zarzuty podniesione w skardze, nie zasługują na uwzględnienie.

W ocenie Sądu, nie jest zasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 6 k.p.a., poprzez wydanie orzeczenia bez podstawy prawnej oraz uznanie wniosku o wpis uczestnika jako armatora statku, mimo braku rozstrzygnięcia sprawy cywilnej ( pomiędzy skarżącym a uczestnikiem) co do przedmiotu własności tego statku. Kwestionowana czynność wbrew zarzutowi skargi, zawiera podstawę prawną, a mianowicie art. 8 ust. 7, art. 19 ust. 1 oraz art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 2128 z późn. zm.). Ponadto w przypadku prawnej formy działania administracji publicznej, jaką tak jak w rozpatrywanej sprawie stanowi czynność materialno - techniczna, zasadą jest udzielenie pisemnej informacji o dokonanym przez organ rozstrzygnięciu w sprawie. Pismo takie powinno zawierać niektóre elementy decyzji administracyjnej, a mianowicie podstawę prawną rozstrzygnięcia, uzasadnienie oraz pouczenie co do możliwości zaskarżenia i takie też elementy zawiera.

Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. poprzez uwzględnienie wniosku uczestnika jako armatora statku, mimo braku rozstrzygnięcia sprawy cywilnej co do przedmiotu własności statku [...] . Skarżący bowiem, jak już wskazano, uznaje się za właściciela statku na podstawie art. 169 k.c. z uwagi na umowę zawartą w dobrej wierze z

[...] S.A. Przypomnieć jednak należy w tym miejscu stanowisko wyrażone w przytaczanym już wyroku tut. Sądu z dnia 27 marca 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa [...] Sąd odnosząc się wówczas do sporu pomiędzy skarżącym a uczestnikiem wskazał, że "organ II instancji błędnie przyjął, że nawet jeżeli [...] S.A. (obecnie [...] nie był uprawniony do zbycia pogłębiarki [...] to strona tej transakcji [...] sp. z o. o., może podlegać ochronie określonej przepisem art. 169 § 1 k.c. Organ pominął przy tym zupełnie treść art. 169 § 2 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym gdy rzecz zgubiona, skradziona lub w inny sposób utracona przez właściciela zostaje zbyta przed upływem lat trzech od jej zgubienia, skradzenia lub utraty, nabywca może uzyskać własność dopiero z upływem powyższego trzyletniego terminu. W niniejszej sprawie pogłębiarka [...] została przywłaszczona przez [...] SA, i w sprawie tego przestępstwa prowadzone jest postępowanie karne, o którym mowa powyżej. Zgodnie zatem z brzmieniem art 169 § 2 kodeksu cywilnego, [...] sp. z o. o. nie mogła nabyć prawa własności pogłębiarki, chociażby z uwagi na brak upływu trzyletniego terminu" . Słusznie zatem podkreślił organ, że kwestia skutecznego nabycia przedmiotowego statku przez skarżącego budziła wątpliwości Sądu administracyjnego jeszcze na etapie poprzedzającym rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. Ponadto podkreślenia wymaga, że WSA w [...] ww. wyroku z dnia [...] marca 2018 r., stwierdził również, że "organ nie ma prawa uzależniać swojej decyzji od zdarzenia przyszłego i niepewnego, jakim jest wynik postępowania przed sądem cywilnym w przedmiocie ważności i skuteczności umowy sprzedaży, przedłożonej przez wnioskodawcę" (s. 18). Sąd administracyjny stwierdza także, że "wynik sprawy przed sądem powszechnym może mieć natomiast wpływ na konieczność dokonania przez organ w przyszłości kolejnej zmiany w dokumentach rejestracyjnych przedmiotowego statku..."

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, nie było zatem podstaw do zawieszania postępowania z uwagi na wniesiony przez skarżącego do Sądu Okręgowego w [...]. pozew, jak też uznawanie praw właścicielskich skarżącego na podstawie przyszłego niepewnego zdarzenia, jakim może być wyrok w sprawie cywilnej z powództwa skarżącego przeciwko uczestnikowi. Jednocześnie wskazać należy, że tak jak przy poprzednim rozpoznaniu sprawy przez sąd administracyjny, podstawa wpisu skarżącego oparta była na umowie, tak obecnie podstawa wpisu uczestnika oparta jest na dowodzie z dokumentu urzędowego, jaki stanowi prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w [...]. z dnia [...] lutego 2019 r. Kwestia ewentualnych roszczeń skarżącego, może być ( i jest z uwagi na dołączony do skargi pozew), przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym. Wynik takiego postępowania jest obecnie niewiadomy. Zasadnie w ocenie Sądu organ uznał, że rozstrzygnięcie w sprawie z powództwa skarżącego, nie stanowi zagadnienia wstępnego powodującego konieczność zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie. Należy bowiem podkreślić, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1570/11, LEX nr 1367328, że organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde - zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony - zakończenie postępowania administracyjnego. Rozstrzygnięcie sprawy cywilnej z powództwa skarżącego, nie jest natomiast konieczne dla rozstrzygnięcia na obecnym etapie wpisu do rejestru.

Należy zgodzić się z organem, który wskazał, że rozstrzygającym dla organu rejestracyjnego w przedmiocie ustalenia tytułu do władania statkiem jest dowód z dokumentu prywatnego w rozumieniu art. 245 kodeksu postępowania cywilnego, którym jest np. umowa kupna-sprzedaży. Chodzi tu jednak o przypadek, gdy nabycie rzeczy pozostaje w zgodzie z zasadą: nemo plus iuris in alium transferre potest quam ipse habet. Wyjątek od tej zasady ustawodawca przewidział w art. 169 kodeksu cywilnego. Na ten wyjątek powołuje się skarżący, a zatem ustalenie tytułu do władania statkiem musi poprzedzać rozstrzygnięcie w zakresie przesłanek nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej. Rozstrzygnięcie takie jeszcze nie zapadło, bez niego natomiast nie można przyjąć w sprawie rejestracyjnej, że nabycie od osoby nieuprawnionej było skuteczne. Ponadto w postępowaniu administracyjnym nie można rozstrzygać kwestii skuteczności nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej, co znajduje potwierdzenie w wyroku SN z dnia 29 marca 1995 r. (III ARN 5/95) stwierdzającym, że w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym dotyczącym rejestracji pojazdu samochodowego, organ administracyjny ani sąd administracyjny nie są właściwe do ustalenia na podstawie art. 169 kodeksu cywilnego, uzyskania prawa własności pojazdu samochodowego. Kończąc zatem ten wątek wskazać należy, że bez rozstrzygnięcia nabycia własności w oparciu o art. 169 k.c., brak jest podstaw do uznania skarżącego za właściciela statku w oparciu o umowę z dnia [...] marca 2016 r.

Podkreślić także należy, ze z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 169 § 1 i 2 k.c. w zakresie skuteczności nabycia przez skarżącego przedmiotowego statku, istotne znaczenie maja okoliczności wskazane w uzasadnieniu wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r., sygn. akt [...] , a mianowicie informacja o toczącym się postępowaniu karnym względem osoby występującej w unieważnionej umowie z ramienia[...] G. S.A. Warunkiem bowiem nabycia własności jest by nabywca działał w dobrej wierze (art. 169 § 1 k.c.) oraz. że nie zachodziły okoliczności uzyskania własności rzeczy zgubionej, skradzionej lub w inny sposób utraconej przez właściciela i zbytej przed upływem lat trzech od chwili jej zgubienia, skradzenia lub utraty (art. 169 § 2 k.c.). W tym kontekście należy podkreślić, że wydanie i objęcie rzeczy w posiadanie przed upływem 3 lat od chwili utraty rzeczy ma ten skutek, że przesuwa w czasie ("odracza") nabycie własności, właściciel bowiem może do tego czasu żądać wydania mu rzeczy. W tym czasie nabywcy przysługuje tylko ekspektatywa prawa własności. Nabywca musi być w dobrej wierze przez cały ten czas, zaś utrata dobrej wiary wyłącza nabycie własności. Powyższa kwestia nie może być jednak przedmiotem rozstrzygnięcia ani w postępowaniu administracyjnym ani też w postępowaniu sądowoadministracyjnym z uwagi na wspomniany już wyrok SN z dnia 29 marca 1995 r. (III ARN 5/95). Jest to zatem kolejny argument za przyjęciem, że ustalenie prawa własności statku mogłoby nastąpić dopiero po ustaleniu przesłanek nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej, określonych w art. 169 § 1 i § 2 k.c. Organ zasadnie zatem uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżący posiada ważny i skuteczny tytuł własności względem statku.

Organ nie naruszył także art. 7 k.p.a., ponieważ w sposób prawidłowy i wyczerpujący ustalił stan faktyczny i słusznie uznał, że daje on podstawę do stwierdzenia, że uczestnik nabył tytuł prawny do przedmiotowego statku. W tym zakresie organ przeprowadził dowód z dokumentu urzędowego, jaki stanowił wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. sygn. akt [...] Chodzi tu o wielokrotnie wzmiankowaną kwestię przesądzenia charakteru prawnego transakcji nabycia statku przez skarżącego. Skoro bowiem zbycie statku przez [...] G. S.A. upadło, to i jego nabycie od kontrahenta [...] G. S.A, przez [...] Sp. z o. o. będzie zależne od spełnienia dodatkowych przesłanek z art. 169 § 1 i § 2 kodeksu cywilnego. Nieważność czynności prawnej zbycia tego statku przez [...] G. S.A. została bowiem sądowo ustalona, a w konsekwencji kwestia uprawnień następców prawnych nie może opierać się na zasadzie nemo plus iuris in alium transferre potest ąuam ipse habet. Skarżący z oczywistych względów nie może bowiem powołać się na nabycie statku od właściciela. Jeżeli zatem nie zostało sądownie ustalone nabycie przez skarżącego statku [...] , to statek ten stanowi w świetle wyroku sądowego z dnia [...] lutego 2019 r. własność uczestnika.

Nie można uznać za zasadną argumentacji skarżącego, który uznaje, że bezsporną okolicznością, jest skuteczne nabycie przez niego statku od osoby nieuprawnionej. Dowód z umowy, nie jest jednak dowodem wystarczającym, na co wskazuje wyrok SN z dnia 29 marca 1995 r. (III ARN 5/95), zgodnie z którym w przypadku nabycia rzeczy od osoby nieuprawnionej, dowód z umowy nie jest wystarczający w kwestii skuteczności nabycia.

Zgodnie z treścią § 2 ust. 4 oraz § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 stycznia 2003 r. w sprawie rejestru administracyjnego polskich statków żeglugi śródlądowej (Dz. U. Nr 39, poz. 340), rejestracja statku lub zgłoszenie zmiany w rejestrze wymaga przedstawienia organowi rejestrowemu dokumentu potwierdzającego uprawnienia do władania statkiem lub dokumentu potwierdzającego zmianę danych zawartych w rejestrze. Nie może być dowodem który potwierdza uprawnienia skarżącego do władania statkiem, umowa zawarta z osobą nieuprawnioną, co do której skuteczności nie wypowiedział się jeszcze sąd powszechny.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. Wskazać bowiem należy, że organ pismem z dnia [...].03.2020 r. powiadomił skarżącego o złożeniu wniosku przez uczestnika oraz o prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. sygn. akt [...] Bez znaczenia pozostaje okoliczność, że pismo to nie zostało podjęte przez skarżącego w urzędzie pocztowym. Ponadto wbrew zarzutom skargi, skarżącego prawidłowo pouczono o prawie zaskarżenia przedmiotowej czynności do sądu administracyjnego.

Nie zasługuje także w zakresie naruszenia art. 9 k.p.a. okoliczność zarzucanego w skardze uniemożliwienia zapoznania się z aktami sprawy w sposób nienarażający na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia, tj. w sposób uwzględniający okoliczności pandemii COVID-19. Organ nie jest bowiem właściwy w zakresie określenia wymogów sanitarnych, związanych z zapoznawaniem się ze zgromadzonymi w jego siedzibie aktami, zaś obowiązujące w tym zakresie wymogi sanitarne określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 kwietnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, nie przewidywały przeszkód do zapoznania się z aktami sprawy w siedzibie organu. Żądanie więc przesłania kserokopii akt nie było uzasadnione. Organ informował skarżącego pisemnie o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Nie było zatem przeszkód, by zapoznać się z aktami w siedzibie organu przy zachowaniu koniecznych wymogów sanitarnych w postaci zasłaniania ust i nosa oraz zachowania odpowiedniego dystansu.

Organ nie naruszył art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie, uniemożliwienie i wypowiedzenia się co do meritum oraz niedoręczenie odrębnej decyzji w przedmiocie wpisu uczestnika jako armatora. Skarżący co do meritum sprawy, wypowiedział się bowiem szczegółowo w piśmie z dnia 20 kwietnia 2020 r. Ponadto organ skierował do skarżącego pismo w dnia [...].03.2020 r. powiadamiając o nowych faktach w sprawie przedmiotowej jednostki pływającej, jednak nie zostało ono odebrane przez skarżącego. Skarżący został też poinformowany o wszczętym postępowaniu w sprawie zmiany armatora z wniosku uczestnika pismem z dnia [...].03.2020 r. Odnośnie do zarzutu niedoręczenia skarżącemu odrębnej decyzji w przedmiocie wpisu uczestnika do rejestru jako armatora, to także jest on niezasadny. Wskazać bowiem należy, że art. 18 i nast. ustawy o żegludze śródlądowej, nie przewidują orzekania o wpisie statku do rejestru decyzją administracyjną. Zmiana w rejestrze, stanowi więc zgodnie z art. 20 ust. 2 w/w ustawy, czynność materialno - techniczną. Dopiero odmowa wpisu w myśl art. 20 ust. 5 ustawy o żegludze śródlądowej, następuje w formie decyzji administracyjnej. Z uwagi na uwzględnienie wniosku uczestnika, w sprawie nie została wydana decyzja. Skarżący o rozstrzygnięciu w formie czynności materialno – technicznej, został powiadomiony pismem z dnia 12.05.2020 r.

Nie został naruszony przepis art. 15 k.p.a. poprzez wyłączenie skarżącemu możliwości wniesienia odwołania i pouczenie o możliwości złożenia skargi bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Pouczenie to jest bowiem konsekwencją regulacji art. 20 ust. 2 i 5 ustawy o żegludze śródlądowej, w kwestii formy prawnej rozstrzygnięcia w sprawach rejestracyjnych. Wpis do rejestru stanowi czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt. 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który nie ma charakteru decyzji ani postanowienia. W toku instancji administracyjnej strona nie ma możliwości zaskarżenia tej czynności. Podlega ona natomiast w świetle art. 3 § 2 pkt. 4 p.p.s.a. kontroli sądowej.

Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.