Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 294/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1; art. 3 ust. 3; art. 6 ust. 1 i 9; art. 4 ust. 1 pkt 1; art. 1a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Referent Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 stycznia 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W. - obecnie [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "skarżąca lub "Spółka"), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej także: "SKO", "Kolegium" lub "organ odwoławczy") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. (dalej także: "Wójt Gminy" lub "organ I instancji") z [...] października 2015 r., określającą Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2015 r. w kwocie [...]zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało między innymi art. 233 § 1 pkt

1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613; dalej: "O.p.", "Ordynacja podatkowa") oraz art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 i ust. 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.; dalej: "u.p.o.l.").

Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją wymiarową z [...] października 2015r. Wójt Gminy określił Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2015r. w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniu powołał, że skarżąca, zgodnie z treścią umowy przeniesienia własności zawartej w formie aktu notarialnego Rep. [...] z [...] kwietnia 2015r. jest właścicielem nieruchomości położonych w miejscowościach K. D. i S. i S., gm. W.. Z tego względu od [...] maja 2015 r. ciążył na niej obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Spółka nie złożyła jednak deklaracji podatkowej.

W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości

i orzeczenie, że nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości za 2015r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Spółka postawiła przy tym zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, tj. art. 1a, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1, art. 5, art. 6 ust. 9 u.p.o.l., art. 121 § 1, art. 122 oraz art. 125 Ordynacji podatkowej.

Zdaniem skarżącej, w świetle zawartej umowy z [...] kwietnia 2015 r., która jest umową przewłaszczenia na zabezpieczenie obowiązek podatkowy spoczywa na posiadaczu majątku, jako osoby uzyskującej szczególnego rodzaju dochody z tego tytułu. Skarżąca nie czerpie żadnych dochodów z tytułu posiadania majątku. Tym samym nie ciąży na niej obowiązek z tytułu podatku od nieruchomości, o którym mowa w decyzji Wójta Gminy.

SKO powołaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] lutego 2016r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy nie znajdując podstaw do zmiany jego stanowiska. Na wstępie przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania oraz powołało treść mających zastosowanie w sprawie przepisów, tj. art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 i ust. 3 u.p.o.l. Odnosząc ich treść do realiów rozpoznawanej sprawy Kolegium w szczególności wskazało na treść zawartej w dniu [...] kwietnia 2015r. w formie aktu notarialnego Rep. [...] nr [...] umowy przeniesienia własności na zabezpieczenie, zgodnie z którą J. C., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] w R. przy ul. M., zabezpieczając wynagrodzenie wynikające z umowy zlecenia z [...] kwietnia 2015r. (zawartej pomiędzy Spółką pod firmą "[...]" Sp. z o.o. ([...] Sp. z o.o.) w W., dotyczącej doradztwa, restrukturyzacji przedsiębiorstwa [...] J. C. i pozyskania finansowania) dokonał przeniesienia własności nieruchomości stanowiącej użytki kopalne o powierzchni [...] ha na rzecz Spółki. W ocenie SKO kwestią sporną pozostaje zatem, na: którym z podmiotów ciąży obowiązek podatkowy z tytułu podatku od nieruchomości, czy na skarżącej - jako nowym właścicielu przedmiotowej nieruchomości czy też na J. C. - jako jej poprzednim właścicielu. Kolegium powołało się również między innymi na dowody w postaci zawiadomienia Starosty P. z [...] października 2015r. o zmianach właściciela w S. S. i w K. oraz wypis

z rejestru gruntów, zgodnie z którymi skarżąca jest właścicielem użytków kopalnych,

tj. nieruchomości położonych w ww. lokalizacjach.

Organ odwoławczy przedstawił następnie rozważania co do charakteru umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie, między innymi w świetle przepisów art. 155

§ 1 k.c. i art.157 § 1 k.c. Odwołał się przy tym do poglądów prawnych zawartych

w wyroku Sądu Najwyższego z 8 marca 2002 r., sygn. akt III CKN 748/00. Stwierdził

w konsekwencji, że na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przeniesienie własności nieruchomości na wierzyciela tytułem zabezpieczenia rodzi taki skutek, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na jej nowym właścicielu, który przejął nieruchomość jako zabezpieczenie długu. Tym samym skoro dotychczasowy właściciel (J. C.) przeniósł własność spornych nieruchomości w celu zabezpieczenia wierzytelności jego obowiązek w zakresie podatku od nieruchomości co do tych nieruchomości, zgodnie z art. 6 ust. 4 u.p.o.l. wygasł z końcem kwietnia 2015r., natomiast od [...] maja 2015r. obowiązek podatkowy od tej nieruchomości spoczywa na Spółce. Kolegium podniosło jednocześnie, że skarżąca pozostawiła przewłaszczoną nieruchomość w posiadaniu dotychczasowego właściciela, który nadal prowadzi działalność gospodarczą. Zdaniem Kolegium okoliczność ta nie przesądza o tym, że jest on samoistnym posiadaczem przedmiotowej nieruchomości, na którym ciąży z tego tytułu obowiązek podatkowy. Obowiązek taki ciąży bowiem na Spółce, która na mocy umowy z [...] kwietnia 2015 r. stała się nowym właścicielem przedmiotowych nieruchomości i to na niej ciąży obowiązek, o którym mowa w art.

6 ust. 9 u.p.o.l. Skoro obowiązków tych nie wypełniła, zasadnym było wydanie decyzji wymiarowej.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. Pismem z [...] marca 2016 r. wniosła zatem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako Sąd) skargę m.in. na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie. Wnosząc o uchylenie decyzji organów obydwu instancji i ustalenie łącznego zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r. w kwocie [...] zł od samoistnych posiadaczy nieruchomości położonej

w m. S. S. i K. D. – J. C., Spółka postawiła zarzuty naruszenia przepisów:

- art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p., polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych czynności i niezebraniu materiału dowodowego,

a w szczególności pominięcie wpisu do Rejestru Przedsiębiorców prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. W. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod nr KRS [...] danych dotyczących przedmiotu prowadzonej działalności gospodarczej oraz nierozpatrzenie jako materiału dowodowego koncesji wydanych przez Marszałka Województwa [...] w formie decyzji nr [...] z [...] grudnia 2006 r., decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2009 r. i decyzji nr [...] z [...] października 2013 wydanych dla J. C., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą C. J. "[...]" Zakład Pracy Chronionej ul. M. [...] w R.;

- art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p., polegające na błędnym oznaczeniu stron postępowania wskazując właścicieli nieruchomości jako płatników zamiast samoistnego posiadacza (J. C.) oraz błędnym uzasadnieniu faktycznym decyzji wydanej przez Wójta Gminy;

- art 3 ust. 3 u.p.o.l. poprzez nienałożenie wymiaru podatku od nieruchomości na posiadacza samoistnego nieruchomości J. C., braku ustalenia powierzchni, na której jest prowadzona działalność gospodarcza.

Zdaniem Spółki organy, na podstawie umowy z [...] kwietnia 2015 r. bezpodstawnie przyjęły, że jest ona podatnikiem podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy faktycznie przedmiotowe nieruchomości pozostały w posiadaniu dotychczasowego właściciela. Zatem to on jako posiadacz samoistny winien uiszczać podatek od nieruchomości. Spółka dodała, że nigdy nie prowadziła działalności związanej

z górnictwem i wydobywaniem kopalin. Tym bardziej nie powinna płacić podatku od nieruchomości związanych z prowadzeniem tego typu działalności gospodarczej (przedmiot opodatkowania stanowią użytki kopalne). Tych okoliczności organy orzekające w sprawie nie wzięły jednak pod uwagę. W ocenie Spółki wymierzony podatek jest nadto zawyżony, gdyż organy za podstawę wymiaru przyjęły niewłaściwą powierzchnię gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,

tj. niezgodną zarówno z powierzchnią tych gruntów zawartą w deklaracji na podatek od nieruchomości złożonej przez poprzedniego właściciela oraz z wydanymi koncesjami dla obszaru górniczego. Organy w tym względzie winny także ustalić podatek od faktycznej powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, tj. zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 i 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3, ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.

Odpowiadając na skargę, SKO podtrzymało dotychczasowe stanowisko

i wystąpiło o jej oddalenie. Zarzuty skargi uznało za chybione. Stwierdziło brak podstaw do przyjęcia, że J. C. jest posiadaczem samoistnym przewłaszczonych na Spółkę nieruchomości, który tylko czasowo korzysta z nich za zgodą ich właściciela czyli skarżącej. Wyjaśniło również, że przyjęta do opodatkowania powierzchnia jest zgodna z wypisem z rejestru gruntów (wykaz zmian z [...] października 2015 r.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest w szczególności kwestia ustalenia podmiotowości prawnopodatkowej w podatku od nieruchomości, tj. odpowiedź na pytanie kto powinien być podatnikiem podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy nieruchomości stały się przedmiotem umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie.

W ocenie skarżącej podatnikiem w podatku od nieruchomości winien być dotychczasowy ich właściciel, jako samoistny posiadacz gruntu. Zdaniem organów podatkowych zaś, podatek od nieruchomości obciąża Spółkę, która stała się właścicielem przedmiotowych nieruchomości.

W skardze zostały także zawarte zarzuty zmierzające do wykazania zawyżenia wymiaru podatku poprzez obliczenie jego kwoty od powierzchni związanej

z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy, w ocenie skarżącej podatek winien zostać obliczony od powierzchni faktycznie zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej, która jest mniejsza.

W tym miejscu wskazać należy, że art. 3 ust. 1 u.p.o.l. określa podmioty, na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Zgodnie z jego treścią podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem

ust. 3,

2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,

3) użytkownikami wieczystymi gruntów,

4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeśli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,

b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Jednocześnie z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. wynika, że w sytuacji, gdy samoistny posiadacz nieruchomości nie jest jej właścicielem, to na nim, a nie właścicielu nieruchomości ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości. Przepis ten rozstrzyga kwestię "pierwszeństwa" w przypisaniu określonemu podmiotowi statusu podatnika, w sytuacji, w której obok przysługującego jednemu podmiotowi prawa własności, nieruchomość pozostaje w posiadaniu samoistnym innego niż właściciel podmiotu.

Odnosząc powyższe do realiów rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że aktem notarialnym z [...] kwietnia 2015 r. Rep. [...] numer [...] została zawarta umowa przeniesienia własności na zabezpieczenie, w świetle której zapisów, zawartych w § 7.1 J. C. przeniósł na rzecz Spółki, celem zabezpieczenia jej roszczeń o zapłatę wynagrodzenia, wynikającego z zawartej przez strony umowy zlecenia (finansowania i doradztwa, celem dokonania między innymi restrukturyzacji przedsiębiorstwa pod nazwą J. C. "[...]" oraz pozyskania finansowania, w tym kredytów bankowych i ewentualnego inwestora strategicznego – opisanej w § 4 ww. aktu notarialnego), własność przedsiębiorstwa opisanego w § 3 ww. aktu i załącznikach nr 1 i 2 do tego aktu, własność nieruchomości opisanych w § 2.1, 2.2 tego aktu oraz własność udziału wynoszącego [...] części nieruchomości opisanej w § 2.3 tego aktu, a przedstawiciel Spółki na powyższe wyraził zgodę. Jednocześnie Spółka działaniem jej przedstawiciela zobowiązała się do powrotnego przeniesienia własności nieruchomości w terminie 7 dni od zapłaty na rzecz Spółki przez J. C. stosownego wynagrodzenia wynikającego z ww. umowy zlecenia. Tym samym mocą powyższej umowy Spółka stała się właścicielem nieruchomości, między innymi podlegających opodatkowaniu w niniejszej sprawie użytków kopalnych położonych w obrębie S. S., o łącznej powierzchni [...]ha. Na podstawie powyższego aktu notarialnego zostały dokonane zmiany

w ewidencji gruntów i budynków poprzez wpisanie jako właściciela [...] Spółki z o.o. z siedzibą w W., w miejsce dotychczas w tym charakterze występującego J. C.. W § 10 powyższej, zawartej w formie aktu notarialnego umowy przeniesienia własności na zabezpieczenie zawarto wniosek J.C. i A. W. B., działającego

w imieniu i na rzecz Spółki o dokonanie zmian zgodnych z treścią aktu w księgach wieczystych urządzonych dla objętych umową nieruchomości. Dodatkowo, na mocy

§ 8.1 umowy przeniesienia własności na zabezpieczenie, strony postanowiły, że Spółka na czas obowiązywania niniejszej umowy ma prawo prowadzić na bazie składników majątkowych, będących przedmiotem przewłaszczenia na zabezpieczenie, działalność gospodarczą i wykorzystywać w tym celu dotychczasową nazwę "[...]". Jednocześnie w § 8.3 strony umowy oświadczyły, iż wydanie przedsiębiorstwa

i nieruchomości Spółce już nastąpiło.

Mając na uwadze wyżej wskazane postanowienia aktu notarialnego przenoszącego własność przedmiotowych nieruchomości, twierdzenia Spółki

o samoistnym posiadaniu tych nieruchomości przez inny podmiot (J. C.) nie znajdują uzasadnienia prawnego i faktycznego. Z treści aktu wynika bowiem, iż dotychczasowy właściciel nieruchomości, w drodze powołanej wyżej umowy przeniesienia własności na zabezpieczenie wyzbył się własności oraz posiadania tych nieruchomości na rzecz aktualnego właściciela.

Podnieść w tym miejscu należy, że umowa przewłaszczenia na zabezpieczenie nie została uregulowana w prawie polskim, poza jednym wypadkiem określonym

w ustawie Prawo bankowe (art. 101 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe Dz. U. z 2016 r., poz. 1988 j.t. ze zm.). Umowa ta należy do katalogu umów nienazwanych i jest zawierana na podstawie art. 3531 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny Dz. U. z 2016 r., poz. 380 j.t. ze zm.; dalej: "k.c."). Polega na zabezpieczeniu wierzytelności poprzez przeniesienie na wierzyciela własności oznaczonej rzeczy - z równoczesnym jego zobowiązaniem do korzystania z niej

w sposób określony w umowie i do powrotnego przeniesienia własności rzeczy na dłużnika, po zaspokojeniu zabezpieczonej wierzytelności. Zawarcie umowy przewłaszczenia, chociaż nie następuje z zamiarem trwałego wyzbycia się własności, bez wątpienia powoduje przeniesienie własności, stosownie do art. 155 § 1 k.c. Ze względu na zakaz przenoszenia własności nieruchomości pod warunkiem lub

z zastrzeżeniem terminu (art. 157 § 1 k.c.), umowa ta jest bezwarunkowa tzn., że ustanawiając zabezpieczenie dłużnik przenosi bezwarunkowo własność nieruchomości na wierzyciela (występuje tu skutek rzeczowy), wierzyciel zaś zobowiązuje się pod warunkiem zawieszającym spłatę długu, do powrotnego przeniesienia własności przewłaszczonej nieruchomości na dłużnika, z tym, że do powrotnego przejścia własności przedmiotu zabezpieczenia konieczne jest dodatkowe porozumienie stron co do przejścia własności nieruchomości (por. wyrok Sądu Najwyższego z 29 maja 2000 r., sygn. akt III CKN 246/00).

W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że przeniesienie własności nieruchomości na zabezpieczenie (jak każde inne przeniesienie własności nieruchomości) ma charakter "bezwarunkowy i ostateczny" (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 8 marca 2002r., sygn. akt III CKN 748/00). W umowie przewłaszczenia na zabezpieczenie strony mogą postanowić, że zbywca zatrzyma przewłaszczoną rzecz w swoim posiadaniu

i będzie z niej korzystał w sposób uzgodniony z wierzycielem (por. wyrok SN z 19 listopada 1992 r., sygn. akt II CRN 87/92). Natomiast zobowiązanie nabywcy nieruchomości do zwrotnego przeniesienia własności w niczym nie ogranicza jego prawa własności.

Kluczowe zatem znaczenie w rozpatrywanej sprawie miało ustalenie, czy dotychczasowemu właścicielowi można było przypisać status posiadacza samoistnego nieruchomości stanowiącej własność skarżącej Spółki.

Pojęcie posiadania zdefiniowane jest wyłącznie na gruncie prawa cywilnego, stąd też przy wykładni powołanego art. 3 ust. 3 u.p.o.l. należy posłużyć się definicją posiadania zawartą w art. 336 k.c. Nie istnieją bowiem żadne powody, aby przy wykładni pojęcia "posiadacz samoistny" nie odwoływać się do przepisów prawa cywilnego, orzecznictwa sądów powszechnych i Sądu Najwyższego, dotyczącego tego pojęcia, a także do dorobku nauki prawa. Choć system prawa podatkowego cechuje się co do zasady autonomią, to jednak nie ma ona charakteru absolutnego i uzasadnione jest odwoływanie się do takiego rozumienia pojęć, które zostały wypracowane

w macierzystych gałęziach prawa. Zatem zgodnie z art. 336 k.c., posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Na posiadanie składają się dwa elementy: corpus oraz animus, tj. zdolność władania rzeczą w taki sposób, jak podmiot, któremu przysługuje odpowiednie prawo do rzeczy oraz wola wykonywania tego prawa, wyrażająca się w takim postępowaniu posiadacza, z którego wynika, iż uważa się on za podmiot prawa do tej rzeczy (zob. komentarz do art. 336 k.c. [w:] A. Kidyba (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom II. Własność i inne prawa rzeczowe, LEX 2009 oraz wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 173/10).

W orzecznictwie sądowym jednolicie prezentowany jest pogląd, że dla przyjęcia samoistności posiadania konieczne jest wykonywanie przez posiadacza czynności faktycznych wskazujących na samodzielny, rzeczywisty i niezależny od woli innej osoby stan władztwa. Wszystkie dyspozycje posiadacza powinny zatem swą treścią odpowiadać dyspozycjom właściciela (por. wyrok NSA z 1 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2372/10). Posiadaczem samoistnym rzeczy jest tylko taki podmiot, który uważa się za uprawnionego do rozporządzenia nią, a więc nie ma potrzeby liczenia się

z uprawnieniami właścicielskimi innej osoby (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 720/11, wyroki NSA z 11 września 2014r., sygn. akt II FSK 509/14 oraz II FSK 917/14).

Istotne zatem w realiach rozpoznawanej sprawy jest, iż Spółka wobec przeniesienia własności nieruchomości, o których mowa w zaskarżonej decyzji stała się ich właścicielem. Jak wynika z przywołanych wyżej postanowień umowy przeniesienia własności na zabezpieczenie, przedmiot umowy tj. przedsiębiorstwo i nieruchomości zostały wydane przed spisaniem aktu. Z powyższego wynika, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie występuje sytuacja, w której prawo własności i posiadanie samoistne przysługują różnym podmiotom. Wskazywane przez skarżącą dalsze, po przeniesieniu własności, prowadzenie przez J. C. działalności gospodarczej z wykorzystaniem ww. nieruchomości (lub ich części) nie pozwala na uznanie, iż władztwo to ma charakter władztwa właścicielskiego, co uzasadniałoby uznanie poprzedniego właściciela za posiadacza samoistnego. Z akt sprawy nie wynika, aby poprzedni właściciel uważał się za uprawnionego do samodzielnego

i nieograniczonego rozporządzania nieruchomością, przeciwnie nieruchomości wydał, co oznacza, że musiał liczyć się z uprawnieniami właścicielskimi Spółki. Tym samym, jeśli przedmiot umowy mógł być wykorzystywany przez poprzedniego właściciela, to tylko za zgodą i na warunkach stawianych przez skarżącą, co oznacza, iż można w tym zakresie mówić jedynie o posiadaniu zależnym.

Warto w tym miejscu powołać się na pogląd prawny zaprezentowany w wyroku WSA w Poznaniu z 10 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Po 750/15, zgodnie z którym "stosunkiem prawnym, w oparciu o który dokonujący przewłaszczenia, zachowa posiadanie nieruchomości, podobnie jak w sytuacji rzeczy ruchomych oznaczonych indywidualnie i rodzajowo, jest stosunek użyczenia. Czas trwania użyczenia będzie

w tym wypadku oznaczony - pokrywać się będzie z czasem trwania stosunku prawnego, stanowiącego przyczynę przeniesienia własności nieruchomości".

Reasumując uznać należy, że skoro Spółka na mocy aktu notarialnego z [...] kwietnia 2015 r. stała się właścicielem nieruchomości w nim wymienionych,

a dotychczasowy właściciel mógł nadal prowadzić swoją działalność gospodarczą

z wykorzystaniem składników majątkowych stanowiących przedmiot zabezpieczenia za zgodą Spółki (właściciela nieruchomości), to znaczy, że nie można uznać go za posiadacza samoistnego, co w konsekwencji uniemożliwia uznanie go za podatnika podatku od nieruchomości. Trafnie zatem, w ocenie Sądu, organy w oparciu o treść art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. uznały, że podatnikiem podatku od nieruchomości, o których mowa w zaskarżonej decyzji jest skarżąca Spółka jako właściciel nieruchomości.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.p.o.l. obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. W okolicznościach niniejszej sprawy przeniesienie prawa własności nieruchomości nastąpiło w dniu [...] kwietnia 2015 r., tym samym orzekające w sprawie organy prawidłowo ustaliły powstanie obowiązku podatkowego skarżącej od [...] maja 2015 r.

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi powierzchnia. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, w tym stawek od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów

i budynków (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l.). W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 j.t. ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków

i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. grunty, budynki i budowle związane

z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące

w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Gruntami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej są grunty, na których podatnik ma potencjalną możliwość uzyskiwania przychodów przy ich wykorzystaniu. Wystarczające jest zatem wykazanie, że dany grunt jest co najmniej w posiadaniu przedsiębiorcy bądź też innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, niezależnie od tego, czy "faktycznie" na danym gruncie bądź też z jego wykorzystaniem jest prowadzona działalność gospodarcza. Do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być również te grunty lub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej powoduje, że mogą być one wykorzystywane na ten cel (tak: WSA w Bydgoszczy w sprawie sygn. akt

I SA/Bd 545/15 - LEX nr 1850070). Organ podatkowy nie może przy tym samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz obowiązany jest odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Jak wynika z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Po 1294/15 (dostępny w internecie): "Oznacza to, że co do zasady

o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Odstępstwo od zasady bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów

i budynków może mieć miejsce tylko w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku.

W przypadku danych bezwzględnie wiążących organy podatkowe, jeżeli ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, to dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Organy podatkowe nie mogą zatem samodzielnie zmieniać tych danych, tym bardziej, że dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego."

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż organy podatkowe ustalając skarżącej wymiar podatku od nieruchomości dokonały powyższego przy uwzględnieniu zapisów ewidencji gruntów i budynków zarówno co do powierzchni nieruchomości, jak i ich funkcji. Z zapisów dołączonego do akt podatkowych wypisu z rejestru gruntów wynika bowiem niewątpliwie, iż nieruchomości objęte zaskarżoną decyzją stanowią użytki kopalne. Zauważyć jednocześnie wypada, iż z treści skargi nie wynika, aby skarżąca kwestionowała zapisy ewidencji gruntów

i budynków, ale podnosi okoliczności faktycznego wykorzystywania tych gruntów do prowadzenia działalności gospodarczej w ilości mniejszej niż powierzchnia tych gruntów. Powołuje się przy tym na dane z koncesji wydanych dla obszaru górniczego oraz treść deklaracji podatkowych poprzedniego właściciela. W świetle powyższych wywodów okoliczności pozostają jednak bez wpływu na prawidłowość decyzji, albowiem istotna w tej mierze jest potencjalna możliwość wykorzystania nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej, która z uwagi na funkcję nieruchomości, wynikającą z ewidencji nie budzi wątpliwości. Faktyczne wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej, uzależnione wyłącznie od decyzji jej właściciela pozostaje w tej mierze bez znaczenia. Co także istotne, zgodnie

z art. 6 ust. 9 pkt 1 u.p.o.l. skarżąca miała obwiązek złożenia własnej deklaracji na podatek od nieruchomości i brak jest podstaw do ustalania okoliczności sprawy

w oparciu o deklarację składaną przez poprzedniego właściciela. Zauważyć jednocześnie wypada, iż zarówno argumentacja, o której mowa, jak i dokumenty wskazywane w skardze nie były przedstawiane w postępowaniu prowadzonym przed organami podatkowymi. Brak jest zatem podstaw do stawiania tym organom zarzutu nie odniesienia się do nich.

Jednocześnie, jak wynika z wcześniejszych wywodów bezzasadne są zarzuty naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O., jak i art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. oraz art. 3 ust. 3 u.p.o.l. zmierzające do wykazania, iż działalność gospodarcza jest prowadzona na mniejszej powierzchni, niż wskazana w zaskarżonej decyzji oraz że jest prowadzona przez poprzedniego właściciela – jako posiadacza samoistnego, co

w ocenie skarżącej doprowadziło do błędnego ustalenia podmiotu zobowiązanego

w niniejszej sprawie.

Prawidłowo bowiem wskazane w zaskarżonej decyzji nieruchomości, stanowiące własność Spółki, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, zostały opodatkowane stawką przewidzianą dla tego rodzaju nieruchomości (wartość stawki nie jest kwestionowana), przy przyjęciu za podstawę opodatkowania powierzchni gruntów na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów. Wbrew zarzutom skargi, w sprawie nie doszło zatem do naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego, w szczególności w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Organy zbadały istotne okoliczności faktyczne potrzebne dla rozstrzygnięcia, przeprowadziły niezbędne w tym celu dowody, a następnie wszechstronnie oceniły zebrany w toku postępowania materiał dowodowy.

Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t. ze zm.) oddalił skargę, orzekając jak w sentencji wyroku