Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3729/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2014 r., wydaną na podstawie art. 243 ust.4 w zw. z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410; dalej: pwp) po rozpoznaniu wniosku z dnia [...].10.2013 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Urzędu Patentowego z dnia [...].08.2013 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny, zgłoszony dnia [...].02.2012 r., za numerem Z. [...] "Prezenty bez pudła" przez U., W., utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

Przedmiotowy znak słowno-graficzny został zgłoszony dla towarów z klas 5, 16, 35 i 36.

W uzasadnieniu przypomniano, że podstawą wydania decyzji o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "Prezenty bez pudła" zgłoszony dnia [...].02.2012 r. za numerem Z. [...] przez U. był art. 42 ust. 1 w zw. z art. 148 pwp.

Powodem umorzenia przedmiotowego postępowania było niewykonanie postanowienia z dnia [...].02.2013 r. dotyczącego usunięcia usterek w wykazie towarów i usług.

Zgłaszający w dniu [...].10.2013 r. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W przedmiotowym wniosku pełnomocnik zgłaszającego przedstawił zwolnienie lekarskie wystawione przez lekarza z C. Sp. z o.o. za okresie od [...].06.2013 r. do dnia [...].06.2013 r. Do wniosku została dołączona karta informacyjna i karta SOR ze szpitala [...] przy ulicy [...], obie noszące datę [...].05.2013 r. Do wniosku zgłaszający złożył poprawioną wersję wykazu towarów i usług do zgłoszonego znaku towarowego.

Urząd Patentowy RP rozpatrując wniosek z dnia [...].10.2013 r. - po zapoznaniu się z argumentami zgłaszającego, podniesionymi w przedmiotowym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdził, co następuje:

Przepis art. 243 ust.4 pwp stanowi, że decyzja o umorzeniu postępowania na skutek uchybienia terminu do dokonania określonej czynności może zostać uchylona, pod warunkiem, że strona złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy i jednocześnie dokona czynności, dla której termin został wyznaczony. Wskazane przesłanki muszą wystąpić łącznie.

Urząd Patentowy RP uznał, iż zgłaszający złożył wniosek w terminie, jednocześnie dopełnił czynności, dla której termin został wyznaczony, a mianowicie nadesłał poprawioną wersję wykazu towarów i usług do zgłoszonego znaku towarowego. W ocenie Urzędu, zgłaszający nie "uprawdopodobnił braku swej winy".

Zgodnie z doktryną i orzecznictwem o braku winy strony w niedopełnieniu w terminie określonej czynności procesowej można mówić tylko w przypadku uprawdopodobnienia przez nią, że dopełnienie czynności było niemożliwe z powodu przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia, tj. takiej, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyrok NSA z 8 grudnia 1999 r, sygn. akt I SA/Lu 1246/98). Strona powinna uprawdopodobnić, że mimo całej swej staranności nie mogła czynności dokonać w terminie, a więc że zachodziła przeszkoda od niej niezależna. Przeszkoda ta musi istnieć przez cały bieg terminu przepisanego do dokonania czynności. Można przykładowo podać następujące przypadki z praktyki: - nieprawidłowości w nagła choroba strony działającej osobiście, uniemożliwiająca wyręczenie się inną osobą, przerwa w komunikacji, powódź, pożar.

Brak winy można przyjąć, gdy strona nie była w stanie przeszkody usunąć przy użyciu dostępnych sił i środków, nie ryzykując własnym (bądź innych osób ) zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Ponadto, jak się podkreśla w doktrynie i orzecznictwie przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiały stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie SN z dnia 6 października 1998 r.,sygn. akt II CKN 8/98, publ. LEX nr 50679). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić wówczas, gdy strona uprawdopodobni, że mimo całej staranności z przyczyn od niej niezależnych nie mogła dokonać określonej czynności procesowej. (data wpływu [...].04.2013 r.) pełnomocnik złożył pismo, w którym wnioskował o przedłużenie terminu do wykonania postanowienia o dwa miesiące, tj. do dnia [...].06.2013 r. Pełnomocnik zgłaszającego wskazał, że był w szpitalu [...].05.2013 r., a na zwolnieniu lekarskim od dnia [...].06.2013 r. do dnia [...].06.2013 r.

W ocenie organu nie jest to okoliczność, która pozwalałaby na przyjęcie braku winy zgłaszającego. Przede wszystkim pełnomocnik zgłaszającego mógł wykonać postanowienie po powrocie ze zwolnienia. Miał na to 6 dni. Jako profesjonalny pełnomocnik mógł - zgodnie z zasadami należytej staranności - zadbać o swe interesy, tj. np. ustanowić pełnomocnika do dalszego prowadzenia sprawy przedmiotowego znaku towarowego przed Urzędem Patentowym RP w danej sprawie. Jak wynika z akt sprawy, zgłaszający nie podjął żadnych kroków w celu zabezpieczenie swych interesów. Uchybienia w tym zakresie należy potraktować jako zaniedbanie, które jest okolicznością uniemożliwiającą uprawdopodobnienie braku winy.

Reasumując, zgłaszający nie uprawdopodobnił, że mimo całej swej staranności nie mógł czynności dokonać w terminie, a więc że zachodziła przeszkoda od niego niezależna.

Zdaniem organu, nie można uznać, że zgłaszający "uprawdopodobnił brak winy ze swej strony" w niewykonaniu postanowienia. W związku z powyższym należy stwierdzić, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki umożliwiające uchylenie decyzji o umorzeniu postępowania.

Odnosząc się do żądania przeprowadzenia rozprawy należy zauważyć, że nie może ono być uwzględnione. Przeprowadzenie rozprawy w tym zakresie nie spełnia przesłanek określonych w art. 89 § 2 Kpa. Wprawdzie art. 244 ust. 13 Pwp stwierdza, iż rozprawę przeprowadza się w przypadku, o którym mowa w art. 89 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, również na wniosek zgłaszającego, niemniej nawiązuje on do treści i przesłanek art. 89 § 2 Kpa (verba legis w przypadku, o którym mowa w art. 89 § 2 Kpa). Po analizie uzasadnienia wniosku o wyznaczenie rozprawy organ stwierdził, iż zmierzać miałaby ona do "wysondowania" jego stanowiska i podjęcia z nim ustnej polemiki. Nie mieści się to w zakresie przesłanek z art. 89 Kpa, stojąc jednocześnie w sprzeczności z zasadą sprawnego postępowania. Strona może bowiem przedstawić wszelki materiał dowodowy, jaki uznaje za słuszne załączyć do akt (tym bardziej, że zna już decyzję organu podjętą w I instancji a więc i okoliczności wzięte pod uwagę), może również przedstawić wszelkie wyjaśnienia w formie pisemnej. Spisywanie w tym zakresie protokołu jest zbędne. Strona nie wnioskowała o przeprowadzenie takich dowodów, które można by przeprowadzić na rozprawie, bądź dla przeprowadzenia których rozprawa jest właściwsza, niż pisemne wyjaśnienia.

Organ obowiązany jest przeprowadzić rozprawę w przypadku, gdy w postępowaniu występują co najmniej dwie strony, a ich interesy nawzajem wykluczają się w całości lub części. W wyroku z 10.11.1981 r., SA/Kr 173/81 (ONSA 1981, Nr 2, poz. 111). Celem rozprawy jest zadośćuczynienie "zasadom kontradyktoryjności, koncentracji dowodów, bezpośredniości, szybkości, prostoty, oszczędności, jedności i celowości wszystkich czynności składających się na proces administracyjny" (Iserzon, Komentarz, s. 181). Rozprawa umożliwia bowiem koncentrację w jednym czasie i miejscu wszystkich uczestników postępowania w danej sprawie, którzy ustnie i bezpośrednio dokonują poszczególnych czynności postępowania (Dawidowicz, Ogólne postępowanie administracyjne, s. 154). Ocena bowiem tego, czy przeprowadzenie rozprawy przyśpieszy lub uprości postępowanie, czy trzeba uzgodnić interesy stron, czy wyjaśnienie sprawy wymaga udziału świadków, biegłych, dokonania oględzin, należy do organu, (zob. B. Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008, komentarz do art. 89 Kpa). Tym bardziej stroną nie może być sam organ, który sprawę rozstrzyga, bowiem kłóciłoby się to z jego funkcją podmiotu rozstrzygającego o prawach strony w rozumieniu art. 28 Kpa, a nie reprezentującego jakiekolwiek swoje interesy. Zdaniem Urzędu, przepis art. 244 ust. 13 Pwp należy rozumieć w ten sposób, iż rozprawa będzie konieczna, gdy strona zawnioskuje o przeprowadzenie dowodów z osobowych źródeł (świadkowie, biegli) i usprawni to postępowanie, rzadziej gdy chodzić będzie o oględziny (art. 89 § 2 Kpa). W postępowaniu o rejestrację znaku towarowego z reguły brak bowiem innej strony, niż zgłaszający. Urząd uznał również w świetle całokształtu okoliczności sprawy, iż przeprowadzenie rozprawy nie pozwoliłoby na osiągnięcie innych rezultatów postępowania ani nie przyśpieszyłoby go w żaden sposób. Należy podkreślić, że organ umożliwił przedstawienie stanowiska w ostatecznym terminie jednego miesiąca, z czego pełnomocnik zgłaszającego skorzystał. Przedstawione materiały nie dotyczyły uprawdopodobnienia braku winy. Zawierały jedynie wyjaśnienie pochodzenia znaku PREZENTY BEZ PUDŁA i wydruki ze strony internetowej zgłaszającego, objaśniającego ideę inicjatyw realizowanych pod nazwą znaku i jej przykładowe zastosowania.

Skargę na powyższą decyzję Urzędu Patentowego RP wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zgłaszająca, zarzucając zaskarżonej decyzji:

- błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie: istnienia lub braku winy po stronie skarżącego (zgłaszającego w postępowaniu przed Urzędem Patentowym RP) w związku z niedotrzymaniem terminu złożenia odpowiedzi na postanowienie z dnia [...] lutego 2013 r. dotyczącego usunięcia usterek w wykazie towarów i usług objętych zgłoszeniem nr Z-[...], w toku badania czy znak spełnia ustawowe warunki uzyskania ochrony, to jest naruszenie przepisów proceduralnych, a mianowicie art. 7, 8 i 77 kpa z dnia 14. 06. 1960 r. (z późni zm..), w zwz art. 252 pwp, a skutkiem tego wydanie błędnej i krzywdzącej decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r. utrzymującej w mocy wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy Prezenty bez pudła według zgłoszenia nr Z-[...], wnosząc o:

- rozpatrzenie niniejszej skargi w granicach całej sprawy,

- uchylenie w decyzji z dnia [...]sierpnia 2014 r. w całości oraz w/w wcześniejszej decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r. potwierdzenie prawa skarżącego - jako zgłaszającego w postępowaniu o udzielenie prawa ochronnego na znak Prezenty bez pudła na podstawie zgłoszenia nr Z-[...], do uzyskania na swoją rzecz prawa wyłącznego w Polsce na znak towarowy Prezenty bez pudła w oparciu o wskazane zgłoszenie i przekazanie sprawy Urzędowi Patentowemu RP do ponownego rozpatrzenia oraz przeprowadzenie rozprawy z udziałem skarżącego i

W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący ubiega się o prawo ochronne na znak towarowy Prezenty bez pudła na podstawie zgłoszenia nr Z-[...], dla obszernego wykazu towarów i usług.

Urząd Patentowy RP zakwestionował prawidłowość użytych sformułowań oraz prawidłowość zaklasyfikowania niektórych towarów wzywając do wprowadzenia odnośnych poprawek do wykazu towarów i usług, dla których znak towarowy Prezenty bez pudła miał być chroniony. Wobec uchybienia terminu wyznaczonego na wprowadzenie w/w poprawek i uzupełnień, wydana została decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy Prezenty bez pudła według zgłoszenia nr Z-[...].

Pełnomocnik zgłaszającego złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, dokumentując zły stan swego zdrowia w okresie bezpośrednio poprzedzającym bezskuteczny upływ terminu do złożenia poprawionego wykazu towarów i usług. Jednocześnie z wnioskiem została dopełniona czynność, dla której wyznaczony został uchybiony termin, tj. złożony został poprawiony wykaz towarów i usług.

Urząd Patentowy RP, powołując się na wyrok NSA z 8 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Lu 1246/98, stwierdził, że przeszkodą w niedotrzymaniu terminu może być wyłącznie okoliczność nie do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywołany wyrok zapadł jednak w odmiennych warunkach i okolicznościach faktycznych, w których choroba nie stanowiła okoliczności uniemożliwiającej dotrzymania terminu, a to z uwagi na fakt, że sprawa dotyczyła małżonków, z których tylko jedna osoba rozchorowała się, druga zaś pozostawała w zdrowiu. Nadto, wyrok zapadł w związku ze zobowiązaniami podatkowymi przy prowadzeniu działalności gospodarczej, a zatem dotyczył powtarzalnego okresowo obowiązku podatkowego małżonków, którego terminy są znane i powtarzają się okresowo. Pozwala to na taką organizację pracy, która umożliwia dopełnienie tych zobowiązań osobiście lub przez pracownika, bądź zewnętrzną firmę.

Okoliczności jak w przypadku przywołanego wyroku NSA nie występują w jednostkowych postępowaniach przed Urzędem Patentowym RP, w sprawach o udzielenie praw wyłącznych.

Skarżąca wyjaśniła, że jej kancelaria jest kancelarią jednoosobową, w związku z czym każda moja choroba jest okolicznością nie do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ustawa o rzecznikach patentowych przewiduje możliwość wykonywania zawodu w jednoosobowej kancelarii rzecznika patentowego, a zatem Ustawodawca musiał przewidywać, że będą występowały sytuacje takie jak obecna.

Faktycznie, wskazać należy, że uchybiony termin podlegał przywróceniu w terminie dwóch miesięcy od ustania przyczyny jego uchybienia nie później niż w okresie 6 miesięcy od bezskutecznego jego upływu (art. 243 ust. 2 pwp). Oznacza to, że wniosek taki mógł być skutecznie wniesiony aż do dnia [...] grudnia 2013 r.

Oznacza to, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. była przedwczesna.

Wobec wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r. przywołany wyżej przepis art. 243 ust. 2 pwp nie miał już zastosowania i wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy musiał być oparty na przepisie art. 243 ust. 4 pwp, który nie wiąże złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z ustąpieniem przyczyny uchybienia terminu, a wyłącznie nakazuje wykazać brak winy w jego niedotrzymaniu.

Pełnomocnictwo w postępowaniu przed Urzędem Patentowym RP wiąże się z osobistym świadczeniem usług i wyklucza posłużenie się firmą zewnętrzną, wyznaczaną ad hoc.

Zarzut naruszenia przepisów proceduralnych, a mianowicie art. 7 kpa w związku z art. 252 pwp, sprowadza się w szczególności do zarzutu niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego - jako zgłaszającego w postępowaniu w sprawie znaku Prezenty bez pudła według zgłoszenia nr Z-[...]. Zarzut zaś naruszenia przepisów proceduralnych określonych w art. 77 kpa w związku z art. 252 pwp, sprowadza się w szczególności do zarzutu uchybienia obowiązkowi uwzględnienia okoliczności związanych z relacjami pomiędzy Skarżącym a Jego niżej podpisanym pełnomocnikiem, co przemawia za uchyleniem zaskarżonej decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r.

Zastosowany rygor umorzenia postępowania nie ma żadnego racjonalnego uzasadnienia. Działanie Urzędu Patentowego RP ma cechy arbitralności i nie pogłębia zaufania do organów Rzeczypospolitej Polskiej, narusza tym samym zasadę ogólną postępowania administracyjnego, określoną w art. 8 kpa, z tego względu, iż za tak rygorystycznym i przedwczesnym rozwiązaniem nie przemawia żaden interes osób trzecich, wręcz przeciwnie interes społeczny przemawia za udzieleniem ochrony na rzecz skarżącego, pełniącego w społeczeństwie istotną rolę w zakresie gromadzenia środków na wsparcie dzieci na całym świecie.

Nadmiernie rygorystyczne stanowisko Urzędu Patentowego RP wyraża się także w przedwczesnym wydaniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r. o umorzeniu postępowania w sprawie zgłoszenia obecnego znaku towarowego Prezenty bez pudła według zgłoszenia nr Z-[...].

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o oddalenie jej jako bezzasadnej.

Urząd Patentowy podtrzymuje wszystkie swoje argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...].08.2013 r. o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy oraz argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...].08.2014 roku, utrzymującej w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia prawa ochronnego.

Skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem Urzędu Patentowego RP, wskazanym w decyzji o utrzymaniu decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia prawa ochronnego gdyż uważa, że obie decyzje Urzędu zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, 8, 77 § 1, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie : istnienia braku winy po stronie Skarżącego w związku z niedotrzymaniem terminu złożenia odpowiedzi na postanowienie z dnia [...] lutego 2015 i dotyczącego usunięcia usterek w wykazie towarów/usług w zgłoszeniu nr Z. [...]. Zarzut naruszenia przepisów proceduralnych, a mianowicie art. 7 sprowadza się do zarzutu niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego i zgłaszającego. Zarzut naruszenia przepisu art. 77 kpa sprowadza się do zarzutu uchybienia uwzględnienia okoliczności związanych z relacjami pomiędzy skarżącym a jego pełnomocnikiem.

W szczegółowym uzasadnieniu pełnomocnik zgłaszającego podnosi, iż Urząd powołując się na wyrok NSA z 8 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Lu 1246/98, stwierdził, że przeszkodą w niedotrzymaniu terminu może być okoliczność nie do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Powołany wyrok zapadł w odmiennych warunkach i okolicznościach faktycznych, w których choroba nie stanowiła okoliczności uniemożliwiających dotrzymania terminu. Wyrok ten zapadł w sprawie związanej ze zobowiązaniami podatkowymi małżonków, gdzie osoba zdrowa mogła zastąpić chorą Ponadto terminy są znane i powtarzających się co pozwala na taka organizacje pracy, która umożliwi dopełnienie tych zobowiązań przez inna osobę.

Następnie pełnomocnik zgłaszającego wyjaśnił, że Urząd nie uwzględnił, iż Kancelaria pełnomocnika zgłaszającego jest jednoosobowa z związku z czym każda choroba pełnomocnika jest okolicznością nie do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ustawa o rzecznikach patentowych przewiduje możliwość wykonania zawodu w jednoosobowej kancelarii rzecznika patentowego, a zatem ustawodawca musi przewidywać, że będą występowały sytuacje takie obecna.

W kolejnym akapicie wskazano, że Urząd przedwcześnie wydał decyzję o umorzeniu postępowania. Uchybiony termin podlegał przywróceniu w terminie dwóch miesięcy od ustania przyczyny jego uchybienia - nie później niż w okresie 6 miesięcy od bezskutecznego jego upływu (art.243 ust.2 pwp) oznacza to, że wniosek mógł zostać skutecznie wniesiony do dnia [...] grudnia 2013 r.

Urząd Patentowy po szczegółowym przeanalizowaniu wszystkich argumentów skarżącego odniósł się najpierw zarzutu błędnego ustalenie przez Urząd stanu faktycznego, a w szczególności pominięcie faktu, że pełnomocnik prowadzi jednoosobową kancelarię. W ocenie Urzędu ta okoliczność nie może przemawiać za brakiem winy po stronie pełnomocnika w uchybieniu terminu do złożenia odpowiedzi na postanowienie. Prowadzenia jednoosobowej kancelarii przez rzecznika patentowego nie zwalnia go z konieczności zabezpieczenia interesów jego mocodawców przed niespodziewanymi zdarzeniami np. chorobą pełnomocnika. Jako profesjonalny pełnomocnik powinien zadbać o to by niespodziewane zdarzenia nie miały negatywnego wpływu na sytuację prawną w tym przypadku zgłaszającego. To nie ustawodawca, jak twierdzi pełnomocnik, powinien przewidzieć pewne sytuację, ale on sam. Tym bardziej że istnieje zawsze możliwość ustanowienie substytucji np. na czas choroby. Pełnomocnictwo znajdujące się w aktach sprawy udzielone rzecznikowi w tej konkretnej sprawie przez U. w swej treści przewiduje taką możliwość. W ocenie Urzędu, na podstawie przedstawionego stanu faktycznego nie można przyjąć, ze została spełniona przesłanka uprawdopodobnienia braku winy.

Urząd nie zgadza się z interpretacją przepisu art. 243 ust 2 pwp przez pełnomocnika zgłaszającego, że wydana decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. była przedwczesna i w związku z tym wniosek o przywrócenie terminu mógł zostać złożony do dnia [...] grudnia 2013 r. Zgodnie z powołanym przepisem organ może na wniosek strony przywrócić termin o ile strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy (art.243 ust. 1) w ciągu 2 miesięcy od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, nie później niż w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym termin ten upłynął. W tym miejscu należy zaznaczyć, że zgłaszający przedłużył termin wykonania postanowienia do dnia [...] czerwca 2013 r., a decyzja została wydana [...] sierpnia 2013 r. (doręczona [...].08.2013r.). Wynika z tego, że pełnomocnik zgłaszającego miał dwa miesiące na podjęcie działań na podstawie art. 243.ust. l i 2 jednak z nich nie skorzystał. Należy podkreślić, że zastosowanie tego przepisu nie jest możliwe jeżeli została wydania decyzja o umorzeniu postępowania. W takim przypadku istnieje możliwość uchylenie decyzji, jeśli strona złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w którym uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy i jednocześnie dokona czynności, dla której termin został wyznaczony..

Odnosząc się do zarzutu naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, 8, 77 § 1 K.p.a. Zasada postępowania administracyjnego wyrażona w art. 7 kpa oznacza, w ocenie Urzędu, wymóg oparcia rozstrzygnięcia jedynie na okolicznościach faktycznie istniejących, a nie prawdach przyznanych przez stronę. Zasada swobodnej oceny dowodów jest niezbędna dla możliwości realizacji zasady prawdy obiektywnej. Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli nakłada na Urząd Patentowy obowiązek przestrzegania pewnych standardów, zgodnie z którymi zakres słusznego interesu indywidualnego w działaniach organów administracji sięga do granic kolizji z interesem społecznym. Stosowanie zasady pogłębionego zaufania obywateli zawartej w art. 8 kpa, przejawia się we wnikliwym analizowaniu przez Urząd całości zebranego w sprawie materiału (zgodnie z art. 77 § 1 kpa), jak również w przekazywaniu stronie informacji faktycznej i prawnej. Służy temu również uzasadnienie decyzji, w którym znalazło się wytłumaczenie, dlaczego zastosowany został dany przepis w kontekście tego właśnie konkretnego przypadku (zgodnie z art. 107 § 3 kpa). Natomiast, jak wynika z orzecznictwa NSA, kierowanie się zasadami wyrażonymi w art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. przy wydaniu rozstrzygnięcia nie zawsze musi oznaczać zadośćuczynienia żądaniu strony postępowania, chociaż musi wykazywać, że wydane orzeczenie wydane orzeczenie wynika z -materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu. Materiał sprawy musi odpowiadać na wątpliwości strony i nawet jeśli nie zgadza się ona z rozstrzygnięciem, musi, w razie kontroli instancyjnej, lub sądowo-administracyjnej dawać przekonanie kontrolującemu o słuszności zaskarżonego aktu. (II OSK 1754/13).

Urząd nie może odnieść się do szerzej do naruszenia przepisów art. 77 kpa w kontekście relacji pomiędzy skarżącym a jego pełnomocnikiem, ponieważ nie są one organowi znane. W ocenie Urzędu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz przedstawione w nim argumenty zostały przeanalizowane i ocenione z należytą uwagą i wnikliwością.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2012 r., poz. 270, z późn. zm..; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2014 r., którą po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] października 2013 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Urzędu Patentowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny, zgłoszony dnia [...] lutego 2012 r., za numerem Z. [...] Prezenty bez pudła przez U., W., utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

Zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego zarzucono w skardze naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, 8, 77 § 1 K.p.a. ), w zw. z art. 252 pwp. Ten ostatni przepis stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie (tj. pwp) do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się, z zastrzeżeniem art. 253, odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] lutego 2012 r. do Urzędu Patentowego wpłynęło podanie zgłaszającego (U.) o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy słowny w formie zestawu wyrazów Prezenty bez pudła.

Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. Urząd Patentowy wezwał zgłaszającą do uiszczenia stosownej opłaty za zgłoszenie znaku towarowego Prezenty bez pudła. – w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia niniejszego wezwania.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 42 ust. 1 w zw. z art. 148 pwp wezwał zgłaszającego (U.) do usunięcia wskazanych usterek w wykazie towarów i usług w zgłoszeniu znaku towarowego Prezenty bez pudła i nadesłania poprawnej wersji wykazu. Jednocześnie Urząd zaznaczył, że w razie niewykonania postanowienia w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia postanowienia postępowanie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy zostanie umorzone.

W piśmie, które wpłynęło do Urzędu Patentowego dnia [...] kwietnia 2013 r. rzecznik patentowy reprezentująca U. wniosła o przedłużenie terminu wykonania w/w postanowienia o dwa miesiące, tj. do dnia [...] czerwca 2013 r. W uzasadnieniu zgłaszająca podniosła, że w związku z koniecznością dodatkowej wymiany korespondencji ze zgłaszającym i wyjaśnienia konsekwencji odmiennego niż dotychczas zaklasyfikowania wskazanych towarów i usług, w wyznaczonym terminie uzyskanie wiążących instrukcji do wykonania postanowienia okazało się niemożliwe i zachodzi potrzeba wystąpienia z obecnym wnioskiem.

Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2013 r. umorzono postępowanie w sprawie uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny Prezenty bez pudła za numerem Z-[...] na rzecz U. W uzasadnieniu wskazano, że powodem umorzenia było niewykonanie postanowienia z dnia [...] lutego 2013 r., dotyczącego usunięcia usterek w wykazie towarów i usług.

Jednocześnie poinformowano stronę, że służy jej wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Urząd Patentowy RP w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia decyzji.

Wniosek taki wpłynął do Urzędu Patentowego RP dnia [...] października 2013 r. W jego uzasadnieniu wnosząca podniosła, że "Uchybienie terminu złożenia odpowiedzi na Postanowienie z dnia [...] lutego 2013 r. nastąpiło bez winy Zgłaszającego oraz (...) pełnomocnika Zgłaszającego, a jedynie na skutek niekorzystnego splotu okoliczności niezależnych od woli wyżej wymienionych. Nie było intencją Zgłaszającego zaniechanie ubiegania się o ochronę znaku Prezenty bez pudła dla wszystkich towarów objętych zgłoszeniem. Natomiast choroby po stronie pełnomocnika mają znamiona działania siły wyższej niezależnej od jego woli."

W toku dalszego postępowania Urząd Patentowy postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. odmówił stronie przeprowadzenia rozprawy administracyjnej w sprawie zgłoszenia przedmiotowego znaku.

Pismem, które wpłynęło do Urzędu Patentowego dnia [...] maja 2014 r. pełnomocnik zgłaszającego wniosła o przedłużenie wyznaczonego terminu o dwa miesiące, tj. do dnia [...] lipca 2014 r. Uzasadnienie wniosku było takie same jak wniosku z dnia [...] października 2013 r.

Pismem z dnia [...] lipca 2014 r., skierowanym do Urzędu Patentowego, pełnomocnik zgłaszającego przedstawiła wyjaśnienia, materiały i wnioski mające stanowić uzupełnienie stanowiska zgłaszającego znak Prezenty bez pudła.

Wspomnianą już na wstępie decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2014 r., wydaną po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] października 2013 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Urzędu Patentowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, zgłoszony dnia [...] lutego 2012 r., za numerem Z. [...] Prezenty bez pudła przez U., W., utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do tut. Sądu.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołano art. 243 ust. 4 w zw. z art. 42 ust. 1 pwp.

Art. 243 ust. 4 pwp stanowi, że jeżeli została wydana decyzja o umorzeniu postępowania na skutek uchybienia terminu do dokonania określonej czynności, może ona zostać uchylona, jeżeli strona złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, i jednocześnie dokona czynności, dla której termin został wyznaczony.

Zgodnie zaś z art. 42 ust. 1 pwp "Po dokonaniu zgłoszenia wynalazku, zgodnie z art. 31 ust. 3-5, Urząd Patentowy w toku jego rozpatrywania wydaje, z zastrzeżeniem ust. 2, postanowienia wzywające zgłaszającego, pod rygorem umorzenia postępowania, do uzupełnienia zgłoszenia lub usunięcia, w wyznaczonym terminie, wskazanych braków i istotnych usterek."

W rozpatrywanej sprawie bez wątpienia miała miejsce sytuacja, o której wyżej mowa, do której mają zastosowanie powołane wyżej przepisy pwp.

Poprzedzające art. 243 ust. 4 pwp przepisy tegoż artykułu ust. 1 – 3 mają następujące brzmienie:

"Ust. 1. Jeżeli w toku rozpatrywania sprawy uchybiono terminowi do dokonania czynności warunkującej, zgodnie z ustawą, bieg postępowania, Urząd Patentowy może na wniosek strony, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, przywrócić termin, o ile strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.

Ust. 2. Z zastrzeżeniem ust. 4, wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się do Urzędu Patentowego w ciągu 2 miesięcy od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, nie później jednak niż w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym termin ten upłynął. Jednocześnie wnioskodawca powinien dopełnić czynności, dla której termin ten został wyznaczony.

Ust. 3. Przywrócenie terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, jest niedopuszczalne."

Zestawienie powyższych przepisów z treścią powołanego wyżej art. 243 ust. 4 prowadzi do wniosku, że przepis ten (art. 243) reguluje dwie różne sytuacje prawne.

Pierwszą, która dotyczy przywrócenia terminu, jeżeli w toku rozpatrywania sprawy uchybiono terminowi do dokonania czynności warunkującej, zgodnie z ustawą, bieg postępowania. W takiej sytuacji Urząd Patentowy może na wniosek strony, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, przywrócić termin, o ile strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Urząd może w tej sytuacji przywrócić termin, działając: 1) w granicach uznania, 2) na wniosek strony, 3) jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, 4) o ile strona uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Terminy w tej sytuacji określa ust. 2 powołanego przepisu, zgodnie z którym strona składa wniosek do Urzędu Patentowego w ciągu 2 miesięcy od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, nie później jednak niż w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym termin ten upłynął. Jednocześnie wnioskodawca powinien dopełnić czynności, dla której termin ten został wyznaczony.

Druga sytuacja uregulowana w tym przepisie w ust. 4 dotyczy sytuacji, w której decyzja o umorzeniu postępowania na skutek uchybienia terminu do dokonania określonej czynności została już wydana, a więc po zakończeniu postępowania. Wówczas może ona zostać uchylona, jeżeli: 1) strona złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym 2) uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, i 3) jednocześnie dokona czynności, dla której termin został wyznaczony.

Pierwsza sytuacja dotyczy zatem przywrócenia terminu jeszcze w toku (biegu) postępowania. Natomiast druga sytuacja ma miejsce już po wydaniu decyzji o umorzeniu postępowania na skutek uchybienia terminu do dokonania określonej czynności.

W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 2091/07, LEX nr 470041, stwierdzono, że:

"1. Do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu przed Urzędem Patentowym ma zastosowanie art. 58 k.p.a., a nie art. 243 ust. 1 p.w.p.

2. Art. 243 p.w.p. dotyczy terminów procesowych wyznaczonych stronie w toku rozpatrywania zgłoszenia dla dokonania określonych czynności."

W rozpatrywanej sprawie, w której postępowanie przed Urzędem Patentowym już nie biegnie, gdyż zostało zakończone wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania, do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu przed Urzędem Patentowym powinien mieć zatem zastosowanie art. 58 k.p.a., a nie art. 243 ust. 1 p.w.p.

Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że powołany przepis art. 58 k.p.a. ma następujące brzmienie:

"§ 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

§ 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

§ 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne."

Reasumując, podczas biegu postępowania zgłoszeniowego przed Urzędem Patentowym RP do przywrócenia terminu, włącznie z wyznaczeniem terminów, ma zastosowanie art. 243 ust. 1-3 pwp, natomiast po zakończeniu tego postępowania decyzją umorzeniową do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu przed Urzędem Patentowym (art. 243 ust. 4 pwp) powinien mieć zatem zastosowanie art. 58 k.p.a.

Rozpatrywana sprawa dotyczy już wydanej decyzji o umorzeniu postępowania, a więc ma miejsce po zakończeniu postępowania i odnosi się do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu przed Urzędem Patentowym. Do tej sytuacji powinien mieć zatem zastosowanie art. 58 kpa wraz z przewidzianym tam terminem siedmiodniowy (od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu). Jak wskazał Urząd w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, termin ten nie został zachowany, mimo że pełnomocnik zgłaszającego mógł wykonać postanowienie po powrocie ze zwolnienia. Miał na to 6 dni.

W tej sytuacji twierdzenie pełnomocnika zgłaszającego, że wydana decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. była przedwczesna i w związku z tym wniosek o przywrócenie terminu mógł zostać złożony do dnia [...] grudnia 2013 r., nie znajduje podstaw prawnych.

Terminy związane z przywróceniem terminu i decyzją umorzeniową są różne w obu przedstawionych sytuacjach przewidzianych w art. 243 pwp. Taki sam jest natomiast przewidziany w tym przepisie oraz art. 58 k.p.a. wymóg uprawdopodobnienia przez zainteresowanego (stronę), że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.

Sąd zgadza się z oceną Urzędu zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zgłaszający nie "uprawdopodobnił braku swej winy", a także uznaje za prawidłowe ustalenia organu dotyczące pojęcia "braku winy."

Jednocześnie warto przytoczyć za wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa, LEX nr 463601, że "Z uregulowania art. 243 ust. 1 i 4 ustawy Prawo własności przemysłowej wynika, że jeżeli strona uchybiła terminowi, w tym wypadku do wniesienia sprzeciwu, zobowiązana jest we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy uprawdopodobnić, iż uchybienie nastąpiło bez jej winy. Brak winy występuje wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie usunąć przeszkody przy użyciu środków normalnie dostępnych bez narażenia życia i zdrowia swojego i innych. Brak winy jako przesłanka wniosku o przywrócenie terminu (ponowne rozpoznanie sprawy) wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i nie można o niej mówić tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony."

Rozważania skarżącej na temat szczególnej sytuacji jednoosobowych kancelarii rzeczniowskich Sąd uznaje w całości za chybione, zgadzając się w tej kwestii z argumentacją Urzędu Patentowego. Ustawowe obowiązki rzeczników patentowych są bowiem takie same – niezależnie od tego w jakich kancelariach je wykonują. Już tylko mimochodem należy zauważyć, że w adresie do korespondencji skarżąca podała nazwę swojej kancelarii jako "E."

Sąd nie dopatrzył się w procesie wydawania zaskarżonej decyzji wskazanych w skardze przepisów postępowania , a w szczególności art. 7, 8, 77 § 1 K.p.a. ), w zw. z art. 252 pwp. Ten ostatni przepis stanowił, w ocenie Sądu, podstawę do zastosowania w sprawie art. 58 k.p.a.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.