Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 125/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2009-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 19
journal: Dz.U. 2005 nr 130 poz 1087
law: Ustawa z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Cisek Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek – spr. Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 października 2009r. sprawy ze skargi Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych we W. Oddział w L. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 22 stycznia 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia przejścia w trwały zarząd Marszałkowi Województwa D. nieruchomości Skarbu Państwa położonej w obrębie C., gmina L. P. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 23 lipca 2008 r. nr [...] Starosta Powiatu L., na podstawie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2005 r. Nr 130, poz. 1087) – po rozpatrzeniu wniosku D. Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych we W. działającego jako jednostka organizacyjna realizująca zadania z zakresu administracji rządowej powierzone Marszałkowi Województwa D. - odmówił potwierdzenia przejścia w trwały zarząd Marszałkowi Województwa D. nieruchomości Skarbu Państwa położonej w obrębie [...], gmina L. P., oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o pow. 0,0115 ha.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że zgodnie z art. 19 przywołanej wyżej ustawy, z dniem jej wejścia w życie – tj. 30 lipca 2005 r. – wody oraz grunty pokryte wodami stanowiące własność Skarbu Państwa przechodzą w trwały zarząd marszałków województw.

Na podstawie pozwolenia wodnoprawnego z dnia 6 marca 2006 r. wydanego przez Starostę L. oraz na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego przez Wojewodę D. decyzją z dnia 2 czerwca 2006 r., organ pierwszej instancji stwierdził, że inwestycja regulacji rzeki U. została rozpoczęta w roku 2006, a więc grunt w granicach działki nr [...], która w wyniku tych prac została zajęta przez rzekę, w dacie wejścia w życie przedmiotowej ustawy nie był pokryty wodami płynącymi. Zatem przepis art. 19 ww. aktu nie ma w niniejszej sprawie zastosowania.

Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody D. wniósł D. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we W. zarzucając wadliwą interpretację art. 19 ust. 2 ww. ustawy.

Pismem z dnia 13 listopada 2008 r. Zastępca Dyrektora Wydziału Środowiska i Programu [...]. Urzędu Wojewódzkiego, powołując się na obowiązującą od dnia 15 listopada 2008 r. zmianę właściwości rzeczowej, wprowadzoną ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, przekazał powyższe odwołanie Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W..

Decyzją z dnia 22 stycznia 2009r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. - na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy zaakceptował ustalenie faktyczne organu pierwszej instancji, co do tego, że regulacja rzeki U., obejmująca działkę nr [...], rozpoczęła się w 2006 r.

Wskazał, że przepis art. 19 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw wszedł w życie z dniem 30 czerwca 2005 r. (powinno być 30 lipca 2005 r. – przyp Sądu). Zgodnie z ust. 1 przywołanego przepisu, z dniem wejścia w życie ustawy, wody oraz grunty pokryte wodami, stanowiące własność Skarbu Państwa, przechodzą w trwały zarząd odpowiednio – urzędów morskich, regionalnych zarządów gospodarki wodnej, parków narodowych i marszałków województw, stosownie do art.11 ust. 1 pkt 1- 4 ustawy o której mowa w art. 1 (tj ustawy Prawo wodne) w brzmieniu nadanym tą ustawą. Według ust. 2 przejście mienia, o którym mowa w ust. 1, stwierdza w drodze decyzji, na wniosek zainteresowanego, właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej.

Zdaniem organu odwoławczego, brzmienie ust. 2 przywołanego przepisu, wskazuje, że decyzja którą wydaje starosta ma charakter deklaratoryjny – potwierdzający jedynie to, co nastąpiło z mocy prawa z dniem 30 lipca 2005 r. Ustawodawca przyjął zaś ten dzień za datę graniczną ustanowienia zarządu mieniem określonym w art. 19 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy – tj. wód i gruntów pokrytych wodami. Oznacza to, że starosta na wniosek właściwego podmiotu, wskazanego w art. 11 ust. 1 ustawy – Prawo wodne, wydaje decyzję w której potwierdza jedynie sprawowanie trwałego zarządu na gruntach, które w dacie 30 lipca 2005 r. pokryte były wodami płynącymi. Tym samym organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, gdyż grunt w granicach działki nr [...] został pokryty wodami w wyniku regulacji rzeki dopiero w 2006 r. W konsekwencji nie została spełniona przesłanka określona w art. 19 ust. 1 przywołanej wcześniej ustawy, zatem nie można uznać, że przedmiotowa działka przeszła w trwały zarząd Marszałka Województwa D..

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego tj. art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy wobec poczynionych w toku postępowania ustaleń faktycznych zasadne było wydanie decyzji na podstawie decyzji zgodnej z wnioskiem skarżącego. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu strona skarżąca wywodziła, że zaskarżone decyzje obarczone są rażącymi uchybieniami, co powinno skutkować ich usunięciem z obrotu prawnego.

Zdaniem skarżącego przyczyną podjęcia wadliwej decyzji jest błędna wykładnia przepisu art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw.

Strona skarżąca potwierdziła, że bezsprzecznie roboty budowlane polegające na regulacji cieku U., skutkiem których doszło do zajęcia przedmiotowej działki gruntu przez powierzchniowe wody płynące, zostały rozpoczęte i zakończone po dacie wejścia w życie przywołanej ustawy. Jednakże poprawna wykładnia przepisu art. 19 nie powinna prowadzić do wniosku, że nie znajduje on zastosowania do gruntów porytych wodami po dniu wejścia w życie ustawy.

Skarżący dowodził, że wykładnia językowa art. 19 ust. 2 nie odpowiada na pytanie, czy zgodnie z zamiarem ustawodawcy odwołanie do mienia o którym mowa w ust. 1 ma na jedynie na celu rodzajowe zdefiniowanie mienia jako wód oraz gruntów pokrytych wodami, czy ponadto - jak ujmują to organy obu instancji – odwołanie to ogranicza również stosowanie normy wyłącznie do mienia tego rodzaju zgodnie ze stanem na dzień wejścia w życie ustawy. Dlatego uważa, że należy zastosować wykładnię celowościową opartą na domniemaniu racjonalności ustawodawcy.

Skarżący podniósł, że postępujący racjonalnie ustawodawca ustanawiając na rzecz określonych podmiotów trwały zarząd pewnych kategorii mienia, nie mógł się ograniczyć wyłącznie do zasobu tego mienia na dzień 30 lipca 2005 r. Gdyby zamiar ustawodawcy był odmienny, po wskazanej dacie prawo trwałego zarządu już nie mogłoby powstać. W takiej sytuacji - jak dowodzi strona - zamiarem ustawodawcy byłoby zróżnicowanie statusu prawnego tych kategorii mienia według kryterium daty jego nabycia przez Skarb Państwa. Takie działanie nie byłoby racjonalne, gdyż prowadziłoby do absurdalnych skutków tj. do nieujawnienia w ewidencji gruntów organów uprawnionych do wykonywania praw właścicielskich do nabytego po tej dacie mienia.

W konsekwencji skarżący wywiódł, że przepis art. 19 ust. 2 ustawy nie ma charakteru przejściowego i stanowi dla organu podstawę do stwierdzenia przejścia z mocy prawa gruntów pokrytych wodami w trwały zarząd w oparciu o aktualny w dacie wydania decyzji stan faktyczny – bez względu na datę w której doszło do faktycznej zmiany władztwa.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn.zm.) kompetencje sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej ograniczone zostały wyłącznie do oceny działalności tych organów pod względem zgodności z prawem.

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 przywołanej wyżej ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnych uchybiających prawu materialnemu - jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm., zwana dalej u.p.p.s.a.) - jak też rozstrzygnięć dotkniętych wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b przywołanego przepisu), a także wydanych bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c ww. przepisu).

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził aby decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 § 1 wskazanej wyżej ustawy, zwłaszcza zaś aby naruszała przepisy prawa materialnego w sposób wpływający na wynik sprawy lub przepisy prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 19 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 130, poz. 1087). Po myśli tego przepisu z dniem wejścia w życie ustawy (tj. 30 lipca 2005 r.) stanowiące własność Skarbu Państwa wody oraz grunty pokryte wodami przechodzą w trwały zarząd odpowiednio – urzędów morskich, regionalnych zarządów gospodarki wodnej, parków narodowych i marszałków województw, stosownie do art. 11ust. 1 pkt 1-4 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (ust. 1). Przejście mienia, o którym mowa w ust. 1 stwierdza, w drodze decyzji, na wniosek zainteresowanego, właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Stosownie natomiast do art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz.U. z 2005r., Nr 239, poz. 2019 z późn.zm.) prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa wykonuje marszałek województwa – jako zadanie z zakresu administracji rządowej wykonywane przez samorząd województwa – w stosunku do wód istotnych dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa, służących polepszeniu zdolności produkcyjnej gleby i ułatwieniu jej uprawy, oraz w stosunku do pozostałych wód niewymienionych w pkt 1-3 tego artykułu.

Przepis art. 19 zawarty został w ustawie nowelizującej przepisy ustawy – Prawo wodne. Treści tego przepisu nie można zatem interpretować w oderwaniu od postanowień zawartych w tej ustawie (Prawo wodne), regulujących kwestie istotne dla prawidłowego jego odczytania. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 1a ustawy – Prawo wodne, wodami stanowiącymi własność Skarbu Państwa są wody morza terytorialnego, morskie wody wewnętrzne wraz z morskimi wodami wewnętrznymi Zatoki Gdańskiej, śródlądowe wody powierzchniowe płynące oraz wody podziemne. Wody te są wodami publicznymi (art.10 ust. 2) i do nich odnoszą się uregulowania art. 11 ust. 1 ustawy w którym określono podmioty właściwe dla wykonywania praw właścicielskich do wód stanowiących własność Skarbu Państwa – wśród nich wymieniono również marszałka województwa. Z kolei według art. 14 ust. 1 grunty pokryte wodami powierzchniowymi stanowią własność właściciela tych wód. Gospodarowanie gruntami pokrytymi wodami powierzchniowymi płynącymi wykonują odpowiednio organy oraz jednostki o których mowa w art. 11 ust. 1 ustawy (art. 14 ust. 3). Gospodarowanie innym mieniem związanym z gospodarką wodną, stanowiącym własność Skarbu Państwa, wykonują: właściwy miejscowo starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej, odpowiednie organy lub jednostki o których mowa w art. 11 ust. 1 lub jednostki, którym to mienie zostało powierzone (art. 14 ust. 4). Grunty pokryte powierzchniowymi wodami płynącymi stanowiącymi własność Skarbu Państwa, są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa do którego nie stosuje się przepisów ustaw z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami a przejście tychże gruntów do wskazanego zasobu stwierdza w drodze decyzji właściwy starosta (art. 14a).

Przepis art. 19 ust.1 ustawy nowelizującej zawiera uregulowanie szczególne na mocy którego ustanawiane zostało na rzecz wskazanych w tym przepisie jednostek i organów prawo trwałego zarządu w stosunku do stanowiących własność Skarbu Państwa wód oraz gruntów pokrytych wodami. Aby przywołany przepis mógł być zastosowany, wody i grunty pod wodami muszą stanowić własność Skarbu Państwa w ściśle określonym momencie, tj. w dacie wejścia w życie ustawy nowelizującej, co miało miejsce w dniu 30 lipca 2005 r. Z tym dniem, wody publiczne oraz pokryte nimi grunty – o ile stanowiły własność Skarbu Państwa – przechodzą w trwały zarząd wskazanych podmiotów. Przywołany przepis znajduje zastosowanie do wszystkich wód stanowiących własność Skarbu Państwa o których mowa w art. 10 ust. 1 a ustawy oraz do gruntów pod tymi wodami. Przejście w trwały zarząd następuje zaś na rzecz tej jednostki lub organu, który zgodnie z art. 11 ust. 1 wykonuje uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do danego rodzaju wód publicznych. Przejście wód oraz pokrytych nimi gruntów w trwały zarząd następuje z mocy samego prawa. Z dniem 30 lipca 2005 r. wskazane tym przepisem organy i jednostki nabywają zatem prawo trwałego zarządu do określonej kategorii mienia Skarbu Państwa – wód publicznych oraz gruntów pokrytych tymi wodami.

Przedmiotem niniejszego postępowania są wody płynące rzeki U. oraz zajęty przez nie grunt oznaczony geodezyjne jako działka nr [...] w obrębie C., gmina L. P.. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa działka pokryta została wodami powierzchniowymi rzeki U. w związku z przeprowadzoną modernizacją koryta tej rzeki, którą rozpoczęto dopiero w roku 2006 r. W marcu 2006 r. inwestor otrzymał pozwolenie wodnoprawne a w czerwcu 2006 pozwolenie na budowę. W roku 2008 wydano decyzję ustalającą linię brzegową dla odcinka rzeki U. przebiegającej po zewnętrznej granicy działki nr [...] (decyzja z Starosty Powiatu L. z dnia 20 maja 208 r.) oraz orzeczono o przejściu do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa gruntów stanowiących działkę nr [...] pokrytych wodami płynącymi rzeki U. (decyzja Starosty z dnia 1 lipca 2008 r.). Przedstawione okoliczności potwierdzają, że w dniu 30 lipca 2005 r. grunt stanowiący obecnie działkę nr [...] nie był pokryty wodami płynącymi rzeki U.. Z akt wynika, że przed modernizacją koryta rzeki, grunt ten, nie był pokryty wodą płynącą i stanowił własność osoby fizycznej. Skarb Państwa mógł zatem uzyskać prawo własności tego gruntu – w odpowiednim trybie – w związku z zalaniem go wodami płynącymi rzeki U., co miało miejsce po dniu 30 lipca 2005 r. Fakt, że zajęcie przedmiotowej działki przez powierzchniowe wody płynące w związku z modernizacją koryta cieku U. nastąpiło po dniu 30 lipca 2005 r. potwierdza również strona skarżąca. Stan faktyczny niniejszej sprawy jest zatem niesporny.

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności, należy zgodzić się z organami administracji, że nie zostały spełnione przesłanki przejścia w trwały zarząd określone przepisem art. 19 ust. 1 ustawy. Bezspornie bowiem w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. nowelizującej ustawę – Prawo wodne, wody płynące rzeki U. – stanowiące własność Skarbu Państwa – nie zajmowały nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka nr [...]. Tym samym nie został spełniony podstawowy warunek "przejścia w trwały zarząd" określony w art. 19 ust. 1 ustawy nowelizującej. Ocena, czy doszło do przejścia w trwały zarząd wód i gruntów o których mowa w art. 19 ust. 1 musi bowiem w sensie przedmiotowym odnosić się do stanu faktycznego i prawnego który istniał w dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej.

Trafnie podkreślił również organ odwoławczy, że decyzja o której mowa w art. 19 ust. 2 ma charakter deklaratoryjny – potwierdzający jedynie to co stało się z mocy prawa. Celem postępowania prowadzonego na wniosek zainteresowanego podmiotu jest stwierdzenie ustawowego skutku o którym mowa w ust. 1, przy czym w postępowaniu tym nie można pominąć istniejącego w dniu 30 lipca 2005 r. stanu faktycznego i prawnego. Jeżeli w tej dacie grunty były zajęte wodami publicznymi, które stanowią własność Skarbu Państwa, skutek z art. 19 ust. 1 nie nastąpił, ze względu na brak przedmiotu.

W konsekwencji nie można podzielić zarzutów naruszenia prawa materialnego – art. 19 ust. 2 przez błędną jego wykładnię opartą jedynie na wykładni językowej, a pominięcie wykładni celowościowej opartej na domniemaniu racjonalności ustawodawcy. Przypomnieć bowiem należy, że zgodnie z art. 19 ust. 2 właściwy starosta, na wniosek zainteresowanego, stwierdza jedynie, w drodze decyzji, przejście w trwały zarząd mienia o którym mowa w ust. 1.

Zdaniem Sądu przepis art. 19 ust. 2, który według skarżącego został wadliwie zinterpretowany, stanowi podstawę tylko dla wydania przez odpowiedni organ decyzji administracyjnej stwierdzającej skutek opisany w ust. 1 tego przepisu, który wystąpił z mocy prawa. Wbrew twierdzeniom skarżącego wykładnia językowa tego przepisu jest jasna i czytelna. Starosta wydaje bowiem decyzję, w której stwierdza przejście w trwały zarząd mienia o którym mowa w ust. 1 . Użycie w tym przepisie sformułowań "stwierdza" i "przejście mienia o którym mowa ust. 1" jednoznacznie wskazuje, że decyzja starosty odnosić się może wyłącznie do mienia, które ustawodawca w ust. 1 określił jako stanowiące już (a nie dopiero w przyszłości) własność Skarbu Państwa wody oraz grunty pokryte wodami. Mienie to określone zostało zatem jako mienie Skarbu Państwa, które obejmuje własność wód i własność gruntów pod wodami, przy czym własność ta musi istnieć najpóźniej w dniu wejścia w życie ustawy. W wyroku z dnia 28 czerwca 2000 r. K 25/99 (OTK 2000/5/141) Trybunał Konstytucyjny zauważył "w państwie prawnym interpretator musi zawsze w pierwszym rzędzie brać pod uwagę językowe znaczenie tekstu prawnego. Jeżeli językowe znaczenie tekstu jest jasne, wówczas – zgodnie z zasadą clara non sunt interpretanda - nie ma potrzeby sięgania po inne pozajęzykowe metody wykładni. W takim przypadku wykładnia pozajęzykowa może jedynie dodatkowo potwierdzać a więc wzmacniać, wyniki wykładni językowej przez wykładnię celowościową lub funkcjonalną. Podobnie ma się rzecz z wykładnią tekstów prawnych których sens językowy nie jest jednoznaczny z tego względu, że tekst prawny ma kilka możliwych znaczeń językowych, a wykładnia funkcjonalna (celowościowa ) pełni rolę dyrektywy wyboru jednego z możliwych znaczeń. W obu wypadkach interpretator związany jest językowym znaczeniem tekstu prawnego, znaczenie to stanowi zawsze granicę dokonywanej przez niego wykładni. W pewnych szczególnych przypadkach rola wykładni nie będzie ograniczać się wyłącznie do roli dyrektywy wyboru jednego ze znaczeń językowych, ale może tworzyć swoiste, różne od alternatyw językowych znacznie tekstu prawnego. Przyjęcie takiego swoistego znaczenia tekstu prawnego, ustalonego na podstawie wykładni celowościowej będzie zawsze prowadziło do wykładni rozszerzającej lub zawężającej. Również w tym wypadku językowe znaczenie tekstu stanowi granice wykładni, w tym sensie, że nie jest dopuszczalne przyjęcie swoistych wyników wykładni funkcjonalnej, jeżeli wykładnia językowa prowadzi do jednoznaczności teksu." W tym samym wyroku Trybunał podkreślił, że powyższe nie oznacza, iż językowe znaczenie tekstu jest granicą bezwzględną, jednak jej przekroczenie wymaga silnego uzasadnienia odwołującego się przede wszystkim do wartości konstytucyjnych.

W niniejszej sprawie sens językowy analizowanej normy nie budzi wątpliwości. Zastosowana przez skarżąca wykładania celowościowa prowadząca do wniosku, że dopuszczalne jest stwierdzenie przejścia w trwały zarząd w stosunku do mienia określonego jako stanowiące własność Skarbu Państwa wody i grunty pod wodami, w oparciu o aktualny w dacie wydania decyzji stan faktyczny – a zatem również, gdy zajęcie gruntu przez wody nastąpiło po dacie wejścia w życie ustawy - pozostaje w oczywistej sprzeczności z wynikami wykładni językowej. Prowadzi ona również do wykładni rozszerzającej, która w przypadku regulacji szczególnej – z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie – jest niedopuszczalna. Tymczasem stosowanie wykładni celowościowej powinno być rozważne i ściele powiązane z wykładnią językową i systemową.

Argumentacja przedstawiona przez skarżącego, uzasadniająca zastosowanie wykładni rozszerzającej nie stanowi dostatecznie silnego uzasadnienia dla przekroczenia granic wykładni gramatycznej. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że interpretacja art. 19 zastosowana przez organy prowadzi do "absurdalnych skutków tj. nie stwierdzania w decyzji i w konsekwencji nie ujawniania w EGiB organów uprawnionych do wykonywania praw właścicielskich w stosunku do nabytego przez Skarb Państwa po tej dacie mienia". Należy bowiem odróżnić kwestię "wykonywania praw właścicielskich" w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa, od "sprawowania prawa trwałego zarządu" wodami i gruntami pokrytymi wodami stanowiącymi własność Skarbu Państwa. Pierwsza kwestia dotyczy reprezentacji Skarbu Państwa, będącego właścicielem wód publicznych i uregulowana została w art. 11 ust. 1 ustawy – Prawo wodne. Ustawodawca określił w tym przepisie jakie organy i jednostki organizacyjne reprezentują Skarb Państwa w wykonywaniu funkcji właścicielskich. Zróżnicowanie reprezentacji Skarbu Państwa w stosunkach wodnych dokonane w tym przepisie opiera się na podziale wód tj. ich znaczenia dla gospodarki narodowej oraz położenia i przeznaczenia na ściśle określone potrzeby gospodarcze (por. J. Szachułowicz, Prawo wodne. Komentarz, LexisNexis 2007r, s. 60). Natomiast prawo trwałego zarządu nie zostało odrębnie uregulowane w ustawie - Prawo wodne. Sięgnąć zatem należy do przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, w której zdefiniowano prawo trwałego zarządu jako formę prawną władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną bez osobowości prawnej. Użycie określenia "forma prawna władania" oznacza prawną formę posiadania nieruchomości, przy czym forma ta ma określona treść, wiążąca się przede wszystkim z możliwością korzystania z nieruchomości (tak. G. Bieniek [w:] G. Bieniek, S. Rudnicki, Nieruchomości. Problematyka prawna, LexisNexis 2004, s. 487). Zauważyć jednak należy, że z woli ustawodawcy, na podstawie art. 19 ustawy nowelizującej z dnia 3 czerwca 2005 r. prawo trwałego zarządu powstaje ex lege do mienia Skarbu Państwa określonego jako wody i grunty pod wodami. Identyczna konstrukcja zawarta została również w art. 217 ustawy – Prawo wodne z tą różnicą, że przepis ten nie zawiera odesłania do art. 11 ust. 1 pkt 4, a więc nie jest kierowany do marszałków, pozostała grupa adresatów została jednak określona tak samo. W art. 19 noweli podobnie jak wcześniej w art. 217 ustawy – Prawo wodne wskazano zatem jakie podmioty zarządzają wodami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i gruntami pokrytymi tymi wodami oraz na jakiej podstawie może być wykonywany zarząd. Postanowiono (tak jak w art. 217 ust. 1), że władanie omawianym mieniem przyjmuje formę trwałego zarządu, który wykonywany jest w stosunku do wód określonych w art. 11 ust. 1 pkt 1 -3 i gruntów pokrytych tymi wodami, przez jednostki organizacyjne: - urzędy morskie, regionalne zarządy gospodarki wodnej, parki narodowe; a w stosunku do wód określonych w art. 11 ust. 1 pkt 4 przez organ jednostki samorządu terytorialnego – marszałka województwa. Przepis art. 19 i art. 217 różni się zatem jedynie tym, że normę art. 19 skierowano dodatkowo do marszałków. Dodatkowo zauważyć należy, że w przypadku marszałków (co odnosi się również do niniejszej sprawy), przejście w trwały zarząd następuje zatem na rzecz tego samego podmiotu który jednocześnie wykonuje uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa. W tych okolicznościach trudno zgodzić się ze stanowiskiem, że jeżeli przedmiotowe mienie stało się własnością Skarbu Państwa po dacie wejścia w życie art. 19, to brak decyzji o jego przejściu w trwały zarząd miałoby znaczenie dla ujawnienia organów uprawnionych do wykonywania uprawnień właścicielskich. Jak już wykazano uprawnienie do wykonywania praw właścicielskich Skarbu Państwa dla organów wynika wprost z art. 11 ust.1 ustawy – Prawo wodne. Natomiast kwestie dotyczące problematyki zapisów w ewidencji gruntów powinny być rozstrzygnięte w oparciu o przepisy ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne i przepisy wykonawcze do tego aktu.

W ocenie Sądu organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo zinterpretowały przepis art. 19 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. przyjmując, że dla rozstrzygnięcia sprawy istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wejścia w życie tej ustawy, a nie w dacie wydania decyzji. Przesłanką przejścia w trwały zarząd gruntu pokrytego wodą płynącą jest bowiem wymóg aby Skarb Państwa z dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej był właścicielem gruntów pokrytych wodami stanowiącymi jego własność, przy czym sformułowanie "z dniem" w języku prawnym rozumiane jest jako "w dniu" (np. ustawa wchodzi w życie z dniem).

Za takim rozumieniem przepisu przemawia nie tylko wykładnia językowa ale również wykładnia systemowa, gdyż jak już podkreślono, analizowanej normy nie można interpretować w oderwaniu od przepisów ustawy – Prawo wodne - w tym art. 217, który zawierając w zasadzie identyczną regulację odnosząc się jednakże do innego momentu czasowego tj, do dnia wejścia w życie ustawy - Prawo wodne (a więc do dnia 1 lutego 2002 r.). Ustawodawca wprowadził w art. 19 ustawy nowelizującej regulację o przejściu w trwały zarząd wód i gruntów pokrytych wodami na rzecz urzędów morskich, regionalnych zarządów gospodarki wodnej i parków narodowych pozostawiając jednocześnie art. 217 ustawy – Prawo wodne, który to przepis – jak już wykazano - jest identyczną pod względem dyspozycji normą prawną poszerzającą (w uproszeniu mówiąc) jedynie krąg adresatów do których ta norma jest skierowana. Gdyby zatem przyjąć interpretację prezentowaną przez skarżącego - że przejście w trwały zarząd na podstawie art. 19 ustawy nowelizującej następuje według stanu faktycznego z dnia wydania decyzji a nie z dnia wejścia w życie ustawy, to tak samo należy interpretować również art. 217 ustawy – Prawo wodne. To zaś oznaczałoby, że w obrocie prawnym funkcjonują dwie normy prawne mające ten sam przedmiot regulacji i odnoszące się do tak samo określonych samych adresatów (poza marszałkiem). Przyjęcie interpretacji prezentowanej przez skarżącego – odrywającej się od stanu faktycznego obowiązującego w dniu wejścia w życie ustawy – Prawo wodne i ustawy nowelizującej - rodziłoby wątpliwości według której z tych norm następuje przejście w trwały zarząd mienia, które stało się mieniem Skarbu Państwa, po dniu wejścia w życie ustawy Prawo wodne i ustawy nowelizującej. Takie działanie przeczyłoby zaś założeniu racjonalnego prawodawcy, "który tworzy przepisy w sposób sensowny, racjonalny i celowy, znając cały system prawny..." (por. SN w postanowieniu z dnia 22 czerwca 1999 r. I KZP 19/99).

Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne i prawne Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania poprawności zaskarżonego rozstrzygnięcia, stąd zgodnie z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.