Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 60/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 659
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: zobowiązano do załatwienia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 4, 5 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2018 poz 931
law: Ustawa z dnia 7 października 1999 r.o języku polskim - tekst jedn.
article: art. 37 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 października 2022 r. sprawy ze skargi K. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Inspektor Sanitarny w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej 1. zobowiązuje Inspektor Sanitarny do załatwienia wniosku K. G. w terminie 60 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Inspektor Sanitarny dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w załatwieniu wniosku K. G.; 3. stwierdza, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Inspektor Sanitarny na rzecz K. G. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 5. nakazuje zwrócić od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz K. G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego od skargi.


UZASADNIENIE

1. Pismem z dnia [...] marca 2022r. K. G. (dalej: skarżąca, strona) reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postepowania przez Inspektor Sanitarny w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej.

Strona wniosła o:

- stwierdzenie, że organ prowadzący postępowania prowadzi je w sposób przewlekły,

- zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania przed Sądem Administracyjnym, w tym wedle norm przepisanych,

- zobowiązanie organu do zlecenia przetłumaczenia potrzebnej organowi dokumentacji na koszt organu, przeprowadzeni dowodu z opinii biegłego z zakresu medycyny pracy oraz wydania decyzji administracyjnej.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że [...] lipca 2020r. zostało zgłoszone Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w T. podejrzenie zaistnienia choroby zawodowej przez M. J. (poprzedniczka prawna skarżącej). Sprawa została przekazana Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w G. . Organ pierwszą czynność podjął dnia [...] sierpnia 2020r. wzywając stronę do uzupełnienia nieistniejącego braku formalnego (żaden przepis prawa nie nakazuje stronie korzystania z urzędowych formularzy w postępowaniu administracyjnym). Zatem od prawie 2 lat organ nie jest w stanie wydać decyzji, którą powinien wydać zgodnie z art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2021r. poz. 735 ze zm. – dalej "k.p.a."). w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące. Dalej strona wyjaśniła, że złożenie ponaglenia, a w konsekwencji skargi wynika z deklaracji organu o zaniechaniu podejmowania czynności w sprawie. Organ wezwał stronę do przedłożenia przetłumaczonej na język polski dokumentacji medycznej zmarłej M. J.. Strona nie posiada takiej dokumentacji, zatem nie może jej złożyć. Zdaniem strony organ winien przetłumaczyć przedłożoną dokumentację na własny koszt. Ponadto, jeżeli zachodzi konieczność przetłumaczenia dokumentów niezbędnych do wydania decyzji, to organ powinien powołać biegłego-tłumacza na podstawie art. 84 § 1 k.p.a. Zamiast tego, organ zwrócił stronie konieczną mu dokumentację medyczną, czym uniemożliwił sobie rozpoznanie sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej.

W ocenie skarżącej nie istnieje żaden przepis nakładający na stronę obowiązek ponoszenia kosztów postępowania administracyjnego, zaś wymaganie od strony dokonania tłumaczenia na jej koszt, zamiast dokonać tego tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego na zlecenie organu jest przerzuceniem kosztu tego tłumaczenia na stronę.

Powyższe wspiera wykładnia systemowa dokonana na podstawie innych ustaw.

Dalej strona stwierdziła, że skoro na gruncie ordynacji podatkowej ustawodawca uznał za konieczne dopisanie kosztu tłumaczenia, jako kosztu obciążającego stronę (art. 267 § 1 pkt 1b Ordynacji podatkowej) i nie zawarł takiej regulacji w przepisach k.p.a., to nie można uznać by z k.p.a. wynikało obciążanie strony kosztami tłumaczenia, a contrario do postępowania podatkowego. Ponadto skarżąca wskazała, że ustawa o cudzoziemcach zawiera art. 8 ust. 2 wskazujący, że dokumenty sporządzone w języku obcym składa się wraz z tłumaczeniem na język polski. Usytuowanie tego przepisu w ustawie szczególnej wskazuje, że na gruncie "ogólnego" postępowania administracyjnego obowiązek ten nie istnieje, gdyż gdyby zgodnie z samymi przepisami k.p.a. istniał obowiązek przedłożenia przez stronę tłumaczenia dokumentów, to całkowicie zbędnym byłoby wpisanie tego obowiązku do ustawy. Strona podzieliła stanowisko organu, że czynności w postępowaniu administracyjnym muszą być dokonywane w języku polskim, co wynika z samej Konstytucji, jak i ustawy o języku polskim, dodając jednocześnie, że żaden z przepisów k.p.a., ani ustaw szczególnych nie nakłada w tym postępowaniu obowiązku przetłumaczenia tych dokumentów w własnym zakresie, ani ponoszenia kosztu tego tłumaczenia, w przeciwieństwie do przywołanych ustaw szczegółowych.

Reasumując skarżąca stwierdziła, że oczekiwanie przez organ aż strona wyręczy go w jego ustawowym zadaniu jest prowadzeniem postępowania w sposób nieodpowiedni, powodujący jego przewlekłość.

2. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz zobowiązanie skarżącej do zlecenia tłumaczenia potrzebnej organowi dokumentacji medycznej na koszt skarżącej.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu [...] sierpnia 2020r. otrzymał pismo z dnia [...] lipca 2020r. wraz z załącznikami dotyczące zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u M. J., które zostało przekazane według właściwości przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T.. Pismem z dnia [...] sierpnia 2020r. organ wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych, bowiem wniosek nie został złożony na urzędowym formularzu zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 sierpnia 2002r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (Dz.U. z 2013 poz. 1379 ze zm.). Po uzupełnieniu braku w dniu [...] sierpnia 2020r. organ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie. W trakcie postępowania wyjaśniającego organ dokonał szeregu czynności poprzez przesłuchanie świadków, zapytań do archiwum zlikwidowanych przedsiębiorstw państwowych, czy innych jednostek powiatowych inspekcji sanitarnych. Organ zgodnie z przepisami prawa informował stronę o niezałatwieniu sprawy w terminie z przyczyn niezależnych od organu prowadzącego postępowanie, tj. brakiem doręczenia orzeczenia lekarskiego wydanego przez organ uprawniony w sprawie oraz brakiem uzyskania ocen narażenia zawodowego z miejsc zatrudnienia M. J.. Pismem z dnia [...] marca 2021r. pełnomocnik zawiadomił organ o śmierci M. J.. W związku z tym, organ postanowieniem z dnia [...] marca 2021r. zawiesił postępowanie administracyjne. W dniu [...] października 2021r. pełnomocnik wskazał organowi osobę spadkobiercy po M. J., w związku z czym postanowieniem z dnia [...] listopada 2021r. organ podjął zawieszone postępowanie administracyjne.

Dalej organ wskazał, że pełnomocnik skarżącej przekazał w ramach postępowania administracyjnego dokumentację medyczną M. J. w języku angielskim. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. przekazała organowi informację, że dwukrotnie zwracała się do pełnomocnika o dostarczenie dokumentacji medycznej w języku polskim, jako języku urzędowym obowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej, jednak takiej dokumentacji nie otrzymała od strony, a tym samym nie jest w stanie rozpoznać u M. J. międzybłoniaka opłucnej. W związku z powyższym, pismem z dnia [...] stycznia 2022r. organ wezwał pełnomocnika skarżącej do przedłożenia tłumaczenia przysięgłego na język polski dokumentacji medycznej, sporządzonej w języku angielskim oraz zwrócił dokumentację celem jej przetłumaczenia. Jednocześnie pismem z dnia [...] stycznia 2022r. organ powiadomił stronę skarżącą o niedotrzymaniu terminu ustawowego ze względu na brak otrzymania od strony tłumaczenia przysięgłego dokumentacji medycznej w języku polskim. Pismem z dnia [...] stycznia 2022r. pełnomocnik skarżącej ponownie przesłał dokumentację medyczną w języku angielskim. W odpowiedzi pismem z dnia [...] stycznia 2022r. organ ponownie wysłał dokumentację medyczną i wezwał do przedłożenia dokumentacji w języku polskim lub do przedłożenia jedynie istotnej części dokumentacji medycznej. W konsekwencji, pełnomocnik skarżącej złożył ponaglenie z dnia [...] lutego 2022r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarnego w B. postanowieniem z dnia [...] lutego 2022r. uznał ponaglenie za bezzasadne.

Odnosząc się zaś do podnoszonej w skardze kwestii tłumaczenia dokumentacji medycznej, organ wskazał, że k.p.a. nie reguluje na kim ciąży obowiązek tłumaczenia dokumentu obcojęzycznego. W ocenie organu, obowiązek zapewnienia tłumaczenia dokumentu obcojęzycznego, dołączonego przez stronę do materiału dowodowego spoczywa na stronie.

Reasumując organ stwierdził, że nie sposób przypisać mu przewlekłego prowadzenia postępowania w sytuacji, kiedy podejmuje wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania działania, które jednak z przyczyn niezależnych od niego nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022r., poz. 329 - dalej "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Równocześnie, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekania w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

4. Przedmiotem niniejszego postępowania jest kwestia przewlekłości Inspektor Sanitarny w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2020r. dotyczącego zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u M. J. pod postacią międzybłoniaka opłucnej.

Zgodnie z art. 235ą ustawy Kodeks pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Na mocy upoważnienia ustawowego zawartego w art. 237 § 1 pkt 3-6 Kodeksu pracy zostało wydane rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych, które określa wykaz chorób zawodowych, okres w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych.

Co istotne, zgodnie z § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia [...] czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1175 ze zm.) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. Lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. W przypadkach uznanych przez lekarza za uzasadnione stanem zdrowia pracownika, byłego pracownika albo w przypadku śmierci pracownika albo byłego pracownika lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie lekarskie na podstawie dokumentacji medycznej, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 1 rozporządzenia).

Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje się, zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia, na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniach lekarskich oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Z przytoczonych regulacji prawnych wynika związanie organów inspekcji sanitarnej treścią wskazanych powyżej orzeczeń - w zakresie poczynionych w nim ustaleń, dotyczących stwierdzonego schorzenia i jego przyczyn oraz i braku uprawnienia do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Potwierdzenie tego wniosku znajduje się w orzecznictwie (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 395/18; wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt II OSK 221/18; wyrok NSA z 10 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 398/18; uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 20 maja 2002 r., OPS 3/02, ONSA 2003, Nr 1, poz. 4). Każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. O wartości merytorycznej orzeczenia lekarskiego przy tym nie decyduje obszerność wywodów uzasadnienia, lecz jego zawartość merytoryczna odnosząca się do istoty sprawy (por. wyrok NSA z 8 lutego 2011 r., II OSK 2056/10; wyrok NSA z 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1809/11).

Dokonane ustalenia wskazują na charakter orzeczenia lekarskiego w procedurze rozpoznania choroby zawodowej. Jest to opinia biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Bez tej opinii, bądź sprzecznie z tą opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. II OSK 1056/15; wyrok WSA w Gliwicach z 20 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 1176/21).

W kontekście zarzutów zawartych w skardze wskazania w tym miejscu wymaga, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania ogólnych zasad zawartych w k.p.a., w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organom wnikliwe i szybkie działanie w sprawie przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy m.in. przepis art. 35 § 1 k.p.a. w myśl którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.).

Z treści art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. wynika, że przewlekłość ma miejsce w sytuacji, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwiając sprawy w terminie nie podejmuje działań charakteryzujących się koncentracją, względnie mają one charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. O przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie postawić zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do końcowego załatwienia sprawy. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym jednak na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie więc opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 września 2021 r., sygn. akt III SAB/Po 20/21).

5. Przenosząc powyższe ogólne uwagi na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że w dniu [...] sierpnia 2020r. Inspektor Sanitarny otrzymał pismo z dnia [...] lipca 2020r. wraz z załącznikami dotyczące zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u M. J. (skarżąca jest następcą prawnym zmarłej M. J.), które zostało przekazane według właściwości przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T.. W trakcie prowadzonego postepowania organ prowadzący postepowanie dokonał stosownych czynności poprzez przesłuchanie świadków, zapytań do archiwum zlikwidowanych przedsiębiorstw państwowych, czy innych jednostek powiatowych inspekcji sanitarnych. W trakcie prowadzonego postępowania pełnomocnik skarżącej przekazał dokumentację medyczną M. J. sporządzoną w języku angielskim. Pismem z dnia [...] grudnia 2021r. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. przekazała organowi informację, że dwukrotnie zwracała się do pełnomocnika o dostarczenie dokumentacji medycznej w języku polskim jako, języku urzędowym obowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej, jednak takiej dokumentacji nie otrzymała od strony. W powyższym piśmie wskazano również, że do wydania orzeczenia lekarskiego przez Poradnię Chorób Zawodowych niezbędna jest dokumentacja w języku polskim potwierdzająca rozpoznanie u M. J. międzybłoniaka opłucnej. W związku z powyższym, pismem z dnia [...] stycznia 2022r. organ wezwał pełnomocnika skarżącej do przedłożenia tłumaczenia przysięgłego na język polski dokumentacji medycznej, sporządzonej w języku angielskim oraz zwrócił dokumentację celem jej przetłumaczenia. Pismem z dnia [...] stycznia 2022r. pełnomocnik skarżącej ponownie przesłał dokumentację medyczną w języku angielskim w celu dokonania tłumaczenia przez organ na jego koszt. W odpowiedzi pismem z dnia [...] stycznia 2022r. organ ponownie wysłał dokumentację medyczną i wezwał do przedłożenia dokumentacji w języku polskim lub do przedłożenia jedynie istotnej części dokumentacji medycznej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik strony skarżącej wniósł ponaglenie na niezałatwienie w sprawy w terminie, a następnie skargę do tut. Sądu na przewlekłe prowadzenie postepowania w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej.

Zasadniczy spór między stronami sprowadza się do rozstrzygnięcia na kim spoczywa obowiązek dokonania tłumaczenia dokumentacji medycznej sporządzonej w języku angielskim, którą w trakcie prowadzonego postepowania przedłożyła strona skarżąca.

Rozstrzygając powyższy spór wskazania wymaga, że zgodnie z 27 zd. 1 Konstytucji RP językiem urzędowym jest język polski. Należy przy tym podkreślić, że po raz pierwszy w sposób kategoryczny zostało wskazane właśnie w Konstytucji z 1997r, że językiem urzędowym jest język polski, co zostało następnie rozwinięte w ustawie z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 672 – dalej "u.j.p."). Pojęcie "język urzędowy" jest synonimem pojęcia "język urzędowania" (zob. J. Trzciński, Język urzędowy – art. 27 Konstytucji RP, [w:] Konstytucja, ustrój, system finansowy państwa. Księga pamiątkowa ku czci prof. Natalii Gajl, red. T. Dębowska-Romanowska, A. Jankiewicz, Warszawa 1999, s. 49). Znaczenie użytego w art. 27 Konstytucji RP pojęcia "język urzędowy" musi być wykładane z uwzględnieniem tradycji polskiego ustawodawstwa językowego. (...) Otóż uważa się, że "urzędowaniem" są czynności określonych podmiotów "związane z realizacją [ich] ustawowych kompetencji (...) i charakterem zadań tych podmiotów. Zadania te powinny być zadaniami o charakterze publicznym, przez które należy rozumieć zadania dotyczące społeczeństwa (lub społeczności lokalnej), służące realizacji interesu publicznego (społecznego – w tym także interesom jednostki) i wykonywane przede wszystkim w formach działania właściwych dla podmiotów, którym przysługują kompetencje władcze" (uchwała TK z 14 maja 1997 r., W 7/96)" ( J. Trzciński, M. Wiącek [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom I, wyd. II, red. L. Garlicki, M. Zubik, Warszawa 2016, art. 27). W doktrynie podkreśla się, że przepis art. 27 Konstytucji powinien być traktowany jako źródło ciążącego na obywatelach polskich obowiązku – mówiąc najogólniej – porozumiewania się z organami władzy publicznej RP w języku urzędowym. W konsekwencji, wszelkie pisma, podania, skargi, wnioski itp., kierowane do sądów, organów administracji lub innych organów władzy publicznej powinny być co do zasady formułowane w języku polskim. Gdy do pisma jest dołączany dokument obcojęzyczny, to powinien on zostać przetłumaczony na język polski" (J. Trzciński, M. Wiącek [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom I, wyd. II, red. L. Garlicki, M. Zubik, Warszawa 2016, art. 27).

Z kolei art. 4 u.j.p. stanowi, że język polski jest językiem urzędowym:

1) konstytucyjnych organów państwa;

2) organów jednostek samorządu terytorialnego i podległych im instytucji w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne;

3) terenowych organów administracji publicznej;

4) instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych;

5) organów, instytucji i urzędów podległych organom wymienionym w pkt 1 i pkt 3, powołanych w celu realizacji zadań tych organów, a także organów państwowych osób prawnych w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne;

6) organów samorządu innego niż samorząd terytorialny oraz organów organizacji społecznych, zawodowych, spółdzielczych i innych podmiotów wykonujących zadania publiczne.

Podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej (art. 5 ust. 1 u.j.p.). Z powołanych przepisów nie wynika obowiązek tłumaczenia przez organy administracji złożonych tym organom dokumentów sporządzonych w języku obcym. Ponadto art. 5 ust. 2 u.j.p. stanowi, że art. 5 ust. 1 powołanej ustawy stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych organom, o których mowa w art. 4 ustawy o języku polskim. Zatem z art. 5 ust. 2 u.j.p. wynika, że czynności dokonywane wobec organów i instytucji dla których język polski jest językiem urzędowym powinny być dokonywane też w języku polskim. W związku z tym także ten przepis nie stanowi podstawy do stwierdzenia, że to organ administracji powinien przetłumaczyć złożone przez skarżącą dokumenty. Taki obowiązek nie wynika też z powołanego wcześniej art. 27 Konstytucji RP. Obowiązek taki nie wynika również z ogólnego obowiązku organu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.), skonkretyzowanego obowiązkiem zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Podkreślenia jednocześnie wymaga, że dowodem jest treść dokumentu obcojęzycznego, a nie jego tłumaczenie. Tłumaczenie nie zastępuje bowiem dokumentu sporządzonego w języku obcym, lecz służy jedynie ustaleniu, jaka jest treść tego dokumentu. Zdaniem Sądu przetłumaczenie przedłożonego przez pełnomocnika strony dokumentu obcojęzycznego jest obowiązkiem tego, kto wywodzi z niego określone skutki prawne. Skoro dokument przedłożyła strona skarżąca, to na niej spoczywa obowiązek jego przetłumaczenia. Trzeba również pamiętać, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje m.in. zasada współdziałania. Jeżeli strona kwestionuje jakąś okoliczność faktyczną przyjętą przez organ, to na stronie ciąży obowiązek uzasadnienia swojej racji m.in. poprzez przedstawienie stosownego dowodu. Nie można w tym zakresie przerzucać ciężaru dowodu na organ. Dowodem takim nie mogą być dokumenty w brzmieniu obcojęzycznym. Dokonywanie ustaleń dowodowych na podstawie obcojęzycznych dokumentów nie przetłumaczonych na język polski prowadzi bowiem do naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 i 2 u.j.p.

Odnosząc się do stanowiska skarżącej, która formułując tezę, że to organ administracji publicznej powinien przetłumaczyć złożone przez nią dokumenty odniosła się do przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o cudzoziemcach wskazać należy, że postepowanie w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej regulowane jest przepisami k.p.a., a nie Ordynacji podatkowej oraz ustawy o cudzoziemcach. Zatem regulacje tam zawarte nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.

6. Pomimo, że organ prawidłowo ustalił, że to na stronie skarżącej spoczywał obowiązek przetłumaczenia przedłożonej do akt sprawy dokumentacji medycznej sporządzonej w języku angielskim, to dopuścił się nieprawidłowości w zakresie prowadzonego postepowania w niniejszej sprawie. Otóż organ prowadzący postepowanie winien wezwać pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia tłumaczenia przedłożonej dokumentacji medycznej pod rygorem pominięcia powyższego dokumentu z wszelkimi negatywnymi konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa materialnego. Tymczasem zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w T., jak również organ prowadzący postępowanie (Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. dwukrotnie zwracali pełnomocnikowi strony skarżącej przedłożoną przez niego dokumentację medyczną M. J. wzywając do przedłożenia jej tłumaczenia na jeżyk polski w terminie 14 od dnia otrzymania wezwania.

Uwzględniając powyższe okoliczności należy stwierdzić, że postępowanie Inspektor Sanitarny prowadzone w sprawie wniosku z dnia [...] lipca 2020r. nosi znamiona przewlekłości postępowania, naruszając zasady i terminy określone w art. 35 k.p.a. oraz art. 8, art. 9, art. 11, art. 12 § 1 k.p.a. o czym orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku.

7. Z uwagi na brak wydania aktu kończącego postępowanie w sprawie należało zobowiązać organ administracji do jego wydania w terminie 60 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stosownie do treści art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Prowadząc dalej postepowanie organ wyznaczy stronie skarżącej termin na przedłożenie tłumaczenia dokumentacji medycznej M. J. na język polski pod rygorem pominięcia ww. dowodu przy ocenie stanu faktycznego sprawy w świetle przepisów prawa materialnego.

8. W ocenie Sądu, brak jest podstaw do uznania, że przewlekłość prowadzenia postępowania przez organ miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sąd nie stwierdził okoliczności uzasadniających stanowisko, że brak załatwienia kontrolowanej sprawy jest wynikiem rażących zaniedbań odnośnie obowiązku terminowego załatwiania spraw administracyjnych, celowym działaniem,

czy lekceważeniem strony postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy

w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także,

że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Ponadto rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Z taką sytuacją nie mamy

do czynienia w niniejszej sprawie. O ile można zarzucić organowi opieszałość

po wniesieniu wniosku - co wypełnia znamiona przewlekłości - to należy uwzględnić fakt, że wpływ na tę okoliczność miała także postawa samej strony skarżącej (pomimo kilkukrotnych wezwań brak przedłożenia tłumaczenia dokumentacji medycznej na język polski) Zatem w realiach rozpatrywanej sprawy przewlekłość organu nie była tak znacznego stopnia, który uzasadniałby określenie jej jako rażącej. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w pkt 3 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.

w zw. z w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015r., poz. 1800).