Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 575/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargi

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 575/22. [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 lipca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wiesław Kuśnierz Sędziowie: sędzia WSA Inga Gołowska sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 lipca 2022 r. sprawy ze skarg E. S. - M. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 15 marca 2022 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2007-2009 oraz nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do grudnia 2009 r. ; oddala skargi.


UZASADNIENIE

E. S. wniosła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Olkuszu o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2007 – 2009 oraz odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 oraz od stycznia do grudnia 2009 r., uzasadniając wniosek trudną sytuacją finansową, zdrowotną i rodzinną.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Olkuszu, decyzjami z 10 listopada 2021 r., nr 1219-SEW.4261.65.2021.14 i nr 1219-SEW.4263.41.2021.16, odmówił udzielenia wnioskowanej ulgi, z uwagi na brak przesłanek ważnego interesu podatnika jak i interesu publicznego.

W odwołaniach zarzucono:

• naruszenie art. 187 § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

• naruszenie art. 191 ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

• naruszenie art. 67a ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędną wykładnię przepisu, prowadzącą do wniosku, że przepis ten nigdy nie może być zastosowany.

W uzasadnieniu powołano się na brak możliwości podjęcia pracy, z uwagi na stan zdrowia i podeszły wiek. W przekonaniu skarżącej, osoby starsze w Polsce nie są zatrudniane, natomiast tracąc źródło zarobkowania skarżąca utraciła zasadnicze źródło wpływów do majątku osobistego, które pozwalało jej na utrzymanie siebie, męża i spłatę roszczeń od organu podatkowego pierwszej instancji. Dalej skarżąca podała, że organ podatkowy żądając spłacenia niemożliwych dla skarżącej kwot, jako starszej, ciężko schorowanej osoby, mającej na utrzymaniu rodzinę, przeciwdziała wartości, jaką jest bezpieczeństwo obywatela, co oznacza, że także przeciwdziała zasadzie budowania zaufania obywatela do państwa.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie decyzjami z 15 marca 2022 r., nr 1201-IEW-3.4263.100.2021.6 i nr 1201-IEW-3.4261.122.2021.11 utrzymał zaskarżone decyzje w mocy.

W uzasadnieniu podkreślono, iż na dzień wpływu wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie ww. odsetek za zwłokę (tj. na 15.07.2021 r. skarżąca posiadała zaległości podatkowe:

• z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT - 36 za lata 2007 - 2009 r. w łącznej kwocie należności głównej 179.403,64 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w wysokości 214.204,00 zł (w tym odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek za marzec i kwiecień 2008 r. w wysokości 2.722,00 zł), oraz

• z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do grudnia 2009 r. w łącznej kwocie należności głównej 35.179,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w wysokości 40.181,00 zł.

Skarżąca wielokrotnie wnosiła o udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych zarówno w podatku dochodowym od osób fizycznych jak i w podatku od towarów i usług. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Olkuszu podejmował próbę pomocy skarżącej w stopniowym wyjściu z zadłużenia, uwzględniając wnioski skarżącej i decyzjami;

• z 8 listopada 2012 r., nr [...] rozłożył na 25 rat zapłatę zaległość podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w kwocie 68.488,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, które na dzień złożenia wniosku, tj. 20 września 2012 r. wynosiły 40.254,00 zł - z przyznanego układu ratalnego skarżąca uregulowała jedynie dwie pierwsze raty,

• z 30 października 2012 r, nr [...] rozłożył na 25 rat zapłatę zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do kwietnia oraz od czerwca do grudnia 2007 r. w łącznej kwocie 36.506,51 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, które na dzień złożenia wniosku, tj. 20 września 2012 r. wynosiły 21.265,00 zł - Skarżąca nie uregulowała zaległości podatkowych objętych ww. decyzją,

• z 24 czerwca 2013 r., nr [...] odroczył do 2 stycznia 2014 r. zapłatę zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. w łącznej kwocie 32.310,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, które na dzień złożenia wniosku, tj. 25 kwietnia 2013 r. wynosiły 15.087,00 zł - skarżąca nie uregulowała zaległości podatkowych objętych ww. decyzją,

• z 24 czerwca 2013 r., nr [...] odroczył do 2 stycznia 2014 r. zapłatę zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r. w łącznej kwocie 37.130,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, które na dzień złożenia wniosku, tj. 25 kwietnia 2013 r. wynosiły 16.931,00 zł - skarżąca nie uregulowała zaległości podatkowych objętych ww. decyzją.

Z powyższego wynika, że skarżąca otrzymała wsparcie ze strony organu podatkowego, z którego nie skorzystała, natomiast:

• wnioskiem z 10 lutego 2014 r. doprecyzowanym 8 marca 2014 r. skarżąca zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Olkuszu z prośbą o umorzenie zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2008 i 2009 w łącznej kwocie 140.500,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę oraz w podatku od towarów i usług za 2009 r. w łącznej kwocie 37.130,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.

Po rozpatrzeniu wniosków Skarżącej, organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzje odmowy zastosowania ulgi w spłacie z 7 kwietnia 2014 r. o numerach [...], od których skarżąca odwołała się do Dyrektora izby Administracji Skarbowej w Krakowie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie decyzjami z 16 lipca 2014 r. nr [...] i [...] utrzymał w mocy ww. decyzje organu podatkowego I instancji, na które skarżąca wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniami z 20 maja 2015 r., sygn. akt l SA/Kr 1532/14 oraz I SA/Kr 1533/14 skargi odrzucił,

• wnioskiem z 5 stycznia 2015 r. skarżąca zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Olkuszu z prośbą o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2007 - 2009 w łącznej kwocie 135.050,00 zł oraz umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień 2007 r., od czerwca do grudnia 2007 r. oraz od stycznia do grudnia 2009 r. w kwocie 51.084,00 zł.

Po rozpatrzeniu wniosków skarżącej, organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzje odmowy zastosowania ulgi w spłacie z 10 marca 2015 r. o numerach [...], od których skarżąca odwołała się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie decyzjami z 29 czerwca 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzje organu podatkowego I instancji,

• wnioskiem z 4 września 2019 r. skarżąca zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Olkuszu z prośbą o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za grudzień 2007, styczeń do kwiecień, sierpień i grudzień/2009 w łącznej kwocie 197.257,00 zł oraz umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 r. oraz od stycznia do grudnia 2009 r. w kwocie 43.884,00 zł.

Po rozpatrzeniu wniosków skarżącej, organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzje odmowy zastosowania ulgi w spłacie z 21 października 201 r. o numerach [...] i [...], od których skarżąca odwołała się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie decyzjami z 14 lutego 2020 r. nr 1201-IEW-3.4263.15.2019.2 i 1201-lEW3.4261.21.2019.1 utrzymał w mocy ww. decyzje organu podatkowego I instancji, na które skarżąca wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokami z 20 stycznia 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 489/20 i I SA/Kr 490/20 skargi oddalił.

Organ podkreślił ponadto, że zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych jak i VAT zostały zabezpieczone poprzez wpis hipotek przymusowych w księdze wieczystej nr [...]. Postępowania egzekucyjne znajdują się więc na zaawansowanym etapie, a dopóki istnieje możliwość wyegzekwowania zaległości podatkowych brak jest podstaw do ich umorzenia w całości, czy też w części. Organ odwoławczy zauważył również, że ewentualna decyzja o umorzeniu przedmiotowych odsetek za zwłokę nie przyczyniłaby się w zasadniczy sposób do przezwyciężenia trudności finansowych skarżącej, mając na uwadze wysokość jej wszystkich zobowiązań podatkowych - 456.325,34 zł (wg stanu zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę obliczonymi na 2 marca 2022 r.), jak też zobowiązań wobec Banku [...] S. A. 113.435,90 zł.

Nadto mimo, iż skarżąca nie posiada środków na jednorazową zapłatę przedmiotowych odsetek za zwłokę, niemniej jednak wspólnie z mężem mają zaspokojone podstawowe potrzeby życiowe i bytowe. Wbrew twierdzeniu skarżącej zawartym we wniosku, że uzyskuje emeryturę w wysokości 3.274,05 zł, łączny miesięczny dochód skarżącej kształtuje się na poziomie ok. 6.358,61 zł (w tym dochód netto z tytułu emerytury - renty krajowej w kwocie 69.258,70 zł, co w przeliczeniu na jeden miesiąc w roku dawało kwotę ok. 5771,58 zł) natomiast łączna suma miesięcznych wydatków skarżącej oraz jej męża, ponoszonych w związku z zapewnieniem bieżącej egzystencji wspólnego gospodarstwa domowego oraz spłatą zobowiązań cywilno - prawnych i potrąceń ze świadczenia emerytalnego wynosi około 4.510,67 zł. Zatem, do dyspozycji skarżącej pozostaje jeszcze kwota ok. 1.847,94 zł, co nie przemawia za przyznaniem ulgi w spłacie ww. odsetek za zwłokę w postaci ich umorzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że sytuacja finansowo - majątkowa nie zagraża egzystencji małżeństwa.

Na powyższe decyzje zostały wniesione skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w których zarzucono naruszenie:

- art.187 § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

- art. 187 § 3 ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez pominięcie faktów notoryjnych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

- art. 191 ww. ustawy Ordynacja podatkowa poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu podkreślono, iż organ odwoławczy rażąco pominął nie tylko ważny interes podatnika, ale przede wszystkim interes społeczny rozumiany horyzontalnie. Skarżąca wskazuje, iż przywołane przez nią okoliczności faktyczne nie istnieją w próżni, a wpływają na całokształt jej sytuacji. Zważenie interesu społecznego wymaga ich uwzględnienia. Skarżąca ponownie wyjaśnia, iż spłaca zobowiązania, które zostały jej przypisane, w wyniku podstępnych działań osoby trzeciej. Skarżąca podaje, że udzieliła pełnomocnictwa do działania w jej imieniu koleżance, w ramach pomocy w trudnej sytuacji. Tymczasem osoba ta, poza wiedzą i zgodą skarżącej wygenerowała m. in. zobowiązania podatkowe, za które obecnie odpowiada skarżąca. Skarżąca wskazuje dalej, że obciążenie i pociągnięcie do odpowiedzialności sprawczyni całej tej sytuacji nie jest możliwe, ponieważ osoba ta zmarła w wyniku choroby alkoholowej. W ocenie skarżącej, czynności jej pełnomocniczki są od strony cywilnej nieważne, ponieważ działała w ramach podstępu. Skarżąca nadal powołuje się na trudną sytuację finansową oraz zdrowotną zarówno swoją, jak i męża. Mąż skarżącej (81 lat) nie posiada własnych dochodów, dlatego też ciężar jego utrzymania w ramach obowiązku alimentacyjnego ponosi skarżąca. Dalsze trwanie w aktualnej sytuacji finansowej rodzi dla skarżącej perspektywę bezdomności, w wieku, w którym witalność oraz stan zdrowia uniemożliwiają poprawę tej sytuacji. Skarżąca zwraca szczególna uwagę na fakt, iż pomimo swojego wieku podjęła pracę oraz zaciągnęła kredyt w celu zaspokojenia żądania organu podatkowego, który nie bierze pod uwagę tej okoliczności, chociaż z punktu widzenia skarżącej ma fundamentalne znaczenie, zwłaszcza, że w przypadku braku otrzymania kredytu nie byłaby możliwa spłata należności podatkowych.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko prezentowane w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.z 2021r., poz. 1540 ze zm. - oznaczanej dalej, jako "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku zaś nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.

Skargi nie są zasadne i podlegają oddaleniu, albowiem zaskarżone decyzje nie są obarczone naruszeniami prawa mogącymi prowadzić do ich wyeliminowania z obiegu prawnego.

Stosownie do treści art. 67a § 1 pkt. 3 Ordynacji podatkowej na wniosek podatnika organ może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Użycie przez ustawodawcę zwrotów niedookreślonych "ważny interes podatnika" i "interes publiczny" powoduje potrzebę sięgnięcia do ocen pozaprawnych, w celu zdefiniowania w/w pojęć i określenia ich zakresu. Istnienie ustawowych kryteriów "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" jest każdorazowo ustalane indywidualnie w ramach postępowania podatkowego, prowadzonego wedle zasady prawdy obiektywnej. W celu wydania prawidłowego orzeczenia oraz wykazania, iż dana sytuacja zasługuje na uwzględnienie, jako wyjątek od zasady powszechności i równości opodatkowania, należy poddać ocenie stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Ważny interes podatnika w orzecznictwie NSA jest rozumiany przede wszystkim, jako sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków (np. trwała utrata możliwości zarobkowania, utrata majątku) podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych (por. teza wyroku NSA z dnia 22 kwietnia 1999 r. w Szczecinie, SA/Sz 850/98). O istnieniu ważnego interesu podatnika nie mogą decydować jego subiektywne przekonania, lecz kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości (por. teza wyroku WSA w Gdańsku z dnia 18 października 2005 r., I SA/Gd 257/03). Dolegliwość wynikająca z zapłaty podatku jest oczywista, ale sama w sobie nie stanowi o ważnym interesie podatnika, uzasadniającym umorzenie w całości zaległości podatkowej. Interes publiczny oznacza dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo i zaufanie do organów władzy. W świetle orzecznictwa NSA interes publiczny jest rozumiany nie tylko, jako potrzeba zapewnienia maksymalnych dochodów w budżecie państwa, lecz także jako ograniczanie jego ewentualnych wydatków, np. na zasiłki dla bezrobotnych czy pomoc z opieki społecznej (por. teza wyroku NSA z dnia 30 maja 2001 r., sygn. akt III SA 830/00).

Przedmiotem niniejszego postępowania była ocena prawidłowości rozstrzygnięcia wniosku skarżącej o umorzenie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2007-2009 oraz odsetek od zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do grudnia 2009 r.Postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej, czy też odsetek za zwłokę, jest postępowaniem samodzielnym, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie o dalszym losie prawnym zobowiązań podatkowych powstałych we właściwym dla nich trybie i na podstawie obowiązujących dla tych podatków przepisów prawa.

Umorzenie zaległości podatkowej jak i rozłożenie jej na raty jest instytucją nadzwyczajną, a zatem za jej zastosowaniem przemawiać mogą wypadki niezależne od sposobu postępowania podatnika, bądź spowodowane działaniem czynników, na które podatnik nie mógł mieć wpływu. Okoliczności związane z powstaniem zaległości, wbrew zarzutom skargi nie można uznać za nadzwyczajne, gdyż wynikły z nieudokumentowania, a tym samym nie wykazania, zgodnie z wymaganymi przepisami, wydatków na cele mieszkaniowe, czyli z normalnych skutków nie zadbania o własne sprawy. Ustawodawca używając w art. 67a § 1 zwrotu "może" przesądził, że decyzja organu podatkowego ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru negatywnego lub pozytywnego dla podatnika sposobu rozstrzygnięcia jego wniosku. W takim przypadku sądowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, nie zaś rozstrzygnięcie będące wynikiem wyboru dokonanego przez organ podatkowy.

W świetle ukształtowanej w doktrynie i zaakceptowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych koncepcji interpretacyjnej przepisów podatkowych zbudowanych na zasadzie uznania administracyjnego, zawierających w swojej treści tzw. kierunkowe dyrektywy wyboru (w tym przypadku: ważny interes podatnika oraz interes publiczny), stwierdzenie, że w sprawie występują okoliczności odpowiadające takiej lub innej kierunkowej dyrektywie wyboru może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia pozytywnego dla wnioskodawcy.

Decyzje uznaniowe organów podatkowych podlegają ograniczonej kontroli sądu administracyjnego. W utrwalającej się linii orzeczniczej NSA podkreśla się, iż nie jest on organem III instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej; sąd administracyjny nie rozstrzyga o tym, czy pobór podatku powinien być zaniechany. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Natomiast w pełnym zakresie zaskarżona decyzja podlega badaniu, co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi (wyrok NSA z 23 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Kr 1227/97, opubl. w: LEX nr 33 404).

W ocenie sądu organy podatkowe wywiązały się z ciążących na nich obowiązków i prawidłowo rozstrzygnęły sprawę. Decyzje o odmowie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych zostały podjęte w ramach prawidłowo przeprowadzonego i uzasadnionego uznania administracyjnego i po przeprowadzeniu postępowania, w którym sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień.

Wydając decyzje organy dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa, a w toku postępowania w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy oraz zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów dokonały jego analizy, a także wyczerpująco i wszechstronnie uzasadniły swoje rozstrzygnięcia. Organy z zachowaniem obowiązujących zasad przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, zbadały sytuację materialną strony, a ponadto poddały ocenie wszystkie racje, na które powoływała się skarżąca. Ocenie tej nie można zarzucić dowolności; opiera się ona na przyjętej w orzecznictwie wykładni przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych i mieści się w ramach przyznawanego organom uznania administracyjnego.

Organ podkreślił ponadto, że zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych jak i VAT zostały zabezpieczone poprzez wpis hipotek przymusowych w księdze wieczystej nr [...]. Postępowania egzekucyjne znajdują się więc na zaawansowanym etapie, a dopóki istnieje możliwość wyegzekwowania zaległości podatkowych brak jest podstaw do ich umorzenia w całości, czy też w części. Organ odwoławczy zauważył również, że ewentualna decyzja o umorzeniu przedmiotowych odsetek za zwłokę nie przyczyniłaby się w zasadniczy sposób do przezwyciężenia trudności finansowych skarżącej, mając na uwadze wysokość jej wszystkich zobowiązań podatkowych - 456.325,34 zł (wg stanu zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę obliczonymi na 2 marca 2022 r.), jak też zobowiązań wobec Banku [...] S. A. 113.435,90 zł.

Nadto mimo, iż skarżąca nie posiada środków na jednorazową zapłatę przedmiotowych odsetek za zwłokę, niemniej jednak wspólnie z mężem mają zaspokojone podstawowe potrzeby życiowe i bytowe. Wbrew twierdzeniu skarżącej, że uzyskuje emeryturę w wysokości 3.274,05 zł, łączny miesięczny dochód skarżącej kształtuje się na poziomie ok. 6.358,61 zł (w tym dochód netto z tytułu emerytury - renty krajowej w kwocie 69.258,70 zł, co w przeliczeniu na jeden miesiąc w roku dawało kwotę ok. 5771,58 zł) natomiast łączna suma miesięcznych wydatków skarżącej oraz jej męża, ponoszonych w związku z zapewnieniem bieżącej egzystencji wspólnego gospodarstwa domowego oraz spłatą zobowiązań cywilno - prawnych i potrąceń ze świadczenia emerytalnego wynosi około 4.510,67 zł. Zatem, do dyspozycji skarżącej pozostaje jeszcze kwota ok. 1.847,94 zł, co nie przemawia za przyznaniem ulgi w spłacie ww. odsetek za zwłokę w postaci ich umorzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że sytuacja finansowo - majątkowa nie zagraża egzystencji małżeństwa.

Wobec tego zaakceptować trzeba ocenę dokonaną przez organy, iż sytuacja rodzinna i materialna skarżącej nie realizuje przesłanki ani ważnego interesu podatnika, ani interesu publicznego. Ocenie podlegały również pozostałe dane świadczące o całości wiedzy, co do sytuacji majątkowej i finansowych możliwościach płatniczych skarżącego.

W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe rozważały argumenty skarżącej, a ocena tych argumentów z perspektywy ustawowych przesłanek art. 67a § 1 Ordynacji podatkowe znalazła swój wyraz w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Przesądzenie powyższych okoliczności stanowi granicę, w ramach której sąd administracyjny może kontrolować decyzje wydane w ramach uznania administracyjnego. Z akt kontrolowanych spraw wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy podatkowe w sposób rzetelny. Był on przy tym kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia, a jego ocena nie naruszyła granic swobodnej oceny dowodów. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie doszło więc do naruszenia wskazywanych w skardze przepisów postępowania.

Organy zastosowały się do wymogów z art. 200 §1 Ordynacji podatkowej, przez wyznaczenie stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Organ prawidłowo zawiadomił o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym.

Podstawą trafnego zastosowania przepisów prawa materialnego, w tym normujących ulgi podatkowe, jest odtworzenie w postępowaniu podatkowym obrazu stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. To, jakie okoliczności wymagają odtworzenia, wyznacza mająca zastosowanie w sprawie norma prawa materialnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 04.03.2020r. sygn. akt I SA/Lu 639/19). Przyczyny powstania zaległości podatkowej nie miały charakteru losowego i nadzwyczajnego, lecz stanowiły konsekwencje działań skarżącej, w tym niewypełnienie warunków koniecznych do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania.

Reasumując powyższe:

1) sądowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, nie zaś rozstrzygnięcie będące wynikiem wyboru dokonanego przez organ podatkowy;

2) sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy oraz czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji, o jakiej mowa w art. 67a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne.

Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.