Postanowienie WSA w Lublinie, sygn. akt I SAB/Lu 610/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2005-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Podatek od czynności cywilnoprawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 54 par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Kwiatek po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A spółka jawna na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia: I. umorzyć postępowanie; II. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A spółka jawna kwotę 355,00zł /trzysta pięćdziesiąt pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 19 listopada 2004r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła skarga spółki jawnej A na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w związku z niezałatwieniem we właściwym terminie odwołania strony z dnia [...]roku od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...] roku, Nr [...], w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wnosząc o zobowiązanie organu do rozpatrzenia odwołania i wydania decyzji w sprawie, w uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że złożone przez nią odwołanie od decyzji organu I instancji do Izby Skarbowej do dnia wniesienia skargi nie zostało rozpatrzone, chociaż od dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] roku, sygn. akt [...], w przedmiocie ustanowienia kuratora dla osoby nieobecnej /kontrahenta czynności sprzedaży/ w osobie P. J. nie było przeszkód prawnych do wydania w sprawie decyzji ostatecznej.

Ponadto skarżąca spółka wyjaśniła, iż w dniu [...] roku wniosła do Ministra Finansów, na podstawie art.141 § 1 Ordynacji podatkowej, ponaglenie na niezałatwienie odwołania strony w terminie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i wskazał, że na skutek złożonych przez spółkę A ponagleń /w sprawie przedmiotowej oraz w innych sprawach/ Minister Finansów wydał w dniach [...] roku postanowienia w trybie art.141 § 2 Ordynacji podatkowej, w których uznał ponaglenia za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin rozpatrzenia odwołań na dzień 2 listopada 2004 roku. Wykonując postanowienia Ministra Finansów Dyrektor Izby Skarbowej wydał w dniach [...] roku stosowne rozstrzygnięcia we wszystkich sprawach. W dacie wniesienia skargi na bezczynność obowiązywał dodatkowy termin do załatwienia sprawy, wynikający z postanowienia Ministra Finansów. Rozstrzygnięcie w sprawie wydane zostało przed upływem tego terminu, dlatego też skarga na bezczynność winna być uznana za nieuzasadnioną.

W dniu 27 grudnia 2004r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęło pismo procesowe skarżącej Spółki, w którym wniosła ona o umorzenie postępowania w sprawie i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Podtrzymała przy tym pogląd skargi, iż bez uzasadnionej przyczyny sprawa nie została rozstrzygnięta niezwłocznie po ustanowieniu kuratora dla osoby nieobecnej, odnosząc się zaś do twierdzeń odpowiedzi na skargę stwierdziła, że postanowienia Ministra Finansów, o których mowa w tej odpowiedzi, do dnia wniesienia pisma /tj. do 27.12.2004r./ nie zostały doręczone żadnemu z dwóch pełnomocników strony, którzy reprezentowali ją w postępowaniu podatkowym i w jej imieniu wnieśli ponaglenie, chociaż ich adresy zostały w ponagleniu wskazane.

W związku z treścią powyższego pisma, Sąd wezwał Dyrektora Izby Skarbowej do wyjaśnienia, na jakie konkretnie postanowienie Ministra Finansów wydane w trybie art.141 § 2 Ordynacji podatkowej powołano się w odpowiedzi na skargę oraz do wykazania, że postanowienie to zostało doręczone stronie skarżącej.

W piśmie z dnia 21 stycznia 2005 roku organ podatkowy udzielił odpowiedzi, iż w przedmiotowej sprawie Minister Finansów wydał postanowienie z dnia [...] roku, Nr [...], które doręczone zostało Spółce dnia 6 października 2004 roku. Do pisma załączono kserokopię dowodu doręczenia, z którego wynika, iż powołane postanowienie doręczone zostało dla: A, ul.[...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest – najogólniej rzecz ujmując - środkiem prawnym mającym na celu doprowadzenie do zakończenia postępowania prowadzonego przez ten organ i niezakończonego pomimo upływu prawem przewidzianego terminu załatwienia sprawy. W związku z tym, uwzględniając taką skargę Sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa /art.149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./.

W sytuacji zatem, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organ wydał decyzję, której niewydanie kwestionowała strona skarżąca, stwierdzić należy, że uzyskała ona realizację żądania sformułowanego w skardze, a postępowanie przed sądem administracyjnym w przedmiocie tego żądania stało się bezprzedmiotowe.

W sprawie niniejszej bezspornym jest, że decyzja rozstrzygająca sprawę wydana została przez Dyrektora Izby Skarbowej dnia [...] roku /Nr [...]/ oraz że doręczono ją stronie.

Wobec powyższego postępowanie w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej należało umorzyć na podstawie art.161 § 1 pkt 3 powołanej wyżej ustawy procesowej.

Jednocześnie za zasługujący na uwzględnienie uznać należało wniosek skarżącej o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

Stosownie do art.201 § 1 powołanej ustawy procesowej zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyn określonych w art.54 § 3, tj. gdy organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swej właściwości uwzględni skargę w całości /co może uczynić do dnia rozpoczęcia rozprawy/.

W sprawie niniejszej wydanie przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] roku, o której mowa wyżej, ocenione być musi jako uwzględnienie skargi w całości.

Za trafne uznać należy stanowisko skarżącej, iż w niespornym toku postępowania podatkowego w niniejszej sprawie po dniu uprawomocnienia się postanowienia o ustanowieniu kuratora dla nieobecnej drugiej strony postępowania nie istniały przeszkody prawne do zakończenia tego postępowania przez wydanie decyzji. Okoliczność, że wniesione zostały skargi kasacyjne od wyroków zapadłych w sprawach o identycznym stanie faktycznym i prawnym, jak w przedmiotowej sprawie, nie może być uznana za niezależną od organu przyczynę nierozpatrzenia w terminie odwołania wniesionego od decyzji organu I instancji, gdyż ustalenie treści i zakresu stosowania norm prawnych, pod które organ podatkowy dokonuje subsumpcji ustalonego stanu faktycznego sprawy, jest elementem procesu stosowania prawa w ramach konkretnego postępowania podatkowego, a zatem niczym nieuzasadniony jest pogląd, że w konkretnej sprawie nie może zapaść rozstrzygnięcie bez uprzedniego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, które ma zostać wydane w całkowicie innej sprawie, nawet jeśli w istocie w tej innej sprawie występowałby podobny stan faktyczny i prawnym.

Brak uzasadnionych przyczyn usprawiedliwiających nierozpatrzenie odwołania strony od decyzji organu I instancji z dnia [...] roku, Nr [...], potwierdził także Minister Finansów w wymienionym wyżej postanowieniu z dnia [...] roku, w którym uznał ponaglenie za uzasadnione.

Fakt wydania tego postanowienia nie może mieć jednak jednocześnie wpływu na ocenę stanu sprawy w świetle art.54 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wprawdzie postanowienie wydane w trybie art.141 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz.926 ze zm.; obecnie – Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60/ nie podlega zaskarżeniu, to jednak, skoro zgodnie z zasadą pisemności postępowania /art.126 powołanej ustawy/ zostało ono wydane na piśmie, powinno być stronie doręczone, bowiem postępowanie podatkowe jest jawne dla stron, a organ podatkowy obowiązany jest zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania /art.129 i art.123 § 1 tej ustawy/.

Prawną skuteczność doręczenia zapewnia przy tym wyłącznie dokonanie tej czynności z zachowaniem obowiązujących w tym zakresie przepisów, zawartych w rozdziale 5 działu IV Ordynacji podatkowej, w tym art.145 tej ustawy, zgodnie z którym jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pismo doręcza się nie stronie, ale jej pełnomocnikowi, a gdy jest kilku pełnomocników, z których żaden nie został wskazany jako właściwy dla doręczeń, pismo doręcza się jednemu z nich.

W sprawie niniejszej nie jest kwestionowane, a nadto znajduje potwierdzenie w aktach postępowania podatkowego, że w toku tego postępowania A spółka jawna reprezentowana była przez dwóch pełnomocników, spośród których nie wskazano właściwego dla doręczeń. Pełnomocnicy ci wnieśli również ponaglenie do Ministra Finansów i z akt sprawy nie wynika, aby ich uprawnienie do dokonania tej czynności w imieniu strony było podważane.

Postanowienie wydane w trybie art.141 § 2 Ordynacji podatkowej winno być zatem doręczone jednemu z pełnomocników, zaś jego doręczenie do rąk strony narusza art.145 Ordynacji podatkowej i nie wywołuje dla strony skutków prawnych.

Skoro postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] roku, Nr [...] nie zostało stronie skutecznie doręczone, to brak jest uzasadnionych podstaw do twierdzenia, że rozstrzygająca ostatecznie sprawę podatkową decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] roku, Nr [...], wydana została w wiążącym w sprawie dodatkowym terminie jej załatwienia wynikającym z wymienionego postanowienia. Przyjąć natomiast należy, że wydana ona została w wyniku uwzględnienia w całości skargi w niniejszej sprawie.

Wysokość zasądzonych na rzecz skarżącej kosztów postępowania uzasadnia art.205 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust.2 pkt 1 lit.c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm./.

Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w sentencji.