Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1028/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Świderska, Sędziowie : Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.), Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Protokolant : Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego środka transportu oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu 30 grudnia 2004 r. A. F. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z wnioskiem VAT-24 o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu środka transportu z innego państwa członkowskiego.

Postanowieniem z dnia [...] po ponownym rozpoznaniu sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. W uzasadnieniu stwierdził, co następuje:

Z treści wniosku wynika, że przedmiotem nabycia wewnątrzwspólnotowego jest samochód osobowy marki Audi A-6, rok produkcji 2004, dopuszczony do użytku 1 września 2004 r., o przebiegu 15.699 km. Nabycie udokumentowane zostało rachunkiem z dnia 16 grudnia 2004 r. wystawionym w Niemczech na kwotę 34.000 euro.

Stosownie do przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 ze zm.), dalej w skrócie ustawy o ptu, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem, przy czym tak traktuje się również przypadek, gdy nabywcą nie jest podatnik prowadzący działalność gospodarczą, ani osoba prawna nie będąca podatnikiem – jeżeli przedmiotem nabycia jest nowy środek transportu. Za nowe środki transportu uznaje się m.in. pojazdy lądowe, w tym samochody osobowe, które przejechały nie więcej, niż 6000 km lub od momentu dopuszczenia ich do użytku upłynęło nie więcej niż 6 miesięcy. Przedmiotowy pojazd spełnia jeden z tych warunków, bowiem od momentu dopuszczenia go do użytku do chwili nabycia przez podatnika upłynęło 3,5 miesiąca. Nabycie pojazdu podlega zatem opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Organ podatkowy nie mógł więc wydać zaświadczenia zgodnego z treścią wniosku.

W zażaleniu na to postanowienie A. F. zarzucił naruszenie art. 2 pkt 10 cyt. wyżej ustawy o ptu przez błędną interpretację pojęcia "nowy środek transportu", a przez to bezpodstawną odmowę wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług. Stwierdził, że z ustawowej definicji nowego środka transportu (pojazdu lądowego) wynika, że spełnienie choćby jednego z warunków (przebieg nie większy niż 6.000 km lub upływ czasu od momentu dopuszczenia do użytku nie większy niż 6 miesięcy) powoduje, że pojazd należy uznawać za używany. Przedmiotowy pojazd w chwili zakupu miał przebieg ponad 15.000 km, a zatem nie był nowym środkiem transportu w rozumieniu ustawy. Nabywca nie ma więc obowiązku zapłacić podatku od nabycia tego samochodu. Ponadto istotną okolicznością pominiętą przez organ podatkowy jest to, że pojazd ten w chwili nabycia był uszkodzony.

Poza tym A. F. stwierdził, że opodatkowanie przedmiotowej transakcji narusza ogólne zasady wynikające z VI Dyrektywy. Podatek od towarów i usług powinien być rozliczony tylko w jednym państwie. Skoro więc sprzedawca rozliczył ten podatek przy sprzedaży przedmiotowego samochodu według przepisów obowiązujących w Niemczech, to nie może być mowy o powtórnym naliczeniu podatku w Polsce.

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uznał, że dokonana przez organ I instancji wykładnia art. 2 pkt 10 lit. a ustawy o ptu zawierającego definicję nowego środka transportu jest prawidłowa. Przedmiotowy samochód spełnia pierwszy z warunków uznania środka transportu za nowy, tj. upływu czasu mniejszego niż 6 miesięcy od momentu dopuszczenia do użytku do momentu nabycia. Podnoszona przez podatnika okoliczność, iż pojazd w dniu zakupu był uszkodzony nie ma znaczenia dla możliwości uznania go za nowy w rozumieniu powyższej ustawy.

W przypadku nabycia nowych środków transportu podatek zawsze pobierany jest w kraju, w którym pojazd będzie używany, niezależnie od statusu sprzedającego i nabywcy. Podmiot polski nabywający w innym państwie członkowskim nowy środek transportu zobowiązany jest do zapłaty w Polsce podatku od towarów i usług.

W skardze na powyższe postanowienie A. F. zarzucił naruszenie art. 2 pkt 10 ustawy o ptu przez błędną interpretację pojęcia "nowy środek transportu", a przez to bezpodstawną odmowę wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług.

Stwierdził, że zasadnicze znaczenie w tej sprawie ma precyzyjne określenie przedmiotu transakcji. Zgodnie z rachunkiem przedmiotem sprzedaży był samochód powypadkowy, a sprzedawca uprzedził kupującego, że szkoda mogłaby być uznana za całkowitą, w konsekwencji czego sprzedawca wykluczył wszelką rękojmię oraz odpowiedzialność za szkody wynikające z usterek. Z dowodu sprzedaży wynika zatem, że przedmiotem sprzedaży nie był samochód osobowy ale zespół mechanizmów (częściowo sprawnych, częściowo niesprawnych), z których dopiero w przyszłości mógł powstać samochód osobowy.

Przedmiot nabycia nie spełniał wymogów, jakie powinien spełniać, stosownie do art. 66 ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazd uczestniczący w ruchu drogowym, ani definicji pojazdu samochodowego zawartej w art. 2 tej ustawy. Załącznik nr 1 do ustawy o ptu zawiera sklasyfikowane grupowaniem 34.10.2 klasyfikacji PKWiU samochody osobowe obejmujące zakresem samochody nowe oraz samochodu używane. Skoro jednak nabyty przez skarżącego pojazd nie był dopuszczony do ruchu, to nie można go sklasyfikować w tym grupowaniu ani jako pojazd nowy, ani jako używany. Samochód rozbity w wypadku nie jest zatem samochodem nowym niezależnie od tego jaki ma przebieg, ani od tego jaki czas upłynął od chwili pierwszej rejestracji.

Prawidłowym w tej sytuacji było naliczenie podatku od wartości dodanej przez sprzedającego – firmę niemiecką, wobec czego naliczenie w kraju tego podatku od nabytego "pojazdu" traktowanego jako pojazd nowy narusza prawo polskie oraz prawo wspólnotowe.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko:

Sąd zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona. Organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w sposób mający wpływ na treść wydanych postanowień.

Przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające wydania skarżącemu zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku z tytułu przywozu do Polski z terytorium innego państwa członkowskiego pojazdu, który w Polsce ma być dopuszczony do ruchu. Wydanie takiego zaświadczenia nie było możliwe, gdyż skarżący, według organów obu instancji, był zobowiązany do zapłaty podatku od towarów i usług.

Przedmiotowy zakres opodatkowania tym podatkiem określony został w art. 5 w/w ustawy o ptu. Zgodnie z treścią ust. 1 pkt 4 tego przepisu opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju. W art. 9 tej ustawy określone zostało, co należy rozumieć pod pojęciem wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Zasadniczo transakcje spełniające warunki opisane w tym przepisie traktuje się jako wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów wtedy, gdy nabywcą towarów jest podatnik określony w art. 15 ustawy lub osoba prawna nie będąca podatnikiem, a z drugiej strony dostawcą towarów jest również podatnik podatku od towarów i usług. Jednakże stosownie do art. 9 ust. 3 w/w ustawy, jeżeli przedmiotem transakcji są nowe środki transportu, transakcje spełniające warunki opisane w ust. 1 art. 9 są traktowane jako wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów niezależnie od tego, czy strony transakcji są zarejestrowanymi podatnikami podatku VAT. W art. 2 pkt 10 ustawodawca zdefiniował pojęcie nowych środków transportu. Są to m.in. pojazdy lądowe wymienione w poz. 1-4, 10, 15-20 załącznika nr 1 do ustawy, napędzane silnikiem o pojemności skokowej większej niż 48 cm sześciennych lub o mocy większej niż 7,2 kilowatów, jeżeli przejechały nie więcej niż 6000 kilometrów lub od momentu dopuszczenia ich do użytku upłynęło nie więcej niż 6 miesięcy; za moment dopuszczenia do użytku pojazdu lądowego uznaje się dzień, w którym został on pierwszy raz zarejestrowany w celu dopuszczenia do ruchu lądowego lub w którym po raz pierwszy podlegał on obowiązkowi rejestracji w celu dopuszczenia do ruchu lądowego w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza... .

Niezasadny jest zarzut błędnej interpretacji art. 2 pkt 10 ustawy o ptu. Ustawowa definicja nowego środka transportu będącego pojazdem lądowym jest jasna. Organy prawidłowo uznały, że dla potraktowania lądowego środka transportu jako "nowego" wystarczające jest spełnienie jednej z dwóch alternatywnych przesłanek – przebiegu nie większego niż 6000 km lub upływu czasu od momentu dopuszczenia do użytkowania nie większego niż 6 miesięcy. Wynika to jednoznacznie z treści przepisu i użycia przez ustawodawcę spójnika "lub" oznaczającego alternatywę łączną. Dokonana przez skarżącego w zażaleniu (k. 29) wykładnia tego przepisu sprowadzająca się do tego, że spełnienie choćby jednej z powyższych przesłanek pozwalałoby uznać pojazd za używany środek transportu jest oczywiście wadliwa. W taki sposób należałoby powyższy przepis odczytywać, gdyby ustawodawca definiując nowy środek transportu połączył obie przesłanki spójnikiem "i". Oznaczałoby to konieczność jednoczesnego wystąpienia obu przesłanek.

Podniesiony przez skarżącego w odwołaniu zarzut błędnej wykładni przepisu dotyczył tylko omówionych wyżej przesłanek. Zarzut ten w skardze został powtórzony ale z innym uzasadnieniem. Z treści skargi wynika, że według skarżącego pojazdem lądowym, a w tym wypadku ściślej – pojazdem samochodowym może być uznany tylko taki pojazd, który spełnia warunki określone w art. 71 ust. 2 w zw. z art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. z 2003 r. Dz. U. Nr 58, poz. 515 ze zm.).

Pogląd ten jest błędny. Ustawodawca definiując nowe środki transportu wskazał m.in. na pojazdy lądowe wymienione w poz. 1-4, 10 oraz 15-20 załącznika nr 1 do ustawy. Pod poz. nr 1 wymienione zostały samochody osobowe. W ustawie o ptu nie ma definicji samochodu osobowego, a zatem należy przyjąć, że ustawodawca posłużył się pojęciem już zdefiniowanym w innym akcie prawnym. Definicja taka zawarta jest w art. 2 pkt 40 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wynika z niej, że samochód osobowy to pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą oraz ich bagażu. Pojazd samochodowy zaś to, stosownie do art. 2 pkt 33 tej ustawy, pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25 km/h; określenie to nie obejmuje ciągnika rolniczego. Pojazd silnikowy, stosownie do art. 2 pkt 32 ustawy, to pojazd wyposażony w silnik, z wyjątkiem motoroweru i pojazdu szynowego. I wreszcie pojazd, stosownie do art. 2 pkt 31 tej ustawy, to środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna i urządzenie do tego przystosowane.

Jedynie te pojęcia należy mieć na uwadze definiując pojęcie samochodu osobowego (jako jeden z rodzajów pojazdów lądowych) użyte w załączniku do ustawy o ptu. Z powyższych definicji wynika jedynie jaka ma być konstrukcja samochodu osobowego. Ma być tak zbudowany, aby mógł poruszać się po drodze, z szybkością większą niż 25 km/h, powinien być napędzany silnikiem i mieć możliwość przewożenia nie więcej niż 9 osób, łącznie z bagażem. Nie przestaje być samochodem osobowym pojazd, który spełnia te cechy konstrukcyjne, chociaż nie spełnia warunków technicznych określonych w art. 66 lub warunków dopuszczenia do ruchu określonych w art. 71 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W szczególności nie przestaje być samochodem osobowym pojazd, który został uszkodzony w wypadku lub pozbawiony części wyposażenia zapewniającego bezpieczeństwo np. reflektorów. Jest to nadal konstrukcyjnie samochód osobowy, chociaż ze względu na niespełnianie warunków technicznych nie może być, czasowo, do chwili usunięcia wad, dopuszczony do ruchu.

Należy też zwrócić uwagę, że z załączonych do akt dokumentów wynika, że skarżący nabył w Niemczech uszkodzony, powypadkowy samochód osobowy, a nie luźny zbiór części samochodowych. Wynika to z treści rachunku z 16 grudnia 2004 r., z treści pisma sprzedawcy z dnia 6 stycznia 2005 r. i z treści zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia 21 grudnia 2004 r. Uprawniony diagnosta określił, że przedmiotem jego badania był samochód osobowy, pozostawiając zresztą nieskreśloną rubrykę o treści – spełnia wymagania techniczne art. 66.

Organy obu instancji trafnie ustaliły, że skarżący dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia nowego samochodu osobowego, a więc transakcji podlegającej w Polsce opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, mimo tego, że nabywca nie był zarejestrowanym podatnikiem tego podatku. Nie było więc podstawy do wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącego treści.

Z powyższych względów uznając zarzuty skarżącego za nieuzasadnione należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).