Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 765/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 ust. 1, 2, 3 i 4
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi E. K., P. K. i Z. K. na decyzję Wojewody z dnia 12 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 12 sierpnia 2013r., nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, z dnia 21 marca 2013 r., nr [...], odmawiającą przyznania odszkodowania na rzecz Z. K., E. K. i P. K., za przejętą z mocy prawa na własność Powiatu S. - miasta na prawach powiatu nieruchomość: działkę nr [...], o pow. 0,0818 ha położoną w obrębie R., gm. U., zajętą pod drogę powiatową.

Decyzja zapadła w następujących okolicznościach sprawy:

W dniu 4 lutego 2013r. do Starosty wpłynął wniosek E. K., Z. K. i P. K. o ustalenie wysokości i wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną wyżej opisaną nieruchomość, której przejście na rzecz Skarbu Państwa z dniem 1 stycznia 1999r. stwierdził Wojewoda decyzją z dnia 23 października 2012r. Decyzja została wydana na podstawie art. 73 ust. 1,3 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną (DZ. U. nr 133, poz. 872 ze zm.). Nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] została zajęta pod drogę powiatową, po wydzieleniu jej z działki nr [...] i przeszła na własność powiatu S. Działka ta na dzień 31 grudnia 1998r. w księdze wieczystej kw [...] była wpisana jako współwłasność Z. K., E. K., P. K. oraz T. K. na zasadzie wspólności łącznej-współnicy spółki cywilnej "A" w związku z prowadzoną dzielnością gospodarczą. W dniu 11maja 2010r. dokonano zmiany umowy spółki cywilnej, na mocy której m.in. ze spółki wystąpił T. K., który przeniósł przysługujące mu prawo własności nieruchomości wspólników spółki cywilnej w odniesieniu do nieruchomości położonej w R. na rzecz E. K., P. K. i Z. K..

Wnioskodawcy powołali się na wyrok składu 7 sędziów NSA z dnia 7 stycznia 2010r. sygn. akt I OPS/09 zgodnie z którym uprawnionym do złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 ww. ustawy może być także osoba, która po dniu 31 grudnia 1998r. ale przed wydaniem decyzji na podstawie art. 73 ust. 3 zawarła w formie aktu notarialnego umowę nabycia nieruchomości zajętej pod drogę publiczną z osobą, która była właścicielem tej nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998r. i została wpisana jako właściciel tej nieruchomości do księgi wieczystej.

Decyzją z dnia 21 marca 2010 r., nr [...] Starosta, odmówił przyznania odszkodowania na rzecz E. K., Z. K. i P. K. za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, przejętą na mocy prawa na własność Powiatu S., oznaczoną ewidencyjnie jako działka nr [...] o pow. 0,0818ha, położoną o obrębie R., gm. U., dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr [...] przez Sąd Rejonowy w S.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przywołał treść przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (tj. Dz. U. z 2013r., poz. 267) stanowiący że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Zgodnie z art. 73 ust. 4 odszkodowanie będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001r. do 31 grudnia 2005r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa.

Organ I instancji wskazał, że wskazany wyżej termin jest terminem zawitym, którego upływ powoduje, że roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania wygasa, niezależnie od powodów dla jakich strona nie dochowała terminu.

W rozpoznawanej sprawie wniosek został złożony w dniu 4 lutego 2013r., a więc po terminie wyznaczonym w art. 73 ust. 4. Z tej przyczyny organ I instancji odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania

Od powyższej decyzji E. K., Z. K. i P. K. wnieśli odwołanie do Wojewody.

W odwołaniu skarżący ponownie powołali się na tę okoliczność, że na dzień 31 grudnia 1998r. działka nr [...] była współwłasnością Z. K., E. K., P. K. oraz T. K. W dniu 11 maja 2010r. wspólnicy dokonali zmiany umowy spółki cywilnej w taki sposób, że ze spółki wystąpił T. K., który przeniósł przysługujące mu prawo własności nieruchomości wspólników w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości na skarżących.

Skarżący podnieśli, że w takiej sytuacji winien mieć zastosowanie pogląd prawny zawarty w wyroku składu 7 sędziów NSA z dnia 7 stycznia 2010r. sygn. akt I OPS 3/09 zgodnie, z którym uprawnionym do złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. może być także osoba, która po dniu 31 grudnia 1998r., ale przed wydaniem decyzji na podstawie art. 73 ust. 3 ustawy, zawarła w formie aktu notarialnego umowę nabycia nieruchomości zajętej pod drogę publiczną z osobą, która była właścicielem tej nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998r. i została wpisana jako właściciel tej nieruchomości do księgi wieczystej.

Skarżący powołali się na uzasadnienie ww. wyroku, z którego wynika, że stworzenie możliwości rzeczywistego i efektywnego ubiegania się o słuszne odszkodowanie wymaga przyjęcia, że skoro strony postępowania (właściciel nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998r. oraz osoba wpisana do księgi wieczystej jako aktualny właściciel) dokonały czynności prawnej rozporządzającej nieruchomością kierując się treścią wpisów w księgach wieczystych, a według konstytucyjnej zasady ochrony własności nie jest możliwe odebranie własności bez odszkodowania, to za właściciela w rozumieniu art. 73 ust. 4 ustawy, uprawnionego do wystąpienia z wnioskiem o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działkę, która - jak się później okazało – z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. przeszła na własność Skarbu Państwa lub gminy, może być uznana także osoba, której prawo do tej nieruchomości zostało - ujawnione w księdze wieczystej jako prawo własności w wyniku zawarcia umowy przeniesienia własności z poprzednim właścicielem nieruchomości. Zgodnie ze stanowiskiem NSA powyższe odnosi się również do sytuacji, w której do przekształceń własnościowych w okresie po 31 grudnia 1998r. a przed wydaniem decyzji na podstawie art. 73 ust. 3 doszło wskutek orzeczenia sądu o zniesieniu współwłasności nieruchomości.

W odwołaniu podniesiono, że w demokratycznym państwie prawa celem jaki musiał przyświecać przy konstruowaniu przepisu art. 73 musiało być stworzenie możliwości rzeczywistego i efektywnego ubiegania się o odszkodowanie. Według konstytucyjnej zasady ochrony własności, nie jest możliwe odebranie własności bez odszkodowania.

Rozpoznając odwołanie Wojewoda przytoczył treść przepisu art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną – stanowiący, że odszkodowanie za nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, które z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego, ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Z treści przepisu wynika jednoznacznie, iż uprawnionym do otrzymania odszkodowania jest tylko właściciel nieruchomości, który w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. złożył wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania.

W przedmiotowej sprawie jest bezsporne, że działka oznaczona ewidencyjnie nr 471/1, o pow. 0,0818ha, została zajęta pod drogę powiatową, co potwierdziła deklaratoryjna decyzja Wojewody z dnia 23 października 2012r. Prawo własności do przedmiotowej działki w dniu 31 grudnia 1998 r. przysługiwało wspólnikom spółki prawa cywilnego Z. K., E. K., P. K. i T. K. W dniu 11 maja 2010r. ze spółki wystąpił T. K., który przysługujące mu prawo współwłasności łącznej nieruchomości wspólników przeniósł na rzecz Z. K., E. K. i P. K. Powołując się na powyższe organ II instancji wskazał, że nie ulega wątpliwości, że Z. K., E. K. i P. K. byli osobami uprawnionymi do złożenia wniosku o wypłatę odszkodowania za działkę nr [...]. Jednakże bezspornym jest, że ich wniosek o wypłatę odszkodowania (datowany na dzień 17 listopada 2011r.) wpłynął do Starosty w dniu 4 lutego 2012r., tj. po terminie przewidzianym w ustawie.

Organ II instancji powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych wskazał, że w związku z faktem, że termin do złożenia wniosku jest terminem ustawowym, mającym charakter terminu materialnego, to nie ma możliwości jego przywrócenia. Ponadto terminy prawa materialnego nie mogą być ani przedłużane, ani skracane. Organ odwoławczy wskazał również, że problematyka związana z konstytucyjnością rozwiązań art. 73 ustawy była przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 15 września 2009r. sygn. akt P33/07 ocenił art. 73 ustawy jako zgodny ze standardami konstytucyjnymi

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Wojewody wnieśli E. K., Z. K. i P. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący w całości przytoczyli argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji, podnosząc, że z treści zaskarżonej decyzji wynika, że organ II instancji w ogóle nie odniósł do zarzutów podniesionych w odwołaniu, nie uzasadnił dlaczego odmawia uznania poglądu i zarzutów skarżących na sprawę. Tym samym, jak podniesiono, nie wyjaśnił sprawy w sposób należyty.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu decyzji organu II instancji. prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, co do zasady, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem i polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

W niniejszej sprawie skarżący E. K., Z. K. i P. K. nie zgadzali się z decyzją Wojewody z dnia 12 sierpnia 2013r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję Starosty z dnia 21 marca 2013r., odmawiającą przyznania odszkodowania za nieruchomość - działkę nr [...], o pow.0,0818ha położoną obrębie R., gm. U., zajętą pod drogę powiatową.

W niniejszej sprawie podstawę prawną, która legła u podstaw odmownego rozstrzygnięcia, stanowił przepisy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. 1998, Nr 133, poz. 872 ze zm.), zwanej w dalszej części uzasadnienia Ustawą.

I tak, zgodnie z art. 73 ust. 1 Ustawy - nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Stosownie do ust. 2 tego art. odszkodowanie, o którym mowa w ust.1, wypłaca: 1) gmina - w odniesieniu do dróg będących w dniu 31 grudnia 1998 r., drogami gminnymi, 2) Skarb Państwa w odniesieniu do pozostałych dróg. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa (art. 73 ust. 4 Ustawy).

Przepis ten wprowadził generalną zasadę uwłaszczenia w odniesieniu do nieruchomości zajętych w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogi publiczne.

Jak wynika z treści przywołanego przepisu ustawodawca przyjął, że podstawową przesłanką przyznania odszkodowania jest złożenie wniosku przez właściciela wywłaszczonej nieruchomości w określonym terminie, tj. w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r.

W niniejszej sprawie zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ drugiej instancji przyjęły, że skarżący nie złożyli wniosku w ustawowym terminie, która to okoliczność była podstawą negatywnego rozstrzygnięcia.

Okoliczności faktyczne istotne w niniejszej sprawy pozostawały zasadniczo poza sporem. Okoliczność przejścia z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa na własność Powiatu S.- działki nr [...], o pow.0,0818ha, położonej w położonej w obrębie R., gm. U., stanowiącej własność skarżących, nie była kwestionowana. Potwierdziła tą okoliczność decyzja Wojewody z dnia 23 października 2012r., [...], która stała się ostateczna z dniem 26 listopada 2012r.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się przede wszystkim do oceny zachowania przez skarżącą ustawowego terminu do złożenia wniosku o przyznanie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość w trybie przywołanego przepisu Ustawy.

Tym samym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy należało odpowiedzieć na pytanie: czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego można uznać, że skarżąca spółka w ustawowym terminie, tj. w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. złożyła skutecznie wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania?

Zdaniem Sądu, na tak postawione pytanie należy udzielić, negatywnej odpowiedzi, z przyczyn wskazanych poniżej.

Na wstępie rozważań należy podkreślić, że skarżąca spółka nie twierdziła ani w toku postępowania przed organami administracyjnymi, ani we wniesionej skardze, aby wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania złożyła w ustawowym terminie, tj. w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. W ocenie Sądu, już tylko ta okoliczność - nie złożenia wniosku w ustawowym terminie, jest czynnikiem determinującym rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.

Niewątpliwie w tej sprawie, mamy bowiem do czynienia ze szczególnym charakterem terminu, jak i uwłaszczenia - regulacji aktem jednorazowym, którego działanie zostało ograniczone w czasie. Regulacja ta wyznaczyła - granice czasowe - w których było możliwe skuteczne złożenie wniosku o przyznanie odszkodowania. Zachowanie zaś terminu do złożenia wniosku było podstawową przesłanką do ustalenia i wypłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości. Termin ten obejmował okres od dnia 1 stycznia 2001 do 31 grudnia 2005 r., co oznaczało, że tylko w tych granicach czasowych możliwe było skuteczne złożenie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania.

Niewątpliwym jest, że wolą ustawodawcy była możliwość skutecznego złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania tylko w tym, a nie w innym okresie czasu (terminie). Ramy czasowe do skutecznego złożenia wniosku zostały przez ustawodawcę jednoznacznie określone, a mianowicie: 1 stycznia 2001 r. - 31 grudnia 2005 r. Wobec jednoznacznego literalnego brzmienia tego przepisu, brak jest podstaw do przyjęcia innej jego interpretacji lub wykładni. Zamiarem Ustawodawcy nie było ograniczenie prawa do słusznego odszkodowania a jedynie wyznaczenie terminu od i do którego odszkodowania mogą być skutecznie dochodzone.

W tym miejscu należy wskazać, a co nie jest obojętne dla powyższych poglądów, na charakter prawny przywołanego terminu. Nie podlega bowiem dyskusji, że termin określony w przepisie art. 73 ust. 4 Ustawy jest terminem zawitym prawa materialnego. Oznacza to m.in., że termin ten nie może być przywrócony, a wniosek złożony po tym terminie powoduje, że roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość wygasa. I to niezależnie od tego, z jakich powodów strona nie dochowała temu terminowi, co prawidłowo ustaliły organy administracji obu instancji. Dla biegu terminów prawa materialnego nie są bowiem istotne przyczyny jego uchybienia. W konsekwencji też złożenie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania poza ustawowym terminem oznacza niemożność uwzględnienia roszczenia. Konstytucyjność przywołanej regulacji nie może również budzić wątpliwości.

Zagadnienie konstytucyjności przepisu art. 73 Ustawy było przedmiotem niejednokrotnego badania Trybunału Konstytucyjnego, w tym regulacji zawartej w ust. 4 tego przepisu. Kwestia ograniczenia terminem zawitym możliwości zgłaszania wniosku o wypłatę odszkodowania została uznana za zgodną z Konstytucja RP w wyroku Trybunał Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt SK 11/2002. W tym też wyroku Trybunał uznał, że art. 73 ust. 4 Ustawy jest zgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP oraz wskazał, że przepis ten tworzy mechanizm regulujący wywłaszczenie nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, w których powoduje pewne ograniczenie ekwiwalentności odszkodowania. Prowadzi do tego zarówno odsunięcie w czasie możliwości złożenia wniosku o wypłatę odszkodowania, ograniczenie okresu dochodzenia roszczenia, jak też brak określenia terminu zapłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oraz wyłączenie z zakresu czasowego waloryzacji okresu między dniem utraty własności a dniem ustalenia wysokości odszkodowania. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego rozwiązanie to pozostaje jednakże w granicach wyznaczonych przez konstytucyjny wymóg przyznania słusznego odszkodowania, którego słuszność mierzy się nie tylko interesami podmiotu wywłaszczanego, lecz również znanymi ustawodawcy możliwościami władzy publicznej, w zakresie sprostania wymaganiom związanym z uregulowaniem sytuacji prawnej nieruchomości zajętych pod drogi publiczne (kwestia czasu koniecznego na przygotowanie środków w budżetach państwowych i gminnych do wypłaty odszkodowań)". Podobnie Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 marca 2000 r., sygn. akt P. 5/99 uznał za zgodny z konstytucją art. 73 ust.1 i 5 Ustawy, a w wyroku z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt P. 33/07 Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że "zawarty w art. 73 przepisów wprowadzających mechanizm potwierdzenia wywłaszczenia i uzyskania odszkodowania jest poprawny systemowo i nie ogranicza ochrony praw należnych byłym właścicielom. Jednakże możliwość wykorzystania wskazanych powyżej instytucji postępowania administracyjnego może być w praktyce utrudniona. Trzeba bowiem pamiętać, że wywłaszczenie z mocy prawa na podstawie art. 73 przepisów wprowadzających objęło właścicieli, którym faktycznie odebrano nieruchomości na przestrzeni kilkudziesięciu lat. W takiej sytuacji ustawodawca powinien mieć na względzie ustanowienie skutecznego mechanizmu informacyjnego dla wszystkich podmiotów objętych wywłaszczeniem z mocy prawa. Upowszechnienie informacji o treści przepisów, które powodują utratę prawa majątkowego ex lege, powinno stanowić jeden z elementów gwarantujących skorzystanie z uprawnień, jakie przewidział ustawodawca". Z powodu braku tego mechanizmu informacyjnego Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził jednak niezgodności z Konstytucją art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zakresie, w jakim określa termin wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie bez powiązania z faktem i datą wydanie decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 tej Ustawy. W dalszej części wywodu Trybunał wskazał, że "rozstrzygnięcie ustawodawcy o zastosowaniu dla regulacji stanu prawnego nieruchomości zajętych pod drogi publiczne szczególnego trybu wywłaszczenia nie powoduje konieczności szczegółowego określenia procedury. Wystarczające jest dokonane w art. 73 przepisów wprowadzających określenie administracyjnego charakteru postępowania zarówno w sprawie potwierdzenia wywłaszczenia, jak i ustalenia odszkodowania. Sposób prowadzenia sprawy, obowiązki organów wydających decyzje oraz przysługujące byłemu właścicielowi uprawnienia wynikają jednoznacznie z regulacji ogólnego postępowania administracyjnego. Nie ma więc podstaw do uznania, że ustawodawca przekroczył zakres przysługującej mu swobody regulacji".

Podsumowując powyższe rozważania, należy stwierdzić, że skarżący mogli złożyć skutecznie wniosek o ustalenie i wpłatę odszkodowanie tylko w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. - skarżący w terminie ustawowym takiego wniosku nie złożyli (a nawet nie twierdzili, aby taki wniosek w tym okresie złożyli).

Okoliczność i data złożenia wniosku w dniu 4 lutego 2012r. była bezsporna. Powoływanie się przez skarżących na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2010r. sygn. akt I OPS (publ. ONSAiWSA z 2010r., nr 3, poz. 44) jest w rozpoznawanej sprawie bezprzedmiotowe, również z uwagi na brak złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania w ustawowym terminie do dnia 31 grudnia 2005r.

Powyższy wyrok dotyczy sytuacji, gdy mimo przejścia nieruchomości, zajętej pod drogę publiczną, na rzecz Skarbu Państwa, nieruchomość ta była przedmiotem obrotu cywilnoprawnego, w sytuacji gdy decyzje Wojewodów o przejęciu nieruchomości zajętej pod drogi publiczne z mocy prawa w trybie art. 73 ustawy są nadal wydawane. W wyroku tym stwierdzono, że wydanie decyzji przez Wojewodę po dniu 31 grudnia 2005r. nie może oznaczać, że ograniczony jest krąg podmiotów uprawnionych do odszkodowania, które złożyły wnioski w tym przedmiocie do dnia 31 grudnia 2005r.

W wyroku tym Sąd stwierdził, że "W zakresie objętym regulacją art. 73 istotne znaczenie ma konstytucyjna zasada, że za odjęcie własności należy się odszkodowanie, że został złożony wniosek w tym przedmiocie w ustawowym terminie oraz że wniosek ten złożyła osoba uprawniona do odszkodowania. Osobą tą jest oczywiście były, tj. sprzed 1 stycznia 1999r. właściciel nieruchomości". "Uprawnionym do złożenia wniosku i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 może być także osoba, która po dniu 31 grudnia 1998r. , ale przed wydaniem decyzji na podstawie art. 73 ust. 4 zawarła umowę nabycia nieruchomości zajętej pod drogę publiczną w formie aktu notarialnego z osobą , która była właścicielem nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998r. i została wpisana jako właściciel tej nieruchomości do księgi wieczystej." Niezbędnym dla ubiegania się o odszkodowanie przez tę osobę jest również złożenie wniosku do dnia 31 grudnia 2005r. W okolicznościach faktycznych sprawy rozpoznawanej pod sygn. akt I OPS 3/09 uczestniczka postępowania w dacie złożenia wniosku odszkodowawczego była osobą uprawnioną do żądania odszkodowania na jej rzecz jako wieczystoksięgowy właściciel nieruchomości, objętej zakresem pojęciowym właściciela w rozumieniu art. 73 ust. 4 ustawy. Na mocy dokonanej czynności prawnej przeszły na nią wszelkie roszczenia przysługujące właścicielowi w chwili zawarcia umowy, w tym roszczenie uzyskania odszkodowania za przejęcie nieruchomości przez Gminę." Wniosek uczestniczki postępowania złożony został w ustawowym terminie przed dniem 31 grudnia 1995r.

W niniejszej sprawie opisywane przez skarżących zmiany umowy spółki cywilnej, w tym przeniesienia współwłasności nieruchomości przez jednego ze wspólników na rzecz skarżących dokonane zostały w 2010r., tym samym nie mają one żadnego wpływu na ocenę zasadności żądania wypłaty odszkodowania. Powoływany wyrok dotyczył bowiem wypłaty odszkodowania, na rzecz jak to wskazano w wyroku wieczystoksięgowego właściciela nieruchomości, co której wniosek o wypłatę odszkodowania został złożony do dnia 31 grudnia 2005r.

Ustawodawca przewidział szczególne uregulowania roszczeń osób pozbawionych mocą ustawy praw własnościowych. Określił on, iż wniosek o wypłatę odszkodowania może być złożony w ściśle oznaczonym okresie, szczegółowy tryb i sposób ustalenia jego wysokości.

W konsekwencji powyższych rozważań należy uznać, że brak było materialnych podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez skarżących żądania, gdyż nie zgłosili skutecznie wniosku w ustawowym terminie. Wniosek ten dla wywołania skutków prawnych musiał być złożony w konkretnej przestrzeni czasowej wyznaczonej przez Ustawodawcę. Brak takiego wniosku skutkował niemożnością uwzględnienia żądania strony.

Podsumowując dokonane rozważania, należy uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał skargę za niezasadną i w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.