Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 421/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2015-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 4, art. 148
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Janina Guść Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skarg F. J.-T. i R. J.-T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie nałożenia określonych obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargi.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skarg wniesionych przez F. J. – T. oraz R. J. – T. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 czerwca 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 marca 2015 r. o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją tego organu z dnia 4 stycznia 2001 r. w sprawie samowoli budowlanej.

Do wydania przedmiotowego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 30 stycznia 2015 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego wpłynął wniosek F. J. – T. o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, postępowania w sprawie samowoli budowlanej dotyczącej budowy domu mieszkalnego na działce nr [...] położonej w S. Wniosek o takiej samej treści złożył w dniu 9 lutego 2015 r. R. J. – T. Wnioskujący wskazali, że o prowadzonym postępowaniu dowiedzieli się z pisma Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2015 r., w którym stwierdzono, że po dniu 28 marca 2000 r. wydano kilka decyzji oraz czynności dotyczących samowoli budowlanej na działce nr [...] w S.

Pismami z dnia 17 lutego 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 64 § 2 kpa, wezwał obu skarżących do wykazania interesu prawnego bądź obowiązku, którego dotyczy postępowanie administracyjne, którego wznowienia żądają. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 25 lutego 2015 r., F. J. – T. wyjaśnił, że legitymację do uczestniczenia w postępowaniu w charakterze strony uzyskał z chwilą złożenia wniosku o wszczęcie postępowania do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskiem objęte były wszystkie budowy znajdujące się na terenie, na którym miała być zrealizowania inwestycja w postaci budowy małej elektrowni wodnej na rzece S., w tym również budowa usytuowana na terenie działki nr [...] w S. Z kolei, R. J. – T. w piśmie z dnia 25 lutego 2015 r. wyjaśnił, że stroną jest od czasu wszczęcia postępowania o samowoli budowlanej pobudowanego budynku na działce nr [...] w S. Nie został on zawiadomiony przez organ o utracie legitymacji w trakcie toczącego się postępowania. Niezależnie od tego w jego ocenie sam fakt utraty części nieruchomości nie powoduje utraty legitymacji strony, ponieważ warunki techniczne w dalszym ciągu mogą być niespełnione.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r., wydanym na podstawie art. 149 § 3 kpa, odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z wniosku F. J. – T. oraz wniosek R. J.– T.

Uzasadniające wydane rozstrzygnięcie, organ wyjaśnił, że decyzją z dnia 13 marca 2000 r. nakazał F. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w S. do poziomu stropu nad piwnicą oraz uporządkowanie terenu działki po rozbiórce. Stronami tego postępowania byli inwestor F. M. oraz R. J. – T. - ówczesny właściciel działki sąsiedniej nr [...] w S., którego pełnomocnikiem był F. J. – T. Decyzja ta została jednak uchylona przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 9 października 2000 r. a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Ostatecznie decyzją z dnia 4 stycznia 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał F. M. zamontowanie w budynku mieszkalnym usytuowanym na terenie działki nr [...] w S. rynien oraz rur spustowych odprowadzających wody opadowe z całej połaci dachu budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w S. Decyzja ta nie została skierowana do R. J. – T., który utracił status strony. W toku ponownego rozpatrywania sprawy organ ustalił bowiem, że na podstawie aktu notarialnego sporządzonego w dniu 3 października 2000 r. Rep. A nr [...] pomiędzy R. J. – T. a M. i F. M. doszło do zamiany działek w ten sposób, że właścicielami działki nr [...] stali się F. i M. M. a właścicielem działki nr [...] stał się R. J. – T.

W konsekwencji organ uznał, że wnioski o wznowienie postępowania nie pochodzą od strony postępowania. Ani F. J. – T., ani też R. J. – T., nie dysponowali przymiotem strony w momencie podejmowania decyzji kończącej postępowanie w sprawie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na terenie działki nr [...] w S. R. J. – T. utracił status strony z chwilą zawarcia aktu notarialnego w dniu 3 października 2000 r., a tym samym status ten utracił również F. J. – T., który uczestniczył w postepowaniu na podstawie pełnomocnictwa udzielonego mu przez R. J. – T. Zdaniem organu, wnioskodawcy nie wykazali również interesu prawnego, a legitymacji procesowej w tym zakresie nie daje sam fakt uznania F. J. – T. za stronę w innych postępowaniach administracyjnych prowadzonych przed innymi organami w tym m.in. dotyczących małej elektrowni wodnej na rzece S. w km 120+125 w S. Prowadzone przez PINB postępowanie było odrębnym postępowaniem dotyczącym budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w S., w którym ustalono krąg stron w oparciu o obszar oddziaływania inwestycji w jej otoczeniu.

Na postanowienie wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 18 marca 2015 r. dwa odrębne zażalenia wnieśli F. J. – T. oraz R. J. – T. W ocenie F. J. – T. organ rozpoznał sprawę tendencyjnie, pomijając złożone przez niego wyjaśnienia, które podważały z góry przyjętą tezę, jakoby nie był on stroną postępowania, poprzez mylenie jego interesu prawnego z interesem prawnym jego syna R. Z kolei, R. J. – T. wskazał, że organ z góry przyjął tezę, jakoby nie był on stroną postępowania, pomijając wszystkie złożone przez niego wyjaśnienia. Organ nie ustosunkował się do zgłoszonych przez niego wątpliwości odnoszących się do odległości między zabudową inwestora a terenem jego działki, czy też w kwestii wspólnego fundamentu budynków, na tych działkach się znajdujących.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia 1 czerwca 2015 r., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Organ odwoławczy również uznał, że wnioski o wznowienie postępowania złożone zostały przez osoby nie mające statusu strony postępowania. Z akt sprawy wynika bowiem, że w dniu 3 października 2000 r. R. J. – T. zbył działkę nr [...] położoną w S. na rzecz M. i F. M., a zbycie działki spowodowało automatycznie utratę statusu strony w postępowaniu prowadzonym w stosunku do obiektu usytuowanego na działce nr [..] w S. Z kolei, F. J. – T. nigdy nie posiadał statusu strony w tym postępowaniu, gdyż występował w nim jedynie jako pełnomocnik R. J. – T. Złożenie zaś przez niego zawiadomienia o samowoli budowlanej nie dawało podstaw do uznania go za stronę postępowania.

Niezależnie od tego organ odwoławczy uznał, że wnioski o wznowienie postępowania zostały złożone z naruszeniem miesięcznego terminu. Skarżący wskazali bowiem, że o postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 4 stycznia 2001 r. dowiedzieli się z pisma Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2015 r., skierowanego tylko do F. J. - T. Organ wskazał zaś, że w aktach sprawy znajduje się również pismo z dnia 13 listopada 2014 r., odebrane przez niego w dniu 12 listopada 2014 r., w którym organ poinformował, że: "po uzupełnieniu materiału dowodowego w dniu 4 stycznia 2001 r. organ ten decyzją nr [...] nakazał Panu F. M. wykonanie określonych robót budowlanych - zgodnie z treścią art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r." W piśmie tym organ poinformował również, że ze względu na zbycie działki nr [...] zarówno F. J. – T. jak i jego syn R. J. – T. nie mają legitymacji prawnej do udziału w prowadzonym postępowaniu na prawach strony. Dlatego też, w ocenie organu odwoławczego, uznać należy, że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania F. J. – T., a przez to i jego syn R. dowiedzieli się już w dniu 12 listopada 2014 r., a zarazem ich wnioski o wznowienie z dnia 28 stycznia 2015 r. oraz z dnia 2 lutego 2015 r. - zostały złożone po terminie określonym w art. 148 § 1 kpa.

Na postanowienie wydane przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 1 czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęły dwie skargi – skarga F. J. – T., która zarejestrowana została pod sygn. akt II SA/Gd 421/15 oraz skarga R. J. – T., która zarejestrowana została pod sygn. akt II SA/Gd 423/15.

Skarżący F. J. – T. w złożonej skardze zarzucił, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 149 § 2 w zw. z art. 151 § 1 kpa – poprzez odmowę wznowienia postępowania z uwagi na fakt, że w ocenie organu wnioskodawca nie był stroną postępowania, którego wznowienia żąda, podczas gdy zgodnie z art. 149 § 2 kpa, postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy organ mógł przeprowadzić dopiero w efekcie wznowienia. Na tym etapie postępowania nie można rozstrzygać czy wskazane w podaniu o wznowienie okoliczności są prawdziwe, czy też nie. Skarżący zarzucił również, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 28 kpa oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego z powodu odmówienia przez organ skarżącemu statusu strony postępowania, podczas gdy skarżący od początku był stroną postepowania, którego dotyczy wniosek o wznowienie i nigdy, wbrew twierdzeniu organu, tego statusu nie utracił. Co więcej, z dokumentów znajdujących się w aktach organu jednoznacznie wynika, że to skarżący F. J. – T. był inicjatorem tego postępowania i jako wnioskodawca posiadał status strony postępowania. Status strony był niezależny od bycia pełnomocnikiem syna R. Swój interes prawny, skarżący wywodzi ponadto z decyzji Naczelnika Gminy z dnia 1 czerwca 1982 r., zgodnie z którą nabywca nieruchomości nr [...] położnej w S. miał zapewniać właścicielowi tartaku odpowiednią ilość nieodpłatnej energii elektrycznej oraz dostęp do elektrowni. Budynek posadowiony w warunkach samowoli budowlanej na działce nr [...] w S. (na fundamentach elektrowni) jest budynkiem o przeznaczeniu mieszkalnym, wobec powyższego niemożliwe jest korzystanie przez skarżącego z praw zagwarantowanych tą decyzją. Ponadto, skarżący nigdy nie zbył swojej nieruchomości. W toku postępowania doszło jedynie do zbycia części nieruchomości przez syna R. J. – T.

W ocenie skarżącego organ błędnie uznał również, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie wynikającym z art. 148 § 1 kpa, podczas gdy skarżący o zakończeniu postępowania w sprawie zgłoszonej samowoli budowlanej oraz o treści decyzji kończącej to postępowanie dowiedział się dopiero z dniem doręczenia pisma Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2015 r. tj. w dniu 16 stycznia 2015 r. Wcześniej udzielane informacje były nierzetelne. W piśmie z dnia 22 sierpnia 2014 r. skarżący został poinformowany, że postępowanie w sprawie samowoli zakończyło się w 2001 r., podczas gdy decyzja kończąca postępowanie została wydana w 2014 r. O prawdziwym stanie sprawy skarżący dowiedział się dopiero z pisma z dnia 9 stycznia 2015 r. Decyzja nr [...] nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych nie była poza tym decyzją kończącą postępowanie w sprawie samowoli budowlanej. Decyzja z dnia 8 października 2014 r. nigdy zaś nie została skarżącemu doręczona.

Skarżący zarzucił nadto, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 kpa poprzez brak podjęcia przez organ jakichkolwiek czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu sprawy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, co miało istotny wpływ na wynik postępowania.

Wskazując na te zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, a także uchylenia wszystkich decyzji lub postanowień wydanych w postępowaniu w sprawie samowoli budowlanej dotyczącej budowy domu mieszkalnego na działce nr [...] położonej w S.

Skarżący R. J. – T. podniósł tożsame zarzuty co powołane przez skarżącego F. J. – T. Zarzucił również, że o zakończeniu postępowania w sprawie zgłoszonej samowoli budowlanej oraz o treści decyzji kończącej to postępowanie, dowiedział się dopiero z dniem powzięcia od swojego ojca F. informacji o treści pisma Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2015 r. tj. w dniu 16 stycznia 2015 r. Wcześniej udzielane informacje były nierzetelne. Decyzja nr [...] nakazująca wykonanie robót budowlanych nie była decyzją kończąca postępowanie w sprawie samowi budowlanej. Decyzja z dnia 8 października 2014 r. nie została natomiast nigdy mu doręczona. Skarżący nie zgodził się jednocześnie z twierdzeniem organu, który uznał, że utracił on w toku postępowania w sprawie samowoli budowlanej status strony w wyniku zbycia nieruchomości, ponieważ skarżący od początku wskazywał, że poza faktem, że jego działka graniczy z nieruchomością, której dotyczy postępowanie w sprawie samowoli (co ma znaczenie z uwagi na niezachowanie wymaganej prawem odległości od granicy działki), to dodatkowo budynek wybudowany w warunkach samowoli budowlanej oraz budynek należący do R. J. – T. posadowione są na wspólnym fundamencie, co w ocenie skarżącego, nie pozostawia wątpliwości co do posiadania przez niego przymiotu strony w postępowaniu w sprawie samowoli budowlanej.

W odpowiedziach na wniesione skargi Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o ich oddalenie, w pełni podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, postanowieniem z dnia 30 lipca 2015 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 423/15 na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę ze skargi R. J. – T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 czerwca 2015 r. ze sprawą ze skargi F. J. – T. na to postanowienie oraz postanowił prowadzić je dalej pod wspólną sygn. akt II SA/Gd 421/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddane zostało postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 czerwca 2015 r., utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 marca 2015 r., którym odmówiono wznowienia postępowania zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 stycznia 2001 r. nr [...] nakazującą F. M. zamontowanie w budynku mieszkalnym usytuowanym na terenie działki nr [...] w S. rynien oraz rur spustowych odprowadzających wody opadowe z całej połaci dachu w/w budynku mieszkalnego. Postanowienia te wydane zostały na skutek złożonych przez skarżących wniosków o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

Kontrolowane postanowienia wydane zostały na podstawie art. 149 § 3 kpa, zgodnie z którym odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Przy czym, w doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym ustalono, że wydanie postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania jest możliwe tylko w razie, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 kpa lub art. 145a § 2 a w zakresie żądania wznowienia postępowania opartego na przesłance naruszenia równego traktowania w terminie określonym w art. 145b § 2 a nie ma podstaw do jego przywrócenia (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2011 r., str. 575). Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Tylko gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1008/13, LEX nr 1468414).

Zdaniem Sądu prawidłowo Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że wnioski o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 stycznia 2001 r. nr [...] zostały złożone po upływie ustawowego terminu.

Art. 148 kpa stanowi bowiem, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ustalono, że za "dzień, w którym strona dowiedziała się o decyzji" uznać należy dzień, w którym strona powzięła wiadomość o jej istnieniu, przy czym elementami tej wiedzy - niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi - jest fakt wydania decyzji i przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi więc tu o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji, w tym jej daty, czy numeru. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy. Dowiedzenie się o rozstrzygnięciu oznacza pozyskanie wiadomości o tym, jakiej sprawy dotyczyła decyzja, czy była to decyzja pozytywna bądź negatywna, czy też w inny sposób kończąca postępowanie (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 768/12, LEX nr 1235546). Z kolei, bez znaczenia z punktu widzenia zachowania terminu jest okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt II OSK 674/13, LEX nr 1664450; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 714/08, LEX nr 574438).

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie uznał, że obaj skarżący o decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 stycznia 2001 r. i zawartym w niej rozstrzygnięciu dowiedzieli się już w listopadzie 2014 r.

Bezsporne jest, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przesłał skarżącemu F. J. – T. pismo z dnia 13 listopada 2014 r.(k. 96 akt administracyjnych organu I instancji), w którym wskazano, że po uzupełnieniu materiału dowodowego w dniu 4 stycznia 2001 r. tut. organ decyzją nr [...] nakazał Panu F. M. wykonanie określonych robót budowlanych – zgodnie z treścią art. 40 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. Ponieważ zaś, jak wynika z akt sprawy, R. J. – T. udzielił F. J. –T. w dniu 7 marca 2000 r. pełnomocnictwa do reprezentowania go przed organami administracji w sprawie samowoli budowlanej budynku mieszkalnego na działce nr [...] w S., na które ten powoływał się również w 2014 r, dołączając je do pisma z dnia 25 czerwca 2014 r. Stąd też pismo z dnia 13 listopada 2014 r. uznać należy za doręczone jednocześnie R. J. – T. Zgodnie bowiem z treścią art. 40 § 2 kpa jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi.

Co więcej, nie było to pierwsze pismo informujące skarżących o zakończaniu postępowania w 2001 r. w sprawie samowoli z pominięciem ich udziału w sprawie. Organ i instancji poinformował bowiem również skarżących w piśmie z dnia 6 listopada 2014 r., doręczonym w dniu 13 listopada 2014 r., że zakończył postępowanie w sprawie budynku mieszkalnego decyzja z dnia 4 stycznia 2001 r.nr [...]. Wskazał przy tym, że obaj skarżący utracili prawo własności do nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania tego budynku mieszkalnego i dlatego postępowanie prowadzone było bez ich udziału (k. 95 akt administracyjnych organu I instancji).

Wreszcie z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący dowiedzieli się o wydaniu decyzji z dnia 4 stycznia 2001 r. o zawartym w niej rozstrzygnięciu jeszcze wcześniej. Już bowiem w piśmie z dnia 22 sierpnia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował, że postępowanie wszczęte z urzędu w dniu 23.02.2000 r. w sprawie samowolnej budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...] w S. zostało zakończone decyzją nr [...] z dnia 04.01.2001 r. Pismo to otrzymał F. J. – T. dniu 1 września 2014 r. (k. 84 akt administracyjnych organu I instancji).

Wszystkie pisma kierowane do F. J. – T., jak już wyżej wspomniano, uznać należy za doręczone również R. J. – T.

Skarżący, w złożonych skargach, nie kwestionowali powyższych okoliczności. Wskazywali natomiast, że informacje zawarte w tych pismach, w szczególności zaś w piśmie z dnia 22 sierpnia 2014 r., były nierzetelne i niepełne. W ich ocenie decyzja z dnia 4 stycznia 2001 r. nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych nie była decyzją kończącą postępowanie w sprawie samowoli budowlanej. Taką decyzja była dopiero decyzja z dnia 8 października 2014 r., o której dowiedzieli się dopiero z pisma organu odwoławczego z dnia 9 stycznia 2015 r.

Wbrew twierdzeniom skarżących, decyzja z dnia 4 stycznia 2001 r. nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych była decyzją kończącą postępowanie w sprawie samowoli budowlanej. Co więcej, właśnie dlatego uzasadnione było rozpatrywanie wniosków skarżących o wznowienie postępowania. Wznowienie postępowania dotyczy jedynie sprawy zakończonej ostateczną decyzją (art. 145 §1 kpa). I taką właśnie jest właśnie jest decyzja z dnia 4 stycznia 2001 r. Inne decyzja wskazywane przez skarżących, które zapadały w 2014 r., wydawane były w odrębnych niezależnych sprawach administracyjnych.

W ocenie Sądu, w tych okolicznościach zasadnie uznał organ odwoławczy, że podania obu skarżących, z dnia 28 stycznia 2015 r. i 2 lutego 2015 r., o wznowienie postępowania wniesione zostały po terminie określonym w art. 148 § 2 kpa. Z całą pewnością kilka razy w okresie od września do listopada 2014 r. skarżący byli informowani o decyzji z dnia 4 stycznia 2001 r., a więc najpóźniej w listopadzie mieli wiedzę w tym zakresie. Złożenie zaś podania o wznowienie z przekroczeniem miesięcznego terminu liczonego od daty uzyskania przez wnioskodawcę informacji o wydaniu decyzji w zakresie wystarczającym do stwierdzenia, czego decyzja ta dotyczyła (jej identyfikacji) nie tylko upoważnia ale wręcz obliguje organ administracji do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o przepis art. 149 § 3 kpa (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1502/10, LEX nr 993253). Zachowanie terminu stanowi bowiem podstawowy warunek skuteczności wniosku o wznowienie postępowania.

Wyjaśnić przy tym należy, że niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych będzie miała miejsce np. w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania złoży jednostka, niebędąca stroną w sprawie (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2011 r., str. 575). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony został pogląd, iż jeżeli w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, nie budzący żadnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot nie będący stroną, organ wydaje postanowienie na podstawie art. 149 § 3 kpa o odmowie wznowienia postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1332/09, LEX nr 737704). W wyroku z dnia 30 czerwca 2011 r. sygn. akt II OSK 1158/10 (https://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ponadto, że w przypadku oparcia wniosku o wznowienie postępowania na przesłance art. 145 § 1 pkt 4 kpa okoliczność, czy podanie pochodzi od podmiotu posiadającego interes prawny, badana jest przed wydaniem rozstrzygnięcia w przedmiocie wznowienia postępowania – postanowienia o wznowieniu postępowania albo postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Natomiast, gdy okaże się, że podanie takie złożyła strona, to po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, a więc w toku wznowionego postępowania, przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa będzie badana wyłącznie pod kątem ustalenia, czy rzeczywiście wystąpiła sytuacja, iż bez własnej winy nie brała ona udziału w tym postępowaniu (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 761/10, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z uwagi na uchybienie terminu do złożenia podania wznowienie przez obu skarżących kwestia posiadania przez nich przymiotu strony nie ma istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, aczkolwiek organy obu instancji uznały, że skarżący nie są stronami postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia 4 stycznia 2001 r. Odnosząc się jednakże do zarzutów skargi w tym zakresie, wskazać należy, że istotnie F. J. – T. był jedynie pełnomocnikiem swojego syna R. w sprawie samowoli budowlanej, co nie daje mu żadnym razie tytułu prawnego z którego mógłby wywodzić swój interes w sprawie, a nadto nie wykazał on takiego interesu. W przypadku natomiast skarżącego R. J. – T. kwestia ta nie została w sposób należy przez organy wyjaśniona. Brak wyjaśnienia sprawy w tym zakresie nie ma jednakże istotnego znaczenia w sytuacji złożenia podania o wznowienia postępowania z uchybieniem miesięcznego terminu, gdyż już tylko tak okoliczność uzasadniała odmowę wznowienia postępowania.

Wreszcie wyjaśnić należy, że przedmiotem kontroli Sądu była wyłącznie kwestia wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia 4 stycznia 2001 r., jako że tylko to było przedmiotem rozstrzygnięcia organów obu instancji, aczkolwiek istotnie we wnioskach o wznowienie obaj skarżący domagali się uchylenia wszystkich decyzji wydanych po 28 marca 2000 r. Inne, niż datowana na dzień 4 stycznia 2001 r., decyzje wydawane w odniesieniu do przedmiotowej działki pozostają poza granicami niniejszej sprawy. Z całą bowiem pewnością decyzje te były wydawane w odrębnych postępowaniach administracyjnych.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił obie skargi na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.