Postanowienie NSA, sygn. akt I OPP 4/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
Treść wyniku: Stwierdzono przewlekłość postępowania i przyznano od Skarbu Państwa odpowiednią sumę pieniężną
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 6, art. 12 ust. 2, 3 i 4, art. 14
journal: Dz.U. 2004 nr 179 poz 1843
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Zofia Flasińska, Marek Stojanowski, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi B. K. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie ze skargi B. K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. nr XLVI/568/08 w przedmiocie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców, sygn. akt III SA/Kr 1541/11 postanawia: 1. stwierdzić przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, 2. przyznać skarżącej B. K. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sumę pieniężną w wysokości 4 000 (cztery tysiące) zł, 3. zalecić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie wyznaczenie terminu rozprawy w ciągu miesiąca od dnia przekazania akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, 4. zwrócić skarżącej B. K. opłatę 100 (sto) zł z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.


UZASADNIENIE

Skarżąca B. K. wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie z jej skargi na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. w przedmiocie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców, w której kwestionuje § 1 pkt 11 i § 8 ust. 2 uchwały, żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania i przyznania odpowiedniej sumy pieniężnej.

Z akt sprawy wynika, że skarga na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. w przedmiocie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dnia 17 września 2009 r. Zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2009 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 23 lutego 2010 r. Na rozprawie w dniu 23 lutego 2010 r. Sąd zobowiązał pełnomocnika organu do przedłożenia obowiązujących w gminie Kraków aktów prawnych regulujących procedury stosowania zaskarżonej uchwały i odroczył rozprawę. Kolejny termin rozprawy wyznaczono na dzień 25 maja 2010 r. W dniu 25 maja 2010 r. Sąd zamknął rozprawę i odroczył termin ogłoszenia orzeczenia na dzień 8 czerwca 2010 r. Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 19 lipca 2010 r. W dniu 19 sierpnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga kasacyjna od wyroku z dnia 8 czerwca 2010 r. Odpis skargi kasacyjnej został doręczony stronom postępowania w dniu 26 sierpnia 2010 r. Po doręczeniu skarżącej odpowiedzi na skargę kasacyjną, w dniu 1 października 2010 r. akta sprawy wraz ze skargą kasacyjną zostały przekazane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1723/10 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W dniu 20 stycznia 2011 r. akta sprawy zostały przesłane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie celem ponownego rozpoznania sprawy. Zarządzeniem z dnia 5 maja 2011 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 21 czerwca 2011 r. Po zamknięciu rozprawy w dniu 21 czerwca 2011 r. Sąd odroczył termin ogłoszenia orzeczenia na dzień 5 lipca 2011 r. W dniu 5 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie otworzył zamkniętą rozprawę i zawiesił postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie ze skargi Prokuratora Rejonowego Kraków-Nowa Huta na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. (sygn. akt II SA/Kr 1146/10). Zażalenie na to postanowienie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2011 r., sygn. akt I OZ 634/11. Pismem z dnia 5 października 2011 r. skarżąca, wnosząc o podjecie zawieszonego postępowania, poinformowała, że wyrokiem z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt I OSK 925/11 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1146/10. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podjął zawieszone postępowanie. Skarżąca w dniu 6 lutego 2012 r. wniosła skargę na przewlekłość postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm., zwanej dalej ustawą). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy.

W rozpoznawanej sprawie prawo skarżącej do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę została przekazana przez organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 17 września 2009 r., a sprawa nie została dotychczas prawomocnie zakończona. Jakkolwiek wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, to wyrok ten został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1723/10 i sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania. Po zwróceniu akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 20 stycznia 2011 r., zamiast połączyć do wspólnego rozpoznania sprawę ze skargi B. K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. ze sprawą ze skargi Prokuratora Rejonowego Kraków-Nowa Huta na tą samą uchwałę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał w pierwszej kolejności skargę Prokuratora, która wpłynęła do Sądu później niż skarga B. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1146/10, po rozpoznaniu skargi Prokuratora Rejonowego Kraków-Nowa Huta, stwierdził nieważność § 8 uchwały Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r., a w pozostałym zakresie oddalił skargę. W wyniku wadliwego braku połączenia tych spraw konieczne było zawieszenie postępowania w sprawie ze skargi skarżącej, albowiem wyrok z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1146/10 został zaskarżony przez Radę Miasta Krakowa i na rozpoznanie oczekiwała skarga kasacyjna od tego wyroku. Pomimo tego, że wyrokiem z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt I OSK 925/11 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1146/10 i postępowanie w sprawie ze skargi B. K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. zostało podjęte postanowieniem z dnia 21 grudnia 2011 r., dotychczas nie został wyznaczony termin rozprawy w tej sprawie. Z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt I OSK 925/11 wynika, że powodem uchylenia wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1146/10 było to, że Sąd pierwszej instancji rozpoznał później wniesioną skargę prokuratora na tą samą uchwałę, którą wcześniej zaskarżyła skarżąca i w sprawie ze skargi B. K. został już wydany wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1723/10. Tak długi okres oczekiwania na zakończenie postępowania, brak wcześniejszego połączenia, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), spraw ze skarg B. K. i Prokuratora Rejonowego Kraków-Nowa Huta na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r., który skutkował koniecznością zawieszenia postępowania oraz niewyznaczenie dotychczas terminu rozprawy uzasadnia stwierdzenie, że w postępowaniu w tej sprawie nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy.

Uwzględniając skargę na przewlekłość postępowania, Sąd orzeka w granicach żądań strony przytoczonych w skardze (art. 6 i 12 ustawy). Dotyczy to żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz przyznania odpowiedniej sumy pieniężnej.

Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę stwierdził, że w postępowaniu tym nastąpiła przewlekłość postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy) oraz przyznał skarżącej jako odpowiednią sumę pieniężną od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 4 000 zł (art. 12 ust. 4 ustawy). Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze czas trwania postępowania, rodzaj sprawy, w której nastąpiła przewlekłość, jej znaczenie dla skarżącej, a także to, że skarżąca wielokrotnie składała liczne wnioski o szybkie rozpoznanie sprawy, z uwagi na to, że jest osobą starszą i schorowaną.

NSA z urzędy zalecił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie wyznaczenie terminu rozprawy w przeciągu miesiąca od dnia przekazania akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 12 ust. 3 ustawy).

O zwrocie opłaty NSA orzekł na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.