Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1148/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16,  art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Iwona Maciejuk (spr.) Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2013 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego o odmowie przyznania prawa własności czasowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., Minister Budownictwa utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2007 r., odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia

[...] listopada 1951 r., nr [...] o odmowie przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...], położonej przy ul. [...], oznaczonej nr hip. [...] i utrzymującej

to orzeczenie w mocy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1952 r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że przedmiotowa nieruchomość objęta była działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r.

o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, powoływany dalej jako "dekret"). W dniu wejścia w życie dekretu nieruchomość stanowiła współwłasność J. M., W. M., Z.. M., S. W. oraz J. C. Pismem z dnia [...] lipca 1949 r., które wpłynęło do Zarządu [...] w dniu [...] sierpnia 1949 r., właściciele nieruchomości wystąpili o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do wymienionego gruntu i pismem

z tej samej daty wnieśli o przyznanie im tego prawa.

Prezydium Rady Narodowej w W. orzeczeniem administracyjnym

z dnia [...] listopada 1951 r., nr [...] odmówiło przywrócenia terminu,

a następnie orzeczeniem z dnia [..] listopada 1951 r. odmówiło przyznania właścicielom prawa własności czasowej gruntu i stwierdziło, że wszystkie znajdujące się na nim budynki stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 8 dekretu.

Od orzeczenia z dnia [...] listopada 1951 r. dotychczasowi właściciele wnieśli odwołanie do Ministerstwa Gospodarki Komunalnej podnosząc, że ogłoszenie o objęciu nieruchomości w posiadanie przez Gminę było nieprecyzyjne, ponieważ nie wymieniało ul. [...], lecz tylko wskazywało granice obszaru, w którym ta ulica się znajduje.

Decyzją z dnia [...] maja 1952 r. nr [...] Ministerstwo Gospodarki Komunalnej utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie.

W dniu [...] marca 2002 r. do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wpłynął wniosek R. K., będącej jednym z następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości, o stwierdzenie nieważności orzeczenia z dnia [...] listopada 1951 r. Do wniosku przyłączyli się A. M. i J. M. - spadkobiercy dawnych właścicieli nieruchomości. W piśmie z dnia [...] września 2005 r. R. K. rozszerzyła zakres żądania wnosząc również o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1952 r. i podniosła, że właściciele złożyli wniosek o przyznanie im prawa wieczystej dzierżawy z dochowaniem terminu, o którym mowa w art. 7 ust. 1 dekretu.

Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] listopada 1951 r. oraz utrzymującej je w mocy decyzji z dnia [...] maja 1952 r. wskazując, że określony w art. 7 ust. 1 dekretu sześciomiesięczny termin na złożenie przez dotychczasowych właścicieli wniosku

o przyznanie prawa własności czasowej jest terminem prekluzyjnym, którego upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia. Termin ten nie podlega przywróceniu. Tym samym nie złożenie przez osobę uprawnioną wniosku o przyznanie własności czasowej

w terminie stanowiło okoliczność wystarczającą do orzeczenia o nie przyznaniu tego prawa. Organ wskazał, że nieruchomość przy ul. [...] została objęta

w posiadanie przez Gminę W. na podstawie [...] rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia [...] stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie [...] ([...]) w dniu [...] sierpnia 1948 r., tj. w dniu wydania [...] nr [...] zawierającego ogłoszenie o obejmowaniu w posiadanie przez Gminę gruntów na obszarze, na którym była położona nieruchomość. Ogłoszenie zostało ponadto opublikowane w nr [...] [...] z [...] sierpnia 1948 r. W związku z tym termin do złożenia przedmiotowego wniosku upłynął w dniu [...] lutego 1949 r. Właściciele nieruchomości złożyli natomiast wniosek w dniu [...] sierpnia 1949 r., a zatem po terminie.

Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2007 r.

Decyzja Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2007 r. stała się przedmiotem skargi R. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że nieruchomość przy ul. [...] ozn. hip. nr [...] zabudowana budynkiem [..], która znalazła się w zasięgu działania dekretu z dnia 26 października 1945 r. należała do jej rodziny. W wyniku działań wojennych budynek uległ częściowemu zniszczeniu, odbudowa nastąpiła na koszt właściciela i wydano pozwolenie na użytkowanie. W ocenie strony odmowa w tych okolicznościach ustanowienia prawa dzierżawy czasowej do gruntu świadczy o rażącym naruszeniu prawa. Niezrozumiałe jest zdaniem strony koncentrowanie się na ustaleniach, co do tego, czy wniosek, o którym mowa

w art. 7 ust. 1 dekretu był złożony w terminie, czy też nie. W ocenie strony

nie wyjaśniono, czy wniosek dekretowy został złożony w terminie zgodnym

z ogłoszeniem z dnia [...] sierpnia 1948 r., w którym nie określono dokładnie terenu przy ul. [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując dotychczasowe ustalenia.

Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1610/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. K. na decyzję z dnia [...] sierpnia 2007 r., uznając że skoro właściciele nieruchomości złożyli stosowny wniosek dopiero w dniu [...] sierpnia 1949 r., to nastąpiło to po upływie sześciomiesięcznego terminu. Tym samym orzeczeniu odmawiającemu przyznania prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości nie można zarzucić rażącego naruszenia przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r.

Na skutek skargi kasacyjnej R. K. od powyższego orzeczenia, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 679/08 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi

I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że warunkiem skutecznego objęcia gruntów

w posiadanie przez gminę było zamieszczenie ogłoszenia w organie urzędowym Zarządu [...], o którym mowa w [...] rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia [...] stycznia 1948 r. w sprawie [..]. Naczelny Sąd Administracyjny wywodził, że jeżeli przesłanką odmowy przyznania własności czasowej jest bezskuteczny upływ terminu, przewidzianego w art. 7 ust. 1 dekretu, to niezbędne jest wykazanie nie tylko, że osoby uprawnione nie zgłosiły omawianego żądania, ale także ustalenie, czy i kiedy rozpoczął bieg termin do złożenia takiego wniosku.

NSA wskazał, że to przepisy rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia

[...] kwietnia 1946 r. zgodnie z rozporządzeniem Ministra Odbudowy z dnia [...] stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie [...] ([...]) miały zastosowanie w tej sprawie przy odmowie przyznania własności czasowej. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż niezbędne jest dokonanie wykładni pojęcia "oznaczenie obszaru" o jakim mowa w § 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia

1948 r. odnosząc je do tych ogłoszeń, jakie zamieszczono w tej sprawie przesądzając jednocześnie, czy w istocie można mówić o takim precyzyjnym oznaczeniu nieruchomości przy ul. [...] w W. w [...] z 1948 r. nr [...] pod poz. [...], jak

i w [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 1948 r., które determinowałyby przejęcie tejże nieruchomości przez Gminę W., czy też nie. Interpretując,

zaś pojęcie "oznaczenia terenu" dla potrzeb przejęcia spornych gruntów, niezbędne jest wyjaśnienie, czy wymagało to zindywidualizowanego oznaczenia tych gruntów

w numerze organu urzędowego Zarządu [...], czy też wystarczyło tam bardzo ogólne oznaczenie jedynie granic terenu, które uniemożliwiały dokładną

ich identyfikację, konfrontując to z materiałem dowodowym zgromadzonym w tej sprawie.

W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2011 r. Prezydent W., powołując się na wcześniejsze pismo z dnia [...] sierpnia 2009 r., wniósł o oddalenie skargi, wskazując na sposób wykładni pojęcia "oznaczenie obszaru". Strona podkreśliła przy tym, że w treści ogłoszenia o objęciu gruntów w posiadanie zamieszczonym

w [...] Nr [...] nie jest enumeratywnie wymieniona ani jedna nieruchomość

ale [...] obszarów oznaczonych co do zasady osiami ulic. Prezydent W. wskazał, że ani przepisy dekretu ani rozporządzenia z 1948 r. nie przewidywały enumeratywnego wymienienia poszczególnych obejmowanych w posiadanie nieruchomości.

Uczestnicy postępowania L. T. i P. L. w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. wniosłyo oddalenie skargi wskazując, że objęcie w posiadanie miało charakter wyłącznie formalny i nie łączyło się z uzyskaniem przez gminę faktycznej władzy nad objętymi nieruchomościami.

Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołując się na treść art. 190 P.p.s.a., wskazał, że wobec treści wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 13 maja 2009 r. sygn. akt I OSK 679/08 zarzuty skargi podlegają uwzględnieniu i wyrokiem z dnia 31 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 348/11 uchylił zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Budownictwa. Sąd wskazał, że ocenę objęcia w posiadanie lub nie objęcia w posiadanie przedmiotowej nieruchomości przez Gminę W. należy przeprowadzić w odniesieniu do stanu prawnego obowiązującego w dacie wydawania kwestionowanych przez skarżącą orzeczeń - przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy oraz aktów wykonawczych wydawanych na jego podstawie. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji w pierwszej kolejności odniesie się do kwestii pojęcia "oznaczenie obszaru" o jakim mowa w § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia [...] stycznia 1948 r. i niezbędne będzie wyjaśnienie, czy z punktu widzenia obowiązującego ówcześnie prawa - a nie stosowanej praktyki, ogłoszenie wystarczająco indywidualizowało oznaczenie gruntów w numerze organu urzędowego Zarządu [...] i czy jego treść oznaczająca granice terenu uniemożliwiała dokładną jego identyfikację.

Od powyższego wyroku skargi kasacyjne złożyli Prezydent W.

i L. T.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2013 r. sygn. akt

I OSK 2063/11 uchylił wyrok Sądu I instancji z dnia 31 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 348/11 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W uzasadnieniu NSA wskazał, że Sąd I instancji nie przeprowadził pełnej kontroli zaskarżonej decyzji, uchylił się od rozważenia kwestii prawnych wskazanych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2009 r., a w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, nie przedstawił własnej oceny prawnej i w tym właśnie znaczeniu nie wykonał zaleceń zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 679/08. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że NSA w wyroku z dnia 13 maja 2009 r. zalecił Sądowi

I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy dokonanie wykładni pojęcia " oznaczenie obszaru ", o jakim mowa w § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Odbudowy

z dnia [...] stycznia 1948 r. w sprawie [...] odnosząc je do tych ogłoszeń, jakie zamieszczono w tej sprawie

w [...] z 1948 r., Nr [...], poz. [...] i w [...] nr [...] z dnia [..] sierpnia 1948 r. Naczelny Sąd Administracyjny zalecił ponadto, aby interpretując pojęcie "oznaczenie terenu" dla potrzeb przejęcia spornych gruntów wyjaśnić, czy wymagało

to zindywidualizowanego oznaczenia tych gruntów w numerze organu urzędowego Zarządu [...], czy też wystarczyło bardzo ogólne oznaczenie jedynie granic terenu, które uniemożliwiały dokładną ich identyfikację, konfrontując to z materiałem dowodowym zebranym w sprawie.

Sąd I instancji, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania dysponując pełnym zebranym materiałem dowodowym, nie zajmując stanowiska

w sprawie przeniósł obowiązek dokonania oceny prawnej na organ administracji. Tym samym Sąd I instancji nie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji, nie rozpatrzył też zarzutu skargi R. K. dotyczącego braku dokładnego oznaczenia terenu

w ogłoszeniu z dnia [...] sierpnia 1948 r., jak też nie odniósł się do stanowiska Prezydenta W. dotyczącego tej kwestii. Podkreślono, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 maja 2009 r., nie związał Sądu I instancji wykładnią pojęcia "oznaczenia obszaru", lecz zalecił przeprowadzenie wykładni tego pojęcia przy ponownym rozpoznaniu sprawy. NSA podkreślił, że organ administracji w tej kwestii zajął już stanowisko w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przyjmując, że objęcie gruntów przez Gminę W. nastąpiło w dniu [...] sierpnia 1948 r., czyli w dniu wydania [...] Nr [...] z 1948 r. Zatem to do Sądu I instancji należała ocena tego stanowiska

i dokonanie wykładni pojęcia "oznaczenia obszaru" i prawidłowości przyjęcia przez organ, że z dniem ogłoszenia dokonanego w dniu [...] sierpnia 1948 r. nastąpiło objęcie gruntów w posiadanie przez gminę.

W piśmie procesowym z dnia [..] lipca 2013 r. uczestnik postępowania L.T., reprezentowana przez radcą prawnego, wniosła o oddalenie skargi

i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Pełnomocnik wskazał, że pojęcie "oznaczenie obszaru" należy rozumieć zgodnie

z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, co oznacza, że grunt nieruchomości przy ul. [...] podlegał skutecznemu objęciu w posiadanie

w dniu [...] sierpnia 1948 r. Strona podała też, że decyzja o pozwoleniu na budowę

z 1946 r. i pozwoleniu na użytkowanie z 1948 r. nie miały znaczenia dla kwestii objęcia gruntu w posiadanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest instytucją stanowiącą wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 ustawy z dnia ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U.

z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej k.p.a. Z tego względu może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Ewentualne zaistnienie wad, o których mowa w tym przepisie ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy, istniejącego w dacie wydania decyzji kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym. Zadaniem organu jest ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem. W postępowaniu tym organ opiera się na uprzednio zgromadzonym materiale dowodowym.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją (v. wyrok NSA z dnia

28 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1888/10, Lex nr 1069632; wyrok NSA z dnia

18 lipca 1994 r. sygn. akt V SA 535/94, ONSA 1995, nr 2, poz. 91; wyrok NSA z dnia

21 października 2010 r. sygn.. akt I OSK 28/10, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym od lat prezentowane jest również stanowisko, że nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa

w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok NSA z dnia 29 czerwca 1987 r. sygn. akt II SA 2145/86 [w:] Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego pod red. R.Hausera, Warszawa 1995, str. 337).

W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja Ministra Budownictwa odpowiadają prawu. Prawidłowo Minister stwierdził, iż w sprawie

tej nie wystąpiły kwalifikowane wady uzasadniające wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie dokonana została w tym zakresie z uwzględnieniem całego materiału dowodowego, prawidłowo zebranego przez organ, oraz z uwzględnieniem wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych zarówno w wyroku z dnia 13 maja

2009 r. sygn. akt I OSK 679/08 jak i w wyroku z dnia 19 kwietnia 2013 r. sygn. akt

I OSK 2063/11.

Prawidłowe jest w ocenie Sądu twierdzenie Ministra Budownictwa, że w sprawie tej brak było podstaw do stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] listopada 1951 r. nr [...]

o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...], położonej przy ul. [...] i utrzymującej to orzeczenie

w mocy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1952 r. nr [...].

W sprawie jest bezsporne, że Prezydium Rady Narodowej w W. orzeczeniem z dnia [...] listopada 1951 r. nr [...] odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej. Samo zaś orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] listopada 1951 r. o nieprzyznaniu prawa własności czasowej uzasadnione było tym, że wniosek

o przyznanie tego prawa złożony został po terminie. Data złożenia wniosku

o przyznanie prawa własności czasowej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu ([...] sierpnia 1949 r.) nie była sporna. Potwierdza ją pieczęć Zarządu [...] zamieszczona na podaniu z dnia [...] lipca 1949 r. Minister Budownictwa omyłkowo jedynie wskazał w treści zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, że wniosek wpłynął [...] sierpnia 1949 r., jednakże omyłka ta nie wpływa na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie – użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek

o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za oplata symboliczną.

Dla oceny prawidłowości twierdzeń Ministra Budownictwa zawartych

w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, co do tego, że nieruchomość [..] położona przy ul. [...] ozn.hip nr [...] została objęta w posiadanie przez Gminę W. w dniu [...] sierpnia 1948 r., a w konsekwencji dla ustalenia,

czy orzeczenia poddane badaniu w trybie nieważnościowym, naruszają prawo,

i to w stopniu rażącym, konieczne jest odniesienie się do treści obu powołanych

już wcześniej, zapadłych w tej sprawie, wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zakresie poczynionych tam wskazań.

W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, prawidłowo Minister Budownictwa przyjął – tak jak i organy orzekające w przedmiocie odmowy przyznania prawa własności czasowej – że nieruchomość [...] położona przy ul. [...] ozn.hip nr [...], objęta została w posiadanie przez Gminę W. w dniu [...] sierpnia 1948 r., tj. w dniu wydania [...] nr [...] z 1948 r. Ogłoszenie to zostało także opublikowane w nr [...] z [...] sierpnia 1948 r.

Sąd podziela twierdzenia organu, że ogłoszenie opublikowane w [...] zawiera elementy określone w § [...] rozporządzenia Ministra Odbudowy

z dnia [...] stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie [...]. Podkreślenia wymaga przy tym, że rozporządzenie

to – w odróżnieniu od obowiązującego wcześniej rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia [...] kwietnia 1946 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publiczne w sprawie [...] - przewidywało jedynie jeden etap – ogłoszenie o objęciu gruntów w posiadanie.

Ogłoszenie zamieszczone w [...] nr [...] z 1948 r. zawiera: powołanie podstawy prawnej do objęcia gruntu w drodze ogłoszenia ([...]), oznaczenie obszaru, na którym grunty zostają objęte w posiadanie ([...]) oraz pouczenie o treści [...] rozporządzenia oraz art. 7, 8 i 9 ust. 2 dekrety ([...]). Przepis § 3 rozporządzenia stanowił, że grunty uważa się za objęte w posiadanie z dniem wydania numeru organu urzędowego Zarządu [...], w którym zamieszczono ogłoszenie.

W ocenie Sądu, pojęcie "oznaczenie obszaru", o którym mowa w [...] powołanego rozporządzenia nie może być interpretowane jako wskazanie konkretnego adresu nieruchomości [...], jak chciałaby tego strona skarżąca. Przez "oznaczenie obszaru" – na gruncie rozporządzenia z dnia [..] stycznia 1948 r. – nie można rozumieć wskazania, wymienienia poszczególnych (konkretnych) nieruchomości z oznaczeniem ich numerów hip., numerów ulic, czy innych danych, które uszczegóławiałyby nieruchomość.

"Dokładne oznaczenie gruntów" podlegających objęciu w posiadanie wymagane było na gruncie przepisów wcześniejszego rozporządzenia Ministra Odbudowy,

tj. rozporządzenia dnia [...] kwietnia 1946 r. "Oznaczenie obszaru" nie jest pojęciem tożsamym z pojęciem "oznaczenie gruntów", tym bardziej nie można stosować tu tych samych wymogów, które były konieczne dla "dokładnego oznaczenia gruntów", przewidzianych w rozporządzeniu z dnia [...] kwietnia 1946 r. Obszar to przestrzeń,

a oznaczenie obszaru, to określenie tej przestrzeni. Oznaczenie obszaru to zatem zakreślenie jego granic, co w odniesieniu do gruntów na obszarze W., uprawnione było poprzez wskazanie nazw ulic zakreślających, wyznaczających ten obszar.

W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, dla oznaczenia obszaru

w rozumieniu § [...] rozporządzenia z dnia [...] stycznia 1948 r. wystarczające było zatem oznaczenie go poprzez ograniczenie osiami ulic, czy granicą miasta, jak miało

to miejsce w przypadku ogłoszenia, którym objęto w posiadanie nieruchomość będącą przedmiotem niniejszej sprawy. Sąd wskazuje nadto, że pogląd taki prezentowany

jest w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (v. wyrok WSA

w Warszawie z dnia 8 grudnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1047/10, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dla skutecznego objęcia nieruchomości, o której mowa, nie było zatem konieczne dokładne jej oznaczenie, w tym nie było konieczne powołanie numeru ulicy, czy numeru hip. nieruchomości. Ogłoszenie zamieszczone w [...] nr [...] z 1948 r. ([...]) nie wymagało zatem zindywidualizowanego oznaczenia nieruchomości, wystarczające było – dla skutecznego objęcia – ogólne oznaczenie granic terenu.

Warunkiem skutecznego objęcia gruntu w posiadanie przez gminę W. było zamieszczenie ogłoszenia w organie urzędowym Zarządu [...], o którym mowa w § [...] rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia [..] stycznia 1948 r. (v. uchwała NSA w Warszawie z dnia 5 czerwca 2000 r. sygn. akt OPK 32/99). Objęcie w posiadanie gruntów należy łączyć zatem z datą wydania numeru organu urzędowego Zarządu Miejskiego, w którym zamieszczono ogłoszenie, a nie z jakąkolwiek czynnością wskazującą na faktyczne pozbawienie dotychczasowego właściciela możliwości władania nieruchomością.

Zdaniem Sądu, na prawidłowość ustaleń Ministra Budownictwa nie wpływają

w żaden sposób wydane w dniu [...] czerwca 1946 r. i [..] grudnia 1948 r. odpowiednio decyzje o pozwoleniu na odbudowę domu zniszczonego działaniami wojennymi

i o pozwoleniu na użytkowanie. Decyzje te – również w kontekście wywodzonych z nich przez stronę skutków prawnych (tj. ewentualny błąd, co do przyjęcia, że nie doszło

do skutecznego objęcia gruntu w posiadanie) – pozostają bez znaczenia w niniejszej sprawie i nie wpływają na prawidłowość ustaleń Ministra Budownictwa, co do daty objęcia gruntu w posiadanie, a tym samym trafność samej decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium z dnia [...] listopada 1951 r.

i utrzymującej je w mocy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1952 r.

Rozważanie ewentualnego pozostawania strony w błędzie, w kontekście objęcia gruntu w posiadanie – na co zwracał uwagę NSA w wyroku z dnia 13 maja 2009 r. wskazując potrzebę badania, czy doszło do objęcia – mogłoby mieć znaczenie prawne tylko w przypadku, gdyby istniała możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Podkreślenia wymaga jednakże, iż termin, o którym mowa w art. 7 ust. 1 dekretu, jest terminem prawa materialnego, a nie procesowego, a zatem jest terminem nieprzywracalnym. Stąd też, ewentualny błąd, czy niewłaściwa ocena strony, co do objęcia gruntu w posiadanie nie mogą być kwalifikowane jako wada, o której mowa

w art. 156 § 1 k.p.a., tkwiąca w decyzji, czy postępowaniu organu.

Termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej nieruchomości, o której mowa w sprawie, upłynął w dniu [...] lutego 1949 r. Właściciele nieruchomości złożyli wniosek w dniu [...] sierpnia 1949 r., a zatem po terminie.

W świetle powyższego – na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy oraz prawidłowo zebranego i pełnego materiału dowodowego – trafnie Minister Budownictwa stwierdził, że zarówno orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W.

z dnia [...] listopada 1951 r. nr [..] jak i decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1952 r. nr [...] nie zawierają kwalifikowanej wady, która powodowałaby konieczność wyeliminowania tych orzeczeń z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika procesowego L. T., wnoszącego

o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, Sąd wskazuje, że przepisy ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), niezależnie od wyniku sprawy, nie przewidują możliwości zasądzenia przez Sąd I instancji kosztów postępowania sądowego na rzecz uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,

na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.