Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 119/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w części
Powołane przepisy: article: art. 52 par. 3, art. 53 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 4 ust. 1, art, 5 ust. 4, art. 18
journal: Dz.U. 1999 nr 15 poz 139
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 4 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na uchwałę Rady Miasta Gdańska z dnia 10 lipca 2003 r. nr XI/266/2003 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia – Rejon Głównego Miasta w mieście Gdańsku 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały co do karty terenu nr 1110, Numer Terenu 012, dotyczącej "Strefy Zespołu Mariackiego" w punkcie 8 "Parkingi" co do słów "W przypadku kiedy z powodów technicznych lub innych nie można miejsc parkingowych zapewnić na terenie nieruchomości należy wykazać się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych na terenie Śródmieścia. Miejsce parkingowe w parkingach kubaturowych może posłużyć tylko raz do spełnienia wymagań wskaźnikowych planu" oraz w punkcie 17.1 "Inne zapisy" co do słów "Wybrane projekty architektoniczne Zarząd Miasta może poddać ocenie Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej." oraz "Nowo projektowana zabudowa w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej podlega konkurencji projektantów.", 2. zasądza od Rady Miasta Gdańska na rzecz skarżącej A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością kwotę 780 zł (siedemset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 10 lipca 2003 r. Rada Miasta podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia - rejon Głównego Miasta w mieście G..

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G., zgodnie z art. 52 § 3 i art. 53 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w dniu 15 listopada 2013 r., 20 listopada 2013 r. oraz 16 stycznia 2014 r. wezwała Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa, a potem z zachowaniem terminu sześćdziesięciu dni od skierowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

W treści skargi zawarty został wniosek o stwierdzenie nieważności w zakresie karty terenu numer 12 punkt 8 (Parkingi) i pkt 17 (inne zapisy) podpunkt 17.1 przedmiotowej uchwały.

Powołując się na prawo własności działki objętej planem skarżąca zarzuciła zapisowi zawartemu w uchwale o treści: "wybrane projekty architektoniczne Zarząd Miasta może poddać ocenie Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej. (...) Nowo projektowana zabudowa w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej podlega konkurencji projektantów", naruszenie art. 2, 7 i 87 ust 1 i 2 Konstytucji RP w zakresie, w jakim obowiązki nałożone na inwestora nie wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa; art. 32 ustawy Prawo budowlane w zakresie, w jakim nakłada na inwestora obowiązki niewynikające z przepisów prawa do przeprowadzania "konkurencji projektantów w przypadku projektowania zabudowy w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej" oraz art. 20 ust. 1 w zw. z art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie w jakim zaskarżone warunki planu nie znajdują oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.

Drugiemu kwestionowanemu zapisowi brzmiącemu: "Dla projektowanej zabudowy minimum 2 miejsca parkingowe na 100 m2 powierzchni usług i jedno miejsce na mieszkanie. W przypadku, kiedy z powodów technicznych lub innych nie można miejsc parkingowych zapewnić na terenie nieruchomości należy wykazać się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych na terenie Śródmieścia. Miejsce parkingowe w parkingach kubaturowych może posłużyć tylko raz do spełnienia wymagań wskaźnikowych planu. Dopuszcza się parking podziemny o powierzchni wynikającej z możliwości technicznych i konserwatorskich. Konstrukcja stropu parkingu podziemnego musi uwzględniać możliwość zorganizowania zieleńca na jego powierzchni w przypadku braku przykrycia przestrzeni wewnątrz kwartałowej zabudowa jednokondygnacyjną. Jeżeli warunki techniczne i konserwatorskie umożliwiają budowę podziemnego parkingu pod placem na północ od bazyliki Mariackiej pomiędzy ulicami Św. Ducha, Szewską i plebanią bazyliki jest on obligatoryjny." zarzucono naruszenie art. 2, 7 i 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zakresie, w jakim obowiązki nałożone na inwestora nie wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa lub są z nim sprzeczne; art. 32 ustawy Prawo budowlane w zakresie w jakim nakłada na skarżącą obowiązki niewynikające z przepisów prawa; art. 20 ust. 1 w zw. z art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie w jakim zaskarżone warunki miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie znajdują oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa oraz art. 7 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 18 ust 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z dnia 15 czerwca 2002 r.) poprzez nałożenie na inwestora w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jednocześnie obowiązku zabudowy całej działki zgodnie z liniami zabudowy i umieszczenia na jej powierzchni lub pod powierzchnią odpowiedniej ilości miejsc postojowych przy jednoczesnym braku możliwości wybudowania parkingu podziemnego z powodu zbyt małej powierzchni działki w stosunku do koniecznej liczby miejsc postojowych wynikających z zaskarżonej uchwały Rady Miasta (1 miejsce postojowe na lokal mieszkalny i 2 miejsca na każde 100 m2 powierzchni usług) co daje 18 miejsc postojowych o łącznej powierzchni zabudowy 228 m2 powiększonej dodatkowo o konieczny zjazd do parkingu podziemnego od strony ulicy Kleszej około 60 m2 i powierzchnie komunikacji między wjazdem a poszczególnymi miejscami postojowymi o powierzchni około 100m2, których to nie można umieścić na działce o powierzchni 332m2 ani pod jej powierzchnią. Co więcej nie ma możliwości "wykazania się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych", ponieważ nie ma takiej prawnej możliwości, bo "miejsce parkingowe w parkingu kubaturowym" nie może być przedmiotem prawa własności. Potwierdza to aktualny stan faktyczny, gdyż dziś nie ma żadnych możliwości, aby nabyć "prawo własności miejsca w parkingu kubaturowym" na terenie Śródmieścia . Nałożenie natomiast obowiązku, który nie jest możliwy do spełnienia winien został uchylony.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu podniosła, że zaskarżony plan miejscowy obejmuje rejon o prestiżowym charakterze. Z uwagi na znaczenie rejonu Głównego Miasta w planie ustalone zostały zapisy dotyczące konieczności zapewnienia wysokiej jakości architektury obiektów budowlanych. Celem zapisu dotyczącego konkurencji projektantów przy projektowaniu nowej zabudowy w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej było zapewnienie możliwości przedstawienia koncepcji zagospodarowania tego ważnego obszaru Miasta przez różnych projektantów i wybór najlepszej oferty przez inwestora.

Zapis dotyczący możliwości poddania przez Zarząd Miasta ocenie wybranych projektów architektonicznych Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej w żaden sposób nie narusza prawa własności skarżącej. Opinia Komisji nie miałaby stanowić wiążącego inwestora uzgodnienia, a jedynie wyrażenie stanowiska przez ekspertów z zakresu architektury i urbanistyki.

Wbrew twierdzeniom skarżącej kwestionowane przez nią zapisy pkt 17.1 karty terenu nr 12 planu miejscowego nie stanowią dodatkowych obowiązków nałożonych na inwestora i nie ograniczają jej prawa własności.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego pkt 8 karty terenu nr 12 zaskarżonej uchwały stwierdziła Rada, że zapisy te są zgodne z prawem. Planując inwestycję inwestor powinien ustalić program użytkowy z uwzględnieniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wbrew twierdzeniom skarżącej, plan dopuszcza możliwość realizacji parkingu podziemnego, a szansą na uzyskanie większej liczby miejsc parkingowych przy niewielkiej powierzchni działki jest zastosowanie windy. Takie rozwiązania są już stosowane na terenie Głównego Miasta np. inwestycja ul. Grząskiej (znajdująca się w tym samym kwartale zabudowy).

Zapisy planu dotyczące parkingów są elastyczne, gdyż dopuszczają, w przypadku braku możliwości realizacji miejsc parkingowych na nieruchomości, realizację takich miejsc w szerszym obszarze. Zapisy te nie naruszają prawa własności skarżącej, a z całą pewnością nie stanowią dodatkowych obowiązków nałożonych na inwestora - zapisy te dają inwestorowi dodatkową możliwość spełnienia wymagań ustalonych w planie miejscowym.

Na rozprawie w dniu 4 czerwca 2014 r. pełnomocnik skarżącej Spółki sprecyzował skargę co do wniosku o stwierdzenie nieważności w zakresie karty terenu numer 12 punkt 8 (Parkingi) i oświadczył, że kwestionuje jedynie zapis o treści "W przypadku kiedy z powodów technicznych lub innych nie można miejsc parkingowych zapewnić na terenie nieruchomości należy wykazać się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych na terenie Śródmieścia. Miejsce parkingowe w parkingach kubaturowych może posłużyć tylko raz do spełnienia wymagań wskaźnikowych planu."

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola taka sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".

Skarga oparta została na przepisie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tj: Dz. U. z 2013 r. , poz. 594 ze zm.), który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.

Podstawowymi przesłankami koniecznymi dla skutecznego wniesienia skargi w tym trybie jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa oraz wykazanie przez skarżącego, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie. Wnosząc skargę, skarżący musi zatem wykazać, iż w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną "prawnie gwarantowaną" sytuacją, a zaskarżaną przezeń uchwałą, polegający na tym, że uchwała ta narusza (czyli pozbawia go lub ogranicza mu) jego prawem chroniony interes lub uprawnienie.

Zaskarżoną w przedmiotowej sprawie uchwałą z dnia 10 lipca 2003 r. Rada Miasta uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu Śródmieścia - rejon Głównego Miasta w mieście G.. Jak wynika z pisma pełnomocnika Rady z 19 maja 2014 r., w związku zalaniem archiwum przez powodzie w 2007 i 2009 r. dokumentacja planistyczna uległa zniszczeniu. W związku z treścią skargi, której zarzuty dotyczą jedynie treści planu w kontekście sprzeczności zapisów planu ze wskazanymi w skardze przepisami Sąd nie skontrolował prawidłowości procedury poprzedzającej uchwalenie przedmiotowego planu.

W niniejszej sprawie bezspornym pozostawało, że skarżąca, przed wniesieniem skargi na opisaną powyżej uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wystąpiła do Rady ze stosownymi wezwaniami (wezwanie z 20 listopada 2013 r. obejmujące zarzut naruszenia prawa poprzez umieszczenie w planie treści "wybrane projekty architektoniczne Zarząd Miasta może poddać ocenie Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej. (...) Nowo projektowana zabudowa w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej podlega konkurencji projektantów" oraz wezwanie z 16 stycznia 2014 r. wzywające do usunięcia naruszenia prawa zapisem "Dla projektowanej zabudowy minimum 2 miejsca parkingowe na 100 m2 powierzchni usług i jedno miejsce na mieszkanie. W przypadku kiedy z powodów technicznych lub innych nie można miejsc parkingowych zapewnić na terenie nieruchomości należy wykazać się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych na terenie Śródmieścia. Miejsce parkingowe w parkingach kubaturowych może posłużyć tylko raz do spełnienia wymagań wskaźnikowych planu. Dopuszcza się parking podziemny o powierzchni wynikającej z możliwości technicznych i konserwatorskich. Konstrukcja stropu parkingu podziemnego musi uwzględniać możliwość zorganizowania zieleńca na jego powierzchni w przypadku braku przykrycia przestrzeni wewnątrz kwartałowej zabudowa jednokondygnacyjną. Jeżeli warunki techniczne i konserwatorskie umożliwiają budowę podziemnego parkingu pod placem na północ od bazylik Mariackiej pomiędzy ulicami Św. Ducha, Szewską i plebanią bazyliki jest on obligatoryjny."), a następnie wniosła skargę do Sądu w ustawowym terminie. Nie budziło również wątpliwości Sądu, że przedmiotowa uchwała może zostać zaskarżona w trybie przewidzianym w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ stanowi uchwałę podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej.

Mając powyższe na uwadze, Sąd zbadał czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącej i w tym celu przeanalizował treść uchwały, twierdzenia stron zawarte w pismach procesowych oraz treść dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy.

Bezspornym w sprawie jesr, że skarżąca jest właścicielem działki nr [...] położonej na obszarze objętym regulacją planu. Powoduje to, że skarżąca ma interes prawny w zaskarżeniu uchwały, ponieważ ustalenia planu wprowadzają na działce należącej do skarżącej ograniczenia co do możliwości jej zabudowy.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego reguluje kwestie związane z przeznaczeniem i zagospodarowaniem nieruchomości. Ze swej istoty zatem może ograniczać i naruszać prawo własności, które jest prawem o charakterze rzeczowym bezwzględnie obowiązującym. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mające walor norm prawa miejscowego powszechnie obowiązujących na danym terenie, określają bowiem granice korzystania z nieruchomości i wraz z innymi przepisami prawa kształtują wykonywanie prawa własności nieruchomości.

Natomiast podmiot kwestionujący przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenów, które są własnością innych osób, winien wykazać, że sposób zagospodarowania określony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego będzie miał wpływ na jego uprawnienia i obowiązki.

Umieszczenie w planie miejscowym przepisu według którego "wybrane projekty architektoniczne Zarząd Miasta może poddać ocenie Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej. (...) Nowo projektowana zabudowa w bezpośrednim otoczeniu bazyliki Mariackiej podlega konkurencji projektantów", (punkt 17.1 w karcie terenu 1110 numer terenu 12 zaskarżonej uchwały) jest, w przekonaniu Sądu, sprzeczne z prawem.

Przepis ten wprowadza dodatkowe obowiązki dla podmiotów zamierzających inwestować i tym samym ogranicza ich prawo własności. Jeżeli inwestowanie polegać będzie na wykonaniu robót budowlanych, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, wprowadza dodatkowy obowiązek, którego trzeba będzie dopełnić w procesie inwestycyjnym. Do wprowadzania tego rodzaju ograniczeń w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rada gminy nie została upoważniona w żadnym z przepisów rangi ustawowej. W szczególności upoważnienia takiego nie ma w przepisach ustawy z 9 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., nr 15 , poz. 139 ze zm.), które w niniejszej sprawie znajdują zastosowanie.

Przede wszystkim podkreślić należy, że akty prawa miejscowego, do których zalicza się miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, wydawane są na podstawie delegacji ustawowej w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 94 Konstytucji RP) i na obszarze działania organów, które je ustanowiły stanowią źródło powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Wskazana wyżej klauzula kompetencyjna, zobowiązująca jednostki samorządu terytorialnego do stanowienia aktów prawa miejscowego na podstawie upoważnień ustawowych, koresponduje z zawartą w art. 7 Konstytucji RP zasadą praworządności, nakazującą organom władzy publicznej działać na podstawie i w granicach prawa.

W art. 87 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej określona została hierarchia źródeł prawa. Są nimi: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia (ust. 1), a także akty prawa miejscowego (ust. 2).

Wymienienie aktów prawa miejscowego na ostatniej pozycji powoduje, że wydając przepisy gminne gmina winna czynić to w ramach obowiązujących przepisów wyższego rzędu i zawartych tam upoważnień. Z wskazanej wyżej hierarchii źródeł prawa wynika też zakaz regulowania w prawie miejscowym materii zastrzeżonych dla przepisów wyższego rzędu oraz nakaz zgodności postanowień prawa miejscowego z przepisami wyższego rzędu (Konstytucja, ustawa, rozporządzenie).

Tak więc, mimo iż gmina dysponuje, w świetle regulacji art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, tzw. władztwem planistycznym i może stanowić o przeznaczeniu i zasadach gospodarowania terenu, to winna to czynić w granicach obowiązującego prawa. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczyły bowiem obowiązujące przepisy prawa. Stąd też do zawartych w planie zagospodarowania przestrzennego ustaleń nie mogą być wprowadzane zakazy nie ustanowione w ustawach regulujących daną problematykę. Rada gminy obowiązana jest bowiem przestrzegać zakresu upoważnienia udzielonego jej przez ustawę w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego i nie może wkraczać w materię regulowaną ustawą wprowadzając do treści planu zagospodarowania przestrzennego postanowienia ustawowe.

Faktem jest, że gmina jest upoważniona do ustalania zasad zabudowy na poddanym jej władztwu terenie. Takie uprawnienia wynikają z przepisów powołanej ustawy. Szczególnie wyraźnie takie uprawnienie zostało sformułowane w art. 10 ust.1 pkt 6, w którym nakłada się na radę obowiązek umieszczenia w planie miejscowym parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym linii zabudowy, gabarytów obiektów i wskaźników intensywności zabudowy. Zatem uprawnienie to w przypadku realizowania zadań gminy wynikających z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w formie planu miejscowego należy do rady gminy, która – jak stanowi art. 26 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, uchwala plan miejscowy. Jeżeli jest uchwalany plan miejscowy, to jedynie rada gminy może określać zasady zabudowy i nie może przysługujących jej uprawnień scedować na inny organ gminy. Jednakże rada gminy, nawet kierując się troską o właściwy poziom architektoniczny nowej zabudowy, nie może innym podmiotom władzy publicznej przekazać przysługującej jej kompetencji do określenia zasad zabudowy. Nie może też upoważniać kogokolwiek do decydowania czy określone rozwiązania odpowiadają ustalonym przez nią w planie miejscowym zasadom. W szczególności przewidziane w art. 5 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym komisje urbanistyczno – architektoniczne nie mogą, w przekonaniu Sądu, stanowić dodatkowego podmiotu zatwierdzającego projekt budowlany.

Zgodnie z art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Przepis ten nie daje podstaw do tego, aby właściwy organ gminy swoje uprawnienia przekazał innemu podmiotowi, w tym nawet podmiotowi funkcjonującemu w strukturach organizacyjnych gminy.

To wszystko prowadzi do wniosku, że pozbawione podstawy prawnej i sprzeczne z art. 94 Konstytucji RP jest zamieszczenie w planie miejscowym przepisu, nakładającego obowiązek uzgadniania koncepcji nowej zabudowy i przebudowy oraz urządzenia terenu z innym podmiotem, nawet funkcjonującym w ramach organizacyjnych miasta.

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonywane jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z zachowaniem warunków określonych w ustawach. Legalność działań gminy w tym zakresie kontroluje między innymi sąd administracyjny w trybie art. 101 o samorządzie gminnym. W przedmiotowej sprawie 17.1 w karcie terenu 1110 numer terenu 12 zaskarżonego planu miejscowego należy uznać za nieważny jako sprzeczny zarówno z art. 94 Konstytucji RP, jak też art. 32 ustawy Prawo budowlane..

Przechodząc do drugiego kwestionowanego zapisu podkreślić należy, że kształtowanie polityki przestrzennej gminy musi uwzględniać prawa osoby posiadającej tytuł prawny do nieruchomości do jej zagospodarowania. W rozpatrywanej sprawie niezbędne jest dokonanie analizy, czy zaskarżona uchwała narusza istotę własności, do której należy swoboda korzystania z nieruchomości zgodnie z zawartymi w planie miejscowym ustaleniami. Przy badaniu zgodności z prawem aktu prawa miejscowego należy mieć na uwadze wewnętrzną spójność tego aktu oraz jego zgodność z innymi obowiązującymi przepisami. Ustalenie, że zastosowanie przepisów planu jest w praktyce niewykonalne, gdyż uniemożliwia realizację określonych w nim parametrów, będzie oznaczać, że uchwałę w sprawie podjęto z naruszeniem zasad sporządzania planu miejscowego w rozumieniu art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.

Rzeczą organów administracji jest bowiem ustalenie treści obowiązujących w danym zakresie przepisów prawa, możliwych sposobów jego przestrzegania i konkretne określenie obowiązków nałożonych na stronę postępowania przez podanie czynności jakie powinien adresat decyzji wykonać. Nie jest dopuszczalne nakładanie na stronę obowiązku, zgodnego z prawem, lecz niewykonalnego z przyczyn technicznych i jednoczesne przerzucenie na nią obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może uzależniać warunków zabudowy i zagospodarowania danego terenu od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Ustalenia planu miejscowego powinny być sformułowane w sposób pozwalający na jednoznaczne ustalenie warunków zabudowy danej nieruchomości i ukształtowanie w tym zakresie praw i obowiązków jej właściciela w drodze decyzji administracyjnej (w tym przypadku pozwolenia na budowę).

W przedmiotowej sprawie plan miejscowy, wprowadzając warunek o treści: W przypadku kiedy z powodów technicznych lub innych nie można miejsc parkingowych zapewnić na terenie nieruchomości należy wykazać się prawem własności do odpowiedniej liczby miejsc w parkingach kubaturowych na terenie Śródmieścia. Miejsce parkingowe w parkingach kubaturowych może posłużyć tylko raz do spełnienia wymagań wskaźnikowych planu." odwołał się do przyszłego i niepewnego zdarzenia, polegającego na realizacji na terenie objętym planem, przez niewiadomego inwestora "parkingów kubaturowych". Wskazanie takiego sposobu realizacji obowiązku zapewnienia miejsc parkingowych wykracza, zdaniem Sądu, poza kompetencje Rady Miasta, wynikające z przepisów, dając podstawy do stwierdzenia nieważności planu miejscowego co do kwestionowanego zapisu.

Stosownie do regulacji art. 32 ust. 3 Konstytucji RP ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym prawa własności, mogą być ustanawiane tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i wolności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ingerencja w sferę prawa własności musi zatem pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do ww. celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia, przy czym ograniczenia te winny być dokonane wyłącznie w formie przepisów ustawowych. Takimi przepisami ustawowymi w niniejszej sprawie były regulacje, obowiązującej w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały, ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.). Upoważniała ona gminy, tak jak to zresztą czyni aktualnie obowiązująca ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w których gminy ustalały przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu (art. 2 ust. 1 ww. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym), w konsekwencji ograniczając sposób wykonywania prawa własności. Ograniczenia te mają zatem swe źródło w ustawie, tak jak tego wymaga Konstytucja RP.

W świetle powyższego wywodu gmina ma oczywiście prawo do wprowadzania na jej obszarze określonych ograniczeń w wykonywaniu prawa własności poprzez ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu, jednak pod warunkiem, że ograniczenia te gmina wprowadza w odpowiedniej proporcji do celów koniecznych dla zapewnienia racjonalnej gospodarki przestrzennej, stanowiącej element szeroko rozumianego porządku publicznego. To, że gmina dysponuje zespołem uprawnień w tym zakresie - w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały kształtowanym przepisami art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym - doktrynalnie określanym władztwem planistycznym, nie oznacza, że gmina może to władztwo wykonywać dowolnie, a jej samodzielność w tym zakresie jest nieograniczona.

Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie przepisu art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta z dnia 10 lipca 2003 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia - rejon Głównego Miasta w mieście G. w zaskarżonej części.