Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1131/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6046 Inne koncesje i zezwolenia
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 47 ust. 1,  ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 21
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz (spr.) sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2015 r. o numerze [...] Starosta Ś., na podstawie art. 47 ust. 2, ust. 3 i ust. 5 w związku z art. 41 ust. 2, ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), cofnął bez odszkodowania zezwolenie Starosty Ś. z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: [...], udzielone M. N., prowadzącemu P. H. – P. – U. "N.", N. M., ul. D. T. [...],[...]-[...] G., na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów w procesie R14 na terenie wyrobiska poeksploatacyjnego położonego na działkach ewidencyjnych o nr [...] i [...] w miejscowości K., z uwagi na działalność niezgodną z zezwoleniem na odzysk odpadów.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji, M. N., prowadzący P. H.-P.-U. "N.", uzyskał w dniu [...] sierpnia 2012 r. zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów w procesie R14 na terenie wyrobiska poeksploatacyjnego położonego na działkach ewidencyjnych o nr [...] i [...] w m. K. Starosta Ś. zezwolił na odzysk odpadów o kodach: 01 01 02 - Odpady z wydobywania kopalin innych niż rudy metali, 01 04 08 - Odpady żwiru lub skruszone skały inne niż wymienione w 01 04 07, 01 04 09 - Odpadowe piaski i iły, 10 12 01 - Odpady z przygotowania mas wsadowych do obróbki termicznej, 10 12 06 - Zużyte formy, 10 12 08 - Wybrakowane wyroby ceramiczne, cegły, kafle i ceramika budowlana (po przeróbce termicznej), 17 01 01 - Odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów; 17 01 02 - Gruz ceglany, 17 05 04 - Gleba i ziemia, w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03, 19 12 09 - Minerały (np. piasek, kamienie), 20 02 02 - Gleba i ziemia, w tym kamienie.

W dniu [...] grudnia 2013 r. przeprowadzono oględziny działek nr [...] i [...] w miejscowości K., gmina Ś. Z oględzin sporządzony został protokół. W związku z postępowaniem w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów, M. N. wezwany został do przedłożenia wyników badań odpadów stosowanych do odzysku oraz stosownych certyfikatów oraz kart przekazania odpadów przyjętych do procesu odzysku. Badania przeprowadzone zostały przez C. L. I. I. Ś. w Z. G. Ze złożonych przez M. N. dokumentów wynika, że odpad który został wykorzystany do odzysku, to odpad o kodzie 19 12 09 - Minerały (np. piasek, kamienie).

Następnie, wyżej wskazany wezwany został do złożenia dalszych wyjaśnień w związku z rozbieżnością dotyczącą zleceniodawcy przeprowadzonych badań, a adresatem kart przekazania odpadu, a także z treścią przedstawionych kart przekazania odpadu. M. N. wezwano również do wyjaśnienia niezgodności prowadzenia działalności w zakresie odzysku odpadów z decyzją o zezwoleniu na odzysk odpadów.

W ramach prowadzonego postępowania, Starosta Ś. zlecił wykonanie badań odpadów, zlokalizowanych w wyrobisku poeksploatacyjnym położonym na działkach ewidencyjnych o nr [...] i [...] w miejscowości K. Wojewódzkiemu Inspektoratowi Ochrony Środowiska w P. Ekspertyza wykazała, że odzyskiwany przez M.N. odpad nie posiada cech odpadu o kodzie 19 12 09 - Minerały (np. piasek, kamienie), wskazanego w kartach przekazania odpadu oraz w przedłożonych wynikach badań, przeprowadzonych przez C. L. I. I. Ś. w Z. G. Badany odpad jest silnie zanieczyszczony metalami ciężkimi - szczególnie cynkiem, co nie pozwala na jego lokowanie w gruntach zaliczanych do użytków rolnych. Odpad posiada duże ilości substancji rozpuszczalnych, które ze względu na zagrożenie dla środowiska nie pozwalają kierować odpadu nawet na składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne. Lokowanie tego odpadu w wyrobisku poeksploatacyjnym spowoduje zagrożenie środowiska wodnego (wód gruntowych i powierzchniowych) oraz środowiska glebowego (zaburzenia wegetacji roślin spowodowane zbyt wysokim zasoleniem).

W związku z powyższym, Starosta Ś. pismem znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. wezwał M. N., do niezwłocznego zaniechania naruszeń i usunięcia zdeponowanych odpadów z wyrobiska, zlokalizowanego na działkach ewid. nr [...] i [...] w K., z zastrzeżeniem, że niezwłocznego usunięcia przedmiotowych odpadów w terminie nie później niż do dnia [...] maja 2014 r. musi dokonać wyspecjalizowana firma. Organ poinformował, że w przypadku nieusunięcia nielegalnie zgromadzonych w wyrobisku odpadów lub w przypadku ponownego podjęcia działalności niezgodnej z wydanym zezwoleniem, Starosta Ś. cofnie zezwolenie w drodze decyzji bez odszkodowania.

W dniach [...] maja 2014 r., [...] maja 2014 r. [...] czerwca 2014r. i [...] czerwca 2014 r. pracownicy Starostwa Powiatowego w Ś. dokonali wizji lokalnej na terenach przedmiotowych działek. Ustalono, że prace związane z usunięciem zdeponowanych odpadów nie zostały rozpoczęte.

W związku z powyższym, Starosta Ś. wydał w dniu [...] sierpnia 2014 r. decyzję nr [...] o cofnięciu bez odszkodowania zezwolenia z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: [...] udzielonego M. Ni. na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów w procesie R14 na terenie wyrobiska poeksploatacyjnego położonego na działkach ewidencyjnych o nr [...] i [...] w K. Powyższa decyzja została następnie, w wyniku wniesienia od niej odwołania, uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. znak: [...], które przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Podczas ponownego rozpatrywania sprawy, organ pierwszej instancji zlecił badania odpadów zlokalizowanych w przedmiotowym wyrobisku poeksploatacyjnym oraz badania gleby. Wyznaczono także termin kontroli w zakresie przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska, dotyczącej prowadzenia gospodarki odpadami przez przedsiębiorstwo "N." na terenie wyrobiska, zlokalizowanego na działkach ewid. Nr [...] i [...] w m. K. W dniu tym miały zostać pobrane próbki do badań przez akredytowane laboratorium. W dniu [...] kwietnia 2015 r. wpłynęły do organu opracowania wyników z badań gleby, odpadów i wody ociekowej, przeprowadzone przez S. P. Sp. z o.o. w W.

Starosta wskazał, że wszelkie przesłanki uzasadniające zastosowanie wymienionych w uchylonej decyzji przepisów zostały należycie zbadane. Organ podniósł, że w toku postępowania podjął wszelkie kroki niezbędne do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Okoliczność, która była powodem cofnięcia M. N. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów, czyli niezgodność z udzielonym pozwoleniem, została udowodniona.

Organ zwrócił uwagę, że M. N. jednoznacznie wyjaśnił kwestię dotyczącą kodu odpadu, a także kwestię poszczególnych posiadaczy odpadów. Zgodnie z załączonymi dokumentami wytwórcą odpadu o kodzie: 19 12 09 jest W. Sp. z o.o. z D. Firma P.P. O., W. [...],[...]-0[...] K. przejęła ww. odpad i przekazała go P. J. J. J., os. W. P. [...]/[...],[...]-[...] G. W. Zgodnie z przedłożonymi kartami przekazania odpadów P. J. J. J. przekazało odpad do odzysku firmie "N.". Z przedłożonych dokumentów wynika, że odpad który został wykorzystany do odzysku w wyrobisku poeksploatacyjnym w K. to odpad o kodzie 19 12 09 - Minerały (np. piasek, kamienie). Organ uznał, że kod odpadu był przez M. N. znany, określony i przyjęty bez zastrzeżeń, już z chwilą przyjęcia go na podstawie karty przekazania odpadu. Przyjmując, na podstawie kart przekazania odpadów, odpady o kodzie: 19 12 09 - Minerały (np. piasek, kamienie), M. N. stał się ich posiadaczem właśnie pod takim, a nie innym kodem. Organ zwrócił uwagę na, okoliczność, że zgodnie z ustawą z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, posiadacz odpadów z chwilą ich przejęcia ponosi odpowiedzialność za gospodarowanie tymi odpadami.

Starosta podniósł, że przychylając się do wniosku pełnomocnika M. N., zlecił wykonanie kolejnych badań, tym razem nie tylko odpadów, ale również gleby i wody odciekowej. Badania zostały przeprowadzone przez certyfikowane laboratorium S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W., które posiada akredytacje na pobór i badanie prób. Wyniki powyższych badań diametralnie odbiegały od wyników badań przeprowadzonych przez L. I. I. Ś. w Z. G., były natomiast zbieżne z wynikami badań przeprowadzonych przez WIOŚ w P. Organ zwrócił uwagę, że nie uczestniczył w poborze próbek odpadów zbadanych przez laboratorium w Z. G. oraz ze względu na znaczne rozbieżności tych wyników badań w stosunku do badań S. P. Sp. z o.o. i WIOŚ w P., odrzucił je jako niewiarygodne. Za wiarygodne uznał natomiast wyniki badań przeprowadzonych przez S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M. N., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą PHPU "N." M. N.

Zakwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie art. 47 ustawy o odpadach oraz art. 7 w zw. z art. 77 kpa. Odwołujący się podniósł, że nie został należycie wezwany do zaprzestania prowadzenia działalności sprzecznej z wydaną decyzją, ponieważ nie wszystkie okoliczności podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zostały uwzględnione w wezwaniu do zaprzestania naruszeń. Odwołujący się wskazał, że w razie stwierdzenia, że posiadacz odpadów narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem, tj. w zakresie zbierania lub przetwarzania odpadów lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, organ ma obowiązek wezwać posiadacza odpadów do niezwłocznego zaniechania naruszeń i wyznacza mu termin usunięcia nieprawidłowości. Podniósł jednocześnie, że w niniejszej sprawie wezwanie nie nastąpiło w pełnym zakresie.

Za nieuzasadnione i nielogiczne uznano w odwołaniu zawarte w zaskarżonej decyzji twierdzenie, że wyniki badań nie stanowią przyczyny cofnięcia decyzji na odzysk odpadów z dnia [...] sierpnia 2012 r., a są jedynie ważną kwestią. Stoi to ponadto, zdaniem odwołującego się, w sprzeczności z treścią wezwania z dnia [...] kwietnia 2014 r., zgodnie z którym wykonana ekspertyza wykazała, iż odzyskiwany odpad nie posiada cech odpadu o kodzie 19 12 09, wskazane na kartach przekazania odpadów.

Podniesiono również, że oceniając przedstawione wyniki badania próbek, nie wzięto pod uwagę innych danych zgromadzonych podczas ich pobierania (protokołów poboru prób, map, szkiców z zaznaczonymi miejscami poboru prób). Organ, zdaniem skarżącego, nie dokonał ponadto ustaleń odnośnie zakwalifikowania zgromadzonego odpadu do określonego kodu, ani ustaleń odnośnie zanieczyszczenia zgromadzonych odpadów. Odwołujący się wskazał również, że zaskarżonej decyzji brakuje oznaczenia wartości granicznych składników odpadu, których przekroczenie mogłoby prowadzić do uznania prowadzonej działalności za naruszenie warunków wydanego zezwolenia. Organ nie uwzględnił również wniosku dowodowego strony w przedmiocie przesłuchania osoby posiadającej niezbędną wiedzę w zakresie objętym niniejszym postępowaniem.

Odwołujący się zarzucił wreszcie organowi, że w ramach postępowania dowodowego nie wzięto pod uwagę i nie rozpatrzono faktu, że posiadane zezwolenie cofnięte zakwestionowaną decyzją zawiera poważny błąd merytoryczny, gdyż odpady o kodzie 19 12 09 nie nadają się do wykonania warstwy glebotwórczej.

Zdaniem odwołującego się, w przedmiotowym przypadku winien być zastosowany art. 26 ustawy o odpadach.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 1, art. 2 i art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 47 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ wskazał, że stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji naruszenie przez odwołującego warunków zezwolenia Starosty Ś. z dnia [...] sierpnia 2012 r. dotyczyło wykroczenia poza dozwolone warunki prowadzenia odzysku. W decyzji tej bowiem w pkt 4 określono, iż po wypełnieniu wyrobiska odpadami innymi niż niebezpieczne o kodach: 01 01 02, 01 04 08, 01 04 09, 10 12 01, 10 12 06, 10 12 08, 17 01 01, 17 01 02, do poziomu 1,0 -1,5 m poniżej jego krawędzi przyległych terenów należy je przykryć co najmniej 1,0 m warstwą materiału pozwalającego uformować warstwę biologicznie żyzną, w tym celu dopuszczono zastosowanie odpadów do odzysku o kodach: 17 05 04, 19 12 09, 20 02 02, na których będzie można prowadzić rekultywację biologiczną.

Kolegium zwróciło uwagę, że oceniając zasadność cofnięcia zezwolenia, uwzględnione zostały tylko te działania skarżącego, które naruszały warunki zezwolenia i które były kontynuowane, mimo wezwania, w okresie między otrzymaniem wezwania w dniu [...] maja 2014 r., a kontrolą przeprowadzoną przez organ pierwszoinstancyjny w dniu [...] czerwca 2014 r., ale również, z uwagi na toczące się jeszcze postępowanie, kontrolami w dniach [...] maja 2014 r., [...] czerwca 2014 r., [...] czerwca 2014 r., [...] października 2014 r. i [...] kwietnia 2015 r.

Organ wskazał, że zgodnie z ustaleniami organu pierwszej instancji, na wyrobisko w K. przyjęty został odpad o kodzie: 19 12 09 - (Minerały), określony w kartach przekazania odpadów z września, października i listopada 2013 r. o nr [...],[...] i [...]. Z przedłożonych przez odwołującego się wyników badań nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. akredytowanej jednostki – C. L. I. I. Ś. w Z. G., których przedmiotem były odpady o kodzie: 19 12 09, przeprowadzonych na zlecenie wytwórcy odpadów W. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. wynika, że odpad może być wykorzystywany do wypełnienia terenów przekształconych (takich jak zapadliska, nieeksploatowane odkrywkowe wyrobiska lub wyeksploatowane części tych wyrobisk). Zgodnie z twierdzeniem odwołującego się, odpady, o których mowa przejmowane były przez przedsiębiorcę PUP P. O. z siedzibą w K. i przekazywane przedsiębiorcy PHU J. J. J. z siedzibą w G. W., który ostatecznie przekazał je odwołującemu, który, jako ostatni posiadacz odpadów miał obowiązek zagospodarować je zgodnie z ustawą i udzielonym zezwoleniem.

W trakcie oględzin, przeprowadzonych w dniu [...] czerwca 2014 r. odwołujący oświadczył, że w wyrobisku poeksploatacyjnym zdeponowano odpady o kodzie: 19 12 09, od strony drogi dojazdowej (gminnej), również po przeciwnej stronie wyrobiska w hałdzie znajduje się odpad o tym kodzie. W myśl zezwolenia odwołujący się był uprawniony odzyskiwać wskazany odpad dopiero przy formowaniu warstwy biologicznie żyznej. W trakcie kontroli przeprowadzonej w czerwcu 2014 r. ustalono, że odpad o kodzie: 19 12 09 w ilości 2908,44 Mg został zdeponowany na wyrobisku w 2013 r. niezgodnie z warunkami decyzji, tj. nie był zastosowany jako warstwa materiału pozwalającego uformować warstwę biologicznie żyzną.

Organ odwoławczy wskazał ponadto, że z badania przeprowadzonego przez Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w P. wynika, że iż badany odpad powinien być sklasyfikowany jako niebezpieczny, ponieważ posiada właściwości wymienione w załączniku nr 3 do ustawy o odpadach w punktach H14 - "ekotoksyczne" i HI5 - odpady, które po zakończeniu procesu unieszkodliwiania mogą w dowolny sposób wydzielić inną substancję. Ponadto, po dokonaniu poboru prób odpadów, gleby i wody odciekowej, analiza wyników badań dokonanych przez S. Sp. z o.o. wykazała, że odpad ten nie spełnia nawet norm dla terenów przemysłowych. Również WIOŚ w P. w piśmie wyjaśniającym do wyników badań odpadu wskazało, że badany odpad może być niebezpieczny ponieważ posiada właściwości wymienione w załączniku nr 3 do ustawy o odpadach w punktach HI4 i HI5.

Organ podniósł, że niezależnie od wagi naruszeń, jeżeli posiadacz odpadów mimo wezwania nadal działa niezgodnie z zezwoleniem lub przepisami ustawy, sankcją jest cofnięcie zezwolenia bez odszkodowania, a jej skutkiem - wstrzymanie działalności objętej zezwoleniem.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję, M. N. wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 84 § w zw. z art. 7 kpa i art. 8 w zw. z art. 9 kpa oraz prawa materialnego; art. art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.).

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w treści zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Z powyższego wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Wskazana regulacja nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., utrzymująca w mocy decyzję Starosty Ś. o cofnięciu bez odszkodowania zezwolenia Starosty Ś. z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: [...] na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów w procesie R 14 na terenie wyrobiska poeksploatacyjnego położonego na działkach ewidencyjnych nr [...][...]w miejscowości K.

Podstawę materialnoprawną wydania ww. decyzji stanowił art. 47 ust. 1, 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.).

Przepis ten, w ustępie 1 stanowi, że jeżeli posiadacz odpadów, który uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszeń, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości. Zgodnie z ustępem 2, w przypadku gdy posiadacz odpadów, o którym mowa w ust. 1, mimo wezwania, nadal narusza przepisy ustawy lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ cofa to zezwolenie, w drodze decyzji, bez odszkodowania.

Z brzmienia powyższych przepisów wynika obowiązek dla organu właściwego do stałego monitorowania w zakresie zgodności działalności objętej zezwoleniem z przepisami ustawy oraz warunków określonych w wydanym zezwoleniu. Łamanie wymogów ustawowych i zezwolenia, skutkuje cofnięciem zezwolenia. Postępowanie w tym zakresie wszczynane jest z urzędu na podstawie art. 47 ust. 6 ustawy o odpadach.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że zezwolenie Starosty Ś. z dnia [...] sierpnia 2012 r. zwierało określone warunki prowadzenia odzysku odpadów. W pkt 4 zezwolenia określono, że po wypełnieniu wyrobiska odpadom innymi niż niebezpieczne o kodach: 01 01 02, 01 04 08, 01 04 09, 10 12 01, 10 12 06, 10 12 08, 1701 01, 17 01 02 do poziomu 1- 1,5 m poniżej jego krawędzi przyległych terenów należy je przykryć co najmniej 1,0 m warstwą materiału pozwalającego uformować warstwę biologicznie żyzną. W tym celu dopuszczono zastosowanie odpadów do odzysku o kodach: 17 05 04, 19 12 09, 20 02 02, na których będzie można prowadzić rekultywację biologiczną.

Podstawą wydania zezwolenia były poprzednio obowiązujące przepisy, tj. ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r., Nr 185, poz. 1243 ), która w art. 27 ust. 2 pkt 3 stanowiła, że w zezwoleniu na prowadzenie odzysku lub unieszkodliwianie odpadów określa się dodatkowe warunki prowadzenia odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, jeżeli wymaga tego specyfika odpadów, w szczególności niebezpiecznych, lub potrzeba zachowania wymagań ochrony życia, zdrowia ludzi lub ochrony środowiska.

Wezwanie do niezwłocznego zaniechania naruszeń powinno być poprzedzone postępowaniem dowodowym, mającym na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, przy jednoczesnym zapewnieniu czynnego udziału strony. Przeprowadzenie przez organ dowodów potwierdzających istnienie naruszenia, umożliwia właściwe sformułowanie treści kierowanego do posiadacza odpadów wezwania do zaniechania naruszeń.

Jak wynika z akt sprawy, powyższe ustawowe obowiązki organ wypełnił, przeprowadzając postępowanie wyjaśniające w sprawie i stosownie dokumentując stan faktyczny sprawy. Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika i jest to okoliczność wykazana badaniami specjalistycznymi przez podmioty legitymujące się certyfikatami akredytacji, że kwestionowany przez organy orzekające w niniejszej sprawie odpad, traktowany jako odpad o kodzie 19 12 09, zawierał przekroczone wartości metali ciężkich i zaliczony został do odpadów niebezpiecznych.

Z analizy zapisów w/w decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów innych niż niebezpieczne wynika, że obejmowało ono możliwość gromadzenia w wyrobisku tylko określonych kategorii rodzajów odpadów w tym tych zakwestionowanych przez organ o kodzie 19 12 09 – minerały, np. piasek i kamienie. Zezwolenie określało również warunki unieszkodliwiania odpadów m.in. odpady o kodzie 19 12 09 miały stanowić warstwę biologicznie żyzną, stanowiącą co najmniej 1,0 m warstwę materiału do przykrycia odpadów innymi, niż niebezpieczne o kodach: 01 01 02, 01 04 08, 01 04 09, 10 12 01, 10 12 06, 10 12 08, 1701 01, 17 01 02 do poziomu 1- 1,5 m poniżej jego krawędzi przyległych terenów.

Wszelkie odstępstwa od sposobu unieszkodliwiania odpadów, stanowią prowadzenie działalności z naruszeniem warunków zezwolenia, a gromadzenie odpadów, które w składzie zawierają substancje niebezpieczne, stanowi naruszenie przepisów ustawy, ponieważ wyrobisko nie może być miejscem gromadzenia tej kategorii odpadów.

W przedmiotowej sprawie zostały przeprowadzone kontrole przez akredytowane laboratoria. Wyniki badań przeprowadzonych na pobranych próbkach podważyły gromadzenie w wyrobisku odpadu o kodzie 19 12 09, który ze względu na skład w konsekwencji nie odpowiadał zakresowi udzielonego zezwolenia.

Wyniki badań przeprowadzonych w laboratorium akredytowanym stanowią niemożliwy do skutecznego podważenia przez stronę dowód legalny, którego strona nie może zwalczać w toku postępowania przez przedstawienie wyników badań, wskazujących na dochowanie przez nią norm badaniem przeprowadzonym przez laboratorium bez akredytacji.

Zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a., gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. W przedmiotowej sprawie wyniki badań pobranych próbek zostały wykonane przez Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w P., który posiada akredytowane laboratorium. Jest to organ wyspecjalizowany, którego pracownicy posiadają odpowiednie kwalifikacje. Zarzuty skarżącej co do prawidłowości dokonanej oceny wyników badań nie zostały poparte żadnymi dowodami. W ocenie Sądu brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości, rzetelności, fachowości sporządzenia oceny wyników badań bez przedstawienia dowodów uzasadniających odmienne stanowisko. Skarżący nie przedstawił żadnej ekspertyzy, która wskazywałaby na wady oceny wyników badań instytucji akredytowanej.

Nie można żądać przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w sytuacji, gdy organ zgromadził materiał dowodowy pochodzący od jednostki wyspecjalizowanej w danej dziedzinie, bez podważenia tego materiału dowodowego fachową ekspertyzą.

Z wyników badań jednoznacznie wynika, że próbki odpadów pobranych z wyrobiska nie odpowiadają odpadom dopuszczonym do wypełnienia tego wyrobiska. W ocenie Sądu, skarżący nie uzasadnił błędu w ustaleniach faktycznych, który miałby istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Wbrew zarzutom skargi postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone w sprawie prawidłowo, bez naruszenia przepisów postępowania.

W świetle wyżej cytowanych regulacji prawnych, każdy podmiot odpowiada za przestrzeganie przedmiotu i reżimu określonego uzyskanym zezwoleniem na prowadzenie konkretnej działalności.

W przypadku, gdy posiadacz odpadów, mimo wezwania, nadal narusza przepisy ustawy lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ cofa to zezwolenie, w drodze decyzji, bez odszkodowania, a cofnięcie tego zezwolenia powoduje zakończenie działalności objętej tym zezwoleniem. Postępowanie z zakresu gospodarowania odpadami i ochrony środowiska jest procesem administracyjnym, rządzącym się swoimi, charakterystycznymi, sztywnymi regułami i podlegającym konkretnym reżimom prawnym. W procesie tym ustawodawca nie dopuścił uznaniowości czy dowolności organu. W konsekwencji zatem niedopełnienia wymogów udzielonego zezwolenia organ zobligowany był do jego cofnięcia. Konkluzja ta wypływa z samego brzmienia przepisu art. 47 ustawy o odpadach i zawartych w nim zwrotach – jeżeli posiadacz odpadów, który uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszeń, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości. Następnie organ cofa to zezwolenie.

W niniejszej sprawie, przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia organów stanowił art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o odpadach. Koniecznym zatem jest ustalenie, czy doszło do spełnienia ustawowych przesłanek skutkujących związaniem organu obowiązkiem wydania rozstrzygnięcia o cofnięciu zezwolenia bez odszkodowania.

Bezspornym jest, że organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] wezwał skarżącego, na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy o odpadach, do niezwłocznego zaniechania naruszeń i usunięcia zdeponowanych odpadów z wyrobiska zlokalizowanego na działkach ew. nr [...],[...] w miejscowości K., niezgodnie z decyzją Starosty Ś. z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: [...], określając jednocześnie termin na usunięcie odpadów najpóźniej do dnia [...] maja 2014 r. (k - 15 akt administracyjnych).

Oględziny wyrobiska ze złożonymi odpadami, przeprowadzone w obecności skarżącego i jego pełnomocnika, potwierdziły niewykonanie obowiązku nałożonego w wezwaniu. Sam skarżący oświadczył, że nie były prowadzone żadne prace związane z wykonaniem wezwania Starosty.

W dniu [...] czerwca 2014 r. przeprowadzone zostały kolejne oględziny wyrobiska z odpadami, do których sporządzono protokół oraz dokumentację fotograficzną w wersji papierowej i na płycie CD (k 6 - 10 akt administracyjnych).

Należy podkreślić, że organ zakwestionował nie tylko niezgodność pobranej próbki do bań z kodem 19 12 09, ale również niezgodność składowania odpadów zgodnie z zezwoleniem, już po wystosowaniu wezwania w dniu [...] kwietnia 2014 r.

Istotnym jednak jest, że niezgodność pobranej próbki z kodem została podtrzymana w dalszych ustaleniach organu, w związku z gromadzeniem materiału dowodowego. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w P., odnosząc się do zastrzeżeń skarżącego zawartych w Sprawozdaniu z Badań nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., wyjaśnił w piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. (k- 13 akt administracyjnych), że laboratorium przeprowadzające badanie posiada akredytację na pobór odpadów. Do badania pobrano jedną uśrednioną próbkę odpadu składającą się z kilku próbek pobranych w różnych miejscach warstwy odpadów.

WIOŚ wyjaśnił również, że dopuszczalne wartości zanieczyszczeń gleby lub ziemi metalami ciężkimi podane są w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi (Dz.U. z 2002 r., Nr 165, poz.1359). Uzyskane wyniki dla odpadu lokowanego na terenie wyrobiska w K. należy odnieść do dopuszczalnych standardów jakości ziemi podanych w rozporządzeniu: Miedź - 100mg/kg s.m., Nikiel - 100mg/kg s.m. oraz Cynk -350 mg/kg s.m.

Laboratorium wypowiedziało się również, że brak informacji o źródle pochodzenia odpadu, która jest niezbędna do określenia pierwszej części kodu odpadu, uniemożliwił nadanie właściwego kodu odpadom. Mimo tego, WIOŚ stwierdził, że lokowany odpad na terenie wyrobiska nie jest odpadem o kodzie 19 12 09.

Oprócz tego WIOŚ stwierdził, że odpad ten powinien być sklasyfikowany jako niebezpieczny z uwagi na to, że posiada właściwości wymienione w załączniku nr 3 ustawy o odpadach w pkt H-14 ("ekotoksyczne": odpady, które stanowią lub mogą stanowić bezpośrednie lub opóźnione zagrożenie dla co najmniej jednego elementu środowiska. W Sprawozdaniu z Badań nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. stwierdzono bardzo wysoką zawartość substancji rozpuszczonych w odcieku z odpadu) oraz H15 (odpady, które po zakończeniu procesu unieszkodliwiania mogą w dowolny sposób wydzielić inną substancję, np. w formie odcieku, która ma którąkolwiek spośród cech wymienionych powyżej).

Kolejne badania przeprowadzono na pobranych próbkach przez S. P. Sp. z o.o. w W., która posiada certyfikat akredytacji. Spółka na podstawie umowy zawartej ze Starostą Ś. zobowiązała się do poboru prób oraz analiz laboratoryjnych tych prób z godnie z załączona ofertą z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...], stanowiącą załącznik do umowy z dnia [...] marca 2015 r.

W dniu [...] kwietnia 2015 r. została przeprowadzona kontrola w terenie, strony nie kwestionowały metody pobierania prób odpadów, gleby i wody ociekowej.

Zgodnie ze sprawozdaniem z wyników badań dla próbki Pryzma nr [...] dla Miedzi stwierdzono 113 mg/kg s.m., dla Niklu 105 mg/kg s.m., a dla Cynku 1440 mg/kg s.m. Dla próbki Pryzma nr 2 [...] dla Miedzi stwierdzono 105 mg/kg s.m , dla Niklu 97.5 mg/kg s.m., a dla Cynku stwierdzono 1310 mg/kg s.m.

Powyższe wyniki badań potwierdzają przekroczenie dopuszczalnych wartości wg w rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi (Miedź - 100mg/kg s.m., Nikiel - 100mg/kg s.m. oraz Cynk -350 mg/kg s.m.).

Wyniki badań przeprowadzone prywatnie w C. L. I. I. Ś. w Z. G. nie mają wpływu na wynik sprawy, ponieważ zostały przeprowadzone przez instytucję, która co prawda posiada certyfikat akredytacji, ale badania próbek zostały przeprowadzone w 2012 r. Odpad o kodzie 191209 pobrany został w firmie W. sp. z o.o. D. W., a nie na kontrolowanym wyrobisku.

W związku z tym, że badania instytucji akredytowanych wykazały, że odpady składowane w wyrobisku zawierają metale ciężkie o przekroczonych dopuszczalnych normach, oraz tym, że gleba składowana w wyrobisku nie jest odpadem o kodzie 19 12 09 organ prawidłowo uznał, że skarżący jako posiadacz odpadów naruszył przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem i jednocześnie działał niezgodnie z wydanym zezwoleniem. Istniały zatem podstawy, już po pierwszym badaniu przeprowadzonym przez WIOŚ w P., do wezwania go do niezwłocznego zaniechania naruszeń i wyznaczenia terminu usunięcia nieprawidłowości.

Kolejne badania przeprowadzone przez S. P. Sp. z o. o. w W. jedynie potwierdziły wcześniejsze ustalenia organu.

Okoliczności, że odpady złożone w wyrobisku są skażone metalami ciężkimi i stanowią odpad niebezpieczny oraz to, że sposób gromadzenia odpadów odbywał się niezgodnie z wydanym zezwoleniem, skutkują koniecznością wdrożenia procedury z art. 47 ustawy o odpadach.

Bezspornym jest, że skarżący nie zastosował się do wezwania organu z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Oznacza to, że spełniona została przesłanka do cofnięcia zezwolenia w drodze decyzji bez odszkodowania na podstawie art. 47 ust. o odpadach.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazano, że odpowiedzialność przewidziana w art. 47 ustawy oparta jest na idei bezprawności, w związku z czym jest ona odpowiedzialnością obiektywną. Oznacza to, iż wystarczającą podstawą do zastosowania sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia jest konkretne zachowanie, naganne z punktu widzenia treści normy prawnej oraz zobiektywizowanych zakazów lub nakazów z normy tej wynikających. Decyzja o cofnięciu udzielonego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie m.in. zbierania odpadów ma charakter związany, co oznacza, że w przypadku niezastosowania się posiadacza odpadów do wystosowanego do niego wezwania, o jakim mowa w art. 47 ust. 1 ustawy o odpadach, organ jest zobowiązany wydać decyzję o cofnięciu udzielonego zezwolenia. (por. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. II GKS 971/12 LEX nr 1425005, wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2012 r. sygn. II OSK 1405/11 LEX nr 1367254).

Założeniem ustawodawcy przy wprowadzeniu normy art. 47 ustawy było doprowadzenie do sytuacji respektowania warunków decyzji w określonym celu. Celem tym jest nie tyle poszanowanie wydanego aktu, jakim jest decyzja administracyjna, lecz przede wszystkim zapewnienie realizacji założeń ustawy oraz ochrona środowiska przed działaniem niezgodnym z zezwoleniem.

W konsekwencji powyżej przedstawionych uwarunkowań faktycznych i prawnych zarzuty podniesione w skardze nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Należało zatem stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.