Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 369/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 53, art. 233 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: Art. 65, art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 Art. 68, art. 78, art. 220 ust. 2 lit. b, art. 221 ust. 3
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Tadeusz Wołek (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi F.H.U. "A" T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 7 lutego 2012r. nr [...] w przedmiocie długu celnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz strony skarżącej kwotę 717 zł (siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

T. K. działający pod firmą F.H.U. A w dniu [...] 2010r. za zgłoszeniem celnym SAD nr [...], zadeklarował do procedury dopuszczenia do obrotu importowany z USA samochód osobowy marki [...], rok produkcji 1984, o pojemności skokowej silnika 3839 cm3, o wartości 4.935 USD. Zgłaszający zataryfikował towar do kodu CN 97050000, jako "pozostałe przedmioty kolekcjonerskie". Do zgłoszenia załączono zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu wydane przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nr [...] z dnia [...] 2010r. Towar zwolniono do deklarowanej procedury.

Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] : określił kwotę długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 1737 zł; powiadomił o jej retrospektywnym zaksięgowaniu, poinformował o obowiązku zapłaty odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 Prawa celnego, określił jako dłużnika firmę F.H.U. "A" T. K. Organ określił także prawidłowy kod towaru (kod CN) dla towarów objętych zgłoszeniem celnym: CN 87032490 (kod TARIC 8703249000). Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 53 § 3, art. 207 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej "O.p."; art. 4 pkt 5 i pkt 18, art. 20 ust. 1 i ust. 3 lit. a, c, ust. 6, art. 67, art. 78, art. 201 ust. 1 lit. a, ust. 2, ust. 3, art. 220 ust. 1, art. 221 ust. 1, art. 222 ust. 1 lit. a, art. 243, art. 244 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1 ze zm.), dalej "WKC"; art. 65 ust. 1, ust. 5 i ust. 6, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19.03.2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2004 r., nr 68, poz. 622 ze zm.); oraz art. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23.07.1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.L.87.256.1 ze zm.), zmienionego Rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 948/2009 z dnia 30 września 2009 r. zmieniającego załącznik l do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.L.2009.287.1).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonej przez funkcjonariuszy celnych kontroli poprawności klasyfikacji taryfowej towarów w okresie od 1.07.2008r. do 31.12.2010r., (protokół kontroli nr: [...] z dnia 2011-[...]) stwierdzono błędną taryfikację towaru. Zdaniem kontrolujących, towar zaklasyfikowany w poz. 1 przedmiotowego zgłoszenia celnego do kodu CN 97050000, w dniu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu, nie spełniał kryterium wieku (nie był starszy niż trzydzieści lat), umożliwiającego jego klasyfikacje do ww. pozycji taryfy celnej.

Organ postanowieniem z dnia [...] 2011 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie.

Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania funkcjonariuszy dokonujących odprawy celnej samochodu oraz o odstąpienie od dokonania retrospektywnego księgowania długu celnego.

W trakcie przesłuchań funkcjonariuszy dokonujących odprawy celnej ustalono, że: zgłoszenie celne przyjęto w dniu [...] 2010r., wyznaczając termin rewizji na dzień [...] 2010r., w dniu [...] 2010 r. dokonano rewizji celnej towaru i przeprowadzono weryfikację zgłoszenia celnego oraz przeprowadzono powtórną rewizję celną, w dniu [...] 2010r. powiadomiono importera o kwocie długu celnego, w dniu [...] 2010r. importer zapłacił należności wynikające ze zgłoszenia celnego i towar zwolniono do deklarowanej procedury.

Zgłaszający zataryfikował towar do kodu kod CN 97050000 jako "pozostałe przedmioty kolekcjonerskie". Strona przedstawiła dokument stwierdzający, że towar to przedmiot kolekcjonerski o wartości historycznej tj.: zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu wydane przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Jednakże organ celny musi brać pod uwagę nie tylko przepisy i opinie instytucji krajowych, ale przede wszystkim stosować wykładnię oraz instrumenty prawa wspólnotowego.

Zdaniem organu towar nie spełnia jednego z zasadniczych kryteriów, tj. pojazd musi być, co najmniej 30 letni w chwili zgłoszenia celnego, decydujących o przynależności do pozycji 9705, zawartych w notach wyjaśniającymi do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskiej dotyczących kolekcji i przedmiotów kolekcjonerskich, zoologicznych, botanicznych, mineralogicznych, anatomicznych, historycznych, archeologicznych, paleontologicznych, etnograficznych lub numizmatycznych.

Dowodami potwierdzającymi, iż samochód nie spełnia kryterium wieku są:

Certificate Of Title AR 919878, ocena techniczna (ostateczna) nr [...] z dnia [...] 2010r, wydana przez licencjonowanych rzeczoznawców, zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu wydane przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wydane w dniu [...] 2010r. o numerze [...], wydruk z aukcji z dnia [...] 2010r, tabliczka znamionowa pojazdu. W tych dokumentach, jako rok produkcji podano rok 1984, rok modelowy 1985, czyli w chwili zgłoszenia pojazdu do procedury dopuszczenia do obrotu, samochód miał 26 lat.

Zatem zgodnie z regułą 1 i 6 ORINS, towar objęty zgłoszeniem celnym, powinien być prawidłowo klasyfikowany do pozycji taryfy celnej - kod CN 87032490 - pozostałe pojazdy wyposażone w silniki tłokowe wewnętrznego spalania o zapłonie iskrowym, o pojemności skokowej przekraczającej 3000cm3, używane - ze stawką celną (erga omnesj w wysokości 10%. Wobec powyższego prawnie należna kwota należności celnych wynosi 1737 zł. Organ zaksięgował kwotę długu celnego zadeklarowaną przez zgłaszającego w wysokości 0,00 zł (niższa od kwoty prawnie należnej). Zatem kwota długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu wynosi 1737 zł i zachodzą przesłanki do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o art. 220 ust. 1 WKC.

Odnosząc się do żądania odstąpieniu od dokonania retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego, organ zauważył, iż błąd popełniony przez organ celny przy pierwotnym określeniu kwoty długu celnego stanowi przesłankę do odstąpienia przez organ celny od retrospektywnego księgowania kwoty długu jedynie w sytuacji, gdy dłużnik nie mógł w racjonalny sposób go wykryć. Rozpatrując kwestię, czy błąd mógł być wykryty przez importera należy brać pod uwagę rodzaj błędu, doświadczenie osoby zgłaszającej oraz poczynioną staranność.

Do obowiązków podmiotu należy zbadanie, jakie przepisy stosowane są do dokonywanej przez niego czynności oraz jakie związane są z nią należności. Podmiot zajmujący się importem samochodów od 2008r., winien zapoznać się z obowiązującymi w tym zakresie przepisami celnymi i stosować je w praktyce. Od doświadczonego importera można oczekiwać, że postępuje zgodnie z przepisami wspólnotowymi i dokonuje ich dokładnej lektury. Warunki, jakie muszą spełniać pojazdy mechaniczne, aby zaklasyfikować je do kodu CN 9705 00 00 (na dzień dokonania zgłoszenia celnego), zawarte były w notach wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. Rodzaj błędu podlega ocenie na podstawie stopnia skomplikowania danego aktu prawnego. W sprawie regulacja ta nie jest szczególnie skomplikowana. Rozważny przedsiębiorca zazwyczaj upewnia się czy zachowane zostały wszystkie warunki do klasyfikacji towaru do danej pozycji taryfy celnej, ponieważ na importerze ciąży obowiązek wykazania aktywności w tym zakresie.

Wobec powyższego, zdaniem organu, wymogi art. 220 ust. 2 lit. b WKC, nie są spełnione.

Organ przywołał treść art. 65. ust. 5 i ust. 6 ustawy Prawo celne. W sprawie dłużnik nie udowodnił, że zaksięgowanie kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie nieprawidłowych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania, tak, więc zasadnym jest naliczenie odsetek. Organ przywołał również treść art. 53 § 3, art. 55 i art. 56 § 3 O.p.

T. K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej powiadomienia o zaksięgowaniu długi celnego i odstąpienie od retrospektywnego księgowania długu celnego. Zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 220 ust. 2 WKC. Zdaniem skarżącego, w sprawie zachodzą te przesłanki.

Podniósł, że pomimo dwukrotnego sprawdzania poprawności zgłoszenia przez dwie grupy funkcjonariuszy celnych organ uznał, iż klasyfikacja towarów w zgłoszeniu celnym jest prawidłowa i nie wszczął postępowania w sprawie uznania zgłoszenia za nieprawidłowe. Dopiero po upływie półtora roku trzecia grupa funkcjonariuszy na podstawie tych samych dokumentów stwierdziła, iż klasyfikacja towarów jest nieprawidłowa.

Nie jest to sytuacja, w której organ celny został wprowadzony w błąd przez podanie nieprawdziwych danych w zgłoszeniu, ale sytuacja, gdy organ celny dokonując pełnej weryfikacji zgłoszenia, w którym były zawarte prawdziwe dane uznał, że towar został zakwalifikowany do właściwego kodu CN, a następnie po upływie prawie półtora roku na podstawie tych samych dowodów, uznał, iż kod podany w zgłoszeniu jest błędny. Skoro dwie grupy funkcjonariuszy nie wykryły błędu w zgłoszeniu celnym to niewątpliwie błąd ten był trudny do wykrycia i nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez zgłaszającego. Zgłaszający działał w dobrej wierze i przestrzegał obowiązujących przepisów opierając się na dokumentach wystawionych przez kompetentne organy państwowe. W takiej sytuacji zasadne jest odstąpienie od retrospektywnego zaksięgowania długu celnego.

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 7 lutego 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu l instancji, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że interpretacja przepisów klasyfikacyjnych została uregulowana w Ogólnych Regułach Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS), które są elementem załącznika l do rozporządzeń zamieniających Taryfę celną. Dodatkową pomoc w klasyfikacji taryfowej stanowią Noty wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów (HS), wydane i uaktualniane przez Światową Organizację Celną (WCO). Noty są wynikiem ustaleń poczynionych na gruncie problemów, jakie występują w praktyce stosowania taryfy celnej, i podają propozycje ich rozwiązań. W okresie, gdy miała miejsce przedmiotowa odprawa celna towaru, tj. w dniu 2 lutego 2010 r., funkcjonowały Noty wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich opublikowane 30 maja 2008 r. (Dz. U. UE.C.2008.133.1) w zakresie pozycji CN 97050000 zmienione przez Noty opublikowane w dniu 13 listopada 2009 r. (Dz. U. UE.C. 2009.272.8). Przedmowa do wydania Not wyjaśniających opublikowanych w 2008 r. wskazuje, że Noty wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej mogą odwoływać się do Not wyjaśniających do Systemu Zharmonizowanego, nie zastępują tych ostatnich, ale powinny być uważane, jako uzupełniające i używane w połączeniu z nimi.

Zgodnie z art. 68 WKC, w celu weryfikacji zgłoszeń przyjętych przez organy celne mogą one (podkreślenie organu) przeprowadzić: a) kontrolę zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów. W celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu organy celne mogą zażądać od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów; b) rewizję towarów z jednoczesnym ewentualnym pobraniem próbek w celu dokonania ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli.

W dniu 2 lutego 2010 r. skarżący zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu pojazd importowany ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, który został zaklasyfikowany do kodu CN 97050000. Zgłoszenie celne wraz z załącznikami w dniu 3 lutego 2010 r. zostało poddane kontroli a następnie rewizji celnej (tj. trybom przewidzianym w art. 68 WKC), które nie wykazały nieprawidłowości. Akta sprawy zawierają dokumenty potwierdzające dokonanie tych czynności. Jak wynika z treści art. 68 WKC, organ celny nie ma obowiązku przeprowadzania weryfikacji przyjętych zgłoszeń, a zatem jest

to przysługujące mu uprawnienie, z którego w tym przypadku skorzystał.

WKC nie wyklucza jednak, aby w przypadku weryfikacji zgłoszenia celnego w momencie jego składania, organ celny nie mógł tego dokonać w późniejszym terminie. Zgodnie z art. 78 ust. 1 WKC, po zwolnieniu towarów organy celne mogą z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać sprostowania zgłoszenia. W związku z tym, jak wskazuje ust. 2, po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują, na co wskazuje art. 78 ust. 3 WKC.

Z kolei art. 221 ust. 3 WKC wskazuje, że powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Bieg tego terminu zostaje zawieszony z chwilą złożenia odwołania w rozumieniu art. 243 na czas trwania procedury odwoławczej.

Wobec powyższego, mając na uwadze art. 78 oraz art. 221 ust. 3 WKC, organ celny może dokonywać kontroli zgłoszeń po zwolnieniu towarów (tzw. kontroli postimportowej), jednakże jednocześnie zobowiązany jest do powiadomienia dłużnika o kwocie długu celnego przed upływem trzech lat od dnia powstania tego długu.

W sprawie obie z wymienionych przesłanek zostały spełnione. Zgłoszenie do procedury celnej towaru miało, bowiem miejsce w dniu [...] 2010 r, a powiadomienie dłużnika o kwocie długu celnego nastąpiło wraz z doręczeniem w dniu 21 listopada 2011 r. decyzji organu l instancji, określającej kwotę długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu.

Należy podkreślić, iż - co pozostaje poza sporem - na dokumencie SAD, w szczególności w jego polu J, widnieje adnotacja o powtórnie przeprowadzonej kontroli celnej w dniu [...] 2010 r. (w ramach kontroli funkcjonalnej przeprowadzonej przez Kierownika Zmiany) oraz o kontroli funkcjonalnej w dniu [...] 2010 r. (przeprowadzonej przez Kierownika Oddziału Celnego).

Z kolei zgodnie z informacją widniejącą w tym samym polu, w dniu [...] 2010 r. "towar zwolniono do deklarowanej procedury", którą określono kodem "4000" w polu 37 tego dokumentu SAD. Wykaz kodów procedur zawarty w Instrukcji wypełniania zgłoszeń celnych wskazuje, iż przedmiotowy pojazd został zgłoszony do procedury dopuszczenia do obrotu z jednoczesnym wprowadzeniem na rynek krajowy towarów, które nie podlegają zwolnieniu z podatku VAT z tytułu dalszej dostawy wewnątrzwspólnotowej, o której mowa przy kodzie 42 (przy jednoczesnym braku poprzedniej procedury) - i właśnie do takiej procedury został zwolniony przez organ celny.

Organ na wniosek skarżącego przeprowadził dowody z przesłuchań w charakterze świadków pięciu funkcjonariuszy celnych. W toku tych czynności ustalono okoliczności, o które wnosił skarżący i które nie stanowiły przedmiotu zarzutów wobec zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 220 ust. 2 lit. b WKC, organ celny nie dokonuje retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana w rachunkach w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego.

Z analizy przesłanek zawartych w art. 220 ust. 2 lit. b WKC, dokonanej w oparciu o materiał dowodowy sprawy, nie wynika, aby zostały one łącznie spełnione. Możliwość odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego wymaga spełnienia wskazanych przesłanek w sposób kumulatywny.

Wątpliwości organu odwoławczego nie budzi występowanie dwóch z czterech przesłanek uniemożliwiających dokonanie retrospektywnego księgowania kwoty długu celnego. Przesłankami, które zdaniem organu nie zostały spełnione to po pierwsze fakt, iż błąd ten nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności, po drugie - osoba zobowiązana działała w dobrej wierze.

Skarżący zgłosił do procedury celnej towar w postaci pojazdu kolekcjonerskiego pod nieprawidłowym kodem CN 97050000. Opis tej pozycji taryfy celnej wskazuje jednoznacznie, że odnosi się ona m.in. do przedmiotów kolekcjonerskich, choć sama nazwa nie określa, co jest dokładnie pod nią rozumiane. Stąd też, aby zaklasyfikować towar do tego kodu niezbędna jest znajomość przez zgłaszającego Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. Wyłącznie z Not wyjaśniających do kodu taryfy celnej 97050000 wynikają, bowiem warunki, jakie musi spełniać pojazd, aby móc zostać uznanym za kolekcjonerski w rozumieniu tej pozycji, a zatem musiały być one znane skarżącemu w dniu dokonywania zgłoszenia, tym bardziej, że od 2008 r. importował samochody kolekcjonerskie.

Opis pozycji 97050000 zawarty w Notach wyjaśniających, w punkcie 1 odnosi się do kryteriów obowiązkowych i dodatkowych, które muszą zostać łącznie spełnione dla uznania pojazdu za kolekcjonerski, wymieniając, jako jedno z obowiązkowych kryteriów, co najmniej 30-letni wiek tego pojazdu. Punkt 2 opisu tej pozycji obejmuje z kolei przedmioty kolekcjonerskie, historyczne, w tym m.in. pojazdy mechaniczne, niezależnie od daty ich produkcji, które co może zostać udowodnione, brały udział w wydarzeniu historycznym.

W opisie w polu 31 dokumentu SAD podano, że jest to pojazd kolekcjonerski o wartości historycznej, wskazując jednocześnie rok produkcji pojazdu -1984.

Z dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego nie wynika jednak, aby pojazd brał udziału w jakimkolwiek wydarzeniu historycznym, stąd zasadnym było przeanalizowanie zarówno w toku kontroli celnej, jak i postępowania przed organem l instancji wyłącznie kryteriów, o których mowa w punkcie 1 opisu pozycji 97050000 Not wyjaśniających. W jej wyniku prawidłowo stwierdzono, że pojazd nie spełniał jednego z zasadniczych kryteriów, tj. kryterium wieku, nie był, bowiem pojazdem, co najmniej 30-letnim w dniu objęcia procedurą celną dopuszczenia do obrotu.

Dołączenie do zgłoszenia zaświadczenia o kolekcjonerskim charakterze pojazdu oraz przedłożenie w toku kontroli oceny technicznej, w oparciu o którą zostało wydane, nie stanowią dokumentów obligujących organ celny do zaklasyfikowania pojazdu do kodu CN 97050000, tylko podlegają ocenie tego organu.

W świetle powyższego, nie zostały spełnione dwie z czterech przesłanek wynikających z art. 220 ust. 2 lit. b WKC.

Po pierwsze - bez wątpienia organ celny popełnił błąd polegający na uznaniu prawidłowości klasyfikacji w zgłoszeniu celnym i wszczęciu postępowania celnego dopiero w następstwie wyników przeprowadzonej kontroli ( zakończonej protokołem z dnia [...] 2011 r), jednakże błąd ten mógł być w racjonalny sposób przez skarżącego wykryty, gdyż posiadał on wiedzę czy istnieją dokumenty potwierdzające, że samochód jest przedmiotem kolekcjonerskim, historycznym, który co może zostać udowodnione, brał udział w wydarzeniu historycznym - w takim przypadku data produkcji pojazdu nie miałaby znaczenia. W toku postępowań nie przedstawiono dokumentów świadczących o historycznym charakterze zgłoszonego pojazdu, w rozumieniu pozycji 97050000.

Po drugie - skarżący nie działał w tzw. dobrej wierze, skoro istniała zbieżność w opisie pól 33 i 31 na dokumencie SAD, polegająca na tym, że w polu 33 wskazano kod taryfy 97050000, jednocześnie podając w polu 31, że samochód jest pojazdem kolekcjonerskim o wartości historycznej, nie przedstawiając jednak w toku postępowań dokumentów na okoliczność historycznego charakteru pojazdu, w znaczeniu omawianej pozycji.

T. K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego - art.220 ust. 2 lit. b WKC.

Podniósł, że organy celne w ciągu trzech lat przyjęły 18 zgłoszeń dotyczących przywożonych przez skarżącego samochodów osobowych ze Stanów Zjednoczonych zgłaszanych, jako pojazdy kolekcjonerskie. Podstawą uznania ich przez zgłaszającego za samochody kolekcjonerskie były dołączone do każdego ze zgłoszeń zaświadczenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Po przeprowadzeniu pełnej weryfikacji zgłoszenia celnego, z którego jednoznacznie wynikało, że zgłoszenie obejmuje samochód młodszy niż trzydziestoletni organy celne uznały za właściwą pozycję CN 9705 00 00.

Nie kwestionując popełnienie błędu przez organy celne, organ II instancji twierdzi, że błąd te mógł być z łatwością wykryty przez zgłaszającego, gdyż posiadał wiedzę, że nie istnieją dokumenty potwierdzające, że samochód jest przedmiotem kolekcjonerskim. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgłaszający posiadał taki dokument i dokument ten został dołączony do zgłoszenia celnego. Dokumentem tym było zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu wystawione przez uprawniony organ - Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Wbrew twierdzeniu organu II instancji zgłaszający nie mógł "wykryć z łatwością", że dokument wystawiony przez powołany do tego organ państwowy, oceniany w trakcie odprawy przez kilku różnych funkcjonariuszy i uznany wówczas za wystarczający, zostanie po półtora roku przez innych funkcjonariuszy uznany za niewystarczający do uznania samochodu za przedmiot kolekcjonerski.

Zdaniem skarżącego, jeżeli nawet przyjąć, że wskazany z dokumencie SAD kod CN jest nieprawidłowy, to organy celne przez okres 3 lat błędnie interpretowały przepisy. Skoro błędna interpretacja przepisów trwała przez okres 3 lat to oznacza, że problem był trudny do rozwiązania, a tym samym błąd organów trudny do wykrycia. (Wyrok ETS w sprawie Fotos Import Sn, C-38/95, pkt 30, wyroki WSA w Gdańsku sygnatura akt III SA/Gd 286/10, III SA/Gd 284/10, III SA/Gd 281/10, III SA/Gd 280/10, III SA/Gd 277/10 oraz III SA/Gd 278/10).

Zdaniem organu II instancji, zgłaszający nie działał w dobrej wierze, gdyż podając w polu 31, że samochód jest przedmiotem kolekcjonerskim nie przedstawił dokumentów na okoliczność historycznego charakteru pojazdu. Twierdzenie to jest nieprawdziwe, gdyż do zgłoszenia celnego został dołączony taki dokument. W trakcie przeprowadzonej pełnej weryfikacji został on uznany przez organ celny za wystarczający. Skoro wiara obywatela została potwierdzona działaniami dwóch organów państwowych, to trudno o lepszy przykład działania w dobrej wierze.

Zgłaszający działał w dobrej wierze w pełnym zaufaniu do organów celnych, do czego miał pełne prawo. Skoro po przeprowadzonej powtórnej rewizji celnej uznano, że podany przez zgłaszającego w zgłoszeniu kod CN towaru jest prawidłowy, to ewentualny błąd organów nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez zgłaszającego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo wyjaśnił, że skarżący nie dołączył do zgłoszenia celnego dokumentów świadczących historycznym charakterze pojazdu. Za świadczący o tym dokument nie można uznać dołączonego do zgłoszenia zaświadczenia o kolekcjonerskim charakterze pojazdu, które zostało wydane na podstawie oceny technicznej i potwierdza jedynie, że samochód "jest pojazdem kolekcjonerskim o wartości historycznej". Takiego stwierdzenia nie można, bowiem utożsamiać z brzmieniem punktu 2 Not wyjaśniających do pozycji CN 97050000, który jednoznacznie wskazuje na konieczność brania udziału w wydarzeniu historycznym przez importowany pojazd. Skoro okoliczność ta nie została w żaden sposób dowiedziona przez skarżącego, zasadnym było wzięcie pod uwagę wyłącznie kryteriów, o których mowa w punkcie 1 opisu pozycji 97050000 Not wyjaśniających.

Prawidłowo uznano, zatem, że pojazd nie spełniał jednego z zasadniczych kryteriów, tj. kryterium wieku, nie był, bowiem pojazdem co najmniej 30-letnim w dniu objęcia procedurą celną.

Ponadto błąd organu celnego polegający na uznaniu prawidłowości klasyfikacji w zgłoszeniu celnym i wszczęciu postępowania celnego dopiero w następstwie wyników kontroli przeprowadzonej w trybie art. 78 WKC, nie spowodował naruszenia art. 68 WKC, a ponadto mógł on być w racjonalny (a nie w łatwy - jak podaje skarga) sposób wykryty przez skarżącego, ze względu na konieczność znajomości Not Wyjaśniających w momencie klasyfikacji pojazdu do kodu CN 97050000 i dokonywania importu samochodów kolekcjonerskich już od 2008 r.

Nie można zgodzić się z twierdzeniem skargi, iż wskazanie na dokumencie SAD nieprawidłowego kodu CN jest błędem interpretacyjnym organów celnych trwającym przez okres trzech lat. Każde zgłoszenie celne jest traktowane odrębnie przez przyjmujący je organ, nawet w sytuacji, gdy dotyczy towaru zadeklarowanego wcześniej, w innym zgłoszeniu celnym i pod tym samym kodem taryfy. Odrębność wynika również z brzmienia art. 68 i 78 WKC, odnoszących się do pojedynczego zgłoszenia celnego. Nie można, zatem uznać w odniesieniu do konkretnego zgłoszenia, że błąd polegający na akceptacji przez organ celny nieprawidłowego kodu taryfy jest błędem o charakterze ciągłym, biorąc po uwagę fakt, iż przedmiotowe zgłoszenie wraz załącznikami zostało poddane kontroli a następnie rewizji celnej w ciągu tego samego dnia, tj. [...] 2010 r. - a z kolei kontrola poprawności klasyfikacji taryfowej importowanych towarów deklarowanych do kodu 9705000090 taryfy celnej miała miejsce dopiero ponad rok później.

Zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu nie potwierdza, iż pojazd brał udział w wydarzeniu historycznym, na który to wymóg jednoznacznie wskazuje punkt 2 Not Wyjaśniających do kodu CN 97050000. Skoro skarżący w żaden sposób tego nie dowiódł, zasadnym była analiza wyłącznie kryteriów, o których mowa w punkcie 1 opisu pozycji 97050000 Not Wyjaśniających i stwierdzenie niespełnienia jednego z zasadniczych kryteriów, tj. kryterium wieku, bowiem pojazd nie był pojazdem, co najmniej 30-letnim w dniu objęcia procedurą celną dopuszczenia do obrotu. Stąd też błąd organu celnego polegał właśnie na uznaniu prawidłowości klasyfikacji w zgłoszeniu celnym i wszczęciu postępowania celnego dopiero w następstwie wyników przeprowadzonej kontroli.

Dyrektor podkreślił, że argumentacja podniesiona w skardze jest zupełnie nowa w stosunku do podnoszonej w odwołaniu i stanowi polemikę ze stanowiskiem przedstawionym w zaskarżonej decyzji.

W trakcie rozprawy przed Sądem skarżący zakwestionował także naliczenie odsetek od długu celnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skarga jest zasadna, ponieważ trafnie skarżący zarzucił, że organy naruszyły przepisy prawa materialnego - art.220 ust. 2 lit. b WKC.

Stosownie do art. 220 ust. 2 lit. b WKC, organ celny nie dokonuje retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana w rachunkach w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego.

Możliwość odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego wymaga spełnienia wskazanych przesłanek w sposób kumulatywny.

W sprawie zgłoszenie celne przyjęto w dniu [...] 2010r., po czym zgłoszenie wraz z załącznikami w dniu [...] 2010 r. zostało poddane kontroli a następnie rewizji celnej (tj. trybom przewidzianym w art. 68 WKC), które nie wykazały nieprawidłowości. Zatem po przeprowadzeniu pełnej weryfikacji zgłoszenia celnego, z którego jednoznacznie wynikało, że zgłoszenie obejmuje samochód młodszy niż trzydziestoletni organy celne uznały za właściwą deklarowana pozycję CN 9705 00 00.

Jak wynika z treści art. 68 WKC, organ celny nie ma obowiązku przeprowadzania weryfikacji przyjętych przez siebie zgłoszeń, a zatem jest to przysługujące mu uprawnienie, z którego w tym przypadku skorzystał.

Trafnie jednakże skarżący podniósł, że pomimo dwukrotnego sprawdzania poprawności zgłoszenia przez dwie grupy funkcjonariuszy celnych organ uznał, iż klasyfikacja towarów w zgłoszeniu celnym jest prawidłowa i nie wszczął postępowania w sprawie uznania zgłoszenia za nieprawidłowe. Dopiero po upływie ponad roku trzecia grupa funkcjonariuszy na podstawie tych samych dokumentów stwierdziła, iż klasyfikacja towarów jest nieprawidłowa i organ postanowieniem z dnia [...] 2011 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie.

Niewątpliwie WKC nie wyklucza, aby w przypadku weryfikacji zgłoszenia celnego w momencie jego składania, organ celny nie mógł tego dokonać w późniejszym terminie w ramach tzw. kontroli postimportowej uregulowanej w art. 78 WKC. Zdaniem Sądu, skorzystanie przez organ celny z uprawnienia do weryfikacji zgłoszenia celnego w trybie art. 68 WKC, nie pozostaje bez skutku w odniesieniu do wynikających z art. 220 ust. 2 lit. b WKC, przesłanek określających sytuację, w której organ celny nie dokonuje retrospektywnego zaksięgowania długu celnego.

Nie kwestionując popełnienia błędu przez organ celny polegającego na uznaniu prawidłowości klasyfikacji w zgłoszeniu celnym i wszczęciu postępowania celnego dopiero w następstwie wyników przeprowadzonej kontroli postimportowej, organ II instancji wadliwie w ocenie Sądu, stwierdził, że błąd te mógł być z łatwością wykryty przez zgłaszającego, gdyż posiadał wiedzę, że nie istnieją dokumenty potwierdzające, że samochód jest przedmiotem kolekcjonerskim. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgłaszający posiadał taki dokument i dokument ten został dołączony do zgłoszenia celnego. Dokumentem tym było zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze tego pojazdu wystawione przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Trafnie skarżący podniósł, że wbrew twierdzeniu organu II instancji zgłaszający nie mógł "wykryć z łatwością", że dokument wystawiony przez powołany do tego organ państwowy, oceniany w trakcie odprawy przez kilku różnych funkcjonariuszy celnych i uznany wówczas za wystarczający, zostanie po półtora roku przez innych funkcjonariuszy uznany za niewystarczający do uznania samochodu za przedmiot kolekcjonerski. Zatem stosując terminologię ustawową, zdaniem organów, mógł być w racjonalny sposób wykryty przez skarżącego, ze względu na konieczność znajomości Not Wyjaśniających w momencie klasyfikacji pojazdu do kodu CN 97050000.

Skarżący zgłosił do procedury celnej dopuszczenia do obrotu towar w postaci pojazdu kolekcjonerskiego pod nieprawidłowym kodem CN 97050000. Opis tej pozycji taryfy celnej wskazuje jednoznacznie, że odnosi się ona m.in. do przedmiotów kolekcjonerskich, choć sama nazwa nie określa, co jest dokładnie pod nią rozumiane. Stąd też, aby zaklasyfikować towar do tego kodu niezbędna jest znajomość Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. Wyłącznie z Not wyjaśniających do kodu taryfy celnej 97050000 wynikają, bowiem warunki, jakie musi spełniać pojazd, aby móc zostać uznanym za kolekcjonerski w rozumieniu tej pozycji w dniu dokonywania zgłoszenia.

Bezspornie, pojazd nie spełniał jednego z zasadniczych kryteriów, tj. kryterium wieku, nie był, bowiem pojazdem, co najmniej 30-letnim w dniu objęcia procedurą celną dopuszczenia do obrotu.

W ocenie Sądu, niezbędna znajomość Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich dotyczy zarówno zgłaszającego towar od procedury celnej jak i w szczególności funkcjonariuszy celnych dokonujących weryfikacji zgłoszenia celnego w trybie art. 68 WKC.

W opisie zawartym w polu 31 dokumentu SAD podano, że jest to pojazd kolekcjonerski o wartości historycznej, wskazując jednocześnie rok produkcji pojazdu, jako 1984. Dowodami potwierdzającymi, iż samochód nie spełnia kryterium wieku (30 lat) są: Certificate Of Title AR 919878, ocena techniczna (ostateczna) nr [...] z dnia 26.01.2010r, wydana przez licencjonowanych rzeczoznawców, zaświadczenie o kolekcjonerskim charakterze pojazdu wydane przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] 2010r. o numerze [...], wydruk z aukcji z dnia [...] 2010r., tabliczka znamionowa pojazdu. W tych dokumentach, jako rok produkcji podano rok 1984, rok modelowy 1985, czyli w chwili zgłoszenia pojazdu do procedury dopuszczenia do obrotu, przedmiotowy samochód miał 26 lat.

Wadliwie też organ II instancji uznał, że zgłaszający nie działał w dobrej wierze, gdyż podając w polu 31, że samochód jest przedmiotem kolekcjonerskim nie przedstawił dokumentów na okoliczność historycznego charakteru przedmiotowego pojazdu, gdyż jak wyżej wskazano do zgłoszenia celnego został dołączony taki dokument. W trakcie przeprowadzonej pełnej weryfikacji został on uznany przez organ celny za wystarczający. Skoro wiara obywatela została potwierdzona działaniami organów państwowych, to trudno o lepszy przykład działania w dobrej wierze.

Zgłaszający działał w dobrej wierze w pełnym zaufaniu do organów celnych, do czego miał pełne prawo. Skoro po przeprowadzonej powtórnej rewizji celnej uznano, że podany przez zgłaszającego w zgłoszeniu kod CN importowanych towarów jest prawidłowy, to ewentualny błąd organów nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez zgłaszającego.

Do obowiązków podmiotu należy zbadanie, jakie przepisy stosowane są do dokonywanej przez niego czynności oraz jakie związane są z nią należności. Zatem podmiot zajmujący się importem samochodów od 2008r, winien zapoznać się z obowiązującymi w tym zakresie przepisami celnymi i stosować je w praktyce. Od doświadczonego importera można oczekiwać, że postępuje zgodnie z przepisami wspólnotowymi i dokonuje ich dokładnej lektury. Takiej dokładnej lektury przepisów wspólnotowych należy jednak oczekiwać także od funkcjonariuszy celnych.

Z analizy przesłanek zawartych w art. 220 ust. 2 lit. b WKC wynika, że możliwość odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego wymaga spełnienia wskazanych w tym przepisie przesłanek w sposób kumulatywny. Zaistnienie lub nie tych przesłanek należy jednakże odnosić do konkretnej sprawy i ustalonego stanu faktycznego.

Zdaniem Sądu, należy uznać, że spełnione zostają przesłanki do odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego stosownie do art. 220 ust. 2 lit. b WKC, w sytuacji, w której organ celny dokonuje pełnej weryfikacji zgłoszenia celnego i dołączonych do niego dokumentów w trybie art. 68 WKC i nie kwestionuje zadeklarowanego dla importowanego towaru kodu taryfy celnej, niewątpliwie błędnego w świetle wyłącznie Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich, a następnie w dopiero w wyniku przeprowadzonej kontroli postimportowej z art. 78 WKC dotyczącej tego zgłoszenia celnego i tych samych dołączonych do zgłoszenia dokumentów, kwestionuje zadeklarowany kod taryfy celnej.

W konsekwencji w sprawie uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu l instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art. 152 w/w ustawy uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy. W skład tych kosztów weszły: uiszczony wpis w kwocie 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika - radcy prawnego w kwocie 600 zł+ 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa = 717 zł.

Przy ponownym prowadzeniu postępowania organy uwzględnią oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.