Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2645/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57 par. 1, art. 56, art. 89 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Aneta Lemiesz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant starszy referent Paweł Jurczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2013 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. Minister Finansów po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącej – P. sp. z o.o. z siedzibą w P., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] października 2011r. oddalające skargę na czynność egzekucyjną.

Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Naczelnik Urzędu Skarbowego w N., działając jako organ egzekucyjny, na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...] – [...] wystawionych przez Burmistrza Gminy P. obejmujących podatek od nieruchomości za listopad i grudzień 2009 r., styczeń - grudzień 2010 r. oraz styczeń - maj 2011 r. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącej. Zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2011r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia zwrotu podatku VAT w Urzędzie Skarbowym w N.. Odpis powyższego zawiadomienia wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych został doręczony Spółce w dniu 22 sierpnia 2011 r.

Pismem z dnia 30 sierpnia 2011 r. Skarżąca, złożyła skargę zarzucając naruszenie art. 57 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.) – dalej “u.p.e.a." poprzez podjęcie zawieszonego postępowania mimo braku wniosku wierzyciela oraz art. 89 § 1 ww. ustawy poprzez bezprawne dokonanie zajęcia wierzytelności i wniosła o uchylenie czynności oraz o zwrot bezprawnie pobranych kosztów egzekucyjnych, zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. do przedłożenia postanowienia o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego (zawieszonego na wniosek wierzyciela z dnia [...] lipca 2011 r.) i postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania oraz zobowiązanie do zwrotu wyegzekwowanych należności.

W uzasadnieniu Spółka powołując brzmienie art. 57 § 1 i art. 56 u.p.e.a. wskazała, że pismem z dnia [...] lipca 2011 r. wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do dnia 31 lipca 2011 r., zatem w jej ocenie nie powinno budzić wątpliwości, że uprawnionym do złożenia wniosku o podjecie zawieszonego postępowania był tylko wierzyciel. W związku z powyższym stwierdziła, że skoro we wniosku o zawieszenie postępowania został wskazany termin, tj. do dnia 31 lipiec 2011 r., to po tym dniu postępowanie mogło zostać podjęte jedynie na wniosek wierzyciela. Do czasu złożenia wniosku przez wierzyciela, organ egzekucyjny nie miał uprawnień do podejmowania nowych czynności egzekucyjnych, zatem czynności podjęte w dniu [...] sierpnia 2011 r. zostały dokonane bezprawnie. Dodatkowo podkreśliła, że postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego, czy też o jego odmowie, nie zostało doręczone zobowiązanemu.

Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w O. oddalił powyższą skargę.

W zażaleniu z dnia 17 października 2011 r. Skarżąca wniosła o przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez uchylenie postanowienia oraz uchylenie czynności egzekucyjnej dokonanej zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r., zwrot bezprawnie pobranych kosztów egzekucyjnych, zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. do przedłożenia postanowienia o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego i postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania oraz zwrotu wyegzekwowanych kwot.

Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 26 w zw. z art. 56 i art. 57 u.p.e.a. poprzez ich wadliwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż pojęcie postępowania egzekucyjnego jest tożsame z pojęciem egzekucji administracyjnej. Konsekwencją tego było wadliwe przyjęcie, iż wniosek wierzyciela o zawieszenie postępowania egzekucyjnego był bezprzedmiotowy, a czynności egzekucyjne dokonane przez organ egzekucyjny legalne. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 89 § 1 u.p.e.a. poprzez uznanie dokonanego zajęcia wierzytelności za czynność legalną.

W uzasadnieniu przedmiotowego zażalenia Spółka przytaczając brzmienie art. 26 § 1 i 5 u.p.e.a. wskazała, jako bardzo istotną w sprawie, kwestię różnicy pojęć egzekucji administracyjnej oraz postępowania egzekucyjnego. W ocenie Spółki, zaskarżone postanowienie rażąco narusza prawo, uzasadnienie zaś stanowi próbę zalegalizowania bezprawności działania organu egzekucyjnego i obawy przed poniesieniem konsekwencji zastosowania bezprawia wobec zobowiązanego. Podkreśliła, że organ nadzoru dokonał rzeczy niebywałej i postanowił orzec wbrew prawu, doktrynie oraz ugruntowanemu orzecznictwu sądów administracyjnych tylko i wyłącznie dlatego, aby nie uwzględnić oczywiście zasadnej skargi. Postawił także organ egzekucyjny ponad prawem, sprowadzając rolę wierzyciela jako nic nieznaczącego podmiotu, który nie ma prawa decydować o wszczętym na jego wniosek postępowaniu. Na poparcie swojego stanowiska powołała: Komentarz Piotra Przybysza "Postępowanie egzekucyjne w administracji" oraz wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 1 października 2009 r. sygn. akt I SA/Bd 460/2009 i sygn. akt I SA/Bd 467/2009 oraz z dnia 6 stycznia 2009 r. sygn. akt I SA/Bd 702/2008, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 522/2009.

Ponownie wskazała, że pismem z dnia [...] lipca 2011 r. wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do dnia 31 lipca 2011 r., więc w ocenie Spółki po tym dniu jedynie wierzyciel był uprawniony do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Wobec braku takiego wniosku wierzyciela, postępowanie egzekucyjne nie zostało podjęte i czynności egzekucyjne dokonane zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. uważa za niedopuszczalne i bezprawne.

Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

Powołując się na przepis art. 54 u.p.e.a. wyjaśnił, że w ramach skargi na czynność egzekucyjną, można podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. W trybie skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego nie można podnosić zarzutów materialnoprawnych. W trybie art. 54 powołanej ustawy, kontrolą objęta jest zaskarżona czynność egzekucyjna, przez którą rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się całości działań organu egzekucyjnego.

Minister Finansów odnosząc się do kwestii dotyczącej wniosku wierzyciela z dnia [...] lipca 2012 r. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do dnia 31 lipca 2012 r. i braku wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o zawieszeniu postępowania jak i jego podjęciu, zauważył, że kwestie te wykraczają poza przedmiot postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne.

Ponadto, Minister Finansów wskazał, że zgodnie z art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu na wniosek wierzyciela. Wskazał, że pismem z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego wskazując konkretną datę, do której żądał zawieszenia, tj. do dnia 31 lipca 2011 r. Skoro zatem we wniosku została wskazana konkretna data, do której wierzyciel żądał czasowej przerwy w postępowaniu egzekucyjnym, to nie był konieczny jego kolejny wniosek informujący, iż z tą datą postępowanie winno być podjęte.

Organ odwoławczy podkreślił, że w dniu podjęcia zaskarżonej czynności egzekucyjnej, tj. [...] sierpnia 2011 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. wierzyciel nie żądał przerwy w prowadzeniu postępowania egzekucyjnego, w związku z czym organ uznał, że zasadnie została skierowana egzekucja do przysługującej Spółce wierzytelności z tytułu zwrotu podatku VAT. Dodał także, że jak wynika z akt sprawy ponowne żądanie wierzyciela o zawieszenie postępowania egzekucyjnego zostało skierowane do organu egzekucyjnego pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...].

Reasumując Minister Finansów wyjaśnił, że nie znalazł podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w O., gdyż w przedmiotowej sprawie możliwe było przeprowadzenie czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną. Wyjaśnił, że nie stwierdził też uchybień formalnych w dokonanej czynności egzekucyjnej, bowiem jak wynika z akt sprawy druk zajęcia wierzytelności pieniężnej odpowiada wzorowi określonemu dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.), zawiadomienie podpisane zostało przez upoważnionego pracownika organu egzekucyjnego, a ponadto doręczone zostało zarówno dłużnikowi zajętej wierzytelności, jak i Spółce.

W skardze z dnia 26 lipca 2012 r., Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Ministra Finansów oraz poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w O., uchylenie czynności egzekucyjnej oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

- art. 26 w zw. z art. 56 i 57 u.p.e.a. poprzez wadliwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, iż pojęcie postępowania egzekucyjnego było tożsame z pojęciem egzekucji administracyjnej, czego z kolei konsekwencją jest wadliwe przyjęcie, że wniosek wierzyciela o zawieszenie postępowania był bezprzedmiotowy, a czynności podjęte przez organ egzekucyjny były legalne;

- art. 89 § 1 u.p.e.a. poprzez uznanie bezprawnego dokonania zajęcia wierzytelności za czynność legalną.

W uzasadnieniu Skarżąca przytaczając brzmienie art. 26 § 1 i 5 u.p.e.a wskazała, jako bardzo istotną w sprawie, kwestię różnicy pojęć egzekucji administracyjnej oraz postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Skarżącej zaskarżone postanowienie rażąco narusza prawo, a jego uzasadnienie stanowi, według Skarżącej, próbę zalegalizowania bezprawności działania organu egzekucyjnego i obawy przed poniesieniem konsekwencji zastosowania bezprawia wobec zobowiązanego. Podkreśliła, że zgodnie z orzecznictwem oraz doktryną postępowanie egzekucyjne wszczyna się z dniem złożenia wniosku o egzekucję, a sama egzekucja rozpoczyna się dopiero w sytuacjach opisanych w art. 26 u.p.e.a. Stąd też jak wskazuje wprost art. 56 i 57 u.p.e.a. wierzyciel może zawiesić postępowanie egzekucyjne, a nie jak sugeruje organ nadzoru dopiero egzekucję administracyjną.

Nadto wskazała na przepis art. 57 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne po ustaniu przyczyny zawieszenia. Skarżąca powołała się także na komentarz Piotra Przybysza "Postępowanie egzekucyjne w administracji", w którym wskazano, że okoliczności stanowiące podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego mają charakter przejściowy i po ich ustąpieniu konieczne jest podjęcie postępowania egzekucyjnego. W przypadku zawieszenia postępowania na wniosek wierzyciela zostanie ono podjęte przez organ egzekucyjny po zgłoszeniu stosownego żądania przez wierzyciela. Skarżąca podkreśliła, że pismem z dnia [...] lipca 2011 r. wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do dnia 31 lipca 2011 r., zatem w ocenie Skarżącej nie powinno budzić wątpliwości, że uprawnionym do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania jest tylko wierzyciel.

Skarżąca wskazała, że skoro we wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego wierzyciel wskazał termin, to po tym dniu jedynie na jego wniosek postępowanie mogło zostać podjęte, skoro zaś wniosek taki nie został złożony należało przyjąć, że postępowanie zostało podjęte z urzędu. Przepisy natomiast u.p.e.a. nie przewidują trybu podjęcia zawieszonego postępowania z urzędu, więc w sytuacji wystąpienia z wnioskiem o zawieszenie postępowania, jego podjęcie mogło nastąpić tylko po złożeniu stosownego wniosku. Do czasu złożenia takiego wniosku przez wierzyciela organ egzekucyjny nie ma uprawnienia do podejmowania nowych czynności egzekucyjnych. Wobec braku takiego wniosku, postępowanie egzekucyjne nie zostało podjęte i czynności egzekucyjne dokonane zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r., według Spółki są niedopuszczalne i bezprawne.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

Skarżący - w ramach skargi, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a. - zakwestionował dokonaną w dniu 16 sierpnia 2011 r. czynność zajęcia przysługującego Skarżącej zwrotu podatku VAT.

Środek zaskarżenia wywiedziony na ww. podstawie prawnej daje możliwość uprawnionemu zakwestionowania działania organów administracji podjętej w ramach postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny bądź egzekutora (oraz ich przewlekłość). Służy on kontroli prawidłowości stosowania w postępowaniu środków egzekucyjnych zmierzających bezpośrednio do wyegzekwowania należności. Ocenie, w ramach skargi na czynności egzekucyjne, podlegają działania organu egzekucyjnego (egzekutora), który na zlecenie wierzyciela egzekwuje należność wskazaną przez niego w tytule wykonawczym. W ramach tej skargi można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest zatem możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego. Skarga na czynność egzekucyjną nie może więc dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zgłoszenia zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają zatem tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny (por. też wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1580/07, http://orzeczeczenia.nsa.gov.pl).

Sąd zaś dokonuje kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem. W tej sprawie kontrola legalności nastąpi z uwzględnieniem norm procesowych, które tę zaskarżoną czynność regulują. Normatywnie rzecz ujmując chodzi w szczególności o przepisy art. 89 oraz 96l - 96m u.p.e.a.

I tak, środek egzekucyjny określony w art. 89 u.p.e.a. umożliwia przeprowadzenie egzekucji z wierzytelności pieniężnych innych niż określone w art. 72-85 u.p.e.a. Wierzytelności pieniężne, z których możliwe jest przeprowadzenie egzekucji, mogą wynikać z różnych tytułów prawnych.

W doktrynie prawa cywilnego za wierzytelności uważa się prawo podmiotowe przysługujące jednej ze stron zobowiązaniowego stosunku prawnego (wierzycielowi), w ramach którego podmiot ten może żądać od drugiej strony (dłużnika) świadczenia, a dłużnik powinien to świadczenie spełnić. Świadczenie może polegać na działaniu lub zaniechaniu dłużnika. Wierzytelność pieniężna polega zaś na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika zapłaty określonej sumy pieniężnej..

Warunkiem skuteczności dokonanej czynności egzekucyjnej (zajęcia egzekucyjnego) zmierzającej do zastosowania egzekucji z innych wierzytelności pieniężnych jest dopełnienie przez organ egzekucyjny obowiązków wynikających z przepisów komentowanej ustawy w szczególności z art. 67 § 1 u.p.e.a., tj. wystawienia zawiadomienia o zajęciu zawierającego elementy wyszczególnione w tym przepisie, w tym wskazanie osoby zobowiązanego w sposób umożliwiający jego identyfikację, a ponadto oznaczenie zajmowanej wierzytelności pieniężnej.

Organ egzekucyjny winien doręczyć zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został on wcześniej doręczony.

Skuteczne doręczenie zawiadomienia o zajęciu powoduje powstanie po stronie dłużnika zajętej wierzytelności określonych obowiązków. I tak organ egzekucyjny, zajmując wierzytelność pieniężną zobowiązanego, zobowiązuje dłużnika zajętej wierzytelności do przekazania organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie dochodzonych należności. Dłużnik zajętej wierzytelności nie może zdecydować o innym przeznaczeniu zajętych już wierzytelności bądź ich uiszczeniu zobowiązanemu bez zgody organu egzekucyjnego.

Zajęcie egzekucyjne wywołuje bowiem skutek w postaci powstania obowiązków osoby, której doręczono zawiadomienie o zajęciu, nie tylko w zakresie przekazania organowi egzekucyjnemu kwot należnych zobowiązanemu, lecz również w postaci obowiązków informacyjnych określonych w art. 89 § 3 u.p.e.a. W tym sensie dłużnik zajętej wierzytelności w zakresie wynikającym z zajęcia staje się dłużnikiem dłużnika egzekwowanego (zobowiązanego) w znaczeniu procesowym.

Dochowanie ww. warunków przez organ w okolicznościach sprawy nie jest przez Skarżącą podważane. Kwestionuje ona dopuszczalność dokonania w dniu [...] sierpnia 2011 r. czynności zajęcia wierzytelności z tytułu przysługującego jej zwrotu podatku. Podnosi bowiem, że w tym czasie trwał stan zawieszenia postępowania wywołany wnioskiem wierzyciela z dnia [...] lipca 2011 r. W konsekwencji dokonanie ww. czynności egzekucyjnej wymagało uprzedniego wniosku wierzyciela o podjęcie postępowania w sprawie.

W ocenie Sądu rozważenia więc w sprawie wymagało, czy w dacie zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego istniały przeszkody natury procesowej do jej dokonania.

Z formalnoprawnego punktu widzenia w ww. dacie odniesienia postępowanie egzekucyjne było w toku, a ponadto nie było ani zawieszone, ani wstrzymane, nie były także wstrzymane czynności egzekucyjne.

Cechą wspólną wstrzymania czynności egzekucyjnych, wstrzymania postępowania egzekucyjnego (wstrzymania egzekucji) oraz zawieszenia postępowania egzekucyjnego jest tymczasowość (przejściowość) przerwania toku czynności egzekucyjnych. Różnica pomiędzy wstrzymaniem czynności egzekucyjnych a wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego polega zaś na tym, że w pierwszym przypadku następuje jedynie wstrzymanie realizacji już zastosowanych środków egzekucyjnych, natomiast w drugim – zarówno wstrzymanie wykonania zastosowanych środków egzekucyjnych, jak i niepodejmowanie nowych środków egzekucyjnych (por. Z.R. Kmieciak, Czynności egzekucyjne w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym [w:] System egzekucji administracyjnej, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa2004, s. 237 i n.)

Co do momentu wszczęcia postępowania egzekucyjnego wskazać należy, że u.p.e.a. rozróżnia postępowanie egzekucyjne oraz egzekucję administracyjną. Administracyjne postępowanie egzekucyjne obejmuje, oprócz stosowania środków egzekucyjnych, także inne czynności procesowe, podejmowane przez podmioty inne niż organ egzekucyjny, np. przez wierzyciela. Egzekucja administracyjna oznacza zaś stosowanie przez powołane do tego organy egzekucyjne konkretnych środków przymusu służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych obowiązków o charakterze pieniężnym bądź niepieniężnym. Związek pomiędzy egzekucją i postępowaniem egzekucyjnym wyraża się w tym, że egzekucja odbywa się w ramach tego postępowania, i nie może się odbyć inaczej niż w tym postępowaniu.

Postępowanie egzekucyjne wszczynane jest wcześniej niż sama egzekucja. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje w dniu doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym, a jeśli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym - w dniu wystawienia przezeń tytułu wykonawczego (art. 61 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.). Natomiast wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą zaistnienia jednego z wymienionych w art. 26 § 5 u.p.e.a. zdarzeń, tj. doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego albo doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Oba warunki wszczęcia egzekucji administracyjnej wymienione są na zasadzie alternatywy rozłącznej, zatem wystarczające jest spełnienie jednego z nich, by uznać, że doszło do owego wszczęcia.

W okolicznościach faktycznych sprawy w treści tytułów egzekucyjnych znajdują się wnioski wierzyciela o wszczęcie egzekucji należności w tytułach tych wymienionych. Wnioski te pochodzą z dnia 16 czerwca 2011 r. oraz z dnia 3 czerwca 2011 r.

Konkludując te część wywodu przyjąć należy, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed dniem [...] sierpnia 2011 r.

W związku z powyższym Sąd dostrzegł nieprawidłowość w uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej w O., który stwierdził, że w dacie wpływu wniosku z dnia [...] lipca 2011 r. nie toczyło się postępowanie, które mogłoby podlegać ewentualnemu zawieszeniu. Jednakże ta wadliwość stanowiska organu nie miała wpływu na wynik sprawy. Stąd jej skutkiem nie mogło być wyeliminowanie z obrotu rozstrzygnięć wydanych w postępowaniu egzekucyjnym.

Sporna pomiędzy stronami pozostaje zaś kwestia znaczenie (i skutków) w sprawie wniosku wierzyciela z dnia [...] lipca 2011 r. o zawieszeniu postępowania ("realizacji tytułów wykonawczych").

Taki wniosek - co do zasady - stanowi podstawę zawieszania postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 56 § 1 pkt. 4 u.p.e.a. Formuła przepisu ("postępowanie (...) ulega zawieszeniu") prowadzi do wniosku, że podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego mają charakter obligatoryjny. Ich wystąpienie nakłada na organ egzekucyjny obowiązek zawieszenia postępowania. Przepis nie pozostawia organowi egzekucyjnemu swobody wyboru co do zawieszenia postępowania ("ulega zawieszeniu").

Prawidłową formą prawną rozstrzygnięcia w tym zakresie jest postanowienie. Wniosek taki płynie bezpośrednio z treści art. 56 § 3 u.p.e.a.

W realiach rozpoznawanej sprawy interes prawny wierzyciela (motywowany wszczęciem postępowania mającego na celu rozstrzygnięcie wniosku zobowiązanego o prolongatę podatku od nieruchomości) uzasadniał zawieszenie postępowania do dnia 31 lipca 2011 r., co wskazano wprost.

W okresie tym organ - choć nie zawiesił postępowania - nie podejmował czynności egzekucyjnych (jak chciał wierzyciel - nie realizowano w tym czasie tytułów wykonawczych).

Reasumując - wbrew stanowisku Skarżącej - w sprawie nie działał skutek zawieszenia postępowania, bo do zawieszenia postępowania w ogóle nie doszło. Nie było więc potrzeby aby wierzyciel składał wniosek o podjęcie postępowania w sprawie. Nie ma też sporu co do tego, że ani postępowanie egzekucyjne (egzekucja), ani czynności egzekucyjne nie były w tym czasie wstrzymane.

Oznacza to, że w dacie podjęcia czynności nie istniała żadna przeszkoda procesowa do dokonania kwestionowanego zajęcia.

Tak więc organ egzekucyjny był nie tylko uprawniony, ale także zobowiązany do podejmowania działań (środków) służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanego jego obowiązków.

Kwestie zaś niewydania przez organ egzekucyjny postanowienia o zawieszeniu postępowania, jak i jego podjęciu, wykraczają poza przedmiot postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, a tym samym poza granice danej sprawy, o których mowa w art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.).

Taka konstatacja doprowadziła do oddalenia skargi w sprawie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W postępowaniu sądowoadministracyjnym prawnie doniosła jest jedynie wadliwość, o której mowa w art. 145 § 1 ww. ustawy. Takiej wadliwości Sąd się jednak w sprawie nie dopatrzył. Minister Finansów prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i na jego podstawie wydał właściwe postanowienie.