Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2221/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Łukasz Poprawski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2005r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2005r. Nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] cofającą panu J. S. pozwolenie na broń palną myśliwską.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz.U. z 2004r. Nr 52, poz. 525 ze zm.).

Podstawę faktyczną stanowiło ustalenie, że przeciwko J. S. toczy się w Prokuraturze Okręgowej w [...] postępowanie karne za przestępstwa z ustawy karnej skarbowej (podatkowe) oraz z art. 299 § 1 i 5 oraz art. 258 § 1 kodeksu karnego (tzw. pranie brudnych pieniędzy oraz udział w zorganizowanej grupie przestępczej). W ocenie organu dało to podstawę do zastosowania przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, który stanowi, m.in., że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6, a zatem m.in. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Pan J. S. wniósł od tej decyzji w ustawowym terminie odwołanie do Komendanta Głównego Policji wskazując, że jest ona niesłuszna, krzywdząca, a jej uzasadnienie jest bezkrytycznym zacytowaniem zarzutów postawionych mu przez Prokuratora Okręgowego w [...], a te były podstawą zastosowania wobec niego tymczasowego aresztowania, nie mogą być jednak podstawą cofnięcia pozwolenia na broń. Podnosił, że żaden z przedstawionych jej zarzutów nie dotyczy czynu przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, o czym stanowi art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, i że dotychczasowym swym życiem nie dał podstaw do obawy, iż może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przeczą też temu nagrody i odznaczenia, działalność społeczna, zajmowane stanowiska, a w związku z tym nieposzlakowana opinia we własnym środowisku. Podkreślił również, jak ważne jest dla niego uprawianie myślistwa i obcowanie z przyrodą.

Komendant Główny Policji, rozpatrując odwołanie wskazał na treść normy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, będącej podstawą obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń, które wymaga od organu Policji wskazania, że w danym, konkretnym przypadku zachodzi uzasadniona obawa użycia broni przez jej posiadacza w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa. W przepisie tym określono przykładowo rodzaje przestępstw, których popełnienie pozwala uznać przedmiotową obawę za uzasadnioną. Przy tym dla cofnięcia pozwolenia na broń w takim wypadku, wystarczającym jest, że toczy się postępowanie karne o popełnienie chociażby jednego z takich przestępstw. Wskazał, że przestępstwa podatkowe są – wbrew twierdzeniu strony – czynami przeciwko mieniu, bowiem uszczuplają mienie Skarbu Państwa w postaci pieniędzy z podatków. Umieszczenie przez ustawodawcę tego rodzaju czynów w rozdziale "przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu" (tuż za rozdziałem "przestępstwa przeciwko mieniu") wskazuje jedynie na ich specyfikę. Nie oznacza jednakże bynajmniej, że nie godzą w istocie w mienie. Ponadto wskazane przepisem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy rodzaje przestępstw zostały wymienione tylko przykładowo, na co wskazuje użyte określenie "w szczególności". Stanowi wskazówkę interpretacyjną, nie ograniczając zakresu przepisu wyłącznie do ściśle wymienionych w nim czynów. Z tego powodu organy Policji, prowadzące postępowanie administracyjne w sprawie broni mogą brać pod rozwagę także inne przestępstwa popełnione przez stronę postępowania lub co do których toczy się postępowanie karne, co uczynił Komendant Wojewódzki Policji w [...]. Podtrzymał pogląd, że w przypadku strony zachodzi uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji i w związku z tym na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, była podstawa do cofnięcia pozwolenia na broń, zważywszy na obligatoryjny charakter wskazanego przepisu. Nie mają znaczenia – wobec wagi zarzucanych obecnie czynów – dotychczasowe osiągnięcia strony.

Ustawa o broni i amunicji ma charakter reglamentacyjny, w związku z czym w praktyce ugruntowało się stanowisko, iż bronią mogą dysponować tylko osoby dające gwarancję zgodnego z prawem jej posiadania i używania, a zatem osoby wykazujące się nienaganną opinią. Osoba, której prokuratura stawia w/w zarzuty traci swą wiarygodność co do możliwości dysponowania bronią.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pan J. S. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji, bowiem uważa ją za krzywdzącą, niespójną i niezgodną z prawem, stosującą dowolną interpretację przepisów kodeksu karnego skarbowego oraz kodeksu karnego. Zarzucił błędne przyjęcie, że w jego przypadku zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bowiem rodzaj stawianych mu przez Prokuraturę Okręgową w [...] zarzutów popełnienia przestępstw, które w jego przekonaniu nie godzą w życie, zdrowie lub mienie. Nawet jeśli przyjąć, że przestępstwa podatkowe godzą jednak w mienie – Skarbu Państwa – to i tak nie mogą dotyczyć jego osoby, bowiem nie był on podatnikiem. Ponadto przedmiotowej obawie ma przeczyć jego dotychczasowe życie, tak osobiste, jak i zawodowe, charakteryzujące się poświęceniem czasu na pracę społeczną, za co był wielokrotnie wynagradzany, również przez organy Państwa. Nie zgodził się z opinią Komendanta Głównego Policji, że poprzez fakt toczącego się przeciwko niemu postępowania karnego i ciężaru stawianych zarzutów – stracił wiarygodność co do możliwości dalszego posiadania broni.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił:

1) o jej odrzucenie z uwagi na przekroczenie ustawowego terminu do jej wniesienia i brak prośby o jej przywrócenie, ponieważ decyzja doręczona została [...] września 2005 r., a skarga nadana w dniu [...] października 2005 r.

2) ewentualne oddalenie skargi, bowiem skarżący należy do osób, wobec których ma zastosowanie obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.).

Ustawa ta w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 stanowi, iż właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli w stosunku do osób, którym takie pozwolenie wydano istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przeciwko skarżącemu toczy się postępowanie karne, w ramach którego sąd zastosował tymczasowe aresztowanie. Zarzuty stawiane J. S. w postępowaniu karnym dotyczą przestępstw podatkowych, tzw. prania brudnych pieniędzy oraz działania w zorganizowanej grupie przestępczej. Skoro sąd wypowiadał się w kwestii zastosowania tymczasowego aresztowania to musiał uznać, że istnieje duże prawdopodobieństwo popełnienia przez J. S. zarzucanych mu czynów – art. 249 § 2 kpk. Co więcej, uzyskanie informacji o toczącym się postępowaniu karnym przeciwko osobie posiadającej broń, jest dla organów Policji – w świetle art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy – wiążące co do ustalenia przesłanek stosowania wobec takiej osoby przepisów ustawy o broni i amunicji.

W ocenie organu dotychczasowe zachowanie skarżącego (sprzed postępowania karnego), jego osiągnięcia i wyróżnienia nie mogą być w niniejszej sprawie uwzględnione, wobec obligatoryjnego charakteru przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U.02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U.02.153.1270) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialną podstawę orzekania regulują przepisy art. 18 ust.1 pkt.2 w zw. z art.15 ust.1 pkt.6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. z 1999r., Nr 53, poz.549 z póź.zm.). Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 18 ust.1 pkt.2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano należy do osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt.6.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt.6 uznaje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

W ocenie Sądu zaistnienie jednej z opisanych w art. 15 ust.1 pkt.6 przesłanek obliguje organy policji, zgodnie z art. 18 ust.1 pkt.2 ustawy o broni i amunicji do cofnięcia pozwolenia na broń. Zastosowana w przepisie art. 15 ust.1 pkt.6 ustawy o broni i amunicji alternatywa rozłączna w postaci użycia spójnika "albo" obliguje organ do rozważenia czy zachodzi przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń w związku ze skazaniem osoby prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Należy zauważyć, iż zgodnie z zasadami logiki w przypadku zaistnienia pierwszej przesłanki, a więc cofnięcia przez organ pozwolenia na broń w związku z toczącym się przeciwko osobie postępowaniem karnym o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, nie ma możliwości skorzystania z przesłanki opisanej w dalszej części tego przepisu.

Sformułowanie art. 18 ust. 1 "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne. Oznacza ono obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1-6. W przypadku skarżącego zaistniała przesłanka przewidziana w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, której brzmienie pozwala na przyjęcie, że osoba wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu stwarza niebezpieczeństwo użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Rozważania skarżącego na temat okoliczności związanych ze stawianymi mu karnymi zarzutami, w niniejszej sprawie nie mają znaczenia albowiem o jego winie bądź niewinności wyda orzeczenie sąd w toczącej się sprawie karnej. W sprawie, której przedmiotem jest cofnięcie pozwolenia na broń znaczenie ma sam fakt toczącego się postępowania karnego, a ten wątpliwości nie budzi.

Z uwagi na reglamentacyjny charakter pozwolenia na broń właściwy organ policji cofa pozwolenie na broń nie tylko w przypadku uzyskania informacji, że jego posiadacz został skazany za popełnienie czynu przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Sformułowanie użyte w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy: "w szczególności", wskazuje na to, iż powyższe rodzaje przestępstw ustawodawca wymienił jedynie gwoli przykładu, co oznacza, iż skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za popełnienie przestępstw innego rodzaju bądź chociażby toczące się w tej sprawie postępowanie karne przeciwko posiadaczowi pozwolenia również może być brane pod rozwagę w sprawach cofnięcia pozwolenia na broń palną. Już tylko ciężar gatunkowy zarzucanych J. S. przestępstw z kodeksu karnego ("pranie brudnych pieniędzy", działanie w zorganizowanej grupie przestępczej) wskazuje na konieczność zastosowania przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Mimo to Komendant Główny Policji wykazał, iż przestępstwa podatkowe, chociaż umieszczone w rozdziale o tytule "przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu", a nie "przeciwko mieniu", są w swej istocie wymierzone w mienie, tyle tylko, iż w mienie szczególnego rodzaju (stąd umieszczenie w odrębnym rozdziale kodeksu karnego).

Odnośnie wniosku organu o odrzucenie skargi Sąd miał na uwadze, że skarżący otrzymał decyzję II instancji w dniu [...] września 2005 r., zaś skargę złożył administracji aresztu śledczego w dniu [...] października 2005 r. Uprawnienie takie wynikało z art. 57 § 5 pkt 6 kpa z którego wynika, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone administracji zakładu karnego przez osobę pozbawioną wolności.

Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.