Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 3524/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2016 poz 1782
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) del. WSA Jolanta Górska Protokolant asystent sędziego Inesa Wyrębkowska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 1203/17 w sprawie ze skargi P.K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P.K. na rzecz Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 1203/17 oddalił skargę P.K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Rozkazem personalnym z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], Komendant Powiatowy Policji w [...], na podstawie art. 41 ust 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm., dalej jako "ustawa o Policji"), zwolnił P.K. ze służby z dniem 29 czerwca 2017 r. z uwagi na oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., co uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. rozkazowi został nadany rygor natychmiastowej wykonalności.

Komendant Wojewódzki Policji w [...], po rozpatrzeniu odwołania, rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz.

W uzasadnieniu organ odwoławczy zwrócił uwagę na protokół oględzin zdarzenia drogowego i notatkę służbową sporządzoną przez P.L., z których wynika, że w dniu 7 maja 2017 r. około godz. 21.00 przy ul. [...] ujawniono w rowie pojazd leżący na prawym boku, zwrócony tyłem do kierunku jazdy, z licznymi uszkodzeniami, w tym oderwanym w trakcie akcji ratunkowej dachem. Kierujący pojazdem został odwieziony do SOR w [...]. Dalej organ, powołując się na wydruk z Systemu Wspomagania Dowodzenia wskazał, że odnotowano w nim, iż w dniu 7 maja 2017 r. około godz. 21.00, jadąc z kierunku G. w kierunku centrum S., kierujący pojazdem m-ki BMW nr rej. [...], P.K. z nieustalonych przyczyn zjechał na prawe pobocze, wychodząc z łuku drogi w prawo, w wyniku czego pojazd ściął uliczną latarnię, koziołkował i wpadł do przydrożnego rowu. Pojazd zaczął się palić, a kierowca został zakleszczony wewnątrz. Z dokonanych ustaleń wynika, że pożar zaczęli gasić przypadkowi kierowcy, a następnie w szybkim tempie na miejsce przybyła straż pożarna. Kierowca, który próbował się wyswobodzić z pasów przecinając je scyzorykiem, został ostatecznie wydobyty z pojazdu przez strażaków. Stan kierowcy był ciężki ale stabilny, nie było możliwości zbadania zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, pobrano krew do badań, które wykazały zawartość 2,6 promila alkoholu (badanie wykonane w szpitalu) i 2,32 promila alkoholu – badanie wykonane dla celów procesowych. Organ przywołał także zeznania strażaka P.K., który jako pierwszy znalazł się w pobliżu auta i z którego zeznań wynika, że skarżący znajdował się na fotelu kierowcy, a w pojeździe nie było innych osób. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] dowody zgromadzone w niniejszej sprawie potwierdzają zarówno fakt prowadzenia przez skarżącego pojazdu jak i to, że znajdował się on w chwili zdarzenia pod wpływem alkoholu. Przesądza o tym: brak innych osób w pojeździe, co wynika z zeznań P.K., zniszczenia samochodu, które realnie uniemożliwiałoby samodzielne wydostanie się ewentualnego innego kierowcy, fakt tzw. zakleszczenia się P.K. w pojeździe i konieczność wydobycia go przez straż pożarną, ułożenie ciała P.K. w pojeździe, ustalone na podstawie zeznań świadka P.K., przecięcie pasa bezpieczeństwa na miejscu kierowcy i obrażenia skarżącego wskazujące na to, że ich powstanie spowodowane było działaniem zablokowanego pasa bezpieczeństwa, wynik przeprowadzonych badań krwi na zawartość alkoholu. Organ odwoławczy podkreślił, że swoim zachowaniem skarżący wypełnił znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., a ustalony stan faktyczny potwierdza oczywistość popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa. Ponad wszelką wątpliwość wykazano bowiem, że prowadził on samochód m-ki BMW nr rej. [...] po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości. Organ podzielił stanowisko Komendanta Powiatowego Policji w [...] odnośnie nieuwzględnienia wniosków dowodowych złożonych przez pełnomocnika skarżącego, a także ocenę w zakresie możliwości dalszego pozostawania skarżącego w służbie. Odnosząc się do zasadności nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, Komendant Wojewódzki Policji wyjaśnił, że prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości jako czyn zagrażający innym uczestnikom ruchu drogowego jest szeroko potępiane społecznie i wymaga jak najszybszego rozwiązania stosunku służbowego z policjantem, który takiego czynu się dopuścił, gdyż leży to nie tylko w interesie służby, ale również w interesie społecznym.

Z powyższym rozkazem nie zgodził się P.K., wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji ma charakter fakultatywny i jest możliwe w przypadku kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: 1) popełnienia przez policjanta czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa (przestępstwa skarbowego); 2) oczywistości popełnienia czynu; 3) charakteru czynu, powodującego, że dalsze pozostanie policjanta w służbie jest niemożliwe. O ile ustalenie pierwszej z wymienionych wyżej przesłanek nie powinno nastręczać większych problemów, o tyle dwie pozostałe, mające charakter ocenny, powinny stanowić przedmiot szczególnie wnikliwych rozważań organu prowadzącego postępowanie, zważywszy przede wszystkim na skutki dla policjanta, którego postępowanie to dotyczy. Sąd wyjaśnił, że art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, nie definiuje pojęcia "oczywistości popełnienia czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa". W orzecznictwie uznaje się, że z "oczywistością" popełnienia czynu mamy do czynienia, gdy sprawca zostanie złapany na gorącym uczynku, gdy w sprawie zebrano takie dowody, które bezpośrednio potwierdzają dokonanie przez niego czynu, albo też gdy w okolicznościach nienasuwających wątpliwości przyznaje się on do popełnienia przestępstwa, jednakże samo przyznanie się do winy nie może być utożsamiane z oczywistością popełnienia czynu. Zgodnie przyjmuje się także, że zaistnienie tej przesłanki nie musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem w sprawie karnej. "Oczywistość" popełnienia czynu organ może ustalić samodzielnie, na podstawie analizy okoliczności konkretnego zdarzenia, co nie wyklucza możliwości wykorzystania w prowadzonym postępowaniu administracyjnym również materiałów zgromadzonych w postępowaniu karnym. Wynika to z autonomicznego charakteru postępowania administracyjnego, w którym organ ma samodzielną legitymację do gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny. Natomiast trzecia przesłanka winna być rozważana przede wszystkim w kontekście interesu służby i interesu społecznego, na który składają się zarówno cel istnienia Policji, jako formacji stojącej na straży porządku i przestrzegania prawa, osobistych przymiotów jakimi powinien odznaczać się każdy funkcjonariusz pełniący służbę w tej formacji, ale także społecznego odbioru pozostawienia w służbie policjanta, który naruszył prawo w sposób oczywisty i rażący.

Zdaniem Sądu, organ sprostał wymogom wykazania, iż w badanej sprawie doszło do popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. Popełnienie tego czynu przez skarżącego jest oczywiste, a jego charakter uniemożliwia dalsze pozostawienie go w służbie. Poza sporem pozostaje, że prowadzenie pojazdu mechanicznego po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości, stanowi przestępstwo, o którym mowa w art. 178a § 1 k.k. Skarżący kwestionuje natomiast wystąpienie pozostałych dwóch przesłanek, warunkujących zwolnienie go ze służby, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, podnosząc przede wszystkim, że organ prowadzący postępowanie nie wykazał "oczywistości" popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, bowiem postępowanie karne nie zostało zakończone prawomocnym wyrokiem, brak jest bezpośrednich świadków zdarzenia, a fakt, iż badanie na zawartość alkoholu zostało wykonane po upływie dwóch godzin od kolizji może wskazywać na to, że w chwili samego zdarzenia stężenie alkoholu we krwi skarżącego mogło mieć daleko mniejszą wartość. W ocenie Sądu argumentacja skarżącego nie zasługiwała na uwzględnienie. Jak już wyżej wyjaśniono postępowanie administracyjne ma charakter autonomiczny i jest prowadzone niezależnie od postępowania karnego. Zatem uzyskanie prawomocnego wyroku skazującego nie jest warunkiem sine qua non dla zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, pod warunkiem wszakże, że istniejące w dacie wydania decyzji w tym zakresie dowody są wystarczające do tego, aby na ich podstawie organ mógł uznać fakt popełnienia przez policjanta przestępstwa (przestępstwa skarbowego) za oczywisty. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Dowody zgromadzone przez organ stanowiły bowiem wystarczającą podstawę do uznania, że skarżący prowadził po drodze publicznej pojazd, znajdując się w stanie nietrzeźwości. Do takiego, prawidłowego, wniosku doprowadziła dokonana przez organ analiza zebranych dokumentów. Wbrew twierdzeniom skarżącego z akt postępowania wynika jednoznacznie, że ujawniony na miejscu zdarzenia drogowego pojazd leżał w przydrożnym rowie, na prawym boku, odwrócony tyłem do kierunku jazdy. Wewnątrz tego pojazdu, na siedzeniu kierowcy znajdował się skarżący, w pojeździe nie było innych osób, co wynika wprost z zeznań złożonych przez bezpośredniego świadka, który podjął działania ratownicze. Skarżący został wydobyty z pojazdu przez straż pożarną, która w tym celu musiała wyjąć przednią szybę i odciąć dach, co uwidocznione zostało na załączonych do akt fotografiach. Pierwszą służbą, która przybyła na miejsce zdarzenia bezpośrednio po tym, jak pojazd wypadł z drogi była straż pożarna, funkcjonariusze Policji pojawili się, gdy skarżący został już wydobyty z pojazdu i oczekiwał na odwiezienie do szpitalnego oddziału ratunkowego. Nie ulega wątpliwości, że skarżący w chwili zdarzenia znajdował się pod wpływem alkoholu, co wynika z przeprowadzonych badań krwi. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący były jedyną osobą podróżującą samochodem, bowiem zarówno ułożenie pojazdu po wypadku, rodzaj uszkodzeń, a także rodzaj obrażeń, których doznał sam skarżący, jak i działania, które musiały zostać przez straż pożarną podjęte, aby go z pojazdu wydobyć, wskazują jednoznacznie na to, że wydostanie się z auta w krótkim czasie po wypadku i samodzielne oddalenie się z niego przez inną osobę było niemożliwe. Taki obraz wyłania się z zeznań świadka P.K., będącego pierwszą osobą, która dotarła do pojazdu w ramach akcji ratunkowej. Świadek ten jednoznacznie stwierdził, że w pojeździe w chwili podjęcia przez niego czynności znajdował się tylko skarżący, opisał sposób ułożenia jego ciała wskazując, że znajdował się na siedzeniu kierowcy. Sąd podkreślił, że sam skarżący w składanych pismach procesowych nie podjął próby wykazania, że pojazd prowadziła inna osoba, czy też, że razem z nim w pojeździe znajdowały się inne osoby i nie przedstawił dowodów, które mogłyby skutecznie podważyć ustalenia organu. Również składane przez skarżącego wnioski dowodowe nie wskazują na to, aby zamierzał on udowodnić, że zdarzenie drogowe miało inny, aniżeli ustalony przez organ przebieg. Wnikliwa analiza akt postępowania, w wystarczający sposób uzasadnia spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, a w konsekwencji nie zasługiwały na uwzględnienie wywody skarżącego, że w niniejszej sprawie dowody zgromadzone przez organ nie dają podstawy do przyjęcia, iż popełnienie przez skarżącego czynu, o którym mowa w art. 178a § 1 k.k. jest oczywiste. Sąd nie zgodził się ze skarżącym, że w sytuacji, gdy na podstawie zgromadzonych dokumentów można zasadnie postawić tezę, iż prowadził on pojazd pod wpływem alkoholu, koniecznym było uzupełnienie materiału dowodowego o dokumenty z prowadzonego postępowania karnego, czy też oczekiwanie na wydanie prawomocnego wyroku w tej sprawie. Zważyć bowiem należy, że celem postępowania administracyjnego nie jest udowodnienie winy, to bowiem jest rzeczą organów ścigania, ale ustalenie, czy w sytuacji oczywistości popełnienia przez policjanta przestępstwa zasadnym jest jego dalsze pozostawanie w służbie. Jest to mechanizm, który pozwala na szybką reakcję w takich przypadkach, gdy charakter czynu, jego ciężar gatunkowy i społeczny odbiór, przemawiają za tym aby sprawca został usunięty z szeregów Policji. Taka ocena została w zaskarżonej decyzji dokonana. Organ szczegółowo wyjaśnił jakimi względami kierował się uznając, że dalsze pozostawanie skarżącego w służbie nie jest możliwe i argumentacja ta zasługuje na aprobatę. Podkreślenia również wymaga, że organ wziął pod uwagę dotychczasowy przebieg służby skarżącego, jednak prawidłowo uznał, że charakter czynu, którego się dopuścił ma w tej sprawie decydujące znaczenie. W ocenie Sądu, organ dokonał również prawidłowej oceny złożonego przez skarżącego wniosku o przesłuchanie policjantów obecnych na miejscu zdarzenia. Skarżący wnioskując o przesłuchanie funkcjonariuszy Policji i bezpośredniego przełożonego nie wskazał jakie okoliczności zamierza za pomocą tych środków udowodnić. W tych okolicznościach organ zasadnie uznał, że nie ma potrzeby przeprowadzenia tych dowodów, skoro policjanci nie uczestniczyli w akcji ratowniczej i pojawili się na miejscu zdarzenia już po tym, gdy skarżący znajdował się na zewnątrz pojazdu. Nie można się zatem zgodzić z wywodami skargi, iż doszło do naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz art. 7 i art. 107 k.p.a. Dodatkowo wskazano, że argumentacja odnosząca się do uwzględnienia wyników badań krwi wykonanych po upływie dwóch godzin od zdarzenia jest chybiona. Skarżący wywodził, że badania wykonane po tak długim czasie od zdarzenia mogą świadczyć o tym, że stężenie alkoholu w chwili samej kolizji mogło być znacząco niższe. Wyjaśnić zatem należy, że - na co wskazywał również organ, stosownie do art. 115 § 16 k.k., stan nietrzeźwości w rozumieniu kodeksu karnego zachodzi, gdy: 1) zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub 2) zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Przyjęcie argumentacji skarżącego prowadziłoby do wniosku, że skarżący spożył dużą ilość alkoholu przed tym, gdy wsiadł za kierownicę i jego stężenie znajdowało się w fazie rosnącej, skoro wyniki przeprowadzonych przez Laboratorium Kryminalistyki KWP w [...] badań, wykazały 2,32 promila alkoholu we krwi skarżącego. Tym samym nawet, gdyby okazało się, że stężenie alkoholu w momencie kolizji było niższe, to nie miałoby to znaczenia dla oceny zasadności przesłanek zwolnienia.

W dniu 5 lipca 2018 r. skargę kasacyjna od powyższego wyroku wywiódł P.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych ewentualnie na podstawie art. 188 P.p.s.a. uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. na podstawie art. 174 pkt. 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 §1 P.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (dalej jako P.u.s.a.) i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a., poprzez niezastosowanie przez Sąd art. 145 §1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., wskutek niewłaściwej kontroli legalności działania administracji publicznej, polegającej na niewystarczającym rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a następnie przyjęciu błędnych wniosków organu administracji, co spowodowało, iż Sąd nie rozpoznał wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. braku oczywistości popełnienia przez P.K. czynu zabronionego.

2. na podstawie art. 174 pkt. 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, w zw. z art. 31 § 1 i 2 k.k. i niezasadne przyjęcie, że popełnienie przez P.K. czynu jest oczywiste i uniemożliwia pozostanie w służbie, a tym samym przekroczenie przez organ granic uznania administracyjnego w związku z przyjęciem, że zachodziły podstawy przewidziane w wymienionym artykule w postaci przesłanki oczywistości popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa w sytuacji, gdy: zachodzą poważnie uzasadnione wątpliwości czy zachowanie to wypełnia znamiona czynu z art. 178a § 1 k.k.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie w sprawie nie mamy do czynienia z oczywistością popełnienia czynu, ponieważ na obecnym etapie postępowanie przeciwko P.K. nie zakończyło się jeszcze skierowaniem aktu oskarżenia do Sądu, a tym samym prawomocnym wyrokiem. W sprawie brak jest bezpośrednich świadków zdarzenia, zaś organy konsekwentnie ignorują fakt, iż badanie krwi zostało wykonane niemalże 2 godziny po kolizji drogowej co pozwala na wnioskowanie, iż stężenie alkoholu mogło wynosić daleko mniejszą wartość w chwili kolizji. Dowody wskazywane przez organy pozwalają na odtworzenie jedynie akcji ratunkowej jaka prowadzona była wobec P.K., jednak nie dają pełnego obrazu okoliczności samego zajścia i z całą pewnością nie są to dowody, które oczywiście świadczą o popełnieniu przestępstwa.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem. Nadto wniósł o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone w § 2 art. 183 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd i zamieścić uzasadnienie podstawy kasacyjnej, czyli uzasadnić uchybienia zarzucane sądowi. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd w subsumcji czyli, że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie im mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca powyższym wymaganiom uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności.

W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej obejmują zarówno naruszenie przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, aczkolwiek nie określają formy naruszeń.

W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Podnieść w tym miejscu należy, że skarżący kasacyjnie przedstawił w nich, w różnej konfiguracji, przepisy o charakterze ustrojowym, do jakich zaliczyć należy art. 1 § 1 i § 2 ustawy statuującej ustrój sądownictwa administracyjnego i art. 3 § 1 P.p.s.a., jak też przepisy określone w judykaturze jako przepisy o charakterze wynikowym, tj. art. 145 § 1 lit c P.p.s.a. łącząc te ostanie z przepisami określającymi zasady postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym.

Wskazać jednak należy, że ani art. 1 § 1 i § 2 P.u.s.a. ani art. 3 § 1 P.p.s.a. nie mieszczą się w zakresie podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Należą one do przepisów ustrojowych. Zgodnie z art. 3 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Jego treść wyjaśnia funkcje pełnione przez sądy administracyjne. Nie jest to przepis, który bezpośrednio reguluje postępowanie przed sądem administracyjnym. Wskazuje on na cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji. Natomiast po myśli art. 1 § 1 P.u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Z kolei przepis § 2 powołanego artykułu mówi, że kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Naruszenie omawianych przepisów miałoby miejsce wtedy, gdyby sąd nie dokonał kontroli stanowiącego przedmiot skargi aktu, zastosowałby inny rodzaj oceny niż zgodność z prawem, odwołując się np. do zasad słuszności czy współżycia społecznego względnie wyszedłby poza zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego, rozpoznając skargę na akt lub czynność niepoddane jego kognicji, ewentualnie zastosował środki ustawie nieznane. Żadna z takich sytuacji w sprawie nie zaistniała, gdyż Sąd pierwszej instancji przeprowadził kontrolę aktu objętego zakresem jego właściwości. Fakt, że ocena ta jest odmienna od oceny skarżącego nie może stanowić o naruszeniu art. 1 § 2 P.u.s.a. lub art. 3 § 1 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę, stosując tym samym jeden z środków przewidzianych w ustawie. Jeżeli sąd administracyjny stosuje środki określone w ustawie, to każde jego orzeczenie, zarówno korzystne jak i niekorzystne dla skarżącego, jest realizacją obowiązku przeprowadzenia kontroli działalności administracji publicznej. W takich przypadkach nie może być mowy o naruszeniu art. 1 § 2 P.u.s.a. ani art. 3 § 1 i § P.p.s.a.

Z kolei, gdy chodzi o naruszenie przepisu o charakterze wynikowym, a więc art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. to przypomnieć należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., decyzja podlega uchyleniu, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszenie wskazanego przepisu będzie miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd nie dostrzeże, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. Oznacza to, że gdyby organ nie naruszył prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Tylko bowiem takie naruszenia przepisów mogłyby uzasadniać zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji środka przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny wskazuje na to, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla oceny zaistnienia przesłanek określonych w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy Policji. Wyrażona zaś w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia (art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie można Sądowi pierwszej instancji postawić skutecznie zarzutu naruszenia powołanych przepisów, gdyż nie dopuścił się naruszeń, które miałyby wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Tym samym zarzut skargi kasacyjnej w tym zakresie jest nieuzasadniony.

Jako całkowicie nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Przypomnieć należy, że zgodnie z tym przepisem funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia przez niego czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Decyzja podjęta na podstawie powołanego przepisu posiada charakter uznaniowy. Nakłada to na organ administracji obowiązek dokładnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy i należytego uzasadnienia decyzji. Powołując się na stanowisko orzecznictwa (zob. wyroki NSA z 16 listopada 1999 r., sygn. akt III SA 7900/98 oraz z dnia 28 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 624/16 ) należy stwierdzić, iż obowiązki organu administracyjnego w przypadku decyzji uznaniowych w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym związaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę zgodności takiej decyzji z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela uwidocznionym w treści art. 7 k.p.a. Oznacza to, że sąd administracyjny kontrolując wydaną w sprawie decyzję obowiązany jest szczegółowo zbadać, czy organy Policji w oparciu o zebrany materiał dowodowy zasadnie uznały oczywistość popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa, a fakt jego popełnienia uniemożliwia pozostawienie policjanta w służbie. Oczywistość popełnienia przez funkcjonariusza czynu, o jakim mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, musi wynikać z konkretnych okoliczności danej sprawy, a ich ustalenie nastąpić powinno z poszanowaniem reguł postępowania dowodowego określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Tak więc Sąd pierwszej instancji, kontrolując legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, zobligowany był zbadać, czy organy Policji w oparciu o zebrany materiał dowodowy, zasadnie uznały oczywistość popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa, a fakt jego popełnienia uniemożliwia pozostawienie policjanta w służbie. Z obowiązku tego Sąd pierwszej instancji wywiązał się, a wyniki kontroli legalności zaskarżonego rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji zasługują na aprobatę.

Zauważyć należy, że brak jest ustawowej definicji "oczywistości", o której stanowi art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, gdyż powinno się ją oceniać w okolicznościach indywidualnej sprawy i nie może wynikać tylko z przekonania organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Oczywiste popełnienie przestępstwa to popełnienie niebudzące wątpliwości co do rzeczywistego wypełnienia jego znamion. Nadto w toku tego postępowania organy Policji nie prowadzą czynności związanych z ustaleniami charakterystycznymi dla postępowania karnego, niejako je dublując, lecz przeprowadzają dowody w zakresie ustalenia wystąpienia przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji pozwalającej na zwolnienie funkcjonariusza ze służby.

Wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie WSA w Szczecinie prawidłowo uznał, że zebrany w toku postępowania administracyjnego materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, że skarżący kasacyjnie dopuścił się przypisywanego mu czynu o znamionach przestępstwa polegającego na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości. Fakt, że skarżący kasacyjnie w dniu 7 maja 2017 r. w godzinach wieczornych znalazł się w pojedzie, który wpadł po zderzeniu z przydrożną latarnią do rowu, został zakleszczony na miejscu kierowcy, skąd został wydobyty, po przecięciu pasa bezpieczeństwa przez przybyłych ma miejsce zdarzenie strażaków PSP wskazuje jednoznacznie, że prowadził on pojazd mechaniczny. Co więcej, nie zeznał on, aby w trakcie zdarzenia wraz z nim w pojeździe znajdowały się inne osoby. Również inne zebrane w toku postępowania dowodowy, w tym zeznania przybyłego na miejsce zdarzenia strażaka PSP, który uczestniczył w akcji wydobycia funkcjonariusza z pojazdu, nie wskazują, aby można było uznać, że inna osoba mogła kierować pozjadam. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej wynik badania zawartości alkoholu we krwi P.K. jednoznacznie określa, że w chwili wypadku prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości. Jak bowiem słusznie podkreślił Sąd pierwszej instancji wysoki procent stężenia alkoholu we krwi skarżącego kasacyjnie - 2,32 promila - wskazuje jednoznacznie, że nawet, gdyby stężenie alkoholu we krwi w momencie kolizji byłoby mniejsze (np. pił alkohol w trakcie jazdy, na chwilę przed wypadkiem), to i tak przekraczałoby normy opisane w art. 115 § 16 k.k. statuującym stan nietrzeźwości. Natomiast w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze skierowanej do WSA w Szczecinie P.K. nie zakwestionował rzetelności przeprowadzonych badań na zawartość alkoholu w jego krwi.

Warto również wskazać, że organy Policji podejmując decyzję w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza ze służby, nie ograniczyły się jedynie do stwierdzenia oczywistości popełnienia przez nią czynu o znamionach przestępstwa. Szczegółowo wykazały także, z jakich dokładnie przyczyn przełożeni funkcjonariusza uznali, że nie jest możliwe dalsze jego pozostawienie w służbie i w konsekwencji, dlaczego zdecydowano się na rozwiązanie z nim stosunku służbowego. Trafnie zwrócono uwagę na specyficzny status Policji, podkreślając, że jest ona formacją, która ma służyć społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości jako czyn zagrażający innym uczestnikom ruchu drogowego jest szeroko potępiany społecznie, a pozostawanie w służbie policjanta, który dopuścił się takiego czynu godziłoby w interes służby.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania, obejmujących wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).