Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 609/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Opłata targowa
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędziowie WSA Bożena Pindel, Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2021 r. sprawy ze skargi W.S na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty targowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej Kolegium lub SKO), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. - dalej jako O.p. - po rozpatrzeniu odwołania S. W. "A" [...] w M. – [...] (dalej podatnik, skarżący) od decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...]. w sprawie określenia wysokości zobowiązania w opłacie targowej - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] r. strażnik Straży Miejskiej w C. na ul. [...] [...] (teren parafii św. [...]) nałożył na p. K. G., handlującą wyrobami cukierniczymi z przyczepy o nr rej. [...], należącej do firmy S. W. "A" [...] opłatę targową w kwocie 500 zł. K. G. odmówiła uiszczenia powyższej opłaty, w związku z czym sporządzona została notatka służbowa wraz z dokumentacją fotograficzną ww. przyczepy.

W ramach czynności wyjaśniających organ I instancji wezwaniem z dnia [...] r. zobowiązał osobę sprzedającą do złożenia wyjaśnień na piśmie, czy w dniu [...] r. na ul. [...] [...] w C. na terenie parafii św. [...] handlowała słodyczami z przyczepy we własnym imieniu czy na rzecz innej osoby bądź podmiotu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie W. S. poinformował organ podatkowy, że ww. osoba w dniu [...] r. dokonywała sprzedaży na rzecz firmy S. W. "A" [...] z siedzibą w M..

Biorąc powyższe pod uwagę organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania w opłacie targowej. Następnie, decyzją z dnia [...] r. organ ten określił podatnikowi wysokość zobowiązania w opłacie targowej za dzień [...] r. w wysokości 500 zł. Decyzja została odebrana przez stronę w dniu [...] r.

Strona w terminie wniosła odwołanie od powyższej decyzji wskazując, iż:

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych "Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż. Znaczenie terminu "targowisko" ma zasadnicze znaczenie dla potrzeb pobierania opłaty targowej. Cytowany przepis w ust. 2 zawiera definicję tego terminu - którym w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego - są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż".

Natomiast definicja wg uchwały nr XIV/250/15 Rady Miasta Chorzów z dnia 29 października 2015 r. to takie miejsce, którego administrator - proboszcz parafii - posiada pozwolenie na jego użytkowanie, a jego lokalizacja nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Teren parafii św. [...] mieści się w definicji ustawowej jak i w definicji zawartej w ww. uchwale. Ustalona stawka na powyższych terenach wynosi wg pkt 1 uchwały, pkt d "przy sprzedaży z pojazdów samochodowych przyczep i naczep o ładowności powyżej 1,5 t do 4 t - 36 zł". Strona zaznaczyła, że sprzedaż w dniu [...] r. była prowadzona za zgodą administratora - proboszcza parafii św. [...], który posiada pozwolenie na użytkowanie terenu parafialnego.

Tym samym zarzucono organowi podatkowemu nieprawidłowe zakwalifikowanie opłaty targowej oraz wniesiono o uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej.

W związku z otrzymanym zawiadomieniem organu II instancji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, strona w piśmie skierowanym bezpośrednio do SKO podniosła, iż "z uwagi na sytuację epidemiologiczną w miesiącu kwietniu 2020 r. na terenie kraju, w trosce o zdrowie i bezpieczeństwo klientów jak również naszego pracownika, sprzedaż odbywała się z specjalistycznej przyczepy handlowej dopuszczonej przez Sanepid. Wnioskujemy i prosimy o uchylenie decyzji Nr [...] z dnia [...] r. w tej wyjątkowej sytuacji".

Rozpoznając sprawę po wniesieniu odwołania SKO wskazało na wstępie, iż kwestię opłaty targowej, w tym powstanie obowiązku uiszczenia opłaty targowej, pojęcie targowiska reguluje art. 15 i n. ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm. - dalej u.p.o.l.).

Na mocy art. 15 ust. 1 w związku z ust. 2b rada gminy może wprowadzić opłatę targową, którą pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z wyłączeniem sprzedaży dokonywanej w budynkach lub w ich częściach. Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko (ust. 3). Legalna definicja targowiska zawarta w art. 15 ust. 2 u.p.o.l. opiera się na szeroko określonym zakresie pozytywnym i stanowi, że targowiskami, o których mowa w ust. 1 są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż. Zwrot "wszelkie miejsca" oznacza, że zakres ustawowej definicji targowiska znacznie wykracza poza potoczne, językowe znaczenie tego słowa. Uznanie danego miejsca za targowisko zależy więc wyłącznie od tego czy prowadzona jest tam sprzedaż, także wtedy gdy prowadzona jest sprzedaż okazjonalnie lub nawet jednorazowo. Bez znaczenia jest również to czy sprzedaż odbywa się na gruntach państwowych, samorządowych lub prywatnych oraz to czy sprzedaż następuje w miejscu do tego wyznaczonym. Nie ma znaczenia czy sprzedaż jest prowadzona w obszarze targowisk zamkniętych - na tzw. wydzielonym obszarze, czy też odbywa się na chodniku obok, czy też pod targowiskiem zamkniętym, czy też z dala od targowiska wydzielonego. Także podjęcie uchwały o lokalizacji targowiska przez właściwy organ nie jest warunkiem koniecznym uznania danego miejsca za targowisko (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 września 2007 r., sygn. akt I SA/Bd 473/07, LEX nr 372588). Takie szerokie rozumienie pojęcia targowiska zostało wielokrotnie potwierdzone i utrwaliło się w orzecznictwie (np. wyrok SN z 18 listopada 1993 r., III ARN 68/93; POP 1997/1/22). Także WSA w Łodzi w wyroku z dnia 25 września 2013 r. (I SA/Łd 732/13, LEX nr 1465194) potwierdził, iż "chodzi o miejsca, w których lokalizację wyznacza gmina, jak i każde inne miejsce, mimo że formalnie nie jest ono przez gminę oznaczone jako targowisko. W takim rozumieniu targowiskiem jest m.in. hala targowa, dom handlowy, plac, chodnik, pas przydrożny (czy jak w przedmiotowej sprawie - plac kościelny) byleby na tych miejscach prowadzono sprzedaż". Co więcej, obowiązek powstania zobowiązania do zapłaty opłaty targowej istnieje nawet w przypadku dokonywania sprzedaży w miejscach, w których de facto sprzedaż jest zakazana (Borszowski Paweł, Stelmaszczyk Klaudia, Komentarz do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, [w:] Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz; Opublikowano: WK 2016, wyrok NSA z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 992/14; LEX nr 2083040).

Dalej SKO zauważyło, że przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych upoważniają w art. 19 pkt 1 lit. a radę gminy do określenia zasad ustalania i poboru oraz terminów płatności i wysokości stawek opłaty targowej, wskazując przy tym na dzienną stawkę maksymalną, która w przypadku opłaty targowej nie mogła w 2020 r. przekroczyć 792,21 zł dziennie (w roku 2021 - 823,11 zł). Rada gminy jest uprawniona do różnicowania wysokości opłaty targowej pobieranej na terenie gminy, np. w zależności od rodzaju targowiska lub od tego czy sprzedaż jest prowadzona w wyznaczonym do tego miejscu. W ramach granic wyznaczonych przez art. 15 i art. 19 pkt 1 u.p.o.l. gminy mają swobodę ustalania obciążeń i mogą realizować własną lokalną politykę. Dopuszczalne jest takie różnicowanie obciążeń, aby zrealizować określone cele publiczne. Takie stanowisko wyraził m.in. NSA w wyroku z dnia 6 maja 2015 r. (sygn. akt II FSK 984/13; LEX nr 1774682). Organ gminy jest zatem uprawniony do określenia wysokości opłaty targowej, także wtedy, gdy sprzedaż dokonuje się poza miejscem do tego wyznaczonym. Pozbawienie rady gminy możliwości różnicowania stawek opłaty targowej stanowiłoby istotne ograniczenie jej samodzielności finansowej gwarantowanej przez Konstytucję. WSA w Gliwicach w wyroku 21 stycznia 2016 r. (sygn. akt I SA/GI 588/15; LEX nr 1995484) wskazał, że w ramach granic wyznaczonych przez art. 15 u.p.o.l. oraz art. 19 pkt 1 lit. a u.p.o.l. gminy mają swobodę ustalania obciążeń podatkowych i mogą realizować własną politykę lokalną w tym zakresie, a zasadniczo jedynym ustawowym ograniczeniem w ustalaniu przez gminy stawek opłaty targowej jest zakaz przekraczania stawek maksymalnych określanych na każdy rok przez Ministra Finansów w formie obwieszczenia w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych. Prawo gminy do różnicowania stawek opłaty wynika również z art. 2 ust. 3 u.s.g. oraz art. 168 Konstytucji RP (podobnie też NSA w wyroku z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1218/16; LEX nr 2139834, WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 21 września 2020 r., sygn. akt I SA/Gl 1322/19; LEX nr 3066579).

Stosownie do ww. regulacji na terenie Miasta C. wysokość opłaty targowej ustalona została uchwałą Nr XIV/250/15 Rady Miasta Chorzów z dnia 29 października 2015 r. w sprawie opłaty targowej obowiązującej na terenie Miasta Chorzów (t.j.; Dz. Urz. Woj. Śl. z 2018 r., poz. 5619 ze zm. - dalej w skrócie "uchwała"). Przedmiotową uchwałą wprowadzono opłatę targową na terenie Miasta C. i ustalono zróżnicowane dzienne stawki tej opłaty w zależności od miejsca, powierzchni i sposobu prowadzenia sprzedaży. Uchwała ta różnicuje stawki opłaty targowej w zależności od tego, czy sprzedaż dokonywana jest:

1. na terenie targowisk położonych w C., przez które należy rozumieć takie miejsce, którego administrator posiada pozwolenie na jego użytkowanie, a jego lokalizacja nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (§ 2 ust. 1 pkt 1 lit. a - g uchwały);

2. poza terenem targowisk opisanych w § 2 ust. 1 pkt 1, za zgodą właściciela lub zarządcy terenu (§2 ust. 1 pkt2 lit. a-e uchwały);

3. poza terenem targowisk opisanych w § 2 ust. 1 pkt 1, bez zgody właściciela lub zarządcy terenu (§ 2 ust. 1 pkt 2 lit. f uchwały);

4. z pojazdów samochodowych, naczep i przyczep o dowolnej ładowności poza targowiskami opisanymi w § 2 ust. 1 pkt 1 (§ 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały).

Zgodnie z § 2 ust. 2 ww. uchwały w przypadku, gdy dla danej sprzedaży właściwa jest więcej niż jedna stawka opłaty targowej, stosuje się stawkę wyższą. Uchwała ustala pobór dziennej opłaty targowej na terenie miasta w drodze inkasa oraz termin jej płatności, którym jest dzień, w którym dokonywana jest sprzedaż.

Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów Kolegium zauważyło, że strona kwestionuje zakwalifikowanie opłaty targowej do § 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały (500 zł), wskazując, że powinna uiścić opłatę na podstawie § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d tej uchwały tj. w kwocie 36 zł. Zdaniem podatnika, teren parafii św. [...] przy ul. [...] [...] spełnia nie tylko przesłanki ustawowej definicji targowiska, ale przede wszystkim odpowiada też węższemu rozumieniu targowiska zawartemu w § 2 ust. 1 pkt 1 uchwały - czyli jest targowiskiem (położonym w C.), którego administrator posiada pozwolenie na jego użytkowanie, a jego lokalizacja nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Istota sporu sprowadza się więc do ustalenia czy wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej z tytułu prowadzenia detalicznej sprzedaży wyrobów cukierniczych z przyczepy nr rej. [...] na placu przykościelnym (terenie parafii) - została określona prawidłowo.

Okoliczność, że w niniejszej sprawie handel wyrobami cukierniczymi na placu przykościelnym (terenie parafii) był przez stronę prowadzony i podlegał opłacie targowej pozostaje poza sporem. Potwierdza to sporządzona przez strażnika Straży Miejskiej notatka służbowa wraz z dokumentacją fotograficzną, pismo strony z dnia 15 czerwca 2020 r., w którym nie neguje ona ani faktu sprzedaży ani też miejsca jej dokonywania, ale wysokość przyjętej do opodatkowania stawki.

Dokonując szczegółowej analizy przepisów uchwały rady gminy Kolegium stwierdziło, że opisaną i udokumentowaną dokumentacją fotograficzną formę sprzedaży wyrobów cukierniczych przez stronę należy zakwalifikować do sprzedaży opisanej w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały. Zapis zawarty w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d - na który powołuje się podatnik - dotyczy stałych targowisk zorganizowanych i zlokalizowanych w C. przy ul. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] oraz ul. [...], w których sprzedaż dokonywana jest w sposób cykliczny. Świadczy o tym choćby fakt, że jedna ze stawek opłaty targowej w tym punkcie dotyczy sprzedaży prowadzonej z urządzeń targowych, które co do zasady występują na targowiskach stałych, a nie przy sprzedaży okazjonalnej. Administrator targowiska posiada także stosowne pozwolenie na jego użytkowanie, a jego lokalizacja nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Terenu parafii św. [...] w C. przy ul. [...], na którym sprzedaż z przyczepy dokonywała pracownica strony nie można zaliczyć do targowiska stałego, lecz jest to miejsce handlu tymczasowego i ogranicza się jedynie do pojedynczych dni w roku. w związku z powyższym naliczona przez organ i instancji opłata jest w pełni prawidłowa.

Zdaniem Kolegium sprzedaż prowadzona przez stronę jest sprzedażą, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały, gdyż prowadzona była poza terenem targowiska opisanego w § 2 ust. 1 pkt 1 tego aktu, z pojazdów samochodowych, naczep i przyczep o dowolnej ładowności i w zakresie stawki dziennej opłaty zastosowanie znajduje właśnie stawka określona przez § 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały. Zatem sprzedaż dokonywana w dniu [...] r. przez pracownika strony na rzecz firmy podatnika z przyczepy samochodowej na placu przykościelnym (terenie parafii) spełniała przesłanki do nałożenia opłaty targowej w wysokości 500 zł. Tym samym zarzuty odwołania Kolegium uznało za bezzasadne.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący podtrzymał zarzuty podniesione w odwołaniu, stojąc na stanowisku, że prowadzona na terenie parafii sprzedaż słodyczy z przyczepy winna być opodatkowana opłatą targową ustaloną w oparciu o zapis zawarty w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d uchwały tj. w wysokości 36 zł. Zwrócił uwagę, że wbrew twierdzeniu organu II instancji uchwała nie wskazuje, że zapis w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d dotyczy stałych, zorganizowanych targowisk, zlokalizowanych w C. przez ul. [...], [...], [...], [...] i [...]. Poddał w wątpliwość czy obowiązująca uchwała nr XIV//250/15 jest zgodna z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W ocenie skarżącego teren parafii Św. [...] spełnia definicję targowiska i nie ma podstaw do tak drastycznego różnicowania opłaty targowej. Zwłaszcza, że - jak podkreślił - sprzedaż z przyczepy dopuszczonej przez Sanepid, w rygorze bezpieczeństwa sanitarnego, jest wręcz pożądanym sposobem sprzedaży. Mając to na względzie strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji lub zmianę wysokości zobowiązania na kwotę 36 zł.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 16 listopada 2021 r. pełnomocnik strony skarżącej podtrzymała skargę i zawartą w niej argumentację. Podniosła dodatkowo, że sprzedaż artykułów spożywczych dokonywana była ze specjalistycznej przyczepy, spełniającej wszelkie wymogi sanitarne, podczas gdy sprzedaż dokonywana ze zwykłego stoiska (znajdującego się obok) została obciążona opłatą w kwocie jedynie 28 zł. Opłatę targową w wysokości 500 zł pełnomocnik uznała za restrykcyjną i niesprawiedliwą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona. W ocenie Sądu organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa materialnego i procesowego regulujących zasady postępowania dowodowego oraz sporządzania uzasadnienia aktów administracyjnych - w sposób, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.).

Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest wysokość nałożonej na firmę podatnika opłaty targowej za handel wyrobami cukierniczymi prowadzony w dniu [...] r. ze specjalistycznej przyczepy samochodowej na terenie parafii św. [...] przy ul. [...] [...] w C.. Nie kwestionując faktu prowadzenia sprzedaży strona podniosła, że obciążenie jej opłatą w kwocie 500 zł jest nadmiernie restrykcyjne, a ponadto niezgodne z zapisem § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d uchwały. Według natomiast organów podatkowych, nałożona na stronę skarżąca opłata była zgodna z treścią § 2 ust. 1 pkt 2 lit. g uchwały.

Przystępując do rozstrzygnięcia sporu wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 u.p.o.l. opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b. Zgodnie z kolei z ust. 2b ustawy opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach.

Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona sprzedaż (art. 15 ust 2 u.p.o.l.) Pobieranie opłaty targowej na podstawie wskazanej ustawy jest związane z prowadzeniem sprzedaży lub chociażby złożeniem oferty. Znaczenie terminu "targowisko" ma zasadnicze znaczenie dla potrzeb pobierania opłaty targowej. Z cytowanego przepisu art. 15 ust. 1 i 2 u.p.o.l. wynika, że nie ma większego znaczenia, w jakim miejscu prowadzona jest sprzedaż oraz czy sprzedaż ma charakter stały czy okazjonalny. Jeżeli o pobieraniu opłaty targowej decyduje sprzedaż towaru, uprawnione jest jej pobieranie również za prowadzenie sprzedaży poza miejscami do tego wyznaczonymi. Skoro, zgodnie z art. 15 ust. 2 u.p.o.l., targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż to chodzi zarówno o miejsca, w których lokalizację wyznacza gmina, jak i każde inne miejsce, mimo że formalnie nie jest ono przez gminę oznaczone jako targowisko.

Podkreślenia wymaga, iż stosownie do art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 713 - dalej u.s.g.) do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach. Taką ustawą jest m.in. ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, która w art. 19 pkt 1 zawiera delegację dla rady gminy do określenia w drodze uchwały zasad ustalania i poboru oraz terminy płatności i wysokość stawek opłat określonych w ustawie. Organ uchwałodawczy gminy uprawniony jest więc do określania reguł ustalania i poboru m.in. opłaty targowej, w tym także jej stawek. Przepisy ustanowione w oparciu o wskazaną delegację jako zawarte w akcie prawa miejscowego, mają moc powszechnie obowiązujących na terenie gminy.

Z ugruntowanego już orzecznictwa sądów administracyjnych wynika jednoznacznie, że w ramach granic wyznaczonych przez art. 15 u.p.o.l., zgodnie z którym rada gminy może wprowadzić opłatę targową oraz ww. art. 19 pkt 1 lit. a tej ustawy, gminy mają swobodę ustalania obciążeń podatkowych, a zasadniczo jedynym ustawowym ograniczeniem w ustalaniu przez gminy stawek opłaty targowej jest zakaz przekraczania stawek maksymalnych określanych na każdy rok przez Ministra Finansów w formie obwieszczenia w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych. W orzecznictwie dopuszczono wyraźnie możliwość ustalenia różnych stawek opłaty targowej na różnych targowiskach, w różny sposób i co do odmiennych asortymentów sprzedawanych towarów. Nie ma więc żadnych podstaw aby twierdzić, że ustawodawca pozbawił radę gminy możliwości zróżnicowania opłaty targowej w zależności np. od sposobu dokonywania sprzedaży czy też rodzaju sprzedawanego towaru (tak np. NSA w wyrokach z dnia 6 maja 2015 r., sygn. akt II FSK 984/13, z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II FSK 1615/11, z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1218/16).

Prawo gminy do różnicowania stawek opłaty wynika także z art. 2 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym statuującym zasadę samodzielności gminy oraz art. 168 Konstytucji RP. Samodzielność gminy oznacza, że w granicach wynikających z ustaw nie jest ona podporządkowana czyjejkolwiek woli oraz że w tych granicach podejmuje czynności prawne i faktyczne, kierując się wyłącznie własną wolą, wyrażoną przez jej organy pochodzące z wyboru. Samodzielność ta wynika zatem z granic określonych przez ustawy, które precyzyjnie ustalają zakres przedmiotowy, w którym samodzielność ta ma miejsce. Z kolei z art. 168 Konstytucji RP wynika, że jednostki samorządu terytorialnego mają prawo ustalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie określonym w ustawie. Ustalenie wobec tego stawki opłaty targowej w różnej wysokości dla różnych przedmiotów sprzedaży czy też sposobów sprzedaży wynika wprost z upoważnienia ustawowego. To zaś wskazuje na realizację normy wynikającej z art. 168 Konstytucji.

Co do zasady zatem rada gminy jest uprawniona do podjęcia uchwały różnicującej stawki opłaty z uwzględnieniem ustalonych przez siebie kryteriów. Powyższe pozwala gminie wpływać, przez kształtowanie pożądanej w danym czasie miejscowej polityki podatkowej, na lokalną gospodarkę, zapewniając swobodę w reagowaniu na bieżące potrzeby zbiorowe lokalnej społeczności. Potrzeby te mogą dotyczyć różnych sfer życia społecznego czy gospodarczego. Jak stwierdził NSA w wyroku z dnia z dnia 27 lipca 2017 r. o sygn. akt II FSK 1235/17 rady gmin mają swobodę w kształtowaniu polityki podatkowej na swoim terenie (art. 15 i 19 u.p.o.l.). Nie ma więc przeszkód do różnicowania stawek opłaty w zależności od miejsca położenia targowiska.

Przenosząc te rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać przyjdzie, iż w § 2 ust. 1 obowiązującej na terenie C. uchwały Rada Miasta określiła dzienne stawki opłaty targowej w miejscach uznawanych za targowisko, stwierdzając, że jest to miejsce, którego administrator ma pozwolenie na jego użytkowanie a jego lokalizacja nie jest sprzeczna z planem zagospodarowania przestrzennego. W tak wyznaczonych miejscach organ uchwałodawczy zróżnicował opłaty w zależności od sposobu prowadzenia sprzedaży, np. z torby, koszy, z urządzeń targowych, z pojazdów samochodowych i przyczep - w zależności od ich ładowności (pkt 1 ww. uregulowania). Jednocześnie jednak, w pkt 2 ust. 1 wprowadził inne stawki opłaty targowej obowiązujące w miejscach zlokalizowanych poza terenem uznawanym przez uchwałę za targowisko. Tutaj rada gminy wymieniła m.in. konkretne ulice bądź miejsca na terenie miasta C. (np. teren [...] i [...]), różnicując wysokość opłaty targowej właśnie w zależności od miejsca oraz sposobu sprzedaży, ale także od rodzaju sprzedawanego asortymentu (§ 2 ust. 1 pkt 2 lit. od a do c). Z kolei w punkcie g) cytowanego uregulowania wprowadzono opłatę targową w wysokości 500 zł przy sprzedaży z pojazdów samochodowych, naczep lub przyczep o dowolnej ładowności, prowadzonej wszakże za zgodą właściciela, ale poza miejscem określonym w § 2 ust. 1 pkt 1 jako targowisko.

W ocenie Sądu Kolegium trafnie uznało, że sprzedaż słodyczy dokonywana w dniu [...] r. przez pracownika strony z przyczepy samochodowej zlokalizowanej na placu przykościelnym (terenie parafii św. [...]) spełniała przesłanki do nałożenia opłaty targowej w wysokości 500 zł, o której mowa w powołanym zapisie uchwały. W szczególności - wbrew twierdzeniom skargi - nie można przyjąć, że miejsce jakim jest plac parafialny spełnia przesłanki do uznania je za targowisko w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 1 uchwały. Wprawdzie sformułowana przez radę definicja miejsca uznawanego za targowisko jest dość ogólna, niemniej jednak uchwałodawca powiązał tego rodzaju teren z jego przeznaczeniem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Poza tym, gdyby uznać - jak to sugeruje skarżący - że teren placu parafialnego jest targowiskiem określonym w § 2 ust. 1 pkt 1 uchwały (podobnie też jak każde inne miejsce na obszarze miasta, gdzie prowadzona jest sprzedaż) to cała regulacja § 2 ust. 1 pkt 2 dotycząca miejsc sprzedaży poza uznanymi "targowiskami" byłaby całkowicie zbędna. Jednocześnie opłata ta nie przekracza maksymalnej stawki dzienne określonej przez Ministra Finansów na 2020 rok.

Nadmienić w tym miejscu wypada, że sprawa dotycząca handlu strony skarżącej wyrobami cukierniczymi na terenie parafii św. [...] przy ul. [...] w C. była już uprzednio przedmiotem kontroli tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 24 stycznia 2017 r. o sygn. akt I SA/Gl 866/16 oddalił skargę strony, uznając prawidłowość określenia opłaty targowej z tego tytułu w wysokości 500 zł. Wprawdzie sprawa dotyczyła roku 2014, na gruncie wówczas obowiązującej uchwały Rady Miasta nr XVI/240/2011, zmienionej uchwałą z dnia 28 marca 2013 r. nr XXXII/557/13, ale stan faktyczny i prawny był zbliżony, a Sąd zgodził się z oceną Kolegium, iż sprzedaż z przyczepy specjalnej wyrobów cukierniczych na terenie parafii Św. [...] zasadnie skutkowała określeniem opłaty targowej w kwocie 500 zł.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi w postaci niezgodności z prawem obowiązującej uchwały Rady Miasta z dnia 29 października 2015 r., jak również określenia opłaty w nadmiernie restrykcyjnej wysokości (zwłaszcza w sytuacji, gdy sprzedaż z była prowadzona ze specjalistycznej przyczepy, z zachowaniem wszystkich wymogów bezpieczeństwa sanitarnego) powtórzyć przyjdzie raz jeszcze, że ustalenie stawek opłaty targowej, w różnej wysokości dla różnych targowisk (i różnego sposobu sprzedaży) w obrębie gminy, mieści się w granicach ustawowego upoważnienia dla rady gminy zawartego w art. 19 ust. 1 u.p.o.l. Przepis ten nie wprowadza bowiem zakazu różnicowania stawek opłaty targowej w odniesieniu do różnych targowisk prowadzonych na terenie danej gminy (o ile nie przekraczają one stawek maksymalnych za dany rok) - stąd Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w tym zakresie. Niemniej jednak wskazać należy, że strona ma możliwość zaskarżenia uchwały, zgodnie z przepisem art. 101 ust. 1 u.s.g. Przepis ten stanowi, iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Podmiot, który zaskarża uchwałę do sądu i domaga się stwierdzenia jej nieważności, musi wykazać interes prawny, który został naruszony określoną uchwałą, co wynika z powołanego wyżej przepisu. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje.

Podsumowując, w ocenie Sądu, organy przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa. Ponadto zebrały materiał dowodowy w zakresie niezbędnym i wystarczającym do wydania rozstrzygnięcia w sprawie oraz dokonały wszechstronnej i trafnej jego oceny. Wyrażone w decyzji stanowisko organu odwoławczego zostało właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, wnioski wyciągnięte z takiej oceny przez organ podatkowy, co do zakresu przedmiotu opodatkowania oraz związanej z nim stawki opodatkowania, znajdują pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym i opierają się na jego swobodnej ocenie, respektującej wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego.

Z powyżej wskazanych przyczyn, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a to uzasadniało zastosowanie art. 151 p.p.s.a. i oddalenie skargi.

-----------------------

3