Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 216/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6146 Sprawy uczniów
658
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Dyrektor Szkoły
Treść wyniku: *Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w dniu 2 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w N. w przedmiocie rozpoznania skarg, zastrzeżeń i wniosków na działalność pracowników szkoły postanawia: odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 27 maja 2020 r. J. G. (dalej: strona, skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w N. podnosząc, że jej liczne wnioski, zastrzeżenia i skargi na nauczycieli szkoły, do której uczęszczał jej syn K. pozostały bez rozstrzygnięcia, naruszając prawa rodzica i ucznia. Skarżąca podniosła, że udzielane przez dyrektora szkoły odpowiedzi na zgłaszane przez nią zastrzeżenia miały charakter pozorujący prowadzenie sprawy, nie skutkowały wydaniem merytorycznych decyzji, a niedopuszczalne czynności i uchybienia pozostały "bez sprostowania i usunięcia".

W dalszej części skargi skarżąca podniosła, że wniosła kilkadziesiąt pism, "bez pozytywnego efektu i rozpatrzenia przez Dyrektora szkoły". W treści skargi opisała te z nich, które w jej ocenie są najbardziej istotne i dotkliwie krzywdzące jej syna. Jak wynika z treści skargi, zgłaszane przez skarżącą zastrzeżenia dotyczyły m.in. bezpodstawnego ukarania syna przez pedagoga szkolnego, wychowawcę i nauczyciela religii, bezpodstawnego wpisania uwagi do dziennika, ocen semestralnych z religii i plastyki, bezpodstawnej kary (-10 punktów) wpisanej przez nauczyciela z chemii, bezpodstawnego ukarania syna przez prowadzącego lekcję religii (-5 punktami) oraz postawienia dostatecznej oceny za aktywność na tych lekcjach, błędnego przeliczania plusów i minusów przez nauczyciela religii, braku uzupełnienia punktów dodatnich w rubryce zachowania przez każdego nauczyciela, braku wpisów punktów dodatnich w rubryce zachowania za udział w zajęciach dodatkowych prowadzonych przez pedagoga szkolnego, ocen semestralnych z zachowania i wychowania fizycznego, oceny rocznej z języka angielskiego. Skarżąca podniosła również, że pomimo upływu jedenastu miesięcy, nie otrzymała sprostowanego świadectwa ukończenia przez syna szkoły podstawowej.

Zaakcentowała, że do dnia sporządzenia skargi nie została poinformowana przez obecnego dyrektora szkoły o przekazaniu wniesionego ponaglenia z dnia 25 marca 2020 r. do organu wyższego stopnia, jak również, nie otrzymała informacji o sposobie rozpoznania tego ponaglenia przez organ wyższego stopnia.

Wskazując na te wszystkie okoliczności oraz zarzucając naruszenie art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: k.p.a.), art. 12 § 1 k.p.a., art. 35 § 1 i 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a. i art. 37 § 5 k.p.a. skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w N., o zobowiązanie tego organu do załatwienia sprawy w terminie nie dłuższym niż 30 dni, o zasądzenie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 20.000 zł oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przewidzianych.

Zarządzeniem sprawozdawcy z dnia 2 września 2020 r. z opisanej wyżej skargi wyłączono do odrębnego postępowania (prowadzonego pod nową sygnaturą) skargę strony na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w N. w zakresie sprostowania świadectwa ukończenia przez K. G. szkoły podstawowej w roku szkolnym 2018/2019.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Każdorazowo przed merytorycznym rozpoznaniem skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, ustalając czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu, skarga podlega odrzuceniu , stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ale tylko w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie skargą do wojewódzkiego sądu administracyjnego została objęta bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w N., w przedmiocie rozpoznania skarg, zastrzeżeń i wniosków na działalność pracowników szkoły.

Ocena treści powyższej skargi nie pozostawia wątpliwości Sądu, że stanowi ona skargę złożoną w trybie art. 227 k.p.a.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że w ramach postępowania skargowego - regulowanego działem VIII k.p.a. "Skargi i wnioski" - realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) prawo składania petycji, skarg i wniosków. Postępowanie skargowo-wnioskowe ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w tym postępowaniu nie stosuje się przepisów działu II k.p.a., ponieważ w odróżnieniu od postępowania administracyjnego, postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Przedmiotem zaś skargi powszechnej, przewidzianej w art. 227 i następnych k.p.a., może być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Postępowanie w sprawie tego typu skarg cechuje się tym, że nie ma w nim stron postępowania, nie rozstrzyga się o indywidualnych prawach, a więc nie wydaje się aktów adresowanych do strony skarżącej, a jedynie zawiadamia się ją o czynnościach wewnętrznych, zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze.

Reasumując powyższe stwierdzić należy, że czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów działu VIII k.p.a. (art. 221-256 k.p.a.), odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się zatem w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 § 2 pkt 1-8 p.p.s.a. i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 9 listopada 2006 r. sygn. akt I OZ 1133/06, dostępne - tak jak i pozostałe wyroki sądów administracyjnych przywołane w tym uzasadnieniu - w internetowej bazie orzeczeń NSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji oznacza to, że również i bezczynność, mająca miejsce po złożeniu skargi w trybie przepisów działu VIII k.p.a., nie może podlegać kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym wprost wskazuje się, że ewentualna bezczynność organu w postępowaniu prowadzonym przy zastosowaniu przepisów działu VIII k.p.a., nie podlega kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 241/09).

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z kolei brak właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas, gdy skarga m.in. dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądu administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z powyższych rozważań, bezczynność organu w postępowaniu prowadzonym przy zastosowaniu przepisów działu VIII k.p.a., nie podlega kontroli sądu administracyjnego.

Stwierdzenie powyższego obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia.