Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt SA/Wr 123/93
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 1993-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: par. 52 pkt 9
journal: Dz.U. 1989 nr 9 poz. 52
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej.
Teza: Zdarzenie prawne między tymi samymi stronami, zaistniałe w jednym miejscu i czasie, w którym nastąpiło przeniesienie posiadania rzeczy, stanowi jedną czynność prawną - jedną transakcję w rozumieniu par. 52 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 9 poz. 52 ze zm./.

TEZY

Zdarzenie prawne między tymi samymi stronami, zaistniałe w jednym miejscu i czasie, w którym nastąpiło przeniesienie posiadania rzeczy, stanowi jedną czynność prawną - jedną transakcję w rozumieniu par. 52 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 9 poz. 52 ze zm./.


SENTENCJA

oddala skargę.


UZASADNIENIE

Spółka Akcyjna wniosła skargę na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego, którą określono wysokość opłaty skarbowej nie pobranej przez skarżącą jako płatnika.

Wymiar opłaty skarbowej został spowodowany ustaleniem, że spółka zakupiła towary pochodzenia zagranicznego w okresie od 2 do 15.1.1990 r. od B.T. oraz od L.W. w okresie od 2.1. do 9.4.1990 r. Dla udokumentowania tych transakcji sporządzono 12.684 dowodów skupu - każdy z nich obejmował sprzedaż rzeczy pochodzenia zagranicznego o wartości mniejszej niż 200.000 zł, która to wartość była zwolniona od opłaty skarbowej na podstawie par. 52 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 9 poz. 52 ze zm./.

Organy podatkowe uznały, że spółka zawarła 38 umów sprzedaży podlegających opłacie skarbowej, gdyż występowały te same strony działające w jednym czasie i miejscu. Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji wskazano art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. "a", art. 5 pkt 4, art. 10 ust. 1 pkt 1 lit. "a" i art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./, par. 46 ust. 1 pkt 4 i ust. 4 cyt. rozporządzenia z dnia 22 lutego 1989 r. oraz art. 14 i art. 15 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /ustawy o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./ - na mocy tych przepisów zawarte umowy podlegały opłacie skarbowej, a na spółce jako płatniku ciążył obowiązek pobrania tej opłaty.

W skardze zarzucono, że decyzja Izby Skarbowej nie uwzględniła wszystkich okoliczności podniesionych w odwołaniu mających istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Rozmiary sprzedaży w okresie od stycznia do kwietnia 1990 r. dokonanej przez L.W. oraz B.T. świadczą o jej handlowym charakterze i działalność ta mogła podlegać przepisom o podatku obrotowym i dochodowym, zaś według obowiązujących w tym czasie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 czerwca 1989 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od osób fizycznych (...) /Dz.U. nr 44 poz. 242 ze zm./ osoby fizyczne były zwolnione od podatku obrotowego od obrotów ze sprzedaży towarów sprowadzonych z zagranicy, nabytych za waluty obce pochodzące z posiadanego rachunku bankowego w polskim banku dewizowym. Powołano się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 1989 r., III SA 851/89, według którego zwolnienie od podatków obrotowego i dochodowego przychodów ze sprzedaży towarów przywiezionych z zagranicy i zakupionych za środki płatnicze pochodzące m.in. z posiadanego w polskim banku dewizowym rachunku walutowego nie uzasadnia zastąpienia tych podatków opłatą skarbową. Według strony skarżącej organy podatkowe nie wyjaśniły wszystkich okoliczności mających istotny wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy naruszając art. 7 i art. 11 Kpa.

Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie. Zdaniem Izby Skarbowej transakcje zawarte przez spółkę podlegają opłacie skarbowej w wysokości określonej w par. 46 ust. 1 pkt 4 i art. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej, a obowiązek uiszczenia opłat wynika z art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. "a" w związku z art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa podobna była już przez sąd rozpoznawana. Dotyczyła ona również wymiaru opłaty skarbowej od umów kupna-sprzedaży towarów pochodzenia zagranicznego. Skarga na decyzję utrzymującą w mocy opłaty skarbowej została wówczas oddalona wyrokiem z dnia 30 kwietnia 1992 r., SA/Wr 308/92. W wyroku tym wyrażono pogląd, że sporządzone dowody skupu w liczbie 10.220 nie świadczą o odrębnych transakcjach, gdyż miały one miejsce w ciągu 5 dni między tymi samymi kontrahentami. Przyjęto, że zawarto w istocie 5 umów obejmujących towary o wartości większej niż 200.000 zł, co podlega opłacie skarbowej. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela to stanowisko, odnoszące się także do rozpatrywanego stanu faktycznego, w którym sporządzono 12.684 dowodów skupu /każdy dowód dotyczył towaru o wartości mniejszej niż 200.000 zł/ obejmujących transakcję dotyczącą towarów pochodzenia zagranicznego o łącznej wartości ponad 2 miliardy 300 milionów, zawarte w ciągu kilkunastu dni z dwiema osobami. Dowody skupu sporządzone w jednym dniu i odnoszące się do tych samych osób obejmowały łącznie transakcje o wartości przekraczającej 200.000 zł.

Według przepisu art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej z dnia 31 stycznia 1989 r., umowy sprzedaży podlegają opłacie skarbowej, zaś w art. 3 ust. 1 oznaczono te przedmioty sprzedaży oraz te umowy, które są wolne od opłaty. par. 52 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 lutego 1989 r. w sprawie opłaty skarbowej stanowi natomiast, że zwalnia się od opłaty skarbowej sprzedaż określonych rzeczy ruchomych, w tym także pochodzenia zagranicznego, jeżeli wartość przedmiotu transakcji nie przekracza 200.000 zł. Działania o charakterze zdarzeń prawnych między tymi samymi osobami, podjęte w jednym miejscu i czasie, w których nastąpiło przeniesienie posiadania rzeczy, stanowią jedną czynność prawną - jedną transakcję w rozumieniu wspomnianego par. 52 pkt 9 cyt. rozporządzenia. Transakcje zawarte przez spółkę z L.W. w dwudziestu dniach stycznia, lutego, marca i kwietnia 1990 r. oraz z B.T. w dziesięciu dniach stycznia 1990 r. nie są wolne od opłaty skarbowej, mimo sporządzenia wielkiej liczby dowodów skupu o wartościach nie przekraczających 200.000 zł, gdyż występowanie tych samych stron oraz jedność miejsca i czasu dostawy świadczą o tym, że były to transakcje obejmujące całą wartość dostawy z poszczególnych dni, a więc, że zawarto w istocie w każdym z tych dni jedną umowę objętą obowiązkiem uiszczenia opłaty skarbowej ze względu na wartość nabywanego towaru.

Strona skarżąca ponadto wywodziła, że wobec treści par. 11 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 czerwca 1989 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od fizycznych i osób prawnych nie będących jednostkami gospodarczymi oraz ulg i zwolnień od tego podatku /Dz.U. nr 44 poz. 242 ze zm./, według którego zwolnione są od podatku obrotowego obroty ze sprzedaży towarów sprowadzonych z zagranicy za waluty obce, pochodzące m.in. z posiadanego rachunku walutowego w jednym z polskich banków dewizowych /w związku z powołanym wyżej art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej/, sprzedaż przedmiotowych towarów, mająca cechy działalności handlowej podlegającej podatkowi obrotowemu i zwolnionej od tego podatku, nie podlegała opłacie skarbowej. Zdaniem spółki, która powołała się na tezę wyroku NSA z dnia 25 października 1989 r. III SA 851/89, zwolnienie od podatków obrotowego i dochodowego przychodów ze sprzedaży towarów sprowadzonych z zagranicy nie uzasadnia "zastąpienia" tych podatków opłatą skarbową.

Powyższy zarzut nie jest trafny.

Towary objęte przedmiotowymi umowami były zwolnione od podatku obrotowego na podstawie par. 11 ust. 1 pkt 15 lit. "c" cyt. rozporządzenia z dnia 29 czerwca 1989 r. jako towary sprowadzone z zagranicy, nabyte za waluty obce pochodzące z posiadanego rachunku walutowego w polskim banku. Nie podlegały one wyłączeniu z tego zwolnienia. Następstwem tego musiałoby być dokonanie wymiaru podatku obrotowego sprzedawcom, ponieważ nic nie wskazuje na to, iż osoby sprzedające mogły być uznane za prowadzące działalność handlową w rozumieniu tego przepisu. Skoro tak, to do omawianych umów sprzedaży nie odnosi się zwolnienie od opłaty skarbowej przewidziane w art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej. Przepis ten stanowi bowiem, że nie podlegają opłacie skarbowej umowy sprzedaży zawierane w wykonywaniu działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku obrotowym, jeżeli nie są od tego podatku zwolnione, a przedmiotowe umowy były od tego podatku zwolnione. Innymi słowy - nie podlegają opłacie skarbowej te umowy sprzedaży, od których wymierza się podatek obrotowy, a umowy zawarte przez spółkę nie były takimi czynnościami cywilnoprawnymi. Tak więc nie występuje tu zastąpienie podatku obrotowego opłatą skarbową, lecz istnieje sytuacja, w której brak jest przesłanek do zwolnienia od opłaty skarbowej, przewidzianych w cytowanej ustawie z dnia 31 stycznia 1989 r. oraz okoliczności świadczących, iż przedmiotowe umowy nie podlegają opłacie.

W tym stanie rzeczy, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 207 par. 5 Kpa oddalono skargę jako nieuzasadnioną.