Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1004/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Oświata
Skarżony organ: Rada Powiatu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 90 ust. 3.
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi P. "S." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na czynność Zarządu Powiatu w przedmiocie czynności Zarządu Powiatu w przedmiocie określenia dotacji przysługującej szkole niepublicznej o uprawnieniach szkoły publicznej przypadającej na jednego ucznia kształcącego się w zawodzie opiekun medyczny oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 18 maja 2015 r. Starosta B w imieniu Zarządu Powiatu powiadomił PFE "S" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, dalej "spółka", ustalił dotację na jednego ucznia w szkołach policealnych dla dorosłych:

- dział 801 rozdział 80130- P S "S" w B – dotacja na jednego ucznia miesięcznie- [...] zł;

- dział 801 rozdział 80130- Szkoła policealna "S" dla dorosłych w B – dotacja na jednego ucznia miesięcznie- [...] zł.

Pismem z dnia 19 maja 2015 r. Starosta B powiadomił spółkę, że w związku z otrzymaniem informacji z Urzędu Miasta K z dnia 11 maja 2015 r. o korekcie budżetu na rok 2015 oraz wydatkach w policealnej szkole dla dorosłych, Zarząd Powiatu w B dokonał korekty wysokości stawki dla uczniów tego typu szkoły. Dotychczas ustalona stawka wynosiła 211,96 zł miesięcznie na jednego ucznia, po korekcie wysokość stawki dotacji wynosić będzie 201,88 zł miesięcznie.

Spółka wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, lecz Zarząd Powiatu w B podjął uchwałę z dnia 30 czerwca 2015 r. o uznaniu ww. wezwania za bezzasadne.

Spółka złożyła skargę na czynność Zarządu Powiatu w B o ustaleniu dotacji na jednego ucznia kształcącego się w zawodzie opiekun medyczny w Prywatnym S "S" w B w roku 2015 w wysokości 201,88 zł miesięcznie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o stwierdzenie jej bezskuteczności oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Spółka zarzuciła organowi naruszenie art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) oraz § 2 ust. 3 i ust. 4 załącznika nr 1 do uchwały Rady Powiatu B nr XXXIV/218/2013

z dnia 24 maja 2013 r. przez ustalenie ww. dotacji na podstawie wydatków bieżących ponoszonych przez Miasto K na ucznia kształcącego się w szkole policealnej dla dorosłych, która jest szkołą tego samego typu, lecz nie jest szkołą tego samego rodzaju co szkoła prowadzona przez skarżącą.

Skarżąca podała, że w Prywatnym S "S" w B kształci w zawodach technik administracji, technik BHP i opiekun medyczny. Zdaniem skarżącej, dotacja na jednego ucznia kształcącego się w zawodzie opiekun medyczny winna być wyższa niż dotacja na jednego ucznia kształcącego się w innych zawodach. Ustawa o systemie oświaty nie precyzuje pojęcia "rodzaj szkoły". Skarżąca powołała się na treść załącznika rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2015 (Dz. U. z 2014r., poz. 1977), gdzie waga przypisana uczniom kształcącym się w zawodach medycznych wynosiła P=1,00 więcej niż innym uczniom. Rozporządzenie wskazuje na preferencje ustawodawcy w zakresie dofinansowania rodzaju szkół. Skarżąca wskazała, że terenie powiatu Bego nie ma publicznej szkoły policealnej dla dorosłych, w szczególności kształcącej

w zawodzie opiekun medyczny. Skarżąca podała, że najbliższym powiatem ponoszącym wydatki bieżące na publiczną szkołę policealną szkołę policealną dla dorosłych (typ) kształcącą w zawodzie medycznym (rodzaj) jest powiat kołobrzeski. Zdaniem skarżącej, organ nie wskazał od kiedy obowiązują stawki ww. dotacji.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o oddalenie skargi. Organ wskazał, że skarżąca prowadząca ww. szkołę został wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych przez Starostę B jako niepubliczna szkoła policealna, której ukończenie umożliwia osobom posiadającym wykształcenie średnie uzyskanie dyplomu potwierdzającego kształcenie zawodowe. Z dniem 1 września 2013 r.

na wniosek organu prowadzącego szkołę, Starosta rozszerzył wpis w ewidencji o kształcenie w zawodzie medycznym. Organ wskazał, że art. 9 ust. 1 ustawy

o systemie oświaty wymienia typy szkół. Zdaniem organu, art. 90 ust. 3 ustawy

o systemie oświaty brak jest podstaw do uwzględnienia profilu kształceniu przy określaniu podstawy dotowania niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych. Dotacja przyznana skarżącej odnosiła się typu szkoły. Przepisy ustawy

o systemie oświaty nie różnicują wielkości dotacji od zawodu w jakim kształci szkoła.

W związku z faktem niefunkcjonowania na terenie powiatu B szkoły policealnej dla dorosłych, organ ustalił stawkę dotacji na rok 2015 na podstawie wydatków ponoszonych przez Miasto K jako najbliższego powiatu prowadzącego ten typ szkoły. Organ podał, że szkoła w powiecie kołobrzeskim, na którą powołuje się skarżąca kształcie jedynie w zawodach medycznych. Organ nie zgodził się ze skarżącą, że dotację na jednego ucznia należałoby różnicować względem zawodu w jakim się kształcą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Ustalanie wysokości stawek dotacji i przekazywanie ustalonych kwot dotacji są czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a" (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt SA/Sz 1232/13, dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu, skarżąca prowadząc szkołę niepubliczną o uprawnieniach szkół publicznych i będąc beneficjentem dotacji, których dotyczyła zaskarżona czynność Zarządu Powiatu B, posiadała legitymację prawną do jej zaskarżenia, podnosząc, że czynność ta naruszała jej interes prawny. Dopełniła też formalnego warunku jej zaskarżenia, tj. wezwała we właściwym terminie organ do usunięcia tego naruszenia.

Istotą sporu jest wysokość przyznanej dotacji przez Zarząd Powiatu w B na jednego ucznia kształcącego się w zawodzie opiekun medyczny

w Prywatnym S "S" w B.

Jak wynikało z akt w powiecie B nie ma szkoły policealnej dla dorosłych.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, szkoły publiczne

i niepubliczne dzielą się na następujące typy:

1) sześcioletnią szkołę podstawową, w której w ostatnim roku nauki przeprowadza się sprawdzian;

2) trzyletnie gimnazjum, dające możliwość dalszego kształcenia w szkołach, o których mowa w pkt 3 lit. a-c i e, w którym w ostatnim roku nauki przeprowadza się egzamin gimnazjalny;

3) szkoły ponadgimnazjalne:

a) trzyletnią zasadniczą szkołę zawodową, której ukończenie umożliwia uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminów potwierdzających kwalifikacje w danym zawodzie, a także dalsze kształcenie począwszy od klasy drugiej liceum ogólnokształcącego dla dorosłych,

b) trzyletnie liceum ogólnokształcące, którego ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego,

c) czteroletnie technikum, którego ukończenie umożliwia uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminów potwierdzających kwalifikacje w danym zawodzie, a także uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego,

d) szkołę policealną dla osób posiadających wykształcenie średnie, o okresie nauczania nie dłuższym niż 2,5 roku, umożliwiającą uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminów potwierdzających kwalifikacje w danym zawodzie,

e) trzyletnią szkołę specjalną przysposabiającą do pracy dla uczniów

z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi, której ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa potwierdzającego przysposobienie do pracy.

Prywatne S "S" w B kształci w zawodach: technik handlowiec; technik ekonomista; technik administracji; technik hotelarstwa; technik rachunkowości; technik informatyk; technik organizacji reklamy; technik bezpieczeństwa i higieny pracy; technik informacji naukowe; technik usług kosmetycznych; opiekun

w domu pomocy społecznej; opiekunka środowiskowa; florysta ; opiekun medyczny. Prywatne S "S" w B jest typem szkoły określonym na podstawie art. 9 ust. 1pkt 3 lit.d ustawy o systemie oświaty. Sformułowanie "typ szkoły" służy do rozróżnienia szkół w dwóch aspektach: ich trójstopniowego podziału według poziomu edukacyjnego, na jakim kształcą one uczniów (szkołami różnych typów będą zatem: szkoła podstawowa, gimnazjum i szkoła ponadgimnazjalna), a dodatkowo w ramach szerszej kategorii szkół ponadgimnazjalnych można wyróżnić także "podtypy", jak zwłaszcza liceum ogólnokształcące czy też szkoły policealne. Zatem w przypadku szkoły ponadgimnazjalnej określenie "typ szkoły" wskazuje zarówno na etap kształcenia, jak i bliższą charakterystykę tego kształcenia. Stąd też szkołami różnych typów będą względem siebie np. liceum ogólnokształcące i technikum (jakkolwiek obie należą do szerszej kategorii - typu szkół ponadgimnazjalnych). Natomiast żaden przepis nie precyzuje, co należy rozumieć przez pojęcie rodzaju szkoły, które pojawia się obok typu (w zwrotach takich, jak: "typ i rodzaj szkoły" bądź też "szkoła danego typu lub rodzaju") w kilku przepisach komentowanej ustawy: art. 80 ust. 3, art. 82 ust. 2 oraz w art. 90 ust. 2a i 3 ustawy o systemie oświaty.

Zdaniem Sądu, należy w tym zakresie odnieść się do rozumienia pojęcia "rodzaj" w języku polskim. Uniwersalny Słownik Języka Polskiego pod red. S. Dubisza, PWN Warszawa 2008, Słownik Języka Polskiego pod red. M. Szymczaka, PWN Warszawa 1996 i Słownik Języka Polskiego pod red. E. Sobol, PWN Warszawa 2011 określają rodzaj jako gatunek czegoś, wyróżniany ze względu na pewne cechy; odmiana, typ, jakość". Zatem według Sądu, rodzaj szkoły wyróżnia się zespołem określonych cech charakterystycznych np. rodzajem szkoły może być szkoła medyczna, szkoła ekonomiczna, szkoła sportowa.

Zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, dotacje dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a przysługują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych

w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę niepubliczną poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji, z zastrzeżeniem ust. 3h oraz 3i. Uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych musi być potwierdzone ich własnoręcznymi podpisami na listach obecności na tych zajęciach. W przypadku braku na terenie gminy lub powiatu szkoły publicznej danego typu i rodzaju, podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę lub powiat na prowadzenie szkoły publicznej danego typu lub rodzaju.

Brzmienie § 2 ust. 3 załącznika do uchwały Nr XXXIV/218/2013 Rady Powiatu w B z dnia 24 maja 2013 r. Tryb udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu B dla szkół i placówek niepublicznych oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystania, wydanego na podstawie art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z dnia 28 czerwca 2013 r., poz. 2542) nie jest sprzeczne z art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty. § 2 ww. załącznika odnosi się wprost do art. 90 ww. ustawy.

Zdaniem Sądu, oznacza to możliwość wyboru przez Zarząd Powiatu

w przypadku braku szkoły, dla której ma być ustalona dotacja szkołę, szkoły odpowiedniego typu lub rodzaju, która znajduje się w najbliższym powiecie najbliższym. Świadczy o tym art. 90 ust. 3 in fine ww. ustawy, gdzie wskazano na "wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę lub powiat", a nie na wydatki ponoszone na konkretne szkoły.

Zauważyć należy, że w przepisie tym w odniesieniu do szkół położonych na terenie powiatu ustawodawca dwukrotnie wskazał, że dotyczy to szkół "tego samego typu i rodzaju", natomiast w odniesieniu do szkół z "najbliższego" powiatu użył określenia "tego samego typu lub rodzaju". Uznać przy tym należy, że nie jest to przeoczenie ustawodawcy, lecz świadome ograniczenie wymogów formalnych

w odniesieniu do wydatków ponoszonych przez "najbliższy" (czyli inny) powiat, przez uwzględnienie typu "lub" rodzaju szkoły. Ustawodawca pozostawił więc w takiej sytuacji organom samorządu terytorialnego pewną swobodę w ustalaniu wysokości dotacji dla szkół – mając zapewne także na względzie sytuację ekonomiczną danego powiatu. Ustawa pozwala więc w tym wypadku na poprzestaniu np. na typie szkoły, bez dodatkowego precyzowania jej rodzaju (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 618/14, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem Sądu, organ nie naruszył art. 90 ust.3 ww. ustawy, ustalając wysokość zaskarżonej dotacji w oparciu o dane Miasta K, które jest miastem na prawach powiatu. Skarżąca nie podważyła faktu, że K jest najbliższym powiatem dla powiatu B, lecz kwestionowała wybór szkoły z K. Według skarżącej, podstawą do ustalenia przedmiotowej dotacji winny być dane z powiatu kołobrzeskiego. Według Sądu, organ słusznie wskazał, że dotacja przyznawana jest na jednego ucznia kształcącego się w szkole, a nie na w konkretnym zawodzie. Wskazać należy, że organ wybrał typ szkoły w K zgodny z typem szkoły prowadzonej przez skarżącą, tj. policealną szkołę dla dorosłych

Szkoła prowadzona przez skarżącą nie ma określonego rodzaju, kształci uczniów różnych zawodach. Okoliczność, że szkoła kształci uczniów w zawodzie opiekun medyczny nie stanowi podstawy do porównywania jej ze szkołą sprofilowaną, rodzajem szkoły, tj. szkołą medyczną z K. O sposobie wyliczenia stawek dotacji beneficjenci dotacji powinni być poinformowani pisemnie – czego skarżony organ dokonał w piśmie z dnia 19 maja 2015 r. Beneficjenci dotacji mogą też żądać przedłożenia dodatkowej dokumentacji bądź podania dodatkowych informacji. Niespełnienie przez organ takich żądań może stanowić podstawę zarzutu

o bezczynności organu.

Subwencja oświatowa przyznawana jest gminie, lecz nie oznacza to prawa

do otrzymania dotacji przez konkretny organ prowadzący szkołę do jej otrzymania w konkretnej części tej subwencji.

Zgodnie z art.167 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, dochodami jednostek samorządu terytorialnego są ich dochody własne oraz subwencje ogólne

i dotacje celowe z budżetu państwa. Do istoty subwencji ogólnej należy, iż nie jest ona z założenia przeznaczona na konkretne cele np. sfinansowanie wydatków konkretnej szkoły.

Odnośnie zarzutu, że nie wiadomo od kiedy przedmiotowa dotacja ma zastosowanie do skarżącej, wskazać należy, iż ma ona zastosowanie na przyszłość,

tj. od okresu rozliczeniowego następującego po zawiadomieniu przez organ skarżącej o jej wysokości.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał zarzuty skargi na niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.