Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1990/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

Dnia 23 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie : Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Protokolant Referendarz sądowy Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi K. C. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...]; 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz K. C. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów sądo- wych; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnie- nia się wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) pozbawił K. C. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBoWiD w P. decyzją z dnia [...] z tytułu "walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej" w okresie od 27 listopada 1948r. do 31 grudnia 1948r., łącznie przez 2 miesiące.

W jej uzasadnieniu podał, że K. C. w okresie zaliczonym przez ZW ZBoWiD jako działalność kombatancką, pełnił służbę w Wojsku Polskim, lecz jak wynika z akt sprawy, nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W związku z czym, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, iż uzyskał on uprawnienia kombatanckie na mocy dotychczasowych przepisów wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 – 1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej", a zgodnie z treścią art. 25 ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy, takie osoby pozbawia się uprawnień kombatanckich. Ponadto, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazał, iż nie jest obowiązany do wyjaśniania czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1 ust. 2, art. 2 i 4 tejże ustawy.

Uznając powyższe rozstrzygnięcie za krzywdzące, K. C. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym podał, że do 11 pułku KBW został wcielony wbrew jego woli i pod groźbą represji. W jednostce tej pełnił funkcję szeregowca o specjalności strzelec. Nie brał udziału w akcjach skierowanych przeciwko ugrupowaniom zbrojnym polskiego podziemia i uczestniczył jedynie w likwidowaniu niemieckich dywersantów.

Decyzją z dnia [...], Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...].

W jej uzasadnieniu ponownie podał, że K. C. uzyskał uprawnienia kombatanckie w b. ZW ZBoWiD wyłącznie z tytułu "walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej". W okresie zaliczonym jako działalność kombatancka pełnił służbę w Wojsku Polskim i nie brał w tym czasie udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 6 w/w ustawy, a zgodnie z jej art. 25 ust. 2 pkt 2 osoby takie tracą przywileje w niej przewidziane. Odnosząc się z kolei do podniesionej we wniosku kwestii nie uczestniczenia w walkach z polskim zbrojnym podziemiem i udziału w walkach jedynie z niemieckimi dywersantami, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, że nie znajduje to potwierdzenia w aktach b. ZW ZBoWiD.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją, K. C. w dniu 8 października 2001r. wniósł do Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi skargę domagając się jej uchylenia i zarzucając, iż jest niezgodna z Konstytucją RP, gdyż narusza zasadę równości praw obywateli oraz domniemania niewinności.

W jej uzasadnieniu podał, że jest z zawodu rolnikiem, a do Wojska Polskiego został wcielony w dniu 21 kwietnia 1948r. do 11 pułku KBW, gdzie jako szeregowiec pełnił funkcję strzelca. Później został przeniesiony do Jednostki Wojskowej nr [...], która działała na terenie województw Wrocławskiego i Opolskiego. W okresie służby wojskowej walczył z grupami dywersantów niemieckich broniąc w ten sposób granicy zachodniej.

W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.

Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1 lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit.b); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit.c).

Rozpatrując przedmiotową skargę Sąd doszedł do przekonania, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone przez organ z istotnym naruszeniem przepisów prawa materialnego i proceduralnych, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, co w myśl wskazanego wyżej przepisu skutkuje uchyleniem decyzji. Postępowanie administracyjne prowadzone przed wydaniem przez organ decyzji, powinno zapewniać dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, w tym okoliczności podnoszonych przez składającego wniosek.

Z mocy art. 7, 77§ 1 i 80 k.p.a. na organach administracji państwowej ciąży obowiązek dokładnego ustalenia okoliczności sprawy, wyczerpującego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. Uzasadnienie zaś decyzji

administracyjnej winno czynić zadość wymogom określonym w art. 107§ 3 k.p.a. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno wskazywać fakty uznane za udowodnione, dowody, na których się oparł organ oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne winno wskazywać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Chodzi bowiem o wytłumaczenie dlaczego organ zastosował konkretny przepis prawa materialnego w danej sytuacji faktycznej i wskazanie związku między oceną stanu faktycznego a treścią rozstrzygnięcia.

Takich wymogów nie spełnia ani zaskarżona decyzja, ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji. Nie może być bowiem uznana za zgodną z prawem decyzja wydana bez wyjaśnienia okoliczności faktycznych objętych hipotezą przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w danej sprawie i bez rozważenia tych przepisów w świetle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego i bez dokonania oceny dowodów i faktów przedstawionych przez stronę.

W ocenie Sądu, zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy nie został należycie i wyczerpująco rozpatrzony. Bezspornym w sprawie jest to, że skarżącemu przyznano uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od 27.11.1948r. do 31.12.1948r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że w okresie zaliczonym jako działalność kombatancka, K. C. pełnił służbę w Wojsku Polskim, lecz jak wynika z akt sprawy i podczas tej służby nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt. 6 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, nie można jednak podzielić stanowiska organu, iż dostatecznie jasną i klarowną jest kwestia braku udziału skarżącego w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt. 6 cytowanej ustawy. Fakt walk z bandami UPA skarżący podnosił już w życiorysie, ubiegając się o uprawnienia kombatanckie, wskazując okresy służby wojskowej, miejsca walk i nazwiska dowódców. Z zaświadczenia CAW wynika natomiast, iż jednostka wojskowa, w której służył skarżący i w okresie jego służby, w miesiącach kwiecień – czerwiec 1950 r., walczyła z oddziałami UPA. Precyzyjne wyjaśnienie tych kwestii ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, gdyż ewentualne ustalenie udziału skarżącego w walkach z oddziałami UPA, a wiec tymi, których mowa w art. 1 ust. 2 pkt. 6 ustawy o kombatantach (...), w okresie służby wojskowej dałoby podstawę do zachowania uprawnień kombatanckich.

Powyższe uchybienia uzasadniają uchylenie decyzji zaskarżonej, jak i decyzji poprzedzającej na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r.).

O kosztach orzeczono na podstawie art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) i art. 55 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o NSA (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.