Wyrok NSA oz. w Katowicach, sygn. akt I SA/Ka 2067/96
NSA oz. w Katowicach
Data orzeczenia: 1998-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 2
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Teza: Grunty wchodzące w skład masy upadłości podmiotu gospodarczego /spółdzielni/ - mimo ogłoszenia upadłości - nadal są gruntami związanymi z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w latach 1994 i 1995.

TEZY

Grunty wchodzące w skład masy upadłości podmiotu gospodarczego /spółdzielni/ - mimo ogłoszenia upadłości - nadal są gruntami związanymi z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w latach 1994 i 1995.


SENTENCJA

oddala skargę w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 1994-1995.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem wbrew jej wywodom zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przesłanką ogłoszenia upadłości jest zaprzestanie płacenia długów, a nie zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej /art. 1 par. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe - t.j. Dz.U. 1991 nr 118 poz. 512 ze zm./. Postawienie przedsiębiorstwa w stan upadłości i wyznaczenie syndyka masy upadłości nie zwalnia zatem upadłego od obowiązku podatkowego - w tym w podatku od nieruchomości. Żaden przepis Prawa upadłościowego nie wiąże bowiem z ogłoszeniem upadłości utraty podmiotowości prawnej i nie oznacza likwidacji przedsiębiorstwa.

Upadły, na skutek ogłoszenia upadłości nie traci prawa własności. Skutkiem ogłoszenia upadłości, odnoszącym się do majątku upadłego, jest tylko utrata zarządu majątkiem i prawa korzystania z niego oraz rozporządzania majątkiem. Majątek ten - zwany od tej pory masą upadłości - nie jest odrębnym podmiotem praw i obowiązków, obejmuje go natomiast syndyk, który nim zarządza i przeprowadza likwidację. Syndyk masy upadłości - jako podmiot odrębny od upadłego - wykonuje czynności w miejsce dotychczasowego właściciela, zdziałane przez niego akty są wiążące w trakcie i po zakończeniu upadłości. Stroną w znaczeniu materialnoprawnym pozostaje nadal upadły, syndyk jest natomiast stroną w znaczeniu procesowym /por. W. Broniewicz "Stanowisko syndyka upadłości w procesach z jego udziałem" - Państwo i Prawo 1993 nr 2 str. 42 oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia: 10 maja 1995 r. III AZP 10/95 - OSNAPU 1995 nr 22 poz. 270, 29 sierpnia 1995 r. I PZP 22 /95 - OSNAPU 1996 nr 13 poz. 180 oraz 27 sierpnia 1996 r. III CZP 93/96 - OSNCP 1997 nr 1 poz. 2 a także wyrok NSA z dnia 25 listopada 1994 r. SA/Po 1952/94 - Glosa 1996 nr 6 str. 13-17/.

Ogłoszenie upadłości nie przesądza, że budynki lub grunty wchodzące w skład masy upadłości nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej bądź przez syndyka, który może prowadzić przedsiębiorstwo upadłego także przez okres dłuższy niż trzy miesiące od daty ogłoszenia upadłości /art. 114 i art. 131 Prawa upadłościowego/, bądź przez inne podmioty gospodarcze. Użyte w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy pojęcie "prowadzenia działalności gospodarczej" nie jest bowiem ograniczone tylko do działalności, dla której podmiot gospodarczy został utworzony. Uwagi te prowadzą do wniosku, że grunty wchodzące w skład masy upadłości podmiotu gospodarczego /spółdzielni/ - mimo ogłoszenia upadłości - nadal są gruntami związanymi z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w latach 1994 i 1995 /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./. Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż w uchwale składzie pięciu sędziów z dnia 28 grudnia 1995 r. VI SA 21/95 /ONSA 1996 Nr 1 poz. 9/ Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż "budynki i grunty podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą mogą być uznane za obiekty wymienione w art. 5 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 lit. "a" cytowanej wyżej ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych także wtedy, gdy w roku podatkowym nie były wykorzystywane /faktycznie/ do prowadzenia wspomnianej działalności". Z punktu widzenia prezentowanej regulacji prawnej istotne jest bowiem, że "nie zawiera ona unormowań, wedle których do uznania, iż budynki lub grunty są związane z działalnością gospodarczą, koniecznym byłoby stwierdzenie, że są one nieprzerwanie wykorzystywane w takim celu" i nie jest też ważne, jak intensywnie jest wykorzystywana powierzchnia gruntów i jakie przynosi efekty finansowe" /z uzasadnienia uchwały str. 103-104/.

Wyrażony wyżej pogląd podziela również Sąd rozpoznający sprawę w niniejszym składzie. W odniesieniu do podmiotu postawionego w stan upadłości istotne jest przy tym i to, że - mimo szerokiego katalogu zwolnień od podatku od nieruchomości /art. 7 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych/ - ustawodawca me przewidział zwolnienia od podatku gruntów wchodzących w skład masy upadłościowej.

Zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 5 i art. 6 cytowanej wyżej ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. przez ich zbyt szeroką wykładnię okazał się zatem chybiony i skarga - jako nieuzasadniona - podlegała oddaleniu. Z powyższych względów w oparciu o przepis art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.