Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 556/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska, sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 lipca 2020 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] [...] w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) dalej k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej [...] [...] w W.. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], utrzymał w mocy ww. postanowienie

Do wydania powyższego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (dalej jako "PINB", "PINB [...]", "organ I instancji"), w związku z wnioskiem Zarządu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] [...] o wydanie decyzji nakazującej Wspólnocie osuszenie zewnętrznych ścian budynku przy ul. [...] [...] w [...]., w dniu [...] października 2015 r. przeprowadził oględziny budynku. Organ ustalił, że budynek nie posiada izolacji przeciwwilgociowej ścian fundamentowych poziomej i pionowej. Na parterze budynku, przy przejściu bramowym od strony południowej, znajduje się lokal użytkowy o powierzchni [...] m2, do którego przynależy piwnica o powierzchni [...] m2, będący własnością [...] W.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm., dalej jako p.b.), PINB nałożył na Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w [...] [...] [...]. obowiązek przedstawienia oceny technicznej stanu technicznego lokalu użytkowego usytuowanego na parterze i w piwnicy przy istniejącym przejściu bramowym, uwzględniającej przyczyny zawilgocenia oraz określającej zakres robot budowlanych niezbędnych do wykonania celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "[...]WINB", "organ odwoławczy") postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] uchylił postanowienie PINB z dnia [...] grudnia 2015 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy zauważył, że Zakład Gospodarowania Nieruchomościami jest jednostką budżetową [...]. W. a więc nie ma podstaw prawnych do nałożenia na niego obowiązku o którym mowa w art. 81c p.b.. Ponadto, zdaniem [...]WINB, organ I instancji nie wykazał dostatecznie, że lokal znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym.

PINB w dniu [...] marca 2016r. dokonał powtórnych oględzin obiektu budowlanego. Na tej podstawie ustalił, że na ścianie zewnętrznej widoczne są ślady zawilgocenia, w piwnicy wyczuwalny jest zapach stęchlizny. Organ uznał, że przyczyną zawilgocenia ściany piwnicznej jest prawdopodobnie brak izolacji pionowej oraz fakt, że nawierzchnia asfaltowa przy budynku jest nieszczelna, co powoduje zalewanie ścian wodami opadowymi

W związku z powyższym PINB postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], na podstawie art. 81c ust. 1 i ust. 2 p.b., nałożył na [...] - jako właściciela lokalu - obowiązek dostarczenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego przewodów wentylacyjnych spornego lokalu. To postanowienie PINB zostało uchylone postanowieniem [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. Organ odwoławczy stwierdził, że jeżeli nieprawidłowości stanu technicznego lokalu są wynikiem stanu technicznego części wspólnych budynku (ścian konstrukcyjnych, dachu, przewodów kominowych), adresatem nakładanych obowiązków powinien być właściciel lub zarządca nieruchomości, tj. Wspólnota Mieszkaniowa [...] [...] w [...] (dalej jako "Wspólnota, "strona skarżąca", "skarżąca").

W świetle powyższego PINB postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], na podstawie art. 81c ust. 1 i ust. 2 p.b., nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową obowiązek sporządzenia i przedstawienia oceny technicznej przewodów kominowych lokalu usytuowanego na parterze wraz z zakresem niezbędnych robót do wykonania, celem doprowadzenia przewodów kominowych obsługujących pomieszczenia w lokalu do stanu zgodnego z prawem. Po rozpoznaniu zażalenia Wspólnoty, [...]WINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] maja 2016 r. Organ stwierdził, że zawilgocenie i zagrzybienie lokalu może być spowodowane niewłaściwym zabezpieczeniem czy nieodpowiednim stanem technicznym ścian zewnętrznych budynku. Zgodnie z art. 61 p.b. właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest zobowiązany utrzymywać budynek w należytym stanie technicznym. W związku z tym na ten podmiot należy nałożyć obowiązek o którym mowa w art. 81 c ust. 2 p.b.

Wspólnota wniosła skargę na powyższe postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 czerwca 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2042/16 uchylił postanowienie [...]WINB z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] oraz postanowienie PINB z dnia [...] maja 2016 r. nr [...]. Sąd nie podzielił stanowiska organów, że w rozpoznawanej sprawie istniały podstawy do żądania dostarczenia przez Wspólnotę oceny technicznej, która miałaby rozwiać wątpliwości co do stanu technicznego przewodów wentylacyjnych w spornym lokalu.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2352/17 oddalił skargę kasacyjną MWINB od ww. wyroku.

Ponadto PINB wszczął odrębne postępowanie w sprawie stanu technicznego części przyziemia i podziemia budynku. Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], na podstawie art. 62 ust. 3 w związku z art. 61 p.b., PINB nałożył na Wspólnotę obowiązek dostarczenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego części przyziemia i podziemia (do wysokości 2 kondygnacji nadziemnej) budynku przy ul. [...] [...] w [...]. Przy piśmie z dnia [...] czerwca 2016 r. Wspólnota przedłożyła ekspertyzę budowlaną sporządzoną w maju 2016 r. przez doc. dr inż. S. P., rzeczoznawcę budowlanego. Autor ekspertyzy wskazał na trzy przyczyny zawilgoceń: zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń, brak odpowiedniej wentylacji pomieszczeń oraz brak szczelnej izolacji przeciwwodnej zewnętrznych przegród budowlanych.

PINB decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], powołując się na art. 66 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 61 i art. 83 ust. 1 p.b., nakazał Wspólnocie usunięcie, w wyznaczonym terminie, stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego części przyziemia i podziemia budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] [...] w Warszawie poprzez:

- naprawę nawierzchni betonowej przy budynku,

- wykonanie izolacji termicznej stropów pod bramą,

- uszczelnienie opaski przy budynku,

- docieplenie ściany zewnętrznej oraz stropu pod bramą,

- wykonanie izolacji termicznej ściany w pomieszczeniach piwniczych.

W dniu [...] listopada 2018 r. dokonano oględzin nieruchomości przy ul. [...] [...] w [...], podczas których stwierdzono niewykonanie przez Wspólnotę obowiązków nałożonych ww. decyzją PINB z dnia [...] listopada 2016 r. W związku z powyższym PINB w dniu [...] marca 2019 r. udzielił Wspólnocie upomnienia.

W dniu [...] kwietnia 2019 r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] [...] w [...] złożyła w placówce pocztowej wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją PINB dla [...] z dnia [...] listopada .2016r. nr [...].

We wniosku Wspólnota powołała okoliczności, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 7 i w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. Wspólnota powołała się na ww. wyrok NSA z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2352/17. Podniosła, że "kardynalnym i podstawowym zagadnieniem wstępnym jest bezsporne i nie podlegające wątpliwości stwierdzenie przyczyny zaistniałych zjawisk, jakie mają miejsce w adaptowanych przez Biuro [...] pomieszczeń publicznych". Wspólnota podkreśliła, że NSA w ww. wyroku stwierdził, że cyt.: "W rozpoznawanej sprawie postępowanie dotyczy stanu technicznego lokalu użytkowego usytuowanego na parterze przy istniejącym przejściu bramowym od strony południowej w budynku przy ul. [...] [...] w [...]. Wobec stwierdzenia zawilgocenia ścian przynależnych do tego lokalu pomieszczeń piwnicznych istotne było ustalenie przyczyn tego stanu rzeczy". NSA analizują ekspertyzę prof. doc. Inż. J. S. P. doszedł do wniosku , że cyt.: "(...) z ekspertyzy tej wynika, że główną przyczyną niewłaściwego stanu technicznego pomieszczeń w części podpiwniczenia budynku jest zmiana sposobu użytkowania tych pomieszczeń. Pomieszczenia te nie były przeznaczone na stały pobyt ludzi i tak też były zaprojektowane." NSA zauważył również, że "(...) zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. W sytuacji dokonania takiej zmiany sposobu użytkowania to na podmiocie dokonującym zmiany spoczywa obowiązek takiego wykonywania związanych z tym prac, który pozostaje w zgodzie z obowiązującymi przepisami i zasadami sztuki budowalnej, a w przypadku ich naruszenia również obowiązek usunięcia skutków tych naruszeń. Skoro zatem w okolicznościach rozpoznawanej sprawy niewłaściwy stan techniczny lokalu użytkowego, usytuowanego na parterze przy istniejącym przejściu bramowym od strony południowej w budynku przy ul. [...] [...] w [...], w szczególności zawilgocenie ścian przynależnych do tego lokalu pomieszczeń piwnicznych, nie wynika z nieprawidłowości powstałych w trakcie normalnego użytkowania budynku, lecz jest następstwem dokonanej przez właściciela (najemcę) lokalu zmiany sposobu użytkowania części pomieszczeń przynależnych do tego lokalu, to nie było podstaw do nakładania w toku związanego z tym postępowania obowiązków dowodowych na wspólnotę mieszkaniową, a na podmiot, który dokonał zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń, w wyniku czego doszło do powstania nieprawidłowości."

Strona skarżąca podkreśliła, że cytowane fragmenty uzasadnienia wyroku dotyczą postępowania, w którym na Wspólnotę nałożono obowiązek przedstawienia dokumentacji technicznej przewodów wentylacyjnych w piwnicznej części rzeczonego lokalu użytkowego i w sposób bezpośredni dotyczy to postępowania decyzją PINB z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] i rozstrzyga zagadnienie wstępne jakim jest podanie przyczyn zaistniałych zmian i szkód w lokalu piwnicznym zaadoptowanym na cele biurowe i socjalne przez Biuro [...] i jasno wskazuje podmiot odpowiedzialny i adresata żądań usunięcia zaistniałej szkody, Zdaniem Wspólnoty rozstrzygnięcie tegoż zagadnienia wstępnego przez NSA w sposób odmienny od sentencji decyzji PINB z dnia [...] listopada 2016 r. powinno być uwzględnione przez PINB z urzędu i jest podstawą do wniosku o wznowienie postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a.

Ponadto strona skarżąca wskazała, że został pominięty dowód uzyskany podczas wizji lokalnych, że zmiany w postaci zawilgocenia ścian, grzyba i wyczuwalnej stęchlizny występują tylko w części piwnicznej wykorzystywanej przez Biuro [...]. Ponadto Wspólnota dostarczyła ekspertyzę techniczną sporządzoną przez S. P., która jasno wskazuje przyczyny zmian zaistniałych w omawianych pomieszczeniach. Także ten dowód został pominięty przez PINB, który świadomie i w złej wierze wykazał się stronniczością i dbałością tylko o interes m st. Warszawy, któremu sam w jakiejś mierze podlega. Zdaniem strony skarżącej tego typu postępowanie wyczerpuje znamiona art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. i stanowi podstawę do wyłączenia organu orzekającego, a tym samym jest również podstawą do wniosku o wznowienie ww. postępowania.

Skarżąca podniosła, że okolicznością stanowiącą postawę do wznowienia postępowania jest dla Wspólnoty nadesłanie upomnienia z dnia [...] marca 2019 r. nr [...], na podstawie którego zarząd Wspólnoty powziął wiedzę o podtrzymywaniu przez PINB tej wadliwej merytorycznie decyzji pomimo zaistnienia ww. przesłanek i wyroku NSA.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] PINB odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ww. ostateczną decyzją nr [...] wskazując, iż wniosek został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, tj. z uchybieniem miesięcznego terminu o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. ponieważ wnioskodawca decyzję nr [...] otrzymał w dniu [...] listopada 2016 r. [...]WINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] uchylił w całości ww. rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji błędnie zastosował przepis art. 148 § 2 k.p.a.

Następnie PINB dla [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2019r. nr [...], powołując się na art. 145 § 1 pkt 7 w zw. z art. 145 § 1 pkt k.p.a., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego ostateczną PINB dla [...] z dnia [...]. listopada 2016 r. nr [...], na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej [...] [...] w [...].

PINB podniósł, że w okolicznościach niniejszej sprawy wnioskodawca załączył do wniosku o wznowienie postępowania odpis wyroku NSA z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2352/17. Jak wynika z załączonych dokumentów ww. wyrok został przesłany do Wspólnoty Mieszkaniowej przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r: Tymczasem wniosek o wznowienie postępowania opatrzony datą [...] kwietnia 2019 r. wpłynął do organu w dniu [...] kwietnia 2019 r., zatem wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] kwietnia 2019 r. został wniesiony z uchybieniem ustawowego - miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.

Strona skarżąca pismem z dnia [...] listopada 2019 r. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Wspólnota w uzasadnieniu zażalenia zawarła obszerny wywód prawny dotyczący art. 9 k.p.a. i wskazała, że w przypadku wadliwie sformułowanego wniosku organ winien co najmniej zwrócić się o ponowne jego sprecyzowanie, co umożliwiłoby wnioskodawcy podjęcie pogłębionej analizy sprawy, co w efekcie doprowadziłoby do ewentualnej jego zmiany. Ponieważ organ administracji powziąwszy wątpliwości dotyczące wniosku strony nie podjął żadnych kroków, w zakresie poinformowania strony o konieczności doprecyzowania wniosku, zdaniem Wspólnoty zaskarżone postanowienie jest wadliwe, bowiem zostało podjęte w postępowaniu prowadzonym z naruszeniem zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności zasady wynikającej z art. 9 k.p.a. zasady informacji i zasługuje na uchylenie.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie PINB dla [...] z dnia [...] listopada 2019 r. [...].

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że wnioskująca wspólnota nie dochowała terminu, do złożenia wniosku o wznowienie ww. postępowania administracyjnego określonego w art. 148 k.p.a. Jak wynika z akt sprawy ww. wyrok NSA został przesłany do wspólnoty przy piśmie sądu II instancji z dnia 12 kwietnia 2018r. Tymczasem wniosek o wznowienie wpłynął do organu powiatowego w dniu 25 kwietnia 2019 r., a więc już po upływie miesiąca, od dnia w który strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Zdaniem [...]WINB, przywołana okoliczność we wniosku o wznowienie (strona 3 wniosku), jaką jest "nadesłanie Upomnienia [...] z dnia [...].03.2019r., wzywające Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości [...] [...] do wykonania decyzji PINB nr [...] z dnia [...].ll.2016r." nie może stanowić podstawy do obliczenia terminu na złożenie wniosku o wznowienie, bowiem nie pozostaje ona w korelacji z przywołanymi przesłankami, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 3 i 7 k.p.a., szczególnie że strona wnioskująca wprost wskazała w treści wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r., iż podstawą wznowienia jest wyrok NSA, o którym mowa powyżej.

W ocenie [...]WINB wniosek Wspólnoty z dnia [...] kwietnia 2019 r. został złożony z naruszeniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., co stanowi uchybienie formalnoprawne dające podstawę do odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu [...]WINB stwierdził, że, organ I instancji nie był zobowiązany do wzywania wnioskodawcy do uzupełnienia złożonego wniosku skoro uznał, że treść wniosku nie budzi wątpliwości. Po jego analizie również [...]WINB doszedł do przekonania, że z tego wniosku w sposób bezsporny wynika, co stanowi podstawę (według wnioskodawcy) do wznowienia postępowania. Słusznie organ powiatowy ocenił termin, o którym mowa w art. 148 k.p.a., licząc go od daty otrzymania przez stronę wyroku sądu administracyjnego II instancji. Bowiem to w uzasadnieniu tego wyroku i ustaleniach postępowania w ramach którego został wydany, wspólnota widzi podstawy do wznowienia postępowania. Zdaniem organu odwoławczego brak było podstaw do wzywania Wspólnoty do sprecyzowania wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r. w sytuacji, gdy ta wprost wskazała przesłanki wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 3 i 7 k.p.a., jak również wskazała okoliczność, od której liczony jest termin na złożenie wniosku (tj. wydanie ww. wyroku NSA). Zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą organ administracji publicznej dopiero w razie wątpliwości co do treści żądania zawartego w piśmie wniesionym przez wnioskodawcę nie może samodzielnie dokonywać interpretacji takiego wniosku i wzywa do jego sprecyzowania.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższe postanowienie z dnia [...] stycznia 2020 r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa [...] [...] w [...] postawiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art 7, 77 i 80 k.p.a. polegające na niewyjaśnieniu przez organ odwoławczy wszystkich okoliczności sprawy Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania.

Wspólnota podniosła, że w zażaleniu na postanowienie organu I instancji wskazała, że na datę [...] listopada 2016 r. w skład Zarządu Wspólnoty wchodzili V. T., A. W. oraz A. Ch. Podkreślono, że żadna z tych osób nie kwitowała odbioru decyzji jak też nikomu nie udzielała pełnomocnictwa do odbioru korespondencji. Organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do argumentacji zawartej w zażaleniu i nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika bowiem, że organ odwoławczy w zakresie objętym zażaleniem bez żadnej głębszej refleksji ograniczył się do przytoczenia stwierdzeń organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego.

Na wstępie należy wskazać, iż przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] odmawiające na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej [...] [...] w [...] wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] nakazującą Wspólnocie usunięcie, w wyznaczonym terminie, stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego części przyziemia i podziemia budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] [...] w [...] poprzez: naprawę nawierzchni betonowej przy budynku, wykonanie izolacji termicznej stropów pod bramą, uszczelnienie opaski przy budynku, docieplenie ściany zewnętrznej oraz stropu pod bramą, wykonanie izolacji termicznej ściany w pomieszczeniach piwniczych.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że kontrolą sądową w analizowanej sprawie objęte zostały postanowienia wydane w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, czyli w trybie wznowienia postępowania.

Postępowanie wznowieniowe zmierza do weryfikacji decyzji ostatecznej. W tym znaczeniu jest to postępowanie, które stanowi zaprzeczenie zasady trwałości decyzji administracyjnej. Wynikająca z art. 16 k.p.a. zasada trwałości decyzji ostatecznych ma podstawowe znaczenie dla stabilizacji opartych na decyzji skutków prawnych. Formalna strona zasady ogólnej trwałości decyzji ostatecznej wyraża się w tym, że decyzje te obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawnym. Przepis art. 16 § 1 k.p.a. przewiduje możliwość wzruszenia decyzji ostatecznej, ale jedynie w wyniku przeprowadzenia postępowania w trybie nadzwyczajnym, w tym w trybie wznowienia postępowania.

Ponieważ wznowienie postępowania jest instytucją szczególną stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji przyjmuje się, że wykładnia przepisów określających warunki wznowienia musi być ścisła (por. sygn. wyrok NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt II GSK 889/09 - publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://cbois.nsa.gov.pl).

Przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego wymienione zostały w art. 145 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe,

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27,

4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu,

5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję,

6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu,

7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2),

8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.

Celem postępowania wznowieniowego jest zatem ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami, a w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 k.p.a.).

W pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest badać następujące kwestie: czy podanie o wznowienie postępowania odpowiada ogólnym wymogom kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczącym podań w postępowaniu administracyjnym (tj. czy zostało podpisane, wskazuje konkretną decyzję, której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania), czy zostało wniesione przez osobę będącą stroną w sprawie i czy zostały w nim powołane przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został zachowany miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie (art. 148 k.p.a.) liczony od daty powzięcia przez stronę informacji o przesłance wznowienia postępowania. W przypadku nie spełnienia któregokolwiek z ww. wymogów właściwy organ wydaje postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 k.p.a.).

Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Tylko przed upływem jednomiesięcznego terminu strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Zachowanie powyższego terminu musi być udowodnione przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 16 października 1998 r. sygn. akt III 2802/97). To na wnoszącym wniosek ciąży obowiązek udowodnienia kiedy (w jakiej dacie) dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Uchybienie terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania ma ten skutek, że postępowanie to nie może być wznowione. Okoliczność ta, zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a., skutkuje obowiązkiem wydania przez organ postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Przystąpienie do rozpoznawania sprawy wznowieniowej w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ww. ustawowego terminu do złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą kwalifikowaną (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1 k.p.a., przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny.

W niniejszej sprawie strona skarżąca wskazała, że przesłankami powodującymi w jej ocenie konieczność wznowienia postępowania jest art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. - decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27, oraz art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2). W ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły, że okolicznością stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] stanowi wyrok NSA z dnia z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2352/17 oddalający skargę kasacyjną [...]WINB na wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 czerwca 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2042/16 uchylający postanowienie [...]WINB z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] oraz postanowienie PINB z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], którymi nałożono postępowaniu w równoległe toczącym się do niniejszego postępowania obowiązek sporządzenia i przedstawienia oceny technicznej przewodów kominowych lokalu użytkowego usytuowanego na parterze budynku przy ul. [...] [...] w [...] wraz z zakresem niezbędnych robót do wykonania, celem doprowadzenia przewodów kominowych obsługujących pomieszczenia w lokalu do stanu zgodnego z prawem. Wskazać należy, że omawiany wyrok NSA w swym uzasadnieniu zawierał nader korzystne dla strony skarżącej twierdzenia, na które skarżąca powołała się we wniosku o wznowienie postępowania. NSA podniosło, że ekspertyza techniczna sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego J. S. P. w sposób jednoznaczny wskazuje są przyczyny zawilgocenia ścian w części pomieszczeń piwnicznych omawianego budynku. Główną przyczyną niewłaściwego stanu technicznego pomieszczeń w części podpiwniczenia budynku jest zmiana sposobu użytkowania tych pomieszczeń przez najemcę. Pomieszczenia te nie były przeznaczone na stały pobyt ludzi i tak też były zaprojektowane. Zawilgocenie przegród budowlanych spowodowane jest przez brak odpowiedniej wentylacji tych pomieszczeń. Zdaniem NSA ustalone nieprawidłowości nie powstały w trakcie normalnego użytkowania budynku, lecz zaistniały na skutek zmiany sposobu użytkowania części pomieszczeń lokalu znajdującego na parterze przy istniejącym przejściu bramowym od strony południowej. To na podmiocie dokonującym zmiany sposobu użytkowania lokalu spoczywa obowiązek takiego wykonywania związanych z tym prac, który pozostaje w zgodzie z obowiązującymi przepisami i zasadami sztuki budowalnej, a w przypadku ich naruszenia również obowiązek usunięcia skutków tych naruszeń.

Sąd podziela stanowisko organu, że przywołana we wniosku o wznowienie okoliczność jaką jest "nadesłanie Upomnienia [...] z dnia [...]r., wzywające Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości [...] [...] do wykonania decyzji PINB nr [...] z dnia [...].11.2016r." nie może stanowić podstawy do obliczenia terminu na złożenie wniosku o wznowienie, bowiem nie pozostaje ona w korelacji z przywołanymi przesłankami, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 3 i 7 k.p.a. Upomnienie nie kształtuje żadnych praw czy obowiązków, a jedynie stanowi wezwanie do wykonania wiążącej decyzji administracyjnej, o której skarżąca posiadała wiedzę od dnia [...] listopada 2016 r. (data jej odbioru). Tym samym nie można twierdzić, że dopiero od momentu otrzymania upomnienia skarżąca dowiedziała się o "podtrzymaniu przez PINB tej wadliwej merytorycznie decyzji pomimo zaistnienia ww. przesłanek i wyroku NSA". W ocenie Sądu odebranie ww. upomnienia stanowiło dla strony skarżącej pewnego rodzaju "impuls" do podjęcia działań zmierzających do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] listopada 2016 r., w świetle zagrożenia egzekucją administracyjną, natomiast nie był momentem, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jeszcze raz należy podkreślić, że okolicznością stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją PINB [...] z dnia [...] listopada 2016 r. stanowi wyrok NSA z dnia z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2352/17. Z akt sądowych sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 2042/16, zawierających także akta sądowe postępowania przed NSA zakończonego wydaniem ww. wyroku, wynika, że odpis tego wyroku został doręczony Wspólnocie w dniu 13 kwietnia 2018 r., a zatem w świetle art. 148 § 1 k.p.a. termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynął skarżącej najpóźniej w dniu 14 maja 2018 r.. Tymczasem wniosek Wspólnoty opatrzony datą 19 kwietnia 2019 r. o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją PINB z dnia [...] listopada 2016 r. r. nadany został w placówce pocztowej operatora pocztowego w dniu 23 kwietnia 2019 r., a więc został wniesiony z uchybieniem ustawowego miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 ust. 1 k.p.a.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, że w zażaleniu na postanowienie organu I instancji skarżąca wskazała, iż na datę 25 listopada 2016 r. w skład Zarządu Wspólnoty wchodzili V. T., A. W. oraz A. Ch.. Żadna z tych osób nie kwitowała odbioru decyzji jak też nikomu nie udzielała pełnomocnictwa do odbioru korespondencji, jednakże organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do argumentacji zawartej w zażaleniu i nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Otóż podkreślić należy, że w zażaleniu, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, brak jest ww. zarzutów. Niemniej w ocenie Sądu są one irrelewantne dla niniejszego postępowania, albowiem skarżąca de facto neguje skuteczność doręczenia decyzji PINB z dnia 18 listopada 2016 r. co ewentualnie mogłoby wskazywać na przesłankę wznowieniową zawartą w 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jednakże ta wada postępowania nie była wskazana we wniosku o wznowienie postępowania, tym samym nie była przedmiotem omawianego postępowania wznowieniowego. Podkreślić należy, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru tej decyzji w dniu [...] listopada 2016 r., na którym widnieje pieczątka Zarządu Nieruchomości Wspólnej [...] [...] (podobnie jak na wszystkich innych zwrotnych potwierdzeń odbioru rozstrzygnięć wydanych w niniejszej sprawie), oraz odręczne wskazanie, iż decyzję odebrała osoba uprawniona oraz podpis tej osoby.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - dokonując analizy zarówno zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia je poprzedzającego - uznał, że organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7 k.p.a.)..

Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Sądu - uznać, iż w zaskarżonym postanowieniu brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które organ poczynił w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi przeprowadzenie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zasługuje na aprobatę, zaś postawione zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z organem, uzasadnioną interesem strony skarżącej.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie uznał, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ wyraźnie wskazał wszelkie istotne przesłanki zarówno faktyczne, jak i prawne, wyjaśniając przy tym dokładnie ich znaczenie dla skarżącej.

Mając na uwadze powyższe skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako, że nie miała usprawiedliwionych podstaw.