Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 929/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1, ust. 2, ust. 3, art. 31 ust. 7
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie płatności bezpośrednich oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z [...] czerwca 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w R., działając na podstawie art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm., zwana dalej ustawą o płatnościach bezpośrednich), art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu dla zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 2 grudnia 2009 r., str. 1, ze zm.; zwanego dalej rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1122/2009) w związku z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 326) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej Kpa) orzekł o przyznaniu J. G. płatności bezpośrednich (OB) do gruntów rolnych na 2010 r. w łącznej wysokości [...] zł., w tym: jednolitej płatności obszarowej (JPO) w wysokości [...] zł i uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, iż wniosek o przyznanie płatności obszarowych na 2010 r. beneficjentka złożyła

[...] maja 2010 r. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku

o przyznanie jednolitej płatności obszarowej wynosiła [...] ha. W wyniku kontroli przeprowadzonej w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno - gospodarczej (PEG) i na miejscu ([...] października 2010 r., [...] - [...] października 2010 r. i [...] listopada 2010 r.) stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku. Powierzchnia ta wyniosła: dla działki rolnej o symbolu C, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu D, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu F, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu G, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu L, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu Ł położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu N, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha). Powierzchnia, co do której naliczono płatność wyniosła [...] ha (powierzchnia wykluczona - [...] ha).

Wobec ustalenia, że różnica procentowa pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do JPO, a stwierdzoną wyniosła [...] %, tj. powyżej 3% lub 2 ha lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej, organ zastosował sankcje pomniejszające powierzchnię uprawnioną do płatności, zgodnie z regulacjami art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Następnie organ wskazał, że z kolei do uzupełniającej płatności obszarowej strona zadeklarowała działki rolne o powierzchni [...] ha. W wyniku kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu organ ustalił, iż faktyczna powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych do płatności UPO jest mniejsza. Powierzchnia ta wyniosła: dla działki rolnej o symbolu F1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu G1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu L1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu Ł1 położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha); dla działki rolnej o symbolu N1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] - [...] (powierzchnia deklarowana [...] ha). Powierzchnia, co do której naliczono płatność wyniosła [...] ha (powierzchnia wykluczona – [...] ha).

Różnica procentowa pomiędzy powierzchnią działek położonych na obszarze UPO zadeklarowanych do płatności, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli wyniosła [...] %, tj. powyżej 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej. Z uwagi na powyższe organ również w stosunku do UPO zastosował sankcje pomniejszające powierzchnię uprawnioną do płatności, zgodnie z regulacjami art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, iż w dniach: [...] października 2010 r., [...] - [...] października 2010 r. i [...] listopada 2010 r. w gospodarstwie rolnika przeprowadzona została kontrola na miejscu. W dniu [...] stycznia 2011 r. strona wniosła zastrzeżenia do protokołu z kontroli z [...] października 2010 r. W reakcji na powyższe organ zmienił powierzchnię stwierdzoną działek rolnych C i P.

W odwołaniu wniesionym na powołane rozstrzygnięcie beneficjentka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Za niezasadne uznała ustalenia organów stwierdzające, że powierzchnia zadeklarowana do płatności jest mniejsza od stwierdzonej o [...] ha. Wskazała, iż z pomiarami dokonywanymi przez organ nie zgadza się od kilku lat. Problem wynika z systemu którym posługują się pracownicy ARiMR. Powołany przez odwołującą się geodeta stwierdził bowiem rozbieżności

w pomiarach geodezyjnych oraz pomiarach dokonywanych przez organ. I tak działka nr [...] według pomiarów ww. geodety ma powierzchnię [...] ha, natomiast według pomiarów organu jej powierzchnia wynosi [...] ha, zaś działka [...] ma wedle pomiaru geodety powierzchnię [...] ha i [...] ha wedle pomiaru organu. Biorąc pod uwagę, że działek jest kilka i na każdej wystąpi podobny procent błędu, za zasadny zdaniem odwołującej się należy uznać, że zadeklarowana do płatności powierzchnia gruntów była prawidłowa i nie podlega sankcjom z tytułu zmniejszenia płatności. Na potwierdzenie powyższego do odwołania załączyła kopie wyliczeń ww. działek oraz kopie map z wyliczeniami gruntów sporządzone przez geodetę J. T..

Decyzją Nr [...] z [...] lipca 2011 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W., biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 Kpa orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, po przedstawieniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, organ odwoławczy stwierdził zasadność wydanej przez organ pierwszej instancji decyzji, opartej na prawidłowo przeprowadzonych oględzinach działek rolnych i znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym oraz obowiązujących w tym zakresie przepisach prawa. Wyniki przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym odwołującej się kontroli na miejscu działek rolnych są podstawą zmniejszenia jej należnych płatności.

Odnosząc się do argumentów odwołania dotyczących kontroli na miejscu organ odwoławczy wskazał, iż wizytacja gospodarstwa przeprowadzona została metodą inspekcji terenowej polegającej na weryfikacji w terenie położenia oraz granic zadeklarowanych przez rolnika we wniosku działek rolnych, pomiarze powierzchni upraw przy wykorzystaniu dopuszczalnych technik pomiaru, odwzorowaniu dokonanych ustaleń na materiale graficznym i ewentualnie zobrazowaniu stanu gruntów poprzez sporządzanie dokumentacji fotograficznej. W wyniku czynności kontrolnych ustalono, iż powierzchnia działek rolnych C, D, F/F1, G/G1, N/N1 jest mniejsza od powierzchni zadeklarowanej we wniosku. Sporządzona podczas przeprowadzania czynności kontrolnych dokumentacja fotograficzna oraz dołączony do raportu szkic z pomiaru powierzchni działek rolnych, na którym wskazano miejsca oraz kierunek wykonanych zdjęć potwierdzają, że z uwagi na występujące lasy, zadrzewienia i zakrzewienia wykonane pomiary są prawidłowe.

Organ odwoławczy stwierdził, iż nieprawidłowości stwierdzono na sześciu działkach ewidencyjnych, natomiast strona w odwołaniu powołuje się na pomiary wykonane przez geodetę które dotyczą tylko dwóch działek. Ponadto przedstawiony wykaz powierzchni działek o nr [...] oraz [...] wskazuje całkowitą powierzchnię działek ewidencyjnych, nie zawiera natomiast informacji o powierzchni działek rolnych, do których przyznawane są płatności obszarowe.

Organ zauważył również, że kontrole na miejscu przeprowadzane są przez upoważnionych do tych czynności pracowników Biura Kontroli na Miejscu ARiMR, posiadających odpowiednie wykształcenie i wyposażonych w odpowiedni do wykonywania pomiarów sprzęt geodezyjny. Z każdej kontroli przeprowadzonej na miejscu sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonych kontroli. Rolnikowi, który nie zgadza się z ustaleniami raportu, przysługuje prawo wniesienia zastrzeżeń, w terminie 14 dni od jego doręczenia.

W przedmiotowej sprawie odwołująca się wniosła zastrzeżenia co do ustaleń zawartych w raporcie kontroli, wskutek czego wyniki kontroli zostały zweryfikowane, poprawione i ponownie przekazane stronie wraz z pouczeniem o możliwości zgłoszenia w terminie 14 dni umotywowanych zastrzeżeń do raportu. Beneficjentka nie zgadzając się z otrzymaną kopią raportu po korektach, mogła wnieść kolejne zastrzeżenia do raportu. Z uprawnienia tego strona nie skorzystała, co prowadzi do wniosku, że zgodziła się z wynikami kontroli.

Skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła J. G. wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wydanemu rozstrzygnięciu skarżąca postawiła zarzut naruszenia przepisów postępowania: art. 7 i art. 77 § 1 Kpa przez nieustalenie prawdy obiektywnej i niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz art. 80 Kpa przez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego.

W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia skarżąca wyjaśniła, iż stanowiące podstawę decyzji obu instancji ustalenia kontroli administracyjnej

i kontroli na miejscu są nieprawidłowe. Wskazała, że do złożonych w sprawie zastrzeżeń dołączyła wykonane przez geodetę wykazy użytków gruntowych dotyczące dwóch działek ewidencyjnych o nr [...] i [...]. Przeprowadzone na zlecenie skarżącej pomiary ww. działek potwierdziły, że dokonane przez inspektorów organu pomiary w sposób znaczny odbiegają od powierzchni deklarowanych przez stronę i figurujących w ewidencji gruntów. Organ odwoławczy nie odniósł się zaś do przedstawionego przez stronę dowodu. Nie zweryfikował go w żaden sposób, stwierdził jedynie, że sporządzona podczas czynności kontrolnych dokumentacja oraz szkic potwierdzają, iż z uwagi na występujące lasy, zadrzewienia i zakrzewienia wykonane pomiary są prawidłowe. Skarżąca podniosła, że na sporządzonych przez geodetę wykazach również uwzględnione zostały lasy, zadrzewienia i zakrzewienia, podana została także ich dokładna powierzchnia. Jeżeli zaś stwierdzono różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności, a wskazaną przez geodetę organ winien w decyzji wyjaśnić z czego ta różnica wynika.

Odnosząc się do stosowanych przez organ w toku kontroli metod pomiaru powierzchni działek rolnych skarżąca podniosła, że dokładność GPS zależy od wprowadzonych doń współrzędnych, warunków atmosferycznych, w których działają, ukształtowania terenu oraz zadrzewienia. Dane współrzędne do GPS są wprowadzane w oparciu o ortofotomapy. Jeżeli granica przebiega wzdłuż obszaru zalesionego, na ortofotomapie nie jest widoczna granica zakryta gałęziami drzew

i wówczas dochodzi do wpisania współrzędnych niezgodnych ze stanem faktycznym. Zweryfikować to można tylko na gruncie. W toku kontroli, prowadzący pomiar wielokrotnie zatrzymywał się 10 m przed granicą bo jak mówił, "dalej GPS go nie puszcza i ta powierzchnia nie wejdzie do pomiaru". Inna metoda pomiaru opierała się o sygnał satelitarny i pomiar GPS. Zdaniem skarżącej również w tym przypadku mogło dojść do błędu w obliczeniach.

Następnie skarżąca wskazała, że protokół kontroli winien wskazywać jakim urządzeniem dokonano pomiaru, świadectwo jego homologacji, okres jej ważności i warunki stosowania wraz z danymi co do tolerancji pomiarów w zależności od ukształtowania terenu i warunków atmosferycznych, uprawnienia osób dokonujących pomiary. Twierdzenie, iż pomiary przeprowadzają upoważnieni do tych czynności pracownicy Biura Kontroli na miejscu ARiMR, posiadający odpowiednie wykształcenie i wyposażeni w odpowiedni do pomiarów sprzęt geodezyjny nie stanowi, że są nieomylni i nie popełniają błędów, a wyniki ich pomiarów nie podlegają żadnej weryfikacji. Skarżąca zauważyła przy tym, że pomiary powierzchni działek przeprowadzone w 2008 r. różnią się od tych z 2010 r. Niektóre działki, których powierzchnia była kwestionowana w 2008 r., po kontroli w 2010 r. mają inną powierzchnię i nie są kwestionowane, natomiast te których pomiar nie budził zastrzeżeń w 2008 r., w 2010 r. wykazały inną powierzchnię. Od kilku lat istnieje spór w odniesieniu do powierzchni działek deklarowanych do płatności, a wyniki kolejnych kontroli nie są zgodne. Tym samym organy po otrzymaniu od strony dowodu w postaci pomiarów dokonanych przez uprawnionego geodetę winny należycie ustalić stan faktyczny poprzez dokonanie kolejnych pomiarów innymi metodami w obecności rolnika, który zna granice działek, by potwierdzić lub też zweryfikować ustalenia kontroli na miejscu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił przy tym, iż powierzchnie deklarowane podlegają każdorazowo weryfikacji w oparciu o dostępną organowi dokumentację. Każda przeprowadzona kontrola z danego roku dotyczy kampanii, w której została wytypowana. Tym samym wyniki z lat poprzednich nie mają znaczenia dla kampanii z 2010 r. Ponadto postępowanie w sprawie przyznania płatności za dany rok wszczynane jest na wniosek strony, a rozstrzygnięcia dokonuje się tylko odnośnie danego roku kalendarzowego w oparciu o ustalony w danym roku stan faktyczny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Mając na uwadze ww. kryteria, w ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja odpowiadają prawu. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, nie dopatrzył się też takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga w niniejszej sprawie dotyczy decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymującej w mocy decyzje Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2010 r. w pomniejszonej wysokości.

Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że w związku ze złożonym przez skarżącą wnioskiem o przyznanie ww. płatności, w jej gospodarstwie przeprowadzono w dniach: [...] października 2010 r., [...] - [...] października 2010 r. i [...] listopada 2010 r. kontrolę na miejscu. Raport z kontroli, co potwierdza stosowna na nim adnotacja, skarżąca osobiście odebrała w dniu [...] stycznia 2011 r.

Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. skarżąca wniosła zastrzeżenia do raportu z kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni jaką ustalono w dniach [...]-[...] października 2010 r. i [...] listopada 2010 r. W przedmiotowym piśmie wniosła o powtórną analizę protokołu z tej kontroli na działce nr [...] (C). Poprosiła o zsumowanie działek [...] (C), [...] (P,P1), [...] (H), [...] (E), ponieważ działki te stanowią jedną całość i nie ma między nimi żadnych trwałych granic. Podniosła wówczas, że z dokonanego pomiaru każdej działki z osobna wynika, że na działce [...] stwierdzono powierzchnię mniejszą od deklarowanej. Zsumowanie ww. działek będzie zaś dla niej korzystne.

W odpowiedzi na powyższą prośbę pismem z dnia [...] lutego 2011 r. organ poinformował skarżącą, że po analizie przedmiotowego raportu zmieniono wartość powierzchni stwierdzonych dla działek rolnych C (z [...] ha na [...] ha) i P/P1 (z [...] ha na [...] ha), zaś kopia raportu po przedmiotowej zmianie zostanie przesłana skarżącej.

Skarżąca nie wskazuje, aby nie otrzymała przedmiotowego raportu po jego korekcie dokonanej wskutek jej pisma z dnia [...] stycznia 2011 r. Jak zaś wynika z przekazanych Sądowi akt administracyjnych, po otrzymaniu raportu po ww. korekcie i przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji, skarżąca nie zgłaszała już żadnych zastrzeżeń. Dopiero bowiem w odwołaniu z dnia [...] czerwca 2011 r. wskazała, że nie zgadza się z pomiarami dokonywanymi przez organ z uwagi na system którym posługują się pracownicy ARiMR. Powołała się wówczas również na dowód z dokumentu prywatnego - wykaz użytków gruntowych na działkach o nr [...] i [...] sporządzony na jej zlecenie przez geodetę w dniu [...] marca 2011 r. na podstawie dokonanego przez niego pomiaru gruntów zakrzaczonych i zalesionych. Stwierdzić więc należy, że zastrzeżenia do ustaleń organów ARiMR skarżąca w szerszy sposób zawarła i opisała dopiero w skardze do sądu administracyjnego.

W ocenie Sądu, okolicznością istotną w niniejszej sprawie jest właśnie fakt, że skarżąca w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, po otrzymaniu korekty raportu z kontroli nie zgłosiła już żadnych pisemnych umotywowanych zastrzeżeń, że nie zgadza się z jego ustaleniami. Zgodnie zaś z art. 31 ust. 7 ustawy o płatnościach bezpośrednich w przypadku gdy rolnik nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie co do ustaleń w nim zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu. W związku z tym organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że skarżąca nie kwestionowała jego ustaleń zawartych w dokonanej korekcie raportu. Z kolei organ drugiej instancji w wystarczający sposób odniósł się do argumentów jakie zawarła skarżąca w odwołaniu, a w szczególności do przedstawionego przez nią dowodu z dokumentu prywatnego. Organ ten przede wszystkim trafnie zauważył, że nieprawidłowości wniosku stwierdzono na sześciu działkach ewidencyjnych, natomiast skarżąca w odwołaniu powołuje się jedynie na pomiary wykonane przez geodetę dotyczące tylko dwóch działek. Słusznie wskazał również organ odwoławczy, że sporządzony przez geodetę wykaz powierzchni działek o nr [...] oraz [...] wskazuje jedynie całkowitą powierzchnię działek ewidencyjnych, nie zawiera natomiast informacji o powierzchni działek rolnych, do których przyznawane są płatności obszarowe. Dodatkowo w tym miejscu wypada zauważyć, że przedmiotowy wykaz został sporządzony przez geodetę dopiero w dniu [...] marca 2011 r., a niniejsza sprawa dotyczy przecież płatności za 2010 r. Wykaz sporządzony w tej dacie nie mógł więc odzwierciedlać użytków rolnych uprawnionych do wnioskowanych płatności w 2010 r. Ponadto z ww. wykazu nie wynika w jaki sposób zostały przeprowadzone pomiary.

Organ prawidłowo wyjaśnił, że kontrole na miejscu przeprowadzane są przez upoważnionych do tych czynności pracowników Biura Kontroli na Miejscu ARiMR, posiadających odpowiednie wykształcenie i wyposażonych w odpowiedni do wykonywania pomiarów sprzęt geodezyjny. Z każdej zaś kontroli przeprowadzonej na miejscu sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonych kontroli. Rolnikowi, który nie zgadza się z ustaleniami raportu, przysługuje z kolei prawo wniesienia zastrzeżeń, w terminie 14 dni od jego doręczenia. Skarżąca nie zgadzając się z otrzymaną kopią raportu po korektach, mogła więc wnieść kolejne zastrzeżenia do raportu. Z uprawnienia takiego skarżąca jednak nie skorzystała, co prowadzi do wniosku, że zgodziła się z wynikami kontroli.

W takiej sytuacji za prawidłowe należało uznać ustalenia zawarte w raporcie z czynności kontrolnych. Zgodnie bowiem z art. 30 ustawy o płatnościach bezpośrednich przeprowadzenie kontroli może zostać powierzone przez ARiMR jednostkom organizacyjnym dysponującymi odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi, określonymi w art. 34 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Z powyższego przepisu wynika, że kontrole przeprowadzone mogą być więc tylko przez określone podmioty. Skoro tak, to dowodom w postaci raportu z czynności kontrolnych, z racji przeprowadzenia kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi) i bezstronne, co do zasady przypisać więc należy przymiot wiarygodności.

Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie ma fakt, że sprawa dotyczy przyznania płatności bezpośrednich na 2010 r. Powyższe oznacza, że zastosowanie mają przepisy powoływanej już wyżej ustawy o płatnościach bezpośrednich.

Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 tej ustawy, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Ustęp 2 ww. ustawy stanowi, iż w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej oraz płatności cukrowej organ administracji publicznej:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 kpa nie stosuje się.

Szczególne znaczenie w niniejszej sprawie ma również ust. 3 ww. przepisu, z którego wynika, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z powyższego przepisu wynika, że postępowanie przed organami ARiMR (od 2007 roku), w celu ułatwienia realizacji nałożonych jej zadań, zostało w dość istotny sposób zmodyfikowane, uzyskując szczególny charakter w stosunku do postępowania administracyjnego uregulowanego w Kpa. Do najistotniejszych zmian należy zaliczyć odejście od fundamentalnej zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 Kpa, tj. organy ARiMR zostały zobowiązane jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w miejsce dotychczasowego obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Ponadto przyjęto zasadę, iż ciężar dowodu ciąży na osobie która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Tak więc, konsekwencją tej zasady jest przeniesienie ciężaru dowodu na podmiot, który z tego faktu czerpie korzyści, tym samym w obowiązującym obecnie stanie prawnym w niejaki sposób zmuszono stronę do większej aktywności. Ograniczone również zostały takie zasady jak: zasada czynnego udziału stron w postępowaniu, czy też zasada udzielania informacji poprzez przyjęcie, że tylko na żądanie strony organ zobowiązany jest je przestrzegać.

W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, organy obu instancji postępowały zgodnie z ww. przepisami i prawidłowo, w wyczerpujący sposób rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Natomiast aktywność skarżącej w wykazaniu słuszności jej argumentów, w toczącym się przed organami obu instancji postępowaniu administracyjnym zainicjowanym jej wnioskiem o przyznanie przedmiotowych płatności, była niewielka. Skarżąca nie przedstawiła bowiem w toku postępowania administracyjnego wystarczających dowodów w sprawie działających na jej korzyść. Składając w piśmie z dnia [...] stycznia 2011 r. swoje zastrzeżenia do raportu z kontroli wnosiła jedynie "o powtórną analizę protokołu" na jednej z działek, nadto prosiła organ o "zsumowanie" kilku działek ponieważ stanowią one jedną całość i nie ma między nimi żadnych granic. To zaś już wtedy skarżąca mogła i powinna dla skuteczności swojego działania podnosić argumentację jaką zawarła chociażby w swojej skardze do Sądu, a w szczególności zażądać przeprowadzenia kontroli zgłoszonych we wniosku działek rolnych inną metodą niż GPS. Tymczasem skarżąca ograniczyła wówczas swoje żądanie kierowane do organu jedynie do dokonania przez niego ponownej analizy raportu z czynności kontrolnych. Organ takiej ponownej analizy dokonał, o czym świadczy jego pismo z dnia [...] lutego 2011 r., w którym poinformowano skarżącą o weryfikacji powierzchni stwierdzonych dla działek rolnych C i P/P1. Skarżąca nie skorzystała ze swoich uprawnień do złożenia stosownych umotywowanych na piśmie zastrzeżeń do przedmiotowego raportu po otrzymaniu jego korekty. Składając zaś odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji nie przedstawiła dowodów które mogłyby w sposób skuteczny obalić jego ustalenia. Tym samym, należy uznać, że mimo ciążącego na niej obowiązku wykazania faktów z których wywodzi skutki prawne, nie udowodniła w przekonywujący sposób podnoszonych przez siebie okoliczności.

Obowiązek zaś poszukiwania dowodów, czyli dowodzenia ciąży nie tylko na organie administracji. Obarcza on także stronę, która zresztą z reguły, w swym dobrze rozumianym interesie, powinna wykazywać dbałość o przedstawienie środków dowodowych. Strona jest bowiem równorzędnym partnerem organu w zakresie prawa do inicjowania dowodów, nie jest więc zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza, iż nie udowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów dla niej niekorzystnych.

Skarżąca dopiero na etapie skargi, a więc już postępowania sądowego, podjęła próbę bardziej precyzyjnego i szczegółowego przedstawienia swoich zarzutów w celu zakwestionowania ustaleń organów. Powyższe jest jednak co najmniej spóźnione, bowiem skarżąca mogła, a nawet dla skuteczności swojego działania winna to czynić już wcześniej, tj. w toku postępowania administracyjnego przed organami ARiMR obu instancji. Skarżąca nie uczyniła zaś tego w wystarczający sposób nawet składając odwołanie. A to właśnie przecież na skarżącej, zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich, ciążył obowiązek przedstawienia dowodów, czy składania wyjaśnień i wykazania faktów z których chce wywieść korzystne dla siebie skutki prawne.

W konsekwencji powyższych ustaleń, należy uznać, że rozstrzygnięcia organów obu instancji są zgodne z prawem. W sprawie nie doszło do naruszenia wskazywanych w skardze przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 i art. 77 § 1 Kpa z uwagi na ograniczone ich stosowanie przed organami ARiMR. Wbrew zarzutowi skargi, organy nie dopuściły się również naruszenia art. 80 Kpa, bowiem wydały swoje rozstrzygnięcia po uwzględnieniu i ocenie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Mając na uwadze powyższe, skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.