Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2085/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 42  § 1, art. 45
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska asesor WSA Agnieszka Wąsikowska po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej "SKO" lub "Kolegium") z [...] maja 2019 r., [...] (dalej: "zaskarżone postanowienie") wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") odwołania od decyzji Prezydenta W. (dalej: "Prezydent" lub "organ I instancji") z [...] stycznia 2019 r., nr [...] odmawiającej ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze planowanej do realizacji na terenie działki ewidencyjnej nr [...] położonej przy ul. S. w W. (dalej: "inwestycja").

II. Zaskarżone postanowienie zostało oparta na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.

II.1. W dniu 24 stycznia 2018 r. spółka złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji. Pełnomocnik spółki architekt T. T. w piśmie z 21 listopada 2018 r. oświadczył, że zapoznał się z wynikami analizy urbanistycznej. W piśmie tym wskazano następujący adres pełnomocnika: ul. P. [...], [...] W. Na adres ten zostało wysłane zawiadomienie o zebraniu materiału dowodowego z 20 grudnia 2018 r. Zawiadomienie to zostało wysłane pełnomocnikowi spółki na adres ul. P. [...] oraz odebrane przez A. K. Decyzją z [...] stycznia 2019 r., nr [...] Prezydent odmówił ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu dla inwestycji. Organ I instancji w ramach przeprowadzonej analizy uznał, iż brak jest możliwości wydania przedmiotowej decyzji w zakresie linii zabudowy, wskaźnika powierzchni zabudowy do powierzchni terenu inwestycji oraz wysokości zabudowy. Decyzja ta została wysłana pełnomocnikowi spółki w dniu 8 lutego 2019 r. na adres ul. P. [...] oraz odebrane przez A. ("[...]") K. w dniu 8 lutego 2019 r.

II.2. Pismem datowanym na dzień 25 lutego 2019 r. skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...] z jednoczesnym wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia ww. odwołania. Spółka podniosła, iż według wiedzy posiadanej przez stronę, pismo zawierające zaskarżoną decyzję zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 11 lutego 2019 r. Skarżąca oświadczyła, że przesyłka polecona zawierająca przedmiotową decyzję została odebrana przez asystentkę pełnomocnika strony w dniu 8 lutego 2019 r. Rzeczona asystentka nie posiadała umocowania do odbioru pism w imieniu pełnomocnika strony, ani też odrębnego pełnomocnictwa udzielonego przez spółkę do reprezentowania na etapie postępowania administracyjnego. Skarżąca zakwestionowała prawidłowość dokonanego doręczenia w trybie 45 k.p.a., bowiem pełnomocnik strony, tj. pracownia architektoniczna działająca na prawach spółki cywilnej - nie stanowi, ani też nie reprezentuje jednostki organizacyjnej lub organizacji społecznej wymienionej w tymże przepisie, a zatem osoba, która odebrała przesyłkę, tj. asystentka pełnomocnika strony, nie może zostać zakwalifikowana jako osoba uprawniona do odbioru pism w postępowaniu administracyjnym w myśl art. 45 k.p.a. Spółka podniosła także, iż pełnomocnik zapoznał się z treścią zaskarżonej decyzji dopiero w dniu 11 lutego 2019 r., po powrocie z podróży zagranicznej i powrocie do miejsca wykonywania pracy. W ocenie skarżącej ww. data winna być traktowana jako właściwa data odbioru decyzji przez stronę. Strona skarżąca w swym odwołaniu oświadczyła także, iż z ostrożności procesowej podnosi, iż pełnomocnik strony w dniu 25 lutego 2019 r. uzyskał informację o tym, że jego pracownik odebrał przesyłkę z organu I instancji w dniu 8 lutego 2019 r., będąc jak dotąd przekonanym, iż przesyłka została doręczona w dniu 11 lutego 2020 r., tj. w dacie, w której pełnomocnik strony zapoznał się z jego treścią i otrzymał informację o jego doręczeniu. Powyższe okoliczności uprawdopodobniają - w opinii pełnomocnika skarżącej - brak winy po stronie zainteresowanej w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania.

II.3. Zaskarżonym postanowieniem SKO na podstawie art. 59 § 2 k.p.a. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...]. W ocenie SKO strona skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W ocenie Kolegium pojęcie "jednostki organizacyjnej" użyte w art. 45 k.p.a. jest zbiorczym określeniem zarówno tzw. państwowych jednostek organizacyjnych, o których mowa np. w art. 29 k.p.a., jak i innych, np. zrzeszających osoby wykonujące na własny rachunek określoną działalność gospodarczą, organizacje wyznaniowe, spółki osób fizycznych, bez względu na to, czy posiadają status osoby prawnej czy też nie. W świetle powyższego, Kolegium uznało, że z punktu widzenia prawidłowości doręczenia decyzji, regulowanego art. 45 k.p.a. posiadanie czy brak osobowości prawnej są bez znaczenia, a cechy spółki cywilnej pozwalają zaliczyć ją do "jednostek organizacyjnych" w znaczeniu im przypisywanym przez art. 45 k.p.a. W ocenie SKO ten właśnie przepis będzie zatem właściwy dla oceny, jak ma nastąpić prawidłowe doręczenie w sytuacji, gdy adresatem jest jeden ze wspólników spółki cywilnej. Ponadto w swej ocenie SKO zwrócił uwagę na argumenty dotyczące braku uprawnień asystentki do odbioru korespondencji. Według Kolegium art. 45 k.p.a. nie wymaga, aby pisma kierować do osób fizycznych reprezentujących jednostką organizacyjną pozbawioną osobowości prawnej. SKO stanęło na stanowisku, że doręczenie powinno być dokonane do rąk osoby uprawnionej do odbioru pism, jednakże uznano, że pojęcie osoby upoważnionej do odbioru pism jest pojęciem szerszym, niż pojęcie pełnomocnika czy reprezentacji, co za tym idzie jako osobę upoważnioną należy traktować każdą osobę, która ze względu na wykonywaną funkcję w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism. Skonkludowano, iż skutek prawny doręczenia pisma jednostce organizacyjnej powstaje przez sam fakt jego odbioru dokonanego przez osobę upoważnioną. Doręczenie następuję w dacie potwierdzenia przez tę osobę odbioru pisma. Na jej ustalenie nie ma wpływu to, czy osoba ta przekazała następnie pismo osobom powołanym do dokonania czynności, których pismo dotyczyło. Jest to już sprawa wewnętrznej organizacji pracy jednostki organizacyjnej będącej adresatem pisma. W tym stanie rzeczy SKO orzekło, że decyzja organu I instancji została skutecznie odebrana 8 lutego 2019 r., a co za tym idzie termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu 22 lutego 2019 r.

III.1. Pismem z dnia 25 lipca 2019 r. skarżąca reprezentowań przez adwokata wniosła skargę na wskazane na wstępie postanowienie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie przepisów art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art 80 k.p.a., polegające na nieprawidłowej ocenie zgromadzonych w sprawie dowodów w postaci (1) pełnomocnictwa udzielonego arch. T. T. oraz (2) zwrotnego potwierdzenia odbioru z dnia 8 lutego 2019 roku, (3) zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłek pocztowych zawierających decyzję administracyjną adresowanych do pozostałych stron postępowania, (4) kopii biletów lotniczych wykupionych przez pełnomocnika Spółki i nieuzasadnionym ustaleniu że (1) decyzja Prezydenta z [...] stycznia 2019 r., nr [...] została w sposób prawidłowy doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 8 lutego 2019 roku, (2) spółka wniosła odwołanie od decyzji administracyjnej wydanej w sprawie z naruszeniem terminu ustawowego oraz iż (3) spółka ponosi winę za niewniesienie odwołania od tejże decyzji w ustawowym terminie, podczas gdy prawidłowa ocena zebranych w sprawie dowodów prowadzić powinna do wniosku, że (1) przesyłka pocztowa zawierająca wzmiankowaną decyzję administracyjną została doręczona w trybie nieprzewidzianym dla doręczeń dla spółek prawa cywilnego oraz została odebrana przez osobę do tego nieupoważnioną i tym samym nie została doręczona w sposób prawidłowy w dniu 8 lutego 2019 roku, a nadto iż (2) pełnomocnik spółki zapoznał się z treścią tej decyzji dopiero w dniu 11 lutego 2019 roku, (3) decyzja administracyjna została doręczona pozostałym stronom postępowania w późniejszym terminie aniżeli asystentce pełnomocnika Spółki, (4) w rezultacie czego Spółka wniosła odwołanie od przedmiotowej decyzji z zachowaniem terminu ustawowego – alternatywnie, iż (5) spółka nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia przedmiotowego odwołania;

2. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie przepisu art. 45 k.p.a,. w zw. z art. 29 k.p.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a., polegające na niewłaściwej wykładni tych przepisów i nieprawidłowym przyjęciu, iż spółka cywilna stanowi jednostkę organizacyjną w rozumieniu przepisu art. 45 k.p.a. i w konsekwencji pisma w postępowaniu administracyjnym (w tym decyzje administracyjne) mogą zostać doręczone pełnomocnikowi prowadzącemu działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej w lokalu pełniącym funkcję siedziby spółki cywilnej do rąk osoby upoważnionej do odbioru pism, podczas gdy prawidłowa wykładnia wzmiankowanego przepisu powinna prowadzić do przyjęcia przez organ stanowiska, zgodnie z którym przedsiębiorstwo prowadzone przez osoby fizyczne w ramach spółki cywilnej nie jest jednostką organizacyjną wskazaną w art. 45 k.p.a., a w rezultacie powyższego - iż (1) w niniejszej sprawie nie doszło do prawidłowego doręczenia skarżącej decyzji Prezydenta z [...] stycznia 2019 r., nr [...] odmawiającej ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji i tym samym (2) spółka wniosła odwołanie od decyzji w terminie, alternatywnie (3) spółka uchybiła terminowi do wniesienia odwołania od tejże decyzji bez własnej winy;

3. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie przepisu art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a., polegające na nieprawidłowym ustaleniu, że spółka wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta z [...] stycznia 2019 r., nr [...] odmawiającej ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji (1) z uchybieniem terminu ustawowego na wniesienie odwołania oraz że [2] uchybienie to nastąpiło z własnej winy spółki, podczas gdy z uwagi na nieprawidłowe doręczenie przedmiotowej decyzji pełnomocnikowi Spółki, oparte na niezasadnym zastosowaniu przepisu art. 45 k.p.a., przyjąć należy, że (1) decyzja organu I instancji nie została doręczona spółce w sposób prawidłowy, co implikuje konieczność przyjęcia, że skarżąca (2) wniosła odwołanie od decyzji w terminie lub alternatywnie (3) nie wniosła odwołania od decyzji w terminie bez własnej winy;

4. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie przepisu art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 45 k.p,a. w zw. z art. 29 k.p.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. w zw. z art. 58 § 1 i 2 k.p.a. polegające na nieprawidłowym przyjęciu, że odwołanie w niniejszej sprawie zostało wniesione po upływie terminu wskazanego w ustawie, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzić winna do akceptacji stanowiska, zgodnie z którym termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji z powodu niedoręczenia jej decyzji liczy się od dnia doręczenia decyzji pozostałym stronom, które brały udział w postępowaniu, w związku z czym w niniejszej sprawie stwierdzić należało, że spółka wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji w terminie, względnie iż SKO powinien potraktować odwołanie Spółki jako wniosek o wznowienie postępowania w sprawie.

Mając na uwadze treść przedstawionych zarzutów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. pełnomocnik spółki (adwokat) wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz, w przypadku nieuwzględnienia zarzutu nr 4 skargi również o zobowiązanie organu I instancji do ponownego, prawidłowego i skutecznego doręczenia spółce decyzji Prezydenta z [...] stycznia 2019 r., nr [...] odmawiającej ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji.

Skarżąca formułując swoje zastrzeżenia podniosła w szczególności, iż w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w sprawie z wniosku skarżącej spółki był architekt, wykonujący swój zawód jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej. W ocenie skarżącej osoba prowadząca działalność gospodarczą jako wspólnik spółki cywilnej lub też spółka cywilna w ogólności nie stanowią jednostki organizacyjnej w rozumieniu przepisu art. 45 k.p.a. W ocenie skarżącej spółka cywilna jest w sensie formalnoprawnym wyłącznie umową cywilnoprawną wiążącą osoby, które ją zawarły i nie posiada żadnego odrębnego bytu prawnego (w tym jako ułomna osoba prawna w rozumieniu art. 331 k.c.). W ocenie spółki nie sposób przyjąć, że stanowi ona jednostkę organizacyjną jakiegokolwiek rodzaju i tym samym szczególny tryb doręczenia pism w postępowaniu administracyjnym określony w art. 45 k.p.a., nie może znaleźć zastosowania do spółki cywilnej, co w konsekwencji dla niniejszej sprawy oznacza, że doręczenie przesyłki pocztowej zawierającej decyzję wydaną przez organ I instancji do rąk asystentki pełnomocnika skarżącej było nieprawidłowe, a co za tym idzie nie było skuteczne. Nadto, w ocenie skarżącej termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji z powodu niedoręczenia jej decyzji liczy się od dnia doręczenia decyzji pozostałym stronom, które brały udział w postępowaniu. Przekładając to na niniejszą sprawę, spółka podniosła, że złożenie przez nią odwołania w dniu 25 lutego 2019 r. oznacza dotrzymanie terminu na wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji, co w bezpośrednim znaczeniu oznacza, że skarżącą dochowała proceduralnemu terminowi na wzruszenie decyzji organu I instancji.

III.2. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

IV.1. Skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu.

IV.2. W świetle akt sprawy nie budzi wątkowości, że przesyłka zawierającą decyzję Prezydenta z [...] stycznia 2019 r. została zaadresowana na nazwisko osoby będącej pełnomocnikiem spółki (tj. architekta T. T.) oraz wysłana na adres wskazany przez tego pełnomocnika (tj. ul. P. [...] w W.. Zatem zarówno osoba pełnomocnika, jaki i jego adres, zostały przez organ wskazane prawidłowo, co zresztą nie było w sprawie kwestionowane. Istota sporu dotyczy natomiast zagadnienia, czy korespondencja ta została prawidłowo doręczona w aspekcie tego, że przesyłka ta została odebrana przez A. K., będąca, jak to wynika z oświadczeń spółki, asystentką architekta T. T. Ta sama osoba odebrała również wcześniejszą korespondencję do wspomnianego pełnomocnika (tj. zawiadomienie o zakończeniu postępowania). Należy dodać, że zgodnie z wpisem ujawnionym w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, T. T. (nr NIP [...], nr REGON [...]) prowadzi działalność gospodarczą jako wspólnik spółki cywilnej pod firmą "[...] – wspólnik spółki cywilnej". W ewidencji tej jako dodatkowe stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej ujawniono ul. P. [...] w W. Ten też adres wskazano jako adres do doręczeń. Należy zauważyć, że w kodeksie postepowania administracyjnego, pochodzącym z 1960 r., nie uregulowano dotychczas w sposób odrębny zasad doręczania pism osobom prowadzącym działalność gospodarczą, w tym zwłaszcza działającym jako wspólnicy spółek cywilnych. Należy podkreślić, że na gruncie niniejszej sprawy nie zachodzi przypadek, w którym stroną jest spółka cywilna jako jednostka organizacyjna – w prawie publicznym dotyczy to przykładowo statusu podatnika podatku od towaru i usług – zob. art. 15 ust. 1 ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2174 z późn. zm.). W orzecznictwie dostrzeżono ten problem już w pierwszych latach transformacji ustrojowej (zob. np. orzeczenia cytowane w uzasadnieniu wyroków NSA z 6 maja 2010 r., II GSK 594/09 oraz z 17 maja 2017 r., II OSK 2365/15 - CBOSA). Otóż w przypadku takich osób ich życie zawodowe, z którym związane jest dana korespondencja urzędowa, koncertuje się z reguły poza lokalem, w którym te osoby zamieszkują. Ponadto, z reguły przedsiębiorcy ci dysponują wykwalifikowanym personelem zajmującym się obsługą administracyjną prowadzonej działalności gospodarczej. W przypadku podmiotów świadczących wyspecjalizowane usługi dla ludności (np. prawnicze, architektoniczne, medyczne) zwyczajowo ten aparat pomocniczy składa się z asystentów, zaś zbiorczo (w aspekcie rzeczowym i osobowym) jest określany jako "sekretariat". Reasumując, chodzi tu o przypadki, gdzie obok adresata korespondencji w danym lokalu przeznczonym do prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę fizyczna znajduje się również osoba zajmująca się m. in. obsługą korespondencji. Na gruncie obowiązujących przepisów k.p.a. o doręczeniach problem ten można rozwiązać w dwojaki sposób. Po pierwsze, można odwołać się do art. 45 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Taki pogląd przyjęło SKO w zaskarżonym postanowieniu i Sąd w niniejszym składzie pogląd ten podziela. Otóż można twierdzić, że przepisie tym chodzi o wszelkie jednostki organizacyjne bez względu na to, czy mają osobowość prawną, a nadto kluczowe jest to, że chodzi o sytuację, gdy adresat dysponuje wspominanym wyżej aparatem zajmującym się obsługą korespondencji. W odniesieniu do przedsiębiorców chodzi tu zatem o jednostkę organizacyjną jako przedsiębiorstwo w znaczeniu przedmiotowym, czyli zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej (art. 55¹ k.c.). Po drugie, można tutaj odwołać się do art. 42 § 1 in fine k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Miejsce pracy należy wówczas rozumieć szeroko, dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą miejscem pracy będzie zatem lokal, w którym prowadzi działalność gospodarczą. Za takim poglądem opowiedział się m. in. NSA w powołanych wyżej wyrokach z 6 maja 2010 r., II GSK 594/09 oraz z 17 maja 2017 r., II OSK 2365/15 - CBOSA), akcentując jednocześnie występowanie orzeczeń odwołujących się w takiej sytuacji do art. 45 k.p.a. Trzeba jednak zauważyć, że z punktu widzenia niniejszej sprawy nie ma istotnego znaczenia, czy organ odwołał się do art. 45 k.p.a. lub art. 42 § in fine k.p.a., albowiem w odniesieniu do doręczenia korespondencji w miejscu pracy również dopuszcza się doręczenie osobie uprawnionej do odbioru pism (podkreślono to również w sprawach II GSK 594/09 oraz II OSK 2365/15). Bezzasadne są przy tym zarzutu skargi, które podważają uprawnienie asystentki T. T. do obioru korespondencji. W orzecznictwie utrwalony jest już bowiem pogląd, że pojęcie osoby "upoważnionej do odbioru pism" jest pojęciem szerszym niż pojęcie "pełnomocnika" czy "reprezentacji". Przez osobę upoważnioną do odbioru należy rozumieć każdą osobę, która ze względu na wykonywaną funkcję, została regulaminowo czy tylko zwyczajowo uprawniona przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą do odbierania korespondencji przychodzącej do siedziby firmy przez tę osobę prowadzonej. Podobnie rzecz się ma w przypadku dokonywania odbioru pism dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą w miejscu siedziby prowadzonej firmy, które jest jednocześnie miejscem pracy przedsiębiorcy. W orzecznictwie podkreśla się, że nie do przyjęcia jest nałożenie na organ doręczający obowiązku sprawdzania "za każdym razem", czy kwitujący odbiór przesyłki posiada formalne upoważnienie do obioru pism (zamiast wielu zob. wyrok NSA z 16 stycznia 2019 r., II GSK 4916/16, CBOSA i cyt. tam orzecznictwo). W realiach niniejszej sprawy uprawnienie A. K. do odbioru korespondencji w lokalu przedsiębiorstwa wynikało już z samej pełnionej przez nią funkcji, a mianowicie asystentki pełnomocnika. Zresztą osoba ta już wcześniej odbierała korespondencję w przedmiotowym lokalu adresowaną na nazwisko T. T. Próba aktualnie podważania uprawnienia tej osoby do odbioru korespondencji pozostaje w sprzeczności z doświadczeniem życiowym (art. 80 k.p.a.) oraz powszechnie przyjętą zasadą prawa venire contra factum proprium nemini licet. Zgodnie z tą zasadą, nikt nie może powoływać się na fakty czy okoliczności sprzeczne z jego poprzednimi oświadczeniami lub czynnościami (co do obowiązywania tej zasady w postępowaniu administracyjnym zob. np. postanowienie NSA z 11 maja 2017 r., I OZ 603/17 oraz wyrok WSA w Warszawie z 6 września 2016 r., IV SA/Wa 551/16 - CBOSA). Końcowo trzeba wskazać, że przyjęte w orzecznictwie sądowym domniemanie uprawnienia do odbioru korespondencji przez osobę przebywającą w lokalu przedsiębiorstwa koresponduje z zasadą prawa cywilnego dotyczącą reprezentacji, a sformułowaną w art. 97 k.c. Zgodnie z tym przepisem, osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa. W szczególności w wyroku NSA z dnia 16 października 1998 r., I SA/Gd 1753/97 (LEX nr 36090) przyjęto, że w sytuacji gdy jednostka organizacyjna nie posiada obsługi, która zwyczajowo zajmuje się wysyłaniem i odbiorem korespondencji (sekretariat, biuro), a żaden z pracowników funkcjonujących w siedzibie jednostki organizacyjnej nie został formalnie upoważniony do odbioru korespondencji, za prawidłowe należy uznać doręczenie pisma do rąk pracownika uprawnionego do sprawowania bieżącej obsługi firmy, załatwiania zwykłych spraw związanych z funkcjonowaniem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Reasumując, decyzja Prezydenta z [...] stycznia 2019 r. została skutecznie doręczona pełnomocnikowi spółki w dniu 8 lutego 2019 r., a zatem odwołanie z 25 lutego 2019 r. zostało wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu.

IV.3. W sprawie w sposób oczywisty nie zaszły przesłanki uzasadniające brak winy pełnomocnika w uchybieniu terminu. W świetle utrwalonego orzecznictwa nie sposób w każdym razie uznać za taką przesłankę przybywania przez pełnomocnika w podróży służbowej za granicą. Spółką, reprezentowana przez adwokata, w rzeczywistości nie przeprowadziła zresztą wywodu mającego potwierdzać spełnienie przesłanki braku winy z art. 58 § 1 k.p.a. Jest to o tyle zrozumiałe, że skarga jest w istocie oparta na twierdzeniu, że decyzja Prezydenta z [...] stycznia 2019 r. nie została skutecznie doręczona spółce w dniu 8 lutego 2019 r., a wniosek o przywrócenie terminu był złożony jedynie "z ostrożności procesowej".

IV.4. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.