Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 444/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 3,
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: par. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 października 2014 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Sz. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 12 lutego 2014 r. Nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 25 listopada 2013r. nr [...] odmawiającą R P umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od lutego 2002 r. do grudnia 2009 r. wraz z odsetkami.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że pismem z dnia 24 września

2013 r. strona wystąpiła z wnioskiem do ZUS o umorzenie zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne, umotywowanym trudną sytuacją finansową i zdrowotną.

Decyzją z dnia 25 listopada 2013 r. Nr [...] ZUS odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, uznając, że w sprawie nie została spełniona przesłanka całkowitej nieściągalności należności z art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887, ze zm., dalej w skrócie "u.s.u.s."), a także przesłanka szczególnych okoliczności uzasadnionych ważnym interesem osoby zobowiązanej, o której mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), dalej zwanym "rozporządzeniem".

W dniu 12 grudnia 2013 r. strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc iż wobec zobowiązanego zachodzą okoliczności uzasadnionego przypadku, wymienione w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych oraz rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej, gdyż dłużnik nie jest w stanie opłacić nieopłaconych należności składkowych bez zagrożenia wymienionym potrzebom. Ponownie podniesiono okoliczność sytuacji zdrowotnej samego zobowiązanego jak i jego rodziny uniemożliwiającej przystąpienia do spłaty zawnioskowanej należności. Ponadto wskazano, iż niepłacenie składek powstało nie z winy dłużnika a jego pracodawcy który odprowadzał składki z tytułu umowy o pracę. Wnioskodawca wskazał, iż nawet częściowa utrata dochodów związana z opłaceniem czy też dochodzeniem tych należności uniemożliwi ponoszenie stałych miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny w kwocie, które wynoszą [...] zł.

Rozpoznając ponownie sprawę ZUS utrzymał w mocy ww. decyzję, gdyż nie stwierdził podstaw do zmiany dotychczasowego rozstrzygnięcia.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ ustalił, że zobowiązany prowadził działalność gospodarczą w zreformowanym systemie ubezpieczeń społecznych do dnia 31 grudnia 2009 r. w zakresie m.in. produkcji aparatury rozdzielczej i sterowniczej energii elektrycznej. Z tego tytułu mając tytuł do ubezpieczeń i osiągając dochody z umowy o pracę, obowiązany był do opłacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne. Na dzień złożenia wniosku o umorzenie posiadał nieopłacone składki na ubezpieczenie zdrowotne przez niego finansowane obejmujące okres od 02/2002 do 12/2009 r. wraz z odsetkami do dnia zapłaty. Organ ustalił także, że zobowiązany ma tytuł ubezpieczenia będąc zatrudniony na podstawie umowy o pracę w S sp. z o.o. w S osiągając z tego tytułu dochody (średniomiesięczne dochody wyliczone za okres 10/2013 do 12/2013 wynosiły [...] zł brutto tj. [...]zł netto).

W zakresie sytuacji majątkowej wnioskodawcy ustalono również, że jest on właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w S przy ulicy T o powierzchni [...] m2 oraz samochodu osobowego [...] rok produkcji 2004. Według deklaracji podatkowej PIT - 37o wysokości osiąganych dochodów, w roku podatkowym 2012 dłużnik z tytułu należności ze stosunku pracy przy przychodzie [...] zł i kosztach w wysokości [...]zł osiągnął dochód w kwocie [...] zł, a z wykonywanej działalności osobiście odpowiednio przychód [...]zł i dochód [...] zł. W zakresie sytuacji rodzinnej, na podstawie oświadczeń zobowiązanego organ ustalił, że jest on rozwiedziony, zaś gospodarstwo domowe prowadzi ze studiującym synem. Zarówno zobowiązany jak i jego syn są osobami schorowanymi ponoszącymi wydatki na leki. Dłużnik jak oświadczył wspiera przy tym finansowo chorych rodziców, ponosząc comiesięczne łączne wydatki w kwocie około [...]zł (nie przedłożono dowodów aktualnych wydatków potwierdzających wyliczoną kwotę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy). Organ wskazał również, że należność jest objęta postępowaniem egzekucyjnym.

Następnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przytoczył i omówił przesłanki umorzenia należności składkowych określone w art. 28 u.s.u.s. oraz

w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r., wskazując także na uznaniowy i wyjątkowy charakter decyzji w przedmiocie umorzenia i obowiązek każdego ubezpieczonego przedsiębiorcy regulowania składek, co jest działaniem w interesie ZUS, będącego dysponentem Funduszu ubezpieczeń. Stwierdził, dalej, że nawet w obiektywnie trudnej sytuacji finansowej wnioskodawcy, organ nie jest obligowany do umorzenia zaległości.

Uzasadniając dalej swoje rozstrzygnięcie podjęte w sprawie, w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku, organ stwierdził, że nie istnieją przesłanki nieściągalności, o których mowa w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., gdyż zobowiązany otrzymuje stałe dochody z umowy o pracę i posiada majątek, w postaci lokalu mieszkalnego i samochodu osobowego, stanowiący środek egzekucyjny, a także zabezpieczenie spłaty. W ocenie organ, nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 5 i pkt 6 u.s.u.s., gdyż prowadzona jest skuteczna egzekucja z wynagrodzenia za pracę w zakresie i wysokości dozwolonej prawem.

Zdaniem organu, w sprawie nie wystąpił także uzasadniony przypadek, który pomimo stwierdzenia braku całkowitej nieściągalności, o której mowa wyżej winien skutkować ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej w oparciu o powołane przepisy prawa i zawarte w nich przesłanki rezygnacją z dochodzenia zawnioskowanych należności oraz rozstrzygnięcia zgodnego z wolą wnioskodawcy. Organ uznał, że o ważnym interesie zobowiązanego nie świadczy powołana we wniosku okoliczność sytuacji zdrowotnej i rodzinnej oraz związana z nią konieczność ponoszenia zwiększonych wydatków na zakup leków, rehabilitację, udzielanie pomocy rodzicom i pełnoletniemu synowi, gdyż okoliczności te nie uniemożliwiają osiąganie dochodów. Organ stwierdził, że zobowiązany otrzymuje stałe dochody tytułem wynagrodzenia za pracę stanowiące zarówno podstawę zaspokojenia niezbędnych życiowych potrzeb samego zobowiązanego jak członków jego rodziny a także rodziców o nieustalonych w tym postępowaniu dochodach własnych. Zwrócono także uwagę na zaspakajanie z tych dochodów innych zobowiązań (opłaty eksploatacyjne samochodu, opłacenie polisy ubezpieczeniowej, telewizji, internetu, utrzymanie psa), których organ nie uznał za ściśle związanych z zaspokajaniem niezbędnych potrzeb życiowych, uniemożliwiających wygospodarowania środków na opłatę nieopłaconych składek.

Według organu, wbrew twierdzeniom strony, przystąpienie do systematycznej spłaty nieopłaconych należności czy ich dochodzenie w granicach dozwolonym prawem definitywnie nie będzie stanowić zagrożenia w zaspokojeniu niezbędnych potrzeb zarówno zobowiązanego jak i członków jego rodziny, gdyż w okresie 10/2013 do 12/2013 osiągnął dochody w kwocie [...]zł brutto tj. [...]zł netto, mając tym samym możliwości płatnicze do wykonania nałożonego obowiązku, a wierzyciel możliwość dochodzenia w granicach dozwolonym prawem ponad kwotę wolną od potrąceń egzekucyjnych.

Organ podniósł także, iż w ramach prowadzonej działalności wnioskodawca obowiązany był wyłącznie do opłacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne, mając ustalony tytuł ubezpieczenia, a także dochody z otrzymywanego wynagrodzenia za pracę, stanowiącego podstawę utrzymania, nie będąc obowiązany do ich płacenia w pełnej wysokości jak większość osób prowadzących pozarolniczą działalność. Odnosząc się do argumentów zobowiązanego dotyczących okoliczności powstania zadłużenia (z winy pracodawcy), a także obowiązku jego powstania związanego z prowadzoną przez wnioskodawcę działalnością, jako okoliczności i przyczyn od niego niezależnych, organ stwierdził, że nie można uznać ich za przesłanki uzasadniające zwolnienia z obowiązku spłaty zadłużenia.

Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na wyżej powołaną decyzję z dnia 12 lutego 2014 r., wniósł o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji z dnia 25 listopada 2013r.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie :

1. art. 28 ust. 3 a u.su.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy, Gospodarki i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że przepisy te nie odnoszą się do sytuacji, w której znalazł się skarżący, w sytuacji gdy ze względu na sytuację osobistą i majątkową oraz stan zdrowia skarżącego istniały przesłanki ich zastosowania i umorzenia zaległości;

2. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., przez nie przeprowadzenie dogłębne i wszechstronnej oceny wszystkich istotnych okoliczności niniejszej sprawy, a w szczególności brak dokonania szczegółowej analizy sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej skarżącego zwłaszcza pod kątem wpływu tej sytuacji na możliwość spłaty zadłużenia, co skutkowało błędnym brakiem stwierdzenia przez organ rentowy przesłania do umorzenia zaległości z tytułu składek.

W uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł, że w jego ocenie, sytuacja zdrowotna i finansowa wykazuje przesłankę uzasadnionego przypadku oraz szczególnych okoliczności przemawiających za umorzeniem zadłużenia z tytułu składek. Skarżący wskazał na swój zły stan zdrowia (nadciśnienie tętnicze), opisał stan zdrowia rodziców, których jest jedynym opiekunem oraz syna, a także wskazał na zwiększone wydatki związane z leczeniem rodziny. Podniósł, że wydatki w kwocie [...]zł zostały wykazane w piśmie z dnia 23 września 2013 r. oraz, że dodatkowe obciążenie budżetu domowego spowoduje konieczność rezygnacji z leczenia i z niesienia pomocy rodzicom, doprowadzi do utraty płynności finansowej i zagrozi bezpośrednio egzystencji. Ponadto wskazano na terminowe regulowanie innych zobowiązań oraz ponownie na okoliczność, że zadłużenie powstało bez winy skarżącego. W ocenie skarżącego, zajęcie wynagrodzenia, które stanowi obecnie jedyne źródło utrzymania stawia skarżącego i jego rodzinę w bardzo trudnej sytuacji materialnej.

W odpowiedzi na skargę, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zajęte w sprawie.

Na rozprawie skarżący podniósł, że obecnie jest bezrobotny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odmowie umorzenia zaległych składek na własne ubezpieczenie zdrowotne. Jak wynika z akt sprawy, organ rozpatrywał wniosek o umorzenie zaległych składek, w kontekście dwóch podstaw prawnych, a mianowicie art. 28 ust.1-3 i art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

W art. 28 ust. 1 u.s.u.s określone zostały granice przedmiotowe możliwego umorzenia (umorzenie składek, odsetek - w całości lub części). Zgodnie z tym przepisem należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Natomiast w art. 28 ust. 2 i ust. 3 u.s.u.s sprecyzowana została zasadnicza przesłanka umożliwiająca umorzenie - nieściągalność należności. Ustawodawca użył dla jej określenia sformułowania "całkowita nieściągalność" i wyczerpująco wskazał w jakich przypadkach ona występuje ( art. 28 ust. 3 pkt 1-6 ), a mianowicie zachodzi ona gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Nie ulega wątpliwości, iż w przypadku skarżącego nie zachodzi żaden z powyższych przypadków uzasadniających uznanie, iż mamy do czynienia z całkowitą nieściągalnością. Materiał dowodowy sprawy potwierdza, że prowadzone jest postępowanie egzekucyjne przez komornika z wynagrodzenia zobowiązanego. Stąd nie zachodzą w niniejszej sprawie podstawy do umorzenia składek na podstawie art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s.

W niniejszej sprawie nie występuje całkowita nieściągalność należności z tytułu składek, o której stanowi art. 28 ust. 3 u.s.u.s., a która wiąże się generalnie z brakiem majątku i jakichkolwiek dochodów. Z akt sprawy nie wynika z resztą, aby skarżący kwestionował ustalenia organu w tym zakresie.

Istotne dla rozstrzygnięcia w sprawie są natomiast postanowienia zawarte w art. 28 ust. 3a ustawy, w którym ustawodawca stworzył organom możliwość umorzenia określonych zaległości z tytułu składek, mimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Szczegółowe przesłanki umorzenia należności w oparciu o ten przepis sprecyzowane zostały w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, zgodnie z którym Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Brzmienie wskazanych przepisów wskazuje, że rozstrzygnięcie co do umorzenia ma charakter uznaniowy. Oznacza to, iż nawet zaistnienie przewidzianych w cytowanych przepisach przesłanek nie zobowiązuje organu do zastosowania wnioskowanej ulgi i daje jedynie potencjalną możliwość umorzenia należności. Prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje organowi, który może, ale nie musi umorzyć należności.

Należy wskazać, że ulga taka jest przywilejem, który może być wnioskodawcy przyznany decyzją, a sądowa kontrola w takich przypadkach nie odnosi się do zasadności przyznania lub odmowy przyznania ulgi, lecz do zbadania, czy organ wydał decyzję z zachowaniem przepisów postępowania administracyjnego. Tylko prawidłowo przeprowadzone postępowanie pozwala bowiem na wyczerpujące i pełne wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a w konsekwencji na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego.

W szczególności sąd bada zatem, czy postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, obligującej do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 K.p.a.) oraz zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.), czy dowody oceniono zgodnie z zasadą swobodnej oceny (art. 80 K.p.a.), czy zapewniony został stronie czynny udział w postępowaniu, a decyzje wydane w jego toku są prawidłowo uzasadnione (art. 107 § 3 K.p.a.).

Oceniając sprawę w zakresie istnienia przesłanek do umorzenia należności z tytułu składek, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, stwierdzić należy, że z zebranego materiału dowodowego wynikało, iż skarżący w chwili orzekania przez organ rentowy uzyskiwał dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...]zł brutto, i [...] zł netto (w okresie październik 2013 r. do grudzień 2013r.). Majątek skarżącego stanowiło mieszkanie o pow. [...]m kw. i samochód osobowy. Skarżący nie wykazał poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić ją możliwości dalszego prowadzenia działalności (§ 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej ).

Również w stosunku do kolejnych ze wskazywanych przez skarżącego przesłanek przemawiających za umorzeniem należności z tytułu składek – złego stanu zdrowia zobowiązanego i członków jego rodziny oraz konieczności ponoszenia zwiększonych wydatków na leczenie - zgodzić należy się ze stanowiskiem organu, iż nie miały one istotnego wpływu na sytuację finansową zobowiązanego. W rozpoznanej sprawie organ prawidłowo rozważył te okoliczności i zasadnie wywiódł w uzasadnieniu decyzji - nie kwestionując problemów zdrowotnych strony i jego rodziny - że zobowiązany, nie wykazał aby że stan zdrowia rodziny i wszystkie wydatki pozbawiały go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Sąd zauważył, że nie zostały przedstawione żadne dokumenty, z których wynikałoby, że wnioskodawca został uznany za osobę niepełnosprawną, bądź niezdolną do pracy przez uprawnione do tego organy.

Skarżący w toku całego postępowania administracyjnego, żądanie swoje w zakresie umorzenia należności na ubezpieczenia społeczne, usiłował wykazać za pomocą oświadczeń o problemach finansowych spowodowanych brakiem wystarczających dochodów z wynagrodzenia oraz o problemach zdrowotnych, a także o nadmiernych obciążeniach wydatkami w kwocie [...]zł, nie przedstawiając żadnych konkretnych dowodów w tym zakresie. Organ orzekający wszystkie podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności wziął pod uwagę i dokonał ich oceny, co znalazło zaś swoje odzwierciedlenie tak w materiale dowodowym sprawy jak również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Należało podkreślić, iż w postępowaniu o umorzenie należności z tytułu składek ciężar dowodu w głównej mierze leży po stronie wnioskującego i to od jego inicjatywy zależy przedstawienie dowodów oraz okoliczności, które winny świadczyć za uwzględnieniem wniosku o umorzenie.

W ocenie Sądu, należało zatem zgodzić się z Zakładem, że okoliczność, iż zobowiązany posiada stałe źródło dochodów, z którego zaspokaja nie tylko niezbędne potrzeby życiowe, a także nieuprawdopodobnienie stosownymi dowodami żadnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających dalsze zarobkowanie, jak zły stan zdrowia (brak orzeczenia o trwałej niezdolności do pracy), czy konieczność sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny, uzasadniają twierdzenie, że skarżący nie znajduje się w sytuacji w sposób trwale i nieodwracalnie uniemożliwiającej spłatę należności wobec Zakładu. Zasadne również było, w ocenie Sądu, uznanie przez Zakład, że okoliczności w jakich doszło do powstania zaległości, niezawinione przez zobowiązanego, nie mogą przemawiać za zasadnością wniosku o umorzenie, gdyż o przyznaniu ulgi decyduje spełnienie przesłanek określonych przepisami prawa.

Podkreślenia wymagało, że instytucja umorzenia stanowi wyjątek od powszechnego obowiązku uiszczania należności publicznoprawnych, co oznacza, że jej zastosowanie powinno być ograniczone do nadzwyczajnych sytuacji. Przy wyjątkowym charakterze instytucji umorzenia zadłużenia z tytułu składek organ władny był dać pierwszeństwo interesowi społecznemu kierując się szczególnym, publicznoprawnym charakterem tych należności oraz celami, na które są przeznaczone ze swej istoty. Podjęta decyzja mieściła się w zakresie wyznaczonym przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Zachowała też proporcje pomiędzy interesem społecznym, a ważnym interesem strony, które w niniejszej sprawie nie zostały przez organ naruszone. Stąd instytucja umorzenia nie może być stosowana ani nagminnie, ani jako powszechny sposób zwolnienia z długu o publicznym przecież charakterze. Skarżący podejmując działalność gospodarczą (zakończoną 31 grudnia 2009 r.) i zatrudnienie powinien bowiem był liczyć się z obowiązkiem uiszczania składek na ubezpieczenie. Niedopuszczalne jest przy tym przenoszenie niedogodnych dla podmiotu obowiązków na Zakład a w konsekwencji na ogół obywateli. Ustawowym obowiązkiem ZUS jest dochodzenie należności z tytułu składek, w tym z wykorzystaniem wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt: III SA/Wr 88/12).

Mając to wszystko na uwadze Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Uznał, że materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i zbadany w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 K.p.a.), ale także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.), zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a.

Sąd zwrócił jednocześnie uwagę, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskania nowych dowodów, skarżący może ponownie wystąpić do organu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ.

Z tych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.