Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1104/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 190, art. 119 pkt 3, art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 138 par. 2, art. 149, art. 151, art. 145 par. 1 pkt 4, art. 150, art. 15
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.), Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta W. postanowieniem z dnia [...] r.

nr [...] odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] r. nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych i dwóch budynków usługowych na działkach nr [...], [...] i [...] przy ul. [...] w W.. Wniosek w tej sprawie złożyli w dniu 7 grudnia 2017 r. mieszkańcy ul. [...] w W., tj. L. P., S. K. i J. N., przywołując jako podstawę prawną art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wniosek o wznowienie wnioskodawcy szczegółowo uzasadnili zasięgiem oddziaływania planowanej inwestycji oraz stopniem jej uciążliwości, upatrując w tym podstawę prawną przyznania im statusu strony postępowania, w którym bez własnej winy nie brali udziału. Organ I instancji odmówił wznowienia postępowania uznając, że wnioskodawcom nie przysługuje status strony w tym postepowaniu. W uzasadnieniu postanowienia organ zrelacjonował przebieg postępowania o ustalenie warunków zabudowy i odniósł się merytorycznie do zarzutów sformułowanych przez skarżących we wniosku o wznowienie postępowania.

W zażaleniu na powyższe postanowienie, L. P., S. K. i J. N. podnieśli, że sporna inwestycja "rzutuje wyraźnie" na ich prawa jako mieszkańców ul. [...], jednakże nie zostali przez organ uznani stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy. W ich ocenie, w decyzji o warunkach zabudowy brak jest rzetelnej analizy dotyczącej wpływu zastosowanej formy zabudowy, która burzy ład architektoniczny ulicy. Istniejące budynki przy tej ulicy są wyłącznie budynkami jedno i dwurodzinnymi, a projektowane budynki odbiegają od obecnie istniejącej zabudowy. Dodatkowo inwestycja "stwarza zagrożenia jakie mogą towarzyszyć w przypadku znacznego wzrostu zamieszkałych ludzi w sytuacji gdy ulica przy której powstaje obiekt jest ulicą mającą jeden wyjazd oraz liczne przewężenia". Po oddaniu budynków przybędzie ponad 200 samochodów, spowoduje to totalną blokadę całej ulicy w godzinach rannych, korek oczekujących będzie na całej ulicy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia

[...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 2 w zw.

z art. 144 ustawy z dnia 19 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", po rozpatrzeniu zażalenia złożonego przez L. P., S. K. i J. N. od opisanego wyżej postanowienia uchyliło to rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową mającą na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną w przypadku wystąpienia przynajmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. Wniosek

o wznowienie rozpoczyna pierwszy etap tzw. wstępny, który powinien zakończyć się albo wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia (art. 149 § 3 k.p.a.) albo wydaniem postanowienia o wznowieniu (art. 149 § 1 k.p.a.). W fazie wstępnej postępowania wznowieniowego następuje badanie jedynie dopuszczalności wznowienia, a więc czy wniosek złożyła osoba która posiada legitymację strony i czy zachowano termin do złożenia wniosku (art. 148 k.p.a.), oraz czy we wniosku powołano się na ustawową przesłankę wznowienia. Jeżeli przesłanki formalne są spełnione organ powinien na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. wydać postanowienie o wznowieniu postępowania. Jeżeli zaś przesłanki formalne nie są spełnione organ powinien postanowieniem odmówić wszczęcia postępowania. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym tylko w przypadku, gdy nie ma najmniejszych wątpliwości co do statusu strony występującej z wnioskiem o wznowienie, organ administracji rozstrzyga tę kwestię w fazie wstępnej.

W przedmiotowej sprawie, w pierwszym rzędzie należało rozważyć, na jakim etapie postępowania nadzwyczajnego wywołanego wnioskiem o wznowienie postępowania opartym na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. należy badać przymiot strony, tj. w fazie wstępnej czy też po wznowieniu postępowania. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. i musi być zawarte w decyzji o której mowa w art. 151 k.p.a. Skoro tak, to ustalenie czy rzeczywiście wystąpiła podstawa do wznowienia postępowania (także podstawa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) może nastąpić wyłącznie w fazie postępowania rozpoznawczego. Dopiero postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Jest to szczególnie istotne gdy wniosek o wznowienie składa osoba, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wstępne badanie, czy wniosek pochodzi od strony postępowania, może bowiem przerodzić się w pogłębioną analizę co do przyczyn wznowienia, co w niniejszej sprawie nastąpiło.

W niniejszej sprawie wnioskodawcy poinformowali, że o planowanej budowie dowiedzieli się 12 listopada 2017 r. Wprawdzie to na stronie żądającej wznowienia postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się

o wydaniu decyzji, jednak organ administracji stosownie do art. 7 i 9 k.p.a. nie jest zwolniony z obowiązku podjęcia czynności mających na celu wyjaśnienie tej kwestii. Organ zobowiązany jest do zweryfikowania twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz do przedstawienia swojego stanowiska w tym zakresie, w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy.

Jednocześnie Kolegium zauważyło, że w sprawach dot. warunków zabudowy,

o interesie prawnym osób będących stronami tego postępowania decyduje zasięg oddziaływania danej inwestycji na nieruchomości sąsiednie i stopień uciążliwości tej inwestycji dla tych nieruchomości. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie przewiduje szczególnych zasad ustalania kręgu stron

w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Zastosowanie znajduje więc zasada ogólna wyrażona w art. 28 k.p.a., zgodnie z którą stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Istotą interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu jest natomiast jego związek z konkretną normą prawa materialnego.

W końcowej części uzasadnienia orzeczenia Kolegium wyjaśniło, że postanowienie o odmowie wznowienia postępowania może być wydane tylko w przypadku, gdy w sposób oczywisty stronie żądającej wznowienia nie przysługuje status strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, bez konieczności podejmowania dodatkowych czynności wyjaśniających, a więc w sposób oczywisty wznowienia żąda osoba nie będąca stroną postępowania.

W piśmie zatytułowanym "sprzeciw na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r." inwestor - [...] Spółka komandytowa z siedzibą w K. , reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniosła o uchylenie ww. postanowienia. Spółka podniosła zarzut wydania postanowienia z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten uprawnia organ II instancji do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia jedynie w przypadku, gdy rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W niniejszej sprawie przesłanka ta nie wystąpiła. Organ I instancji zasadnie uznał, że ze względu na położenie nieruchomości należących do osób, które złożyły wniosek o wznowienie postępowania, żadnej z nich nie przysługuje przymiot strony, ani w postępowaniu o ustalenie i wydanie warunków zabudowy na rzecz Spółki [...], ani w postępowaniu o wznowienie postępowania w tej sprawie. Żaden z argumentów osób, które żądały wznowienia, nie wskazuje na ich interes prawny w tym postępowaniu. Ich zasadnicza argumentacja sprowadza się bowiem do tego, że w ul. [...], przy której planowana jest inwestycja, dojdzie do intensyfikacji ruchu drogowego. Argumentacji tej nie można potraktować jako uzasadniającej naruszenie interesu prawnego wnioskodawców. Nie mają oni bowiem żadnego interesu prawnego w tym, aby domagać się by na drodze publicznej (ul. [...]), przy której znajdują się ich nieruchomości i planowana jest inwestycja Spółki, nie doszło do zwiększenia natężenia ruchu drogowego. W świetle obowiązujących przepisów prawa nikt nie może mieć roszczenia o określone i nieprzekraczalne natężenie ruchu drogowego na danej drodze publicznej, nawet jeśli jest właścicielem nieruchomości bezpośrednio przylegającej do drogi. Z tego względu pogląd SKO w K., że Burmistrz W. przeprowadził postępowanie wyjaśniające przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, jest nieuprawniony. Organ ten na podstawie mapy dołączonej do wniosku o wydanie warunków zabudowy stwierdził bowiem, że jedyną stroną postępowania jest inwestor. Żadna z osób żądających wznowienia nie posiada nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji. W oparciu o posiadaną dokumentację Burmistrz W. trafnie stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż osoby żądające wznowienia postępowania nie były stronami postępowania o wydanie warunków zabudowy, a w konsekwencji nie mogą żądać wznowienia tego postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 4 maja 2018 r. (sygn. akt II SA/Sz 362/18) oddalił sprzeciw od opisanego wyżej postanowienia Kolegium.

Sąd podzielił stanowisko Kolegium, że przed wydaniem postanowienia

o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie kwestie formalne dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną,

tj. czy wniosek opiera się na którejś z ustawowych przesłanek z art. 145 k.p.a.,

czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został złożony przez podmiot będący stroną postępowania oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminu wymienionego

w art. 148 k.p.a. Jeżeli natomiast w światle twierdzeń zawartych w samym wniosku wynika, że brak jest ustawowych podstaw wznowienia, wniosek składa podmiot

w sposób oczywisty nie będący stroną, albo termin złożenia wniosku nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 143 § 3 k.p.a. W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. Wniesienie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego, uruchamia jedynie fazę wstępną postępowania, której celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą podmiotowe lub przedmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia i czy został zachowany termin do złożenia wniosku.

To, czy przyczyny wznowienia wskazane we wniosku faktycznie wystąpiły jest dokonaniem oceny merytorycznej, nie formalnej poprawności wniosku i taką kwestię organ może rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Jeśli okoliczność, czy danemu podmiotowi przysługuje status strony postępowania, stanowi jednocześnie przesłankę wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., okoliczność ta może być badana dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 września 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 277/17).

Sąd wskazał, że Burmistrz Miasta W. otrzymał wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr [...] od osób uznających się za strony tego postępowania, które bez własnej winy nie wzięły w nim udziału i z wniosku tego wynikało, że został złożony z zachowaniem terminu określonego w art. 148 k.p.a.

W takiej sytuacji organ I instancji miał obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie przeprowadzić postępowanie co do istnienia rzeczywistych przyczyn wznowienia, dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ nie może badać, czy podmiotowi, który żąda wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., status strony rzeczywiście przysługuje. Ta kwestia należy do postępowania rozpoznawczego. W kontrolowanej sprawie organ I instancji zamiast wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, wydał postanowienie odmawiające wznowienia postępowania w uzasadnieniu którego wyjaśnił, że osoby które żądają wznowienia nie były stronami postępowania zakończonego decyzją ostateczną, gdyż ich nieruchomości nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji. Zatem dokonał oceny merytorycznej wniosku o wznowienie postępowania, co nie jest dopuszczalne w fazie wstępnej postępowania wznowieniowego.

Musi zostać wydane postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie należy przeprowadzić postępowanie co do istnienia rzeczywistych przyczyn wznowienia i pozostałych kwestii dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. Uzasadniało to uchylenie wydanego w sprawie postanowienia organu I instancji, a w uzasadnieniu wydanego postanowienia przez SKO w K. wskazało, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie Sądu postanowienie to nie narusza prawa.

Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym

w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję

w ostatniej instancji, a więc w niniejszej sprawie Burmistrz Miasta W.. Wydanie postanowienia przez Kolegium stanowiłoby rażące naruszenie art. 150 k.p.a.

i skutkowałoby także naruszeniem art. 15 k.p.a. wprowadzającego w postępowaniu administracyjnym zasadę dwuinstancyjności postępowania.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku [...] Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w K. podniosła zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest:

1. art. 151a § 2 p.p.s.a. poprzez bezzasadne jego zastosowanie, w konsekwencji czego Sąd bezpodstawnie oddalił sprzeciw,

2. art. 151a § 1 p.p.s.a. polegające na bezzasadnej odmowie zastosowania tego przepisu, co miało wpływ na wynik sprawy,

3. art. 151 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a., na podstawie którego Sąd sprzeciw oddalił.

Dodatkowo, strona zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 133 § 1 p.p.s.a., w myśl którego sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy – które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organ rozpoznający wniosek

o wznowienie postępowania nie był zobligowany do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia postępowania, gdyż działając w charakterze organu legalizacyjnego I instancji miał uzasadnione przesłanki aby twierdzić, że ze względu na położenie nieruchomości stanowiących własność wnoszących wniosek o wznowienie, żadnemu z nich nie przysługuje przymiot strony. Bezzasadny jest wywód Kolegium, zaaprobowany przez Sąd, jakoby Burmistrz przeprowadził postępowanie wyjaśniające przed wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Spoglądając na dołączoną do wniosku o ustalenie warunków zabudowy mapę i stwierdziwszy, że mapa ta spełnia wymogi określone w art. 52 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, doszedł do trafnego wniosku, że oprócz inwestora w niniejszej sprawie nie ma innych stron postępowania, a w szczególności, że stronami postępowania nie są L. P., S. K. i J. N..

Skarżąca Spółka podniosła ponadto, że zaskarżony kasacyjnie wyrok nie powinien pozostać w obrocie prawnym również z tego powodu, że Sąd całkowicie bezpodstawnie wyraził w nim ocenę prawną w kwestii dotrzymania przez wnioskodawców terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. do złożenia wniosku o wznowienie.

Zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Tymczasem w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu, czy dokumentu, na podstawie którego możliwe byłoby uznanie chociażby za uprawdopodobnione, że wnioskodawcy złożyli podanie o wznowienie postępowania z zachowaniem miesięcznego terminu liczonego od dnia, w którym dowiedzieli się o decyzji.

Wyrokiem z dnia 25 września 2018 r. (sygn. akt II OSK 2595/18) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił opisany wyżej wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie.

Sąd ten wskazał, że pismo Spółki z dnia 17 marca 2018 r. zakwalifikowane nieprawidłowo jako sprzeciw zostało 4 maja 2018 r. rozpoznane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie jednoosobowym, podczas gdy z uwagi na charakter zaskarżonego aktu administracyjnego sprawa jako zainicjowana skargą na postanowienie powinna zostać skierowana do rozpoznania w składzie trzech sędziów na rozprawie bądź posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. W konsekwencji, skład sądu orzekającego w niniejszej sprawie był sprzeczny z przepisami prawa, a zatem zaszła przesłanka nieważności.

Z uwagi na stwierdzone uchybienia natury procesowej odniesienie się na tym etapie do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, NSA uznał za przedwczesne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przepis ten w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu I instancji, który nie posiada już na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku sądu wyższej instancji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Jednakże żadna z powyższych przesłanek nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Stan faktyczny przedmiotowej sprawy, analizowany w pierwotnym postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uległ zmianie.

Mając na uwadze zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt II OSK 2595/18, Sąd zakwalifikował pismo [...] Sp. z o.o. w K. z dnia 17 marca 2018 r. jako skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. uchylające postanowienie Burmistrza Miasta W. z dnia [...] r. (o odmowie wznowienia postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla budowy pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych i dwóch budynków usługowych na działkach nr [...], [...] i [...] przy ul. [...] w W.) i rozpoznał sprawę (na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.) w trybie uproszczonym w składzie trzyosobowym.

Opisane wyżej postanowienie Kolegium wydane zostało na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję

w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W niniejszej sprawie Burmistrz odmówił wznowienia postpowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, wskazując, że wnioskodawcy są mieszkańcami ulicy, przy której planowana jest inwestycja, jednakże nieruchomości należące do nich nie sąsiadują bezpośrednio z planowaną inwestycją.

Uchylając powyższe postanowienie, Kolegium powołało się na ugruntowany

w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym, tylko w przypadku gdy nie ma najmniejszych wątpliwości co do statusu strony występującej z wnioskiem o wznowienie, organ administracji rozstrzyga tę kwestię w fazie wstępnej. Stwierdzenie czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 § 1 i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 k.p.a. Skoro zaś tak, to ustalenie czy występują podstawy wznowienia postępowania (także podstawa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) może nastąpić wyłącznie w fazie postępowania rozpoznawczego.

W ocenie Sądu powyższe stanowisko Kolegium należy uznać za trafne. Słusznie też organ odwoławczy uznał, że jakkolwiek to na stronie żądającej wznowienia postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji, to jednak organ administracji nie jest zwolniony od podjęcia czynności mających na celu wyjaśnienie tej kwestii i nie zwalnia to organu z obowiązku weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz przedstawienia swojego stanowiska w oparciu o cały zgromadzony materiał.

Należy w pełni podzielić pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2018 r. (sygn. akt I OSK 3523/18), zgodnie z którym co do zasady, w sytuacji, gdy wniosek o wznowienie opiera się o przesłankę

z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i zawiera stwierdzenie, że składający to podanie podmiot uważa, że przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, w którym został pominięty, weryfikacja tych twierdzeń następuje w następnej fazie postępowania prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Stwierdzenie przez organ administracji publicznej w fazie wstępnej procedury dotyczącej wznowienia postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy i z przyczyn formalnych skutkować musi wydaniem postanowienia o odmowie jego wznowienia na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.

Z uwagi na powyższe, nie ulega wątpliwości, że w pierwszym rzędzie organ I instancji winien był zbadać przesłanki formalne, niezbędne do wznowienia postępowania – w tym terminowość złożenia wniosku o wznowienie i dopiero po ich spełnieniu przejść do fazy postępowania rozpoznawczego, w tym także do ewentualnego rozważenia czy osobom żądającym wznowienia postępowania przysługiwał przymiot stron w postępowaniu, w którym zostały pominięte.

Nie sposób przy tym zgodzić się z poglądem skarżącej, że Burmistrz nie musiał prowadzić żadnego postępowania w celu ustalenia ewentualnych stron postępowania. Wbrew przekonaniu Spółki sama analiza mapy dołączonej do wniosku niewątpliwie nie byłaby w tym zakresie wystarczająca. Konieczne jest bowiem także chociażby ustalenie właścicieli działek sąsiadujących z inwestycją, czy też położonych w zasięgu jej oddziaływania, a to wymaga co najmniej sięgnięcia do rejestru gruntów. Wobec powyższego, nie ulega wątpliwości, że w tym zakresie nie można mówić o braku najmniejszych wątpliwości co do statusu wszystkich stron postępowania.

Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że w tym wypadku doszło do naruszenia art. 149 § 2 k.p.a. zgodnie z którym dopiero wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Uchybienie to stanowiło niewątpliwe naruszenie przepisów postępowania, przy czym konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Słusznie też organ odwoławczy przyjął, że w sprawie brak jest niezbędnych ustaleń, w zakresie dochowania przez wnioskodawców terminu do złożenia wniosku

o wznowienie postępowania.

Organ winien zatem w pierwszym rzędzie zająć się tą właśnie kwestią, a dopiero w wypadku ustalenia, że wniosek został złożony w terminie, winien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie przeprowadzić postępowanie co do istnienia rzeczywistych przyczyn wznowienia i pozostałych kwestii dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. Uzasadniało to uchylenie wydanego w sprawie postanowienia organu I instancji, a w uzasadnieniu wydanego postanowienia SKO w K. wskazało, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie Sądu postanowienie to nie narusza prawa.

Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym

w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję

w ostatniej instancji, a więc w niniejszej sprawie Burmistrz Miasta W.. Wydanie postanowienia przez Kolegium stanowiłoby rażące naruszenie art. 150 k.p.a.

i skutkowałoby także naruszeniem art. 15 k.p.a. wprowadzającego w postępowaniu administracyjnym zasadę dwuinstancyjności postępowania.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wobec prawidłowo ustalonego przez organ stanu faktycznego i prawnego oraz motywów wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, nie doszło do naruszenia przepisów prawa, które mogłyby skutkować uwzględnieniem skargi.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł

o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.