Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 387/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2012-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 3
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 75, art. 80.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Piskozub, sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Protokolant referent stażysta Jakub Gosk, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 3 października 2012r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania T.K. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2011.

Z motywów decyzji oraz akt sprawy wynika, że:

T.K. złożył w dniu 14.05.2011r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) wniosek o jednolitej płatności obszarowej (JPO) do powierzchni 161,25 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) do powierzchni 147,20 ha.

W trakcie kontroli administracyjnej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, że wniosek zawiera błąd polegający na tym, że działki ewidencyjne nr 71/1 i 71/2 nie znajdowały się w części opisowej gruntów. Na tej podstawie organ pismem z dnia 14.07.2011r. wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień wobec powstałych nieścisłości i wskazał, że należy podać poprawne dane działki ewidencyjnej (sekcja VII, kolumny 2-8) lub wskazać inną podstawę prawną takiej deklaracji działki ewidencyjnej.

Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w/w decyzją z dnia "[...]" przyznał T.K. płatności na rok 2011 w łącznej wysokości 144.310,23 zł, w tym JPO w kwocie 106.905,26 zł i UPO w kwocie 37.404,97 zł. Jako podstawę prawną wskazał art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26.01.2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (j.t. Dz.U. z 2008r., nr 170, poz. 1051, ze zm.) - w skrócie: ustawa o płatnościach, art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30.11.2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. WE Nr L 316 , 02/12/2009 P. 0065 - 0112) - w skrócie: rozporządzenie nr 1122/2009, w związku z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 09.03.2009r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. nr 40, poz. 326 ze zm.) - w skrócie: rozporządzenie z dnia 09.03.2009r., i art. 104 ustawy z dnia 14.06.1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.: Dz.U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm.), w skrócie: Kpa.

W uzasadnieniu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, że strona nie zareagowała na w/w wezwanie z dnia 14.07.2011r. i nie skorygowała wniosku o przyznanie płatności. Organ podał ta samą podstawę prawą zmniejszenia jednolitej oraz uzupełniającej płatności obszarowej - art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1122/2009. Wskazał, że na działce nr ewidencyjny 75/7 powierzchnia stwierdzona jest mniejsza niż deklarowana, i dotyczy to obu rodzajów płatności.

W zakresie JPO poinformował, że powierzchnia stwierdzona po kontroli administracyjnej wyniosła 157,65 ha. Wobec zadeklarowanych 161,25 ha różnica wyniosła 2,2835%. Organ I instancji wskazał, że z uwagi na różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie płatności, a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej, przedmiotowa płatność została pomniejszona. Podał, że wskazana kontrola administracyjna została przeprowadzona w oparciu o system informacji geograficznej, o której mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19.01.2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zamieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 30.01.2009r.) – w skrócie: rozporządzenie nr 73/2009.

Organ I instancji wskazał, że podstawą prawną rozstrzygnięcia w kwestii przyznania jednolitej płatności obszarowej w pomniejszonej wysokości jest art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1122/2009, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej, wówczas kwota jaka ma być przyznana, zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną stwierdzoną różnicę.

Odnośnie żądania strony dotyczącego przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych do powierzchni 147,20 ha Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, że powierzchnia stwierdzona w kontroli administracyjnej wyniosła 143,60 ha. Z uwagi na różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie płatności, a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej (2,507%) - także przedmiotowa płatność została pomniejszona.

Od tej decyzji strona odwołała się podając, że sprawa dotyczy użytkowanych przez nią działek ewidencyjnych nr 71/1 i 71/2, które w sierpniu 2010r. stanowiły jedną działkę o numerze 270. Wiosną 2011r. okazało się, że działka ta została sprzedana i podzielona na działkę o nr 71/1 oraz 71/2. Odwołujący się wyjaśnił, że składając wniosek na rok 2011 wiedział o tym podziale i nowych numerach działki, dlatego też zadeklarował je z uwzględnieniem nowych danych. Podał, że po otrzymaniu wezwania do złożenia wyjaśnień poinformował pracownika Biura Powiatowego ARiMR w Olszynie o podziale działki i zmianie numeracji. W związku z tym uznał, że do czasu otrzymania decyzji rejestr działek ARiMR zostanie zaktualizowany. Ponadto zwrócił się do nowych właścicieli działek o pobranie aktualnego wypisu z rejestru gruntów, czego jednak nie uzyskał. Rolnik podał, że tylko właściciele działek mogą otrzymywać wypisy z ewidencji gruntów. Wskazał również, że fakt obsiania przedmiotowych działek można stwierdzić na ortofotomapie oraz, że dopłaty należą się użytkownikowi działek, a nie ich nowemu właścicielowi.

Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia "[...]". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji przedstawił obszernie treść przepisów, które zastosowano w sprawie. Podkreślił, że wnioskodawca nie złożył do dnia wydania decyzji w I instancji żadnego dokumentu świadczącego o poprawności deklaracji działek ewidencyjnych nr 71/1 oraz 71/2. Takim dokumentem mógłby być wypis z rejestru gruntów oraz mapa podziału nieruchomości. Zatem działka rolna Y/Y1 zadeklarowana na w/w działkach ewidencyjnych została wykluczona z objęcia jednolitą i uzupełniającą płatnością obszarową. Ponadto w trakcie kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono, iż powierzchnia zadeklarowana do płatności na działkach ewidencyjnych nr 75/7 i nr 75/5 (działka rolna L/L1) wynosząca 5,55 ha, przekracza powierzchnię ewidencyjno-gospodarczą (PEG) tych działek, ustaloną w oparciu o dostępne w systemie informatycznym ARiMR zdjęcia obszarów, wynoszącą 5,25 ha.

Organ wyjaśnił znaczenie i dokładność pomiaru obszarów dokonywanych w ramach Systemu Identyfikacji Obszarów Rolnych (LIPS), który jest na podstawie art. 15 rozporządzenia nr 73/2009 komponentem Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), wykorzystywany przez ARiMR m.in. do wykonywania pomiarów gruntów rolnych deklarowanych przez wnioskodawców i weryfikowania ich kwalifikowalności do objęcia płatnościami. Organ odwoławczy podał, że rolnicy we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej podlegają takim samym zasadom weryfikacji powierzchni, a żadna dowolność państw członkowskich w tym zakresie nie może być stosowana. Powołał się na art. 12 ust. 3 i art. 28 ust. 1 lit c) rozporządzenia nr 1122/2009 i uznał, że jednoznacznie z nich wynika, iż LPIS ustanowiony jest w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa wspólnotowego i jako takie muszą być przez Polskę stosowane.

Organ stwierdził, że konsekwencją wykluczenia działki rolnej Y/Y1 z objęcia jednolitą i uzupełniającą płatnością obszarową oraz ustalenia mniejszej powierzchni działki rolnej L/L1, jest powstanie różnicy między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej wynoszącej 3,60 ha. Wobec tego, że różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 2,00 ha, kwota jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej została, na podstawie art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1122/2009 zmniejszona o kwotę przypadającą na podwójną stwierdzoną różnicę.

Początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej wyniosła 112.021,36 zł i została na podstawie w/w przepisu pomniejszona o kwotę przypadającą na podwójną stwierdzoną różnicę, tj. o kwotę wynoszącą 5.116,10 zł. Natomiast początkowa kwota uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych wyniosła 39.379,43 zł i została podobnie pomniejszona o kwotę przypadającą na podwójną stwierdzoną różnicę, tj. o kwotę wynoszącą 1.974,46 zł.

Ponadto organ poinformował, że uprawnionym do uzyskania wypisu z rejestru gruntów nie jest wyłącznie właściciel działki, gdyż każdy może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym – pozwala na to art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 17.05.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm.), z zastrzeżeniem ust. 5. Odwołujący jednak nie wystąpił do starosty z wnioskiem o wydanie niezbędnych do poprawnej obsługi wniosku informacji zawartych w operacie ewidencyjnym, czym naraził się na zmniejszenie przyznanej kwoty płatności. Przy czym organ zauważył, że strona podpisując wniosek o przyznanie płatności na rok 2011 zobowiązała się do niezwłocznego informowania na piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa:

1. każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem,

2. każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia niniejszego wniosku do dnia przyznania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności, w szczególności gdy zmiana dotyczy: wykorzystania gruntów rolnych, wielkości powierzchni upraw, przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego.

Ponadto w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności do odstąpienia od zastosowania obniżek i wyłączeń, w myśl art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009. Organ przedstawił rozważania na temat pojęcia winy i stwierdził, że strona nie wykazała, że nie jest winna stwierdzonych nieprawidłowości, a dopuściła się w niniejszej sprawie winy polegającej co najmniej na niedbalstwie. Deklarując we wniosku określone działki ewidencyjne, powinna przed złożeniem przedmiotowego wniosku upewnić się, co do poprawności podawanych danych, a w przypadku wykrycia przez organ nieprawidłowości, dostarczyć dokumenty potwierdzające prawidłowość złożonej deklaracji, co wynika z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 26.01.2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2008r., nr 170, poz. 1051, ze zm.). Tymczasem wnioskodawca nie złożył wymaganych dokumentów.

Organ odwoławczy przedstawił wyliczenie przyznanych płatności i potwierdził w pełni prawidłowość ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez Kierownika Biura Powiatowego w zaskarżonej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T.K., reprezentowany przez adwokata M.O., wniósł o uchylenie powyższej decyzji, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych bądź spisu kosztów, które zostaną przedłożone na rozprawie.

Autor skargi wskazując na art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 zarzucił, że w zaskarżonej decyzji organ skupił się wyłącznie na wykazaniu winy strony w stwierdzonej niezgodności co do numeru działek. Organ pominął natomiast całkowicie okoliczność, że rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym, co samo w sobie jest wystarczającą przesłanką do odstąpienia od zastosowania obniżek i wykluczeń w sprawie. Nie ma bowiem wątpliwości, że skarżący zadeklarował we wniosku aktualne numery działek - 71/1 i 71/2, uwzględniające dokonany podział gruntów, zgodnie z bieżącym stanem prawnym - danymi w ewidencji gruntów i budynków. Organy chcą natomiast obarczyć rolnika winą za niezgodność wniosku z nieaktualnymi danymi bazy działek ARiMR, która jest prowadzona na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków.

Autor skargi konfrontuje w skardze wskazywaną przez organ możliwość uzyskania wypisu z rejestru gruntów z art. 9 Kpa. W jego ocenie strona poprzez nieznajomość prawa kartograficznego nie może doznawać szkody, skoro organy nie wykonały obowiązku należytego i wyczerpującego informowania w tym zakresie, a w wezwaniu z dnia 14.07.2011r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie udzielił rolnikowi stosownych wyjaśnień i wskazówek.

Odnośnie zakwestionowanych przez organy działek nr 75/5 i 75/7 różnica między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wynosi jedynie 0,25 ha i mieści się w granicach błędu, a wynika z błędu pomiaru po gruncie rolnika, i nie powinna być wykorzystywana na niekorzyść skarżącego.

Zatem wykluczenie działki rolnej Y/Y1 jest niezgodne z prawem, interesem Państwa Polskiego, interesem społecznym i słusznym interesem obywatela, a także stanowi swoistą szykanę wobec skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 przywołanego przepisu). Sądy administracyjne kierując się kryterium legalności dokonują zatem oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Rozstrzygając w granicach danej sprawy, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że ma prawo a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze (art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz.U. z 2012r. poz. 270 – zwanej dalej ppsa.).

Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu niezależnie od zarzutów skargi wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa. Po myśli przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zaznaczyć bowiem trzeba, że w pierwszej kolejności Sąd ocenia prawidłowość zastosowania przy załatwianiu sprawy przepisów postępowania administracyjnego. Przepisy te rzutują na prawidłowość stanu faktycznego, a tylko należycie ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić zasadność zastosowania konkretnych norm prawa materialnego.

Sąd mając na uwadze treść art. 3 ustawy z dnia 26.01.2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (j.t. Dz. U. z 2008r. nr 170, poz. 1051 ze zm., zwanej dalej ustawą o płatnościach) stwierdza, że dokonując wskazanej kontroli należało mieć na względzie, że działania organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim zasadzie praworządności zawartej w art. 6 Kpa i w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wymaga ona bezwzględnej zgodności z prawem każdej czynności procesowej, w tym - podejmowanej przez organ administracji publicznej w ramach przyznanych kompetencji – czynności orzeczniczej. Dla realizacji zasadniczego celu postępowania administracyjnego jakim jest rozstrzygnięcie sprawy, pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie obowiązującej normy prawa, odpowiedniej dla rozstrzygnięcia danej sprawy. Jak już zaś zaznaczono niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawnej jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. W ścisłym związku z przywołaną wyżej zasadą praworządności pozostaje określona w art. 7 Kpa zasada prawdy obiektywnej. W doktrynie podkreśla się wynikający z tej zasady nakaz dla organów administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Zasada prawdy obiektywnej nakłada więc na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek określenia z urzędu jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz obowiązek przeprowadzenia tych dowodów z urzędu.

Z powyższą zasadą skorelowane są regulacje zawarte w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach. Według wskazanego przepisu organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy tak, aby ustalony stan faktyczny zgodny był z rzeczywistością. To, czy dana okoliczność została udowodniona, można zaś ocenić jedynie na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 Kpa). Organ nie może więc pomiąć przy ocenie materiału dowodowego żadnej okoliczności, zarówno zgłaszanej na etapie wszczęcia postępowania, czy też dopiero w odwołaniu. Stanowisko organu prowadzącego postępowanie - po przeprowadzaniu koniecznych czynności procesowych - winno znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym stosownie do art. 107 § 3 Kpa.

W wyniku kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że w kontrolowanej sprawie nie wyjaśniono wszystkich wątpliwości co do prawidłowości złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2011. Wystarczającym powodem do odmowy przyznanie płatności do działek nr 71/1 i 71/2 było dla organów nieudokumentowanie przez stronę ich istnienia, gdyż w bazie danych organu ich nie stwierdzono. W przekonaniu wnioskodawcy przedstawił on w tym wniosku aktualne dane ewidencyjne użytkowanych przez niego działek, a nowa numeracja była spowodowana ich podziałem przez właściciela.

Powyższe powoduje, że stan faktyczny nie został wyczerpująco zbadany. Obowiązkiem organu jest ustalenie prawdy obiektywnej. Tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny, poprzedzony zebraniem zupełnego (kompletnego) materiału dowodowego, może być podstawą zastosowania właściwej normy prawa materialnego i tym samym trafności merytorycznej rozstrzygnięcia.

Nie może ulegać wątpliwości, że w przypadku stwierdzenia rozbieżności pomiędzy deklaracją rolnika a danymi organów weryfikujących uprawnienia do płatności, winny one zmierzać do ustalenia stanu rzeczywistego, co powinno nastąpić przy wykorzystaniu wszystkich dostępnych środków dowodowych. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Na mocy przepisu art. 3 ust. 2 i 3 omawianej ustawy, w postępowaniu administracyjnym dotyczącym m.in. płatności JPO i UPO niektóre z zasad postępowania dowodowego wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego zostały wyłączone lub ograniczone, w szczególności w zakresie rozkładu ciężaru dowodu co do zaistnienia określonych faktów postanowiono (art. 3 ust. 3), że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jednak równocześnie w powołanych przepisach ustawodawca nakazuje organom Agencji stanie na straży praworządności, wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz, na żądanie stron udzielanie im niezbędnych informacji i zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu. Obowiązek strzeżenia praworządności, a następnie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego oznacza, że ten materiał dowodowy musi pozwalać na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości w sprawie, a w szczególności na wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i twierdzeń strony. Dokonana w art. 3 ust. 3 ustawy o wspieraniu modyfikacja zasad dowodzenia nie może być bowiem pojmowana jako niczym nieograniczony obowiązek strony prezentacji i oferowania dowodów potwierdzających jej twierdzenia. Oznacza ona zdaniem Sądu, że na Agencji istotnie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów mających wspierać stanowisko strony. Konieczność odniesienia się do wszystkich zarzutów strony, a zwłaszcza takich, których rozpatrzenie mogłoby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, jednoznacznie wynika z treści art. 107 § 3 Kpa zaś określone w art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach przerzucenie ciężaru dowodu określonego faktu na osobę, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, nie może prowadzić do naruszenia przez organy obowiązku przestrzegania zasady praworządności, w której mieści się również obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistością (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z Opola z dnia 26.05.2010r., sygn. akt I SA/Op 171/10).

Najważniejszym aspektem rozpatrywanej sprawy jest ustalenie czy dane bazy ewidencyjnej organu są na tyle wystarczającym dowodem, aby zostały w całości i wyłącznie wzięte pod uwagę przy wydaniu decyzji w sprawie przyznania płatności JPO i UPO na rok 2011. Zdaniem Sądu orzekającego w tej sprawie, biorąc pod uwagę przywołane reguły postępowania, nie można zgodzić się z tak postawioną hipotezą. W tym miejscu należy wyjaśnić, że dane ewidencyjne Agencji stanowią podstawę do przyznania płatności obszarowych, jednakże nie oznacza to, że nie podlegają one weryfikacji przez organ prowadzący postępowanie. Wręcz przeciwnie, jak każdy dowód w sprawie powinny być oceniane przez organ, a w sytuacji, gdy nie odpowiadają stanowi faktycznemu, powinny zostać odpowiednio zmodyfikowane. Przywołać w tym miejscu uzasadnienia należy art. 75 Kpa, zgodnie z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty zeznania świadków, opinie biegłych i oględziny. Skoro określona we wniosku numeracja gruntów kwalifikująca się do dopłat została zakwestionowana, organ odwoławczy obowiązany był skorzystać ze wszystkich dostępnych źródeł dowodowych. I nie ma tu znaczenia, że skarżący pozostawał w mylnym przekonaniu, że on sam nie ma dostępu do danych ewidencyjnych gruntów i budynków w bazie prowadzonej przez właściwego starostę. Z jednej strony bowiem uprawnienie to przysługuje także organom, ale przede wszystkim Agencja winna dążyć z urzędu do tego, aby dane będące w jej posiadaniu były aktualne. Nie doprowadza wtedy do dość szczególnej sytuacji wynikłej niniejszej w sprawie. W aktach sprawy brak jednak dowodu na wykonanie tego obowiązku. Organ jasno natomiast precyzuje stanowisko, że to na wnioskodawcy ciąży powinność udowodnienia przed nim zmiany numeracji działek przedstawionych do płatności.

Zgłoszenie przez stronę odwołania przeciw ustaleniom organu I instancji w powyższym zakresie obligowało organ odwoławczy do przeprowadzenia dowodów pozwalających na odparcie lub uwzględnienie odwołania.

Kontrola zaskarżonej decyzji według kryterium zgodności z prawem, w ocenie składu orzekającego, pozwala twierdzić, że przy wydaniu rozstrzygnięcia nie wyjaśniono istotnych okoliczności faktycznych, mających wpływ na wynik sprawy, co uchybia regule proceduralnej dającej się wyprowadzić z art. 7 i art. 77 § 1 Kpa. W ocenie Sądu organy nie wyjaśniły podstawowej kwestii aktualnej numeracji spornych dziełek.

Ponadto uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymagań przepisanych prawem, koncentrując się na rozważaniach dotyczących mocy i znaczenia systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS), wykorzystywanego w kontroli administracyjnej kwalifikowalności wniosków o pomoc obszarową, ze wskazaniem na jego szczególną dokładność i wykorzystywanie narzędzi informatycznych. Poczynione wyjaśnienia nie korelują z głównym problemem sprawy na tle wadliwego stanowiska organu o powinności udowodnienia przez stronę istnienia działek o numerach wskazanych we wniosku o przyznanie płatności. Nie ulega wątpliwości, że obowiązkiem organu administracyjnego rozpoznającego sprawę jest zebranie i ocena materiału dowodowego zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 Kpa.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ obowiązany będzie uzupełnić materiał dowodowy i wyjaśni kwestię aktualnej numeracji spornych działek.

Biorąc zatem pod uwagę przedstawione powyżej rozważania Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa. uchylił zaskarżoną decyzję wskutek stwierdzenia, że okoliczności sprawy nie zostały dogłębnie wyjaśnione, przez co nie można wykluczyć, że w ponownie przeprowadzonym postępowaniu zapadnie rozstrzygnięcie odmiennej treści. O niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono w pkt 2) na podstawie art. 152 tej ustawy.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto w pkt 3) wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa.