Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1629/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.5 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art135,art.141 § 4,art.184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) Sędziowie sędzia NSA Joanna Banasiewicz sędzia del. WSA Monika Nowicka Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. Oddziału [...] w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2098/05 w sprawie ze skargi [...] S.A. Oddziału [...] w K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia nieodpłatnie z mocy prawa przez gminę K. prawa własności nieruchomości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2098/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] S.A. Oddziału [...] w K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wojewody M. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie komunalizacji nieruchomości na rzecz Gminy K. [...] S.A. sprzeciwiają się komunalizacji twierdząc, że Kolejom służyło prawo zarządu do nieruchomości, co potwierdza decyzja o opłatach za zarząd z dnia [...] września 1986 r.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd podkreślił, że po pierwsze: w sprawie należy mieć na uwadze, że [...] S.A. wystąpiły o uwłaszczenie nieruchomości w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego [...] (Dz. U. Nr 84, poz. 848 ze zm.), ale ostateczną decyzją Wojewody M. z dnia [...] odmówiono stwierdzenia nabycia prawa do nieruchomości, a po drugie: że z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym wypisu z księgi wieczystej, wynika, że nieruchomość przed dniem [...] maja 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa. Te okoliczności - zdaniem Sądu - przesądzają o tym, że nieruchomość, na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz.171 ze zm.), stała się z dniem 27 maja 1990 r. z mocy prawa mieniem Gminy K. Sąd nie podzielił poglądu skarżących [...], że decyzja o ustaleniu opłat za zarząd jest dowodem przesądzającym o prawie [...] do nieruchomości, gdyż nie była ona wystarczającym dowodem w sensie prawnym o ustanowieniu zarządu, bowiem prawo to mogło powstać jedynie na podstawie stosownej decyzji o jego ustanowieniu.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosły [...] S.A., reprezentowane przez radcę prawnego, domagając się uchylenia wyroku w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa procesowego:

a) art. 135 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 8 kpa przez to, że Sąd nie ocenił zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody M. z dnia [...] oraz decyzji tegoż organu z dnia [...], pomimo że miała ona znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy,

b) błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wydane orzeczenie polegający na przyjęciu, że skarżący wywodzi tytuł prawny do zarządu nieruchomości na dzień [...] maja 1990 r., w szczególności z decyzji z dnia [...] września 1986 r. o ustaleniu ceny gruntu oraz opłaty rocznej za zarząd nieruchomością, co stanowi negatywną przesłankę komunalizacji mienia w trybie art. 5 ust. 1 ustawy wprowadzającej przepisy ustawy o samorządzie terytorialnym i pracownikach samorządowych, gdy faktycznie, pomimo wykazania przez skarżącego innych dokumentów na okoliczność przysługującego mu prawa zarządu do nieruchomości.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że Sąd nie ocenił decyzji Wojewody M. z dnia [...], choć powinien był to uczynić wobec całkowicie odmiennych ustaleń niż dokonane w postępowaniu komunalizacyjnym.

Stwierdzono też, że w dniu [...] maja 1990 r. na mocy decyzji o opłatach za zarząd były one ponoszone, co oznacza, że nieruchomość należała do Kolei w sensie prawnym. Podkreślono też, że przedsiębiorstwo państwowe [...] gospodarowało wydzielonym mieniem na podstawie odrębnych regulacji tego przedsiębiorstwa dotyczących, co oznacza, że w sprawie nie wystąpiła pozytywna przesłanka art. 5 ustawy wprowadzającej ustawy o samorządzie terytorialnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Oznacza to, że Sąd może rozpoznawać sprawę tylko w takich granicach, w jakich zakreślone są przytoczone podstawy skargi kasacyjnej, nie może natomiast poza nie wychodzić, nie mając ani obowiązku, ani uprawnienia ich poprawiania, uzupełniania lub interpretowania.

Podstawy skargi kasacyjnej określa art. 174 Ppsa stanowiąc, że są nimi naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Zgodne z tym przepisem, przytoczenie podstaw skargi kasacyjnej będzie polegało na wskazaniu konkretnego przepisu, konkretnego aktu prawnego oraz charakteru naruszenia. Przytoczone zarzuty powinny zostać uzasadnione, bowiem zgodnie z art. 176 Ppsa niezbędnym elementem skargi kasacyjnej jest przytoczenie podstaw i ich uzasadnienie.

W skardze kasacyjnej [...] zarzucono zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie naruszenie przepisów postępowania, w pkt a podstaw wskazując jako ten przepis art. 135 i art. 141 § 4 Ppsa w zw. z art. 8 kpa, zaś w pkt b - błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na orzeczenie. Stwierdzić należy, że art. 174 Ppsa nie przewiduje jako podstawy skargi kasacyjnej, w ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania, błędu w ustaleniach faktycznych, mającego wpływ na orzeczenie. Przepisy postępowania mogą być naruszone w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia i taki charakter ich naruszenia należy wskazać, wykazując w uzasadnieniu związek między wskazanym naruszeniem, a rozstrzygnięciem.

Mając powyższe na względzie należy uznać za chybiony zarzut naruszenia przepisów postępowania przez błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na rozstrzygnięcie.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 135 i art. 141 § 4 Ppsa w zw. z art. 8 kpa należy stwierdzić, że jest on nieusprawiedliwiony.

Art. 135 Ppsa pozwala Sądowi na stosowanie środków przewidzianych ustawą w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Postępowania prowadzone w granicach danej sprawy, w rozumieniu tego przepisu, to takie, które mają tożsamy przedmiot, a więc te, w których akt lub czynność wydany został na tej samej podstawie prawnej. Naruszenia tego przepisu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skarżące [...] upatrują w tym, że Sąd ten nie poddał ocenie nie tylko zaskarżonej decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej i decyzji Wojewody M. wydanej w pierwszej instancji, ale także decyzji tegoż Wojewody z dnia [...]. Z takim zarzutem nie można się zgodzić. Wojewódzki Sąd bowiem poddał ocenie zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji i poprzedzającej ją decyzję Wojewody, a stanowisku swemu co do nich dał wyraz w uzasadnieniu, o czym będzie mowa niżej, natomiast co do decyzji Wojewody M. z dnia [...] to nie mógł dokonać jej oceny w ramach art. 135 Ppsa, gdyż właśnie takie odniesienie się Sądu byłoby naruszeniem tego przepisu.

Przedmiotem sprawy, w której wniesiono skargę była komunalizacja mienia na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawy o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 171 ze zm.) i tylko decyzje wydane w tym przedmiocie w pierwszej i drugiej instancji podlegały ocenie Wojewódzkiego Sądu w ramach uprawnień przyznanych art. 135 Ppsa. Natomiast decyzja Wojewody M. z dnia [...] została wydana w przedmiocie uwłaszczenia [...] (odmowa stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego) na podstawie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego [...] (Dz. U. Nr 84, poz. 848 ze zm.). Sprawa załatwiona decyzją z dnia [...] nie mieściła się więc w granicach sprawy, w której wniesiono skargę, bowiem jej przedmiot - uwłaszczenie, nie był tożsamy z przedmiotem zaskarżenia - komunalizacją, zatem Sąd nie miał podstaw do dokonania jej oceny w ramach uprawnień przyznanych art. 135 Ppsa.

Jeżeli idzie o zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa to należy twierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył tego przepisu. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd przedstawił stan sprawy, zarzuty skargi oraz wyjaśnił podstawy rozstrzygnięcia, stwierdzając, że zaskarżone decyzje wydane w przedmiocie komunalizacji są zgodne z art. 5 ust. 1 cyt. wyżej ustawy. Sąd podkreślił, że w sprawie nie zostały przedstawione dowody, które stanowiłyby przeszkodę do komunalizacji mienia, bowiem wskazujące, że mienie mające jej podlegać nie należało do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego w dniu 27 maja 1980 r., gdyż takim dowodem nie może być decyzja o opłatach za zarząd, na co wskazywały [...]. Z taką oceną Sądu należy się zgodzić.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 Ppsa.