Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1362/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji i umorzono postępowanie (art. 145 § 3 ustawy - PoPPSA)
Powołane przepisy: article: art.134 §1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 lutego 2016 r. sprawy ze skargi P."S." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w grudniu 2013 r. wraz z odsetkami I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 2 września 2015 r. nr [...], II. umarza postępowania administracyjne, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej P."S." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] decyzją z dnia 23.10.2015 r., znak: [...] – wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) - zwanej dalej "K.p.a.", art. 252 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.) – zwanej dalej "u.f.p.", oraz art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2573 ze zm.) - zwanej dalej "u.s.o." - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 02.09.2015 r., znak: [...], którą nakazano zwrotu [...] Forum [...]mu "[...]" Sp. z o.o. w [...], na prowadzenie [...] Studium "[...]" w [...], dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w miesiącu grudniu w wysokości [...] zł wraz z odsetkami od dnia 16.03.2014 r. do dnia jej zwrotu, z zastrzeżeniem, że zwrotu dotacji wraz z odsetkami należy dokonać w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna.

Powyższa decyzja została wydana w wyniku ponownego rozpoznania sprawy na skutek wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] w dniu 05.02.2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 1120/14, którym uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 09.07.2014 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 23.05.2014 r., znak: [...], którą nakazano zwrotu pobranej w grudniu 2013 r. w nadmiernej wysokości dotacji w kwocie [...] zł wraz z odsetkami przez [...] Forum [...] "[...]" Sp. z o.o. w [...].

Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku wskazał, że stosownie do art. 252 ust. 1 in fine u.p.f., dotacje pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2, czyli pobrania dotacji w nadmiernej wysokości. Jak wskazał Sąd, w rozpoznawanej sprawie organ I instancji w punkcie 2 decyzji z dnia 23.05.2014 r. nakazał do zwrotu odsetki od dnia 16.01.2014 roku. Z adnotacji poczynionej przez pracownika organu na przedłożonym przez Spółkę oświadczeniu miesięcznym o rzeczywistej liczbie uczniów z dnia 20 grudnia 2013 r. wynika, że część dotacji przypadająca na grudzień 2013 r. została zapłacona przelewem dnia 30.12.2013 r. Zatem, w ocenie organu już w chwili zapłaty nastąpiło "stwierdzenie okoliczności" wypłaty dotacji w nadmiernej wysokości. Zdaniem Sądu, z takim rozumowaniem nie sposób się zgodzić, skoro podmiot prowadzący szkołę nie miał wpływu na to, że dotacja została mu wypłacona w nadmiernej wysokości. W sytuacji, gdy do obliczenia części dotacji wzięta została przez organ niewłaściwa liczba uczniów z prawidłowo wypełnionego oświadczenia, to organ powinien zawiadomić podmiot prowadzący szkołę, że do takiej sytuacji doszło i od otrzymania przez podmiot prowadzący szkołę takiej informacji można mówić, że wypełniona została dyspozycja przepisu art. 252 ust. 1 u.p.f. odnośnie "stwierdzenia okoliczności" i od tej daty mogą być naliczane odsetki od niezwróconej nadmiernie wypłaconej części dotacji. Wobec tego Sąd ten wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wykazać, kiedy nastąpiło stwierdzenie okoliczności wypłaty dotacji w nadmiernej wysokości i od wykazanej daty może nakazać zwrot odsetek.

W skardze na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 23.10.2015 r. Spółka wniosła o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu i instancji z dnia 02.09.2015 r. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym koszty zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 252 ust.1 pkt 2 i ust. 3 u.p.f. w związku z § 3 i 4 oraz § 6 Regulaminu, stanowiącego załącznik do uchwały Rady Powiatu [...] Nr XXXIV/218/2013 z dnia 24 maja 2013 r. w sprawie w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu [...] oraz zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych i placówek niepublicznych - przez bezpodstawne uznanie, że w grudniu 2013 r. strona pobrała dotację w nadmiernej wysokości w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu skargi, skarżąca, odwołując się do przepisów prawa regulujących zasady naliczania i zwrotu dotacji wskazała, że kwota [...] zł, o której mowa w treści decyzji Starosty [...] z dnia 02.09.2015 r., nie stanowi dotacji pobranej w nadmiernej wysokości.

Zdaniem skarżącej, wypełniła ona wszelkie obowiązki w zakresie przyznania jej dotacji w miesiącu grudniu 2013 r., albowiem złożyła w terminie, o którym mowa w § 3 ust. 2 ww. Regulaminu, wniosek o udzielenie dotacji, podając jednocześnie w tymże wniosku wymagane dane.

Skarżąca wskazała także, że w dniu 20.12.2013 r. złożyła w Starostwie Powiatowym w [...] oświadczenie miesięczne o rzeczywistej liczbie uczniów, która wynosiła w grudniu 2013 r. 127 osób, wskazując jednocześnie w tymże oświadczeniu, że spośród ww. liczby uczniów warunek uczestnictwa w co najmniej 50 % obowiązkowych zajęć edukacyjnych w miesiącu grudniu spełniło 125 uczniów, przy czym nie kwestionując prawdziwości i rzetelności tych danych organ w dniu 30.12.2013 r. dokonał wypłaty miesięcznej części dotacji za grudzień 2013 r. na 125 uczniów [...] Studium "[...]" w [...] na rachunek bankowy strony w kwocie [...] zł (stawka dotacji na każdego ucznia wynosiła [...] zł)

Zdaniem skarżącej, organ domaga się od strony zwrotu kwoty [...] zł tytułem dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za miesiąc grudzień 2013 r., której de facto nie pobrała nadmiernie, albowiem kwota dotacji za miesiąc grudzień 2013 r. w wysokości [...] zł została skarżącej wypłacona w sposób prawidłowy, tj. na 125 uczniów spełniających kryterium 50 % frekwencji na zajęciach.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej "P.p.s.a.", polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego.

W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a. podstawy do uchylenia przez sąd administracyjny decyzji lub postanowienia w całości albo w części zachodzą w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) P.p.s.a.).

A zatem, rolą sądu administracyjnego, działającego w granicach sprawy i na podstawie ustalonego przez organ administracji stanu faktycznego sprawy, jest przeprowadzenie kontroli i oceny działania organu z punktu widzenia jego zgodności z prawem.

Badając zatem legalność zaskarżonego aktu, zgodnie z kompetencją ustanowioną w art. 1 § 2 w art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają przepisy postępowania administracyjnego w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia wyeliminowanie ich z obrotu prawnego oraz umorzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie z uwagi na brak podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przed tutejszym Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w [...], który wyrokiem z dnia 05 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 1120/14, uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 09.07.2014 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 23.05.2014 r., znak: [...], którą nakazano zwrotu pobranej w grudniu 2013 r. w nadmiernej wysokości dotacji w kwocie [...] zł wraz z odsetkami przez [...] Forum [...] "[...]" Sp. z o.o. w [...].

Uchylając ww. zaskarżoną decyzję, Sąd ten przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ w celu ustalenia "kiedy nastąpiło stwierdzenie okoliczności wypłaty dotacji w nadmiernej wysokości i od tak wykazanej daty może nakazać zwrot odsetek", stosownie do art. 252 ust. 1 in fine u.p.f., zgodnie z którym dotacje pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2, czyli pobrania dotacji w nadmiernej wysokości.

W myśl art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Stosownie zatem do ww. przepisu art. 153 P.p.s.a., przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania powoduje, że nie tylko organ, lecz i sąd ponownie rozpoznający sprawę jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd w tej sprawie. Sąd jednak może odstąpić od tej wykładni, gdy w wyniku ponownego jej rozpoznania zaistniała w tej sprawie nowa istotna wątpliwość mająca wpływ na wynik sprawy, co zdaniem Sądu ma miejsce w niniejszej sprawie.

Na skutek ponownego rozpoznania sprawy w wyniku ww. wyroku z dnia 05 lutego 2015 r., I SA/Sz 1120/14, w niniejszej sprawie zaistniała nowa istotna wątpliwość mająca wpływ na wynik sprawy przez wskazanie wcześniej niepodnoszonej przez skarżącą nowej okoliczności, tj. że skarżącej została wypłacona cześć dotacji za miesiąc grudzień 2013 r. w prawidłowej wysokości, bowiem w kwocie [...] zł, adekwatnie do wskazanych w oświadczeniu z dnia 20.12,2013 r. liczby 125 uczniów spełniających warunek uczestnictwa w co najmniej 50 % obowiązkowych zajęć edukacyjnych.

Bezsporne jest w sprawie, że stawka dotacji na jednego ucznia wynosiła [...] zł. A zatem, iloczyn 125 uczniów uprawnionych do dotacji za miesiąc grudzień 2013 r. (spełniających warunek uczestnictwa w co najmniej 50 % obowiązkowych zajęć edukacyjnych) i stawki dotacji w wysokości [...] zł wynosi [...] zł, którą wypłacono skarżącej w dniu 30.12.2013 r., co jednoznacznie wskazują organy obu instancji, i co potwierdza materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie, a w szczególności treść oświadczenia z dnia 20.12.2013 r., z którego w części "Wyliczenie miesięcznej części dotacji" za miesiąc grudzień 2013 roku w poz. E wprost wynika, że kwota dotacji do przekazania (B-C) wynosiła [...] zł i taką kwotę zapłacono przelewem w dniu 30.12.2013 r.

A zatem, nie budzi wątpliwości, że nie wystąpiła po stronie skarżącej ustawowa przesłanka co do pobrania przez skarżącą nadmiernej kwoty w wysokości [...] zł, przewidziana w art. 252 ust.1 pkt 2 u.f.p. a konieczna do stwierdzenia obowiązku skarżącej do jej zwrotu, gdyż skarżącej nie wypłacono dotacji w wysokości wyżej niż niezbędnej na dofinasowanie realizacji zadań prowadzonego przez skarżącą [...] Studium "[...]" w [...]), tj. kwoty [...] zł dotyczącej 127 uczniów, lecz wypłacono na jej rzecz za miesiąc grudzień 2013 r. kwotę [...] zł, a zatem kwotę właściwą dla 125 uprawnionych uczniów. Oznacza to, że nie było podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu nadmiernie pobranej kwoty [...] zł w miesiącu grudniu 2013 r., a tym samym jego prowadzenie w tym zakresie było bezprzedmiotowe, stosownie do art. 105 K.p.a., co stanowiło podstawowy powód uchylenia decyzji organów obu instancji i umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie.

Badając zatem legalność zaskarżonego aktu, zgodnie z kompetencją ustanowioną w art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 09.07.2014 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 23.05.2014 r., narusza przepisy postępowania administracyjnego w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia wyeliminowanie obu decyzji z obrotu prawnego, a jednocześnie, w celu usunięcia negatywnych skutków wadliwego wszczęcia i prowadzenia postępowania, a w efekcie wadliwego załatwienia sprawy przez organy obu instancji, Sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 K.p.a., zastosował środki prawne przewidziane w art. 145 § 3 P.p.s.a. uprawniające do jednoczesnego umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie.

W tym stanie sprawy, uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzekł o uchyleniu decyzji organów obu instancji i stosownie do art. 145 § 3 P.p.s.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego w kwocie [...] zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., przy czym zasądzona kwota obejmuje uiszczony wpis od skargi ([...] zł), uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa procesowego ([...] zł), wynagrodzenie pełnomocnika procesowego (radcy prawnego) z tytułu zastępstwa prawnego Skarżącej w postępowaniu sądowym ([...] zł obejmujące 4-krotność stawki minimalnej w wysokości [...] zł) na podstawie § 2 ust. 1 i 2 oraz § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu - Dz. U. z 2013 r., poz.490), z uwzględnieniem niezbędnego nakładu i wkładu pracy pełnomocnika skarżącej w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy.