Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 2036/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 106 § 6, art. 134 § 1, art. 135
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 78 § 2, art. 77 § 1, art. 80, art. 15, art. 10 § 1, art. 8 § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 1 ust. 4
journal: Dz.U. 2009 nr 98 poz 822
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy  finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym  planie dochodzenia do uznania.
article: § 7
journal: Dz.U. 2013 poz 872
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej  wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie  dochodzenia do uznania

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. NSA Anna Apollo po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości [A] Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1701/18 w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości [A] Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Syndyka masy upadłości [A] Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w B. na rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 lipca 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1701/18, oddalił skargę Syndyka masy upadłości [A] Sp. z o.o. w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] sierpnia 2018 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:

Marszałek Województwa Świętokrzyskiego decyzją z [...] lipca 2010 r. dokonał wstępnego uznania [A] sp. z o.o. w B. dla grupy produktów "owoce" i zatwierdził plan dochodzenia do uznania tej grupy za organizację producentów owoców i warzyw.

Grupa w latach 2011-2015 składała wnioski o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania wraz z załącznikami za półroczne okresy pomiędzy 1 lipca 2010 r. a 31 grudnia 2014 r.

Organ po przeprowadzeniu postępowań administracyjnych wydawał w poszczególnych latach decyzje o przyznaniu pomocy finansowej. Decyzje te był również zmieniane w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego.

W dniu [...] października 2016 r. do Świętokrzyskiego OR ARiMR wpłynęło powiadomienie anonimowych członków Grupy o występowaniu nieprawidłowości w spółce, dotyczących m.in. zbywania majątku zakupionego przez spółkę z dofinansowaniem ze środków pochodzących z Unii Europejskiej. Wobec powyższego organ I instancji wystąpił o przeprowadzenie kontroli w Grupie. Ponadto w dniu [...] października 2016 r. organ I instancji zwrócił się do Agencji Rynku Rolnego z prośbą o wykonanie kontroli w ww. spółce pod kątem spełniania kryteriów uznania za organizację producentów owoców i warzyw. W dniu [...] lutego 2017r. do Oddziału Regionalnego ARiMR w Kielcach wpłynęło pismo Oddziału Terenowego ANR informujące o stwierdzonych naruszeniach kryteriów uznania Grupy za organizację producentów owoców i warzyw. Zgodnie natomiast z raportem czynności kontrolnych z dnia [...] kwietnia 2017r. w wyniku przeprowadzonej kontroli nie zostały zidentyfikowane urządzenia do zbioru owoców i warzyw ( szczegółowo wymienione w decyzji str.6-10).

Ponadto "raport/protokół z czynności kontrolnych" wykazał między innymi brak: generatora azotu, niskociśnieniowego typ GN15X2, zakupionego w dniu 28 czerwca 2012 r., którego nie stwierdzono na stanie grupy w momencie przeprowadzania kontroli na miejscu, ogrodzenia wykonanego z dofinansowania ARiMR w ramach pomocy wstępnie uznanym grupom owoców i warzyw na działce ewidencyjnej, która była częścią inwestycji dofinansowanej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej, gdyż jego część została przeniesiona i jest wykorzystywana na działce ewidencyjnej nr [...], niebędącej przedmiotem dofinansowania.

W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami w "raporcie/protokole z czynności kontrolnych" z dnia [...] kwietnia 2017 r. w dniu [...] czerwca 2017 r. organ I instancji skierował wezwanie do złożenia wyjaśnień do firmy prowadzącej postępowanie restrukturyzacyjne Grupy. Wezwanie zostało zwrócone, jako nieodebrane przez adresata, gdyż firma restrukturyzacyjna w tym okresie zmieniła siedzibę. W związku z powyższym ww. wezwanie zostało wysłane ponownie w dniu [...] czerwca 2017 r. pod właściwy adres. W dniu [...] czerwca 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo uzupełniające "raport/protokół z czynności kontrolnych" z dnia [...] kwietnia 2017 r. o częściowe wyjaśnienia firmy restrukturyzacyjnej.

W dniu [...] lipca 2017 r. do Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Kielcach wpłynęło pismo z firmy restrukturyzacyjnej z prośbą o przedłużenie terminu na złożenie wyjaśnień oraz o sprecyzowanie danych dotyczących urządzeń wymienionych w wezwaniu. W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Świętokrzyskiego OR ARiMR w dniu [...] sierpnia 2017 r. wystosował pismo ze szczegółową informacją o danych dotyczących maszyn i urządzeń wymienionych w wezwaniu. W dniu [...] sierpnia 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo z firmy restrukturyzacyjnej z dnia [...] sierpnia 2017r. z kolejną prośbą o przedłużenie terminu na złożenie wyjaśnień dotyczących wykrytych nieprawidłowości.

W dniu [...] czerwca 2017 r. organ I instancji otrzymał pismo z Komendy Wojewódzkiej Policji Wydział Dochodzeniowo-Śledczy w Kielcach w związku z prowadzonym postępowaniem przygotowawczym Rsd 41/17, 1Ds. 1126.2016 w sprawie o przestępstwo z art. 300 § 1 k.k., w którym zwrócono się z prośbą o udzielenie informacji w zakresie korzystania przez Grupę w latach 2010-2016 z wszelkich dotacji państwowych i unijnych oraz na jaki cel zostały przyznane fundusze, jak również ze wskazaniem gdzie znajdują się oryginały przedmiotowej dokumentacji.

Natomiast w dniu [...] sierpnia 2017 r. organ I instancji został powiadomiony, iż decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w Kielcach zawieszono uznanie [A] Sp. z o.o. za organizację producentów owoców i warzyw.

W dniu 27 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Kielcach ogłosił upadłość dłużnika – [A] Sp. z o.o., wyznaczył sędziego komisarza i jego zastępcę, wyznaczył syndyka, wezwał wierzycieli upadłego do zgłaszania wierzytelności.

Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. Dyrektor Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił [A] Sp. z o.o. w B. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw w wysokości 394 988,84 zł, wraz z odsetkami.

Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z [...] sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] stycznia 2018 r. ARiMR zgłosiła do Sądu Rejonowego w Kielcach wierzytelność na kwotę 83 083,432,45 zł jako należność główną oraz kwotę odsetek w wysokości 837 663,10 zł. Należność główna została zabezpieczona wekslem in blanco Grupy, zatem niezasadny jest argument syndyka, że postępowanie administracyjne jako wszczęte przed zgłoszeniem wierzytelności sędziemu komisarzowi do listy wierzytelności powinno być zawieszone. Zdaniem organu, umieszczenie wierzytelności na liście w postępowaniu upadłościowym nie jest zagadnieniem wstępnym. Ponadto, decyzja z [...] lutego 2018 r. stanowiła podstawę do modyfikacji zgłoszonej już wierzytelności do kwoty 394 988,84 zł, a zatem kwoty znacznie niższej od zgłoszonej wierzytelności, co w ocenie organu jest korzystne dla syndyka oraz upadłego w trwającej procedurze upadłości.

Prezes ARiMR stwierdził, że organ I instancji podejmował działania dowodowe m.in. wzywał Grupę do składania wyjaśnień, jednakże strona nie zajęła stanowiska w sprawie. Zdaniem Prezesa zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy był wystarczający do orzeczenia o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw. Organ odwoławczy nie stwierdził również naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. Zdaniem organu II instancji przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, że przed upływem 5 lat od dnia nabycia nastąpiło zbycie przez przedstawicieli Grupy części przedmiotów refundowanych przez ARiMR, a także do wykorzystania części inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem. Wobec braku wyjaśnień ze strony Grupy i jej reprezentantów oraz syndyka masy upadłości, zasadnie oparto się na danych zawartych w raporcie z czynności kontrolnych z dnia [...] kwietnia 2017 r.

Prezes ARiMR uznał jako środki nienależnie pobrane pomoc finansową otrzymaną na inwestycje, które w dniu kontroli na miejscu winne być w posiadaniu Grupy a nie stwierdzono ich istnienia (50 wózków sadowniczych na 3 skrzyniopalety, generatora azotu niskociśnieniowego typu GN15 X2 ). Organ odwoławczy podzielił również ustalenia co do co do niezrealizowania w pełni przez Grupę inwestycji polegającej na wybudowaniu ogrodzenia wskazując, że 227,25 m ogrodzenia powstałego przy dofinansowaniu ze strony ARiMR zostało użyte niezgodnie z przeznaczeniem, zaś 164, 99 m tegoż ogrodzenia zostało zbyte.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na powyższą decyzję.

Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wydanie i oparcie decyzji na niepełnym i wybiórczym materiale dowodowym, w szczególności poprzez zaniechanie czynności zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i pominięcie, iż osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy zakupiony w ramach dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywane do zbioru owoców i warzyw oraz ich transportu do magazynów Grupy, co stanowi o skorzystaniu z uprawnienia przewidzianego w § 1 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. poz. 872 ze zm.), zgodnie z którym Grupa może udostępniać inwestycję członkom tej grupy, jeżeli inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, w celu dokonania ich zbioru i transportu do magazynów grupy.

Sąd zauważył, iż organy rozpoznające sprawę wzywały skarżącego do zajęcia stanowiska w sprawie, wykonując tym samym obowiązek z art. 10 § 1 k.p.a. Istotne jest przy tym, że pomimo przedłużenia terminu w tym zakresie, skarżący nie skorzystał z możliwości składania wyjaśnień lub składania wniosków dowodowych. Ponadto, czynności kontrolne w okresie luty-kwiecień 2017 r. odbywały się za wiedzą spółki, która nie wniosła zastrzeżeń do protokołu z czynności kontrolnych z dnia [...] kwietnia 2017 r. Jak wynika z tego dokumentu, spornych ruchomości nie było w siedzibie spółki, ani u jej członków. Ponadto, nie złożono żadnych wyjaśnień w tym zakresie. Wobec tego, zdaniem WSA, organ zasadnie przyjął, że skarżący nie wykonał swoich zobowiązań wynikających z § 1 ust. 1 pkt 3 lit. a i b rozporządzenia MRiRW z dnia 12 lipca 2013 r.

Odnosząc się do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że nastąpiło zbycie przedmiotów refundowanych przez ARiMR, Sąd wskazał, iż pomimo że kontrola przeprowadzona w roku 2015 potwierdziła posiadanie maszyn lub urządzeń przez niektórych członków spółki, to jednak na podstawie protokołu z czynności kontrolnych z dnia [...] kwietnia 2017 r. stwierdzono bezspornie, że maszyn lub urządzeń, których dotyczy zaskarżona decyzja, nie posiada ani spółka, ani jej członkowie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Syndyk masy upadłości [A] Sp. z o.o. w upadłości w B., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

I. Na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zarzucono:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. § 1 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych z zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i uznanie, że przepis ów w realiach faktycznych niniejszej sprawy stanowi podstawę do orzeczenia zwrotu przyznanego [A] sp. z o.o. dofinansowania na budowę ogrodzenia, podczas gdy zgodnie z obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organy obu instancji § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania do przyznawania pomocy finansowej na inwestycje lub ich etapy ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w okresach rozliczeniowych kończących się dnia 30 czerwca 2013 r. – dla grup rozliczających się w okresach półrocznych albo dnia 31 grudnia 2013 r. – dla grup rozliczających się w okresach rocznych stosuje się przepisy dotychczasowe (rozporządzenie z dnia 17 czerwca 2009 r.) oraz warunek wykorzystania inwestycji przez grupę zgodnie z przeznaczeniem jakim jest przygotowanie owoców i warzyw do sprzedaży zgodnie z zatwierdzoną grupą produktów, a orzeczenie obowiązku zwrotu kwoty pomocy finansowej na realizację powyższych inwestycji w wypadku wykorzystania takiej inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem jest możliwe tylko wówczas, gdy owo niewłaściwe wykorzystanie nastąpiło po dniu wejścia w życie rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. i tylko zgodnie z regułami określonymi w tym rozporządzeniu, to jest § 1 ust. 4 pkt 2, a organy administracyjne obu instancji, co bezkrytycznie powielił orzekający Sąd, nie dokonały ustaleń w zakresie daty wykorzystania przez spółkę inwestycji (ogrodzenia) niezgodnie z jej przeznaczeniem i nie określiły czy miało to miejsce przed czy po wejściu w życie rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r., a ponadto w sposób wadliwy, wbrew ustalonym okolicznościom sprawy dokonały wyliczenia kwoty zwrotu dofinansowania na wybudowanie ogrodzenia w oparciu o przepisy § 1 ust. 4 rozporządzenia z dnia 17 czerwca 2009 r. w sytuacji gdy żaden z przepisów tego rozporządzenia nie przewiduje sankcji za wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem.

II. Na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. § 1 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych z zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa ARiMR z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr 8/2018 oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w sytuacji gdy organy administracyjne obu instancji błędnie przyjęły, że przepis § 1 ust. 4 rozporządzenia z dnia 17 czerwca 2009 r. w realiach faktycznych niniejszej sprawy stanowi podstawę prawną do orzeczenia zwrotu przyznanego [A] sp. z o.o. dofinansowania na budowę ogrodzenia, podczas gdy zgodnie z obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organy obu instancji § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów

inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, do przyznawania pomocy finansowej na inwestycje lub ich etapy ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w okresach rozliczeniowych kończących się dnia 30 czerwca 2013 r. – dla grup rozliczających się w okresach półrocznych albo dnia 31 grudnia 2013 r. – dla grup rozliczających się w okresach rocznych stosuje się przepisy dotychczasowe (Rozporządzenie z dnia 17 czerwca 2009 r.) oraz warunek wykorzystania inwestycji przez grupę zgodnie z przeznaczeniem jakim jest przygotowanie owoców i warzyw do sprzedaży zgodnie z zatwierdzoną grupą produktów, a orzeczenie obowiązku zwrotu kwoty pomocy finansowej na realizację powyższych inwestycji w wypadku wykorzystania takiej inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem jest możliwe tylko wówczas, gdy owo niewłaściwe wykorzystanie nastąpiło po dniu wejścia w życie Rozporządzenia z dnia 12 lipca 2012 r. i tylko zgodnie z regułami określonymi w tym rozporządzeniu to jest 1 ust. 4 pkt 2, a organy administracyjne obu instancji, co bezkrytycznie powielił orzekający Sąd, nie dokonały ustaleń w zakresie daty wykorzystania przez spółkę inwestycji (ogrodzenia) niezgodnie z jej przeznaczeniem i nie określiły czy miało to miejsce przed czy po wejściu w życie Rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r., a ponadto w sposób wadliwy, wbrew ustalonym okolicznościom sprawy dokonały wyliczenia kwoty zwrotu dofinansowania na wybudowanie ogrodzenia w oparciu o przepisy § 1 ust. 4 rozporządzenia z dnia 17 czerwca 2009 r. w sytuacji gdy żaden z przepisów tego rozporządzenia nie przewiduje sankcji za wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem; naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione zawężenie kontroli sądowoadministracyjnej sprawowanej nad działalnością administracji publicznej i niewydanie rozstrzygnięcia wszechstronnie - w granicach sprawy administracyjnej wykraczając poza zakres zarzutów i wniosków skargi oraz powołanej podstawy prawnej - oraz niedokonanie oceny prawidłowości orzeczeń organu obu instancji w zakresie przyjętej podstawy prawnej i faktycznej zwrotu kwoty dofinansowania za wykonanie ogrodzenia na działkach [A] sp. z o.o. objętych dofinansowaniem, w sytuacji gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zbadać w pełnym zakresie treść zaskarżonego aktu administracyjnego niezależnie od sformułowanych w skardze twierdzeń i zarzutów oraz dostrzec i rozstrzygnąć oczywiste oraz istotne uchybienia organów administracji publicznej;

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 8 § 1 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa ARiMR z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją Decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2018 r., w sytuacji gdy upadłość [A] Sp. z o.o. z siedzibą w B. oraz wyznaczenie osoby syndyka nastąpiło 27 października 2017 r. zatem w toku toczącego się postępowania administracyjnego, a obszerność zagadnień będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz data faktycznego przekazania majątku przez upadłego i braki w przekazanej dokumentacji skutkowały tym, że syndyk z przyczyn od niej niezależnych nie była w stanie zająć rzeczowego stanowiska co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w ustalonym terminie (art. 10 § 1 k.p.a.), a wyznaczenie przez organ I instancji kolejnego terminu na 31 stycznia 2018 r. przy powiadomieniu strony o tym fakcie dopiero w dniu 29 stycznia 2018 r. jest działaniem które uniemożliwiło realne skorzystanie z uprawnień ustawowych i zajęcia stanowiska w sprawie, pozbawiło stronę możliwości wykazania swoich racji, powołania faktów i dowodów, a nadto jest naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej, czego nie dostrzegł sprawujący kontrolę nad działalnością organów administracji orzekający Sąd;

3) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa ARiMR z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w sytuacji gdy strona w toku postępowania administracyjnego w odwołaniu od decyzji organu I instancji podnosiła konieczność przesłuchania świadków, którzy w okresie zobowiązania dysponowali urządzeniami i maszynami rolniczymi celem ustalenia gdzie się znajdują oraz jaki był okres oraz przyczyna braku ich posiadania przez [A] Sp. z o.o. z siedzibą w B. w dacie wykonywania kontroli, co świadczy o aktywności strony w zakresie dążenia do prawidłowego i wszechstronnego gromadzenia materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego, a organ II instancji uchybił zasadzie dwuinstancyjności postępowania zgodnie z którą winien na nowo i samodzielnie rozpatrzeć sprawę przy uwzględnieniu argumentów odwołania, co uszło uwadze orzekającego Sądu, który bezzasadnie pomija okoliczność aktywności strony w zakresie inicjatywy dowodowej;

4) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit c oraz art, 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa ARiMR z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją Decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2018 r., w sytuacji gdy organy administracyjne obu instancji wydały i oparły swoje rozstrzygnięcie na niepełnym i wybiórczym materiale dowodowym, w szczególności zaniechały czynności zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy to jest przesłuchania świadków – członków grupy sadowniczej, a zarazem posiadaczy sprzętu rolniczego – zgodnie z protokołami odbioru i umowami członkowskimi i pominęły, iż osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy zakupiony w ramach dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywane do zbioru owoców i warzyw oraz ich transportu do magazynów Grupy, co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd jak i organy administracyjne, że nie zachodzi w sprawie okoliczność wyłączająca obowiązek zwrotu 100% pomocy finansowej przyznanej na inwestycje w sytuacji gdy Grupa udostępniła je członkom tej grupy, na potrzeby zbioru owoców i warzyw. a ponadto w sytuacji, gdy: organy administracyjne obu instancji, co pominął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekając obowiązek zwrotu kwoty dofinansowania za wykonanie ogrodzenia wobec jego użycia niezgodnie z przeznaczeniem, nie poczyniły ustaleń faktycznych oraz nie wykonały wszelkich czynności zmierzających do ustalenia kiedy nastąpiło ewentualne użycie niezgodnie z przeznaczeniem inwestycji – ogrodzenia działek, których wykonanie podlegało dofinansowaniu z ARiMR, co jedynie w sytuacji ustalenia, iż nastąpiło to po wejściu w życie rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. uprawniałoby organ do orzeczenia obowiązku zwrotu pobranej kwoty, lecz zgodnie z regułami określonymi w tym rozporządzeniu to jest § 1 ust. 4 pkt 2.

Argumenty na poparcie podniesionych zarzutów przedstawione zostały w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Prezes ARiMR w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę jest związany granicami skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego przepisu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez WSA w Warszawie. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej, wyznaczonymi wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie w skardze kasacyjnej naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego rzeczywiście zaistniały. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej, wskazując, które normy zostały naruszone. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Skarga kasacyjna w sprawie niniejszej oparta została na obu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a.

Z postawionych w niej zarzutów wynika, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem.

Biorąc pod uwagę istotę sporu odnoszącego się zasadniczo do zagadnienia prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego, w pierwszej kolejności merytorycznej ocenie poddać należy zarzuty oparte na podstawie określonej w pkt 2 art. 174 p.p.s.a. Skarżący kasacyjnie syndyk w skardze kasacyjnej podniósł szerokie spektrum zarzutów procesowych, których zakres i sposób sformułowania uzasadnia łączne ich rozpoznanie.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. w petitum skargi kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 134 p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a., gdyż organy administracyjne obu instancji wydały i oparły swoje rozstrzygnięcie na niepełnym i wybiórczym materiale dowodowym, w szczególności zaniechały czynności zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy to jest przesłuchania świadków — członków grupy sadowniczej, a zarazem posiadaczy sprzętu rolniczego – zgodnie z protokołami odbioru i umowami członkowskimi i pominęły, iż osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy zakupiony w ramach dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywane do zbioru owoców i warzyw oraz ich transportu do magazynów Grupy, co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd jak i organy administracyjne, że nie zachodzi w sprawie okoliczność wyłączająca obowiązek zwrotu 100% pomocy finansowej przyznanej na inwestycje w sytuacji gdy Grupa udostępniła je członkom tej grupy, na potrzeby zbioru owoców i warzyw.

Mając na uwadze uzasadnienie powyższego zarzutu, a w szczególności twierdzenia dotyczące dowodu z kopii dokumentów i dowodu z przesłuchania świadków wskazać należy, że jak trafnie zauważa organ, kopie przedmiotowych dokumentów zostały załączone dopiero do skargi do WSA, a rzekomy wniosek o przesłuchanie świadków zawarty w odwołaniu nie precyzował nawet danych świadków, którzy mieliby być przesłuchani. W związku z powyższym wniosek o przeprowadzenie dowodu z kopii dokumentów zgłoszony dopiero w postępowaniu sądowo-administracyjnym, w świetle art. 106 § 3 p.p.s.a. musiał być oceniony jako spóźniony i niedopuszczalny. Natomiast zgłoszenie dowodu z przesłuchania świadków słusznie zostało ocenione jako mające na celu jedynie przedłużenie postępowania administracyjnego, gdyż wszystkie konieczne okoliczności zostały już wcześniej stwierdzone na podstawie protokołu z czynności kontrolnych z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], do którego ani spółka, ani jej członkowie, nie wnieśli zastrzeżeń, pomimo, że wyraźnie i jednoznacznie stwierdzono w nim, że mimo zobowiązania do zaniechania zbycia lub udostępnienia, przedmiotowych ruchomości nie było ani w siedzibie spółki, ani u jej członków. Ponadto należy zauważyć, że w treści odwołania, ani w załączeniu do niego, nie zawarto żadnych oświadczeń, gdzie znajdują się przedmiotowe urządzenia i maszyny. W tej sytuacji okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia zostały w sposób bezsporny wyjaśnione przy pomocy protokołu z czynności kontrolnych z [...] kwietnia 2017 r. i na podstawie oświadczenia strony postępowania z [...] listopada 2015 r., że ogrodzenie zostało rozebrane, czego notabene skarżąca w toku postępowania nie kwestionowała.

W związku z tym, mając na uwadze ogólnikowość wniosku o przesłuchanie świadków bez ich wskazania oraz uprzednie bezsporne wyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych, w świetle art. 78 § 2 k.p.a., dopuszczalna była odmowa uwzględnienia przedmiotowego żądania przeprowadzenia dowodu. Tym samym zasadnie WSA w Warszawie zaakceptował stanowisko organów uznając, że w prowadzonym przezeń postępowaniu podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wnikliwie przeanalizowano okoliczności podniesione przez skarżącą. W myśl zasady wyrażonej w art. 77 § 1 k.p.a. w sposób wyczerpujący został rozpatrzony materiał dowodowy a na jego podstawie zgodnie z zasadą określoną w art. 80 k.p.a. oceniono, czy dana okoliczność została udowodniona. Istota zasady określonej wskazanym wyżej przepisem sprowadza się do zapewnienia organowi prowadzącemu postępowanie możliwości badania sprawy (stanu faktycznego) i do swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Zasada ta nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według dowolnych kryteriów; swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji. W rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. nie wykazuje przekroczenia granic prawem przewidzianej swobody przy ocenie dowodów. Stanowisko strony sprowadza się natomiast do polemiki z poczynionymi ustaleniami, co z przyczyn wyżej wskazanych nie mogło znaleźć uznania.

W punkcie 3 zarzutów naruszenia przepisów postępowania, skarżący kasacyjnie podniósł zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a oraz art. 135 p.p.s.a w zw. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. gdyż strona w toku postępowania administracyjnego w odwołaniu od decyzji organu I instancji podnosiła

konieczność przesłuchania świadków, którzy w okresie zobowiązania dysponowali urządzeniami i maszynami rolniczymi celem ustalenia gdzie się znajdują oraz jaki był okres oraz przyczyna braku ich posiadania przez [A] Sp. z o.o. z siedzibą w B. w dacie wykonywania kontroli, co świadczy, zdaniem skarżącego o aktywności strony w zakresie dążenia do prawidłowego i wszechstronnego gromadzenia materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego, a organ II instancji uchybił zasadzie dwuinstancyjności postępowania zgodnie z którą winien na nowo i samodzielnie rozpatrzeć sprawę przy uwzględnieniu argumentów odwołania, co uszło uwadze orzekającego Sądu, który bezzasadnie pomija okoliczność aktywności strony w zakresie inicjatywy dowodowej.

Zarzut ten ocenić należy jako chybiony, bowiem w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności wywodzonej z art. 15 k.p.a., gdyż organ II instancji rozpatrzył zarzuty podniesione w odwołaniu.

WSA w Warszawie uznał prawidłowo, iż w postępowaniu odwoławczym nie doszło do zaniedbania w zakresie zebrania dowodów. Natomiast z twierdzeniem o rzekomej aktywności strony postępowania administracyjnego w sprzeczności stoją twierdzenia, że syndyk nie był w stanie zebrać potrzebnych informacji, skoro funkcje tę objął już październiku 2017 r., a dopiero w skardze do WSA przedstawiał kolejne dowody. Ponadto treść zaskarżonej decyzji nie pozostawia wątpliwości, że organ drugiej instancji dokonał własnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i prawnego, jak również dokonał własnej jego oceny. W związku z powyższym należy zgodzić się z oceną WSA w Warszawie wyrażoną w zaskarżonym wyroku, a analizowany zarzut skargi kasacyjnej uznać za nieuzasadniony.

W ramach zarzutów naruszenia przepisów postępowania, skarżący kasacyjnie podniósł również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 8 § 1 k.p.a., gdyż syndyk z przyczyn od niej niezależnych nie była w stanie zająć rzeczowego stanowiska co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w ustalonym terminie (art. 10 § 1 k.p.a.), a wyznaczenie przez organ I instancji kolejnego terminu na 31 stycznia 2018 r. przy powiadomieniu strony o tym fakcie dopiero w dniu 29 stycznia 2018 r. było działaniem, które uniemożliwiło realne skorzystanie z uprawnień ustawowych i zajęcie stanowiska w sprawie, co pozbawiło stronę możliwości wykazania swoich racji, powołania faktów i dowodów, a nadto jest naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej.

Dokonując oceny powyższych zarzutów, wskazać należy, iż również nie okazały się one trafne.

Po pierwsze zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, które stanowi przedmiot oceny Sądu doręczone zostało syndykowi w dniu [...] stycznia 2018 r. Po wtóre pominąć nie można też faktu, że syndyk ustanowiony został, jak wyżej wskazano już w październiku 2017 roku. Ponadto, jak słusznie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, za moment stanowiący właściwy punkt odniesienia dla możliwości przedstawienia dowodów przeciwnych należy uznać protokół z czynności kontrolnych z [...] kwietnia 2017r. W niniejszej sprawie organy wielokrotnie zwracały się do strony o wyjaśnienie istotnych okoliczności i na w jej wniosek kilkakrotnie przedłużano terminy do składania oświadczeń, a to oznacza, że organ wykonał obowiązek wynikający z art. 10 § 1 k.p.a.

W związku tym nie może być uznana za nieuzasadnioną ocena Sądu wyrażona w zaskarżonym wyroku, iż to po stronie skarżącego kasacyjnie zabrakło inicjatywy dowodowej.

Nie jest również uzasadniony zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. (Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a). Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Sąd może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Natomiast "powołana podstawa prawna", o jakiej mowa w tym przepisie to określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego ze sformułowaniem zarzutu naruszenia prawa procesowego lub materialnego oraz określeniem formy tego naruszenia. Powołanie podstawy prawnej skargi nie jest jej elementem koniecznym (za wyjątkiem skargi o jakiej mowa w art. 57a p.p.s.a.).

Naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej w istocie dopatruje się w tym, że Sąd I instancji w sposób nieuzasadniony zawęził kontrolę sądowoadministracyjną sprawowaną nad działalnością administracji publicznej i nie wydał rozstrzygnięcia w granicach sprawy administracyjnej wykraczając poza zakres zarzutów i wniosków skargi oraz powołanej podstawy prawnej oraz nie dokonał oceny prawidłowości orzeczeń organów obu instancji w zakresie przyjętej podstawy prawnej i faktycznej zwrotu kwoty dofinansowania za wykonanie ogrodzenia na działkach [A] sp. z o.o. objętych dofinansowaniem.

Jest to zarzut nietrafny, ponieważ Sąd I instancji badając w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji ostatecznej oceniał również prawidłowość ustaleń faktycznych w zakresie zarzutów podniesionych w petitum skargi kasacyjnej. Natomiast jeżeli jakakolwiek ocena nie znalazła się w uzasadnieniu, to nie znaczy, że Sąd jej nie dokonał, gdyż istotne są przede wszystkim oceny negatywne, które mają wpływ na możliwość eliminacji zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego i udzielenia wskazań co do dalszego postępowania. W związku z tym, jeżeli skarżący kasacyjnie de facto wyraził pogląd, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów wynikających z art. 141 § 4 p.p.s.a., to powinien w pierwszej kolejności postawić zarzut naruszenia tego właśnie przepisu, a tego w skardze kasacyjnej brak.

Przedmiotowy zarzut pomija też treść art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a., z którego wynika, że nie wszystkie uchybienia przepisom postępowania mogą stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Tymczasem Sąd I instancji dokonując kontroli sadowadministracyjnej zaskarżonej decyzji żadnych naruszeń prawa nie stwierdził. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd dokonał oceny zgodności z przepisami prawa istotnych elementów orzeczeń organu obu instancji w zakresie przyjętej podstawy prawnej i faktycznej.

Jako niezasadny ocenić należy również zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten ma zastosowanie jedynie w razie uwzględnienia skargi, podstawą jego zastosowania jest stwierdzenie, że akty lub czynności poprzedzające wydanie zaskarżonego aktu lub podjętej czynności naruszyły przepisy prawa materialnego lub procesowego. Warunkiem zastosowania art. 135 p.p.s.a. jest niezbędność takiego rozstrzygnięcia do końcowego załatwienia sprawy. Z. Kmieciak wskazuje, że spełnienie przesłanki "niezbędności" następuje jedynie wówczas, gdy bez zastosowania trybu określonego w komentowanym przepisie załatwienie sprawy byłoby "niemożliwe lub co najmniej utrudnione" (Z. Kmieciak, Głębokość orzekania w sprawach objętych kognicją sądów administracyjnych, PiP 2007, z. 4, s. 39). Z kolei, określenie "we wszystkich postępowaniach", użyte w art. 135 p.p.s.a. , wskazuje, że środki prawne, o których mowa w tym przepisie, powinny być stosowane do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w różnych, a więc w odrębnych postępowaniach prowadzonych "w granicach sprawy, której dotyczy skarga". Chodzi więc zarówno o postępowania zaliczane do trybu głównego (toczące się przed organem pierwszej i drugiej instancji), jak i postępowania należące do trybu nadzwyczajnego. Skarżący kasacyjnie nie uzasadnił ani nie sprecyzował, których postępowań administracyjnych zarzut ten dotyczy. Niezależnie od tego przepis art. 135 p.p.s.a. w sprawie niniejszej nie mógł mieć zastosowania, bowiem w wyniku oceny legalności zaskarżonej decyzji WSA skargę oddalił.

W podstawie dotyczącej naruszenia przepisów postępowania, skarżący kasacyjnie podniósł też zarzut naruszenia art. 145 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. § 1 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych z zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, zarzucając, iż organy administracyjne obu instancji błędnie przyjęły, że przepis §1 ust. 4 Rozporządzenia z dnia 17 czerwca 2009 r w realiach faktycznych niniejszej sprawy stanowi podstawę prawną do orzeczenia zwrotu przyznanego [A] sp. z o.o. dofinansowania na budowę ogrodzenia.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. należy zauważyć, że w wskazany przepis ma charakter normy wynikowej i warunkiem jego zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Naruszenie więc powyższego przepisu jest zawsze następstwem złamania innych przepisów i nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej. Powiązanie go natomiast przez autora skargi kasacyjnej z przepisami prawa materialnego, tj. § 1 ust 4 rozporządzenia MRIRW z 17 czerwca 2009 r. wskazuje w istocie na podniesiony w ramach zarzutów procesowych zarzut o charakterze materialnym, stanowiąc tym samym w istocie powielenie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego zawartego w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazane w podstawie wynikającej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzuty również nie okazały się zasadne.

Za nietrafne należy bowiem uznać twierdzenie autora skargi kasacyjnej, że organy administracyjne obu instancji błędnie przyjęły, że przepis § 1 ust. 4 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 czerwca 2009 r. w realiach faktycznych niniejszej sprawy stanowi podstawę prawną do orzeczenia zwrotu przyznanego [A] sp. z o.o. dofinansowania na budowę ogrodzenia. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wymieniono wyżej wskazany przepis, gdyż część ogrodzenia została zakupiona w roku 2011, czyli pod rządzami ww. rozporządzenia. Jednak przedmiotowy przepis, jak trafnie zauważa organ, nie stanowił podstawy prawnej zaskarżonej decyzji. Prezes ARiMR wyraźnie wskazał (str. 20 decyzji ) na § 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz.U. z 2018 r. poz. 938) jako podstawę prawną decyzji. Zgodnie z jego treścią (§ 7 ust. 1) do przyznawania pomocy finansowej na inwestycje lub ich etapy ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w okresach rozliczeniowych kończących się dnia czerwca 30 czerwca 2013 r. dla grup rozliczających się w okresach półrocznych albo do dnia 31 grudnia 2013 r. – dla grup rozliczających się w okresach rocznych, stosuje się przepisy dotychczasowe oraz warunek wykorzystywania inwestycji przez grupę zgodnie z przeznaczeniem, jakim jest przygotowanie owoców i warzyw do sprzedaży zgodnie z zatwierdzoną grupą produktów, przez wskazany w tym przepisie okres: od dnia nabycia narzędzia, maszyny, urządzenia lub samochodu (5 lat), oddania do użytku budynku lub budowli (10 lat), od dnia nabycia gruntu (10 lat).

W tej sytuacji niezakwestionowany skutecznie stan faktyczny sprawy uzasadniał w zakresie zwrotu dofinansowania ogrodzenia, którego koszt był refundowany przez ARiMR zwrot całości kwoty dofinansowania za wykonanie ogrodzenia w II połowie 2013 r. wypłaconej w dniu 29 lipca 2014 r. tj. za 324,10 m oraz część kwoty za wykonanie ogrodzenia w II połowie 2011 r. wypłaconej w dniu 30 lipca 2012 r. skoro ogrodzenie to w części zostało zbyte.

Tym samym niezasadny okazał się zarzut § 1 ust. 4 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 czerwca 2009 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i dokonanie wyliczenia kwoty zwrotu dofinansowania na wybudowanie ogrodzenia w oparciu o ww. przepis w sytuacji gdy żaden z przepisów tego rozporządzenia nie przewiduje sankcji za wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem.

Jak już wyżej wskazano przepis § 1 ust. 4 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie zwrotu dofinansowania za wypłacone w II połowie 2013 r. wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem ogrodzenie nie miał zastosowania, a zwrot środków za wypłaconą w 2011 r. inwestycję (część ogrodzenia) której stwierdzono brak nie uzasadniał ustalania warunku wykorzystania inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem.

W tym miejscu zauważyć należy, na co słusznie zwrócił też uwagę organ, iż z przedstawionego w skardze kasacyjnej uzasadnienia przedmiotowego zarzutu wynika, że skarżący interpretuje tak samo przepisy prawa materialnego, jak zaprezentowane zostało w zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji nie sposób zarzucać Sądowi I instancji błędnej oceny w tym zakresie.

Konkludując, jako chybione należało zatem uznać zarzuty naruszenia prawa materialnego, a w konsekwencji również naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny działając w granicach skargi kasacyjnej uznał, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach i na zasadzie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 207 § 2 p.p.s.a.

Miarkując wysokość wynagrodzenia pełnomocnika organu, Naczelny Sąd Administracyjny kierował się dyspozycją art. 207 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może w szczególnie uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości lub w części. Ustalając, czy w danej sprawie zachodzi uzasadniony przypadek w rozumieniu ww. przepisu, zbadać należy m.in. sytuację finansową strony, nakład pracy pełnomocnika oraz stopień zawiłości sprawy. Zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika, NSA wziął pod uwagę powyższe okoliczności, w tym jako zasadniczą uznał kwestię toczącego się postępowania upadłościowego Grupy, w toku którego każda kwota uszczuplająca masę upadłości jest dla upadłego dolegliwa i utrudnia zrealizowanie celów postępowania upadłościowego w zakresie równomiernego zaspokojenie wierzycieli w jak najwyższym stopniu.