Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2385/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 3 pkt 1 lit. a), art. 15a ust. 3, art. 40a ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2007 nr 299 poz 1 art. 20 ust. 1 i 2, art. 42 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy  szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych ("rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku")

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Protokolant ref. staż. Katarzyna Smaga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie zaleceń pokontrolnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2010 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w [...] utrzymał w mocy decyzję nr [...] Wojewódzkiego Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w [...] z dnia [...] maja 2010 r. o wymierzeniu Pani E. B. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą: [...] kary pieniężnej w wysokości 5000,00 zł (pięć tysięcy złotych) za niewykonanie zaleceń pokontrolnych.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych.

W dniu [...] marca 2010 r. została przeprowadzona kontrola w [...] w zakresie prawidłowości klasyfikacji poubojowej tusz wieprzowych w systemie EUROP. Ustalenia zawarto w protokole kontroli z dnia [...] marca 2010 r.

W toku tej kontroli ustalono między innymi, że właścicielka przedsiębiorstwa nie wykonała zaleceń pokontrolnych z dnia [...] listopada 2009 r. wydanych przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...], będących następstwem kontroli z dnia [...] sierpnia 2009 roku, w których to zaleceniach wezwano ją do niezwłocznego usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wprowadzenie klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP i poinformowania organu administracyjnego o ich wykonaniu w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma.

Podczas kontroli w dniu [...] marca 2010 roku pełnomocnik ukaranej firmy – P. B. przyznał, że znany jest im obowiązek prowadzenia klasyfikacji tusz z zastosowaniem systemu EUROP, ale zakład systemu tego nie stosuje, w związku z czym nie wykonał wspomnianych zaleceń.

Kontrolowana jednostka nie klasyfikuje tusz i nie sporządza protokołów z ustalania klas jakościowych tusz wieprzowych.

Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] uznał, że niewykonanie ww. zaleceń stanowi naruszenie art. 40a ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno spożywczych.

Ustalając wysokość kary Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...] uwzględnił stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia oraz dotychczasową działalność podmiotu na rynku artykułów rolno - spożywczych i wielkość jego obrotów.

Organ ustalił, iż do dnia [...] marca 2010 r. tj. do dnia kontroli ukarana nie podjęła prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, mimo tego, iż była świadoma obowiązków, jakie na niej ciążyły z tego tytułu. W tym stanie rzeczy zaniechania kontrolowanego producenta organ administracyjny ocenił jako popełnione z winy umyślnej.

Oceniając zakres naruszenia obowiązujących przepisów przez ukaraną firmę, organ administracyjny uznał go jako znaczny, ze względu na to, że nieprowadzenie przez [...] wymaganej klasyfikacji spowodowało dowolność i subiektywizm w realizowanej w sposób nieformalny ocenie poubojowej tusz wieprzowych, uniemożliwiając tym samym zastosowanie jednolitej klasyfikacji wg standardów określonych wyżej wyszczególnionymi przepisami.

Podobnie oceniono stopień szkodliwości czynu, przyjmując za bezsporny, ustalony w trakcie kontroli stan rzeczy, z którego wynika, że cała produkcja z miesięcy poprzedzających miesiąc kontroli, tj. od sierpnia 2009 r. do lutego 2010 roku - 6355 szt. tj. 211,83 szt./ tydzień oraz z roku 2009 - 11392 szt., tj. 219,07 szt./tydzień (wg oświadczenia ukaranej - pismo w aktach sprawy), przekraczała tygodniowo średniorocznie 200 sztuk, pozostawała wskutek zawinionych zaniedbań ukaranego poza obowiązującą klasyfikacją EUROP.

Wielkość przychodu uzyskana przez ukaraną z tytułu jej działalności gospodarczej za 2009 rok wyniosła ok. [...] złotych.

Przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej za tan sam rok według Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego stanowiło kwotę 3 102,96 złotych (Monitor Polski z 09.02.2010 r. Nr 7, poz. 67).

Od decyzji Wojewódzkiego Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w [...] z dnia [...] maja 2010 r. odwołanie wniosła strona, wnosząc o uchylenie w całości decyzji i umorzenie nałożonej kary pieniężnej.

W odwołaniu strona podniosła, że "zarzut nieprowadzenia klasyfikacji w systemie EUROP, został postawiony bezprzedmiotowo i jest niezgodny z ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych". Zdaniem strony odwołującej się, "elementem sporu jest tusza, a nie klasyfikacja ".

Strona wyraziła pogląd, iż Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...], świadomie poszerza swoje kompetencje, uzasadniając zarzuty treścią art. 42 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającego wspólną organizacją rynków rolnych. Zdaniem strony, jest to sprzeczne z zasadami prowadzenia działalności gospodarczej zawartymi w "konstytucji" - ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Strona odwołująca się podniosła, że "w celu określenia zadań Inspekcji ten akt prawny nie jest bezpośrednim źródłem prawa powszechnie obowiązującego, a jest nim istniejący akt prawny wdrażający przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającego wspólną organizacją rynków rolnych, do krajowego porządku prawnego, znajdujący się w ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych ".

Strona stwierdziła, że zarzut nieprowadzenia klasyfikacji w systemie EUROP jest niezgodny z art. 15a ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych.

P. B. - pełnomocnik E. B. wskazał w odwołaniu, że użyte w ustawie słowo "klasyfikacja" nie jest równoznaczne z obowiązkiem zakupu urządzenia do badania mięsności celem zapłaty za dostarczony żywiec.

Strona podniosła, że zgodnie z ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości artykułów rolno - spożywczych, tusze wieprzowe są dzielone na klasy w zależności zawartości chudego mięsa i odpowiednio klasyfikowane, a ich wartość nie jest ustalana wyłącznie na podstawie oszacowanej zawartości chudego mięsa. Strona wskazała, że przy zakupie żywca obowiązują całkiem inne parametry klasyfikacji, oraz, że jedynym podmiotem wspólnym tej klasyfikacji jest oszacowanie wartości chudego mięsa .

Strona nadmieniła także, "iż w związku z brakiem urządzenia do badania mięsności zakład nie zadeklarował ani nie wprowadza tusz wieprzowych do obrotu". Ponadto strona wskazała, iż zakład prowadzi skórowanie wszystkich tusz, co eliminuje konieczność zastosowania takiego urządzenia. Nadmienia także, iż zgodę na skórowanie wydał Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Strona w odwołaniu poddała w wątpliwość, w jaki sposób organ I instancji dokonał kontroli klasyfikacji, tj. oceny handlowej tusz wieprzowych, których zakład nie produkuje.

Pełnomocnik strony podniósł, że organ nie wziął pod uwagę faktycznie prowadzonej przez zakład klasyfikacji zakupu żywca. Strona przywołała także odpowiedź Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na interpelację nr 218 z dnia 11 stycznia 2008 r. zgodnie z którą: "nie istnieją przeszkody prawne do tworzenia systemu niezależnej oceny półtusz wieprzowych. Decyzja o wyborze klasyfikowania może, więc być przedmiotem umowy pomiędzy zakładem, a rolnikami dostarczającymi do niego żywiec ".

Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w decyzji odwoławczej podzielił poglądy prawne organu I instancji.

Przedsiębiorca nic prowadzi klasyfikacji tusz w systemie EUROP.

Zgodnie z art. 15a ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych, tusze wieprzowe oraz wołowe poddaje się klasyfikacji i oznacza się znakiem klasy jakości handlowej ustalonej dla danej tuszy, zgodnie z warunkami określonymi w przepisach Unii Europejskiej. Stosownie do art. 15a ust. 3 obowiązek ten nie dotyczy jednak:

1) tusz pochodzących ze świń użytych do rozrodu;

2) tusz wieprzowych pochodzących z rzeźni, w których poddaje się ubojowi:

a) nie więcej niż 200 świń tygodniowo średniorocznie lub

b) wyłącznie świnie urodzone i tuczone w tuczarniach tych rzeźni oraz dokonuje się rozbioru wszystkich uzyskanych tusz.

W przedmiotowej sprawie kontrolowany podmiot nie był zwolniony od prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych.

Zgodnie z art. 15a ust. 3a ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych: "Za liczbę sztuk poddawanych ubojowi tygodniowo średniorocznie przyjmuje się średnią za ostatni rok kalendarzowy ".

Średniotygodniowy ubój w przedsiębiorstwie przekroczył 200 sztuk zwierząt, ponieważ w 2009 roku w ubojni ubito 11535 szt. trzody chlewnej. W związku z powyższym, organ stwierdził, że średniotygodniowa liczba ubitych zwierząt w 2009 roku wyniosła 218 sztuk, co zobowiązywało przedsiębiorcę do prowadzenia w 2010 roku klasyfikacji tusz.

Fakt ten został stwierdzony na podstawie ankiety rocznej dotyczącej wielkości uboju trzody chlewnej przedstawionej przez przedsiębiorcę WIJHARS w [...]. Ponadto całkowity ubój z miesięcy poprzedzających kontrolę, tj. z sierpnia 2009 r. - lutego 2010 r., stanowiący łącznie 6355 szt., tj. 211,83 szt. średniotygodniowo znajdował się poza obowiązującą klasyfikacja tusz w systemie EUROP (protokół kontroli znak: [...]).

Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...] w uzasadnieniu decyzji podał, że przedsiębiorca ubił w 2009 r. 11392 szt. trzody chlewnej ponieważ nie uwzględnił ilości macior. Należy zauważyć, że nie prowadzi się klasyfikacji macior, jednak uwzględnia się je przy liczeniu średniotygodniowego uboju.

Należy mieć na uwadze, że strona byłaby zwolniona z obowiązku klasyfikacji tusz w systemie EUROP jedynie w sytuacji uboju w rzeźni najwyżej 200 świń tygodniowo średniorocznie lub gdyby były ubijane wyłącznie świnie urodzone i tuczone w tuczarniach tej rzeźni.

W związku z powyższym, organ II instancji stanął na stanowisku, że nie można zgodzić się ze stroną odwołująca się, iż zarzut organu I instancji, co do nieprowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP został postawiony bezprzedmiotowo i jest niezgodny z ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych.

Należy podkreślić, że rozwiązania prawne w art. 15a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych są analogiczne jak wymagania określone w przepisach prawa wspólnotowego. Zgodnie z art. 42 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) Nr 1234/2007, wspólnotowe skale klasyfikacji tusz stosowane są zgodnie z przepisami załącznika V w odniesieniu do tusz świń niebędących świniami hodowlanymi.

Należy zauważyć, że przepisy krajowe, jak również unijne, nie nakazują zapłaty za dostarczony żywiec według klasyfikacji EUROP, nie mniej jednak zgodnie z art. 20 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen (Dz. Urz. L 12.2008, str. 3-30):

Obowiązkowa klasyfikacja tusz wieprzowych, o której mowa w arl. 42 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007, używana jest we wszystkich rzeźniach do klasyfikacji wszystkich tusz celem zapewnienia producentom godziwej zapłaty na podstawie masy i budowy ciała świń, które dostarczyli do rzeźni.

W drodze odstępstwa od ust. 1 państwa członkowskie mogą zdecydować o tym, że stosowanie tej skali nie jest obowiązkowe w przypadku rzeźni:

dla których dane państwa członkowskie ustalają maksymalną liczbę ubojów; liczba ta nie może przekraczać średniej rocznej uboju w wysokości 200 świń tygodniowo;

w których dokonuje się tylko uboju świń urodzonych i tuczonych we własnych tuczarniach i które same zajmują się rozbiorem wszystkich uzyskanych tusz.

Zważyć należy, iż metody klasyfikacji tusz wieprzowych w Polsce zostały zatwierdzone z dniem 11 marca 2005 na mocy Decyzji Komisji Europejskiej Nr 2005/240/WE z dnia 11 marca 2005 r. zatwierdzającej metody klasyfikacji tusz wieprzowych w Polsce (Dz. U. L 74 z 19.3.2005, str. 62-65).

Kontrolowany podmiot miał więc 5 lat na wprowadzenie wymaganej klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP.

Zdaniem organu odwoławczego, wskazane w odwołaniu przyczyny nieprowadzenia klasyfikacji w systemie EUROP nie mogą zwalniać przedsiębiorcy z obowiązku klasyfikowania tusz.

Obowiązek prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych nie wynika z decyzji Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...], lecz z przepisów prawa zarówno krajowego, jak i wspólnotowego.

Główny Inspektor nie jest uprawniony do zwolnienia podmiotu z obowiązku klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP.

Fakt, że [...] skóruje tusze wieprzowe i przerabia na własne przetwory mięsne nie stanowi przesłanki do zwolnienia przedsiębiorcy z obowiązku klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP. Obowiązek klasyfikacji wynika z faktu prowadzenia uboju trzody chlewnej.

W odniesieniu do przywołanego przez stronę odwołującą się fragmentu odpowiedzi Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na interpelację nr 218 z dnia 11 stycznia 2008 r., należy zauważyć, że klasyfikacja tusz wieprzowych w systemie EUROP jest obowiązkowa. Niezależnie od w/w klasyfikacji, strona zawierając umowy cywilne z rolnikami dostarczającymi żywiec może stosować również inne pomiary jakości mięsa.

Zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych, kto nie poddaje klasyfikacji lub ustalaniu masy tusz wieprzowych lub wołowych, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1 000 zł.

Oznacza to, że jeśli została przeprowadzona kontrola, w trakcie której stwierdzono, że podmiot zobowiązany do prowadzenia klasyfikacji tusz w systemie EUROP nie wykonuje tego obowiązku, wojewódzki inspektor JHARS jest zobligowany wymierzyć mu karę pieniężną, która nie może być niższa niż 1000 zł (tysiąc złotych). Tak też uczynił Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...].

Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...] przy wymierzaniu kary pieniężnej uwzględnił, że cała produkcja za 2009 rok przekraczała tygodniowo średniorocznie 200 szt., i pozostawała poza obowiązującą klasyfikacją tusz wieprzowych w systemie EUROP, jak również fakt, że z miesięcy poprzedzających bezpośrednio miesiąc kontroli, tygodniowa średnia ubojów przekraczała 200 szt. i także pozostawała poza obowiązującą klasyfikacja tusz wieprzowych w systemie EUROP.

Niezależnie od powyższego, należy mieć na uwadze, że organ I instancji wydając decyzję ustalającą wysokość kary pieniężnej, zgodnie z art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych, wziął pod uwagę kryteria takie, jak stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno - spożywczych i wielkość jego obrotów.

Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w [...] wymierzając karę pieniężną uznał bezsporność szkodliwości czynu, jakiego dopuścił się przedsiębiorca. Organ II instancji stoi na stanowisku, że nieprowadzenie klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP jest czynem o wysokim stopniu szkodliwości.

Wymierzając karę pieniężną organ I instancji słusznie ocenił zakres naruszenia obowiązujących przepisów prawa, jako znaczny. Należy mieć na uwadze, że przedsiębiorca miał 5 lat na wprowadzenie wymaganej klasyfikacji w systemie EUROP.

Organ I instancji przy wymierzaniu kary pieniężnej wziął także pod uwagę, fakt działania przedsiębiorcy z pełną świadomością naruszania przepisów obowiązującego prawa, co znajduje potwierdzenie w oświadczeniu, które złożył pełnomocnik właściciela [...]. Tym samym uznał, że przedsiębiorca działał umyślnie.

Organ wziął także pod uwagę fakt, że strona odwołująca się była wcześniej karana za nieprowadzenie klasyfikacji tusz w systemie EUROP.

Strona w skardze na w/w decyzję Głównego Inspektora JHARS, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzuciła organowi II instancji błędną interpretację przepisów ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 z późn. zm), a także nieuprawnioną ingerencję w prowadzoną działalność gospodarczą.

Skarżąca podniosła argumentację analogiczną jak w odwołaniu wniesionym od rozstrzygnięcia organu I instancji. Wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji.

Organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi, prezentując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że przy wydawaniu skarżonych decyzji nie doszło do naruszenia prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] września 2010 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora JHARS w Poznaniu z dnia [...] maja 2009 r., wymierzającą E. B. [...]w miejscowości [...] (dalej: strona, skarżąca) karę pieniężną w wysokości 5000 zł za nie wykonanie zaleceń pokontrolnych wydanych w dniu [...] listopada 2009 r. Rozważyć zatem należy, czy na skarżącej spoczywał obowiązek prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych, czy obejmowało ją zwolnienie z tego obowiązku, czy były podstawy do nałożenia kary za niewykonywanie obowiązku, oraz czy wysokość kary była zgodna z przepisami prawa.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 42 ust.1 rozporządzenia 1234/2007 ustanowiona jest wspólnotowa skala klasyfikacji tusz zgodnie z przepisami załącznika V do tegoż rozporządzenia. Załącznik ten, mający zastosowanie m.in. do wieprzowiny w odniesieniu do tusz świń niebędących świniami hodowlanymi, szczegółowo reguluje w pkt B wspólnotową skalę kwalifikacji tusz wieprzowych, opartą na ich mięsności (chude mięso jako % wagi tuszy).

Zasady klasyfikacji tusz precyzuje rozporządzenie 1249/2008 (w sprawie szczególnych zasad wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen). Zgodnie z art. 20 ust. 1 powołanego rozporządzenia wspólnotowa skala klasyfikacji tusz wieprzowych, o której mowa w art. 42 ust.1 rozporządzenia 1234/2007 używana jest we wszystkich rzeźniach do klasyfikacji wszystkich tusz celem zapewnienia producentom godziwej zapłaty na podstawie masy i budowy ciała świń, które dostarczyli do rzeźni. Zgodnie z art. 20 ust. 2 w drodze odstępstwa państwa członkowskie mogą zdecydować, że stosowanie tej skali nie jest obowiązkowe w przypadku rzeźni:

a/ dla których państwo członkowskie ustala maksymalną liczbę ubojów, która nie może przekraczać 200 świń tygodniowo,

b/ w których dokonuje się tylko uboju świń urodzonych i tuczonych we własnych tuczarniach i które same zajmują się rozbiorem tusz.

Mając na uwadze powyższe upoważnienie Polska zdecydowała o odstępstwie od obowiązku klasyfikacji tusz wieprzowych. Granice tego odstępstwa sprecyzowane są w art.15a ust. 3 ustawy o jakości handlowej.

Zgodnie z art. 15a ust. 3 ustawy o jakości handlowej obowiązku klasyfikacji i oznaczania znakiem klasy jakości handlowej tuszy (z art.15a ust. 1) nie stosuje się do:

1) tusz pochodzących ze świń użytych do rozrodu;

2) tusz wieprzowych pochodzących z rzeźni, w których poddaje się ubojowi:

a) nie więcej niż 200 świń tygodniowo średniorocznie lub

b) wyłącznie świnie urodzone i tuczone w tuczarniach tych rzeźni oraz dokonuje się rozbioru wszystkich uzyskanych tusz.

Innych wyjątków od obowiązku klasyfikacji tusz wieprzowych ustawa nie przewiduje i nie może przewidywać wobec kategorycznej treści art. 20 rozporządzenia 1249/2008, które określa granice dopuszczalnych odstępstw od ogólnowspólnotowego obowiązku klasyfikacji tusz.

Jak trafnie zauważył organ kontrolowany podmiot do żadnej z tych grup nie należy, a w szczególności nie mógł być zwolniony od obowiązku prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy, gdyż skala prowadzonej działalności (średniotygodniowy ubój w ciągu roku) przekroczyła wielkość dopuszczoną w powołanym przepisie ustawy.

Z powyższego wynika, że na E. B., co do zasady, spoczywał obowiązek dokonywania klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP i nie była ona z tego obowiązku zwolniona.

Zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 5 ustawy o jakości handlowej, kto nie poddaje klasyfikacji lub ustalaniu masy tusz wieprzowych lub wołowych, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1000 zł.

Kara z art. 40a ust. 1 pkt 5 ustawy o jakości handlowej, za naruszenie obowiązku z art.15a ust. 1 ustawy (tj. obowiązku kwalifikacji i oznaczenia tusz wieprzowych zgodnie z warunkami określonymi w przepisach Unii Europejskiej), ma charakter administracyjny. Zgodnie z powołanym przepisem ustalając wysokość kary, organ uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów. Samo nałożenie kary, w przypadku stwierdzenia naruszenia obowiązku, jest jednak obligatoryjne i brak podstaw do przyjęcia uznaniowości, co do nałożenia kary. Przewidziana jest jedynie możliwość miarkowania kary, przy jednoczesnym ustaleniu jej najniższej wysokości.

W rozpatrywanej sprawie fakt nieprowadzenia klasyfikacji tusz jest niesporny. Obowiązek jej prowadzenia wynika z powołanych wyżej przepisów prawa. Ponadto bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, iż w dniu [...] listopada 2009 r. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] wydał w stosunku do skarżącej zalecenia pokontrolne zobowiązujące do niezwłocznego usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wprowadzenie klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP i poinformowania organu administracyjnego o ich wykonaniu w terminie 7 dni.

W toku postępowania strona wielokrotnie wyrażała pogląd, iż jej zakład nie podlega obowiązkowi klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, gdyż nie prowadzi handlu tymi tuszami lecz je przetwarza, co eliminuje w jej ocenie powyższy obowiązek.

Pogląd skarżącej nie zasługuje na aprobatę.

Nałożenie przez organ kary za niewykonanie zaleceń pokontrolnych jest obowiązkowe. Zatem organ nie mógł odstąpić od nałożenia kary, której wysokość określił w sposób prawidłowy, w granicach ustawowego zagrożenia, uzasadniając w sposób właściwy kryteria, którymi się kierował.

Obowiązkowa klasyfikacja tusz wieprzowych, o której mowa w art. 42 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1234/2007, używana jest we wszystkich rzeźniach do klasyfikacji wszystkich tusz celem zapewnienia producentom godziwej zapłaty na podstawie masy i budowy ciała świni, które dostarczono do rzeźni. Jak wywiedziono wyżej, wyjątki od powyższej reguły nie dotyczą zakładu skarżącej.

W tym stanie rzeczy Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przy nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 5000 zł.

Zważywszy powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.