Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 4465/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6553
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 61 § 1, art. 63 § 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Protokolant specjalista - Marcin Kwiatkowski, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] [...] na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] lipca 2015 roku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez J.S. (dalej: "Skarżący", "Strona") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego (dalej: "Prezes ARR", "organ II instancji") z dnia [...] września 2015 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. (dalej: "Dyrektor Oddziału", "organ I instancji") z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] czerwca 2015 r. Strona złożyła w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w B., dalej: "OT ARR", wniosek o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie wraz z załącznikami - formularzem informacji przedstawianych przez wnioskodawcę i fakturą nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. Strona ubiegała się o przyznanie dopłaty do 22,37 ha łącznej powierzchni gruntów rolnych obsianych materiałem siewnym zakupionym na podstawie ww. faktury.

Organ I instancji stwierdził, że wniosek zawiera braki merytoryczne, tj.:

- w załączonej do wniosku fakturze z dnia [...] maja 2015 r. podano błędne jednostki miary zakupionego materiału siewnego (jest: szt., powinno być: kg) oraz nie wpisano stopnia kwalifikacji wyki i numeru partii łubinu,

- błędnie wypełniono Oświadczenie dotyczące sposobu wykorzystania materiału siewnego (część B pkt 1 wniosku), tj. wnioskodawca w kol. nr 2 wymienił rośliny uprawne: wykę, łubin, mieszankę ale nie wskazał powierzchni, na których zostały wysiane poszczególne gatunki roślin, jak również nie wskazał poszczególnych mas zużytego do siewu materiału siewnego,

- błędnie wypełniono Oświadczenie o sposobie wykorzystania działek rolnych, na których został wysiany lub wysadzony materiał siewny kategorii elitarny lub kwalifikowany (część B pkt 2 wniosku), tj. w kol. nr 5 wnioskodawca wskazał błędną nazwę obrębu ewidencyjnego wsi, w kol. nr 7 nie wskazał powierzchni całkowitych działek ewidencyjnych, będących przedmiotem wniosku oraz w kol. nr 9 nie podał gatunku rośliny uprawnej wysianej na powierzchni przedmiotowych działek ewidencyjnych.

Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. wezwano Stronę do uzupełnienia wniosku. W dniu [...] lipca 2015 r. Strona złożyła wniosek o przyznanie dopłaty wraz z notą korygującą z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] do faktury z dnia [...] lipca 2015 r. We wniosku oznaczonym jako korekta, Strona wskazała, że ubiega się o dopłatę do 22,37 ha powierzchni obsianej koniczyną czerwoną, tj. wskazała gatunek rośliny, do którego nie przysługuje dopłata zgodnie z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 maja 2013 r. w sprawie wykazu roślin uprawnych, do których materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany przysługuje dopłata z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany (Dz. U. z 2013 r. poz. 615), dalej: "rozporządzenie z dnia 13 maja 2013 r. w sprawie wykazu roślin uprawnych".

W dniu [...] lipca 2015 r. Dyrektor OT ARR wydał decyzję o odmowie przyznania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany do powierzchni 22,37 ha obsianej materiałem siewnym koniczyny czerwonej, wskazanej we wniosku oznaczonym jako korekta.

Strona złożyła odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania Prezes ARR stwierdził, iż rozstrzygnięcie sprawy dokonane przez organ I instancji jest prawidłowe.

Organ odwoławczy stwierdził, że Strona złożyła korektę wniosku, w której zadeklarowała inną niż wskazana we wniosku o przyznanie dopłaty z dnia [...] czerwca 2015 r. (wyka, łubin i mieszanka) roślinę uprawną, tj. koniczynę czerwoną zakupioną na podstawie faktury o nr [...], w odniesieniu do 22,37 ha gruntów rolnych zlokalizowanych na powierzchni działek ewidencyjnych, będących przedmiotem wniosku o przyznanie dopłaty z dnia [...] czerwca 2015 r.

Z uwagi na to, iż koniczyna czerwona jest gatunkiem rośliny, do którego nie przysługuje dopłata zgodnie z § 1 rozporządzenia z dnia 13 maja 2013 r. w sprawie wykazu roślin uprawnych, organ odwoławczy stwierdził, że zasadnie odmówiono przyznania dopłaty do 22,37 ha powierzchni gruntów rolnych obsianych koniczyną czerwoną.

W skardze z dnia [...] października 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o przyznanie dofinansowania wraz z ustawowymi odsetkami podnosząc, że zakupił nasiona kwalifikowane łubinu i wyki na co przedłożył fakturę i wysiał na grunty o powierzchni 22,34 ha natomiast koniczyna została zasiana pogłównie jako roślina motylkowa i wieloletnia. Stwierdził również, że nie składał żadnej korekty, gdyż na koniczynę nie przysługuje dopłata.

W odpowiedzi na skargę Prezes ARR wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienie wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), dalej: "p. p. s. a.", sprowadza się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p. p. s. a.).

Badając zaskarżoną decyzję we wskazanym wyżej zakresie uznać należy, że skarga złożona na tę decyzję zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 633 ze zm.), dalej: "ustawa o ARR", jeżeli przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji przez dyrektorów oddziałów terenowych oraz Prezesa Agencji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81 (dalej: "K.p.a.").

Obowiązkiem organu administracji w postępowaniu o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany jest ustalenie spełnienia przez wnioskodawcę warunków przyznania tej dopłaty określonych w ww. ustawie o ARR i przepisach wykonawczych. Decyzja organu w tym przypadku ma charakter związany, co oznacza, że sam fakt wydania oraz treść decyzji jest ściśle określona przepisami prawa, a proces ocenny organu jest ograniczony do minimum. Wydający decyzję sprawdza jedynie, czy są spełnione przesłanki wydania decyzji – jeśli tak, to decyzję wydaje.

W dniu [...] czerwca 2015 r. Strona złożyła w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w B. wniosek o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany. W Oświadczeniu dotyczącym sposobu wykorzystania materiału siewnego (część B pkt 1 wniosku) Strona w kol. nr 2 wymieniła rośliny uprawne: wykę, łubin, mieszankę. Zakup nasion tych roślin dokumentowała załączona do wniosku faktura z dnia [...] maja 2015 r. Sąd zwraca uwagę, że zastrzeżenie organu, iż w załączonej do wniosku fakturze podano błędne jednostki miary zakupionego materiału siewnego (jest: szt., powinno być: kg) nie znajduje uzasadnienia wobec faktu, iż w rubryce: nazwa towaru lub usługi, wskazano wielkość opakowań: wyka (...) 1 kg, łubin (...) 1 kg, mieszanka (...) 1 kg, co po przemnożeniu przez liczbę sztuk opakowań wskazanej w następnej rubryce pozwala na ustalenie liczby kilogramów zakupionych nasion.

Zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stosownie do treści tego przepisu żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania, a w miarę wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony. Wszczęte postępowanie administracyjne nie oznacza dowolności organu administracji publicznej i organ ten nie jest władny do zmiany tego żądania. W postanowieniu z dnia 4 marca 2014 r. II OW 157/13 LEX nr 1450940 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, tylko i wyłącznie ta strona określa przedmiot swego żądania, przy czym w razie wątpliwości, co do zakresu, czy przedmiotu żądania jego uszczegółowienie należy do strony.

Wskazane przepisy mają znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania (art. 61 § 1 w zw. z art. 63 § 2 K.p.a.). Natomiast, jeśli powstają jakiekolwiek wątpliwości co do treści wniosku, organ ma obowiązek zwrócenia się do wnioskodawcy, aby ten sprecyzował swoje żądania.

Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. wezwano Stronę do uzupełnienia wniosku. W zakreślonym terminie Strona złożyła wniosek o przyznanie dopłaty wraz z notą korygującą z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] do faktury z dnia [...] lipca 2015 r. We wniosku, oznaczonym jako korekta, Strona wskazała, że ubiega się o dopłatę do 22,37 ha powierzchni obsianej koniczyną czerwoną.

Działanie organu zobowiązujące Stronę do uzupełnienia braków wniosku (wezwanie z dnia [...] lipca 2015 r.) należy uznać za uzasadnione za wyjątkiem wskazania dotyczącego jednostki miary zakupionych nasion.. Jednakże dalsze działania organów w rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu były pobieżne, a przedstawione przez Stronę fakty wymagały od organu pogłębionej refleksji w tym przedmiocie. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie został właściwie rozpatrzony i oceniony.

Porównanie treści wniosku z dnia [...] czerwca 2015 r. z treścią wniosku z dnia [...] lipca 2015 r. (data wpływu do organu [...] lipca 2015 r.) oznaczonego jako korekta, zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie wskazuje, że zamiarem Skarżącego była rezygnacja z ubiegania się o dopłatę z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego łubinu, wyki, mieszanki ale może wskazywać, że Skarżący rozszerzył zakres żądania, co oznaczałoby, że zmianie uległ zakres prowadzonego postępowania. Te wątpliwości mogą zostać wyjaśnione przez organ prowadzący postępowanie wyłącznie z udziałem Skarżącego.

Z tych powodów, zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja nosi cechy dowolności, a ustalenia dokonane przez organ na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego są niepełne i w konsekwencji niewyczerpująco rozpatrzone.

Ponownie rozpoznając sprawę organ - mając na uwadze wskazania Sądu - winien z udziałem Wnioskodawcy wyjaśnić treść żądania. Analiza ta winna być dokonana w ramach zakreślonych wskazanymi przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu przepisami prawnymi.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p. p. s. a., orzekł jak w sentencji wyroku.