Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 979/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: uchylono zaskarżony akt nadzoru
Powołane przepisy: article: art. 11
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 16
journal: Dz.U. 2009 nr 151 poz 1220
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity
Teza: Określone jedynie w akcie o ustanowieniu parku krajobrazowego cele ochrony przyrody nie pozwalaj ą na stosowanie władczych uprawnień wobec podmiotów znajdujących się poza administracją ochrony przyrody, tzn. nie mogą być samodzielną podstawą do odmowy uzgodnienia projektu studium czy planu miejscowego.

TEZY

Określone jedynie w akcie o ustanowieniu parku krajobrazowego cele ochrony przyrody nie pozwalaj ą na stosowanie władczych uprawnień wobec podmiotów znajdujących się poza administracją ochrony przyrody, tzn. nie mogą być samodzielną podstawą do odmowy uzgodnienia projektu studium czy planu miejscowego.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2011 r. sprawy ze skargi Gminy Czernichów na akt nadzoru Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 10 czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Czernichów I. uchyla zaskarżony akt nadzoru; II. zasądza od Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie na rzecz skarżącej Gminy Czernichów kwotę 540 zł (pięćset czterdzieści złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy Czernichów zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie pismem z dnia 12 maja 2010 r. znak: IR 7320/3/10 o uzgodnienie projektu zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Czernichów z uwagi na lokalizację obszaru objętego przedmiotowym studium na terenach Rudniańskiego Parku Krajobrazowego, Bielańsko — Tynieckiego Parku Krajobrazowego, otulin tych parków, rezerwatu przyrody Dolina Potoku Rudno, rezerwatu przyrody Kajasówka oraz obszaru Natura 2000 PLH120058 "Rudno" i obszaru Natura 2000 PLH120077 "Rudniańskie Modraszki – Kajasówka".

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Krakowie, w dniu 10 czerwca 2010 r. znak: OP.MMr.7041-2-10-10, na podstawie art. 13 ust. 3a i art. 16 ust. 7, art. 30 ust. 3, a także art. 2 i art. 3 oraz art. 153 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220), w związku z rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego nr 80/06 z dnia 17 października 2006 roku w sprawie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2006 r. Nr 654, poz. 3996), rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego nr 81/06 z dnia 17 października 2006 roku w sprawie Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2006 r. Nr 654, poz. 3997), rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego nr 2/2001 z dnia 4 stycznia w sprawie rezerwatu przyrody Dolina Potoku Rudno (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2001 r. Nr 4, poz. 16), zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego nr 14 z dnia 26 stycznia 1962 r. w sprawie rezerwatu przyrody Kajasówka (Monitor Polski z 1962 r. Nr 30, poz. 139) oraz w związku obszarem Natura 2000 PLH120077 "Rudniańskie Modraszki – Kajasówka" oraz obszarem Natura 2000 PLH120058 "Rudno", w odpowiedzi na wniosek Wójta Gminy z dnia 12 maja 2010r. znak: IR 7320/3-/0 o uzgodnienie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Czernichów, odmówił uzgodnienia projektu zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Czernichów.

W uzasadnieniu uzgodnienia podniesiono, że przedmiotowy teren leży częściowo w Rudniańskim Parku Krajobrazowym, częściowo w Bielańsko-Tynieckim Parku Krajobrazowym oraz otulinach tych parków. W granicach obszaru objętego studium znajduje się rezerwat przyrody Dolina Potoku Rudno oraz rezerwat przyrody Kajasówka, a także obszary Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 PLH120058 "Rudno" i obszar Natura 2000 PLH120077 "Rudniańskie Modraszki – Kajasówka". Położenie gminy Czernichów w strefie oddziaływań Krakowa skutkuje ekspansją terenów budowlanych prowadzącą do zmniejszenia korytarzy ekologicznych, łączących kompleksy lasów i otwartych terenów rolnych, a w skrajnych sytuacjach do ich całkowitego przecięcia. Działanie takie niezgodne jest z celami ochrony parków krajobrazowych, określonymi w rozporządzeniach Nr 80/06 z dnia 17 października 2006 r. w sprawie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego i Nr 81/06 z dnia 17 października 2006 r. w sprawie Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego, do których należą: ochrona wartości przyrodniczych m.in. poprzez ochronę naturalnej różnorodności florystycznej i faunistycznej, zachowanie naturalnych i półnaturalnych zbiorowisk roślinnych, ze szczególnym uwzględnieniem roślinności kserotermicznej, torfowiskowej oraz wilgotnych łąk, a także zachowanie korytarzy ekologicznych; ochrona walorów krajobrazowych poprzez zachowanie otwartych terenów krajobrazów jurajskich, ochronę przed przekształceniem terenów wyróżniających się walorami estetyczno – widokowymi.

Organ podał, że do kwestii ochrony korytarzy ekologicznych odnosi się także Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną (Dz. U. Nr 220, poz. 2237). Określa ono sposoby ochrony gatunków dziko występujących zwierząt, polegające m.in. na: tworzeniu i utrzymaniu korytarzy umożliwiających migracje. Ponadto trasy migracyjne zwierząt podlegają ochronie na podstawie art. 117 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody.

Wskazano, że szczególnie ważne jest odpowiednie kształtowanie przestrzeni na obszarze gdzie zagospodarowanie terenu może oddziaływać na funkcjonowanie obszarów, będących elementami Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Zasada ta została ujęta w art. 10 Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory - państwa członkowskie powinny promować takie zagospodarowanie terenów położonych pomiędzy obszarami objętymi siecią, aby zachować ekologiczną spójność sieci. Dotyczy to przede wszystkim ostoi, mogących stanowić obszary wyjściowe do przyszłej ekspansji gatunków oraz różnego typu korytarzy ekologicznych, czyli terenów bardzo ważnych dla migracji i wymiany genetycznej gatunków. Zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody zabronione jest podejmowanie działań, które osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, mogą znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000.

Organ podał, że przez teren gminy Czernichów przebiegają trasy regionalnych korytarzy ekologicznych łączących w kierunku północ-południe obszary węzłowe kompleksów leśnych Babiej Góry i Jury Krakowsko Częstochowskiej. Korytarze te przecięte są barierą, jaką jest autostrada A4. Na terenie gminy Alwernia i sąsiadującej z nią Gminy Krzeszowice znajdują się jednak miejsca umożliwiające przekraczanie tej bariery, zapewniające drożność korytarza. Dalsze utrzymanie tej drożności oraz integralności i powiązań obszarów Natura 2000: PLH 120077 Rudniańskie Modraszki -Kajasówka, PLH 120058 Rudno, PLH 120059 Dolina Sanki, rezerwatów przyrody: Dolina Potoku Rudno, Kajasówka, Zimny Dół, Dolina Mnikowska, Parków Krajobrazowych: Rudniańskiego, Bielańsko-Tynieckiego, Tenczyńskiego i innych terenów niezainwestowanych zlokalizowanych na terenie gminy i na terenach sąsiednich wymaga zrezygnowania z poszerzenia terenów przeznaczonych pod zainwestowanie zlokalizowanych pomiędzy miejscowością Czułówek i miejscowością Rybna wskazanych w załączniku nr 1 do niniejszego pisma jak również wymaga rezygnacji z części terenów PG/RE, UP oraz ML zlokalizowanych w m. Rusocice i Kłokoczyn wg załącznika nr 2, które całkowicie domykaj ą połączenie z doliną Wisły.

Lokalizowanie terenów MN i ML w miejscowości Kamień, w obszarach do tej pory niezabudowanych, nieodwracalnie zmieni charakter przestrzeni otwartej o istotnych wartościach krajobrazowych oraz doprowadzi do niekorzystnych zmian w środowisku przyrodniczym. Jest to rozległy obszar użytkowany rolniczo, otoczony rozległym kompleksem leśnym, a więc mający charakter śródleśnej enklawy. Obszar ten stanowi zaplecze siedliskowe i miejsce żerowania dla wielu gatunków związanych z ekotonem. Jest to jeden z nielicznych, tak rozległych obszarów tego rodzaju jaki zachował się jeszcze na terenie Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych. Należy zauważyć, że strefa oddziaływania budynków na otoczenie obejmuje wszelkie obszary jakie zajmują lub w jakie ingerują elementy zagospodarowania i uzbrojenia terenu konieczne dla ich powstania i funkcjonowania (ogrodzenia, drogi, powierzchnie utwardzone, sieci uzbrojenia podziemnego i nadziemnego, tereny wymagające zmiany ukształtowania lub pokrycia powierzchni). Nawet ograniczenia polegające na wprowadzeniu stosunkowo dużej powierzchni biologicznie czynnej dla działek lub dotyczące ich minimalnej wielkości jedynie w niewielkim stopniu zminimalizują bardzo negatywny wpływ zabudowy w tym miejscu. Ponieważ jest to obszar znajdujący się w strefie zasilania wód podziemnych, jego zabudowa stanowi również realne zagrożenie dla jakości wód oraz stosunków wodnych i może mieć negatywny wpływ na tereny przyległe. Zezwolenie na lokalizację zabudowy w tym miejscu stałoby więc sprzeczności z celami, dla których został powołany Rudniański Park Krajobrazowy oraz łamie zakaz obowiązujący na terenie tego parku dotyczący dokonywania zmian stosunków wodnych. W związku z powyższym organ stwierdził, że należy zrezygnować z wprowadzania terenów MN i ML w m. Kamień.

Podobna sytuacja dotyczy nowo wyznaczonego terenu UT w miejscowości Czernichów, stanowiącego rozległą śródleśną polanę. Jest to teren, którego funkcję przyrodniczą można porównać do ww. terenu położonego w Kamieniu. Ten częściowo podmokły obszar ma olbrzymie znaczenie przyrodnicze i jest istotnym elementem dla lokalnego ekosystemu. Jego dostosowanie do wykorzystania zgodnie z proponowanym przeznaczeniem (m.in. dopuszczenie zabudowy), może się wiązać z koniecznością osuszenia terenu i dokonania znacznych zmian stosunków wodnych wbrew zakazowi obowiązującemu na terenie Bielańsko - Tynieckiego Parku Krajobrazowego oraz zmian środowiskowych, których negatywne oddziaływanie może znacznie przekraczać granice przeznaczenia.

Dla utrzymania wzajemnych połączeń ekologicznych pomiędzy kompleksami leśnymi Buczyny Czernichowskiej i terenów przyległych oraz kompleksu leśnego między miejscowościami Zagacie a Dąbrowa Szlachecka oraz połączenia tych terenów z doliną Wisły konieczna jest rezygnacja z pasa zabudowy w terenach MN - strefie o szczególnych warunkach zagospodarowania nr XII oraz terenów UP oraz RM wg załącznika nr 5. Dodatkowo, dla utrzymania połączeń migracyjnych pomiędzy obszarem Buczyny Czernichowskiej i terenami niezainwestowanymi położonymi na zachód w tym z Rudniańskim Parkiem Krajobrazowym należy zrezygnować z wyznaczania części terenów MN wg załącznika nr 6 o szerokości 100 m.

Dolinie Wisły przypisano rangę korytarza ekologicznego o znaczeniu międzynarodowym (sieć ECONET, wskazany także do ochrony w planie zagospodarowania przestrzennego województwa małopolskiego). W obrębie korytarza Wisły zlokalizowany jest obszar strefy nr XI o szczególnych warunkach zagospodarowania (UIS/P). Zachowanie biologicznie czynnych korytarzy ekologicznych, w tym maksymalna ochrona korytarza Wisły ma fundamentalne znaczenie dla utrzymania równowagi przyrodniczej nie tylko na terenie gminy, ale także obszaru województwa małopolskiego. Dodatkowo obszar ten wyznaczony jest na udokumentowanym złożu kruszyw naturalnych "Czernichówek", którego ochrona w tym wypadku ma charakter priorytetowy oraz na terenach zalewowych Wisły. Dążenie do zainwestowania tego obszaru poprzez wyznaczenie terenów zabudowy usługowo — produkcyjnej i przemysłowej stanowi bezpośrednie (ciągłość korytarza ekologicznego) oraz potencjalne (zalanie w przypadku powodzi) zagrożenie dla środowiska przyrodniczego, oraz stoi w sprzeczności z uregulowaniami prawnymi dotyczącymi ochrony złóż zapisanymi m.in. w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006r. Nr 129, poz. 902 z późn. zm.). Zwrócono uwagę, że zapis w studium dla strefy nr XI dopuszcza m.in. lokalizację obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem ograniczając jedynie możliwość ich podpiwniczenia. Taki zapis absolutnie nie gwarantuje ochrony prawdopodobnie płytko zalegającego złoża.

Blokowanie korytarza ekologicznego Doliny Wisły terenami UT ma miejsce również w miejscowości Kamień. Nowy teren jest tu wprowadzony niemal w całości w pasie 100 metrowej strefy bez prawa do zabudowy wyznaczonej dla ochrony korytarza ekologicznego rzeki Wisły, w granicach Rudniańskiego Parku Krajobrazowego. Poszerzanie zainwestowania ponad stan istniejący jest w tym miejscu bardzo niekorzystne.

Rozproszenie zabudowy poprzez wprowadzenie izolowanych enklaw budowlanych w obszarze leśnym i pokrytym zadrzewieniami w Dąbrowie Szlacheckiej jest sprzeczne z zasadą racjonalnego kształtowania przestrzeni i zwiększa niekorzystne oddziaływanie antropogeniczne na znacznym obszarze dotychczas niezainwestowanym.

Nowymi bardzo kontrowersyjnymi elementami infrastruktury w projekcie studium są niektóre projektowane drogi publiczne, w tym obwodnica miejscowości Czułówek skrzyżowana z drogą Czułówek-Nowa Wieś Szlachecka. Ten układ drogowy skutkujący dalszą fragmentaryzacją terenu położony jest w bezpośrednim sąsiedztwie rezerwatu przyrody "Kajasówka" i obszaru Natura 2000 "Rudniańskie Modraszki – Kajasówka". Podobna sytuacja dotyczy projektowanej drogi w przebiegu północ-południe przecinającej rozległe tereny otwarte pomiędzy miejscowością Rybna a miejscowościami Czułów i Czułówek. W związku z powyższym należy zrezygnować z wyznaczania terenów pod wymienione drogi lub wskazać inny ich przebieg, bardziej korzystny dla środowiska przyrodniczego. Ze względu na zagrożenie legitymizacji nowych terenów inwestycyjnych w silnym rozproszeniu dla istniejącej zabudowy zagrodowej zlokalizowanej na terenach nie inwestycyjnych (np. na terenach rolnych), w oddaleniu od istniejącej zwartej zabudowy, należy zrezygnować z wyznaczenia terenów RM, z pozostawieniem dotychczasowego zagospodarowania terenu oraz z dopuszczeniem możliwości rozbudowy i modernizacji istniejących budynków na określonych warunkach.

Wprowadzenie zabudowy mieszkaniowej na obrzeżu lasu jest niewskazane ze względów bezpieczeństwa ludzi jak i ochrony ekosystemu leśnego. Obiekty budowlane i ludzie są narażeni na uszkodzenia powodowane przez łamiące się gałęzie, wiatrołomy i wiatrowały. Ekosystem lasu i ekoton narażony jest na wpływy antropogeniczne: zaśmiecanie, rozdeptywanie, przerwanie ciągłości ekologicznych. Ekoton stanowi ważny element korytarzy ekologicznych, z tych też względów należy utrzymać strefę wzdłuż ściany lasu wolną od zabudowy o szerokości nie mniejszej niż przeciętna wysokość dojrzałego drzewostanu.

Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że odstąpienie od zabudowy ww. terenów umożliwi utrzymanie procesów ekologicznych i stabilności ekosystemów w terenach otwartych i leśnych. Takie rozwiązanie zarówno ze względów przyrodniczych jak i krajobrazowych, pozostaje w zgodzie z zasadą zrównoważonego rozwoju poprzez właściwe gospodarowanie przestrzenią. Zrównoważony rozwój, prowadzący do wzrostu gospodarczego i podnoszenia jakości środowiska naturalnego, przy jednoczesnej ochronie zasobów przyrodniczych oraz ograniczeniu szkodliwego wpływu produkcji i konsumpcji na stan środowiska, jest ważnym elementem prawa międzynarodowego i został uwzględniony w art. 5 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Organ nadmienił, że zdecydowana większość zawartych w niniejszym piśmie uwag i zaleceń jest spójna z wnioskami zawartymi w Prognozie Oddziaływania na Środowisko dla Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Czernichów, które jednoznacznie wskazują na potrzebę dostosowania zapisów studium do wymogów ochrony środowiska przyrodniczego i proponują m.in. rezygnację z zainwestowania w niektórych strefach o szczególnych warunkach zagospodarowania.

Ze skargą na powyższy akt wystąpiła Gmina Czernichów, zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie. Przedmiotowemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, art. 13 ust. 3 a, art. 16 ust. 7 i art. 30 ust. 3 w zw. z art. 2 i art. 3 ustawy o ochronie przyrody.

Strona skarżąca zarzuciła, że za podstawę prawną przyjęto nieznane ustawie rozporządzenia Wojewody Małopolskiego w sprawie parków krajobrazowych, wydane bez jakiejkolwiek podstawy prawnej i bez uzgodnienia ich treści z organami gminy.

Nadto zdaniem strony skarżącej zakres kompetencji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska jest ograniczony do form ochrony przyrody i obszaru Natura 2000. Przy czym należy zauważyć, że wszelkie rozstrzygnięcia wydawane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (uzgodnienia i opinie) jakkolwiek wydawane z pewnym marginesem uznania, nie mogą być dowolne lub arbitralne. Wynika to wprost z przepisów ustawy o ochronie przyrody, która przewiduje hierarchicznie określony katalog źródeł prawa wewnętrznego dla poszczególnych form ochrony przyrody oraz hierarchicznie określony zakres celów tej ochrony. Wskazano, że mimo odwołania się do aktów dotyczących ustanowienia rezerwatu, żaden z zakwestionowanych zapisów nie dotyczy terenu rezerwatu ani jego ewentualnej otuliny. Należy uznać, że ta część podstawy prawnej jest "pusta" albowiem organ w ogóle norm dotyczących rezerwatu nie stosował ze względu na nieadekwatny stan faktyczny. Pozostaje zatem kwestia parku krajobrazowego i obszaru Natura 2000.

Co do parku krajobrazowego podniesiono, że przepisy ustawy o ochronie przyrody przewidują trzy rodzaje aktów prawnych, dotyczących parków krajobrazowych. Po pierwsze, zgodnie z art. 16 ust. 3 ustawy, utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru następuje w drodze rozporządzenia wojewody (obecnie uchwały sejmiku), które określa jego nazwę, obszar, przebieg granicy i otulinę, jeżeli została wyznaczona, szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1, wynikające z potrzeb jego ochrony. Projekt owego rozporządzenia/uchwały wymaga uzgodnienia z właściwą miejscowo radą gminy. Żadne z powołanych w podstawie prawnej rozstrzygnięcia rozporządzeń nie jest wydane w sprawie utworzenia lub powiększenia parku. Żadne nie zostało uzgodnione z Radą Gminy Czernichów.

Skarżąca gmina podniosła, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska ma prawny obowiązek dokonywania uzgodnienia nie w oparciu o swoją wiedzę na temat roli autostrady A-4, znaczenia uzbrojenia, ogrodzenia oraz rozproszonej zabudowy, ale na podstawie wskazanych wyżej norm. W każdym przypadku Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska ma obowiązek wskazać dlaczego zakazuje np. zabudowy mieszkaniowej, mimo że na terenie parku krajobrazowego ustawa nie dopuszcza takiego ograniczenia oraz podać przepis prawa, który pozwala na takie działanie. Problem polega jednak na tym, iż mimo upływu wielu lat do dnia dzisiejszego Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie był w stanie opracować wymaganego prawem planu ochrony. Tym samym Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie ma prawa, wykraczając poza zakazy określone w ustawie, zakazywać działań polegających na przeznaczeniu pod zainwestowanie poszczególnych obszarów. Bez znaczenia w tym zakresie są wskazane rozporządzenia albowiem są one wydane bez podstawy prawnej. Nawet jeżeli uznać, że rozporządzenia Wojewody obowiązują i określają "szczególne cele ochrony", jest rzeczą oczywistą, że cele te nie mogą wykraczać poza cele ochrony przyrody sformułowane w ustawie o ochronie przyrody określone w art. 2 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody. Skarżąca wskazała, że ustawa nie zna pojęcia "zachowanie otwartych terenów krajobrazowych", ani "społecznych celów ochrony" i nie odnosi się do "hamowania presji urbanizacyjnej".

W zakresie obszaru Natura 2000 Gmina zauważyła, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska powtarza obiegowy a kompletnie nieprawdziwy pogląd co do charakteru tego obszaru, prawa europejskiego i zakresu ograniczeń. Przede wszystkim zgodnie z art. 36 ust. 1 i 2, na obszarach Natura 2000, z zastrzeżeniem ust. 2, nie podlega ograniczeniu działalność związana z utrzymaniem urządzeń i obiektów służących bezpieczeństwu przeciwpowodziowemu oraz działalność gospodarcza, rolna, leśna, łowiecka i rybacka, a także amatorski połów ryb, jeżeli nie oddziałuje znacząco negatywnie na cele ochrony obszaru Natura 2000. Mało tego, ustawa nie zna pojęcia otuliny obszaru Natura 2000. A zatem zakres działania Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska dotyczy wyłącznie obszaru Natura 2000 i kończy się na jego granicy. Kompetencje Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska nie dotyczą jakiegokolwiek rozwiązania planistycznego znajdującego się poza przedmiotowym obszarem.

Gmina podniosła, że uzasadnienie rozstrzygnięcia należy jest całkowicie oderwane od stanu faktycznego. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska skrzętnie pomija fakt, że większość rozwiązań urbanistycznych została uzgodniona lub pozytywnie zaopiniowana przez organy ochrony przyrody na etapie uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gminy Czernichów trzy lata temu. Rozwiązania te zostały zaaprobowane również w innych dokumentach planistycznych Gminy uchwalanych po 2006 roku i jest kompletnie niezrozumiale, co spowodowało tak zasadniczą zmianę stanowiska organów ochrony przyrody.

W zakresie uwag szczegółowych wskazano, że zaproponowany w projekcie studium układ urbanistyczny zachowuje wolne przestrzenie o znacznej powierzchni pomiędzy projektowaną, a istniejącą zabudową, umożliwiające swobodne migracje zwierząt i zapewniające drożność korytarza ekologicznego północ-południe, łączącego obszary węzłowe kompleksów leśnych Babiej Góry i Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Zachowane w projekcie studium korytarze ekologiczne zapewniają zdecydowanie większą drożność niż zlokalizowane w gminie Krzeszowice oraz Alwernia przejścia pod autostradą A4, która stanowi największą barierę dla migracji zwierząt.

Zauważono, że projektowane tereny usługowe zlokalizowane są przy drodze wojewódzkiej 780 Kraków - Oświęcim, która jest jedyną o takiej kategorii i właściwych parametrach zdolnych do obsługi takiego terenu w obszarze Gminy Czernichów. W obecnie przygotowywanej Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego podkreśla się strategiczną jej rolę, jako drogi alternatywnej dla autostrady A4 i planuje się dalsze zwiększenie jej przepustowości. Wobec powyższego projektowanie terenów o funkcji usługowej w obrębie drogi 780 jest w pełni uzasadnione i stanowi szansę dla zrównoważonego rozwoju gminy Czernichów. Przedmiotowy teren przylega bezpośrednio do wyznaczonego w poprzednio obowiązującym Planie Zagospodarowania Gminy Czernichów - terenu Usług Komercyjnych i dodatkowo łączy się z obecnie projektowaną obwodnicą miejscowości Rybna. Został on zaprojektowany w taki sposób, aby nie pogorszyć stanu siedlisk przyrodniczych gatunków roślin i zwierząt w obszarze Rezerwatu Przyrody Nieożywionej Kajasówka, a także nie spowodować dewastacji przedpola widokowego dla tego chronionego obszaru.

W zakresie załącznika nr 2 podniesiono, że kwestionowane obszary w miejscowościach Rusocice i Kłokoczyn były przeznaczone pod różne formy zainwestowania w poprzednio obowiązujących dokumentach planistycznych Gminy Czernichów. Projekt studium w zasadniczym stopniu utrzymuje dotychczasowe funkcje. Argument dotyczący całkowitego zamykania połączeń ekologicznych z doliną Wisły nie jest zasadny, gdyż pomiędzy terenami wyznaczanymi do zainwestowania utrzymuje się znaczny pas wolnego obszaru zapewniającego drożność korytarza. W trakcie procedury uzgadniania i opiniowania poprzednio obowiązującego planu przeznaczenie tych terenów nie było kwestionowane przez właściwe organy ochrony przyrody.

Co do załącznika nr 3 podano, że kwestionowany obszar w miejscowości Kamień był przeznaczony pod podobną funkcję w poprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Czernichów, uzgodnionym z organami ochrony przyrody.

W zakresie załącznika nr 4, zakładana w projekcie Studium funkcja obszaru terenów Usług Turystyki nie stanowi zagrożenia dla lokalnego ekosystemu. Proponowana funkcja z definicji wyklucza realizację obiektów negatywnie oddziaływających na środowisko naturalne i z założenia minimalizuje możliwość zabudowy tego obszaru obiektami kubaturowymi. Szczegółowe uwarunkowania dotyczące możliwości zabudowy tego obszaru będą wprowadzone w projekcie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego i będą uwzględniać celowość ochrony tego terenu m.in. poprzez wprowadzenie filarów ochronnych od strony lasu. Aktualnie na przedmiotowym obszarze prowadzona jest intensywna produkcja rolnicza, która powoduje znacznie większe spustoszenie środowiska naturalnego niż uporządkowana polityka przestrzenna zakładająca lokalizację funkcji rekreacyjnych i turystki przyjaznych środowisku.

Co do części Studium stanowiącego załącznik nr 5, kwestionowane tereny zostały zaprojektowane w sposób zapewniający drożność korytarzy ekologicznych pomiędzy kompleksami leśnymi Buczyny Czernichowskiej, a doliną Wisły. Tereny te posiadały podobną funkcję w poprzednio obowiązujących planach, uzgodnionych z organami ochrony przyrody. Projekt studium w odniesieniu do obszaru pomiędzy miejscowościami Czernichów i Zagacie zakłada nawet rezygnację z części terenu przeznaczonego dotychczas pod działalność gospodarczą w celu zapewnienia większej drożności korytarza ekologicznego zlokalizowanego w tym obszarze.

W zakresie załącznika nr 6, redukcja terenów zabudowy mieszkaniowej zaproponowana w tym załączniku jest niemożliwa ze względu na dokonane już w tym obszarze legalne działania inwestycyjne na podstawie poprzednio obowiązującego planu zagospodarowania.

Co do załącznika nr 7, teren został zaprojektowany jako tereny zabudowy usługowo-produkcyjnej i przemysłowej o znaczeniu strategicznym dla regionu na wniosek Powiatu Krakowskiego będącego w posiadaniu tych terenów. Zapis w projekcie studium pozwala na doprecyzowanie zamierzonych inwestycji w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego stwarza możliwości zainstalowania inwestora strategicznego nie tylko dla gminy Czernichów, ale również dla regionu. W tym kontekście logiczne obostrzenia polegające na zachowaniu określonych stref ochronnych, w tym również strefy ochronnej wału wiślanego nie spowodują degradacji korytarza ekologicznego, jakim jest dolina Wisły. Według poczynionych ustaleń lokalizacja inwestycji będzie możliwa przy spełnieniu określonych rozwiązań technicznych, zapewniających jego ochronę na etapie ich projektowania i realizacji. Nadto aktualnie na tym obszarze prowadzona jest intensywna gospodarka rolna, która może negatywnie oddziaływać na środowisko. A co do potencjalnego zagrożenia powodziowego należy stwierdzić, że obszar ten zagrożony jest powodzią jedynie w przypadku przerwania wałów wiślanych, tak jak 1/3 powierzchni Gminy Czernichów, w tym tereny już obecnie zainwestowane.

W zakresie załącznika nr 8, rozwiązania projektowe przyjęte w projekcie studium są niczym innym jak skopiowaniem tego, co obowiązywało w dokumentach planistycznych gminy od roku 1994, a dodatkowo potwierdzeniem stanu istniejącego w terenie. W przedmiotowym obszarze od wielu lat funkcjonował i nadal funkcjonuje ośrodek motorowodny wraz z bazą. Znajduje się tam również kilka budynków letniskowych. Od 16 lat nie blokowało to korytarza ekologicznego rzeki Wisły.

Co do załączników nr 9 i 10, w znacznej części zapisy studium są powieleniem rozwiązań przyjętych w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego wsi Dąbrowa Szlachecka obowiązującym w latach 2006-2008. W przedmiotowym obszarze znajdują się budynki mieszkalne i gospodarcze. Projektowane obszary bezpośrednio nawiązują do istniejącej zabudowy oraz wyznaczonych pod różne formy zainwestowania terenów w poprzednio obowiązujących dokumentach planistycznych.

Odnosząc się do kwestii ochrony wałów przeciwpowodziowych stwierdzono, że przyjęte rozwiązania projektowe w wystarczający sposób zapewniają należytą szczelność i stabilność wałów. Rysunek studium wyznacza zgodną z prawem strefę ochronną, a w części tekstowej określone są szczegółowe zasady zagospodarowania i użytkowania tych obszarów. W stosunku do poprzednio obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego nie wyznacza się żadnych nowych terenów inwestycyjnych w tych obszarach.

Kwestionowane rozwiązania dotyczące projektowanych dróg publicznych zostały zaprojektowane w taki sposób, aby nie kolidowały z terenami o wybitnych walorach przyrodniczych, a niektóre z nich tak jak np. obwodnica miejscowości Rybna przebiegająca w kierunku północ-południe są naturalną konsekwencją przyjętych w poprzednich dokumentach planistycznych gminy rozwiązań drogowych. Aktualnie obwodnica Rybnej jest na etapie projektu budowlanego po wcześniejszych wszelkich wymaganych uzgodnieniach na etapie koncepcji architektoniczno-budowlanej. Projektowane rozwiązania mają na celu ograniczenie uciążliwości związanej z ciężkim transportem samochodowym m.in. z kopalni w miejscowości Zalas, w istniejących terenach zabudowy mieszkaniowej - centrum wsi Rybna.

Projektowane w studium nowe drogi są bezpośrednio związane z obszarem inwestycyjnym wyznaczonym w miejscowościach Rybna, Czułówek i Nowa Wieś Szlachecka i mają umożliwić właściwą obsługę komunikacyjną dla tych terenów. Ale ich realizacja jest wprost dozwolona przez ustawę albowiem są to przecież inwestycje celu publicznego.

W odniesieniu do kwestionowanych terenów o symbolu RM i wniosku o pozostawienie dotychczasowego zagospodarowania tych terenów z dopuszczeniem możliwości rozbudowy i modernizacji tych budynków na określonych warunkach zważyć należy, że tereny o tej funkcji zostały powielone z dokumentów planistycznych poprzednio obowiązujących, a określone zasady ich zagospodarowania są spójne ze stanowiskiem organów ochrony przyrody.

W odpowiedzi na skargę Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Krakowie wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym akcie. Organ ustosunkował się również do zarzutów skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nadzoru nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.).

Zaskarżone rozstrzygniecie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska jest wprawdzie aktem uzgadniającym projekt studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Czernichów (dalej w skrócie jako "studium"), ale uzgodnienie to następuje w trybie wyłączającym jurysdykcyjne postępowanie administracyjne. Stosownie do art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.) tylko organy administracji publicznej, o których mowa w art. 11 pkt 6 i 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dokonują uzgodnień projektów studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy w trybie art. 106 K.p.a. Powołany zaś artykuł obejmuje zarząd województwa oraz wojewodę. Tym samym dokonanie uzgodnienia z innymi niż ww. organami następuje w odrębnym trybie.

Uzgodnienie projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska następuje na podstawie ustawy o ochronie przyrody. Ponieważ przepisy o ochronie przyrody nie zawierają odrębnych regulacji dotyczącej samej procedury uzgodnienia, zastosowanie znajdą art. 89 i następne ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ((Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Z tej możliwości skorzystała strona skarżąca, skutecznie wnosząc skargę na podstawie art. 98 ustawy o samorządzie gminnym.

Skuteczne wniesienie skargi nie wymagało wezwania organu uzgadniającego do usunięcia naruszenia prawa, stosownie do art. 52 § 3 i 4 P.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 102a ustawy o samorządzie gminnym w sprawach, o których mowa w rozdziale 10 tejże ustawy, nie stosuje się przepisów art. 52 § 3 i 4 P.p.s.a. Wniesienie w tej sprawie skargi nastąpiło właśnie na podstawie przepisów uregulowanych w rozdziale 10 ustawy o samorządzie gminnym.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska posiada podwójną kompetencję upoważniającą go do udziału w postępowaniu w zakresie uzgodnienia projektu studium: jest on organem opiniującym studium – art. 11 pkt 8 lit. j ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz organem uzgadniającym studium – ustawa o ochronie przyrody (między innymi art. 13 ust. 3a, art. 16 ust. 7, art. 30 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 z późn. zm.).

Ta sprawa dotyczy jedynie uzgodnienia (odmowy uzgodnienia) treści projektu studium i tylko w tym zakresie Sąd ją rozpoznaje.

Pierwsze uchybienie, jakie popełnił organ uzgadniający, dotyczy zakresu swojego rozstrzygnięcia. Wójt Gminy Czernichów przedstawił do uzgodnienia projekt zmiany studium obejmujący cały teren Gminy Czernichów. Tej okoliczności nikt nie kwestionuje i jest ona niesporna. W zaskarżonym zaś akcie nadzoru odmówiono uzgodnienia przedłożonego projektu studium (tak wynika z sentencji rozstrzygnięcia "odmawiam uzgodnienia projektu zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Czernichów"), ale z uzasadnienia tego aktu wynika, że w istocie odmówiono uzgodnienia w zakresie 10 obszarów stanowiących tylko fragment Gminy Czernichów. W uzasadnieniu nie znalazło się żadne uzasadnienie odmowy uzgodnienia dla pozostałego, przeważającego obszaru Gminy Czernichów. Tym samym nie wiadomo, czy w istocie odmowa uzgodnienia dotyczy całego obszaru studium (a tym samym brak jest uzasadnienia przesłanek odmowy uzgodnienia dla co najmniej części obszarów), czy też organ uzgadniający odmówił uzgodnienia tylko części obszaru studium, a dla pozostałego obszaru uzgodnił.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska mógł uzgodnić cały lub część obszaru studium, odmówić uzgodnienia całego lub części obszaru studium lub nawet uzgodnić studium pod pewnymi warunkami. W każdym jednak przypadku wymagane jest uzasadnienie takiego sposobu dokonania uzgodnienia (braku uzgodnienia).

Kolejnym uchybieniem było pouczenie o braku możliwości wniesienia środka odwoławczego od zaskarżonego aktu nadzoru. Taki akt nadzoru podlega zaskarżeniu skargą do sądu administracyjnego i o tym strona powinna być poinformowana. Uchybienie to nie miało jednak istotnego znaczenia w sprawie, skoro Gmina Czernichów skutecznie wniosła skargę.

Zaskarżony akt nadzoru zawiera w swoim uzasadnieniu wyraźne odniesienie do celów ochrony Parków Krajobrazowych i przede wszystkim właśnie na podstawie tych celów odmówiono uzgodnienia przedłożonego studium, argumentując to sprzecznością między celami ochrony przyrody a treścią projektu studium. Pomijając już zasadność twierdzenia o braku realizacji celów ochrony przyrody przez całe studium, należy wskazać, że cele ochrony danego obszaru nie mogą być samodzielną podstawą podejmowania działań władczych skierowanych do podmiotów nie pozostających w strukturze danego organu administracji. Zgodnie z art. 3 ustawy o ochronie przyrody cele ochrony przyrody są realizowane, miedzy innymi, poprzez uwzględnianie wymagań ochrony przyrody w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz obejmowanie zasobów, tworów i składników przyrody formami ochrony przyrody (art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody).

Celami ochrony przyrody są: 1) utrzymanie procesów ekologicznych i stabilności ekosystemów; 2) zachowanie różnorodności biologicznej; 3)zachowanie dziedzictwa geologicznego i paleontologicznego; 4) zapewnienie ciągłości istnienia gatunków roślin, zwierząt i grzybów, wraz z ich siedliskami, przez ich utrzymywanie lub przywracanie do właściwego stanu ochrony; 5) ochrona walorów krajobrazowych, zieleni w miastach i wsiach oraz zadrzewień; 6) utrzymywanie lub przywracanie do właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych, a także pozostałych zasobów, tworów i składników przyrody; 7) kształtowanie właściwych postaw człowieka wobec przyrody przez edukację, informowanie i promocję w dziedzinie ochrony przyrody (art. 2 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody).

Regulacja ustawy o ochronie przyrody w zakresie obejmującym różnorodne formy ochrony nie przewiduje w sposób wiążący oddziaływania celów ochrony przyrody na postępowanie innych podmiotów. Ustawa ta obok celów ochrony przyrody wprowadza katalog zakazów. Zgodnie z art. 17 ustawy o ochronie przyrody wprowadzono katalog zakazów, które mogą obowiązywać w parku krajobrazowym i stąd uchwalając (wydając) akt prawa miejscowego dotyczący powstania parku krajobrazowego należy uwzględnić wprowadzenie części lub całości takich zakazów. Wówczas obowiązują one wprost (bezpośrednio).

Inaczej przedstawia się sytuacja w zakresie celów ochrony przyrody. Każde rozporządzenie (uchwała) tworzące park krajobrazowy powinno ustalać szczegółowe cele ochrony danego parku. Cele te – definiując je najogólniej - wskazują na pewne wartości z zakresu ochrony przyrody, które należy zachować na danym terenie. Same cele są zredagowane w sposób ogólny, np. ochrona wartości przyrodniczych poprzez zachowanie charakterystycznych elementów przyrody nieożywionej (§ 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Nr 80/06 Wojewody Małopolskiego z dnia 17 października 2006 r. w sprawie Rodniańskiego Parku Krajobrazowego, Dz. Urzęd. Woj., Małopol. z 2006 r. Nr 654, poz. 3996), czy też np. społeczne cele ochrony poprzez racjonalną gospodarkę przestrzenną.

Określone jedynie w akcie o ustanowieniu parku krajobrazowego cele ochrony przyrody nie pozwalają na stosowanie władczych uprawnień wobec podmiotów znajdujących się poza administracją ochrony przyrody, tzn. nie mogą być samodzielną podstawą do odmowy uzgodnienia projektu studium czy planu miejscowego.

Nie oznacza to, że tak zapisane cele nie mogą w żadnym zakresie być podstawą władczego działania organów ochrony przyrody. Przewidział to ustawodawca wskazując, że dla, między innymi, parków krajobrazowych obligatoryjnie sporządza się i realizuje plan ochrony (art. 18 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Zgodnie zaś z art. 20 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera:

1) cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze uwarunkowania ich realizacji (podkreślenie składu Sądu);

2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków (podkreślenie składu Sądu);

3) wskazanie obszarów realizacji działań ochronnych;

4) określenie zakresu prac związanych z ochroną przyrody i kształtowaniem krajobrazu;

5) wskazanie obszarów udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, amatorskiego połowu ryb i dla innych form gospodarowania oraz określenie sposobów korzystania z tych obszarów;

6) ustalenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin (podkreślenie składu Sądu), miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych.

Powyższe prowadzi do wniosku, że uzgadnianie projektów studium w oparciu o cele ochrony parku krajobrazowego może mieć miejsce tylko wówczas, gdy taką regulację zawiera plan ochrony danego parku. Plan ochrony parku krajobrazowego jest przecież również aktem prawa miejscowego.

W tej sprawie, czego nie kwestionuje żadna ze stron, nie obowiązują plany ochrony parków krajobrazowych. Tym samym o ile dopuszczalnym (nakazanym) było uzgodnienie przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska przedłożonego projektu studium co do zakazów objętych rozporządzeniami w sprawie powstania parków krajobrazowych, o tyle w ocenie Sądu nie było podstaw prawnych do uzgadniania projektu studium w zakresie obejmującym jedynie cele ochrony parków krajobrazowych bez planów ich ochrony. Przyjęcie odmiennej wykładni prowadziłoby do pozbawienia znaczenia planów ochrony i to pomimo tego, że są to akty prawa miejscowego.

Tym samym już należy stwierdzić, że zarzuty zawarte w skardze a dotyczące kwestionowania możliwości uzgodnienia projektu studium przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska tylko z powołaniem się na cele ochrony parku krajobrazowego – są uzasadnione. Żaden bowiem organ administracji rządowej nie może domniemywać uprawnień i zakresu nadzoru nad organami samorządu terytorialnego. Samorząd ten bowiem chroni zasada samodzielności i decentralizacji w wykonywaniu zadań publicznych.

Przechodząc do kolejnych rozważań należy wskazać, że w tej sprawie na terenie objętym studium występują formy ochrony przyrody w postaci parków krajobrazowych, rezerwatów przyrody i obszarów Natura 2000. Jednakże treść zaskarżonego aktu, opisująca 10 obszarów odmowy uzgodnienia, obejmuje jedynie jedną formę ochrony przyrody – park krajobrazowy wraz z otuliną. Tereny, na których znajdują się pozostałe formy ochrony przyrody jak rezerwaty przyrody lub obszary Natura 2000 nie zostały zakwestionowane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.

Tym samym podstawę do odmowy uzgodnienia stanowił w tej sprawie jedynie art. 16 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody zawierający obowiązek uzgodnienia projektu studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin w części dotyczącej parku krajobrazowego i jego otuliny. Zgodnie z tym przepisem takie uzgodnienia wymagane są - z właściwym miejscowo regionalnym dyrektorem ochrony środowiska – tylko dla tego obszaru i tylko w zakresie w jakim dotyczą treści studium mogącej mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku krajobrazowego.

Wprawdzie powołany przepis określa, że tylko plany uzgadniane są w części dotyczącej parku krajobrazowego i jego otuliny i tylko w zakresie mogącym mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku krajobrazowego, tym niemniej nie ma żadnego powodu, aby odmówić również uzgadniania w takim rozmiarze studium, który także ma charakter planu zagospodarowania, ale o dużo większej ogólności w stosunku do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gmin i jest tak samo aktem prawa wewnętrznego jak np. wojewódzki plan zagospodarowania przestrzennego.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska zobowiązany był więc w tej sprawie dokonać uzgodnienia projektu studium tylko co do obszarów objętych formami ochrony przyrody i to tylko w zakresie, w jakim projekt studium mógłby mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody.

W aktach sprawy znajduje się mapa zawierająca formy ochrony przyrody na terenie Gminy Czernichów. Z mapy tej wynika, że na terenie ww. Gminy znajdują się obszary parków krajobrazowych (Rudniańskiego Parku Krajobrazowego, dalej w skrócie "RPK" oraz Bielańsko-Tyniecki Park Krajobrazowy, dalej w skrócie "B-TPK"), a także rezerwaty przyrody (Rezerwat Przyrody "Dolina Potoku Rudno", Rezerwat Przyrody "Kajasówka") oraz obszary Natura 2000 (Natura 2000 PLH_120077 Rudniańskie Modraszki-Kajasówka i Natura 2000 PLH_120058 Rudno).

Z projektu studium wynika również, że parki krajobrazowe posiadają swoje otuliny tak jak i Rezerwat Przyrody "Dolina Potoku Rudno". Dokładna analiza map zgromadzonych w tej sprawie, a w szczególności projekt studium Plansza A w skali 1:10 000, mapy z zaznaczonymi formami ochrony przyrody (akta sprawy, karta nr 9) oraz wojewódzkiego planu zagospodarowania przestrzennego (akta sprawy, karta nr 52) prowadzą do wniosku, że teren Gminy Czernichów w zakresie zakwestionowanych w tej sprawie obszarów projektowanych kierunków zagospodarowania (obszary od 1 do 10) znajduje się jedynie w parkach krajobrazowych (RPK lub B-TPK) bądź w ich otulinach.

Ani rezerwat Przyrody "Dolina Potoku Rudno", który jedynie dotyka granic Gminy Czernichów, ani Rezerwat Przyrody "Kajasówka" (który, jak wynika z map nie ma strefy ochronnej) nie obejmowały kwestionowanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska terenów przyszłych kierunków zagospodarowania. Również obszary Natura 2000 (Rudno i Rudniańskie Modraszki-Kajasówka) nie obejmowały terenów zakwestionowanych przez organ nadzoru. Jedynie granica obszaru Natura 2000 PLH_120077 "Rudniańskie Modraszki-Kajasówka" stykają się z granicami obszaru nr 4, co do którego odmówiono uzgodnienia w zakresie treści studium, ale ww. proponowany obszar Natura 2000 również i tego obszaru nie obejmuje.

Tym samym należy wskazać, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmawiając uzgodnienia przedłożonego studium w zakresie obszarów 1-10, powinien odmówić tego uzgodnienia tylko ze względu na jedną formę ochrony przyrody jaką jest park krajobrazowy i jego otulina. Zaskarżony akt nadzoru wskazuje zaś, że w istocie odmówiono uzgodnienia powołując się tak na obszary parków krajobrazowych, jak i obszary Natura 2000, obszary rezerwatów przyrody i ciągów migracji zwierząt.

Jeszcze raz należy wskazać, że zgodnie z artykułami 13, 16 i 30 ustawy o ochronie przyrody, na które również wprost powołał się Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska – uzgodnienie dotyczyło tylko obszaru znajdującego się w strefie ochrony danej formy chronionej.

Wobec powyższego należy przejść do rozważań, czy w strefie parków krajobrazowych i ich otulin Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie naruszył prawa.

Obszar nr 1 znajduje się w strefie otuliny Parku Krajobrazowego RPK. Wynika to wprost z załącznika nr 2 do rozporządzenia Nr 80/06 Wojewody Małopolskiego z dnia 17 października 2006 r. w sprawie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2006 r. Nr 654, poz. 3996).

Zgodnie z art. 5 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody pod pojęciem otuliny rozumie się strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka.

Obszar oznaczony jako nr 1 i nr 2 (część dolna) znajdują się w otulinie RPK. Na terenie tego Parku znajdują się obszary oznaczone numerami 3 (część górna), nr 3 i nr 8.

Na terenie B-TPK znajdują się obszary o numerach: 4,5, 9 i 10 a w jego otulinie o numerach: 6 i 7.

Ani powołane rozporządzenie w sprawie utworzenia parku krajobrazowego, ani ustawa o ochronie przyrody nie określa szczegółowych wymagań co do zakresu ograniczeń w projektowaniu wykorzystania przestrzeni w granicach otuliny parku krajobrazowego.

Co do obszaru nr 1 Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał, że dalsze utrzymywanie drożności regionalnych tras korytarzy ekologicznych oraz integralności i powiązań obszarów Natura 2000 (PLH_120077, PLH_120058, PLH 120059 Dolina Sanki; rezerwatów przyrody Dolina Potoku Rudno, Kajasówka, Zimny Dół, Dolina Mnikowska, parków krajobrazowych: RPK, B-TKP i Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego a także innych terenów niezainwestowanych zlokalizowanych na terenie gminy i na terenach sąsiednich wymaga zrezygnowania z poszerzenia terenów przeznaczonych pod zainwestowanie tak co do obszaru nr 1 jak i obszaru nr 2 który całkowicie domyka połączenie z doliną Wisły.

Obszar otuliny służy zabezpieczeniu obszaru ochrony (w tym przypadku parku krajobrazowego) przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Powoływanie się na przebieg korytarzy ekologicznych nie został w żaden sposób uzasadniony. Również plan zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego (akta sądowe sprawy, karta nr 52) nie zawiera żadnego korytarza ekologicznego na terenie Gminy Czernichów, poza korytarzem ekologicznym o zasięgu międzynarodowym przebiegającym doliną rzeki Wisły.

Co ważne, odmawiając uzgodnienia w zakresie obszaru nr 1 Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska powołał się na obszary chronione znacznie wybiegające poza obszar studium (np. niektóre obszary Natura 2000, niektóre rezerwaty przyrody, Terczyński Park Krajobrazowy). W istocie można sprowadzić stanowisko Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska do tego, że odmówiono uzgodnienia planu studium powołując się na utrzymanie drożności regionalnego korytarza ekologicznego w kierunku północ-południe, integralność i powiązanie obszarów ochronnych. Te argumenty nie mogły jednak uzasadniać odmowy dokonania uzgodnienia w zakresie obszaru oznaczonego jako nr 1, ponieważ obszar ten znajduje się w otulinie parku krajobrazowego, powołana argumentacja nie została określona jako zakaz obowiązujący na terenie parku. Ponadto nawet na mapie sporządzonej przez Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska obrazującej różnorodne formy ochrony przyrody prawdopodobny korytarz ekologiczny w układzie północ-południe przebiega znacznie na zachód obszaru stanowiącego nr 1. Na terenie Gminy Czernichów przebiega on od miejscowości Kłokoczyn i dalej kompleksem leśnym między miejscowościami Przeginia Duchowna i Rusocice oraz Kamień oraz niewielkim fragmentem części zachodniej (między obszarem natura 2000 PLH_120058 a Rezerwatem Przyrody Dolina Potoku Rudno).

Tym samym rację ma strona skarżąca wskazując na dowolność argumentacji przemawiającej za odmową uzgodnienia dla obszaru nr 1.

Obszar nr 2. Obszar nr 2 podzielony jest na dwa fragmenty. Fragment północny (w kształcie trójkąta) zlokalizowany jest na obszarze RPK. Obszar ten w studium oznaczony jest symbolem ML (tereny zabudowy letniskowej, budowa budynków rekreacji indywidualnej przeznaczonych do okresowego wypoczynku rodzinnego). Jako parametry studium określa dla tego obszaru zabudowę do wysokości 2 kondygnacji, w tym jedną pod dachem stromym i powierzchnia biologicznie czynna nie więcej niż 40 % (studium, część III, str. 9). Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie wyjaśnił w zaskarżonym akcie nadzoru, dlaczego przeznaczenie części obszaru oznaczonego jako teren nr 2 (północy fragment) na tereny rekreacji uniemożliwi zachowanie drożności korytarzy ekologicznych w układzie północ-południe. Analiza mapy studium pokazuje, że ewentualny korytarz północ-południe na tym obszarze (od miejscowości Rusocice do miejscowości Kłokoczyn) został już przecięty. Na południe od obszaru oznaczonego jako teren Nr 2 istnieje cały pas zabudowy mieszkaniowej (mieszkaniowo-usługowej) ciągnący się od miejscowości Czernichów aż do miejscowości Kamień. Stąd projektowany sposób zagospodarowania północnego fragmentu obszaru nr 2 na cele rekreacji (zgodny z § 2 pkt 4 lit. b rozporządzenia Nr 80/06 Wojewody Małopolskiego z dnia 17 października 2006 r. w sprawie Rudniańskiego Parku Krajobrazowego) nie może spełniać przesłanki polegającej na utrudnianiu drożności korytarza ekologicznego (który, jeżeli nawet istnieje na tym obszarze, to nie jest drożny z powodu istniejącej już innej zabudowy). Trudno też dopatrzeć się zachowania integralności i powiązań co do wymienionych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska obszarów ochronnych a tym fragmentem obszaru nr 2, skoro większość z tych obszarów (np. Natura 2000 PLH_120077, Natura 2000 PLH_120058, natura 2000 PLH 120059, rezerwatami przyrody (Zimny Dół, Dolina Mnikowska, Dolina Potoku Rudno, Kajasówka) znajduje się w znacznym oddaleniu od obszaru nr 2 i powiązania między tymi obszarami co do przemieszczania się zwierząt nie przebiegają przez teren nr 2.

Obszar nr 2 część południowa znajduje się na terenie powierzchniowej eksploatacji kruszywa. Z akt sprawy wynika, że dla tego obszaru udzielono koncesji na wydobywanie kopalin. Zgodnie z art. 16 ust. 5 ustawy Prawo górnicze i geologiczne udzielenie takiej koncesji następuje na podstawie bądź to miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bądź studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Tym samym skoro na ten teren już udzielono koncesji, to rada gminy nie mogą uchwalając studium tego faktu pominąć, a co za tym idzie wpisanie do studium tak planowanego kierunku zagospodarowania dla obszaru nr 2 (część południowa) nie naruszało obowiązującego prawa. Co równie ważne, kwestionując w tym zakresie treść studium Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska powołał się na argumenty dotyczące drożności korytarza ekologicznego północ-południe, zapewnienia integralności i powiązań obszarów chronionych, z których zdecydowana większość znajduje się w znacznej odległości od tego obszaru.

Obszar nr 3. Obszar nr 3 znajduje się w obszarze RPK. Zgodnie z studium obszar ten został zakwalifikowany jako tereny MN (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej), ML (tereny zabudowy letniskowej) i RM (tereny zabudowy zagrodowej i agroturystycznej). Odmawiając uzgodnienia Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska powołał się na sprzeczność ustanowienia tego zakazu z negatywnym wpływem tego obszaru na środowisko naturalne oraz że tak wyznaczony obszar jest sprzeczny z celami powołania RPK. Samo wskazanie na brak zgodności z celami utworzenia parku krajobrazowego nie może uzasadniać odmowy uzgodnienia, skoro nie obowiązuje polan ochrony który określałby sposoby realizacji tych celów.

Obszar nr 4. Obszar ten znajduje się całości w B-TPK. Obszar ten z czterech stron otoczony jest kompleksem leśnym a jego prognozowane zagospodarowanie będzie dotyczyło obszaru UT – teren usług turystyki. Analizując dotychczasowy sposób wykorzystania tego terenu (§ 12 pkt 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Czernichów, przyjęty uchwałą Rady Gminy Czernichów z dnia 28 lipca 2006 r. Nr LVI/545/06 – mimo że uchwała ta została unieważniona), teren ten nie był dotychczas przeznaczany pod tereny usług. W ocenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska taka zmiana kierunku zagospodarowania jest niedopuszczalna, ponieważ teren ten częściowo podmokły, ma olbrzymie znaczenie przyrodnicze i jest istotnym elementem dla lokalnego ekosystemu, a jego potencjalne osuszenie spowoduje zmianę stosunków wodnych wbrew zakazowi występującemu na terenie B-TPK. Takie uzasadnienie nie nawiązuje do treści rozporządzenia Nr 81/06 Wojewody Małopolskiego z dnia 17 października 2006 r. w sprawie utworzenia Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urzęd. Woj. Małopol. z 2006 r. Nr 654, poz. 3997). Rozporządzenie to określiło zakazy dotyczące terenu Parku. Zasadniczo z powołanym przez organ przesłanek tylko jednak, tzn. dokonywanie zmian stosunków wodnych (§ 3 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia) została wymieniona w tym rozporządzeniu. Pozostałe, jak słusznie podnosi to strona skarżąca – mają charakter wybitnie ocenny, trudno weryfikowalny. Nie wiadomo bowiem, co oznacza np. pojęcie "olbrzymie znaczenie przyrodnicze". Tym niemniej należy uznać, że co do zasady prawidłowo Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska zakwestionował kierunek przeznaczenia tego obszaru. Rzeczywiście analiza treści studium prowadzi do wniosku, że obszar UT ma być przeznaczony pod usługi z zakresu turystyki wraz z dopuszczalnością budowy budynków i obiektów o wysokości do 12 metrów. Taka potencjalna wysokość budynku pozwala na przyszłe ustalenie w planie miejscowym dopuszczalności budowy budynków nawet o 4 kondygnacjach. Realizacja zaś zabudowy na terenie podmokłym musi prowadzić do jego osuszania a przynajmniej zmiany stosunków wodnych związanych chociażby z posadowieniem fundamentów na wysokość poniżej poziomu zamarzania terenu. Do tego dochodzą prace związane z uzbrojeniem terenu (np. wodociąg, kanalizacja, itp.). Stąd należy wskazać, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia (powoływanie się na olbrzymie znaczenie przyrodnicze tego terenu bez podawania, na czym ono polega) to jednak zakazy obowiązujące na terenie Parku muszą być stosowane a takim zakazem jest właśnie zakaz dokonywania zmian stosunków wodnych (§ 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia).

Obszar Nr 5. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówi uzgodnienia dla tego obszaru (w istocie są to cztery obszary) powołując się na przesłankę utrzymywania wzajemnych połączeń ekologicznych pomiędzy kompleksami leśnymi Buczyny Czernichowskiej a terenami przyległymi oraz kompleksem leśnym m. Zagacie i Dąbrową Szlachecką i połączeń tych terenów z doliną Wisły.

Analizując prawidłowość rozstrzygnięcia Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w tym zakresie należy wskazać, że rzeczywiście jeden z obszarów oznaczonym nr 5 (obszar po północnej stronie potoku Stracha przeznaczony w studium jako kierunek zagospodarowania pod zabudowę zagrodową i agroturystyczną - RM) stanowi domykanie wyraźnie widocznego dużego kompleksu leśnego między miejscowościami Zagacice a Dąbrową Szlachecką. Kompleks ten w zasadzie jest już zamknięty zabudową znacznie utrudniającą lub wręcz uniemożliwiającą migracje zwierząt, stąd dopuszczenie takiego kierunku zagospodarowania z pewnością utrudni lub doprowadzi do degradacji różnorodności faunistycznej. Analogicznie projektowany kierunek zabudowy UP (tereny zabudowy usługowo-produkcyjnej) stanowiący (dla obszaru oznaczonego nr 5) enklawę w obszarze lasów oraz przedłużenie już istniejącego obszaru takiej zabudowy niewątpliwie stanowi degradację korytarza ekologicznego pozwalającego na migrację zwierząt i flory w kierunku kompleksu leśnego między Zagacicami a Dąbrową Szlachecką oraz doliny rzeki Wisły. Również teren projektowanego kierunku zabudowy MN przedłużony prawie aż do granic potoku Stracha utrudnia utrzymanie korytarza ekologicznego jakim jest ten potok. Jednakże jak już zostało to podkreślone, na terenie parków krajobrazowych nie obowiązują plany ochrony, a tym samym nie wprowadzono wiążących zasad ochrony celów szczególnych tychże parków.

W każdym przypadku odmawiając uzgodnienia przedłożonego projektu czy to studium, czy planu miejscowego – organ uzgadniający zobowiązany jest wskazać na podstawę prawną nakazującą lub chociażby dozwalającą na wprowadzenie zakazu lub odmowę uzgodnienia. W przeciwnym razie druga strona nie wie, dlaczego wydano takiej a nie innej treści akt prawny i brak podawania szczegółowych podstaw prawnych utrudnia późniejszą "obronę" tego organu przed zarzutami dowolności w swoim działaniu.

Obszar nr 6. Obszar ten to tereny MN, które mają mieć charakter łącznika między kompleksem leśnym B-TPK a RPK. Uzasadnienie w tym zakresie jest zbyt ogólne. Ogólnie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska określił potrzebę wyznaczania części terenów wg załącznika o szerokości 100 metrów. Z dostępnych materiałów planistycznych wynika, że dotychczasowy sposób zagospodarowania tego fragmentu terenu przewidywał - jako korytarz ekologiczny – obszar lasu o niewielkiej szerokości rzędu ok. 40 metrów szerokości przy drodze powiatowej nr K 2186 i w zasadzie korytarz ten został zamknięty od terenu ZP obszarami MN i MP (terenu zabudowy mieszkaniowej). Rzeczywiście projekt studium w ogóle pomija taki teren korytarza ekologicznego. Nie wskazano, dlaczego szerokość 100 metrów jest wystarczająca i skąd taka a nie inna szerokość. Nie wskazano również, czy ustanowienie korytarza o takiej szerokości w ogóle będzie możliwe, a więc czy na tym terenie nie ma już zabudowy mieszkaniowej lub innego faktycznego zagospodarowania uniemożliwiającego lokalizowanie korytarza.

Obszar nr 7. Obszar nr 7 znajduje się w otulinie B-TPK. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska jako przesłankę odmowy uzgodnienia wskazał zlokalizowanie tego obszaru w korytarzu ekologicznym o znaczeniu międzynarodowym (sieć ECONET), wskazanym w planie zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego. Druga przesłanką jest płytkie występowanie złoża kruszyw naturalnych "Czernichówek", którego ochrona ma charakter priorytetowy, a ponadto są to tereny zalewowe Wisły. Przede wszystkim należy wskazać, że tereny zalewowe (ZW) nie zostały objęte zmianą. Z każdej znajdującej się w aktach sprawy mapy wynika, że wyznaczone tereny zalewowe nie zostały w studium zmienione jeśli chodzi o kierunek ich zagospodarowania. Co do argumentacji wskazujące na zaleganie złoża kruszyw naturalnych którego ochrona ma charakter priorytetowy to Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie wskazał, skąd wynika taki "priorytetowy" charakter. W szczególności jaki przepis prawa nakazuje jego "priorytetową" ochronę. Powołanie się ogólnie na ustawę Prawo ochrony środowiska nie spełnia wymogu wskazania podstawy prawnej.

Co do argumentu dotyczącego usytuowania tego obszaru w międzynarodowym korytarzu migracji zwierząt i roślin to należy wskazać, że z planu zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego (akta sprawy, karta nr 52) nie wynika, aby teren po północnej stronie rzeki Wisły na obszarze Gminy Czernichów był objęty tym korytarzem. Wyraźnie zaznaczony jest teren po południowej stronie rzeki Wisły, a północna strona brzegu rzeki objętą została korytarzem w Gminach Chełmek i Libiąż oraz w Krakowie. Natomiast rysunek planu studium przewiduje usytuowanie tego korytarza także po stronie północnej rzeki Wisły i – jak się wydaje, mimo małej czytelności mapy – częściowo na obszarze nr 7.

Tym samym w tym zakresie przede wszystkim powinno się ustalić granice tego korytarza tak, aby ocenić, jaka część obszaru nr 7 w nim się zawiera.

Ponadto, co ma istotne znaczenie w przypadku tego obszaru – jest on położony już w otulinie parku krajobrazowego, a nie na terenie parku krajobrazowego.

Obszar nr 8. Obszar nr 8 położony jest na terenie RPK. Według studium teren ten przeznaczony jest (jaki kierunek zagospodarowania) pod usługi turystyki. Teren usług turystyki według części tekstowej studium pozwala na jego zabudowę budynkami i obiektami niezbędnymi do realizacji funkcji turystyki, sportu i rekreacji, a także zaplecze gastronomiczne, noclegowe, socjalne i administracyjne. Szerokość tego obszaru liczona jako odległość od granic brzegu rzeki Wisły wynosi ok. 100 metrów. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Wojewody Małopolskiego Nr 80/06 z dnia 17 października 2006 r. w sprawie utworzenia Rudniańskiego Parku Krajobrazowego, zakazuje się na terenie tego Parku budowania nowych obiektów budowlanych w pasie o szerokości 100 metrów od linii brzegowej rzeki Wisły z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Proponowany kierunek zagospodarowania w studium jest znacznie szerszy, obejmuje bowiem obiekty sportowe, rekreacyjne i każdej formy turystyki (a nie tylko wodnej). W związku z tym zasadnie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówił uzgodnienia w tym obszarze studium. Co również jest ważne, prognoza oddziaływania na środowisko opracowana na potrzeby studium – nie przewidywała jakiejkolwiek zmiany kierunku zagospodarowania dla tego obszaru. Można więc domniemywać, że prognoza oddziaływania nie obejmowała takich prognozowanych zmian kierunków przeznaczenia, jakie zostały w studium naniesione.

Obszar nr 9. Dla tego obszaru (a w zasadzie pięciu niewielkich obszarów zlokalizowanych w Dąbrowie Szlacheckiej) studium jako kierunek zagospodarowania przewidziało zabudowę mieszkaniowo-usługową. Odmawiając uzgodnienia treści studium w tym zakresie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał, że są to izolowane enklawy budowlane lokalizowane na obszarze leśnym i zadrzewionym, zwiększające niekorzystne oddziaływanie antropogeniczne (czyli oddziaływanie na świat zwierząt i roślin) na znacznym dotychczas nie zainwestowanym obszarze. Jest to, jak wskazał na to organ uzgadniający - sprzeczne z zasadą racjonalnego kształtowania przestrzeni, określoną w § 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia w sprawie utworzenia Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego. Jeżeli jednak Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska powoływał się na ten argument, to winien wskazać na plan ochrony przewidujący uwarunkowania do realizacji społecznych celów ochrony przyrody.

Należy również mieć na uwadze i to, że obszar miejscowości Dąbrowa Szlachecka jest w dużej mierze przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową (tak zakreślono kierunek zagospodarowania). Niektóre obszary oznaczone jako nr 9 znajdują się między dwoma niewielkimi kompleksami leśnymi. Może wiec chodziło o zachowanie korytarza ekologicznego?

Obszar nr 10. Obszar nr 10 znajduje się na terenie miejscowości Dąbrowa Szlachecka i stanowią go dwa fragmenty przeznaczone w studium pod przyszłą zabudowę mieszkaniowo-usługową. W ocenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska te same argumenty, które przemawiały przed uzgodnieniem obszarów nr 9, uzasadniają również odmowę uzgodnienia obszarów nr 10. Sąd nie podziela tego stanowiska. Pomijając już dużą "ogólność" jeśli chodzi o uzasadnienie braku uzgodnienia dla obszarów nr 9 oraz powołanie się na cele ochrony przyrody bez planu ochrony, to dodatkowo obszary nr 10 znajdują się w znacznym oddaleniu od większych obszarów leśnych (przylegają do obszarów o przeznaczeniu rolniczych i mieszkaniowo-usługowym). Trudno doszukać się tak znacznego negatywnego antropogenicznego oddziaływania obszarów nr 10.

W zaskarżonym akcie nadzoru Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał jako obszary o kontrowersyjnej planowanej infrastrukturze projektowane drogi publiczne, w tym obwodnica Czułówka skrzyżowana z drogą Czułówek-Nowa Wieś Szlachecka oraz droga w przebiegu północ-południe przecinająca obszary między miejscowością Rybna a miejscowościami Czułów i Czułówek. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał, że tak planowane drogi będą skutkować dalszą fragmentaryzacją terenu położonego w bezpośrednim sąsiedztwie rezerwatu przyrody "Kajasówka" i obszaru Natura 2000 "Rudniańskie Modraszki-Kajasówka". Organ uzgadniający nie powołał się przy tym na żaden przepis zabraniający czy też nie pozwalający na taki kierunek zagospodarowania, a sam fakt projektowania drogi w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru Natura 2000 czy rezerwatu przyrody (ale nie na terenie tych form ochrony przyrody) nie uzasadnia jeszcze odmowy uzgodnienia.

Również bardzo ogólnie została określona odmowa uzgodnienia studium dla terenów RM (tereny zabudowy zagrodowej i agroturystycznej). Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał bowiem, że ze względu na zagrożenie legitymizacji nowych terenów inwestycyjnych o silnym rozproszeniu zabudowy zagrodowej zlokalizowanej na terenach nie inwestycyjnych w oddaleniu od istniejącej zabudowy – należy zrezygnować z wyznaczania terenów RM. Pomijając brak wskazania przez organ uzgadniający podstawy prawnej do odmowy uzgodnienia z podanym uzasadnieniem, należy dodatkowo wskazać, że projektowane obszary RM znajdują się w kilkunastu miejscach określonych w projekcie studium. Niektóre z nich stanowią "przedłużenie" terenów mieszkalnictwa i z takim terenami wprost sąsiadują (np. obszary RM na terenie miejscowości Przeginia Narodowa, Kamień, Dąbrowa Szlachecka, Nowa Wieś Szlachecka, itd.).

Następnie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska określa, że niewskazanym jest wprowadzanie zabudowy mieszkaniowej na obrzeża lasu o postuluje zachowanie korytarzy ekologicznych wzdłuż ściany lasu o szerokości nie mniejszej niż przeciętna wysokość dojrzałego drzewostanu. Zgodnie z pkt 5.2 projektu studium (strona 23) wskazane jest w studium, że nastąpi wprowadzenie dystansów przestrzennym, tzw. stref ekotonalnych (ekotonowych) między lasem a terenem przeznaczonym pod zainwestowanie. Oznacza to, że projekt studium przewiduje ograniczenie zainwestowania.

Rekapitulując, w ocenie Sądu odmawiając uzgodnienia projektu studium Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska naruszył tak przepisy prawa materialnego (art. 16 i następne ustawy o ochronie przyrody oraz przepisy rozporządzeń w sprawie utworzenia parków krajobrazowych) odmawiając uzgodnienia bez podawania podstaw prawnych swojego działania. Naruszył również przepisy procedury administracyjnej nakazującej dokładne wyjaśnienie, jakimi kierował się organ kryteriami wydając takie a nie inne rozstrzygniecie oraz nie wyjaśniając, czy w istotnie odmawia uzgodnienia całości projektu studium czy tylko części tego projektu.

Tym samym mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 148 P.p.s.a.

Stosownie do art. 141 § 4 P.p.s.a. ponownie rozpoznając sprawę, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska winien ponownie przeprowadzić postępowanie i wydać akt w zakresie uzgodnienia kierując się wykładnią zawarta w uzasadnieniu tego wyroku.

O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje stronie skarżącej od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W tej sprawie zwrot kosztów postępowania obejmuje zwrot kwoty uiszczonego wpisu oraz stawki wynagrodzenia pełnomocnika będącego radca prawnym.

Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji wyroku.