Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 221/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200,. art. 205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 75 par. 1 ,art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 252
journal: Dz.U. 2019 poz 869
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.
article: art. 10 ust.1
journal: Dz.U. 2019 poz 1148
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda, Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.), po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2021 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami za zwłokę 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz strony skarżącej kwotę 2108 (dwa tysiące sto osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. , po rozpatrzeniu odwołania A w Ł. – organu prowadzącego B w Ł., utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie określenia należności z tytułu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przypadającej do zwrotu.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił ustalony w sprawie stan faktyczny.

Decyzją z dnia [...] r. Starosta Ł. określił A w Ł. prowadzącemu B w Ł. wysokość dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez organ prowadzący w kwocie 7 274,85 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi: - od dnia 18.01.2018 r. dla kwoty 136,00 zł, - od dnia 27.02.2018 r. dla kwoty 2 989,13 zł, - ód dnia 16.05.2018 r. dla kwoty 541,20 zł, - od dnia 17.07.2018 r. dla kwoty 1 125,00 zł, - od dnia 25.10.2018 r. dla kwoty 861,00 zł, - od dnia 11.12.2018 r. dla kwoty 1 622,52 zł do dnia zapłaty, włącznie z tym dniem oraz nakazał dokonanie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami w terminie 15 dni od dnia doręczenia decyzji na rachunek bankowy budżetu Powiatu [...]. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał: art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1298), art. 60 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 4, art. 67 ust. 1 i art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 869 i poz. 1649, z 2020 r. poz. 284, 374, 568, 695, 1175) oraz art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 17). Uzasadniając rozstrzygnięcie organ powołał się na treść art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, który stanowił podstawę udzielenia dotacji podmiotowej w roku 2018 na działalność oświatową w kwocie 1 377 688,16 zł. W wyniku kontroli przeprowadzonej w okresie od 23 lipca do 26 września 2019 r. przedmiotem której była prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji z budżetu Powiatu [...] za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. ustalono nieprawidłowe wykorzystanie dotacji, tj. pokrycie wydatków, które wykraczają poza katalog określony w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych. W sprawozdaniu z kontroli zawierającym zalecenia pokontrolne (pismo z dnia 21 października 2019 r., doręczone w dniu 22.10.2019 r.) organ dotujący wezwał do zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i odsetek, jak dla zaległości podatkowych. Dotacja ta nie została zwrócona w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia nieprawidłowości. Starosta [...] opisał podejmowane czynności w ramach wszczętego z urzędu w dniu 14 listopada 2019 r. postępowania administracyjnego w celu wydania decyzji określającej kwotę dotacji oświatowej podlegającej zwrotowi za rok 2018, w części wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez B w Ł..

Wymieniając zgromadzone w sprawie dowody organ pierwszej decyzji podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w poprzedniej decyzji uchylonej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.. Zaznaczył, że dla prawidłowej kwalifikacji poszczególnych wydatków zasadnicze znaczenie ma udowodnienie celu, który przy wydatkowaniu środków w zakresie kształcenia, wychowania i opieki z przyznanej dotacji będzie wiązał się z realizacją zadań szkoły. Takiego charakteru nie mają wydatki związane z wyjazdem nauczycieli do teatru, usługami gastronomicznymi dla nauczycieli, upominkami, promowaniem /reklamowaniem szkoły. Z zapisów Statutu szkoły nie można postawić tezy o wyjeździe nauczycieli do teatru w ramach doskonalenia zawodowego. Również obowiązujące akty prawne wymienione w uzasadnieniu decyzji, regulujące tę materię, nie wymieniają tej formy doskonalenia zawodowego. Wśród form doskonalenia zawodowego nauczycieli są m.in. seminaria, wykłady, warsztaty, szkolenia, studia podyplomowe. Również środki przeznaczone na zaproszenia, kartki świąteczne, etykiety czekolady z logo szkoły nie stanowią wydatków związanych z celami oświatowymi. W przypadku usługi gastronomicznej dotyczącej poczęstunku świątecznego dla nauczycieli wydatek dotyczył jedynie pracowników szkoły, uczniowie nie byli jego beneficjentami i nie był związany z kształceniem czy wychowaniem oraz nie mieścił się w kryterium oszczędności. W dalszej części organ ustosunkował się do wydatku przeznaczonego za usługę gastronomiczną po wykładzie o tematyce podatkowej nie uznając celowości jego poniesienia. W przypadku życzeń świątecznych wysyłanych do absolwentów, kartek z logo B w Ł., mogły dotyczyć innych szkół, nie tylko liceum. Organ stwierdził, że poprzez otrzymanie dotacji, dofinansowanym nie jest organ prowadzący, lecz zadanie oświatowe realizowane przez szkołę, którą ten organ prowadzi. Analizując przepisy prawne, w tym u.p.o. oraz wewnętrzne regulacje szkoły, tj. m.in. Statut, nie można uznać celowości ww. wydatku.

Odwołanie od ww. decyzji zostało wniesione przez A- organ prowadzący B w Ł. (dalej: strona, odwołujący, beneficjent) - w dniu 15 października 2020 r. Zaskarżając w całości decyzję, odwołujący zarzucił jej:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77, art. 81a oraz art. 107 k.p.a.;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz art. 10 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe w zw. z art. 236 i art. 252 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy o finansach publicznych, art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w związku z art. 10 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, art. 126, art. 131, art. 236 ust. 2 i art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych w zw. z art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.

Strona wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia zgodnie z art. 138 k.p.a.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji i wskazało, że sprawa niniejsza jest rozpatrywana przez Kolegium po raz drugi, bowiem decyzją z dnia 16 kwietnia 2020 r. uchylono w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie określenia należności z tytułu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przypadającej do zwrotu do budżetu Powiatu [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Kolegium wskazało, że dotacje stanowią bezzwrotny, nieoprocentowany transfer, niezwiązany z żadnym wzajemnym świadczeniem, podlegający specyficznym zasadom przekazywania, ewidencji i rozliczania. Dotacja oświatowa jest to dotacja o charakterze mieszanym (podmiotowo-celowa), gdyż udziela się jej jednostkom spoza sektora finansów publicznych na dofinansowanie ich bieżącej działalności statutowej, ale również na konkretny cel - realizację dofinansowania konkretnych zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Dotację oświatową można wydatkować na cele ściśle związane z procesem kształcenia uczniów szkoły. Rola dotacji oświatowej polega na subsydiowaniu realizacji konkretnych zadań placówki oświatowej (kształcenie, wychowanie i opieka, w tym profilaktyka społeczna) i w tym zakresie przyznawana dotacja ma charakter celowy.

W kontekście zasadności pokrywania wydatków z dotacji, zdaniem SKO, na podkreślenie zasługuje zasada wynikająca z art. 44 ust. 3 u.f.p., że wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny. Obowiązek stosowania przepisów u.f.p. dotyczy również innych podmiotów w zakresie, w jakim wykorzystują środki publiczne lub nimi dysponują (art. 4 ust. 1 pkt 2 u.f.p.). Na gruncie prawa materialnego kwestią istotną dla rozpatrzenia sprawy jest w szczególności zakres użytego w art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 2029 w brzmieniu obowiązującym w 2018 roku), zwanej dalej u.f.z.o., określenia "wydatki bieżące", które interpretowane jest odmiennie przez stronę i organ pierwszej instancji.

Zgodnie z jego treścią, dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły łub placówki, w tym na (...). Ustawodawca nie definiuje określenia "wydatki bieżące", odsyłając w tym zakresie do art. 236 ust. 2 u.fp. Przez wydatki bieżące, o których mowa w ust. 1 pkt 1, należy rozumieć wydatki bieżące, o których mowa w art. 236 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. W rozumieniu tego przepisu prawnego przez wydatki bieżące budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozumie się wydatki budżetowe niebędące wydatkami majątkowymi. Natomiast do dochodów majątkowych zalicza się: 1) dotacje i środki przeznaczone na inwestycje; 2)dochody ze sprzedaży majątku; 3) dochody z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (ust. 3). Zatem wydatki bieżące obejmują każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki, który nie jest wydatkiem majątkowym. Katalog wydatków bieżących z dotacji nie stanowi więc enumeratywnego wyliczenia, jednakże udowodnienia wymaga spełnienie przesłanki ustawowej warunkującej uznanie wydatku za bieżący. Musi być spełniony warunek dotyczący rodzaju wydatku - celu jego poniesienia przez szkołę. Zasadne jest więc sięgnięcie do przepisów prawnych regulujących prawo oświatowe.

Dalej podniesiono, że w art. 11 ust. 1 u.p.o. ustawodawca zawarł więc katalog otwarty zadań realizowanych przez organ prowadzący szkołę. Świadczy o tym zwrot "w szczególności". Określenie "zadania" należy utożsamiać z pojęciem "cele". Stosownie do art. 44 ust. 1 u.p.o. szkoły i placówki podejmują niezbędne działania w celu tworzenia optymalnych warunków realizacji działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej, zapewnienia każdemu uczniowi warunków niezbędnych do jego rozwoju, podnoszenia jakości pracy szkoły lub placówki i jej rozwoju organizacyjnego. Uszczegółowienie zadań (celu) organu prowadzącego szkołę, na które powołuje się również odwołujący, znajduje również swój wyraz w przepisach wykonawczych do u.p.o.. Materia ta została uregulowana m.in. w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (Dz.U. z 2017 r. poz. 1611 w brzmieniu obowiązującym w 2018 r.). Załącznik do tego aktu prawnego w części II określa wymagania wobec szkół i placówek.

Celowe, zdaniem Kolegium, wydaje się również sięgnięcie do statutu szkoły B w Ł., który również odnosi się do celów realizowanych przez szkołę i podejmowanych działaniach zmierzających do ich realizacji. Zgodnie z § 6 statutu szkoły, podstawowym celem szkoły jest kształcenie i wychowanie uczniów w oparciu o zasady personalizmu chrześcijańskiego - do odpowiedzialności za siebie i za innych oraz za dobro wspólne w życiu rodzinnym i społecznym. Z kolei stosownie do § 9 statutu, szkoła jest wspólnotą uczniów i nauczycieli. Środowisko wychowawcze tworzą nauczyciele oraz inni pracownicy, młodzież i rodzice (opiekunowie prawni). Szkoła prowadzi współpracę rodziców i nauczycieli, ukierunkowaną na osiąganie spójności oddziaływań wychowawczych. W realizacji swoich zadań szkoła współpracuje ze środowiskiem lokalnym. Realizując wskazane wyżej cele i zadania szkoła kształtuje środowisko wychowawcze, wspomagające integralny rozwój osoby, sprawuje opiekę nad uczniami odpowiednio do ich potrzeb i własnych możliwości, chroni ich przed zagrożeniami i przygotowuje do odpowiedzialności za swoje życie, umożliwia zdobycie wiedzy i umiejętności na poziomie liceum niezbędnych do ukończenia szkoły, przygotowuje uczniów do dalszej edukacji (§ 11 ust. 2 statutu). Realizacja celów i zadań szkoły odbywa się zatem w czterech formach uszczegółowionych w dalszych zapisach statutu (§ 12). Ustawodawca w art. 35 ust. 1 pkt 1 u.f.z.o., nie definiując wydatków ponoszonych przez szkoły jako wydatków bieżących, warunkuje takie zaliczenie od celu ich poniesienia. Zatem udowodnienie celu ma zasadnicze znaczenie dla kwalifikacji wydatku.

Przedmiotem żądania zwrotu dotacji objęte zostały następujące wydatki: 1) 136,00 zł-faktura [...] -2018-01-18 -C Firma rodzinna T. K. - usługa gastronomiczna - 2 szt. Centrum D poczęstunek po wykładzie w szkole; 2) 547,35 zł -faktura [...] - 2018-03-19 - Zakład Wielobranżowy E; ulotki A4/3 ulotki na Targi Edukacyjne i Dzień Otwarty ; 3) 283,00 zł - faktura [...]-2018-03-13 - F; baranek, figurka zajączek 40 szt.; 4) 109,47 zł - faktura [...] - 2018-03-07 - Zakład Wielobranżowy E - ulotki, ulotki na dzień Otwarty (20.05.2018), Targi Edukacyjne w S. (8.03.2018) i w Ł. (20.03.2018); 5) 1 149,31 zł - faktura 194/P/2018 - 2018-03-23 - G; zaproszenia; życzenia świąteczne dla absolwentów; 6) 900,00 zł - rachunek 3/2018 - 2018-03-28 - Rada Rodziców przy H Nr [...] ; za przygotowanie poczęstunku świątecznego; 7) 541,20 zł - faktura [...] - 2018-05-15 - I, 2 obrusy z haftem, zakup jako upominek przy wyjazdach zagranicznych; 8) 1 125,00 zł - faktura [...] - 2018-07-03 - J w W. , bilety [...], 15 szt., wyjazd nauczycieli do W. do teatru; 9) 861,00 zł -faktura [...]- 2018-10-16 - I , obrus z haftem, zakupiono na podarunek; 10)1 575,40 zł - faktura [...] - 2018-12-18 - H; kartki świąteczne, druk kartek świątecznych; 11) 48,12 zł-faktura [...] - 2018-12-18 -E; etykiety, etykiety na czekolady z logo szkoły 150 szt. Beneficjent wezwany w dniu 25 maja 2020 r. do przedłożenia wyjaśnień dotyczących celowości poniesionych ww. wydatków z dotacji i przedłożenia dokumentów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, przedstawił swoje stanowisko w sprawie m.in. w piśmie z dnia 1 czerwca 2020 r. i z dnia 16 czerwca 2020 r. Uzasadnił również celowość ich poniesienia z dotacji w trakcie kontroli. Odwołanie stanowi powtórzenie argumentów strony przemawiających, jej zdaniem, za uznaniem zasadności poniesionych wydatków z dotacji.

Argumentacja beneficjenta, w ocenie Kolegium, nie zasługuje na uwzględnienie. Nie można wskazanych wydatków uznać za kwalifikowalne do pokrycia z dotacji.

Nieodpłatność przeprowadzonego wykładu dla uczniów liceum w dniu 18 stycznia 2018 r. przez dr hab. R. G. pt. "Podatki mają swoje konsekwencje szczególnie dla młodych" nie uzasadnia uznania wydatku przeznaczonego na poczęstunek po wykładzie z dotacji. Uzasadnieniem jego poniesienia nie może stanowić art. 35 ust. 1 pkt 1 u.fz.o. Określenie "każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły" należy interpretować w kontekście zasady wyrażonej w art. art. 44 ust. 3 u.fp. - wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny.

Również z tej samej przyczyny nie można uznać za kwalifikowalne wydatków związanych z wykonaniem usług poligraficznych świadczonych przez przedsiębiorców zewnętrznych. Środki przeznaczone na zaproszenia, kartki świąteczne, etykiety na czekolady z logo szkoły nie są wydatkami związanymi z celami oświatowymi. Koszt promocji szkoły nie powinien obciążać budżetu samorządu terytorialnego.

Organ pierwszej instancji prawidłowo zakwestionował zakup przez stronę obrusów przeznaczonych, według wyjaśnień beneficjenta, na prezenty podczas wyjazdów uczniów, jako promocja regionalna kultury i dorobku artystycznego, jako rodzaj podziękowania. Celem ich zakupu nie jest jednak zaspokojenie potrzeb uczniów liceum. W tym przypadku rodzaj wydatku pokrywanego z dotacji powinien spełniać cechy, o których mowa w art. 44 ust. 3 u.fp. i art. 35 u.fz.o.

Odnośnie wydatków na bilety na spektakl teatralny "[...]", którego beneficjentami byli nauczyciele, nie można uznać tego rodzaju zajęć za formę realizacji podstawy programowej liceum, ani też, jak wskazuje strona, za formę doskonalenia zawodowego. Rozbudzanie inspiracji nauczycieli, pozwalającej na realizację wydarzeń szkolnych, nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania zasadności przeznaczenia środków z dotacji na zakup biletów. Strona, mimo żądania organu pierwszej instancji, nie przedstawiła żadnego dowodu potwierdzającego wykorzystanie przez nauczycieli okoliczności uczestnictwa w przedstawieniu w zajęciach lekcyjnych.

Zakup z dotacji wyrobów cukierniczych dla uczniów i pracowników w celu poczęstunku jako wkład w organizowane spotkanie świąteczne, wpisane w statut szkoły i plan pracy szkoły, nie jest zgodny z art. 44 ust. 3 u.fp. i art. 35 u.fz.o. Organ nie dokonuje oceny idei samego spotkania, jego znaczenia dla uczniów, na co zwraca uwagę strona, lecz samej usługi gastronomicznej, która nie musi być realizowana ze środków publicznych.

Reasumując SKO stwierdziło, że dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. strona wniosła skargę zarzucając powyższemu rozstrzygnięciu:

- obrazę prawa materialnego:

1) art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 209 ze zm.) oraz art. 10 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe (Dz.U. z 2020 r. poz. 910 ze zm.) w zw. z art. 236 i art. 252 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy o finansach publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 869 ze zm.) poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, że określone wydatki, które zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w związku z art. 10 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe stanowią wydatki tzw. kwalifikowalne do pokrycia z dotacji, w tym także wydatki ponoszone przez organ prowadzący na rzecz szkoły, nie stanowią wydatku bieżącego, który może być pokryty z udzielonej dotacji, podczas gdy zgodnie z przepisami jest to wydatek bieżący, który może być pokrywany z dotacji udzielanych na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jako realizujący cele należące do zadań szkół z zakresu kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, o których mowa w art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych i dopuszczony przez ten przepis;

2) art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w związku z art. 10 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe poprzez błędną interpretację i brak zastosowania tych przepisów do konkretnych wydatków poniesionych na rzecz szkoły, co jest wprost sprzeczne z treścią powyższych przepisów;

3) art. 126, art. 131, art. 236 ust. 2 i art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych w zw. z art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że dotacja oświatowa udzielona skarżącemu została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem;

4) rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że dotacja oświatowa udzielona skarżącemu została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem;

- naruszenie przepisów postępowania:

1) art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 107 k.p.a. poprzez rozpatrzenie przez organy w sposób niepełny i wybiórczy zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także prowadzenia postępowania w sposób niewzbudzający zaufania do działania organów administracji publicznej, pominięcie specyfiki i celów szkoły wynikających ze Statutu, Planu pracy, Idearium pijarskiego, czego konsekwencją było błędne przyjęcie przez organ, że zakwestionowane wydatki nie stanowią wydatków bieżących na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej i z tego tytułu podlegają zwrotowi jako wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem;

2) art. 6 k.p.a. polegające na stosowaniu przepisów prawa w sposób dowolny, przejawiające się w szczególności w ocenie wydatków rozliczonych z dotacji nie na podstawie realizacji zadań, na jakie przekazano dotacje oraz bez subsumpcji normy art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych do stanu faktycznego w sprawie;

3) art. 8la k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony;

4) art. 15 k.p.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie stanowiska organu I instancji w zakresie nieprawidłowości w wydatkowaniu przez skarżącego środków z dotacji oświatowej, bez przeprowadzenia samodzielnego i wszechstronnego postępowania wyjaśniającego w tej sprawie oraz bez starannego wyjaśnienia podstaw prawnych rozstrzygnięcia, co w konsekwencji doprowadziło do bezrefleksyjnego przyjęcia w ślad za organem I instancji, że środki z dotacji oświatowej nie mogły być przeznaczone na wydatki związane z działalnością kształcenia, wychowania i opieki;

5) art. 75, art. 77 i art. 80 w zw. z art. 7 k.p.a, polegające na pominięciu przedstawianych dowodów, nieuwzględnienie jako dowodów dokumentów w sprawie zebranych w postępowaniu kontrolnym oraz złożonych przez stronę, niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy pomimo tego, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, co doprowadziło do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i błędnych ustaleń faktycznych i prawnych;

6) art. 136 § 1 k.p.a, poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i błędną jego ocenę, a także nieprzeprowadzenie dowodu z Planu pracy szkoły, Programu wychowawczego, Idearium B, co skutkowało błędnym uznaniem, że środki z dotacji nie zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem.

Skarżący wniósł na podstawie art. 106 § 3 Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów (stanowiących załącznik do niniejszej skargi), ponieważ jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Uszczegóławiając podniesione zarzuty pełnomocnik skarżącej zwrócił uwagę na niedokonanie oceny wydatków pod kątem celów ich poniesienia oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodów ze Statutu szkoły, Programu wychowawczego i Idearium B.

W konkluzji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] oraz zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r., poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy należy potwierdzić wypełnienie się powyższych warunków, akcentując w szczególności realne zagrożenie epidemiologiczne dla zdrowia uczestników postępowania występujące na terenie miasta będącego siedzibą tutejszego Sądu. Kwestia nadmiernego zagrożenia życia i zdrowia osób uczestniczących w rozprawie jest bezdyskusyjna, nadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległości z powodów technicznych.

Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270 – dalej: p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, zatem podlega uwzględnieniu.

Spór w niniejszej sprawie wymaga rozstrzygnięcia, czy w świetle zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego strona skarżąca jako organ prowadzący B w Ł. wydatkowała otrzymane w 2018 r. środki z dotacji oświatowej zgodnie ze wskazaniami art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych 9dz.u. z 2020 r., poz. 17), dalej u.f.z.o., tj. czy spożytkowane zostały one w całości na realizację zadań z zakresu kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej.

Przed przystąpieniem do dalszych rozważań przytoczyć należy uregulowania znajdujące zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Zgodnie z art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2019 r., poz. 869 ze zm. ), dalej u.f.p., dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Brak jest przy tym definicji legalnej "dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem". W doktrynie przyjmuje się, że jest to wydatkowanie przez beneficjenta przekazanych mu środków finansowych w całości bądź w części na realizację innych zadań lub celów niż określone dla danego rodzaju dotacji w umowie dotacyjnej lub w przepisach powszechnie obowiązującego prawa (zob. Stawiński Michał. Art. 252. w: Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Wolters Kluwer Polska, 2019). Tym samym dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, to taka, która została wydatkowana na inne cele aniżeli te, na które została udzielona bądź nie służyła pokryciu wydatków, na które miała być wykorzystana. Jeżeli okaże się, że wydatki, na pokrycie których dotacja została przeznaczona nie wystąpiły, to także i taka dotacja nosi znamiona dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 235/18, Lex nr 2521406).

Stosownie zaś do art. 252 ust. 5 i ust. 6 pkt 1 u.f.p. zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego naliczane są począwszy od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem.

Sprawa niniejsza dotyczy tzw. dotacji oświatowej, której środki beneficjent zobligowany jest spożytkować na realizację zadań określonych w art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Zatem każdy wydatek, który pokryty został z dotacji, winien być poddany weryfikacji pod kątem jego zgodności ze wspomnianym przepisem. Brak owej zgodności uzasadnia twierdzenie o jego wydatkowaniu niezgodnie z przeznaczeniem, a w dalszej kolejności o potrzebie jego zwrotu.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-30 i art. 32, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:

1) pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, w tym na:

a) wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej, w przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce oraz osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie:

- 250% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2017 r. poz. 1189) - w przypadku publicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz niepublicznych przedszkoli, o których mowa w art. 17 ust. 1, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych, o których mowa w art. 19 ust. 1, i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 21 ust. 1,

- 150% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - w przypadku niepublicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, niewymienionych w tiret pierwszym, oraz niepublicznych szkół i placówek,

b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe.

Zasadne jest przy tym odniesienie się również do przepisów ustawy prawo oświatowe. I tak, w myśl art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148 z późn. zm.) organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność. Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:

1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;

2) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym:

3) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie:

4) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r. poz. 351) i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki;

5) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczo-profilaktycznych, przeprowadzania egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych;

6) wykonywanie czynności w sprawach z zakresu prawa pracy w stosunku do dyrektora szkoły lub placówki;

7) przekazanie do szkół dla dzieci i młodzieży oraz placówek, o których mowa w art. 2 pkt 7, z wyjątkiem szkół artystycznych realizujących wyłącznie kształcenie artystyczne, informacji o podmiotach wykonujących działalność leczniczą udzielających świadczeń zdrowotnych w zakresie leczenia stomatologicznego dla dzieci i młodzieży, finansowanych ze środków publicznych.

Dotacje przeznaczane na realizację zadań szkoły ograniczone są do zakresu ich celowości oraz do bieżących wydatków szkoły. Są one zatem przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki przy czym mogą być wyłącznie wydatkowane na pokrycie bieżących wydatków szkoły. Rola dotacji oświatowej nie polega na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez szkołę (przedszkole) bądź jednostkę prowadzącą szkoły, czy też pokrywaniu wszelkich jej wydatków (por.m.in. wyrok NSA z dnia 25 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1769/14, z dnia 8 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 229/13, z dnia 19 marca 2014 r. II GSK 1858/12, z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1002/13, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ww. przepisie ustawodawca zawarł katalog otwarty zadań realizowanych przez organ prowadzący szkołę. Stosownie natomiast do art. 44 ust. 1 u.p.o. szkoły i placówki podejmują niezbędne działania w celu tworzenia optymalnych warunków realizacji działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej, zapewnienia każdemu uczniowi warunków niezbędnych do jego rozwoju, podnoszenia jakości pracy szkoły lub placówki i jej rozwoju organizacyjnego. Uszczegółowienie zadań (celu) organu prowadzącego szkołę znajduje również swój wyraz w przepisach wykonawczych do u.p.o., m.in. w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (Dz.U. z 2017 r. poz. 1611 w brzmieniu obowiązującym w 2018 r.). Załącznik do tego aktu prawnego w części II określa wymagania wobec szkół i placówek, m.in. - nauczyciele stwarzają sytuacje, które zachęcają uczniów do podejmowania różnorodnych aktywności, - uczniowie inicjują i realizują różnorodne działania na rzecz własnego rozwoju, rozwoju szkoły lub placówki i społeczności lokalnej, - szkoła lub placówka realizuje działania wychowawcze i profilaktyczne - w tym mające na celu eliminowanie zagrożeń oraz wzmacnianie pożądanych zachowań - które są dostosowane do potrzeb uczniów i środowiska, - szkoła lub placówka, w sposób celowy, współpracuje z instytucjami i organizacjami działającymi w środowisku lokalnym. Współpraca szkoły lub placówki ze środowiskiem lokalnym wpływa na ich wzajemny rozwój oraz na rozwój uczniów, - zarządzanie szkołą lub placówką koncentruje się na zapewnieniu warunków organizacyjnych odpowiednich do realizacji zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, - podejmuje się działania zapewniające szkole lub placówce wspomaganie zewnętrzne odpowiednie do potrzeb i służące rozwojowi szkoły lub placówki, - w szkole lub placówce są ustalane i przestrzegane procedury dotyczące bezpieczeństwa, w tym sposobów działania w sytuacjach trudnych i kryzysowych.

W przedstawionym kontekście, dokonując interpretacji pojęcia "wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem", uznać należy, że polega ono w szczególności na zapłacie ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona. Dotacja oświatowa może zostać wykorzystana wyłącznie na te wydatki bieżące danej szkoły lub placówki, które realizować będą zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wobec tego, zapłata ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona, czyli na realizację innych celów niż cele wskazane w przepisach u.f.z.o. - niezwiązanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, oraz zarazem nie stanowiących wydatków bieżących szkoły (przedszkola) lub placówki - winna być kwalifikowana jako wydatkowanie tej części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem.

Organy orzekające w niniejszej sprawie zakwestionowały następujące wydatki: 1) 136,00 zł - faktura [...] -2018-01-18 - C Firma rodzinna T. K. - usługa gastronomiczna - 2 szt. Centrum D poczęstunek po wykładzie w szkole; 2) 547,35 zł - faktura [...]- 2018-03-19 - Zakład Wielobranżowy E; ulotki A4/3 ulotki na Targi Edukacyjne i Dzień Otwarty ; 3) 283,00 zł - faktura [...]-2018-03-13 - F; baranek, figurka zajączek 40 szt; 4) 109,47 zł - faktura 21/03/2018 - 2018-03-07 - Zakład Wielobranżowy E - ulotki, ulotki na dzień Otwarty (20.05.2018), Targi Edukacyjne w S. (8.03.2018) i w Ł. (20.03.2018); 5) 1.149,31 zł - faktura [...] - 2018-03-23 - G; zaproszenia; życzenia świąteczne dla absolwentów; 6) 900,00 zł - rachunek 3/2018 - 2018-03-28 - Rada Rodziców przy H Nr [...]; za przygotowanie poczęstunku świątecznego; 7) 541,20 zł - faktura [...] - 2018-05-15 - F, 2 obrusy z haftem, zakup jako upominek przy wyjazdach zagranicznych; 8) 1.125,00 zł - faktura [...]- 2018-07-03 - I w Warszawie, bilety [...], 15 szt., wyjazd nauczycieli do W. do teatru; 9) 861,00 zł - faktura [...] - 2018-10-16 - G, obrus z haftem, zakupiono na podarunek; 10) 1.575,40 zł - faktura [...] - 2018-12-18 - F; kartki świąteczne, druk kartek świątecznych; 11) 48,12 zł-faktura [...]- 2018-12-18 -E; etykiety, etykiety na czekolady z logo szkoły 150 szt.

Ww. wydatki nie mieszczą się, zdaniem organu odwoławczego, w katalogu wydatków, o których mowa w tym art. 35 ust. 1 u.f.z.o.

W ocenie Sądu, powyższe stanowisko SKO jest przedwczesne. Podnieść w tym miejscu należy, że SKO orzekało w sprawie zwrotu przedmiotowej dotacji po raz drugi. Poprzednio decyzją z dnia 16 kwietnia 2020 r. uchyliło decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. określającą należności z tytułu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przypadającej do zwrotu i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Przyczyną uchylenia decyzji z [...] r. była potrzeba ponownej analizy zakwestionowanych wydatków na gruncie wskazanych przez SKO przepisów, w szczególności przepisów u.p.o., przepisów wykonawczych do niej, statutu szkoły i programu wychowawczego, które regulują zadania – cele realizowane przez szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej.

Z załączonych akt administracyjnych wynika, że brak jest w nich zarówno statutu, jak i programu wychowawczego szkoły. Wprawdzie organy obu instancji, w szczególności SKO w zaskarżonej decyzji, odniosły się do postanowień statutu szkoły, nie mniej w aktach nie ma statutu, a jedynie jest jego projekt.

Zgodnie z zasadą ogólną praworządności (art. 6 k.p.a.) organy administracji mają obowiązek działać na podstawie i w granicach prawa. Co do zasady to na organie, zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, ciąży obowiązek zgromadzenia jak najpełniejszego i wyczerpującego materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 i art. 77 k.p.a.). Stosownie do treści art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej w toku postępowania podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego obowiązkiem organu administracji publicznej jest zaś jego wszechstronne rozpatrzenie. Zadaniem sądu administracyjnego jest natomiast między innymi ustalenie, czy prawidłowo został zebrany materiał dowodowy w postępowaniu administracyjnym, a następnie czy został oceniony przez organy administracyjne zgodnie z przepisami tego postępowania. W związku z tym sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracyjne wyjaśniły wszystkie okoliczności istotne dla sprawy.

Zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę organy nie wywiązały się z powyższych obowiązków w sposób należyty. Jak wskazano powyżej i jak zasadnie podnosi strona skarżąca, w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 2020r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało na potrzebę sięgnięcia do statutu oraz programu wychowawczego, które odnoszą się do realizowanych przez szkołę celów. Sąd podziela stanowisko skarżącego, iż powyższego zalecenia organ pierwszej instancji nie wykonał, a organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do tego uchybienia. Organy obu instancji w zaskarżonych decyzjach wprawdzie odniosły się do postanowień statutu szkoły, niemniej w aktach brak jest statutu szkoły, na który powołują się organy. Dołączono jedynie projekt statutu, co w ocenie Sądu nie spełnia wymogu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Nadto, jak wynika z akt sprawy, organy nie zapoznały się z planem wychowawczym, który zawiera cele szkoły. Organ I instancji pominął więc postanowienia dokumentów regulujących pracę i cele placówki, na które powołuje się strona skarżąca. Tym samym nie wypełnione zostały obowiązki nałożone na organ I instancji przez organ odwoławczy w decyzji z dnia 16 kwietnia 2020 r. W ocenie Sądu wskazane powyżej uchybienia w zakresie braków w postępowaniu dowodowym mogą mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie.

Zaskarżona decyzja dotknięta jest zatem naruszeniem wskazanych w skardze przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazania co do dalszego postępowania w sprawie wynikają wprost z treści niniejszego uzasadnienia. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ weźmie pod uwagę, że decyzja powinna być poprzedzona uzupełnieniem materiału dowodowego w zakresie wskazanym w decyzji kasatoryjnej z dnia [...] 2020 r. i jednoznacznym ustaleniem, czy sporne wydatki mieszczą się w ramach zakreślonych wyżej przywołanymi przepisami. Zaznaczyć przy tym trzeba, iż strona dysponując dowodami, do których sama ma nieograniczony dostęp powinna również wykazać się inicjatywą w tym zakresie w szczególności, gdy z takich dowodów lub wiedzy wywodzi bądź chce wywodzić korzystne dla siebie skutki. Przy czym tę inicjatywę winna wykazać się w toku postępowania przed organami pierwszej i drugiej instancji, a nie dopiero w postępowaniu sądowym, w którym co do zasady nie prowadzi się postępowania dowodowego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 ust. 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania, składających się z wpisu sądowego, wynagrodzenia pełnomocnika i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, Sąd postanowił na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

mko