Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 713/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-05-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne: Służba Bezpieczeństwa
Skarżony organ: Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 172 poz 1407
law: Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 października 2002 r. w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, pracy i innych okresów  do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa  Wewnętrznego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA Michał Sowiński, Protokolant Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 maja 2009 r. sprawy ze skargi W. S. na rozkaz personalny Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania wzrostu uposażenia 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny nr [...] z [...] września 2008r oraz poprzedzający go rozkaz Szefa ABW nr [...] z [...] lipca 2009r., 2. stwierdza, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega w wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego się wyroku, 3. zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz skarżącego W. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W. S. zwrócił się raportem z dnia [...] czerwca 2007 r. m.in. o zaliczenie do wysługi lat równorzędnego ze służbą okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2004 r., powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lipca 2004 r., sygn. akt II SA/Wa 789/04, który uchylił rozkaz personalny Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] lipca 2002 r., utrzymujący w mocy rozkaz poprzedzający z dnia [...] czerwca 2002 r. o wypowiedzeniu wnioskującemu stosunku służbowego i zwolnieniu ze służby z dniem [...] lipca 2002 r.

Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], utrzymanym w mocy rozkazem personalnym z dnia [...] września 2007 r. nr [...], Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego opierając się na podstawie art. 114 ust. 1 - 2, art. 121 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.; powoływanej dalej jako ustawa o ABW i AW), § 1 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 października 2002 r. w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, pracy i innych okresów do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 172, poz. 1407, dalej jako rozporządzenie w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby), orzekł o odmowie przyznania dla W. S. wzrostu uposażenia zasadniczego w związku z niezaliczeniem do wysługi lat okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2004 r. jako okresu służby w ABW.

W wyniku złożonej przez W. S. skargi na powyższe rozstrzygnięcie Szefa ABW, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1967/07 uchylił w/w rozkazy personalne. Jak wskazał w/w Sąd w uzasadnieniu swojego orzeczenia, powodem uchylenia przedmiotowych rozkazów personalnych było niezastosowanie przez organ w sprawie przepisu art. 60 ust. 4 ustawy o ABW i AW, przewidującego rozwiązanie stosunku służbowego z funkcjonariuszem ABW po upływie sześciu miesięcy, co miało wpływ na kwestię zaliczenia skarżącemu do wysługi lat (jako okresu służby) okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r., będącego podstawą przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariusza.

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ponownie rozpoznając sprawę, rozkazem personalnym z dnia [...] września 2008 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zmianami, dalej jako kpa), art. 114 ust. 1 - 2, art. 121 ust. 3 ustawy o ABW i AW, § 1 ust. 1 i § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, utrzymał w mocy rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] o odmowie przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego w związku z niezaliczeniem do wysługi lat okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2004 r. jako okresu służby w ABW.

W uzasadnieniu decyzji odmawiającej przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu zaliczenia do wysługi lat okresu od [...] lipca 2002 r. do dnia [...] października 2004 r. jako okresu służby w ABW podano, że zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy ABW zalicza się okresy służby w ABW z wyłączeniem jednak tych okresów, za które funkcjonariuszowi nie przysługiwało uposażenie zasadnicze ( § 2 ust. 1). Nadto, sam fakt pozostawania w stosunku służbowym w okresie od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. (co jak podkreślił organ wobec treści wyroku WSA w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 1967/07 stanowi okoliczność bezsporną), nie przesądza jeszcze, że okres ten należy zaliczyć do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego. Co więcej, zdaniem organu, mając na uwadze § 2 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby oraz okoliczność pozostawania w obrocie prawnym ostatecznej decyzji administracyjnej - rozkazu personalnego nr [...] z [...] sierpnia 2008 r. w przedmiocie odmowy wypłaty W. S. uposażenia za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2004 r., stwierdzić należy, iż sprzecznym z obowiązującymi przepisami prawa byłoby wydanie wnioskowanej decyzji. Odnośnie zaś okresu od [...] grudnia 2002 r. do [...] października 2004 r., Szef ABW zauważył, że wobec stwierdzenia przez WSA w Warszawie w w/w wyroku nie istnienia stosunku służbowego w tym czasie oraz w związku z treścią § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, brak jest podstaw do zaliczenia tego okresu jako służby w ABW do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego.

W konkluzji swojego rozkazu personalnego, Szef ABW wskazał, że jego rozstrzygnięcie nie wyklucza możliwości wnioskowania przez funkcjonariusza o zaliczenie całego spornego okresu do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego z innego tytułu niż służba w ABW. Jak zauważył organ, powyższe po części miało miejsce w sprawie, bowiem okres od [...] października 2002 r. do [...] października 2004 r. został W. S. zaliczony do ustalanej dla celów uposażeniowych wysługi lat jako zakończony okres zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Odmowa zaś przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego, w związku z niezaliczeniem do wysługi lat okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. nie zmienia faktu, że okres ten, wobec treści orzeczenia WSA w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 1967/07 należy traktować jako okres służby wraz ze wszystkimi tego konsekwencjami wynikającymi z ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin ( Dz. U. z 1994 r. Nr 53, poz. 214, z późn. zm. ).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. S. działając przez swojego pełnomocnika - adwokata M. S. wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu i rozkazu poprzedzającego oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił w/w rozkazom naruszenie art. 7 kpa w związku z art. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa, art. 114 ust. 1-2, art. 121 ust. 3 i ustawy o ABW i AW, art. 156 § 1 pkt 2 kpa, § 1 ust. 1 i § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego podniósł, że na podstawie art. 153 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ jest związany oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w orzeczeniu WSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1967/07. Wytyczne wskazane w powyższym wyroku powinny stanowić dla organu podstawę i jedyny kierunek przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Zdaniem Szefa ABW nie naruszył on art. 153 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ nie pominął bowiem w swoich ustaleniach faktu, że skarżący pozostawał w służbie przez okres 6 miesięcy od dnia wypowiedzenia stosunku służby do [...] grudnia 2002 r. Niemniej jednak wobec tego , że Szef ABW rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. odmówił W.S. prawa do uposażenia za ten okres, to konsekwentnie, wobec jednoznacznego brzmienia przepisu § 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, odmówił również zaliczenia skarżącemu tego okresu, jako okresu służby w ABW, do wysługi od której zależy wzrost uposażenia zasadniczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, iż stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - dalej jako "p.p.s.a", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie kontrolą Sądu został objęty rozkaz personalny z dnia [...] września 2008 r., nr [...] wydany przez Szefa ABW, którym organ ten po rozpatrzeniu wniosku W.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własny rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego w związku z niezaliczeniem do wysługi lat okresu od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia [...] października 2004 r. jako okresu służby w ABW.

Przedmiotowy rozkaz personalny został wydany po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozkazu personalnego utrzymującego w mocy rozkaz personalny odmawiający przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego w związku z niezaliczeniem do wysługi lat okresu od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia [...] października 2004 r. jako okresu służby w ABW. WSA w Warszawie wskazał, że wskutek stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2004 r., sygn. akt K 45/02 niekonstytucyjności przepisów art. 230 ust. 1 pkt. 2 i 7 ustawy o ABW i AW, stosunek służbowy skarżącego ustał, jednakże nie w terminie jednego miesiąca od daty zapoznania funkcjonariusza z treścią rozkazu (czyli z dniem [...] lipca 2002 r.), lecz w terminie określonym w art. 60 ust. 4 ustawy o ABW i AW, to jest po upływie sześciu miesięcy od daty wejścia w życie ustawy o ABW ( tj. w dniu [...] grudnia 2002 r. ). Uchylając w/w rozkazy personalne sąd administracyjny wskazał, że powodem uchylenia przedmiotowych rozkazów było niezastosowanie przez organ w sprawie przepisu art. 60 ust. 4 ustawy o ABW i AW, przewidującego rozwiązanie stosunku służbowego z funkcjonariuszem ABW po upływie sześciu miesięcy, co miało wpływ na kwestię zaliczenia skarżącemu do wysługi lat (jako okresu służby) okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r., będącego podstawą przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariusza.

Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W orzecznictwie przyjmuje się, iż przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie i sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego środkami przewidzianymi prawem. Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1434/2005, opubl. Lex Polonica nr 400400). Związanie wskazaniami sądu administracyjnego oznacza powinność ścisłego, przy zachowaniu wszelkich zasad postępowania wyjaśniającego, wypełnienia zaleceń Sądu, przy wyeliminowaniu jakichkolwiek niejasności czy choćby dwuznaczności odnoszących się do ustaleń stanu faktycznego. Inny sposób procedowania czyniłby kontrolę sądową iluzoryczną i pozbawioną sankcji w postaci możności powtórnej weryfikacji stanowiska właściwego w sprawie organu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2005 r. sygn. akt I SA/Łd 119/2004, opubl. LexPolonica nr 420541).

Mając na uwadze spoczywający na organie administracji obowiązek zastosowania się do zaleceń sądu administracyjnego, zważyć należy, iż badając prawidłowość decyzji zapadłej w następstwie uchylonego wcześniej rozstrzygnięcia Sąd ma przede wszystkim obowiązek zbadania w jakim zakresie organ administracji zastosował się do jego wskazań. Analiza kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia prowadzi do wniosku, iż organ administracji nie w pełni zastosował się do wskazówek i zaleceń sądu administracyjnego, bowiem nie uwzględnił skarżącemu okresu od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. jako okresu służby będącego podstawą przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariusza.

Jako powód do takiego rozstrzygnięcia organ wskazał, że sam fakt pozostawania w stosunku służbowym w okresie od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. nie przesądza, że okres ten należy zaliczyć do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego, bowiem funkcjonariuszowi nie przysługiwało za w/w okres uposażenie zasadnicze, a powyższe jest koniecznym warunkiem wynikającym z treści rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby.

Zdaniem Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, organ dokonał błędnej wykładni § 1 ust. 1 i § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby, a skutkiem tego nie uwzględnił skarżącemu do wysługi lat jako okresu służby będącego podstawą przyznania wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariusza w/w okresu.

Zgodnie bowiem z § 1 w/w rozporządzenia do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy ABW zalicza się okresy służby w ABW. Na podstawie zaś § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia do wysługi lat nie zalicza się okresów służby lub pracy, za które nie przysługiwało uposażenie zasadnicze lub wynagrodzenie albo zasiłek z tytułu choroby przewidziany w odrębnych przepisach.

W ocenie Sądu należy odróżnić znaczenie zwrotu "uposażenie nie przysługiwało" od zwrotu "odmówiono wypłaty uposażenia", czy też "uposażenia nie wypłacono" lub "uposażenia nie pobrano". Za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. w związku ze zwolnieniem W. S. na podstawie niekonstytucyjnego przepisu ustawy o ABW i AW, na mocy którego jego okres ochronny został skrócony z sześciu miesięcy do jednego miesiąca, należy uznać, że skarżącemu przysługiwało uposażenie zasadnicze za kolejnych w/w pięć miesięcy. Fakt zaś, że skarżącemu ostatecznym rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. odmówiono wypłaty uposażenia za w/w okres, z powodu podniesienia przez organ zarzutu przedawnienia roszczenia, nie oznacza, że za ten okres służby uposażenie mu nie przysługiwało. Tym samym, organ dopuścił się naruszenia prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, błędnie interpretując treść § 1 ust. 1 i § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu zaliczania okresów służby. Powyższe spowodowało, że organ dopuścił się również naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Z akt administracyjnych przekazanych Sądowi wynika, że na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. skarżącemu ustalając łączną wysługę lat uwzględnianą przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy ABW, na dzień [...] października 2004 r. zaliczono jedynie okres jego pracy cywilnej (zatrudnienie w [...] Sp. z o.o. w we W. w pełnym wymiarze czasu pracy) od dnia [...] października 2002 r. do [...] listopada 2004 r. ( tj. 2 lata i 8 dni ). Powyższe oznacza, że okres od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2002 r. nie został jednak zaliczony do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy ABW.

W ponownym postępowaniu, organ powinien więc zaliczyć do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy ABW również okres od [...] lipca 2002 r. ( dzień faktycznego zwolnienia ze służby w ABW na podstawie niekonstytucyjnego przepisu) do [...] października 2002 r. ( dzień poprzedzający podjęcie pracy cywilnej - zatrudnienia w [...] Sp. z o.o. w we W. w pełnym wymiarze czasu pracy ).

Należy wyjaśnić, że przy rozpoznaniu przedmiotowej sprawy Sąd brał z urzędu pod uwagę rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1967/07.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a, orzekł jak w sentencji. W oparciu o art. 152 p.p.s.a, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego rozkazu personalnego w całości. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a w związku z § 18 ust. 1 pkt. 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U Nr 163, poz. 1348 ze zm.), gdyż skarżący był reprezentowany przed Sądem przez adwokata.