Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 820/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 4, art. 92 a ust. 1, art. 92c ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Spadek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2021 r. sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ odwoławczy, organ drugiej instancji), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, dalej: k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 4 pkt 4, art. 5, art. 87, art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm., dalej: u.t.d. ), Ip. 6.3.8, Ip. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 34 ust. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy Z. J., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A z/s w C. (dalej: strona, skarżący) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...]r., nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] zł, utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] r., w miejscowości S., podczas kontroli drogowej, samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...], którym kierował M. Z., stwierdzono, że pojazdem wykonywany był krajowy transport drogowy materiałów niebezpiecznych. Z okazanych do kontroli dokumentów wynikało, że posiadaczem pojazdu i podmiotem wykonującym przewóz był skarżący, a kontrolowany przewóz wykonywany był na rzecz i w imieniu Spółki B Sp. z o.o. Sp. komandytowa z/s w C.. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] z dnia [...]r.

W wyniku przeprowadzonej kontroli organ pierwszej instancji pismem z [...]r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie naruszenia przepisów określonych w u.t.d

W rezultacie tego postępowania, organ pierwszej instancji, powołując przepis art. 92 a ust. 1 i ust. 3 oraz art. 93 ust. 1 u.t.d., decyzją z [...] r., nałożył na skarżącego jako podmiot wykonujący przewóz drogowy karę pieniężną w wysokości [...],- zł.

Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiło:

1. niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę

kierowcy - za każdy wpis;

2. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji.

W odwołaniu od tej decyzji, skarżący, wnosząc o jej uchylenie w całości zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego.

Organ odwoławczy, po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy w całości decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał na okoliczności faktyczne sprawy udokumentowane protokołem kontroli z [...] r. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie. Stosownie do art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:

1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa Ip. 1 -9,

- załącznika nr 3 do ustawy.

Dalej wskazał, że zgodnie z art. 92 c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.

Następnie wskazał, że zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego - obowiązki lub warunki wynikają m.in. z przepisów tej ustawy oraz:

- rozporządzenia WE nr 561/2006 i

- rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 165/2014", lub aktów wykonawczych do rozporządzenia (UE) nr 165/2014:

- rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/799 z 18 marca 2016r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 ustanawiającego wymogi dotyczące budowy, sprawdzania, instalacji, użytkowania, naprawy tachografów oraz elementów składowych (Dz. Urz. UE L 139 z 26.05.2016, str. 1, z późn. zm.),

- rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/548 z 23 marca 2017r. ustanawiający standardowy formularz pisemnego oświadczenia w sprawie usunięcia lub naruszenia plomby tachografu (Dz. Urz. UE L 79 z 24.03.2017, str. 1).

Ponadto zauważył, że zgodnie z art. 189a § 2 k.p.a w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1. przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2. odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3. terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4. terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5. odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6. udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Wskazując na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 k.p.a. Wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a. na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w sprawie. Ponadto wskazał, że zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez u.t.d. w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1.

Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 k.p.a daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa tej ustawy.

Odnosząc się do naruszeń stwierdzonych w czasie kontroli, organ ustalił i wyjaśnił co następuje.

Zgodnie z art. 5 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". W myśl art. 5 ust. 1 u.t.d. oraz ustawy o czasie pracy kierowców (Dz.U. z 2013 r. poz. 567), licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób lub licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy uprawnia do wykonywania przewozów w krajowym transporcie drogowym, zgodnie z rodzajem przewozów w niej określonych, do czasu upływu terminu jej ważności lub wydania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, o których mowa w art. 4 ust. 1.

Z kolei, zgodnie z art. 87 u.t.d.:

1. Podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto;

1) wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji;

Zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym:

niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych;

Konsekwencją tego rozwiązania jest treść Ip. 1.1 załącznika nr 3 do ww. ustawy, która karą pieniężną w wysokości [...] zł sankcjonuje naruszenie w postaci wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika lub bez wymaganej licencji.

Organ odwoławczy zważył, że w toku postępowania administracyjnego zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci m.in. protokołu kontroli, protokołu przesłuchania świadka, wyjaśnień strony, wypisu z zaświadczenia nr [...], dowodów w postaci kopii faktur oraz dokumentów "wydanie opakowań", a także pisma nr [...] z Urzędu Miasta C. oraz pisma z BTM GITD, że w dniu [...] r. strona wykonywała przewóz drogowy pojazdem marki [...] o nr rej. [...] bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub wymaganej licencji.

W toku kontroli drogowej kierowca okazał m.in. wypis z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne udzielone skarżącemu [...] r. na czas nieokreślony.

Tymczasem zgodnie z okazanymi fakturami nr [...], nr [...], nr [...] oraz dokumentami przewozowymi sprzedawcą oraz nadawcą ładunku był B Sp. z o.o. Sp. Komandytowa.

Organ odwoławczy wskazuje, iż w niniejszej sprawie strona nie wypełniła przesłanki określonej w art. 4 pkt. 4 lit. c u.t.d.

Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego zasadne jest utrzymanie kary pieniężnej w wysokości [...] zł z tytułu naruszenia Ip. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na niespełnieniu wymogu wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy - za każdy wpis; Ip. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.td., organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 34 ust. 3 jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv):

jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub

jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf.

Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu. Zgodnie z treścią art. 34 ust. 7 rozporządzenia nr 165/2014 kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed dniem 1 kwietnia 1998 r.

Konsekwencją tego rozwiązania jest treść Ip. 6.3.8 załącznika nr 3 do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości [...] złotych sankcjonuje niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia na wykresówkę lub kartę kierowcy - za każdy wpis.

W wyniku analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy stwierdzono naruszenie polegające na niespełnieniu wymogu ręcznego wprowadzenia danych na kartę kierowcy dotyczących aktywności kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych. Dane zawarte na karcie kierowcy nie zawierają wymaganych wpisów symbolu państwa, w którym kierowca rozpoczynał lub kończył dzienny okres pracy oraz wpisów manualnych odpoczynków:

1. dnia [...] r. (x2);

2. dnia [...]r. (x2);

Łącznie kierowca nie wykonał 4 wpisów.

Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy zasadne jest utrzymanie kary pieniężnej w wysokości [...]złotych za stwierdzone naruszenia określone w Ip. 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Z uwagi na treść art. 92 a ust. 3 u.t.d., suma kar za stwierdzone naruszenia wynosi ogółem [...]zł.

Odnośnie zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy po szczegółowej analizie całości materiału dowodowego uznał, że są one niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie.

Organ wskazał, że dokumenty przewozowe okazane dopiero organowi odwoławczemu mają ręcznie wypisanych odbiorców i daty, a ich wartość dowodowa jest znikoma, bowiem w niniejszej sprawie kluczowym jest moment kontroli drogowej, podczas której kierowca okazał do kontroli faktury (nr [...], nr [...], nr [...]) oraz dokumenty "wydanie opakowań" z których wynikało, że sprzedawcą oraz nadawcą ładunku jest B Sp. z o.o. Sp. Komandytowa, a nie skarżący. Kontrolowany kierowca potwierdził fakt wykonywania przewozu materiałów niebezpiecznych i opakowań z C. do K., G., S. i C. zgodnie z okazanymi fakturami oraz, że załadunku dokonał w firmie B Sp. z o.o. Sp. Komandytowa.

Organ wskazał przy tym, że protokół kontroli drogowej jest istotnym dowodem w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. W związku z tym, organ odwoławczy nie uznał za wiarygodne dokumentów przedłożonych do odwołania pełnomocnika strony z 3 kwietnia 2020 r. Istotnym w niniejszej sprawie jest bowiem moment kontroli.

Odnośnie zarzutu skarżącego dotyczącego braku odpowiedzialności przedsiębiorcy za powstałe w sprawie naruszenie, organ odwoławczy w wyniku analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego uznał twierdzenia strony za bezzasadne, ponieważ obowiązkiem przedsiębiorcy jest nadzór nad odpowiednimi zachowaniami ludzkimi. Zakres tych obowiązków ściśle jest związany z rodzajem prowadzonej działalności gospodarczej, na którą składają się poszczególne czynności przedsiębiorcy. Jedną zaś z takich czynności niewątpliwie jest kierowanie pojazdem samochodowym. W zdecydowanej większości przypadków kierowca samodzielnie prowadzi pojazd, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże wskazanej okoliczności nie można kwalifikować w kategoriach wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy, bowiem ma on obowiązek przeszkolenia kierowcy i organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń ustawy o transporcie drogowym, w tym jak w niniejszej sprawie naruszenia Ip. 6.3.8 zał nr 3 do u.t.d. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd jest w tym przypadku bez znaczenia, co więcej sytuacja taka jest typowa w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w takiej sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę danego obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem ustawy o transporcie drogowym, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Przedsiębiorca powinien wykazać się dbałością o osiągniecie zamierzonego celu. W niniejszej sprawie do naruszenia doszło, w związku z czym winę za popełnione przez kierowcę naruszenie ponosi przedsiębiorca.

Organ uznał za bezzasadne zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a oraz art. 77 k.p.a.

Stwierdził, że w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono stan faktyczny. Organ pierwszej instancji zgromadził bowiem w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem. Organ dysponował protokołem kontroli, protokołem przesłuchania świadka, dokumentami przedłożonymi rzez pełnomocnika strony, fakturami VAT oraz dokumentami przedłożonymi przez kierowcę w toku kontroli drogowej, informacjami uzyskanymi z Urzędu Miasta C.. Na tych dowodach, wystarczających do nałożenia kary oparł się [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przy wydaniu zaskarżonej decyzji. W wyniku kontroli stwierdzono, że strona dopuściła się naruszeń. Sama strona w trakcie toczącego się postępowania nie dostarczyła dokumentów świadczących, że ujawnione naruszenie powstały na skutek okoliczności niemożliwych do przewidzenia na które nie miała wpływu.

Nie było konieczności zebrania dodatkowego materiału dowodowego w sytuacji, gdy ustalenia faktyczne uzyskane w trakcie kontroli nie budziły wątpliwości i jednoznacznie wskazywały na powstanie naruszeń. W świetle powyższego nie można uznać, aby organ zaniechał przeprowadzenia rzetelnego postępowania. Organ, rozstrzygając sprawę, nie miał możliwości wydania decyzji o innej treści niż ta, którą przewidują przepisy o transporcie drogowym, gdyż zaistniał określony w tym przepisie stan faktyczny, co wynikało z zebranych dowodów.

Dalej wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie art. 92 b ustawy nie znajdzie zastosowania bowiem ustawodawca daje możliwość zastosowania tego zapisu tylko w przypadku, gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca. W niniejszej sprawie pełnomocnik strony nie wskazał okoliczności których strona nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Wobec czego w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 pkt ustawy o transporcie drogowym ze względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania nie przedstawiła dowodów, które potwierdziłyby, że przedsiębiorca dopełnił ciążącego na nim obowiązku sprawdzenia, czy kierowca posiada wszelkie konieczne dokumenty.

Skarżący nie przedstawił w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na powstanie okoliczności, które mogłyby obalić ustalenia organu. Wszystkie okoliczności sprawy związane z naruszeniem Ip. 6.3.8 oraz Ip. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy transporcie drogowym były okolicznościami, na które przedsiębiorca miał wpływ i mógł je przewidzieć. Wpływ przedsiębiorcy przejawia się w braku kontroli nad kierowcą, oraz braku reakcji na popełniane przez niego naruszenia. Przedsiębiorca nie wskazał wystąpienia żadnych innych okoliczności na które nie miał wpływu, lub których nie mógł przewidzieć.

W opinii organu odwoławczego postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ pierwszej instancji działał na podstawie przepisów prawa, podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także czyniąc zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.

W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa.

Strona skarżąca zaskarżyła w całości decyzję organu odwoławczego, skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając:

1. naruszenie art. 92 a ust. 1 i ust. 3 w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d., w zw. z art. 7, art. 77 k.p.a., na skutek błędnego przyjęcia przez organ, że w dacie kontroli tj. [...]r., skarżący nie wykonywał przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne/niezarobkowego przewozu, pomimo posiadania wymaganego zaświadczenia nr [...] wydanego dla niego ważnego w dacie kontroli, a wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji. Okoliczności towarzyszące sprawie potwierdzają jednoznacznie, że w dacie kontroli skarżący wykonywał przewóz drogowy na potrzeby własne/niezarobkowy przewóz, co potwierdza wydruku CEIDG skarżącego, gdyż przewożony towar był odebrany z miejsca wykonywania przez niego działalności gospodarczej. Ponadto doszło do omyłkowego przekazania dokumentów kierowcy, co skutkowało tym, że [...]r. posiadał on niewłaściwe dokumenty przewozowe, w których jako sprzedawca i nadawca ładunku została wskazana B Sp. z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa wykonująca swoją działalność pod tym samym adresem. Natomiast sprzedawcą i nadawcą ładunku był w rzeczywistości skarżący;

2. naruszenie art. 92a ust. 1 i ust. 3, w związku z art. 93 ust 1 u.t.d. w związku z art. 7, art. 77 k.p.a.- na skutek błędnego przyjęcia przez organ, że doszło do naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym polegającego na nie wykonywaniu przez kierowcę wymaganych ręcznych wpisów na karcie kierowcy w dniach [...] r. i [...] r. pomimo, że skarżący w złożonym wyjaśnieniu z [...] r. wskazał, że stwierdzone nieprawidłowości były wynikiem przeoczenia kierowcy i zostały naprawione niezwłocznie po ich wskazaniu przez kontrolującego. Doszło do naruszenie przepisów procesowych przez organ, gdyż, pominięcie tej okoliczności doprowadziło do błędnego zastosowania powołanych przepisów materialnych i nieuzasadnionego nałożenia na skarżącego kary pieniężnej;

3. naruszenie art. 4 pkt 4 , art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1 u.t.d. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, kiedy skarżący w dniu przeprowadzonej kontroli wykonywał przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne/ niezarobkowy przewóz, gdyż spełniał łącznie wszystkie przesłanki z przepisu art. 4 pkt 4 u.t.d.. Niewłaściwa wykładnia powołanego przepisu doprowadziła to uznania przez organ, że skarżący winien posiadać stosowane zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencję;

4. naruszenie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. poprzez nieprzydanie wiarygodności dołączonym do odwołania fakturom dokumentującym sprzedaż dokonaną przez skarżącego, podczas gdy po dostrzeżonej omyłce skarżący był uprawniony do wystawienia stosownych faktur VAT dokumentujących sprzedaż towaru, natomiast podmiot, na który omyłkowo zostały wystawione faktury sprzedażowe był obowiązany wystawić stosowne korekty, co też zostało dokonane - ustawodawca zezwala na dokonanie korekty faktury w przypadku gdy po jej wystawieniu podatnik stwierdzi pomyłkę,

5. naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów w związku z nieuwzględnieniem jako dowodu wyjaśnień i dokumentów przekazanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji, co przyczyniło się do niepełnego ustalenia stanu faktycznego i wyjaśnienia sprawy w sposób wyczerpujący biorąc pod uwagę całość zgromadzonego materiału dowodowego, a tym samym uchybiono zasadzie rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego.

Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Ponadto, wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów:

1.wydruku z CEIDG skarżącego na okoliczność i potwierdzenie faktu, że na ul. [...] w C. w dacie zdarzenia prowadzona była działalność gospodarcza przez skarżącego, co potwierdza fakt, że przewożony towar był odebrany w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego, a przewóz odbywał się w ramach przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne/niezarobkowy przewóz w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym;

2. faktur korygujących VAT nr [...], [...], [...] wystawionych przez Spółkę B spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa potwierdzonych przez nabywców towaru na dowód sporządzenia korekt do omyłkowo wystawionych przez Spółkę faktur [...], [...] i [...] i zaakceptowania ich przez kontrahentów Spółki na dowód, że Spółka dokonała korekty omyłkowo wystawionych faktur i że sprzedawcą i nadawcą ładunku był w rzeczywistości skarżący.

W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze organ wniósł o oddalenie skargi, w całości podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021, poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej powoływana jako p.p.s.a.). Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga w granicach danej sprawy, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a) i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Jako podstawę faktyczną orzekania Sąd przyjął ustalenia co do stanu faktycznego przedstawione w zaskarżonej decyzji, stwierdzając, że zostały poczynione prawidłowo i w zakresie umożliwiającym rozstrzygniecie sprawy.

Materialnoprawną podstawę decyzji stanowił przepis art. 92 a ust. 1 i ust. 3 u.t. d., a wysokość kar za poszczególne naruszenia wynika wprost z załącznika nr 3 do ustawy. Należy przy tym zauważyć, że odpowiedzialność za popełnienie naruszeń wynikająca z art. 92a ust. 1 u.t.d. ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy czy też stopnia zagrożenia wobec osób trzecich, a do jej powstania wystarczy stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Przepis art. 92a ust. 1 u.t.d. ustanawia odpowiedzialność administracyjną, a nie karnoadministracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy, odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego transport drogowy w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku, niezależnie od tego, kto prowadził pojazd samochodowy. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze bowiem ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej posługuje. Dlatego też, co do zasady, bez znaczenia są okoliczności, w jakich doszło do powstania naruszeń przedsiębiorcy. Powyższy przepis stwarza domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy, przy czym ustawodawca umożliwił obalenie tego domniemania w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 92b ust. 1 u.t.d. i art. 92c ust. 1 u.t.d. - jako stanowiących wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz (por. wyrok NSA z 10 października 2017r., sygn. II GSK 2852/17, CBOiOS).

Istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena zasadności nałożenia na skarżącego jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, kary pieniężnej w wysokości [...]zł z tytułu naruszenia przepisów ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym, a w szczególności:

1. niespełnienia wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę

kierowcy - za każdy wpis;

2. wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji.

Suma kar pieniężnych za stwierdzone podczas kontroli naruszenia wynosi [...]zł, jednak z uwagi na treść art. 92a ust. 3 u.t.d. kara pieniężna została ograniczona do kwoty [...]zł.

Podczas kontroli przewozu drogowego w dniu [...] r. stwierdzono ww. naruszenia, które szczegółowo opisano w Załączniku 1 do protokołu kontroli. Do kontroli kierowca okazał m.in. wypis z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne udzielone skarżącemu przedsiębiorcy. Tymczasem zgodnie z okazanymi dokumentami przewozowymi w postaci faktur oraz dokumentów "wydanie opakowań" wynikało wprost, że sprzedawcą oraz nadawcą ładunku jest B Sp. z o.o. Sp. komandytowa z/s w C., a odbiorcami firmy z K., C., S. i G..

Organ prawidłowo stwierdził wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, bowiem skarżący zgodnie z wydanym zaświadczeniem mógł wykonywać wyłącznie niezarobkowy przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne (art. 4 pkt 4) u.t.d.), a faktycznie wykonywał krajowy przewóz rzeczy, których nadawcą i sprzedawca był inny podmiot gospodarczy.

Fakt posiadania przez skarżącego przedsiębiorcę zezwolenia na przewozy drogowe na potrzeby własne nie eliminował obowiązku posiadania wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika dla skarżącego, w sytuacji wykonywania przewozów nie tylko na potrzeby własne.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest w ocenie Sądu miejsce prowadzenia działalności gospodarczej wspólne dla skarżącego i dla Spółki B jak również fakt, że skarżący jest wspólnikiem tej Spółki . Dokumenty okazane w czasie kontroli przez kierowcę, jak również jego zeznania w charakterze świadka potwierdzają w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że sprzedawcą i nadawcą towaru była Spółka, a nie skarżący przedsiębiorca, który wykonywał przewóz rzeczy na własne potrzeby.

Organ prawidłowo odmówił wiary dokumentom tj. fakturom i dokumentom przewozowym dołączonym do odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej. Nieracjonalna jest bowiem argumentacja, że stwierdzone nieprawidłowości były wynikiem przeoczenia kierowcy, który przecież nie wystawiał żadnych dokumentów dokumentujących sprzedaż towaru i kontrahentów umowy, a jedynie wykonywał przewóz od nadawcy/sprzedawcy do nabywcy/kupujacego. Zatem późniejsze wystawienie i dostarczenie innych dokumentów, w miejsce przedłożonych w czasie kontroli zostało zdaniem Sądu dokonane na użytek postępowania.

Skarżący został powiadomiony o wszczęciu przez organ postępowania z urzędu w związku z naruszeniami wskazanych przepisów u.t.d., które stwierdzono w wyniku kontroli drogowej. Skarżący został pouczony o prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądań, wniosków dowodowych, a także o prawie do wypowiedzenia się co do istnienia przesłanek wyłączających odpowiedzialność strony za stwierdzone naruszenia określonych w art., 92 b i 92 c u.t.d. Organ zakreślił stronie termin do złożenia w sprawie wszechstronnych wyjaśnień popartych dowodami na istnienie przesłanek egzoneracyjnych. To przewoźnik jest zobowiązany do wykazania, że spełnione zostały przesłanki wyłączające jego odpowiedzialność za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, zarówno określone w art. 92b ust. 1 u.t.d., jak i w art. 92c ust. 1 u.t.d. (por. wyrok NSA z 11 grudnia 2019r., sygn. II GSK 3569/17, CBOiSA). Właściwą organizację i dyscyplinę pracy zapewnia podmiot wykonujący przewóz, a w okolicznościach sprawy nie można stwierdzić, że skarżący nie miał wpływu na powstanie stwierdzonych naruszeń.

W toku postępowania administracyjnego skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który złożył pełnomocnictwo i odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej, a następnie skargę na decyzję organu odwoławczego. Organ odwoławczy szeroko przedstawił w uzasadnieniu decyzji zarówno okoliczności faktyczne sprawy jak i stan prawny, a w szczególności wskazał i wyjaśnił mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa krajowego i unijnego, a następnie odniósł się do postawionych w odwołaniu zarzutów.

Wbrew zarzutom skargi, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził w przedmiotowej sprawie naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Postępowanie zostało przeprowadzone z poszanowaniem reguł określonych przepisami prawa. Wbrew postawionym zarzutom organ nie naruszył zasad określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia prawa materialnego, a w szczególności art. 92 a ust. 1 i ust. 3 w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Organ nie naruszył przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, bo te nie miały w sprawie zastosowania. Przedłożone jako załącznik do skargi faktury korygujące i wydruk z CEIDG w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie mogą być przedmiotem oceny Sądu.

Należy wskazać, że kary pieniężne mają charakter sztywny, a zatem nie podlegają stopniowaniu czy miarkowaniu. Organ jest związany wysokością kary pieniężnej przewidzianej za dane naruszenie przepisów. Kara nie zależy od uznania organu. Organ prawidłowo wskazał na brak w przedmiotowej sprawie przesłanek egzoneracyjnych pozwalających organowi nie wszczynać postępowania bądź nie nakładać kary pieniężnej. Szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko, które Sąd orzekający w całości podziela.

Podsumowując, w ocenie Sądu prawidłowo i w wystarczającym dla rozstrzygnięcia sprawy zakresie zgromadzono i oceniono materiał dowodowy. Organy nie przekroczyły granic swobodnej oceny zebranych dowodów. W przedmiotowej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tych przyczyn skargi nie uwzględnił.

Organ przeprowadził postępowanie dowodowe w niezbędnym do wydania decyzji zakresie, a skarżący miał zapewnione prawo czynnego udziału w tym postępowaniu. Wydana decyzja zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne, a przedstawiona argumentacja jest przekonująca i wyczerpująca. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji szeroko i szczegółowo odniósł się do wszystkich podniesionych zarzutów, a zaprezentowane stanowisko Sąd podziela. W rozpatrywanej sprawie organy dokonały prawidłowej subsumcji prawa materialnego. Sąd orzekający w sprawie nie stwierdził zarzuconych w skardze naruszeń prawa.

Wobec powyższego Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi, dlatego skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił.