Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 278/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2008-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 16 ust. 1, zał. nr 1, zał. nr 5
journal: Dz.U. 2004 nr 174 poz 1809
law: Rozporządzenie Rady Ministtrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie  przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 153 poz 30 art. 39
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr  1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik Sędziowie: Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Asesor sądowy Marzena Łozowska Protokolant sekr. sądowy Anna Frydryk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 listopada 2008r. sprawy ze skargi A.G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarżąca A. G. w dniu 15 maja 2007r. złożyła w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Głubczycach wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, deklarując przy tym wybór pakietu na lata 2005-2009 oznaczonego jako "ochrona gleb i wód" o kodzie K01 oraz "międzyplon ścierniskowy" o kodzie K01c i w obu przypadkach wskazała ten sam areał gospodarstwa tj. pow. 16,08 ha. Wnioskowana płatność miała wynosić 8.361,60zł.

Pismem z dnia 28 września 2007r. skarżąca poinformowała Agencję, że w związku z opóźnieniem zbioru plonu głównego, na działkach zgłoszonych do pakietów programu rolnośrodowiskowego nie zdąży wysiać do dnia 30 września 2007r. poplonu w postaci gorczycy.

W dniu 16 stycznia 2008r. pracownicy Biura Kontroli na Miejscu Opolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR) przeprowadzili kontrolę gospodarstwa A. G., a o przeprowadzeniu kontroli poinformowano stronę w dniu 15 stycznia 2008r. Po przeprowadzeniu kontroli na miejscu inspektorzy Agencji stwierdzili różnice powierzchni dotyczące deklarowanych działek oraz, że deklarowane do dopłat grunty nie były w ogóle pokryte roślinnością, bowiem znajdowały się tam tylko wymarznięte i skiełkowane ziarna gorczycy. W tej sytuacji producent nie spełnił warunku pozostawienia co najmniej 33% gruntów ornych pokrytych roślinnością. Skarżąca była obecna przy wykonywaniu czynności kontrolnych i podpisała protokół kontroli nie wnosząc do niego żadnych uwag.

Nadto strona w dniu 15 stycznia 2008r.nadała w urzędzie pocztowym pismo z dnia 12 stycznia 2008r., które wpłynęło do Biura Powiatowego Agencji w Głubczycach w dniu 16 stycznia 2008r., informujące o wymarznięciu wysianej po 30 września gorczycy i wskazała, że z tego powodu nie był spełniony wymóg pokrycia roślinnością 33% gruntów ornych gospodarstwa w okresie zimowym. Wraz z pismem skarżąca przedłożyła oświadczenie Kierownika Terenowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Głubczycach z dnia 04 lutego 2008r., dotyczące agrotechniki gorczycy uprawianej jako poplon (międzyplon) oraz zaświadczenie Dyrektora Stacji Doświadczalnej Oceny Odmian w Głubczycach z dnia 07 lutego 2008r., o występowaniu mrozów na tym obszarze w okresie od listopada 2007r. do stycznia 2008r. Dodatkowo przedłożyła również pisemne uwagi, w których wyraziła pogląd, że gorczyca jara nie jest rośliną przystosowaną do przetrwania mrozów, jej zadaniem jest zawiązanie korzeni celem zmniejszenia erozji gleby i może ona przetrwać tylko pod pokrywą śnieżną. Ponieważ w rejonie występowały silne mrozy i nie było okrywy śnieżnej, gorczyca wymarzła. Nadto skarżąca podniosła, iż przeprowadzenie kontroli na miejscu w połowie stycznia jest absurdem, gdyż jesień i zima w tamtym czasie nie sprzyjały wzrostowi roślinności.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Głubczycach decyzją z dnia [...], przyznał skarżącej płatność rolnośrodowiskową łącznej kwocie 3.026,42zł z tytułu pakietu K01 – "ochrona gleb i wód" oraz K01c – "międzyplon ścierniskowy".

Uzasadniając swoją decyzję Kierownik wskazał, że skarżąca dokonała zasiewu gruntów po dniu 30 września 2007r. oraz, że nie dochowała warunku pokrycia co najmniej 33% gruntów ornych w gospodarstwie roślinnością w okresie zimowym. Stąd też, w oparciu §8 i załącznik 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 174, poz. 1809 ze zm.), zastosowano wobec skarżącej sankcje powierzchniowe w wymiarze 20% za przekroczenie terminu wysiewu po 30 września 2007r. oraz w wymiarze 50% za niedotrzymanie wspomnianego wyżej limitu 33%. Wyliczając płatność organ szczegółowo wyjaśnił, że powierzchnia działek stwierdzona podczas przeprowadzonej na miejscu kontroli (15,57 ha) została pomniejszona o dwukrotność stwierdzonej różnicy w zakresie powierzchni działek, a następnie o 20 % z uwagi na wysianie poplonu po 30 września. Z kolei płatność rolnośrodowiskowa została pomniejszona o 50 % z uwagi na niespełnienie warunku posiadania gospodarstwa rolnego pokrytego roślinnością w okresie zimowym.

W odwołaniu od tej decyzji skarżąca domagała się ponownego rozpatrzenia sprawy argumentując, że niezachowanie powyższych wymogów spowodowane było warunkami przyrodniczymi, na które nie miała ona wpływu. Jednocześnie skarżąca nie kwestionowała obliczeń areału gospodarstwa dokonanych przez kontrolujących.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu decyzją [...] z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Podstawę rozstrzygnięcia stanowił §2 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3, §3 ust.1, §8 i załącznik 4 oraz §11 ust.4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 174, poz. 1809 ze zm.); §3 ust.1 i §11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657) w związku z art. 23 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, z późn. zm.) oraz art. 13 i art. 20 rozporządzenia 817/2004/WE z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia 1257/1999 WE (Dz. Urz. WE L 153, z 30.04.2004).

W ich świetle (załącznik 2 do rozporządzenia z dnia 20 lipca 2004r.), w pakiecie "ochrona gleb i wód" (K01c), na gruntach ornych należy przestrzegać wymogu m.in. pokrycia roślinnością w okresie zimy, co najmniej 33% gruntów ornych (lit. "b"), w przeciwnym razie stosuje się zmniejszenia, o których mowa w załączniku 5 do tego rozporządzenia, a to stawkę 50% za pozostawienie niepokrytych roślinnością mniej niż 33% gruntów oraz 20% za przekroczenie terminu wysiania poplonu do 30 września.

Natomiast zgodnie art. 39 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 29 kwietnia 2004r. nr 817/2004/WE, dopuszcza się możliwość uwzględnienia przez Państwa Członkowskie w indywidualnych przypadkach, siły wyżej według kategorii wymienionych tam od lit. a – f, takich jak – przykładowo - śmierć rolnika, jego niezdolność do wykonywania zawodu, poważna klęska żywiołowa itp. O okolicznościach tych należy zawiadomić organ na piśmie w ciągu dziesięciu dni od wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności i wskazać jednocześnie odpowiednie dowody.

W tym stanie rzeczy organ uznał, iż do obowiązków producenta rolnego realizującego przedsięwzięcie rolnośrodowiskowe należy coroczne utrzymywanie w okresie zimowym co najmniej 33% gruntów ornych gospodarstwa pokrytych roślinnością. Ma to na celu ochronę gleb przed erozją i wyjałowieniem. W indywidualnych przypadkach uzasadnionych nadzwyczajnymi okolicznościami organ może odstąpić od stosowania sankcji, jeżeli strona w terminie dziesięciu dni od ustania tych okoliczności wskaże je organowi i przedstawi dowody potwierdzające wystąpienie takich okoliczności.

Skarżąca w niniejszej sprawie tego obowiązku nie spełniła. Usprawiedliwiając brak pokrycia gruntów roślinnością w okresie zimowym wskazała wprawdzie w piśmie, które wpłynęło do Biura Powiatowego Agencji w Głubczycach w dniu 16 stycznia 2008r., że przyczyną tej sytuacji są panujące mrozy. Zdaniem organu nie jest to dostateczne wyjaśnienie, o którym mowa w art. 39 ust. 1 i 2 cytowanego rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 29 kwietnia 2004r.

Nadto, jak podkreślił organ II instancji, brak nadzwyczajnego charakteru okoliczności, które spowodowały opóźniony wzrost roślinności dotyczy także samej skarżącej, która przyczyniła się do tego, bowiem nie wysiała międzyplonu (gorczycy) do dnia 30 września 2007r. Termin ten jest o tyle istotny, że jego zachowanie sprawia, że rośliny dłużej wzrastają w korzystniejszych warunkach, zanim nadejdą pierwsze przymrozki. Jak sama skarżąca podała w jednym ze swych pism, późniejsze wysianie poplonu spowodowane było opóźnionym zbiorem plonu głównego (kukurydzy). W tym stanie rzeczy, w ocenie organu, skarżąca sama wywołała ryzyko nie utrzymania się uprawy. Nadto organ zwrócił uwagę na to, że zgodnie z pakietem, o który wnioskowała skarżąca rośliny powinny być wysiane do 30 września, a prace agrotechniczne na polach można wznowić dopiero 1 marca następnego roku. Dlatego też kontrola realizacji tego pakietu może odbywać się właśnie w tym okresie.

W skardze skarżąca podtrzymała dotychczasowe argumenty i podkreśliła, że nie może ponosić odpowiedzialności za warunki pogodowe. Wskazała także, iż na kształt poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych wpływa fakt późnego przeprowadzenia kontroli na miejscu. Gdyby kontrola odbyła się wcześniej, jej ustalenia byłyby inne, gdyż złe warunki pogodowe, w tym bezśnieżna zima, wiatry i mróz spowodowały, że międzyplon w postaci gorczycy nie utrzymał się i z tych przyczyn powierzchnia jej gospodarstwa nie była w co najmniej 33% pokryta roślinnością w okresie zimowym.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności, przeprowadzona przez Sąd na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo – administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Stosownie do przepisu art.145 §1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 Nr 153,poz.1270 ze. zm.)[dalej P.p.s.a.], sąd uchyla decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Zarówno Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Głubczycach działający w pierwszej instancji oraz Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu działający w drugiej instancji wydali decyzje mające pełne oparcie w przepisach prawa.

Organy wyczerpująco zebrały materiał dowodowy, zgodnie z art. 77 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.)[dalej Kpa] oraz nie uchybiły zasadom prowadzenia postępowania.

W myśl § 1 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229 poz. 2273 ze zm.) - dalej: [u.w.r.o.w.], pomoc finansowa jest udzielana m.in. w ramach pakietu "ochrona wód i gleb" (§ 1 ust. 2 pkt 5). Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni wynoszącej co najmniej 1 ha użytków rolnych i zobowiąże się m.in. do realizacji pakietów, o których mowa w § 1 ust. 2, zgodnie z planem działalności rolno środowiskowej. W myśl § 1 ust. 3 rozporządzenia pakiety mogą dzielić się na warianty, w ramach pakietów lub wariantów wyodrębnia się zadania, a zadania są realizowane w cyklu rocznym. W załączniku nr 1 do rozporządzenia w części II w pkt 5 podpunkt 2) określone zostały zadania realizowane w ramach pakietu: ochrona wód i gleb, w wariancie K01b i K01c (międzyplon ścierniskowy) - na gruntach ornych, gdzie wymieniono m.in. zadanie: "lit.b): w okresie zimy co najmniej 33% gruntów jest pokrytych roślinnością". W myśl § 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w wyniku pierwszej kontroli na miejscu zostanie stwierdzone uchybienie w realizacji poszczególnych zadań w ramach pakietów, o których mowa w § 1 ust. 2 (m.in. pakiet ochrona wód i gleb), płatność rolnośrodowiskowa podlega w danym roku zmniejszeniu o wysokości podane w załączniku nr 5 do rozporządzenia, w części przyznanej producentowi rolnemu (w tym przypadku do działek rolnych) - w stosunku do których stwierdzono takie uchybienia.

W załączniku nr 5 do tego rozporządzenia, określającym wysokość zmniejszeń płatności rolnośrodowiskowych dokonywanych w ramach pakietów lub wariantów, w przypadku realizacji wariantu K01c wysokość zmniejszenia wynosi 50% w razie wystąpienia uchybienia określonego jako "pozostawienie w gospodarstwie mniej niż 33% gruntów pokrytych roślinnością w okresie zimowym", natomiast w razie obsiania pola międzyplonami po 30 września - zmniejszenie wynosi 20%.

Jak wynika zatem z treści przytoczonych przepisów, istnieje oczywista korelacja pomiędzy określeniem poszczególnych zadań w ramach realizacji konkretnego pakietu, wymienionych w części II załącznika nr 1 do rozporządzenia - pkt 5 podpunkt 2 lit. b - gdzie wskazano jednoznacznie na wymóg pozostawienia okresie zimy co najmniej 33% gruntów pokrytych roślinnością, a zmniejszeniem płatności za niedotrzymanie tego wymogu, określonym w załączniku nr 5 do rozporządzenia jako uchybienie polegające na "pozostawieniu w gospodarstwie mniej niż 33% gruntów pokrytych roślinnością w okresie zimowym". Podstawą do zastosowania zmniejszenia, w przypadku nieprawidłowości ujawnionych w wyniku pierwszej kontroli na miejscu, jest stwierdzenie uchybienia w realizacji poszczególnych zadań w ramach pakietów (§ 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia).

Przeprowadzając na miejscu kontrolę ustalono, że na działkach skarżącej znajdują się wymarznięte i skiełkowane ziarna gorczycy. Jednocześnie w dniu kontroli ustalono, że nie był spełniony wymóg pokrycia roślinnością 33% gruntów ornych gospodarstwa. Powierzchnia gruntów ornych w gospodarstwie pokrytych ziarnami gorczycy faktycznie wyniosła 15,57ha, zamiast zadeklarowanych 16,08ha., przy czym na gruntach tych w ogóle nie było pokrywy roślinnej. Ustalenia te zostały szczegółowo opisane w protokole kontroli z dnia 16 stycznia 2008r.

Skarżąca usprawiedliwiając brak pokrycia roślinnością określonego areału gruntów odwoływała się do późniejszego wysiania poplonu oraz do występujących mrozów w okresie zimowym. Okoliczności te były podnoszone przez skarżącą w pismach z dnia 28 września 2007r.( późniejsze wysianie gorczycy) i z dnia 12 stycznia 2008r. oraz z dnia 20 lutego 2008r.(przemarznięcie roślinności spowodowane występującym mrozem).

Na okoliczność występujących w tym okresie warunków atmosferycznych oraz technik upraw gorczycy organy uwzględniły zaoferowane przez skarżącą pisma w postaci oświadczenia Kierownika Terenowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Głubczycach z dnia 04 lutego 2008r. dotyczącego agrotechniki gorczycy uprawianej jako poplon (międzyplon) oraz zaświadczenia Dyrektora Stacji Doświadczalnej Oceny Odmian w Głubczycach z dnia 07 lutego 2008r. o występowaniu mrozów na tym obszarze w okresie od listopada 2007r. do stycznia 2008r.

W sprawie nie budzi wątpliwości fakt późniejszego wysiania przez skarżącą poplonu tj. po 30 września. O fakcie tym skarżąca informowała pisemnie organ I instancji. Mając na uwadze tę okoliczność organy uznały, iż to właśnie z przyczyn leżących wyłącznie po stronie skarżącej nie dotrzymano terminu wysiania poplonu, co miało również wpływ na opóźniony wzrost gorczycy. Ocena tych faktów dokonana przez organy nie budzi zastrzeżeń Sądu.

Pokreślić przy tym należy, iż graniczny termin wysiania poplonu wprowadzono właśnie po to, aby zapewnić roślinom uprawianym w ramach międzyplonu możliwie długi okres rozwoju w sprzyjających warunkach klimatycznych. Powodzenie uprawy międzyplonów ścierniskowych (taki pakiet zadeklarowała skarżąca) w dużej mierze jest uzależnione od długości okresu, jaki upłynie od zbioru rośliny przedplonowej i zasiania międzyplonu, a wystąpieniem pierwszych jesiennych przymrozków. Dochowanie tego terminu eliminuje ryzyko niedostatecznego ukorzenia się rośliny oraz jej niewystarczającej odporności na czynniki zewnętrzne.

Bezspornym jest, że skarżąca tego terminu nie zachowała, co uzasadniało zastosowanie wobec niej 20% zmniejszenia płatności za uchybienie terminowi obsiania przewidzianej w załączniku 5 rozporządzenia z dnia 20 lipca 2004r.

Wobec poczynionych w powyższy sposób prawidłowych ustaleń faktycznych konieczne było też zmniejszenie płatności o 50% z tytułu pozostawienia w gospodarstwie mniej niż 33 % gruntów ornych pokrytych roślinnością w okresie zimowym.

Przyczyną tego stanu rzeczy – wbrew twierdzeniom skarżącej - nie były warunki klimatyczne. Organy administracji prawidłowo rozważyły te okoliczności. Decydujące znaczenie ma tutaj zachowanie producenta rolnego, który zobowiązany jest biorąc udział w programie rolnośrodowiskowym do zachowania zwykłej dobrej praktyki rolniczej, o której mowa w rozporządzeniu Rady WE z dnia 17 maja 1999 nr 1257/1999/WE. Tej – określonej przepisami prawa – staranności skarżąca nie zachowała, gdyż obsiewając grunty orne po 30 września wywołała ryzyko utraty poplonu, co w rzeczywistości miało miejsce, a przez to nie spełniła wymogu pozostawienia w okresie zimowym w gospodarstwie co mniej 33 % gruntów ornych pokrytych roślinnością.

Dlatego też zastosowanie wobec niej zmniejszenia płatności rolnośrodowiskowej w wysokości 50% odbyło się w granicach i na podstawie przepisów prawa.

Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącą zarzutu występowania w okresie od listopada 2007 do stycznia 2008 ujemnych temperatur (mrozów), podkreślić należy, iż organy prawidłowo wskazały, że okoliczności tej nie można uznać za nadzwyczajną.

Stosownie do treści art. 39 ust. 1 cytowanego rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 29 kwietnia 2004r. nr 817/2004/WE, Państwa Członkowskie mogą uznać, w szczególności, następujące kategorie siły wyższej: a) śmierć rolnika; b) długoterminową niezdolność rolnika do wykonywania zawodu; c) wywłaszczenie dużej części gospodarstwa, jeżeli wywłaszczenie to nie mogło być przewidziane w dniu podjęcia zobowiązania; d) klęskę żywiołową poważnie dotykającą grunty rolne gospodarstwa; e) wypadek powodujący zniszczenie budynków dla zwierząt gospodarskich; f) chorobę epizootyczną dotykającą część lub całość należących do rolnika zwierząt gospodarskich.

W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo rozważył podnoszone przez skarżącą okoliczności, wskazujące na niezależne od niej przyczyny wymarznięcia ziaren gorczycy (silne mrozy, brak okrywy śnieżnej) w aspekcie przesłanek wymienionych w powołanym przepisie prawa wspólnotowego (przy braku regulacji w tym zakresie w prawie krajowym), przewidującym możliwość uwzględnienia w indywidualnych przypadkach, wyjątkowych okoliczności zezwalających na odstąpienie od stosowania sankcji.

Dodatkowym warunkiem zastosowania tego przepisu jest spełnienie wymogu powiadomienia o takich okolicznościach w formie pisemnej, w terminie 10 dni roboczych od dnia ich ustania oraz przedstawienia dowodów zdarzenia będącego przyczyną niespełnienia warunków. W niniejszej sprawie skarżąca przedłożyła wprawdzie informację ze Stacji Doświadczalnej Oceny Odmian w Głubczycach dotyczącą panujących temperatur w miesiącach od listopada do stycznia. Uczyniła to jednak dopiero w piśmie nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 15 stycznia 2008r. Z przedłożonych danych zawartych w tej informacji wynika, że już w listopadzie wystąpiły ujemne temperatury sięgające nawet do ponad minus piętnastu stopni, a zatem jeżeli skarżąca upatrywała w tych okolicznościach wystąpienie siły wyższej to powinna wskazać na nie już w listopadzie bądź na początku grudnia. W tym stanie rzeczy zasadnie organ odwoławczy ustalił brak przesłanek faktycznych do zastosowania powyższego przepisu i odstąpienia od sankcji (zmniejszenia płatności) na jego podstawie.

Nadto podkreślić należy, iż sama okoliczność związana z występowaniem mrozów, nie może być podstawą uwzględnienia zarzutów skarżącej podniesionych w niniejszej sprawie. Ustawodawca kategoryzując w cytowanym przepisie pojęcie siły wyższej nakazuje zaliczać do niej zdarzenia niezależne od rolnika, o dużym stopniu nieprzewidywalności. Natomiast, występowanie w Polsce w miesiącach od listopada do stycznia mrozów lub przymrozków jest właśnie okolicznością, która winna być przez producenta rolnego przewidziana. Również omówiony wyżej termin 30 września wprowadzony został po to, aby uniknąć skutków występujących w późniejszym czasie przymrozków i zapewnić wysianej roślinie możliwość dostatecznego uodpornienia się na ujemne temperatury. Także wiatr oraz brak śniegu w okresie zimowym nie są zjawiskami niespodziewanymi. Do tego mróz nieprzekraczający granic temperatur występujących na tym obszarze, nie wpisuje się w pojęcie klęski żywiołowej. Położenie geograficzne naszego kraju, a przede wszystkim zwykła obserwacja pogody wskazują, że zimy mogą być zarówno śnieżne jak też zupełnie pozbawione śniegu. Stąd też odmowa zastosowania przez organu administracji w niniejszej sprawie przepisu art. 39 ust. 1 cytowanego rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 29 kwietnia 2004r. 817/2004/WE jest w pełni uzasadniona.

Podkreślić także należy, iż termin przeprowadzenia kontroli nie budzi zastrzeżeń Sądu, organ był uprawniony do przeprowadzenia kontroli w tym czasie i jak słusznie zauważył Dyrektor Oddziału Regionalnego, to rodzaj wybranego przez stronę pakietu, decyduje o warunkach jakie mają być spełnione w związku z dopłatami, a organ jest władny zweryfikować czy producent rolny realizujący dany program, wypełnia ciążące na nim obowiązki. Skoro w wybranym przez skarżącą programie jednym z warunków uzyskania dopłat było pokrycie w okresie zimowym roślinnością określonego areału gruntów, to właśnie w okresie zimowym należy weryfikować spełnienie przez stronę warunków korzystania z tego programu.

Z tych przyczyn skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. należało oddalić.