Wyrok NSA, sygn. akt I SA 1000/88
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1989-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
Powołane przepisy: article: art. 60 ust. 2
journal: Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165
law: Obwieszczenie Ministra Budownictwa, Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej z dnia 2 października 1987 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe.
Teza: Ekwiwalent pieniężny, o jakim mowa w art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./, przysługuje najemcy, który przekaże dotychczas zajmowany lokal do dyspozycji organu administracji w zamian za lokal mniejszy, niezależnie od tego, czy będzie to lokal wolny w sensie fizycznym, czy też lokal, który został przez innego najemcę również przekazany do dyspozycji organu administracji państwowej w celu zamiany z urzędu.

TEZY

Ekwiwalent pieniężny, o jakim mowa w art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./, przysługuje najemcy, który przekaże dotychczas zajmowany lokal do dyspozycji organu administracji w zamian za lokal mniejszy, niezależnie od tego, czy będzie to lokal wolny w sensie fizycznym, czy też lokal, który został przez innego najemcę również przekazany do dyspozycji organu administracji państwowej w celu zamiany z urzędu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Wandy K. na decyzję Dyrektora Wydziału Gospodarki Mieszkaniowej i Remontów Urzędu Miasta Łodzi z dnia 26 lipca 1988 r. w przedmiocie odmowy przyznania ekwiwalentu pieniężnego za różnicę powierzchni mieszkalnej.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 26 lipca 1988 nr GM-EM/8130c-21/88 Dyrektor Wydziału Gospodarki Mieszkaniowej i Remontów Urzędu Miasta Łodzi utrzymał w mocy decyzję Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej, Mieszkaniowej i Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w Z. z dnia 5 lipca 1988 nr GKM/8131/88, odmawiającą Wandzie K. wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za różnicę powierzchni mieszkalnej lokalu będącego przedmiotem zamiany. W uzasadnieniu decyzji podano, że Kierownik Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miejskiego w Z., załatwiając wnioski o zamianę lokali złożone przez Wandę K. oraz Andrzeja i Adelę małżonków D., zezwolił na dokonanie zamiany i przydzielił Wandzie K. lokal nr 25 w domu nr 38 przy ul. P. w Z., na który mieli przydział małżonkowie D., im natomiast przydzielił lokal nr 16 w domu nr 24/26 przy ulicy K.P. w Z., na który miała przydział Wanda K. W Z. nie zostało utworzone Biuro Pośrednictwa Zamiany Mieszkań, wobec czego sprawy zamian wzajemnych załatwia Wydział Spraw Lokalowych. W tej sytuacji, zdaniem organu II instancji, nie mają zastosowania przepisy art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./ oraz par. 21 i par. 22 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 1987 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów prawa lokalowego /Dz.U. nr 36 poz. 203/. W myśl bowiem tych przepisów wypłacenie ekwiwalentu następuje w wypadku oddania do dyspozycji organu administracji państwowej lokalu o większej powierzchni mieszkalnej i otrzymania od organu administracji wolnego lokalu o mniejszej powierzchni mieszkalnej.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła Wanda K., zaznaczając naruszenie art. 60 prawa lokalowego - przez przyjęcie, że nie oddała lokalu do dyspozycji Urzędu Miejskiego. Skarżąca podnosi, że oddała swój lokal do dyspozycji władz administracyjnych i one przydzieliły innej osobie lokal przez nią oddany, natomiast jej przydzieliły inny lokal.

W odpowiedzi na skargę wnoszono o jej oddalenie, powołując się na argumenty podane w decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przede wszystkim należy podnieść, że Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela wykładni art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./, dokonanej przez organ administracji państwowej w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 58 prawa lokalowego zamiana lokali może polegać na tym, że najemcy lokali mieszkalnych dokonują zamiany lokali zajmowanych przez siebie, albo na tym, że dysponent lokalu wolnego dostarczy ten lokal najemcy w zamian za lokal zajmowany dotychczas.

W sprawie niniejszej okolicznością bezsporną jest to, że w Z. nie zostało utworzone biuro pośrednictwa zamiany mieszkań zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 1987 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów prawa lokalowego /Dz.U. nr 36 poz. 203/. bezsporny jest również fakt, że skarżąca - zgłaszając w dniu 5 stycznia 1988 r. do organów administracji państwowej do zamiany lokal, jaki zajmowała, nie wskazała osoby, z którą miałaby dokonać zamiany tego lokalu. Tym samym postawiła ona lokal mieszkalny do dyspozycji organu administracji państwowej w drodze zamiany zgodnie z art. 58 ust. 2 prawa lokalowego.

Wniosek ten, zgodnie z par. 20 ust. 2 pkt 1 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów, powinien być rozpoznany w pierwszej kolejności, a jeżeli organ administracji państwowej ma lokale przeznaczone na zamianę - w myśl par. 20 ust. 1 tego rozporządzenia powinien przydzielić w wyniku zamiany lokal wolny.

O tym, że organ administracji nie miał w tym czasie wolnych lokali przeznaczonych do zamiany, świadczy fakt, że wniosek skarżącej do lipca 1988 r. nie został załatwiony, a organ administracji dokonał tej zamiany dopiero wówczas, gdy inny najemca - Andrzej D. - zgłosił również zajmowany lokal do zamiany, pozostawiając go do dyspozycji organu administracji państwowej.

Mając dwa wnioski o zamianę, zgłoszone niezależnie od siebie, przy czym wnioskodawcy pozostawili lokale do dyspozycji organu na podstawie art. 58 ust. 2 prawa lokalowego, organ I instancji dokonał zamiany i przydziału skarżącej lokalu zgłoszonego do zamiany przez Andrzeja D., a Andrzejowi D. lokalu zajmowanego przez skarżącą. Powyższy stan faktyczny świadczy o tym, że nie była to zamiana lokali mieszkalnych przez najemców między sobą /art. 58 ust. 1/, ale dokonana przez dysponenta, to jest organ administracji państwowej, zamiana lokali pozostawionych do jego dyspozycji.

W myśl art. 60 ust. 2 prawa lokalowego najemca zwalniający lokal, w którym występuje nadwyżka powierzchni mieszkalnej wynosząca więcej niż 10 m2 i który odpowiada określonemu w tym przepisie wyposażeniu technicznemu, w wyniku dostarczenia przez terenowy organ administracji państwowej lub zakład pracy lokalu odpowiadającego normom zaludnienia, jest uprawniony do otrzymania odpowiedniego ekwiwalentu pieniężnego.

Treść tego przepisu, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie upoważnia do interpretacji, że wypłata ekwiwalentu pieniężnego może nastąpić tylko wtedy, gdy organ administracji państwowej w zamian za lokal zgłoszony do zamiany dostarcza inny lokal wolny w sensie fizycznym. Taka interpretacja byłaby sprzeczna z celem ustawy, gdyż zamierzeniem ustawodawcy było, aby najemcy lokali posiadających nadwyżkę powierzchni mieszkalnej lokale te oddawali do dyspozycji organu administracji państwowej.

W myśl art. 60 ust. 2 prawa lokalowego ekwiwalent pieniężny będzie należał się najemcy, który przekaże zajmowany dotychczas lokal do dyspozycji organu administracji państwowej i w zamian organ ten dostarczy mu albo lokal mniejszy wolny w sensie fizycznym, albo lokal mniejszy, który w sensie fizycznym wprawdzie nie jest wolny, ale został przez innego najemcę również przekazany do dyspozycji tego lokalu w celu zamiany "z urzędu".

Skarga jednak nie jest zasadna z innych przyczyn. Mianowicie w sprawie niniejszej nie zachodzą wszystkie warunki z art. 60 ust. 2 prawa lokalowego do przyznania ekwiwalentu na rzecz skarżącej. Zgodnie z tym przepisem wypłata ekwiwalentu może nastąpić wówczas, gdy zwolniony lokal - oprócz nadwyżki powierzchni mieszkalnej wynoszącej więcej niż 10 m2 - wyposażony jest w trzy lub więcej elementów wyposażenia technicznego, mających wpływ na wysokość czynszu. Jakie elementy mają wpływ na wysokość czynszu, określa tabela czynszów za lokale mieszkalne, stanowiąca załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1987 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 40 poz. 230 ze zm./. Zgodnie z tym załącznikiem na podwyższenie czynszu wpływ ma wyposażenie lokalu w w.c., łazienkę, centralne ogrzewanie i gaz przewodowy.

Z wniosku o zamianę, jak i wyjaśnień skarżącej złożonych na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynika, że lokal przekazany przez nią do dyspozycji organu w drodze zamiany wyposażony był jedynie w w.c. oraz łazienkę. Tym samym lokal nie był wyposażony w 3 urządzenia techniczne, od czego zależy uzyskanie ekwiwalentu pieniężnego za różnicę w powierzchni mieszkalnej.

Wobec tego, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 207 par. 5 Kpa.