Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 541/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Joanna Człowiekowska WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: referent sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2020 r. sprawy ze skargi E. R., J. B., B. B., U. K., D. K. na decyzję Wojewody z dnia 18 marca 2019 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 21 grudnia 2018 r., znak [...] Starosta Krakowski - po rozpatrzeniu wniosku: E. R., Z. R., J. R., B. B., J. B., U. K., D. K. i C. O. o zwrot nieruchomości i po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego orzekł:

1. o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej, jako część działki nr [...], objętej księgą wieczystą nr KR l [...], poł. w obr. [...] jedn. ewid. Nowa Huta m. Kraków, w granicach parcel: l. kat. [...], l. kat. [...] i l. kat. [...], b. gm. kat. Czyżyny na rzecz: E. R., Z. R., J. R., B. B., J. B., U. K., D. K. i C. O..

2. o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako części działek: nr [...] i nr [...], objętej księgą wieczystą nr [...] [...], poł. w obr. 52 jedn. ewid. Nowa Huta m. Kraków, w granicach parceli l. kat. [...], b. gm. kat. Czyżyny na rzecz: E. R., Z. R., J. R., B. B., J. B., U. K., D. K. i C. O..

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 136 ust. 3 i art. 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204 - tekst jednolity) – dalej jako "u.g.n." - w związku z art. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 - tekst jedn. zpóźn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 - tekst jedn. ze zm.).

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od tej deyczji przez E. R., J. B., B. B., U. K. i D. K. Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 18 marca 2019 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarzoną decyzję.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 136 ust. 3 zd. l ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Niewątpliwie spełnione zostały dwie podstawowe przesłanki, bez zaistnienia których nie jest możliwe orzeczenie o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości tj. objęta wnioskiem nieruchomość jest "nieruchomością wywłaszczoną" w rozumieniu powołanego art. 136 ust. 3 u.g.n.(została nabyta na rzecz Skarbu Państwa umową [...] z dnia 2 czerwca 1969 r. zawartą w trybie przepisu art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, z przeznaczeniem pod budowę Parku Kultury i Wypoczynku, z przeznaczeniem pod budowę Parku Kultury i Wypoczynku, zgodnie z decyzją PRN m. Krakowa nr [...] znak: [...] z dnia 7 lipca 1965 r.), a z wnioskiem o jej zwrot wystąpiły uprawnione do tego osoby, tj. spadkobiercy poprzednich właścicieli: M. R. i Z. M. R..

W toku prowadzonego postępowania, na podstawie opracowania stanowiącego kompilację mapy katastralnej z mapą ewidencyjną L.ks. [...]. sporządzonego przez geodetę uprawnionego A. G., stwierdzono, że wskazane w ww. umowie parcele odpowiadają m.in. częściom działek nr [...] (części parcel: l. kat. [...].1. kat. [...] i l. kat. [...], b. gm. kat. C. oraz nr [...] i nr [...] (część parceli l. kat. [...], b. gm. kat. Czyżyny, obr. 52, jedn. ewid. Nowa Huta m. Kraków.

Jak ustalił organ I instancji nieruchomości położone są w pasach drogowych ul. Lema w Krakowie (działka nr [...]) oraz ul. Dąbskiej w Krakowie (działki nr [...] i nr [...]).

Zgodnie z uchwałami Rady Miasta Krakowa nr CXII/1738/14 z dnia 9 lipca 2014 r. oraz nr CXI/2935/18 z dnia 26 września 2018 r., ulica Lema w Krakowie została zaliczona do dróg publicznych o kategorii powiatowej, natomiast ul. Dąbska stanowi drogę lokalną o kategorii gminnej.

Zgodnie z art. 2a ustawy o drogach publicznych, drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa. Natomiast drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy. Powyższy przepis określa strukturę własnościową nieruchomości zajętych pod pas drogowy drogi publicznej, wyłączając możliwość przeniesienia własności takiej nieruchomości na podmiot inny niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego, stwierdzając negatywną przesłankę zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

Jak zatem słusznie wskazał organ I instancji, w niniejszej sprawie zaistniała negatywna przesłanka zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, zawarta w art. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Znajduje to potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania należy wskazać, iż nie mogły one odnieść zamierzonego skutku. Nie ulega wątpliwości, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie było bardzo długotrwałe, zaś w jego toku zaktualizowała się negatywna przesłanka zwrotu przedmiotowej nieruchomości. W ocenie Wojewody Małopolskiego na przedmiotowej nieruchomości nie zrealizowano celu jej wywłaszczenia (nabycia) w postaci urządzenia parku - czy to w formie zazielenienia, czy też jakiejkolwiek innej trwałej zabudowy. Opisano ustalony w postępowania sposób zagospodarowania nieruchomości (początkowo teren upraw polowych, w1975 r. prowadzone były na tym terenie jedynie prace ziemne związane z budową magistrali ciepłowniczej, od 1983 roku ogrody działkowe). Jakkolwiek powyższy okoliczności świadczą o zbędności przedmiotowej nieruchomości na cel jej wywłaszczenia (nabycia), to jednak okoliczność ta nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Na zakończenie zwrócono uwagę, że strony, którym uniemożliwiono uzyskanie zwrotu mogą dochodzić odszkodowania na drodze cywilnoprawnej w związku ze szkodą wyrządzoną działaniami organów państwa, które uniemożliwiły uzyskanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Opisaną wyżej decyzję zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie E. R., J. B., B. B., U. K. i D. K., domagając się jej lub zmiany lub uchylenia w całości wraz z poprzedzającą decyzją organu pierwszej instancji oraz wnoszę o orzeczenie, że doszło do przewlekłości postępowania w pierwszej instancji administracyjnej, która skutkowała niemożnością zwrotu w terminie nieruchomości objętych wnioskiem, a przez to uniemożliwiono wnioskodawcom ubieganie się o wypłatę odszkodowania w trybie ustawy wywłaszczeniowej i pozbawiono ich odszkodowania.

W uzasadnieniu skargi przypomniano, że Wojewoda Małopolski w zaskarżonej decyzji odesłał skarżących do drogi cywilnej przed sądem powszechnym. W ocenie skarżących droga przed sądem powszechnym wymaga stwierdzenia bezprawności działania organu administracji, co na tym etapie możliwe jest jedynie przez orzeczenie sądu administracyjnego, stąd druga część żądania skargi.

Skarżący nie kwestionują faktu, iż niemożliwym jest dokonanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, przez którą przebiega droga publiczna. Pytanie pozostaje otwarte w zakresie przemilczenia w decyzji pozostałych aspektów, czy w to miejsce należy się odszkodowanie i dlaczego nie zostało wyrzeczone w decyzji od razu. W przypadku zakończenia w normalnym terminie sprawy nieruchomości uległyby zwrotowi. Tylko przez przewlekłe prowadzenie sprawy zmiana stanu faktycznego uniemożliwiła zwrot. Tymczasem organ w żaden sposób nie uregulował sytuacji prawnej wnioskodawców i ich następców prawnych.

Wątpliwości budzą działania organu podczas prowadzenia postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Wiele nieruchomości przymusowo wywłaszczonych zostało sprzedanych na cele komercyjne zamiast zostać wykorzystanych na ściśle określony cel w decyzji wywłaszczeniowej. Ponadto kontrowersje budzi fakt zasądzenia na rzecz przymusowo wywłaszczonych z sąsiednich nieruchomości odszkodowań przez organ prowadzący z pominięciem takiej możliwości wobec skarżących w przedmiotowej sprawie.

Niepokojące jest również zakończenie postępowania w sposób, który nawet nie zakłada możliwości zasądzenia odszkodowania na rzecz wywłaszczonych za złamanie zakazu z art. 136 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz za brak wykonania celu na jaki zostały przedmiotowe nieruchomości wywłaszczone.

Skarżący kwestionują fakt iż do postępowania w sprawie drogi ul. Lema i ul. Dąbskiej nie wyłączono sprawy ubiegania się o zwrot. Już z samego wszczęcia postępowania o realizację dróg uł. Lema i ul. Dąbskiej wynikało, że pierwotny ceł wywłaszczenia nie był zrealizowany.

W postępowaniu doszło do szeregu naruszeń, w tym

- art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego;

- art. 7b k.p.a. poprzez naruszenie nakazu współdziałania organów władzy publicznej w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prawnego sprawy w toku postępowania;

- art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie nakazu prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej;

- art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

- art. 10 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania;

- art. 12 k.p.a. poprzez dopuszczenie się przewlekłości postępowania z winy organu prowadzącego postępowania;

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku organu do wszechstronnej oceny materiału dowodowego.

Doszło także do naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym:

- art. 136 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez uznanie użycie wywłaszczonej nieruchomości na inny cel niż określony w decyzji wywłaszczeniowej;

- art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez uznanie, iż nie zostały spełnione przesłanki uznania nieruchomości za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu;

Decyzja Wojewody w obecnym kształcie powoduje niepewność prawną dla wnioskodawców i ich następców prawnych, czy zamknięcie w ten sposób postępowania administracyjnego otwiera drogę do sądu powszechnego bez stwierdzenia uchybień postępowania, a także czy w obecnej sytuacji nie powinno dojść do orzekania o odszkodowaniu w sprawie administracyjnej, poprzez połączenie sprawy z postępowaniami w zakresie inwestycji drogowej. Ostateczne zakończenie postępowania administracyjnego tylko pogłębiło niepewność prawną, czy bez stwierdzenia przewlekłości nie dojdzie do zamknięcia skutecznej drogi do dochodzenia roszczeń. Nie jest winą skarżących, że w toku przewlekłego postępowania doszło do realizacji szeregu inwestycji na tym obszarze. To rolą organu administracji jest dostosowane treści decyzji do zmiany stanu faktycznego. Tej treści decyzja mogła być wydana bezpośrednio po zrealizowaniu drogi, gdzie w postępowaniu nadal badano pierwotne przesłanki.

Skarżący oczekują na prawidłowe załatwienie sprawy, gdzie przy niemożności zwrotu pozostaje wypłata odszkodowania, a ten aspekt sprawy został pominięty. W sprawie wydano szereg sprzecznych ze sobą postanowień i zarządzeń, poddawano "analizie" orzeczenia funkcjonujące w obrocie od lat, a stanowiące rzekomo kolejne przeszkody do załatwienia sprawy. Taki sposób prowadzenia sprawy zrodził podejrzenia u wnioskodawców, pogłębione w bezpośrednim kontakcie z prowadzącym postępowanie, że w miejsce obiektywizmu postawił on sobie z góry cel w sprawie o niedoprowadzeniu do zwrotu, co zostało zrealizowane w decyzji.

Uzasadnienie decyzji w żaden sposób nie odnosi się do wyjaśnienia stopnia i zakresu przewlekłości postępowania, które trwało ponad 28 lat (wniosek o zwrot Z. R. złożył 28 marca 1991 r.).

Dalej wskazano, że cel wywłaszczenia nie został zrealizowany, a na nieruchomości zrealizowano inny cel publiczny - budowa drogi.

Bezspornym jest, iż, nie doszło do poinformowania wywłaszczonego o zamiarze zmiany celu publicznego, na który doszło do wywłaszczenia nieruchomości – co stanowi pogwałcenie jego podstawowych praw.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według tych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że skarga jest bezzasadna a zaskarżona decyzja prawidłowa.

Nie jest możliwy zwrot wnioskowanej nieruchomości, pomimo że nie została ona bezpośrednio wykorzystana na cel wywłaszczenia ( w rozumieniu art. 137 ust 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz. U. z 2014 r poz. 518 ). Na nieruchomości nie zrealizowano celu jej wywłaszczenia (nabycia) w postaci urządzenia Parku Kultury i Wypoczynku - czy to w formie zazielenienia, czy też jakiejkolwiek innej trwałej zabudowy Zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdził aby stwierdzone zagospodarowanie nieruchomości powstało w związku z celem wywłaszczenia określonym w umowie sprzedaży. Jak prawidłowo ustalił organ I instancji nieruchomości położone są w pasach drogowych ul. Lema w Krakowie (działka nr [...]) oraz ul. Dąbskiej w Krakowie (działki nr [...] i nr [...]).

Zgodnie z uchwałami Rady Miasta Krakowa nr CXII/1738/14 z dnia 9 lipca 2014 r. oraz nr CXI/2935/18 z dnia 26 września 2018 r., ulica Lema w Krakowie została zaliczona do dróg publicznych o kategorii powiatowej, natomiast ul. Dąbska stanowi drogę lokalną o kategorii gminnej.

Organy obu instancji dokonały wszystkich niezbędnych czynności i szczegółowych ustaleń. Zebrany w sprawie materiał dowodowy doprowadził organy do trafnego wniosku, że wnioskowane do zwrotu nieruchomości położone są w pasach drogowych.

Organy obu instancji prawidłowo ustaliły tę istotną dla sprawy okoliczność na podstawie rzetelnie i kompletnie zebranego materiału dowodowego, choć samo postępowanie było długotrwałe.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie od dawna utrwalony jest pogląd, że organ administracji orzekając o zwrocie nieruchomości powinien badać nie tylko przesłanki zwrotu nieruchomości określone w art. 136 ww. ustawy, ale wcześniej – aktualny w chwili orzekania stan prawny nieruchomości powstały po wywłaszczeniu i rozważyć, czy nie stanowi on przeszkody do zwrotu nieruchomości poprzedniemu właścicielowi (por. uchwała SN z dnia 22 grudnia 1993, III AZP 24/93, LEX nr 10916; wyrok SN z dnia 12 maja 1994, III ARN 22/94, OSNP 1994, nr 7, poz. 108).

Nieruchomości będące przedmiotem postępowania, objęte wnioskiem o zwrot składające się z działek : [...], [...] i [...]

stanowią aktualnie obszary pasów drogowych ul Lema (droga publiczna o kategorii powiatowej) oraz ul Dąbskiej w Krakowie (droga lokalna

o kategorii gminnej). Prawdziwość tych okoliczności nie była w jakikolwiek sposób kwestionowana przez żadną ze stron postępowania

administracyjnego i sądowoadministracyjnego.

Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r o drogach publicznych ( t.j. Dz. U. z 2013 r poz. 260 ze zm.) pas drogowy , to

- wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty

budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami

zarządzania drogą;

Przez zieleń przydrożną należy rozumieć - roślinność umieszczoną w pasie drogowym, mającą na celu w szczególności ochronę użytkowników

drogi przed oślepianiem przez pojazdy nadjeżdżające z kierunku przeciwnego, ochronę drogi przed zawiewaniem i zaśnieżaniem, ochronę

przyległego terenu przed nadmiernym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby (art. 4 pkt 22 tej ustawy );

Pojęcie obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami ma charakter szeroki - chodzi tu o każdą czynność dotyczącą

nieruchomości, w tym przeniesienie prawa własności na inną osobę. Nie ulega wątpliwości, że w pojęciu "obrotu" mieści się również zwrot

wywłaszczonej nieruchomości byłym właścicielom lub ich spadkobiercom. Nieruchomości przeznaczone pod drogi publiczne są rzeczami

wyłączonymi z obrotu (res extra commercium), co ma charakter bezwzględny i oznacza niedopuszczalność jakiejkolwiek zmiany podmiotowej w

osobie właściciela, niezależnie od sposobu jej dokonania. Oznacza to, że nikt poza Skarbem Państwa lub jednostkami samorządu

terytorialnego nie może być właścicielem gruntu przeznaczonego pod drogi publiczne. Nie ma, zatem możliwości by skarżący w takim stanie

faktycznym i prawnym doprowadzili do fizycznego zwrotu nieruchomości na swoją rzecz.

W rozpatrywanej sprawie należało zastosować wykładnię systemową art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uwzględniającą ograniczenie obrotu nieruchomościami zajętymi pod drogi publiczne, a także powołać się na art. 2a ustawy o drogach publicznych, który stanowi, że drogi publiczne stanowią własność Skarbu Państwa, samorządu województwa, powiatu lub gminy w zależności od kategorii – co prowadzi do wniosku, że niedopuszczalne jest orzeczenie o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej, która w czasie orzekania o zwrocie jest częścią drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych.

Działki, których zwrotu domagają się skarżący stanowią aktualnie część pasa drogowego.

W orzecznictwie drogi publiczne traktowane są, jako rzeczy wyłączone z obrotu i nie mogą być obciążone prawami osób trzecich. Ta sama zasada wyłączenia z obrotu dotyczy pozostałej części pasów drogowych, przy czym dotyczy to tej części, która stanowi funkcjonalną, techniczną i przestrzenną całość z drogą publiczną. O takiej możliwości wyłączenia, przy uwzględnieniu realnego aspektu infrastruktury wypowiedział się Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 maja 2014 r , IV CSK 556/13 (LEX nr 1475237 ) aprobując co do zasady pogląd że droga publiczna z pasem drogowym , na którym jest zlokalizowana powinna być traktowana w tej kwestii jako całość.

Po zbadaniu tych wszystkich aspektów - organy administracyjne obu instancji doszły do prawidłowych wniosków, że niedopuszczalne jest orzeczenie o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej, która w czasie orzekania o zwrocie jest częścią pasa drogi publicznej w rozumieniu przepisów o drogach publicznych.

Wyłączenie nieruchomości z obrotu oznacza niedopuszczalność jakiejkolwiek zmiany podmiotowej w osobie właściciela, niezależnie od sposobu jej dokonania. Skutkiem wyłączenia z obrotu nieruchomości przeznaczonych pod drogi publiczne jest to, że wprawdzie są one przedmiotem prawa własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, lecz może dojść do zmiany właściciela tylko pomiędzy tymi podmiotami i niedopuszczalne jest nabycie tego prawa przez inny podmiot ( postanowienie SN z dnia 24.06.2010 r. IV CSK 40/10). Oznacza to, zatem że państwo lub gmina, jako właściciele rzeczy nie mogą tym prawem rozporządzać na rzecz innych podmiotów.

Nieruchomości przeznaczone pod drogi publiczne są rzeczami wyłączonymi z obrotu, choć przeznaczonymi do powszechnego użytku. Tego rodzaju wyłączenie oznacza m.in., że prywatny grunt zajęty pod urządzoną drogę publiczną z uwagi na jego właściwość - nie może być wydany właścicielowi nawet w przypadku wytoczenia powództwa windykacyjnego, gdyż sprzeciwia się temu jego natura i przeznaczenie (właściwość). Poza Skarbem Państwa lub jednostkami samorządu terytorialnego nikt nie może być ani właścicielem gruntu zajętego pod urządzone drogi publiczne (ani jego posiadaczem czy władającym). Sama zaś możliwość korzystania z drogi publicznej nie ma cech posiadania na gruncie prawa cywilnego, lecz stanowi korzystanie ze sfery wolności gwarantowanej obywatelowi przez państwo.

W konsekwencji Sąd przyjął, że sam fakt zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną jest równoznaczny z wykonywaniem nad nią władztwa.

Dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji nie ma znaczenia eksponowany w skardze wątek "przewlekłości postępowania w pierwszej instancji administracyjnej, która skutkowała niemożnością zwrotu w terminie nieruchomości objętych wnioskiem".

Wszystkie naprowadzone motywy sprawiły, że orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie powołanych przepisów i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325).