Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 894/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 4,  ust. 3,  art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Władysław Kulon – spr. Protokolant starszy asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji: rozbudowa, nadbudowa i zmiana sposobu użytkowania budynków oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika A.B. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławia skargę na decyzję Wojewody D. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zakwestionowana skargą decyzja zapadła w następujących okolicznościach.

W związku z wnioskiem P[...] Sp. z o.o. Starosta T. w dniu [...] r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na budowę dla inwestycji wskazanej w rzeczonym wniosku. Wstępna weryfikacja wniosku spowodowała wydanie przez organ I instancji w dniu [...] r. postanowienia nr [...], którym wezwano inicjatora postępowania do usunięcia w wyznaczonym terminie stwierdzonych nieprawidłowości w przedłożonym wniosku. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca wykonał nałożone postanowieniem zobowiązanie uzupełniając wniosek i przedkładając oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nadto zmieniono sam wniosek rozszerzając zakres lokalizacji inwestycji o część działek nr [...] i [...]. W związku ze śmiercią strony postępowania Starosta T. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] zawiesił postępowanie do czasu ustalenia spadkobierców. Po rozstrzygnięciu zagadnień cywilistycznych przez sąd powszechny organ I instancji postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] podjął zawieszone postępowanie. Merytorycznie Starosta T. orzekł w sprawie decyzją z dnia [...] r. nr [...], którą zatwierdził projekt budowlany i udzielił P[...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla inwestycji pod nazwą rozbudowa, nadbudowa i zmiana sposobu użytkowania budynków: użytkowego i gospodarczego na budynek mieszkalny wielorodzinny z usługami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] i części działek nr [...] i [...] AM-[...] obręb O. Ś. Decyzja ta została w ustawowym terminie oprotestowana odwołaniem.

W toku postępowania odwoławczego Wojewoda D. w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Opisując swoje stanowisko organ II instancji w szczególności zwrócił uwagę na konieczność właściwego ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji, prawidłowego ustalenia stron postępowania oraz konieczność oceny włączenia do obszaru oddziaływania działek nr [...], [...] i [...] niegraniczących bezpośrednio z działką zainwestowania. Zwrócono także uwagę na uchybienia proceduralne dotyczące niewłaściwego sposobu zawiadamiania stron postępowania w związku ze sposobem reprezentacji wspólnoty mieszkaniowej.

Po powrocie sprawy do organu I instancji wnioskodawca przy piśmie z dnia [...] r. przedłożył uzupełniony projekt budowlany, zaś strony zapoznawały się z aktami i składały stanowiska w sprawie. Po zawiadomieniu o tzw. ,,gotowości decyzyjnej" w dniu [...] r. Starosta T. wydał decyzję nr [...], którą przyjmując w podstawie prawnej m.in. art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 w związku z art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2013 r. nr poz. 1409 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę inwestorowi P[...] Sp. z o.o. dla inwestycji: rozbudowa, nadbudowa i zmiana sposobu użytkowania budynków: użytkowego i gospodarczego na budynek mieszkalny wielorodzinny z usługami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] i części działek nr [...] i [...] AM-[...] obręb O. Ś. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przedstawił argumentację wskazującą na spełnienie wymogów formalnoprawnych uzasadniających orzeczenie zgodnie z wnioskiem. Rozstrzygnięcie to zostało oprotestowane zasadniczo jednobrzmiącymi odwołaniami J. P. oraz A. i W. B.. Poza wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości odwołujący się szeroko poruszyli problematykę planowanej inwestycji w kontekście zasad współżycia społecznego oraz obowiązujących przepisów. Kwestionowano zmiany wprowadzone w pierwotnym projekcie podając, że miały one charakter kosmetyczny, zwracano uwagę na problem z podmokłym gruntem, sygnalizowano problematykę zacieniania pomieszczeń w istniejącym budynku, wskazywano na zagadnienia dotyczące ekspertyzy przeciwpożarowej, a także poruszono wątek posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Wojewoda D. po otrzymaniu akt administracyjnych w dniu [...]r. wydał postanowienie nr [...], którym zlecił organowi I instancji uzupełnienie dowodów w sprawie w zakresie: uzgodnienia ekspertyzy zabezpieczenia przeciwpożarowego z właściwym miejscowo wojewódzkim konserwatorem zabytków, uzupełnienia projektu budowlanego o projekt przekrycia części parterowej stykającej się bezpośrednio z istniejącym budynkiem mieszkalnym na działce nr [...], wyjaśnienia relacji wysokościowych między budynkiem istniejącym na działce [...] a projektowaną nadbudową oraz podanie informacji dotyczącej przekryć dachowych istniejących i projektowanych. W reakcji na postanowienie organu odwoławczego w dniu [...] r. Starosta T. wydał postanowienie nr [...], którym nałożył na inwestora obowiązek uzgodnienia ekspertyzy zabezpieczenia przeciwpożarowego z D.Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we W. oraz uzupełnienia 4 egzemplarzy projektu budowlanego o projekt przekrycia części parterowej i przekroje przeprowadzone w charakterystycznych miejscach konieczne do przedstawienia rozwiązań budowlano-konstrukcyjnych projektowanego obiektu, jego powiązania z podłożem i przyległym istniejącym budynkiem wraz z podaniem informacji dotyczącej sposobu przekrycia dachu w budynku istniejącym na działce nr [...] i projektowanym oraz określeniem wzajemnych relacji wysokościowych pomiędzy dachami budynku objętego rozbudową, nadbudową i zmianą sposobu użytkowania a budynkiem istniejącym. Organ wyznaczył zobowiązanemu termin na wykonanie nakazu do dnia [...] r.. Na wniosek inwestora z dnia [...] r. Starosta T. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] zmienił wyznaczony w postanowieniu z dnia [...] nr [...] termin wyznaczając nowy do dnia [...] r.. W załączeniu do pisma z dnia [...] r. inwestor przedłożył w Starostwie Powiatowym w T. żądane przez organ dokumenty.

Wskutek kierowania przez strony postępowania pism zawierających informacje dotyczące planowanej inwestycji pismem z dnia [...] r. Wojewoda D. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T., (dalej – PINB) z żądaniem przeprowadzenia czynności kontrolnych na przedmiotowej nieruchomości i protokolarne przekazanie ustaleń dokonanych w toku prowadzonych czynności. Przy piśmie z dnia [...] r. PINB przekazał do Wojewody D. dokumentację zgromadzoną w ramach czynności kontrolnych. Na tym etapie postępowania strony kierowały do organu pisma dotyczące nie tylko zagadnień budowlanych ale także rzetelności PINB w T., ingerowania w stan posiadania nieruchomości, a nawet żądania podjęcia czynności kontrolnych w stosunku do osób działających z upoważnienia Wojewody D. Wobec czynnego udziału stron w postępowaniu organ zawiadamiał o wyznaczaniu nowych terminów zakończenia sprawy oraz wzywał inwestora do przedkładania dokumentów w sprawie w tym oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W dniu [...] r. Wojewoda D. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty T. Po wskazaniu na rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne oraz treść odwołań organ odwoławczy przeprowadził analizę przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie w związku z nowelizacją ustawy Prawo budowlane. Następnie przywołano wynikający z art. 3 i art. 35 ust. 1 powołanej ustawy zakres sprawdzeń przedłożonych przez inwestora dokumentów oraz uprawnienie organu do skierowania względem inwestora wezwania do usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych we wniosku. W ramach własnych rozważań organ przyjął, że przedmiotowa inwestycja polega na rozbudowie, nadbudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków: użytkowego i gospodarczego na budynek mieszkalny wielorodzinny z usługami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] i części działek nr [...] i [...], AM-[...], obręb O.Ś. Przedmiotowy budynek, w części dwukondygnacyjny, przylega od strony południowej do istniejącego budynku mieszkalnego (3 kondygnacje) na działce nr [...] przy ul. D. [...]. Obydwa budynki zlokalizowane są w ostrej granicy. Planowane roboty budowlane mają na celu powstanie budynku mieszkalno-usługowego, trzykondygnacyjnego (w tym użytkowe poddasze), o wysokości w kalenicy 11,17 m, zawierającego 7 mieszkań i 3 lokale usługowe. Dla terenu objętego inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy O.Ś. uchwalony przez Radę Gminy O. Ś. uchwałą z dnia [...] r. nr [...]. Teren inwestycji znajduje się w jednostce urbanistycznej oznaczonej symbolem ,,MM/2(4)", co oznacza wg przepisów planu (§ 5, p. 7 ust. 1 pkt. a i b): przeznaczenie podstawowe - zabudowa, mieszkaniowa mieszana, wielorodzinna, usługowa, (handel, gastronomia), rzemieślnicza nieuciążliwa i administracyjno-biurowa, 1) dopuszczalne kierunki przekształceń zabudowy istniejącej: a) modernizacje i rozbudowy istniejących budynków, zgodnie z obowiązującymi przepisami szczególnymi, b) budowa nowych budynków na drodze wtórnych podziałów działek, zabudowa odtworzeniowa po budynkach zlikwidowanych. Według planu nowo projektowana lub modernizowana zabudowa wielorodzinna nie może przekraczać wysokości 4 kondygnacji z poddaszem użytkowym, lecz nie więcej niż 16 m od poziomu terenu do szczytu kalenicy (§ 5, p. 7 ust. 7 pkt. 6). Nadto obszar ten znajduje się w strefie A ochrony konserwatorskiej, gdzie zgodnie z § 9 pkt 1 ust. 1, pkt b, obowiązują wymogi konserwatorskie dotyczące tego, że należy zachować historyczny układ przestrzenny (tj. rozplanowanie dróg, ulic, placów, linie zabudowy, kompozycję wnętrz urbanistycznych i kompozycję zieleni) oraz poszczególne elementy tego układu (tj. historyczne nawierzchnie ulic, placów i chodników; cieki i zbiorniki wodne, instalacje wodne i inne historyczne obiekty techniczne, zabudowę i zieleń), należy dostosować nową zabudowę do historycznej kompozycji przestrzennej w zakresie sytuacji, skali i bryły oraz nawiązać formami współczesnymi do lokalnej tradycji architektonicznej. Nowa zabudowa nie może dominować nad zabudową historyczną, budynki formą architektoniczną powinny nawiązywać do historycznej architektury pensjonatowej miasta. W planie miejscowym zamieszczono konserwatorski spis zabytków architektury i budownictwa, przedmiotowy budynek nie figuruje w powyższym spisie.

Odwołując się do zapisów planu miejscowego dotyczących przedmiotowej lokalizacji Wojewoda uznał, że zarówno pod względem funkcji jak i formy oraz wymogów dotyczących zasad zagospodarowania terenów i obiektów podlegających ochronie, planowana inwestycja polegająca na rozbudowie, nadbudowie i zmianie sposobu użytkowania i zgodna jest z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Oceniając zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi organ odwoławczy wskazał na zapisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku o pozwolenie na budowę i zasygnalizował możliwość odstępstw od tychże, po uprzednim uzyskaniu przez inwestora wyrażonej przez właściwy organ zgody na odstąpienie od warunków technicznych w trybie art. 9 ustawy Prawo budowlane. Wyjaśniono także, że w rozpatrywanym przypadku, projektowana rozbudowa i nadbudowa, ze względu na bazowanie na istniejącym budynku usytuowanym na granicy działki, nie spełnia warunku minimalnej odległości od granicy, jednakże w oparciu o § 2 ust. 2 pkt 1 warunków technicznych, przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1000 m², wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim państwowej straży pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Stosownie do wskazań zamieszczonej w dokumentacji ekspertyzy technicznej postanowieniem dnia [...] r. nr [...] z dnia [...] r. oraz postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] D.Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej we W. wyraził zgodę na zastosowanie innych rozwiązań technicznych od określonych w warunkach technicznych. Wskazania powyższej ekspertyzy znalazły odzwierciedlenie w przedstawionych rozwiązaniach projektowych. Odnosząc się do zastrzeżeń wniesionych przez strony do ekspertyzy technicznej sporządzonej przez rzeczoznawców budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, w oparciu o którą wydano postanowienie D. Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia [...]r. nr [...] stwierdzono, że nie zawierała ona informacji na temat sposobu przekrycia dachu w budynku istniejącym na działce [...] oraz wzajemnych relacji wysokościowych pomiędzy dachami budynku objętego przebudową, nadbudową i rozbudową, a budynkiem istniejącym oraz braku w projekcie budowlanym oraz w ekspertyzie informacji dotyczącej projektowanego przekrycia części parterowej (niższej) stykającej się bezpośrednio z istniejącym budynkiem mieszkalnym inwestor w ramach postępowania uzupełniającego inwestor opracował i dostarczył ekspertyzę techniczną, w której na rysunkach rzutów na poziomie piwnic i parteru oraz przekrojów oznaczono istniejące i projektowane ściany i stropy oraz zaznaczono przebieg granicy pomiędzy nieruchomością zlokalizowaną na działce nr [...], a planowaną inwestycją na działce nr [...]. Rysunki przedstawiające przebieg granicy pomiędzy nieruchomościami potwierdzone zostały podpisem uprawnionego geodety. Z opracowania tego wynikało, że wyznaczona w poziomie granica pomiędzy nieruchomościami pokrywa się z dylatacją pomiędzy istniejącymi ścianami budynku zlokalizowanego na działce nr [...]i ścianami budynku istniejącego na działce nr [...] przeznczonego do rozbudowy, nadbudowy i zmiany sposobu użytkowania, co zostało uwidocznione na rysunkach.

Wobec zakwestionowania przez stronę postępowania przebiegu granicy zlecono PINB w T. przeprowadzenie czynności kontrolnych dla wyjaśnienia faktycznego przebiegu granicy między nieruchomościami, a także ustalenia funkcji pomieszczeń w budynku przy ul. D. [...], których okna zlokalizowano od strony projektowanej nadbudowy, gdyż skarżący również kwestionował wykonaną przez projektanta analizę przesłaniania. PINB stwierdził, że bez dokonania odkrywek nie jest możliwe ustalenie, jak przebiega granica pomiędzy budynkami. Pełnomocnik strony zobowiązał się wykonać odkrywki celem ustalenia przebiegu granicy jednakże pomimo wskazania terminu wykonania odkrywek, odstąpił od tego zamiaru.

Względem podania dokumentów stanowiących podstawę przyjęcia w projekcie budowlanym i w ekspertyzie technicznej, że w osiach nr [...] i [...] (na działce [...]) znajdują się istniejące ściany parterowej części budynku i ściany te oddzielone są dylatacją od ścian budynku istniejącego na działce nr [...] Wojewoda wskazał na przedłożone przez inwestora oświadczenie projektanta, że ściany budynków oddzielone są dylatacją. Załączono również protokół sporządzony dnia [...] r. przez PINB, z którego wynika, że w czasie przeprowadzonej wizji lokalnej w związku ze zgłoszeniem katastrofy budowlanej w budynku przy ul. D., stwierdzono, iż w wyniku oderwania się części płyt g-k, "w ścianie budynku na działce [...] widoczny jest otwór przez który widać przerwę, pustkę powietrzną i ścianę budynku na działce nr [...]". Organ odwoławczy w oparciu o powyższe uznał, że sporządzona ekspertyza stanowi dokument spełniający wymagania przepisów techniczno-budowlanych, zaś odnosząc się do zarzutów stron postępowania wyjaśnił, że brak daty sporządzenia ekspertyzy nie świadczy o jej wadliwości.

Analizując problematykę spełnienia wymagań w zakresie ochrony przed pozbawieniem dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi organ odwoławczy przytoczył zapisy § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, by następnie podać, że w dokumentacji projektowej zamieszczono analizę przesłaniania okien w budynku istniejącym przez projektowaną nadbudowę. Nadbudowa została odsunięta od ścian zewnętrznych, a okna pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi usytuowane są tylko na drugim piętrze. Projektowana rozbudowa nie będzie przesłaniać okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku skarżących. Ponadto w dokumentacji zamieszczono analizę nasłonecznienia. Projektowana inwestycja ze względu na to, iż usytuowana jest od strony północnej nie zmienia warunków nasłonecznienia i są one zgodne z przepisami wskazanego rozporządzenia.

Kolejne zagadnienie rozpoznawane przez organ II instancji dotyczyło lokalizacji inwestycji w strefie A ochrony konserwatorskiej wskazanej w planie miejscowym. W tym zakresie podano, że organ I instancji pismem z dnia [...] r. wystąpił do D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z prośbą o zajęcie stanowiska zgodnie z art. 39 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zaś D. Wojewódzki Konserwator Zabytków we W. pismem z dnia [...] r. odesłał projekt budowlany wskazując, że - niezajęcie stanowiska (...) uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych.

Analizując powziętą przez organ informację o śmierci strony postępowania W. B. Wojewoda D. wyjaśnił, że wystąpiono o wskazanie spadkobierców lub osoby sprawującej zarząd majątkiem masy spadkowej zaś pełnomocnik A.B.poinformował, że podział masy spadkowej nastąpi na drodze postępowania sądowego, a obecnie nie ma osoby sprawującej zarząd nad majątkiem po zmarłym W. B. W tych okolicznościach organ przyjął, że w przypadku praw zbywalnych lub dziedzicznych śmierć strony w toku postępowania pozwala na jego kontynuowanie z udziałem następców prawnych strony (art. 30 § 4 k.p.a.). Zgodnie z art. 30 § 5, k.p.a. w sprawach dotyczących spadków nieobjętych jako strony działają osoby sprawujące zarząd majątkiem masy spadkowej, a w ich braku - kurator wyznaczony przez sąd na wniosek organu administracji publicznej. Okoliczność prowadzenia postępowania z udziałem zarządcy masy spadkowej lub osoby sprawującej faktyczny zarząd tą masą poparto poglądami doktryny i orzecznictwa. Zdaniem organu odwoławczego lokal mieszkalny nr [...], w budynku przy ul. D. [...], zgodnie z KW [...]stanowił współwłasność ustawową małżeńską nieżyjącego już W. B.oraz A.B.. Z akt sprawy wynika, że A. B. nadal zamieszkuje pod wskazanym adresem i czynnie uczestniczy w postępowaniu, reprezentowana przez pełnomocnika, zatem zdaniem organu występuje ona jako osoba sprawująca faktyczny zarząd majątkiem masy spadkowej.

Końcowo odnosząc się do twierdzeń stron postępowania Wojewoda ocenił zagadnienia dotyczące m.in. ustalenia wymiaru podatku, lokalizacji komórki na działce nr [...], do której inwestor przedłożył oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i korzystania z cudzego gruntu. W swoich rozważaniach szczególną uwagę organ odwoławczy przypisał złożonemu przez wnioskodawcę oświadczeniu o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zawartej względem działki nr [...] umowie użyczenia. Co do pozostałych zarzutów odwołania, w tym niezgodnego z prawem według odwołujących się podziału działki wyjaśniono, że decyzję dotyczącą podziału nieruchomości wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, natomiast organem odwoławczym w tym przypadku jest samorządowe kolegium odwoławcze. Projekt zagospodarowania terenu wykonano na mapie do celów projektowych, aktualizowanej w 2010 r., co pozwala przyjąć, że przedstawione na niej granice nieruchomości są poprawne. Odnośnie nierzetelnych badań geotechnicznych i sprawy gromadzenia się wody w piwnicy istniejącego budynku, organ odwoławczy stwierdził, że projektant określił kategorię geotechniczną obiektu zaliczając go do kategorii pierwszej. Stosownie do § 7 ust 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz. U. 2012 r. poz. 463 ze zm.), w przypadku obiektów budowlanych wszystkich kategorii geotechnicznych opracowuje się opinię geotechniczną. Zgodnie z przywołanym przepisem dokumentacja projektowa zawiera opinię geotechniczną wykonaną przez uprawnionego geologa. Na działce nr [...] i na działce obok (działka inwestora jest z znacznym stopniu zabudowana) wykonane zostały dwa otwory geotechniczne o głębokości 3 m i 5 m, w żadnym z nich nie stwierdzono występowania wody gruntowej, badania wykonano w 2013 r.. Zgłaszany problem wody pod budynkiem może wynikać z innych przyczyn, gdyż według rozpoznania geologicznego teren inwestycji nie jest podmokły.

W skardze na wyżej omawianą decyzję zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika A.B. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości przez organ administracji, a na wypadek nieuwzględnienia wniosku przez organ wstrzymanie wykonania decyzji przez Sąd. Żądania skargi poparto szeregiem zarzutów polegających na naruszeniu:

1. Art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 30 § 4 k.p.a. przez przeprowadzenie postępowania bez zapewnienia udziału wszystkich stron, z pominięciem spadkobierców zmarłego w toku postępowania W.B. oraz pominięciem następcy prawnego J. P. – D. P., nowego właściciela nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu projektowanego, co stanowi rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;

2. Art. 30 § 5 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez dowolne uznanie, że skarżąca A.B. sprawuje faktyczny zarząd majątkiem masy spadkowej po zmarłym w toku postępowania W.B., pomimo braku dowodów na tę okoliczność, w tym w szczególności pomimo treści oświadczenia pełnomocnika skarżącej, iż postępowanie spadkowe nie zostało jeszcze przeprowadzone i obecnie nie ma osoby sprawującej zarząd majątkiem masy spadkowej;

3. Art. 97 § 1 k.p.a. przez brak obligatoryjnego zawieszenia postępowania w sytuacji śmierci jednej ze stron – W.B., mimo że nie zostali ustaleni jego spadkobiercy, przez co niemożliwe było wezwanie ich do udziału w sprawie, a nie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5 k.p.a.;

4. Art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nie zebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że:

- planowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy nie dokonano całościowej analizy jego postanowień, a inwestycja jest niedostosowana do obiektów sąsiadujących oraz narusza historyczny układ przestrzenny i kompozycję przestrzenną w zakresie sytuacji, skali i bryły;

- planowana inwestycja jest zgodna z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, podczas gdy projekt budowlany i dokumentacja sporządzone zostały w sposób wadliwy i niepełny, a także przedstawiane przez inwestora w uzupełnieniu ekspertyzy techniczne nie wyjaśniły ujawnionych w toku postępowania wątpliwości, w szczególności co do zakresu projektu, przebiegu granicy działek [...] oraz [...], a także przenikania nieruchomości i granicy między istniejącymi budynkami;

- przedłożona przez inwestora opinia geotechniczna jest prawidłowa i kompletna, mimo niewyjaśnienia przez organ wątpliwości w zakresie możliwego występowania na przedmiotowej działce wód gruntowych, w szczególności w związku z zawilgoceniem ścian sąsiedniej nieruchomości oraz gromadzeniem się wody w piwnicy budynku;

- projekt przewiduje prawidłowe rozwiązania w zakresie odprowadzania wód opadowych, mimo że nie została przeprowadzona wnikliwa analiza tej kwestii;

- spełnione zostały wymagania w zakresie zapewnienia dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku skarżącej, mimo że sporządzona analiza przesłaniania okien była niekompletna i nie zostały uwzględnione wszystkie pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi;

- inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pomimo że nie została dokonana analiza treści stosunku zobowiązaniowego użyczenia, na który inwestor powołał się odnośnie dysponowania działką nr [...], a ponadto w dyspozycji inwestora nie pozostaje budynek o pow. 33,90 m² znajdujący się na działce, co więcej nie wyjaśniono kwestii przebiegu granicy działek [...] oraz [...] i wkraczania przez projektowaną inwestycję na teren sąsiednich działek;

5. Art. 8 § 1 k.p.a. przez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, z naruszeniem zasady bezstronności, co wyrażało się w pominięciu stanowiska oraz zasadnych żądań skarżącej bez ustosunkowania się do nich, wydaniu decyzji bez wszechstronnego rozważenia zaistniałych w sprawie okoliczności;

6. Art. 10 § 1 k.p.a. przez pozbawienie skarżącej prawa do czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności w związku z przeprowadzeniem przez PINB wizji lokalnej nieruchomości w dniu [...] r. pod nieobecność skarżącej i niezawiadomienie jej o tej czynności;

7. Art. 106 § 1 k.p.a. w zw. z art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane przez wydanie pozwolenia na budowę bez prawidłowego uzgodnienia decyzji z wojewódzkim konserwatorem zabytków, pomimo że inwestycja usytuowana jest na obszarze ujętym w ewidencji zabytków;

8. § 2 ust. 2 i 3a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez ich niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie, gdyż projektowana inwestycja wbrew wskazaniom inwestora, ze względu na swój zakres i charakter, stanowi w istocie budowę nowego budynku, a nie rozbudowę, nadbudowę i zmianę sposobu użytkowania budynków istniejących;

9. Art. 32 ust. 4 pkt 2 w zw. z art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane przez ich niewłaściwe zastosowanie i wydanie pozwolenia na budowę, mimo niewykazania przez Inwestora prawa do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane i niewyjaśnienia istotnych wątpliwości w tym zakresie;

10. Art. 5 ust. 1 pkt 7-9 w zw. z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane przez wydanie pozwolenia na budowę dla inwestycji zaprojektowanej w sposób naruszający przepisy, w tym techniczno-budowlane, nierespektujący wymogów obszaru objętego ochroną konserwatorską, niewłaściwie usytuowanej na działce budowlanej, z naruszeniem uzasadnionych interesów osób trzecich.

Zarzuty skarżącej zostały szczegółowo uargumentowane w obszernej skardze, gdzie jej autor wykazywał istniejące jego zdaniem zarówno uchybienia procesowe jak i wskazywał na szereg okoliczności uniemożliwiających zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę dla przedmiotowego zamierzenia. Opisywano i analizowano m.in. zagadnienia związane z przyjęciem sprawowania przez skarżącą faktycznego zarządu majątkiem masy spadkowej, prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, niedostosowaniem projektowanego budynku do budynków już istniejących, ekspertyzą techniczną, (jej treścią i wiarygodnością), przemakania budynków, opinii geotechnicznej, dostępu światła dziennego, naruszenia przepisów technicznych w tym rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie przedstawiając argumentację zbieżną ze stanowiskiem zaprezentowanym w zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik skarżącej poza złożonym w toku postępowania sądowoadministracyjnego uzupełnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji pismem z dnia [...] r. wystosował wniosek dowodowy o dopuszczenie załączonych kopii dokumentacji fotograficznej na okoliczność, że inwestycja stanowi w rzeczywistości budowę nowego obiektu budowlanego.

Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał żądania i zarzuty skargi, zaś Sąd dopuścił dowód z dokumentu wnioskowany przez skarżącą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.

Tytułem wstępu zaznaczyć należy, że planowana inwestycja stanowiła przedmiot długotrwałego, zasadniczo wieloletniego postępowania, w ramach którego inwestor zabiegał o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, zaś uczestnicy postępowania podejmowali wszelkie działania nakierowane na wykazanie braku podstaw do pozytywnego rozpoznania wniosku. Z całą pewnością mamy więc do czynienia z sytuacją, w której uczestniczące w postępowaniu strony są zainteresowane zgoła odmiennymi rozstrzygnięciami. W tych okolicznościach wiadomym jest, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie nie jest w stanie usatysfakcjonować wszystkich stron, gdyż ich oczekiwania pozostają rozbieżne.

Mimo tak złożonego, ze względu na oczekiwania stron, charakteru sprawy zarówno w postępowaniu administracyjnym jak i sądowoadministracyjnym istnieją konkretne zasady pozwalające na rozstrzygnięcie sprawy w sposób zgodny z obowiązującym porządkiem prawnym. Sam proces inwestycyjny związany jest ściśle z koniecznością uwzględnienia uprawnień znajdujących swoje źródło nawet w regulacjach konstytucyjnych. Inwestor bowiem korzystając ze swoich uprawnień względem nieruchomości ma prawo do jej zainwestowania, zaś uprawnienia innych stron sprowadzają się do poszanowania ich uprawnień związanych z nieruchomością poprzez realizację inwestycji zgodnej z obowiązującymi przepisami. Niejako zasady konstytucyjne zostały wprost przeniesione do kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U z 2018 r., poz. 2096 - dalej - k.p.a.) przez uwzględnienie zasad praworządności, prawdy obiektywnej czy innych oraz określenie precyzyjnych reguł dotyczących prowadzenia postępowania. Ponadto przepisy prawa materialnego dotyczące procesu inwestycyjnego zawierają wyartykułowane wprost normy prawne nie pozostawiające wątpliwości interpretacyjnych w przypadku ziszczenia się konkretnych okoliczności. Dobitnym przykładem takiej regulacji jest art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 t.j), w myśl którego w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wskazany przepis nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, ani możliwości uzależnienia wydania tego pozwolenia od spełniania dalszych warunków, np. od zgody sąsiadów. Uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej, który prowadzi postępowanie w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, ewentualnie o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, ograniczają się wyłącznie do kompetencji obejmującej sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, względnie decyzji o warunkach zabudowy, a także wymaganiami ochrony środowiska. Z drugiej zaś strony w zasadzie każda inwestycja realizowana w bliskim sąsiedztwie powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, iż wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego jest niezgodna z prawem.

Posługując się stanowiącym podstawę funkcjonowania sądów administracyjnych kryterium legalności przyjdzie uznać, że jakkolwiek wydana decyzja i decyzja ją poprzedzająca budzą zastrzeżenia niektórych stron postępowania, obiektywnie brak jest podstaw do uznania, że istnieją okoliczności powodujące konieczność ich eliminacji z obrotu prawnego. Faktem jest, że przedkładany projekt budowlany, czy nawet inne dokumenty znajdujące się w aktach administracyjnych, były uzupełniane czy zmieniane. Prowadzenie przez organ działań polegających na wzywaniu inwestora do przedłożenia określonych dokumentów wpisuje się wprost w dyspozycję art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że ,,w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę". Oznacza to, iż w sytuacji, gdy w ocenie organu administracji architektoniczno-budowlanej przedłożona przez inwestora dokumentacja zawiera braki, wówczas organ wzywa o ich uzupełnienie. A jeśli w wyznaczonym terminie braki owe nie zostaną uzupełnione, odmawia wydania pozwolenia na budowę. Nie jest więc zasadą odmowa zatwierdzenia projektu w sytuacji, gdy nie spełnia on niezbędnych warunków lecz zadaniem organu jest umożliwienie stronie spełnienia warunków formalnych. W badanej sprawie prawidłowo organy zobowiązywały wnioskodawcę do przedkładania konkretnych dokumentów, czym nie tylko prawidłowo zrealizowano omawiany przepis ustawy Prawo budowlane ale też właściwie dostosowano się do zasad postępowania administracyjnego.

W pierwszym rzędzie skarżąca podaje, że zostały naruszone przepisy art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 30 § 5 oraz art. 97 § 1 k.p.a. ze względu na prowadzenie postępowania mimo śmierci jednej ze stron postępowania i niezasadne przyjęcie, że skarżąca sprawowała zarząd majątkiem masy spadkowej. Zarzut ten okazuje się nietrafny. Jak wskazują akta administracyjne oraz uzasadnienie decyzji Wojewody D. organ bynajmniej nie pominął zdarzenia w postaci śmierci strony lecz dokonał stosownych rozważań względem możliwości kontynuowania postępowania. Po udzieleniu przez stronę informacji o śmierci W.B. (pismo z dnia [...] r.) Wojewoda D. zwrócił się do pełnomocnika A.B. z zapytaniem czy zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe oraz zażądał wskazania osoby sprawującej zarząd majątkiem masy spadkowej (pismo z dnia [...] r.). Pełnomocnik skarżącej pismem z dnia [...] r. poinformował organ, że podział masy spadkowej nastąpi w drodze postępowania sądowego i ,,obecnie nie ma osoby sprawującej zarząd nad majątkiem masy spadkowej". Z faktu, że organ nie prowadził żadnych innych czynności nakierowanych na ustalenie zarządcy masy spadkowej, czy też nie zawiesił postępowania, nie można wprowadzać skutecznych zarzutów naruszenia przepisów procedury administracyjnej, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Wojewoda D. prowadził dalsze postępowanie uznając, że faktyczny zarząd majątkiem wchodzącym w skład masy spadkowej sprawuje skarżąca A. B. żona zmarłego W. B. Wyraz temu stanowisku organ II instancji dał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, gdzie szeroko zagadnienie to zostało wyjaśnione. W treści skargi znalazły się zaś twierdzenia, że skarżąca zaprzecza jakoby sprawowała zarząd masą spadkową. Oczywiście nie podważając doniosłości oświadczenia skarżącej należy mieć na uwadze fakt, że mamy do czynienia z instytucją zarządu, a nie tytułem prawnym do nieruchomości wchodzącej w skład masy spadkowej czy ustaleniem kręgu spadkobierców. Zatem zadaniem organu, który podejmuje decyzję o kontynuowaniu postępowania ze względu na sprawowanie zarządu nad nieruchomością jest ustalenie czy w realiach konkretnej sprawy taka osoba jest możliwa do zidentyfikowania. Powszechnie przyjmuje się, że zarząd ma mieć charakter faktyczny. Stad też, co zresztą wyjaśnił organ posiłkując się poglądami orzecznictwa i doktryny, skoro lokal stanowił współwłasność skarżącej i jej zmarłego męża, zaś sama skarżącą działająca przez pełnomocnika czynnie uczestniczy w postępowaniu z całą pewnością sprawuje ona faktyczną pieczę nad nieruchomością w stopniu pozwalającym na uznanie, że sprawuje ona faktyczny zarząd. Bez znaczenia pozostaje fakt, że skarżąca nie umocowała pełnomocnika do prowadzenia postępowania także w imieniu jej jako zarządcy masy spadkowej. Po pierwsze trudno oczekiwać aby odmienne żądania czy stanowiska prezentowała w postępowaniu sama skarżąca jako uczestniczka postępowania, i inne jako zarządca majątkiem wchodzącym w skład masy spadkowej. Po wtóre ustanowienie pełnomocnika jest uprawnieniem strony nie zaś jej obowiązkiem, zatem nie istniała obiektywna konieczność udzielania pełnomocnictwa w tym zakresie. Nawet idąc dalej niż wskazują na to twierdzenia skargi przyjdzie zauważyć, że skarżąca jako strona postępowania informowana była o każdym zdarzeniu w prowadzonym postępowaniu, zatem wiedzę tę posiadała także jako osoba sprawująca zarząd nad majątkiem masy spadkowej. Bez znaczenia jest, że uzyskiwała tę wiedzę od pełnomocnika, którego przecież sama ustanowiła.

Pozostając w sferze zarzutów procesowych związanych z pominięciem przez organ II instancji faktu zmian właścicielskich innej nieruchomości i nieuwzględnienie tego faktu poprzez właściwe określenie stron postępowania trzeba uznać, że także i ten zarzut nie może przynieść zakładanego przez autora skargi rezultatu. Otóż zasadnie wyjaśnia to organ w piśmie procesowym, że nie posiadł w toku postępowania informacji w tym względzie, a ,,wszelka korespondencja kierowana do J. P. na adres przez niego wskazany była odbierana". Odbiór kierowanej do strony korespondencji jest niesprzeczny i dokonywany jest najczęściej przez dorosłego domownika, (synową). Nie jest jednak tak jak zamierza to wykreować skarżąca, że nowy właściciel nieruchomości D.P. nie posiadał wiedzy o toczącym się postępowaniu i nie mógł w nim uczestniczyć. Akta administracyjne wskazują na coś zgoła odmiennego. Przykładowo w czynnościach kontrolnych prowadzonych przez PINB w T. uczestniczył D.P., choć charakter jego uczestnictwa nie został ustalony, i podpisał on sporządzony na tę okoliczność protokół. Zatem z całą pewnością skoro czynności prowadzone przez organ nadzoru budowlanego miały ścisły związek z udzieleniem pozwolenia na budowę, o prowadzonym w tym względzie postępowaniu D. P. wiedział. Od jego woli zależało jaki rozmiar temu uczestnictwu nadać np. przez składanie wniosków dowodowych czy przeglądanie akt. Na marginesie zaznaczyć też trzeba, że brak czynnego udziału strony w postępowaniu jest okolicznością stanowiącą ewentualne podstawy do rozważania zaistnienia przesłanek wznowienia postępowania lecz jak wiadomo powoływane się na tę okoliczność przysługuje tej osobie, której uchybienie proceduralne dotyczy, nie zaś każdej innej stronie postępowania, w tym też skarżącej. Nie bez znaczenia jest też to, że brak czynnego udziału strony w postępowaniu jako naruszenie art. 10 k.p.a. rodzi określony skutek wówczas, gdy zostanie to powiązane z wpływem tej okoliczności na wynik sprawy, zaś w skardze o okolicznościach takich nie ma mowy. Omówione do tej pory zarzuty skargi nie stanowiły zatem zdaniem Sądu w składzie orzekającym podstaw do uznania, że doszło w sprawie do naruszeń procesowym art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 30 § 4 k.p.a., art. 30 § 5 w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 §3 k.p.a., czy też art. 97 § 1 k.p.a..

Podobnie Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia szeregu wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. Pogląd ten wynika z materiału dowodowego zebranego przez organy oraz treści samej decyzji, gdzie organ przeprowadził stosowną analizę stanu faktycznego i prawnego sprawy na kanwie obowiązujących regulacji prawnych. Nie jest słuszny zarzut skargi dotyczący niezgodności planowanej inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca owej niezgodności dopatruje się w niesprawdzeniu szczegółowych wymogów inwestycji w stosunku do planu oraz braku, w tym braku w uzasadnieniu decyzji, analizy dotyczącej przykładowo nawiązywania budynku do budynków istniejących w zakresie gabarytów czy tradycji budowlanej. Zarzut ten jest mocno ogólny i nietrafny. Należy zwrócić uwagę na fakt, że decyzja jest dwuelementowa gdyż dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Nie wszystkie zatem elementy planowanego zamierzenia inwestycyjnego posiadają, czy też muszą posiadać, formę opisu w treści decyzji jakiego oczekuje skarżącą. Sam proces budowany czy projekt budowlany są działaniami związanymi z koniecznością posiadana pewnej wiedzy specjalistycznej. Odczytanie projektu budowlanego jest niejednokrotnie niemożliwe bez przyswojenia sobie tejże wiedzy. Trudno też podzielić pogląd jakoby względem zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego organy nie poczyniły stosownych rozważań. Starosta T. omówił tę problematykę na str. 5 uzasadnienia decyzji, zaś Wojewoda D.dość szeroko odniósł się do tych zagadnień koncentrując się jednakowoż, zgodnie zresztą z zasadami rządzącymi postępowaniem odwoławczym, do twierdzeń podnoszonych przez strony w odwołaniu.

Kolejny zarzut polegający na sprzeczności inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi bazuje na wykazywaniu, że organy oparły się w tym względzie na ,,sporządzeniu dokumentacji w sposób wadliwy i niepełny", czy ,,przyjęciu, że opinia geotechniczna była prawidłowa wobec niewyjaśnienia wątpliwości w zakresie możliwego występowania na przedmiotowej działce wód gruntowych’’, ,,analiza przesłaniania okien była niekompletna’’ czy wreszcie ,,przyjęcie, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane". Oczywiście przyznać trzeba, że strona skarżąca odwołuje się do okoliczności bardzo ważnych i zdecydowanie istotnych z punktu widzenia udzielenia pozwolenia na budowę. Konstrukcja zarzutów skargi nie pozwala jednak na ich uwzględnienie w świetle zebranego przez organ materiału dowodowego. Niesprzecznie inwestor wielokrotnie uzupełniał projekt i przedkładał stosowane ekspertyzy. Niejednokrotnie był to jednak efekt nie tyle błędnie sporządzonego wniosku czy projektu lecz uwag i twierdzeń uczestników postępowania. Stąd też organ dla uzyskania niezbędnej wiedzy kierował do wnioskodawcy wezwania, zgodnie zresztą z uregulowaniami art. 35 ust. 3 ustawy Prawa budowlanego. Ostatecznie uzupełniony projekt budowlany jest oceniany przez organ lecz z faktu, że nie jest to projekt złożony jako ,,pierwszy" nie można wyprowadzać tezy, jak czyni to skarżąca na stronie nr 8 skargi, że pierwotne wady projektu nie zostały skorygowane.

W aktach administracyjnych znajdują się stosowane opracowania sporządzone przez osoby posiadające stosowne wykształcenie i uprawnienia zawodowe dotyczące warunków gruntowych (opinia geologa), ekspertyza techniczna konstrukcyjno-budowlana (autorstwa osób załączających stosowne uprawnienia) postanowienie D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej wyrażające zgodę na spełnienia wymogów przeciwpożarowej w inny sposób niż przewiduje to rozporządzenie. W aktach administracyjnych zalegają także opracowania dotyczące tzw. linijki słońca czy dotyczące istnienia dylatacji między ścianami. Materiał dowodowy został uzupełniony w tym względzie m.in. w ramach czynności prowadzonych przez PINB w T. Zauważyć trzeba, że dokumenty związane z dostępem światłą słonecznego do pomieszczeń czy przebiegu granic zostały sporządzone przez osoby uprawnione. Skarżąca nie podważa w sposób merytoryczny tych ustaleń lecz podaje, że PINB w T. nie miał dostępu do wszystkich pomieszczeń, nie zapewniono jej czynnego udziału w tych czynnościach czy organ nie przeprowadził żadnego postępowania uzupełniającego, które miałoby na celu wyjaśnienie podnoszonych przez skarżącą kwestii i zweryfikowania prawidłowości przedstawionych w opinii ustaleń. W braku udziału przez skarżącą w czynnościach PINB w T. trudno doszukiwać się naruszenia art. 10 k.p.a., skoro organ nadzoru budowlanego wykonywał jedynie na zlecenie Wojewody D. czynności w sprawie i to PINB, a nie Wojewoda zawiadamiał strony o tych czynnościach. Z kolei działania PINB były faktycznie zbliżone do opinii biegłego skoro miały prowadzić do udzielenia odpowiedzi na konkretnie postawione pytania. Dlatego też nie chodzi o udział w tych czynnościach lecz o obiektywne podważenie ustaleń poczynionych w toku tych czynności, czego faktycznie skarżąca skutecznie nie czyni. Z faktu, że nie udostępniono konkretnego pomieszczenia nie można automatycznie wyprowadzać poglądu, że ustalenia były błędne. Podobnie brak faktycznych podstaw do nieuwzględnienia stanowiska geodety, w sytuacji gdy strona wskazuje jedynie na ,,szereg zastrzeżeń" nie artykułując wprost jakie to są zastrzeżenia, zaś od organu oczekuje wyjaśnień ,,tych kwestii".

Podobnie rzecz się ma z uzgodnieniem inwestycji przez D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Organowi temu został przesłany do zaopiniowania projekt budowlany i nie wniesiono do niego uwag. Trudno zatem z faktu, że projekt ten był zmieniany w pewnych elementach wyprowadzać zarzut, że nie został on ostatecznie uzgodniony. Dla słuszności tego stanowiska należało by wykazać jakie to istotne zmiany w projekcie pod kątem ochrony konserwatorskiej zaistniały aby należało ponownie uzgodnić projekt z konserwatorem zabytków. Z akt administracyjnych nie wynika też aby zmiany projektu w zakresie podlegającym faktycznie ochronie konserwatorskiej miały miejsce.

Skarżąca mocno kwestionuje oświadczenie inwestora dotyczące prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W ocenie Sądu organ istotnie wzywał inwestora do przedłożenia takowego dokumentu ze względu na fakt, że inwestycja obejmowała także nieruchomości nie wskazane we wniosku. Inwestor żądane oświadczenie przedłożył wskazując na umowę użyczenia. Warunek formalny do udzielenia pozwolenia na budowę został zatem dochowany. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie istnieje jednak po stronie organu obowiązek obligatoryjnego wyjaśniania kwestii tytułu prawnego do nieruchomości. Przepisy Prawa budowlanego nie wymagają przecież zaświadczenia czy aktu notarialnego lecz oświadczenia składanego zresztą pod odpowiedzialnością karną. To inwestor odpowiada karnie, a w określonych sytuacjach może ponosić odpowiedzialność cywilną i sam też podejmuje ryzyko związane z ewentualnym podważeniem jego oświadczenia. Organ faktycznie może lecz w żadnym razie nie musi rozstrzygać zagadnienie oświadczenia inwestora, lecz czyni to w sytuacji, gdy on poweźmie wątpliwości w tym zakresie, a nie strona postępowania będzie podnosić zarzuty o istniejących wątpliwościach. W tym akuratnie zakresie to ocena organu będzie istotna i to organ wedle własnego rozeznania sprawy będzie decydował o konieczności głębszej weryfikacji tej problematyki.

Końcowo należy odnieść się do twierdzeń skarżącej podnoszonych w toku postępowania sądowoadministracyjnego dotyczących zakresu faktycznie prowadzonych robót budowlanych. Przedmiotem postępowania prowadzonego w sprawie było zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. W takim też zakresie kontrolę zapadłego rozstrzygnięcia prowadzi sąd administracyjny. Sam proces inwestycyjny faktycznie stanowi następny etap i poczynania inwestora podlegają ewentualnej kontroli właściwego miejscowo powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. Stąd też nie jest rolą Sądu wypowiadanie się względem aktualnej sytuacji na nieruchomości objętej inwestycją.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę