Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1029/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 201 par 1, art.67
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 68, art. 70 par 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 1029/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 września 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędziowie: WSA Grażyna Firek, WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2015 r., sprawy ze skarg Miasta G. na decyzje Zarządu Województwa M. z dnia 9 kwietnia 2015 r. nr [...],[...],[..] w przedmiocie zwrotu dofinansowania otrzymanego ze środków europejskich - skargi oddala -


UZASADNIENIE

W dniu 14 maja 2010 r. zawarta została między Instytucją Zarządzającą M. Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007-2013 (dalej jako: IZ MRPO) a Miastem G. (dalej jako: Beneficjentem) umowa o dofinansowanie Projektu w ramach Osi Priorytetowej 6. Spójność wewnątrzregionalna M. Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 nr [...] pod nazwą "Budowa przedszkola samorządowego wraz z zagospodarowaniem terenu położonego wokół budynku" (dalej jako: Umowa).

Na podstawie umowy o dofinansowanie Projektu środki europejskie zostały Beneficjentowi wypłacone zgodnie ze złożonymi wnioskami o płatność. Realizacja projektu rozpoczęła się w dniu 31 marca 2008 r., natomiast zakończenie nastąpiło w dniu 30 października 2010 r.

W ramach prowadzonego audytu operacji MRPO na lata 2007 - 2013 Projekt podlegał kontroli przez Instytucję Audytową (dalej jako IA). Natomiast IZ MRPO w dniu 24 sierpnia 2012 r. przeprowadziła kontrolę po zakończeniu projektu z zakresu merytorycznego.

W dniu 17 lutego 2015 r. Zarząd Województwa M. wydał decyzję nr [...] w sprawie zwrotu środków europejskich w łącznej kwocie 4 267,00 PLN wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, decyzję nr [...] w sprawie zwrotu części dofinansowania w kwocie 6.749,86 zł. wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych oraz decyzję [...] sprawie zwrotu części dofinansowania w kwocie 41.322,60 zł. wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych. Określony przez IZ MRPO sposób odzyskania środków, to zwrot przez Beneficjenta kwot przypadające do zwrotu wraz z odsetkami liczonymi od daty przekazania środków do dnia ich zwrotu.

W uzasadnieniu decyzji wykazano , że wykonanie projektu zostało wykonane niegodnie z umową na dofinansowanie w zakresie :

- wykonania barierki schodowej w kwocie 5.179,00 zł. ( 4,245 zł. netto ) , która nie spełnia założonej roli , gdyż zamontowana została na schodach zewnętrznych, których nie wybudowano ( barierkę zamontowano na płaskim terenie )

- zamontowania 10 szt. półpostumentów umywalkowych w kwocie 916,71 zł brutto (751,40zł.netto), które zamontowano w sposób wadliwy . Zastosowano półpostumenty, które nie odpowiadały swoimi wymiarami i kształtami umywalkom. . Tym samym półpostumenty nie spełniały we właściwy sposób swojej roli jako obudowa syfonu .

Ponadto ustalono , że Zamawiający odrzucił najtańszą ofertę firmy P.P.H.U. "M" M. S. stwierdzając, iż nie zawiera ona atestów oraz zdjęć wymaganych treścią SIWZ i tym samym jest z nią niezgodna. Odrzucenia w/w oferty dokonano z naruszeniem warunków przetargu podanych do wiadomości oferentów. Zamawiający postanowił bowiem w pkt 26 SIWZ, że w sprawach w niej nieuregulowanych stosował będzie przepisy ustawy Prawo zamówień publicznych. Zgodnie z art. 70 (1) § 4 kc organizator przetargu od chwili udostępnienia warunków, a oferent od chwili złożenia oferty są obowiązani postępować zgodnie z postanowieniami ogłoszenia, a także warunków przetargu. Zamawiający stosownie do ustalonych przez siebie warunków miał obowiązek uprzednio wezwać wykonawcę do uzupełnienia brakujących dokumentów. Nieuzasadnione odrzucenie oferty skutkowało wyborem oferty firmy, która oferowała cenę wyższą od oferty odrzuconej.

Dodatkowo Beneficjent w toku kontroli prowadzonej przez IA złożył wyjaśnienia, że dopuścił zastosowanie materiałów równoważnych w stosunku do wskazanych w dokumentacji zamówieniowej.

Beneficjent został pouczony o możliwości wniesienia do Zarządu Województwa M. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Beneficjent skorzystał z wymienionego wyżej uprawnienia. W dniu 13 marca 2015 roku wpłynęły do Urzędu Marszałkowskiego Województwa M. wnioski o ponowne rozpatrzenie spraw zakończonych decyzjami Zarządu Województwa M. z dnia 17 lutego 2015 roku, znak [...], oraz o uchylenie zaskarżonych rozstrzygnięć.

Beneficjent zarzucił skarżonym decyzjom, iż pozostają ona w sprzeczności z art. 68 ust. 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz w zw. z art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 885 z późn. zm.) i tym samym powinne zostać wyeliminowane z obiegu prawnego. W ocenie Beneficjenta z przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa jednoznacznie wynika, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia zobowiązanemu decyzji organu podatkowego ustalającej wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 2), przy czym zobowiązanie podatkowe nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie trzech lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy (art. 68 § 1). Jak podnosi Beneficjent, pod pojęciem zobowiązania podatkowego należy rozumieć zobowiązanie do zwrotu całości lub części środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich. Za punkt wyjścia, czyli jak należy rozumieć, chwilę powstania obowiązku podatkowego, Beneficjent poczytuje ustalenia kontroli, która miała miejsce w roku 2011 r. Tym samym, jak podnosi Beneficjent, zgodnie z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, trzyletni okres na doręczenie decyzji (a nie jak wskazuje beneficjent "na wydanie') upłynął w dniu 31 grudnia 2014 r.

Decyzjami z dnia 9 kwietnia 2015 r. nr [...], nr [...] i nr [...] Zarząd Województwa m. utrzymał w mocy decyzje z dnia 17 lutego 2015 r.

Ustosunkowując się do powyższego Zarząd Województwa M. w pierwszej kolejności zwrócił uwagę, iż kontrola stwierdzająca naruszenie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych miała miejsce w roku 2012 r., bowiem pierwsza kontrola - prowadzona w roku 2011 - nie zakończyła się stwierdzeniem naruszeń w zakresie kwalifikowalności wydatków . Dopiero kontrola przeprowadzona w 2012 r. zakończyła się stwierdzeniem wydatków niekwalifikowanych o czym poinformowano Beneficjenta pismem z dnia 24 sierpnia 2012 r. Kontrola ta, była skutkiem audytu przeprowadzonego przez Urząd Kontroli Skarbowej (Instytucję Audytową), która pismem z dnia 22 czerwca 2012 r. przekazała Podsumowanie ustaleń dokonanych w projekcie [...] pn. "Budowa przedszkola samorządowego wraz z zagospodarowaniem terenu położonego wokół budynku". Przyjmując zatem pogląd Beneficjenta, że obowiązek podatkowy powstaje wraz z ustaleniami kontroli to zarówno ustalenia Instytucji Audytowej jak i IZ MRPO, miały miejsce w roku 2012. Zatem termin trzyletni należałoby (ewentualnie) liczyć do dnia 31 grudnia 2015 r.

Niezależnie od powyższego w ocenie Organu powstaje pytanie o możliwość stosowania art. 68 Ordynacji podatkowej do decyzji o zwrocie dofinansowania z art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z art. 67 ustawy o finansach publicznych, do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 (w tym właśnie należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich), stosuje się. w zakresie nieuregulowanym ustawą przepisy Kodeksu Postępowania Administracyjnego oraz odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej.

Analizując treść art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, którego naruszenie zarzuca Beneficjent, należy wskazać, iż problematyczne staje się ustalenie początku biegu terminu przedawnienia. Początkiem tym bowiem jest koniec roku, w którym powstał obowiązek podatkowy. Obowiązek podatkowy został zdefiniowany w art. 4 Ordynacji podatkowej, który nie jest stosowany na podstawie odesłania z art. 67 ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z tą definicją "Obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach". Obowiązek podatkowy jest z kolei związany z pojęciem samego podatku, tj. publicznoprawnym, nieodpłatnym, przymusowym oraz bezzwrotnym świadczeniem pieniężnym na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu i gminy, wynikającym z ustawy podatkowej. Nie ulega żadnej wątpliwości, że należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, podatkiem nie są. Wynika to przede wszystkim z ustawy o finansach publicznych, która w art. 60 kwalifikuje je jako środki publiczne stanowiące niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno -prawnym.

Mając powyższe na uwadze poddano w wątpliwość możliwość określania chwili powstania "obowiązku podatkowego" w przypadku decyzji o zwrocie dofinansowania ze środków europejskich zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. W ocenie organu, nie można stosować definicji obowiązku podatkowego z art. 4 Ordynacji, co z kolei uniemożliwia zastosowanie art. 68 § 1 Ordynacji. Zatem odpowiednie stosowanie oznaczałoby w tym przypadku niestosowanie przepisów odnoszących się do kwestii przedawnienia. Wskazano również, że na mocy art. 113 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. nr 157, poz. 1241 z późn. zm.) do dotacji udzielonych ze środków europejskich przed wejściem w życie ustawy o finansach publicznych stosuje się przepisy dotychczasowe. A dotychczasowe przepisy zawarte w ustawie o finansach publicznych z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych nie przewidywały stosowania Ustawy - Ordynacja podatkowa. Trudno przyjąć argumenty, że zwrot dofinansowania udzielonego na mocy ustawy z 2009 r. przedawnia się, a dofinansowania udzielonego na mocy ustawy z 2005 r. już nie . Zaznaczono przy tym , że w stosunku do tego samego beneficjenta niejednokrotnie, nawet w obrębie tego samego projektu stosuje się obie ustawy (w zależności od daty przekazania środków), co - przy zastosowaniu przepisów przedawnienia - prowadziłoby do nieuzasadnionego różnicowania sytuacji prawnej tego samego beneficjenta.

Mając powyższe na uwadze, uznano za niezasadny zarzut wydania decyzji o zwrocie sprzecznie z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej. W przypadku decyzji o zwrocie dofinansowania nie stosuje się zasad przedawnienia, określonych w art. 68.

Na te rozstrzygnięcie zostały wniesione skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w których skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania (art. art.7,8, 77 § 1 kpa) przez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy skutkujące błędnym przyjęciem, że w sprawie nie nastąpiły warunki, w których decyzje nie mogły zostać już doręczone (art.68 § 1 ustawy - ordynacja podatkowa) oraz błędną wykładnię przepisów art. 67 ustawy o finansach publicznych w związku z art. 68 § 1 ustawy ordynacja podatkowa. Nadto zarzucił naruszenie przepisu art.2 Konstytucji RP

W uzasadnieniu skargi podniesiono , że rozliczenie dofinansowania ze środków MRPO jest rozliczeniem zobowiązania publiczno - prawnego. Dokonuje się ono m.inn poprzez kontrolę wydatkowania tych środków zgodnie z przepisami i umową. Skoro, jak w niniejszym przypadku, pierwsza kontrola w 2011 roku zakończyła się dla Beneficjenta pomyślnie a zostało to przypieczętowane wypłatą ostatniej transzy dofinansowania, to zgodnie z zasadą państwa prawa, po upływie określonego terminu, beneficjent nabywa uprawnienie do traktowania go jako zwolnionego z ewentualnego - zobowiązania które mogłoby powstać wskutek następnych kontroli dokonujących innych ustaleń.

Ta sama zasada konstytucyjna nie pozwala na stanowisko, że w przypadku środków dofinansowania brak jest terminu przedawnienia obowiązku zwrotu. Taki termin istnieje i da się wyinterpretować z przepisów regulujących dofinansowanie. Zdaniem beneficjenta jest to termin wynikający z przepisu art.68 § 1 ordynacji podatkowej w związku z art.67 ustawy o finansach publicznych. Wbrew stanowisku organu należy go stosować bezwzględnie do wszystkich stanów faktycznych i prawnych a zatem do zdarzeń normowanych "starą" ustawą o finansach publicznych jak i jej nowelizacją, obowiązuje tu bowiem prymat zasady konstytucyjnej, która nie pozwala na bezterminową niepewność prawną co do zobowiązań publiczno- prawnych.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa M. wniósł o oddalenie skargi motywując to jednak odmiennie niż w zaskarżonych decyzjach . Przyznał bowiem możliwość stosowania terminu przedawnienia przewidzianego w Ordynacji podatkowej , uznając jednak , że decyzja z art. 207 u.f.p. ma charakter decyzji deklaratoryjnej i powinien w mięć zastosowanie przepis art. 70 Ordynacji podatkowej . W ocenie organu wobec "odpowiedniego" stosowania przepisów działu III Ordynacji, a w szczególności przepisu art. 47, można wskazywać, że terminem upływu płatności jest termin z art. 207 ust. 8 u.f.p., tj. upływ 14 - dniowego terminu na dobrowolny zwrot dofinansowania.

Na podstawie art. 111§ 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. Sąd postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Kr 1029/15 do sygn. akt I SA/Kr 1031/15 i prowadzić je pod wspólną sygn. akt I SA/Kr 1029/15 , albowiem sprawy pozostają w związku pozwalającym na wspólne wyrokowanie.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2014r. poz 1647), stwierdzić należy, że wbrew zarzutom skarg decyzje te nie naruszają ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Skargi nie zasługują zatem na uwzględnienie.

Istota sporu ogniskuje się wokół problemu przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji finansowej . Pozostałe okoliczności faktyczne i prawne są bezsporne i nie były przedmiotem wniosków o ponowne rozpoznanie spraw jak skarg do tut. Sądu .

W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że stan faktyczny będący podstawą wydania decyzji organów obu instancji został ustalony prawidłowo, ponadto nie był kwestionowany przez skarżącą. Z uwagi na naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 885 z póź z. ) powoływana dalej jako u.f.p. , spełniona została dyspozycja normy z art. 207 u.f.p., zgodnie z którą "w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają one zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

W sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r. oraz zasady udzielania dofinansowań w ramach M. Programu Operacyjnego na lata 2007-2013.

Art. 207 ust. 1 u.f.p. stanowi, że w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184,

3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9.

Jednocześnie ust. 8 tego artykułu stanowi, że w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust.1, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do:

1) zwrotu środków lub

2) do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.

W ust. 9 tego artykułu stwierdzono zaś, że po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.

Odnosząc się do podniesionego w skargach zarzutu przedawnienia uprawnienia Zarządu Województwa M. do określenia w decyzji przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania, Sąd stwierdza, że jest to zarzut nieuprawniony.

Przede wszystkim zauważyć należy , że ustawa o finansach publicznych nie zawiera regulacji związanych przedawnieniem prawa zwrotu środków przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich.

W tym zakresie zastosowanie znajdzie art. 67 u.f.p. zgodnie z którym do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.).

Odpowiednie stosowanie winno uwzględniać kontekst systemowy i aksjologiczny przepisów oraz standardy ochrony jednostki wyznaczane normami konstytucyjnymi. Art. 67 u.f.p. z 2009 r. odsyła do odpowiedniego tylko stosowania przepisów działu III o.p. "Odpowiednie stosowanie" to szeroki wachlarz możliwości, poczynając od stosowania wprost przepisów, których dotyczy odesłanie, poprzez stosowanie tych przepisów z pewnymi modyfikacjami , aż do całkowitego wykluczenia stosowania regulacji objętych odesłaniem.

W dziale w III uregulowane są miedzy innymi kwestie przedawnienia zobowiązań podatkowych .

Z uwagi na fakt , że kwestia przedawnienia zwrotu dofinansowania nie została uregulowana w ustawie finansach publicznych , w ocenie Sądu przepisy działu III odnoszące się do przedawnienia należy stosować do niepodatkowych należności budżetowych. Należy zauważyć, że odwołanie się przez ustawodawcę w art. 67 ustawy o finansach publicznych do "przepisów działu III Ordynacji podatkowej" otwiera drogę do zastosowania zawartych tam regulacji prawa materialnego.

Kwestia przedawnienia wiąże się ze sposobem powstawania zobowiązania podatkowego i związanym z tym charakterem decyzji wydawanej przez organy. Ordynacja podatkowa wyróżnia dwa rodzaje decyzji wymiarowych;

1) decyzję mającą charakter konstytutywny (decyzja ustalająca) - decyzja taka tworzy stosunek prawny zobowiązania podatkowego, określając wierzyciela i dłużnika, przedmiot, a także treść tego stosunku. Organ wydający taką decyzję dokonuje wymiaru podatku - obowiązek podatkowy zostaje przekształcony w zobowiązanie podatkowe ustalone w tej decyzji. Zobowiązanie to powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego;

2) decyzję mającą charakter deklaratoryjny (decyzja określająca) - w tym przypadku przekształcenie obowiązku podatkowego w zobowiązanie podatkowe nastąpiło z mocy prawa. Zobowiązanie podatkowe powstało z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Decyzja mająca charakter deklaratoryjny stwierdza, że powstało zobowiązanie podatkowe oraz określa jego wysokość. Decyzje takie organy podatkowe wydają w wyniku zakwestionowania prawidłowości obliczenia przez podatnika podatku lub gdy obliczenia takiego podatnik nie dokonał.

Jednocześnie Ordynacja podatkowa zawiera uregulowania dotyczące przedawnienia prawa do wymiaru podatkowego oraz przedawnienia zobowiązania podatkowego. Przedawnienie prawa do wydania decyzji ustalającej (decyzja konstytutywna) wysokość zobowiązania podatkowego (art. 68 O.p.) dotyczy jedynie podatków powstających w sposób opisany w art. 21 § 1 pkt 2, czyli podatków wymiarowych-ustalonych w decyzji organu podatkowego.

Przedawnienie zobowiązania podatkowego (art. 70 O.p.) odnosi się zarówno do zobowiązań powstających z mocy prawa, jak i tych, które powstały wskutek doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W tym okresie organ podatkowy powinien wyegzekwować zobowiązanie (w tym przypadku już zaległość podatkową), a równocześnie w stosunku do zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa egzekucja musi być poprzedzona, co do zasady, wydaniem decyzji (mającej charakter deklaratoryjny) określającej wysokość zaległości podatkowej (art. 21 § 3 O.p.).

Mając na uwadze treść art. 67 u.f.p. regulacje te należy odnieść również do niepodatkowych należności budżetowych . Tym bardziej , że poza odesłaniem z ww. przepisu ustawodawca dodatkowo odsetki od pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości środków, traktuje na równi z odsetkami dla zaległości podatkowych.

Sąd podziela pogląd ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, że decyzja wydana na podstawie przepisu art.207 u.f.p. nie tworzy nowego stosunku prawnego. Obowiązek zwrotu dofinansowania powstaje z chwilą zaistnienia przesłanek przewidzianych przepisami prawa. Decyzja o zwrocie ma więc charakter deklaratoryjny, co wynika również z ustawy o finansach publicznych . W art. 207 ust 1 przewidziano , że środki pobrane nienależnie podlegają zwrotowi wraz z odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków – przekazania beneficjentowi. Ustawodawca uznał zatem , że środki wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem , z naruszeniem procedur bądź pobrane nienależnie lub w nienależnej wysokości już z chwilą przekazania tych środków beneficjentowi są środkami nienależnymi od dnia przekazania tych środków , nie zaś z upływem 14 dni od wydania decyzji ustalającej tą należność .

Istotą decyzji konstytutywnej jest bowiem okoliczność , że termin płatności należności ( zobowiązania ) wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania ( art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej ) i z upływem tego terminu podatek przekształca się w zalęgłość podatkową ( art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej ) , od której -dopiero z tą chwilą - naliczane są odsetki za zwłokę .

Jednocześnie należy zwrócić uwagę , że ustalenia kontroli nie mają żadnego wpływu na bieg terminu przedawniania. Instytucja zarządzająca prowadząc postępowanie w sprawie zwrotu dofinansowania nie jest związana ustaleniami Instytucji Audytowej. Instytucja zarządzająca jest uprawniona i zobowiązana samodzielnie przeprowadzić kontrolę realizacji programu operacyjnego, w tym kontrolę realizacji poszczególnych dofinansowanych projektów (art. 26 ust. 1 pkt 14 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju) oraz ustalać i nakładać korekty finansowe, o których mowa jest w art. 98 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 (art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju).

Podkreślić należy, że ustalenie i nałożenie korekty finansowej przez instytucję zarządzającą (pośredniczącą lub wdrażającą) jest jedynie etapem dochodzenia zwrotu kwoty ustalonej korektą, poprzedzającym postępowanie administracyjne w tej sprawie, wszczęte na podstawie art. 207 ust. 9 ustawy o finansach publicznych. W postępowaniu administracyjnym o zwrot należności nieprawidłowo pobranych, ustalenia dotyczące korekty podjęte w toku postępowania kontrolnego nie wiążą organu orzekającego o zwrocie. Stanowią jedynie element stanu faktycznego tej sprawy. W konsekwencji korekta podlega również kontroli sądu rozpatrującego skargę na decyzję zobowiązującą do zwrotu, w ramach oceny ustaleń faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia o zwrocie (vide uchwała NSA z dnia 27 października 2014 r., sygn. akt II GPS 2/14).

Jednocześnie Sąd nie podzielił stanowiska Zarządu Województwa M. zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którym początek biegu przedawnienia należy wiązać z rokiem, w którym upłynął 14 dniowy termin na dobrowolny zwrot dofinansowania .

Jak już wcześniej zauważono bieg terminu przedawnienia należy ściśle wiązać z charakterem zobowiązania podlegającego zwrotowi. Jeżeli uznaje się , że obowiązek zwrotu dofinansowania powstaje z chwilą zaistnienia przesłanek przewidzianych przepisami prawa a przyznane środki finansowe zostały wykorzystane niezgodnie z prawem, to obowiązek zwrotu należy wiązać z dniem otrzymania tych środków co jednoznacznie wynika z art. 207 ust 1 u.f.p . Ustawodawca w przepisie tym nakazuje liczyć odsetki od dnia przekazania środków beneficjentowi traktując środki te ( w zakresie odsetek ) jak zaległości podatkowe.

Zakwestionowane wyżej stanowisko Zarządu Województwa M. jest dodatkowo nie do przyjęcia, z uwagi na fakt wprowadzenia otwartego terminu biegu przedawnienia . Termin ten byłby bowiem uzależniony od wszczęcia kontroli w zakresie prawidłowości wykorzystanych środków , która mogłaby być dokonana w dowolnym czasie. Termin przedawnienia byłby zatem iluzoryczny, albowiem uzależniony byłby od woli organu.

Zasadnie organ wskazał zatem, iż nie ma zastosowania w sprawie wskazywany przez Skarżącą art. 68 Ordynacji podatkowej a kwestia przedawnienia winna być oceniana na gruncie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, przyjmując , że terminem tym jest dzień przekazania środków wydatkowanych niezgodnie z prawem. (podobne stanowisko zajął WSA w wyroku z dnia 23.10.2014r. , sygn.akt V SA/Wa 858/14, publ. CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy powiedzieć, iż brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((Dz.U. z 2012r. Nr 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a".).