Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 219/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2 pkt 7, art. 21 ust. 2,  ust. 3, art. 23
journal: Dz.U. 2020 poz 859
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie: Sędzia WSA Robert Hałabis Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Sugier po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2021 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2021 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w L. (dalej jako "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z [...] listopada 2020 r., nr [...] o nałożeniu na A. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. kary pieniężnej za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:

W dniu 9 września 2019 r. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej przeprowadzili w H. kontrolę pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], przewożącego 20 000 kg oleju sojowego surowego, klasyfikowanego do kodu CN 1507. Wyżej wymieniony towar przewożono na podstawie zgłoszenia przewozu [...] Podmiotem wysyłającym była A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. (dalej jako "skarżąca"), podmiotem odbierającym była A. P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w poznaniu, przewoźnikiem - P. P.-H.-U. "T.-B." P. O..

Kontrolujący stwierdzili, że podmiot wysyłający – skarżąca spółka A. wprowadziła do systemu przed rozpoczęciem przewozu towarów na terytorium kraju dane dotyczące ilości towaru, które nie znajdują potwierdzenia w okazanych dokumentach. W dokumencie SENT[...] w polu "dane identyfikacyjne przewożonych towarów" wpisano masę brutto towaru – 20 000 kg. Z przedstawionego dokumentu przewozowego WZ[...] wynikało jednak, że dokumentem SENT[...] powinno być objęte 15 500 kg oleju sojowego surowego jadalnego.

Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] z 9 września 2019 r.

Decyzją z [...] listopada 2020 r. Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. (dalej jako "organ I instancji") nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 20 000 zł za podanie w wyżej wymienionym zgłoszeniu przewozowym ilości towaru niezgodnej ze stanem faktycznym, a zatem niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (Dz. U. z 2020 r., poz. 859 z późn. zm.), dalej jako "ustawa SENT".

Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącą odwołania, decyzją z [...] lutego 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w L. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść art. 5 ustawy o SENT oraz wskazał na obowiązek podmiotu wysyłającego podania w zgłoszeniu danych dotyczących towaru będącego przedmiotem, w szczególności rodzaju towaru, pozycji CN, ilości, masy brutto lub objętości towaru. Sankcją za niewykonanie omawianego obowiązku jest kara pieniężna w wysokości 46% różnicy wartości brutto towaru zgłoszonego i towaru rzeczywiście przewożonego podlegającego obowiązkowi zgłoszenia, nie niższa niż 20 000 zł. Organ podniósł, że zgodnie z art. 23 ustawy SENT, dane dotyczące ilości, masy lub objętości towaru uważa się za prawidłowe, jeżeli stwierdzone rozbieżności w stosunku do ilości, masy lub objętości towaru wskazanego w zgłoszeniu wynoszą nie więcej niż 10%. Stwierdzona w wyżej wymienionym zgłoszeniu różnica w ilości towaru była większa niż 10%, wynosiła bowiem 22,5%.

Organ odwoławczy podniósł, że przypadkach uzasadnionych ważnym interesem

podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2d, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Organ obszernie przeanalizował, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, przesłankę ważnego interesu podatnika oraz ważnego interesu publicznego i za prawidłowe uznał ustalenia organu I instancji, że skarżąca nie wykazała i nie udokumentowała ważnego interesu strony utożsamianego z wyjątkową sytuacją. Odnosząc się do argumentu skarżącej, że nieprawidłowość wynikała z omyłki podmiotu trzeciego – spółki obsługującej rozładunek, organ odwoławczy stwierdził, że korzystanie przez stronę z usług podmiotu trzeciego nie zwalnia od odpowiedzialności za stwierdzone nieprawidłowości.

Również krótki okres prowadzenia działalności przez skarżącą nie może być okolicznością, na którą strona może się skutecznie powoływać w kontekście odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Organ podniósł, że kontrolowany przewóz wykonywany przez skarżącą był jej 417 przewozem realizowanym od początku funkcjonowania firmy, tj. od marca 2018 r. Do dnia 31 grudnia 2019 r. skarżąca zarejestrowała w systemie SENT łącznie 698 zgłoszeń, z czego w 70 w przypadkach, zarejestrowano protokoły z kontroli, w tym w dwóch przypadkach (włącznie z analizowanym) stwierdzono nieprawidłowości. Mając na uwadze ogólną liczbę zgłoszeń, sporządzonych protokołów z kontroli i stwierdzonych nieprawidłowości, organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca jest w pełni profesjonalnym podmiotem, który posiada wiedzę w zakresie obowiązków nałożonych ustawą SENT. Skarżąca, będąc świadomym odpowiedzialności za zgłoszenie przewozowe co do ilości, rodzaju i masy przewożonego towaru, miała wiedzę, że w sytuacji konieczności zmiany danych dotyczących towarów, powinna sporządzić nowe zgłoszenie z poprawnymi danymi. Skarżąca nie dopełniła jednak obowiązków nałożonych ustawą SENT. Organ podkreślił, że okoliczności związane z brakiem rzetelności i staranności w realizacji nałożonych obowiązków nie mogą stanowić samoistnej podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

Organ ocenił sytuację finansowo-ekonomiczną skarżącej stwierdzając, że skarżąca nie wykazała, że uiszczenie nałożonej kary pieniężnej w kwocie 20 000 zł doprowadziłoby do zagrożenia egzystencji prowadzonej firmy oraz zagrażałoby bytowi strony. Organ ustalił, że za rok 2018 skarżąca odnotowała dodatni wynik finansowy w kwocie brutto 24 188,70 zł, w roku 2019 odnotowano uzyskanie dodatniego wyniku finansowego w kwocie 1 236 530,00 zł, co wskazuje na bardzo dobrą kondycję finansową i ciągły rozwój firmy. Dochody skarżącej nie wskazują na to, by firma mogła być postawiona w stan likwidacji, a wysokość nałożonej kary nie grozi utratą płynności finansowej. Prowadzona działalność gospodarcza przynosi wysokie dochody, zapłata kary nie będzie stwarzała realnego zagrożenie jej płynności finansowej. Skarżąca nie posiada zaległości, brak jest prowadzonych postępowań egzekucyjnych i upadłościowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zaskarżyła w całości decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L.

Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy:

a) art. 121, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 2017 r. – Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 z późn. zm.), dalej jako "Ordynacja podatkowa", poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób niebudzący zaufania strony do organów podatkowych, niewyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy i niewystarczające ustalenie stanu faktycznego, w szczególności brak kompleksowego rozważenia okoliczności przemawiających za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny, pominięcie przy ocenie pojęcia "interesu publicznego" rzeczywistej intencji ustawodawcy wprowadzenia ustawy SENT, co doprowadziło do nałożenia kary pieniężnej pomimo nieuszczuplenia należności publicznoprawnych;

b) art. 120, art. 121 § 1, art. 122 Ordynacji podatkowej w związku z art. 21 ust. 3 ustawy SENT, poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego wskazania, w jakich przypadkach byłaby możliwość zastosowania odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na przesłankę "interesu publicznego", wobec czego dopiero wtedy byłaby możliwa ocena, czy w niniejszej sprawie zachodzi możliwość zastosowania odstąpienia, skarżąca zarzuciła organowi, że nie podjął wszelkich czynności mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, niezasadne niezastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na "interes publiczny;

2) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy – art. 21 ust. 3 w związku z art. 26 ust. 3 ustawy SENT, poprzez niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia kary pieniężnej co wynikało z przyjęcia, że w sprawie nie zachodziła przesłanka "interesu publicznego", podczas gdy odstąpienie od wymierzenia kary uzasadnione było z uwagi na obecność tej przesłanki, w tym: pominięcie przez organ przy nakładaniu kary rzeczywistej intencji ustawodawcy wprowadzenia ustawy SENT i nieodstąpienie od nałożenia kary pomimo braku uszczuplenia należności Skarbu Państwa, eksponowanie profiskalnej roli kary pieniężnej, brak osiągnięcia korzyści majątkowej przez skarżącą oraz brak straty finansowej po stronie Skarbu Państwa i społeczeństwa, stopień i rodzaj uchybienia, legalność przewozu.

Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła organowi, że okoliczności przemawiające za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny rozważył w sposób niepełny. Skarżąca podkreśliła, że brak było po jej stronie elementu winy w zakresie wskazania masy przewożonego towaru. Podniosła, że podmiot odpowiedzialny za obsługę rozładunku towarów z wagonów – spółka P.. W.. P. sp. z o.o. sp. k. przekazała skarżącej dane, w świetle których partia towaru, która była objęta zgłoszeniem przewozu [...] posiadała deklarowaną wagę 20,19 ton. Dane zostały potwierdzone w informacji uzyskanej od spółki P. W. P. sp. z o.o. sp. k. w dniu rozładunku. Skarżąca podkreśliła, że działała w dobrej wierze i zaufaniu do swojego kontrahenta. Podanie nieprawidłowej wagi ładunku wynikało z omyłki podmiotu trzeciego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w L. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Przedmiot kontroli sądu w niniejszej sprawie stanowi decyzja o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej za naruszenie obowiązków w zakresie systemu monitorowania drogowego przewozu towarów.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2020 r. poz. 859 z późn. zm.), dalej jako "ustawa SENT".

Jak wynika z treści art. 5 ust. 1 ustawy SENT, w przypadku przewozu towaru rozpoczynającego się na terytorium kraju podmiot wysyłający jest obowiązany, przed rozpoczęciem przewozu towaru, przesłać do rejestru zgłoszenie, uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia i przekazać ten numer przewoźnikowi. W przypadku dostawy towarów w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, podmiot wysyłający jest obowiązany również przekazać numer referencyjny podmiotowi odbierającemu.

Zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 7 ustawy SENT, w przypadku dostawy towarów zgłoszenie zawiera dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu, w szczególności rodzaju towaru, pozycji CN, ilości, masy brutto lub objętości towaru.

Stosownie do przepisu art. 21 ust. 2 ustawy SENT, w przypadku stwierdzenia, że towar nie odpowiada co do rodzaju, ilości, masy lub objętości towarowi wskazanemu przez podmiot wysyłający albo podmiot odbierający w zgłoszeniu, na podmiot wysyłający albo podmiot odbierający nakłada się karę pieniężną w wysokości 46% różnicy wartości brutto towaru zgłoszonego i towaru rzeczywiście przewożonego podlegającego obowiązkowi zgłoszenia, w wysokości nie niższej jednak niż 20 000 zł.

Dane dotyczące ilości, masy lub objętości towaru uważa się za prawidłowe, jeżeli stwierdzone rozbieżności w stosunku do ilości, masy lub objętości towaru wskazanego w zgłoszeniu wynoszą nie więcej niż 10% (art. 23 ustawy SENT).

Według art. 21 ust. 3 ustawy SENT, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 - 2d, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Z art. 26 ust. 3 ustawy SENT wynika, że organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie:

1) nie stanowi pomocy publicznej albo

2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo

3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy pozostaje poza sporem, że skarżąca, będąca podmiotem wysyłającym towaru podlegającego rejestracji w systemie SENT – oleju sojowego surowego jadalnego (CN 1507), nie dopełniła wynikającego z art. 5 ust. pkt 7 ustawy SENT obowiązku polegającego na podaniu w zgłoszeniu przewozowym prawidłowych danych dotyczących ilości i masy brutto zgłoszonego towaru.

Kontrola pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], zgłoszenia przewozu SENT[...] oraz dokumentów przewozowych wykazała bowiem, że w zgłoszeniu wpisano masę brutto przewożonego towaru 20 000 kg, natomiast w dokumencie przewozowym WZ [...] z 9 września 2019 r. wskazano 15 500 kg. Waga załadowanego i rzeczywiście przewożonego oleju wynosiła 15 500 kg. Okoliczność wskazania w zgłoszeniu przewozowym danych niezgodnie ze stanem faktycznym nie budzi wątpliwości i została przez skarżącą przyznana.

Zgodnie z powołanym wyżej w art. 21 ust. 2 ustawy SENT, w przypadku stwierdzenia, że parametry przewożonego towaru nie odpowiadają towarowi wskazanemu w zgłoszeniu nakłada się karę pieniężną w wysokości 46% różnicy wartości netto towaru zgłoszonego i towaru rzeczywiście przewożonego podlegającego obowiązkowi zgłoszenia, nie niższej niż 20 000 zł.

Powyższy przepis został prawidłowo zastosowany jako materialnoprawna podstawa nałożenia kary pieniężnej w rozpoznawanej sprawie.

Prawidłowo również organ stwierdził brak podstaw do zastosowania przepisu art. 23 ustawy SENT. W świetle powołanego przepisu dane dotyczące ilości, masy lub objętości towaru uważa się za prawidłowe, jeżeli stwierdzone rozbieżności w stosunku do ilości, masy lub objętości towaru wskazanego w zgłoszeniu wynoszą nie więcej niż 10%. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzona rozbieżność między deklarowaną ilością oleju (20 000 kg) a ilością rzeczywiście przewożoną (15 500 kg) wynosiła 22,5%, a więc więcej niż 10%.

Istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do oceny, czy organ prawidłowo przeanalizował ustawowe przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

W ocenie sądu w rozpatrywanej sprawie organy wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się odmawiając zastosowania art. 21 ust. 3 ustawy SENT, w myśl którego w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 - 2d, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Pojęcia ważnego interesu przewoźnika oraz interesu publicznego nie zostały zdefiniowane w ustawie. Użycie słowa "ważny" akcentuje wyjątkowy charakter interesu przewoźnika i wiąże się z wystąpieniem nadzwyczajnych okoliczności, które mogą go uzasadniać. Pojęcie interesu publicznego to natomiast dyrektywa postępowania nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, itp. Pojęcia te mają cechy charakterystyczne dla klauzul generalnych, których indywidualne zastosowanie wymaga wyraźnego odniesienia do konkretnej sprawy i sytuacji, w jakiej organ podejmuje decyzję. Jak podkreśla się w orzecznictwie, niemożność jednoznacznego zdefiniowania tych pojęć powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku ich znaczenie może uwzględniać różne aspekty i okoliczności konkretnej sprawy.

Konieczne jest w tym miejscu zwrócenie uwagi, że w ustawie SENT ustawodawca nie wyposażył organu w możliwość miarkowania kar, ani ich zmiany w zależności od uznania administracyjnego (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2020 r., sygn. akt II GSK 220/20 oraz z 13 marca 2019 r., sygn. akt II FSK 3478/18). Tym niemniej uznanie administracyjne znajduje ograniczone zastosowanie przy ocenie przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. W przepisie art. 21 ust. 3 ustawy SENT przewidziano bowiem możliwość organu odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem strony lub interesem publicznym.

Wniosek o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej skarżąca uzasadniała tym, że stwierdzona nieprawidłowość wynikała wyłącznie z omyłki podmiotu trzeciego – spółki, która obsługiwała załadunek towaru. Skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w skardze. Skarżąca podkreślała, że działała w dobrej wierze i zaufaniu do swojego kontrahenta.

Podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące działania podmiotu trzeciego nie mogą być uznane za okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony w rozumieniu art. 21 ust. 3 ustawy SENT. Prawidłowa jest argumentacja organu, że brak rzetelności i staranności w realizacji nałożonych obowiązków nie mogą stanowić samoistnej podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Należy podkreślić, że korzystając z usług podmiotu trzeciego skarżąca nie była zwolniona od odpowiedzialności za prawidłowy przebieg operacji załadunku oleju. To na skarżącej bowiem, jako podmiocie wysyłającym, ciążył obowiązek dokonania zgłoszenia zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy SENT. Skarżąca powinna była zatem dołożyć należytej staranności, w szczególności w zakresie nadzoru nad załadunkiem, by móc dokonać prawidłowego zgłoszenia.

O istnieniu ważnego interesu podmiotu wysyłającego, uprawiającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. Skarżąca nie wskazała i nie udokumentowała ważnego interesu, nie wskazała nadzwyczajnych zdarzeń losowych wpływających na jej sytuację materialną, która uzasadniałby odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej.

Organ dokonał analizy sytuacji majątkowej skarżącej oraz skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji nałożonej na stronę kary.

Z ustaleń organu wynika, że skarżąca w okresie od [...] marca 2018 r. do [...] września 2019 r. jako podmiot wysyłający dokonała 417 zgłoszeń (wydruk z rejestru SENT – k. 99 akt adm.). Z informacji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. z [...] czerwca 2020 r. (k. 55 akt adm.) oraz informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w G. W. z [...] czerwca 2020 r. (k. 54 akt adm.) wynika, że skarżąca nie miała zaległości objętych tytułami wykonawczymi, ani zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Skarżąca nie miała również żadnych zaległości podatkowych i celnych (informacja z Systemu Zefir2 – k.100 - 104 akt adm.).

Organy obu instancji szczegółowo przeanalizowały również i oceniły sytuację finansowo-ekonomiczną oraz majątkową skarżącej w oparciu o przesłane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. deklaracje podatkowe za okres od stycznia do czerwca 2020 r. oraz sprawozdania finansowe za rok 2018 i 2019 (k. 59 - 68 i k. 93 - 98 akt adm.). Z dokumentów tych wynika, że w roku 2018 skarżąca odnotowała dodatni wynik finansowy w kwocie brutto [...] zł, a w roku 2019 – już [...] zł.

Przeprowadzona przez organy analiza wykazała, że kondycja finansowa skarżącej jest dobra oraz że zapłata nałożonej kary pieniężnej nie doprowadzi jej do upadłości i nie spowoduje innych niepożądanych społecznie skutków. Spółka nie ma zaległości podatkowych ani innych nieuregulowanych zobowiązań publicznoprawnych, a wysokość kary w zestawieniu z osiąganymi przez skarżącą zyskami pozwala na ocenę, że zapłata kary w kwocie 20 000 zł nie będzie nadmierną dolegliwością.

Nie zachodzą zatem żadne okoliczności wskazujące na ważny interes strony, dający podstawę do odstąpienia od nałożenia kary.

Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, organ dokonał również pogłębionej analizy przesłanki interesu publicznego. Organ w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy wytłumaczył w dostateczny sposób, że nie zaistniały takie okoliczności, które mieściłyby się w pojęciu interesu publicznego. Organ ocenił popełnione przez skarżącą przewinienie w stosunku do takich wartości jak sprawiedliwość i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, uwzględniając jego wagę oraz okoliczności i przyczyny powstania naruszenia. Wziął też po uwagę liczbę zgłoszeń dokonanych przez skarżącą i kontrole zgłoszeń, które wykazały, że naruszenia przepisów ustawy SENT miały w przypadku skarżącej charakter incydentalny (nieprawidłowości dotyczyły dwóch zgłoszeń). Ocena przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny była zatem w istocie wszechstronna. Nie jest uzasadniony zarzut, że organ nie wskazał przypadków, w których byłaby możliwość zastosowania odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na przesłankę interesu publicznego. Ocena zaistnienia przesłanki interesu publicznego dokonywana jest w konkretnych okolicznościach sprawy i odnosić się powinna do ustalonych w danej sprawie okoliczności faktycznych. Organ nie miał zatem obowiązku przedstawiania hipotetycznych okoliczności, które uzasadniałyby jego zdaniem odstąpienie od wymierzenia kary, jak tego domaga się skarżąca. Organ dokonał interpretacji pojęcia interesu publicznego i szczegółowo wyjaśnił, odnosząc się do konkretnych okoliczności sprawy, dlaczego w sprawie niniejszej brak podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary ze względu na interes publiczny.

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że podstawą odstąpienie od nałożenia kary może być sam fakt braku uszczuplenia należności skarbu państwa i brak korzyści finansowej po stronie skarżącej. Nie jest trafne powoływanie się w tym zakresie na cel ustawy SENT. Należy mieć na uwadze, że cele ustawy zostały szerzej określone niż wskazuje skarżąca. Ustawa ma w założeniu stanowić narzędzie do walki z nieuczciwymi podmiotami dokonującymi nielegalnego obrotu towarami uznanymi za "wrażliwe", bez odprowadzania do budżetu państwa należnych podatków, dokonującymi wyłudzeń niezapłaconych podatków, jak również dokonującymi obrotu bez stosowania warunków przewidzianych w przepisach prawa. Ustawa ma za zadanie chronić legalny handel towarami i ułatwić walkę z szarą strefą. Celem ustawy, która jest ustawą o charakterze subsydiarnym w stosunku do całego systemu podatkowego, jest także wprowadzenie zmian prawnych w dziedzinach, w których stwierdzało się najwięcej nieprawidłowości podatkowych, dotyczących w szczególności wyłudzania i niepłacenia podatku od towarów i usług czy uszczupleń w podatku akcyzowym i zwiększenie skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Nowe rozwiązania prawne mają również za zadanie wspomóc działania związane z efektywnym gromadzeniem podatków i innych opłat w celu ich późniejszej redystrybucji.

W uzasadnieniu projektu ustawy podkreślono, że doświadczenia kontrolne potwierdzają, że w wielu przypadkach różnice w obrocie dokumentami i faktycznym przemieszczaniu towarów są wykorzystywane przez nieuczciwe podmioty. Stąd konieczność powiązania obrotu dokumentami fakturowymi z kontrolą faktycznego przemieszczania towarów.

Określone szeroko cele ustawy nie dają podstaw do twierdzenia, że w przypadku braku uszczupleń podatków interes publiczny nakazuje odstąpić od wymierzenia kary. Przede wszystkim zauważyć należy, że ustawa nie uzależnia możliwości wymierzenia kary od stwierdzenia, że określony podatek nie został zapłacony. Kara przewidziana jest za naruszenie obowiązku zgłoszenia, który to obowiązek nałożony został na podmiot wysyłający w celu umożliwienia efektywnej kontroli przewozu towaru. Fakt zapłacenia podatku nie może mieć zatem znaczenia przesądzającego i nie może sam w sobie stanowić o spełnieniu przesłanki interesu publicznego.

Podkreślić również należy, że podanie niezgodnej z stanem faktycznym masy towaru nie może być traktowane jako zwykła, nieistotna omyłka, niepowodująca żadnych szkód, jak zdaje się ten przypadek przedstawiać skarżąca. Należy zauważyć, że różnica między ilością oleju wskazaną w zgłoszeniu, a ilością rzeczywiście przewożoną była duża, wynosiła bowiem 4500 kg. Skarżąca nie przedstawiła przekonujących dowodów, z których wynikałoby, że miała podstawy, by wskazać w zgłoszeniu ilość 20000 kg. Złożone przez skarżącą "zestawienie oleju sojowego nr 179", dotyczące załadunku z 6 września 2019 r., przesłane przez spółkę P. (k. 30 akt adm.) zawiera tylko wagę deklarowaną towaru. Z zestawienia tego wynika, że ilość oleju pozostałą do załadunku (20,19 t) obliczono przez odjęcie partii oleju wydanej tego dnia. Załadunek oleju w przewozie kontrolowanym w sprawie niniejszej odbył się 3 dni później i wówczas brakowało 4500 kg oleju. Trudno zatem mówić o zwykłej pomyłce.

Ponadto zgłoszenie zostało zarejestrowane przed załadunkiem, mimo że skarżąca nie wiedziała, jaka ilość zostanie załadowana. Skarżąca nie podjęła również żadnych czynności, zmierzających do ustalenia rzeczywistej masy ładunku. Skarżąca nie nadzorowała załadunku, nie było jednak przeszkód do skontaktowania się z kierowcą w celu ustalenia rzeczywistej ilości oleju, zwłaszcza że zgłoszenie zostało dokonane przed załadunkiem i skarżąca nie mogła mieć pewności co do ilości przewożonego oleju. Należy podkreślić, że kierowca przewoźnika zwrócił uwagę na mniejszą ilość załadowanego oleju, wpisując rzeczywistą ilość oleju w rubryce "komentarz". Gdyby skarżąca dołożyła należytej staranności i skontaktowała się ze spółką P. albo kierowcą przewoźnika, miałaby możliwość zgłoszenia prawidłowej wagi oleju. Skarżąca jako podmiot profesjonalny znała swoje obowiązki, powinna była zatem je wykonać. W tym przypadku powinna była tak zorganizować proces załadunku i przewozu, by móc kontrolować ilość przewożonego oleju, zwłaszcza że zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy SENT dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu zawarte w zgłoszeniu nie podlegają aktualizacji. Wymagają nowego, prawidłowego zgłoszenia. Skoro skarżąca nie dokonała i nie wykazała, by z przyczyn od niej niezależnych nie mogła tego dokonać, podzielić należy stanowisko organu, że nie istnieją jakieś szczególne względy przemawiające za odstąpieniem od nałożenia kary. Trafnie zauważa organ, że udzielenie ulgi w takim stanie faktycznym prowadziłoby do nieuzasadnionego faworyzowania strony i godziłoby w zasady równości i sprawiedliwości społecznej.

Podsumowując stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów ustawy SENT i zastosował je do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. W sprawie nie wystąpiły przesłanki odstąpienia od wymierzenia kary.

Nietrafny jest zarzut naruszenia przepisów art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego i brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przepisy te stanowią, że postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej), organy podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 Ordynacji podatkowej). Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). Zgodnie zaś z art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Wbrew zarzutom skargi okoliczności faktyczne sprawy nie budzą wątpliwości, ustalenia poczynione w sprawie znajdują swoje uzasadnienie i podstawę w zgromadzonym materiale dowodowym oraz zostały dokonane w granicach wyznaczonych zasadami prowadzonego postępowania, o których mowa w powołanych wyżej przepisach Ordynacji podatkowej.

Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.).