Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 902/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6167 Rybołówstwo morskie, i rybactwo śródlądowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 190, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 358 poz 59 art. 3 lit. n, art. 11 ust. 1, art. 9, art. 10, art. 12 ust. 1,art. 20 ust. 1, ust. 3,  art. 30 ust. 2,
law: Rozporządzenie Rady (WE) NR 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w  ramach wspólnej polityki rybołówstwa.
article: art. 17, art. 19
journal: Dz.U. 2004 nr 62 poz 574
law: Ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zezwolenia połowowego; oddala skargę.


UZASADNIENIE

W odpowiedzi na wniosek z dnia [...] września 2011 r. o wydanie specjalnego zezwolenia połowowego na 2012 r. w dniu 30 grudnia 2011 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał armatorowi jednostki rybackiej [....] [...] decyzję - Specjalne Zezwolenie Połowowe nr [...].

Pismem z dnia 17 stycznia 2012 r. [...] złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy poprzez odstępstwo w przypadku jednostki [...] w egzekwowaniu kwot progowych w odniesieniu do połowów szprota i śledzia. Wniósł o umożliwienie mu odłowienia kwot połowowych szprota i śledzia przewidzianych dla statków rybackich o długości mieszczącej się w przedziale od 12 m do 14,99 m, bez określania maksymalnej kwoty możliwej do odłowienia. Jednocześnie wskazał, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej zawiera szereg błędów.

Decyzją z [...] kwietnia 2012 r., nr [...], Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy Specjalne Zezwolenie Połowowe nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. wydane na jednostkę [...].

W uzasadnieniu tej decyzji organ podkreślił, że wykonywanie rybołówstwa morskiego w danym roku kalendarzowym w polskich obszarach morskich wymaga uzyskania specjalnego zezwolenia połowowego, które jest wydawane armatorowi na statek rybacki, na który wydano licencję połowową. Stosownie do art. 16 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 574, z późn. zm.) specjalne zezwolenie połowowe wydaje minister właściwy do spraw rybołówstwa na wniosek armatora na statek rybacki. Specjalne zezwolenie połowowe zawiera między innymi kwotę połowową, jeżeli jest wymagana.

Zgodnie z art. 17 przywołanej ustawy minister właściwy do spraw rybołówstwa, po zasięgnięciu opinii organizacji społeczno-zawodowych rybaków, określa w drodze rozporządzenia, sposób i warunki wykorzystania ogólnej kwoty połowowej w polskiej strefie ekonomicznej, na morzu terytorialnym, w Zatoce Puckiej i w Zatoce Gdańskiej oraz poza polskimi obszarami morskimi, mając na względzie ochronę i racjonalne wykorzystanie żywych zasobów morza. Wielkość ogólnej kwoty połowowej przyznawanej Polsce określana jest corocznie w drodze rozporządzenia Rady Unii Europejskiej. Zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia Rady (WE) Nr 1256/2011 z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2012 dla pewnych stad ryb i grup stad ryb stosowane na wodach Morza Bałtyckiego oraz zmiany rozporządzenia (UE) nr 1124/2010 (Dz. Urz. UE L 320 z 03.12.2011), Polsce zostały przyznane następujące kwoty połowowe: dorsza w podrejonach 25-32 (wody WE) 17947 ton i podrejonach 22-24 (wody WE) 2487 ton, śledzia w podrejonach 22-24 (wody WE) 2719 ton i podrejonach 25-32 (wody WE) 19537 ton, gładzicy w podrejonach (wody WE) 433 ton, łososia w podrejonach (wody WE) 7704 sztuki, szprota w podrejonach (wody WE) 66128 ton.

W celu dokonania podziału tych ogólnych kwot poszczególnych gatunków ryb Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej (Dz. U. Nr 282, poz. 1653).

W rozporządzeniu tym w § 5 ust. 2 ustalone zostały zasady podziału ogólnej kwoty połowowej szprota dla statków rybackich o długości całkowitej od 12 m. Zgodnie z tym przepisem, podziału pozostałej części ogólnej kwoty połowowej szprota dokonuje się, na wniosek armatora, bez podziału na poszczególne statki rybackie, przy czym kwota połowowa szprota odłowiona w danym roku kalendarzowym przez armatora statku rybackiego o długości całkowitej:

od 12 m do 14,99 m - nie może wynieść więcej niż 170 ton na jeden statek rybacki;

od 15 m do 18,49 m - nie może wynieść więcej niż 340 ton na jeden statek rybacki;

od 18,50 m do 20,49 m - nie może wynieść więcej niż 850 ton na jeden statek rybacki;

od 20,50 m do 25,49 m - nie może wynieść więcej niż 1700 ton na jeden statek rybacki;

od 25,50 m do 30,49 m - nie może wynieść więcej niż 2975 ton na jeden statek rybacki;

powyżej 30,49 m - nie może wynieść więcej niż 3400 ton na jeden statek rybacki.

W związku z powyższym, organ stwierdził, że [...] może odłowić w 2012 r. nie więcej niż 170 ton szprota, gdyż posiada statek rybacki o długości całkowitej wynoszącej 14,95 m.

Podkreślono, że organ nie może przychylić się do wniosku Strony, aby zastosować wobec niej odstępstwo od powyższego przepisu i umożliwić odłowienie większej ilości szprota przez statek [...]. Odstępstwo takie w stosunku do jednego tylko statku rybackiego oznaczałoby naruszenie przez organ konstytucyjnej zasady równości, co de facto wiązałoby się z rażącym naruszeniem prawa.

Dalej organ wyjaśnił, że kwestia podziału ogólnej kwoty połowowej śledzia stada centralnego uregulowana została w § 7 ust. 2 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, podziału ogólnej kwoty połowowej śledzia centralnego dokonuje się, na wniosek armatora, bez podziału na poszczególne statki rybackie, przy czym kwota połowowa śledzia centralnego odłowiona w danym roku kalendarzowym przez armatora statku rybackiego o długości całkowitej:

1) do 14,99 m - nie może wynieść więcej niż 80 ton na jeden statek rybacki;

od 15 m do 18,49 m - nie może wynieść więcej niż 120 ton na jeden statek rybacki;

od 18,50 m do 20,49 m - nie może wynieść więcej niż 200 ton na jeden statek rybacki;

od 20,50 m do 25,49 m - nie może wynieść więcej niż 400 ton na jeden statek rybacki;

od 25,50 m do 30,49 m - nie może wynieść więcej niż 800 ton na jeden statek rybacki;

powyżej 30,49 m - nie może wynieść więcej niż 800 ton na jeden statek rybacki.

Zdaniem organu, w związku z faktem, że statek [...] posiada długość 14,95 m, może on odłowić w 2012 r. nie więcej niż 80 ton śledzia stada centralnego.

Organ wskazał, że przedmiotowe rozporządzenie reguluje w § 6 ust. 1 i 2 podział ogólnej kwoty połowowej śledzia stada zachodniego. Stosownie do tego przepisu, podziału ogólnej kwoty połowowej śledzia stada zachodniego, dokonuje się, na wniosek armatora, na statki rybackie, których armatorzy w 2007 r., 2008 r. lub 2009 r. posiadali w specjalnym zezwoleniu połowowym kwotę połowową śledzia zachodniego oraz dokonali odłowienia jej części co najmniej w jednym roku z tych lat. W celu dokonania podziału, oblicza się udział procentowy armatora statku rybackiego w całkowitych połowach śledzia zachodniego, zgodnie z przedstawionym wzorem. Tak też obliczony został udział Strony w połowach w ww. latach, który po przeliczeniu na kwotę indywidualną wyniósł 5002 kg śledzia stada zachodniego. Kwota ta została [...] przyznana w zaskarżonej decyzji - specjalnym zezwoleniu połowowym nr 236/2012.

Odnosząc się do wskazanych przez Stronę błędów zawartych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej w odniesieniu do zastosowanych kryteriów (długość całkowita statku rybackiego), organ zaznaczył, że kryterium długości statku rybackiego zostało zaproponowane i zaakceptowane przez przedstawicieli środowiska rybackiego na forum Zespołu do spraw opracowania propozycji zasad zarządzania ogólnymi kwotami połowowymi na Morzu Bałtyckim oraz w ramach konsultacji społecznych. W dniu 16 listopada 2011 r. w siedzibie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi odbyło się spotkanie z organizacjami społeczno-zawodowymi rybaków, stowarzyszeniami, zrzeszeniami i związkami rybackimi, na którym zaprezentowano zaproponowany przez Zespół sposób i zasady podziału ogólnej kwoty połowowej na Morzu Bałtyckim.

Na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia [...] maja 2012 r. zarzucając rozstrzygnięciu organu w zakresie połowów pelagicznych śledzia i szprota naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu norm prawnych:

← art. 91 ust. 3 (w związku z art. 8) i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP - poprzez niezastosowanie w wydanym przez MRiRW rozporządzeniu z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej norm unijnych, dotyczących zasad określania, dostosowania i limitowania zdolności połowowej floty rybackiej i rozdziału kwot połowowych dla poszczególnych armatorów;

← naruszenie przepisów wspólnotowych, regulujących warunki wykonywania rybołówstwa wspólnotowego, określających zdolność połowową jednostek rybackich, dostęp do zasobów i sposób rozdziału kwot połowowych pomiędzy krajowych armatorów w ramach limitu połowowego, przyznanego Polsce na 2012 rok, a mianowicie:

* art. 3 ust. 2; art. 4 pkt 9 i pkt 10 rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009 z dnia 20 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system kontroli w celu zapewnienia przestrzegania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 847/96, (WE) nr 2371/2002, (WE) nr 811/2004, (WE) nr 768/2005, (WE) nr 2115/2005, (WE) nr 2166/2005, (WE) nr 388/2006, (WE) nr 509/2007, (IVE) nr 676/2007, (WE) nr 1098/2007, (WE) nr 1300/2008, (WE) nr 1342/2008 i uchylającego rozporządzenia (EWG) nr 2847/93, (WE) nr 1627/94 oraz (WE) nr 1966/2006 (Dz. U. L 343 z 22.12.2009, str. 1) poprzez niewłaściwe przyznanie skarżącemu kwot połowowych (śledzia i szprota) na 2012 r. w sposób odbiegający od przyjętych w prawodawstwie UE sposobów i wielkości pomiarowych przyjętych dla określania zdolności połowowej floty rybackiej - tj. wyłącznie na zasadzie GT i kW, jak przewidują przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 2930/86 z dnia 22 września 1986 r. w sprawie określenia parametrów statków rybackich - które to akty stanowią jednolite miary i wartości dla celów określenia parametrów statków rybackich dla potrzeb urzędowego limitowania zdolności połowowej floty rybackiej we wszystkich państwach członkowskich,

* art. 1 ust. 2 lit. c i lit. d rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. U. L 358 z 31.12.2002, str. 59) poprzez niezapewnienie przez organ w wydanym rozporządzeniu jednolitych i spójnych środków, dotyczących warunków dostępu do zasobów oraz zarządzania zdolnością połowową floty, a także rozdziału kwot połowowych na 2012 r.; art. 2 ust. 1 - poprzez niezapewnienie przez organ zrównoważonych warunków ekonomicznych dla wszystkich armatorów krajowych i tym samym naruszenie zasady równości podmiotów gospodarczych oraz konkurencyjności rybołówstwa wspólnotowego; art. 3 lit. n - poprzez swobodne przyjęcie przez organ zasady określenia, dostosowania i limitowania zdolności połowowej statków rybackich, a w konsekwencji rozdziału kwot połowowych dla armatorów krajowych wyłącznie w oparciu o nowe kryterium - długości całkowitej statku rybackiego; art. 9 - poprzez złamanie zasady stanowiącej, że przyjęte przez państwo członkowskie środki ochrony i zarządzania zasobami wód nie mogą być dyskryminacyjne ani bardziej surowe niż istniejące prawodawstwo wspólnotowe; art. 10 w zw. z art. 12 ust. 1, art. 17 ust. 1 oraz art. 20 ust. 3 - poprzez złamanie ww. zasady wyrażonej w art. 9;

* art. 3 i art. 6a rozporządzenia Komisji (WE) nr 1438/2003 z dnia 12 sierpnia 2003 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do polityki dotyczącej floty wspólnotowej, określonej w rozdziale III rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 - poprzez brak dostosowania zdolności połowowej floty do wielkości zasobów wyłącznie w oparciuo GT i kW - art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie - poprzez przyznanie statkowi rybackiemu KOŁ-150 oficjalnej, zarejestrowanej zdolności połowowej: GT 51,08 i kW 317,5 i braku przydzielenia kwoty połowowej śledzia i szprota na rok 2012 r. odpowiednio do zarejestrowanej GT i kW jednostki KOŁ-150;

2) przepisów postępowania - tj. naruszenie art. 9 kpa - mające wpływ na wynik sprawy.

W związku ze złożoną skargą Skarżący wniósł o:

uchylenie decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymującej w mocy Specjalne Zezwolenie Połowowe nr [...], z dnia 30 grudnia 2011 r., wydane na jednostkę [...] w zakresie kwot połowowych śledzia i szprota;

przeprowadzenie na zasadzie art. 106 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dowodu z dokumentów dołączonych do skargi na okoliczności wskazane w uzasadnieniu skargi;

uznanie na zasadzie art. 146 w związku z art. 3 § 2 ust. 4 i art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnienia Skarżącego, wynikającego z wymienionych przepisów prawa UE do przyznania mu kwot połowowych na połowy pelagiczne śledzia i szprota odpowiednio do zarejestrowanych GT i kW, czyli zgodnie z jego wnioskiem;

przeprowadzenie postępowania mediacyjnego w związku z zarzutami zgłoszonymi w skardze;

zasądzenie od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz Skarżącego kosztów zastępstwa w postępowaniu sądowym przez adwokata lub radcę prawnego według norm przepisanych.

Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2012 r. o sygn. V SA/Wa 1563/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w sprawie ze skargi [...] w przedmiocie wydania specjalnego zezwolenia połowowego. Orzekł także o zwrocie kosztów postępowania sądowego.

Sąd przyjął, że wydane [...] specjalne zezwolenie połowowe o nr [...] w oparciu o § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej (Dz. U. z 2011 r. Nr 282, poz. 1653), w którym zdolność połowowa statków została określona w oparciu o ich długość całkowitą, wynikającą z danych z rejestru statków rybackich, a nie w oparciu o rozporządzenie Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. U. L 358 z 31 grudnia 2002 r.), a więc art. 3 lit. n/ w oparciu o tonaż statku w GT (pojemność brutto) i jego moc w kW (moc silnika), nie było uzasadnione.

W ocenie Sądu I instancji, powyższe prowadzi do naruszenia zasad sformułowanych w art. 9 rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002, łamie jednolitą zasadę przyjętą w ustawodawstwie unijnym, dyskryminuje nowoczesne, służące ochronie zasobów morskich jednostki, jest bardziej surowe niż istniejące prawodawstwo wspólnotowe. Zastosowanie kryterium długości statku pozostaje w sprzeczności z zapisami art. 11 i 12 rozporządzenia Rady, gdyż dla każdego Państwa Członkowskiego Komisja ustanawia poziomy odniesienia wyrażone w GT i w kW dla łącznej zdolności połowowej wspólnotowych statków rybackich pływających pod banderą tego Państwa Członkowskiego, które zobowiązane jest do wprowadzenia środków dostosowujących zdolność połowową swojej floty w celu także osiągnięcia tej równowagi pomiędzy tą zdolnością a jego dopuszczalnymi zdolnościami połowowymi. Państwa Członkowskie zobowiązane są do zapewnienia, że ustalone dla nich poziomy odniesienia dla zdolności połowowej wyrażone w GT i kW nie są przekraczalne. Przyjęte mechanizmy przez Unię nie odnoszą się do kryterium długości statku, a ta kontrolę tę utrudnia, a nawet uniemożliwia.

Sąd przyjął, że rozporządzenie unijne, zgodnie z art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, jest bezpośrednio stosowane w Państwach Członkowskich, a z orzecznictwa Trybunał Sprawiedliwości wynika pełny skutek bezpośredni. Rozporządzenie to, jako akt prawa wtórnego, wiąże adresatów w całości. Państwa Członkowskie zobowiązane są zatem do przestrzegania tych przepisów w pełnym wymiarze. Oznacza to, że przepisy te nie mogą być realizowane selektywnie. Chodzi o niezgodność z interesami określonej grupy zawodowej w danym kraju, czego wyrazem jest zapis § 5 rozporządzenia, na podstawie którego wydano przedmiotowe zezwolenia.

W ocenie Sądu, organ, odmawiając zastosowania regulacji unijnej, naruszył art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, gdyż przepis ten należy stosować bezpośrednio i ma pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Istotą zatem bezpośredniego stosowania prawa wspólnotowego jest oparcie rozstrzygnięcia o przepis wspólnotowy, a nie o przepis krajowy, co ze wskazanych wyżej względów winien uczynić organ w rozpoznawanej sprawie przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Stanowisko to zostało już wypowiedziane w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r. w sprawie C-314/08 Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Odstąpienia od stosowania sprzecznych z nim przepisów krajowych wynika z zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego i zobowiązuje sąd krajowy.

Skargę kasacyjną na powyższy wyrok w całości złożył Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego. Domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wskazując naruszenie prawa materialnego, zarzucił błędną wykładnię art. 3 lit. n/ rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. U. L 358 z 31 grudnia 2002 r., str. 59 ze zm.), art. 9, art. 11 ust. 1 i 2, art. 12 ust. 1 rozporządzenia 2371/2002 w związku z § 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej (Dz. U. Nr 282, poz. 1653); art. 20 ust. 3 w związku z art. 10 i art. 2 ust. 2 lit. a/ powyższego rozporządzenia o nr 2371/2002 w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wyżej wymienionego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; art. 7, art. 91 ust. 3 Konstytucji RP w związku z art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i art. 20 ust. 3 powyższego rozporządzenia Rady (WE), a także § 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 także powyższego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi poprzez także jego niewłaściwe zastosowanie.

W ocenie kasatora, utożsamianie zdolności połowowej z kwotami połowowymi i przyjęcie, że zdolność połowowa, o której mowa w przepisach unijnych, stanowi kryterium, na podstawie którego Państwa Członkowskie mogą wprowadzać zasadę przyznawania kwot połowowych, jest błędne. Zastosowanie rozporządzenia krajowego znajdowało w pełni uzasadnienie. Wynika to z faktu, że zasady podziału kwot połowowych ustanawiają na poziomach krajowych Państwa Członkowskie. Oznacza to, że w tym zakresie przepisy unijne nie znajdują wprost i bezpośrednio zastosowania. Konsekwencją tego jest niewłaściwe zastosowanie przepisu Konstytucji określającego konieczność zastosowania przepisu unijnego zamiast krajowego. Skarga kasacyjna jest uzasadniona a wyrok Sądu I instancji sprzeczny z prawem, powinien być uchylony.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 13 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 522/13 uchylił wyrok Sądu I instancji z 7 grudnia 2012 r. i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W uzasadnieniu wyroku sąd odwoławczy wskazał, iż trafny jest zarzut kasatora, że Sąd I instancji mylnie utożsamił zdolność połowową z kwotami połowowymi. Powyższy przepis art. 3 lit. n/ rozporządzenia zdolność połowową oznaczył jako tonaż statku w GT i jego moc w kW, jak określono w art. 4 i 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2930/86. Dla określonych typów działalności połowowej zdolność może być określona przez Radę przy użyciu ilości lub rozmiaru narzędzi połowowych na statku. Rozporządzenie to określając parametry statków rybackich, wskazuje na długość, szerokość, pojemność, datę rozpoczęcia użytkowania oraz moc silnika, określenie sposobu ustalania tych parametrów. W preambule wyjaśniono, że niezbędne jest, aby były używane takie same zasady określania parametrów statków rybackich w celu ujednolicenia warunków prowadzenia działalności w ramach Wspólnoty. W art. 1 wskazano, że określenie parametrów statków rybackich przyjęte w tym rozporządzeniu stosuje się do wszystkich reguł wspólnotowych dotyczących rybołówstwa. Zdolność połowowa służy ustaleniu wielkości floty w danym Państwie Członkowskim, o czym świadczy art. 12 ust. 1 rozporządzenia 2371/2002, który stanowi, że dla każdego Państwa Członkowskiego Komisja ustanawia poziomy odniesienia wyrażone w GT i w kW dla łącznej zdolności połowowej wspólnotowych statków rybackich pływających pod banderą tego Państwa Członkowskiego, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 30 ust. 2.

NSA podkreślił, że zarządzanie zdolnością połowową przez Państwa Członkowskie ma na celu doprowadzenie tej floty do optymalnego stanu, to jest gdy nie będzie "funkcjonować" zbyt dużo statków rybackich, biorąc pod uwagę zasoby naturalne, które te statki miałyby eksploatować. Powyższe wynika z preambuły cytowanego wyżej pkt 12 oraz pkt 2 i 3, które między innymi stanowią, że wspólna polityka rybołówstwa obejmuje ochronę, zarządzanie oraz eksploatację żywych zasobów wodnych a także przetwarzanie i obrót tymi produktami. Z uwagi na to, że wiele zasobów rybnych ulega ciągłemu zmniejszeniu, wspólna polityka rybołówstwa powinna zostać ulepszona w celu zapewnienia długotrwałej żywotności sektora poprzez zrównoważoną eksploatację żywych zasobów wodnych na podstawie doradztwa naukowego oraz podejścia zapobiegawczego, które oparte jest na tych samych podstawach co zasada ostrożności określona w art. 174 Traktatu.

Ponadto w art. 11 ust. 1 rozporządzenia nr 2371/2002 wskazano, że Państwa Członkowskie wprowadzają środki dostosowujące zdolność połowową swojej floty w celu osiągnięcia trwałej równowagi pomiędzy zdolnością połowową a ich wielkościami dopuszczalnych połowów. Z powyższego wynika, że zdolność połowowa to wielkość statku oraz w konsekwencji wielkość całej floty, a zarządzanie tą zdolnością ma doprowadzić do racjonalnego gospodarowania zasobami, w tym między innymi do racjonalnego wprowadzania – wycofywania statków (rozporządzenie Komisji (UE)) nr 1013/2010 z dnia 10 listopada 2010 r. ustanawiające przepisu wykonawcze do polityki dotyczącej floty Unii określonej w rozdziale trzecim rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 – Dz. U. UE L z 2010 r. Nr 293, str. 1. Natomiast inny cel i znaczenia mają regulacje związane z kwotami połowowymi (limitami), w art. 20 ust. 1 rozdziału IV "Zasady dostępu do wód i zasobów" rozporządzenia nr 2371/2002 wskazano, że na wniosek Komisji Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną, podejmuje decyzję w sprawie limitów połowowych i/lub nakładu połowowego oraz w sprawie rozdziału możliwości połowowych między Państwa Członkowskie, jak również w sprawie warunków związanych z takimi limitami. Połowowe możliwości rozdziela się pomiędzy Państwa Członkowskie w taki sposób, żeby zapewnić każdemu Państwu Członkowskiemu względną stabilność działalności połowowej dla każdego zasobu lub łowiska. W art. 20 ust. 3 tego rozporządzenia podano, że każde Państwo Członkowskie decyduje o metodzie rozdziału możliwości połowowych dla statków rybackich pływających pod jego banderą w stosunku do możliwości przydzielonych temu Państwu Członkowskiemu zgodnie z prawem wspólnotowym i informuje o tym Komisję.

W ocenie Sądu kasacyjnego, dopiero przepisy krajowe rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej, wydane na mocy delegacji ustawowej (art. 17) ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 574 ze zm.) określają sposób i warunki podziału ogólnych kwot poszczególnych rodzajów ryb. Z uwagi na to, że w Morzu Bałtyckim coraz bardziej brakuje ryb, co trafnie podkreśla kasator, dlatego też wprowadza się obostrzenia, których celem jest zmniejszenie ilości poławianych ryb w celu odbudowy tych zasobów. W związku z powyższym, obecne możliwości połowowe polskich statków rybackich zawsze będą większe niż przyznana Polsce kwota połowowa. Z tego też powodu zaistniała konieczność dokonania podziału przyznanej Polsce ogólnej kwoty połowowej w określony sposób.

Reasumując, Sąd wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie przepisy unijne nie mogą mieć bezpośredniego zastosowania, gdyż Unia Europejska nie ingeruje w sposób podziału kwot połowowych na poziomie krajowym, zostawiając to w gestii poszczególnych Państw Członkowskich. Z tego powodu na podstawie art. 185 § 1 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi NSA przyjął, że zachodzą podstawy do uchylenia wyroku Sądu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

NSA wskazał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji dokona oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wyżej wskazanym i dopiero ta ocena może stać się podstawą do stwierdzenia, czy wydane specjalne zezwolenie połowowe o nr 236/2012 zostało wydane zgodnie z prawem. Do oceny tej niezbędne jest wypowiedzenie się co do zakresu tego zezwolenia.

Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sąd któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Rozpoznając sprawę niniejszą wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest zatem wykładnią prawa zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 grudnia 2013 r. sygn. akt II GSK 522/13 wydanym w następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Badając zaskarżone rozstrzygnięcie we wskazanym wyżej zakresie uznać trzeba, iż skarga złożona przez [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z[...] kwietnia 2012 r. nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny sprawy został przez organ ustalony prawidłowo i nie jest przez skarżącego kwestionowany. Problem w rozpoznawanej sprawie dotyczy wyłącznie możliwości zastosowania przez organ bezpośrednio prawa europejskiego zamiast kwestionowanego przez skarżącego, jako niezgodnego z prawem unijnym, § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej. Zdaniem skarżącego w sprawie winno znaleźć zastosowanie rozporządzenie Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa i art. 3 lit. n definiujący zdolność połowową w oparciu o tonaż statku w GT i jego moc w kW.

Zdaniem Sądu skarżący mylnie utożsamia zdolność połowową z kwotami połowowymi. Zgodnie z art. 3 lit. n rozporządzenia nr 2371/2002 zdolność połowowa oznacza tonaż statku w GT i jego moc kW jak określono w art. 4 i 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2930/86. Dla określonych typów działalności połowowej zdolność może być określona przez Radę przy użyciu np. ilości i/lub rozmiaru narzędzi połowowych na statku. Rozporządzenie Rady (EWG) Nr 2930/86 z dnia 22 września 1986 r. określające parametry statków rybackich wskazuje na następujące parametry statków rybackich: długość, szerokość, pojemność, data rozpoczęcia użytkowania oraz moc silnika oraz określa sposób ustalania tych parametrów. Rozporządzenie w preambule wyjaśnia, że niezbędne jest, aby były używane takie same zasady określania parametrów statków rybackich w celu ujednolicenia warunków prowadzenia działalności w ramach Wspólnoty. W art. 1 rozporządzenia 2930/86 wskazano, że określenia parametrów statków rybackich przyjęte w niniejszym rozporządzeniu stosuje się do wszystkich reguł wspólnotowych dotyczących rybołówstwa.

Zdolność połowowa służy ustaleniu wielkości floty w danym państwie członkowskim, o czym świadczy art. 12 ust. 1 rozporządzenia nr 2371/2002, który stanowi, że dla każdego Państwa Członkowskiego Komisja ustanawia poziomy odniesienia wyrażone w GT i w kW dla łącznej zdolności połowowej wspólnotowych statków rybackich pływających pod banderą tego Państwa Członkowskiego, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 30 ust. 2. W preambule tego rozporządzenia (pkt12) wskazano, że flota wspólnotowa powinna zostać zmniejszona w celu dostosowania do dostępnych zasobów oraz powinno się ustanowić szczególne środki do osiągnięcia tego celu, łącznie z ustanowieniem poziomów odniesienia zdolności połowowej, której nie można przekroczyć, oraz z zapewnieniem działań wspólnotowych wspierających złomowanie statków rybackich i krajowe systemy wprowadzania/wycofywania.

Zarządzanie zdolnością połowową przez państwo członkowskie ma na celu zatem doprowadzenie tej floty do optymalnego stanu, tj. gdy nie będzie "funkcjonować" zbyt dużo statków rybackich, biorąc pod uwagę np. zasoby naturalne, które te statki miałyby eksploatować. Powyższe wynika z preambuły (cytowany wyżej pkt 12 oraz pkt 2 i 3), które m.in. stanowią, że wspólna polityka rybołówstwa obejmuje ochronę, zarządzanie oraz eksploatację żywych zasobów wodnych i akwakultury, a także przetwarzanie i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury (...). Z uwagi na to, iż wiele zasobów rybnych ulega ciągłemu zmniejszeniu, wspólna polityka rybołówstwa powinna zostać ulepszona w celu zapewnienia długotrwałej żywotności sektora rybołówstwa poprzez zrównoważoną eksploatację żywych zasobów wodnych na podstawie doradztwa naukowego oraz podejścia zapobiegawczego, które oparte jest na tych samych podstawach, co zasada ostrożności określona w art. 174 Traktatu. Ponadto w art. 11 ust. 1 rozporządzenia nr 2371/2002 wskazano, że państwa członkowskie wprowadzają środki dostosowujące zdolność połowową swojej floty w celu osiągnięcia trwałej równowagi pomiędzy zdolnością połowową a ich wielkościami dopuszczalnymi połowów. Zdaniem Sądu z powyższego wynika, że zdolność połowowa to wielkość statku oraz w konsekwencji wielkość całej floty, a zarządzanie tą zdolnością ma doprowadzić do racjonalnego gospodarowania zasobami, w tym m.in. do racjonalnego wprowadzania/wycofywania statków (rozporządzenie Komisji (UE) nr 1013/2010 z dnia 10 listopada 2010r. ustanawiające przepisy wykonawcze do polityki dotyczącej floty Unii, określonej w rozdziale III rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 – Dz.U. UE L z 2010r., Nr 293, s.1)

Natomiast zupełnie inny cel i znaczenia mają regulacje związane z kwotami połowowymi (limitami). W art. 20 ust. 1 rozdziału IV "Zasady dostępu do wód i zasobów" rozporządzenia nr 2371/2002 wskazano, że na wniosek Komisji Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną, podejmuje decyzję w sprawie limitów połowowych i/lub nakładu połowowego oraz w sprawie rozdziału możliwości połowowych między Państwa Członkowskie, jak również w sprawie warunków związanych z takimi limitami. Możliwości połowowe rozdziela się pomiędzy Państwa Członkowskie w taki sposób, żeby zapewnić każdemu Państwu Członkowskiemu względną stabilność działalności połowowej dla każdego zasobu lub łowiska.

Ponadto i najważniejsze w art. 20 ust. 3 rozporządzenia nr 2371/2002 podano, że każde Państwo Członkowskie decyduje o metodzie rozdziału możliwości połowowych dla statków rybackich pływających pod jego banderą w stosunku do możliwości przydzielonych temu Państwu Członkowskiemu zgodnie z prawem wspólnotowym i informuje o tym Komisję.

Zatem prawidłowe jest stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazujące, że w cytowanych przepisach nie ma mowy o zdolności połowowej. Przepisy te określają jedynie możliwości połowowe, tj. wielkości kwot połowowych (limitów połowowych) poszczególnych gatunków ryb, które mogą zostać wyłowione. Co więcej żaden z przepisów rozporządzenia nie nakłada na państwo obowiązku podziału limitu połowowego poprzez zastosowanie pojemności statku (GT) i mocy silnika (kW), tj. zdolności połowowej. Cytowany wyżej art. 20 ust. 3 rozporządzenia nr 2371/2002 wprost wskazuje na swobodę państwa w podziale kwoty połowowej. Państwa Członkowskie samodzielnie ustalają zasady podziału limitów połowowych, żaden przepis unijny nie mógłby zostać zastosowany do podziału tej kwoty, gdyż przepis ten nie istnieje.

Również powoływany przez skarżącego art. 9 i 10 rozporządzenia Rady (WE) 2371/2002 nie nakłada na Państwa Członkowskie obowiązku podziału kwoty połowowej w oparciu o zdolność połowową. Art. 9 tego rozporządzenia wskazuje, że państwo członkowskie może podjąć niedyskryminacyjne środki dla ochrony i zarządzania zasobami rybołówstwa oraz w celu zminimalizowania wpływu rybołówstwa na ochronę morskich ekosystemów w strefie 12 mil morskich od linii podstawowej, pod warunkiem że Wspólnota nie przyjęła dla tej strefy szczególnych środków skierowanych na ochronę i zarządzanie. Środki przyjęte przez Państwo Członkowskie są zgodne z celami ustanowionymi w art. 2 i nie mniej surowe niż istniejące prawodawstwo wspólnotowe. Natomiast, zgodnie z art. 10 ww. rozporządzenia państwa członkowskie mogą podejmować środki ochrony i zarządzania zasobami w wodach znajdujących się pod ich zwierzchnictwem lub jurysdykcją, pod warunkiem że:

a) mają one zastosowanie jedynie do statków rybackich pływających pod banderą zainteresowanego Państwa Członkowskiego, zarejestrowanych we Wspólnocie lub, w przypadku działalności połowowej nieprowadzonej przez statek rybacki, do osób posiadających miejsce zamieszkania lub siedzibę w zainteresowanym Państwie Członkowskim; i

b) są zgodne z zasadami ustanowionymi w art. 2 ust: 1 i nie mniej surowe niż istniejące prawodawstwo wspólnotowe.

Powyższe przepisy winny być interpretowane zgodnie z preambułą rozporządzenia, celem którego jest zrównoważona eksploatacja zasobów rybołówstwa. Zatem zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia ww. norm określonych w rozporządzeniu nr 2371/2002 są bezpodstawne. Słusznie wskazał Minister Rolnictwa, że podział w odniesieniu do niektórych gatunków ryb w oparciu o kryterium długości całkowitej statków rybackich funkcjonuje od początku akcesji Polski do Unii Europejskiej i nigdy nie był przez Komisję kwestionowany. Trzeba także wskazać, że rozporządzeniem Rady (WE) nr 1256/2011 z dnia 30 listopada 2011r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2012 dla pewnych stad ryb i grup stad ryb w Morzu Bałtyckim (Dz.U UE L 320 z 03.12.2011) Polska otrzymała określony limit połowowy. W rozporządzeniu tym również brak jest jakiegokolwiek przepisu, który można by było zastosować do podziału przyznanego limitu połowowego.

Dopiero przepisy krajowe, a w szczególności rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej, wydane na mocy delegacji ustawowej (art. 17 ustawy o rybołówstwie) określa sposób i warunki podziału ogólnych kwot poszczególnych rodzajów ryb. Trzeba przede wszystkim podkreślić, że m.in. w Morzu Bałtyckim coraz bardziej brakuje ryb. Dlatego też wprowadza się obostrzenia, których celem jest zmniejszenie ilości poławianych ryb w celu odbudowy tych zasobów. W związku z powyższym obecnie możliwości połowowe polskich statków rybackich zawsze będą większe niż przyznana Polsce kwota połowowa. Stąd też zaistniała konieczność dokonania podziału przyznanej Polsce ogólnej kwoty połowowej w określony sposób. Na skutek szerokich konsultacji społecznych (w szczególności środowiska rybackiego), po uwzględnieniu racji różnych środowisk Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie. Wydając to rozporządzenie Minister wziął pod uwagę koszty utrzymania statków rybackich oraz ich możliwości połowowe z jednoczesnym uwzględnieniem rodzaju statku. Dlatego też przyjęto kryterium długości statku jako najbardziej pragmatyczne oraz najlepsze do zastosowania. W sytuacji drastycznie malejących zasobów ryb pelagicznych, o czym szerzej niżej oraz coraz większego zainteresowania połowami tych ryb z uwagi, na ich opłacalność, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wprowadził pewne ograniczenia w odniesieniu do wielkości połowów. W tym kontekście bezzasadne są twierdzenia skarżącego wskazujące, że środowisko rybackie w ramach konsultacji społecznych zaproponowało i zaakceptowało podział kwot ryb pelagicznych - szprota i śledzia stada centralnego według kryterium długości całkowitej statku rybackiego z powodu złego ogólnego stanu technicznego i wieku polskiej floty rybackiej. Brak jest jakiejkolwiek podstawy aby zgodzić się ze skarżącym. Słusznie organ wskazuje, czego dowodem jest sam skarżący, że polska flota rybacka podlega od kilku lat głębokim zmianom, zwłaszcza modernizacjom i wymianom na nowe statki. Potwierdzeniem powyższego jest wykorzystanie w całości kwoty połowowej śledzia stada centralnego oraz szprota w 2012 r.

Reasumując zgodnie z tym co zostało wskazane wyżej podział ogólnych kwot połowowych leży wyłącznie w gestii państw członkowskich, zaś wysokość tych kwot jest przyznawana na podstawie corocznie wydawanego rozporządzenia Rady UE. W sprawie w żaden sposób nie da się stwierdzić, że krajowe przepisy uchybiły przepisom unijny. Minister wydając rozporządzenie po konsultacjach społecznych był zmuszony godzić wiele interesów różnych środowisk i wprowadzając przepis, który dzieli ogólną kwotę połowową poprzez użycie kryterium długości statku, dokonał tego na zasadzie pewnego kompromisu. W takim wypadku oraz w obliczu malejących zasobów ryb zawsze znajdzie się strona, która będzie niezadowolona z podziału przyznanego limitu i będzie czuła się pokrzywdzona lub nawet dyskryminowana dokonanym podziałem. Należy również zauważyć, o czym szerzej będzie niżej, że ogólnej kwoty połowowej można np. dokonać poprzez uwzględnienie historycznych praw połowowych, na co wskazuje art. 19 ustawy o rybołówstwie. Wówczas skarżący nie otrzymałby żadnej kwoty połowowej, gdyż takich praw nie posiadał.

Mając powyższe na względzie bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 91 ust. 3 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, który stanowi, że jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Natomiast art. 92 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi kolizja przepisów prawa krajowego z przepisami prawa Unii Europejskiej, gdyż brak jest jakiegokolwiek przepisu unijnego, który regulowałby kwestię związaną z podziałem kwoty połowowej. Natomiast w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 92 ust. 1 Konstytucji RP trzeba podkreślić, że rozporządzenie to zostało wydane przez właściwy organ, po konsultacji społecznej (co również zauważa skarżący) i na podstawie delegacji ustawowej oraz tej delegacji nie przekracza, gdyż reguluje sposób i warunki wykorzystania ogólnej kwoty połowowej w polskiej wyłącznej strefie ekonomicznej (...), również uwzględniając historyczne prawa połowowe poszczególnych armatorów (art. 19 ustawy o rybołówstwie).

Odnosząc się do wskazanych w skardze naruszeń art. 3 ust. 2; art. 4 pkt 9 i pkt 10 rozporządzenia nr 1224/2009 wskazać należy, iż art. 3 ust. 2 stanowi, że niniejsze rozporządzenie stosuje się bez uszczerbku dla krajowych środków kontroli, które wykraczają poza zakres jego minimalnych wymogów, pod warunkiem że są zgodne z prawodawstwem wspólnotowym oraz wspólną polityką rybołówstwa. Na wniosek Komisji państwa członkowskie powiadamiają o tych środkach kontroli.

Art. 4 pkt 9 i 10 tego rozporządzenia określa definicje "licencji połowowej" oraz "upoważnienia do połowów".

Powyższe rozporządzenie wbrew twierdzeniom skarżącego w ogóle nie odnosi się do kwestii podziału kwoty połowowej. Art. 1 tego rozporządzenia wskazuje zakres przedmiotowy tego rozporządzenia i stanowi, że niniejsze rozporządzenie ustanawia wspólnotowy system kontroli, inspekcji i egzekwowania (...) służący zapewnieniu przestrzegania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa. Zatem przepisy tego rozporządzenie nie miały i nie mogły mieć zastosowania, gdyż nie dotyczyły zarówno kwot połowowych i ich podziału, jak również zdolności połowowych określanych w GT i kW statku.

Nie został także naruszony, cytowany wyżej art. 1 rozporządzenia nr 2930/86 określającego parametry statków rybackich, gdyż jednym z parametrów statku jest jego długość (pozostałe to szerokość, pojemność (GT) oraz moc silnika (kW)). Państwo Członkowskie mogło bowiem swobodnie dokonać podziału przyznanej kwoty połowowej i dokonało jej poprzez użycie parametru długości statku. Zatem, nietrafne jest stwierdzenie skarżącego, że organ powinien we wszelkich sprawach związanych z rybołówstwem kierować się wyłącznie wielkością GT i kW danego statku rybackiego. Co więcej samo rozporządzenie nr 2371/2002 definiuje w art. 3 lit. n zdolność połowową nie tylko w odniesieniu do pojemności (GT) i mocy silnika (kW) ale także przewiduje możliwość definiowania jej przy użyciu np. ilości i/lub rozmiaru narzędzi połowowych. Przepis ten ma charakter otwarty gdyż posługuje się terminem na przykład, a więc zdaniem Sądu może również zdolność połowową definiować innymi parametrami.

Reasumując rozporządzenie krajowe posługuje się jednym z parametrów określonym w rozporządzeniu nr 2930/86, jakim jest długości całkowita statku rybackiego, w związku z tym Sąd nie stwierdził niezgodności przepisów krajowych (w szczególności rozporządzenia z 23 grudnia 2011r.) z ww. rozporządzeniem nr 2930/86.

Powyższej interpretacji przepisów w żaden sposób nie sprzeciwiają się przepisy art. 1 ust. 2 lit. c i d oraz omówiony już wyżej art. 3 lit. n rozporządzenia nr 2371/2002. Art. 1 ust. 2 lit. c i d rozporządzenia nr 2371/2002 stanowi, że wspólna polityka rybołówstwa zapewnia spójne środki dotyczące warunków dostępu do wód i zasobów oraz polityki strukturalnej i zarządzania zdolnością floty. Ponownie należy podkreślić, że zdolność połowowa rozumiana jako GT i kW statku rybackiego jest określana zgodnie z przepisami rozporządzenia 2930/86, które jak wykazano wyżej nie nakłada obowiązku na państwa członkowskie, aby przyznane im możliwości (kwoty) połowowe dzieliły proporcjonalnie do zdolności połowowej statków rybackich. Natomiast art. 1 rozporządzenia nr 2371/2002 określa w ust. 2 art. 1 w lit. a-h jedynie zasięg stosowania tego rozporządzenia, które winny realizować cele wskazane w art. 2 rozporządzenia.

Bezzasadne są także zarzuty naruszenia art. 3 i 6a rozporządzenia nr 1438/2003, gdyż rozporządzenie to zostało uchylone i nie obowiązuje. Rozporządzenie to zostało zastąpione rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1013/2012 z dnia 10 listopada 2010 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do polityki dotyczącej floty wspólnotowej, określonej w rozdziale III rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 (Dz.U. UE L z 2010r., Nr 293, s. 1). W myśl art. 1 rozporządzenia niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy wykonawcze do rozdziału III rozporządzenia (WE) nr 2371/2002. Ma ono zastosowanie do zdolności połowowych statków rybackich Unii z wyłączeniem określonych w tym przepisie statków. A więc innymi słowy rozporządzenie to określa wielkości zdolności połowowych poszczególnych państw członkowskich oraz zasady obliczania tej zdolności. Podobnie jak wyżej przeanalizowane przepisy rozporządzenie to nie reguluje kwestii związanych z podziałem ogólnych kwot połowowych. Zatem zarzuty skarżącego są nie uzasadnione. Przyznane kwoty połowowe ustalane corocznie przez Radę UE na podstawie rekomendacji ICES (Międzynarodowej Rady Badań Morza) zależnie od stanu zasobu danego gatunku organizmów morskich, podlegają ciągłym zmianom. Natomiast zdolność połowowa zarówno państw członkowskich Unii Europejskiej ulega ciągłemu zmniejszeniu. Dla państw członkowskich, które przystąpiły do Unii Europejskiej po 1 stycznia 2003r. w tym Polski (określonych w załączniku I części B) zastosowanie znajdzie art. 8 w związku z art. 6 rozporządzenia. Jednakże przepisy te nie są pomocne przy interpretacji przepisów związanych z podziałem ogólnej kwoty połowowej.

Bezzasadne są również zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o rybołówstwie, gdyż przedmiotem sporu nie jest kwestia wpisania statku rybackiego do rejestru, o czym stanowią ww. przepisy. Skarżący, zgodnie z wnioskiem, otrzymał określoną zdolność połowową.

Trzeba również zwrócić uwagę, że od 2012r., z uwagi na pogarszający się stan zasobów ryb pelagicznych oraz zmniejszenie limitów zaprzestano łowienia w systemie olimpijskim (każdy armator mógł odłowić ile chciał, nie można było jedynie przekroczyć ogólnej kwoty połowowej danego gatunku ryby). Taka gospodarka nie sprawdziła się i zasoby ryb pelagicznych znacznie zmalały, co uwarunkowało konieczność wprowadzenia ograniczeń. Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1256/2011 z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2012 dla pewnych stad ryb i grup stad ryb stosowane na wodach Morza Bałtyckiego oraz zmiany rozporządzenia (UE) nr 1124/2010 (Dz. Urz. UE L z 2011r., Nr 320) zmniejszono kwoty połowowe ryb pelagicznych dla wszystkich państw członkowskich. Na rok 2013r. Rada w załączniku I do rozporządzenia Nr 1088/2012 z dnia 20 listopada 2012r. ustanawiającego uprawnienia do połowów na 2013 rok w odniesieniu do pewnych stad ryb i grup stad ryb w Morzu Bałtyckim określiła, na podstawie dostępnych opinii naukowych, poziom całkowitego dopuszczalnego połowu (TAC) oraz kwoty połowowe (w tomach masy w relacji pełnej) m.in. dla Polski z podziałem na gatunki i obszary (podrejony). Dlatego też, ze względu na racjonalne wykorzystanie kwot połowowych ryb pelagicznych, a w szczególności z powodu niedopuszczenia do przełowień wprowadzono górne limity możliwe do odłowienia przez armatora statku rybackiego w danym przedziale długości całkowitej. Kryterium długości całkowitej statku rybackiego zostało wprowadzone, o czyn była mowa wyżej za zgodą środowiska rybackiego i było szeroko konsultowane z organizacjami społeczno-zawodowymi rybaków. Ponadto niezasadne są twierdzenia skarżącego, że kryterium długości całkowitej statku rybackiego zostało jako novum wprowadzone dopiero w obowiązującym rozporządzeniu, a dotychczas nie było ono znane środowisku rybackiemu. Trzeba wskazać, że w ten właśnie sposób dokonywany był podziału kwoty połowowej dorsza, który sprawdził się i również z tego powodu został wprowadzony do podziału śledzia stada centralnego i szprota.

Mając powyższe na względzie należy podkreślić, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i warunków wykorzystania ogólnej kwoty połowowej nie jest sprzeczne ze wskazywanymi przez skarżącego przepisami unijnymi. Co za tym idzie skarżącemu na podstawie § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia prawidłowo przyznano w 2012 r. limit w wysokości nie większej niż: 170 ton szprota, 80 ton śledzia stada centralnego (§ 7 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia) oraz 5002 kg śledzia stada zachodniego (§ 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia).

Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 9 k.p.a., który skarżący wiąże z narzuceniem przez organ określonej długości statku, przed jego budową. W tym miejscu należy wskazać, że przedmiotem postępowania nie jest budowa statku rybackiego, tylko podział przyznanego Polsce limitu połowowego. Zatem w tym postępowaniu organ nie naruszył powołanego przepisu. Na marginesie tylko należy wspomnieć, że organ wyjaśnił skarżącemu przyczyny dla których zobowiązał go do budowy statku poniżej 15 metrów. W wypadku nie zaakceptowania przez skarżącego mógł on odstąpić od budowy statku, czego nie uczynił. Zatem skarżący miał świadomość istniejących regulacji prawnych, które w zakresie zdolności połowowej poszczególnych państw członkowskich są bardzo rygorystyczne i co więcej ulegają ciągłemu limitowaniu, o czym szerzej wyżej. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie naruszył także art. 9 k.p.a. w związku z art. 19 ustawy o rybołówstwie, który stanowi, że organy, o których mowa w art. 17 i 18, określając sposób i warunki wykorzystania ogólnej kwoty połowowej mogą uwzględnić historyczne prawa połowowe poszczególnych armatorów. Trzeba w tym miejscu wskazać, że historyczna prawa połowowe to prawo do prowadzenia połowów określonego gatunku organizmów morskich lub wystawiania albo używania określonej liczby narzędzi połowowych danego rodzaju, wynikające z udokumentowanych połowów prowadzonych przez armatora w przeszłości, w określonym czasie (art. 2 pkt 3 ustawy o rybołówstwie). Organ natomiast wykazał w decyzji, że z powodu nie prowadzenia połowów przy użyciu statków, których faktyczna zdolność połowowa użyta została do wprowadzenia statku [...], skarżący nie posiadał historycznych praw połowowych do połowów ryb pelagicznych (śledzia stada centralnego oraz szprota). Co więcej skarżący powyższych ustaleń organu w żadnym z pism nie kwestionował. Zatem wobec nie prowadzenia połowów ryb pelagicznych w poprzednich latach skarżący nie posiadał historycznych praw do ich połowów. Natomiast mimo powyższego organ na podstawie kwestionowanego § 5 ust. 2 rozporządzenia przyznał m.in. skarżącemu kwotę połowową szprota (podobnie również śledzia). Na marginesie Sąd zauważa, że w rozporządzeniu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi przy podziale kwot połowowych również uwzględnił historyczne prawa połowowe (np. § 16 rozporządzenia). Organ również zasadnie wskazał na powody różnic między podziałem kwot połowowych na Morzu Bałtyckim i obszarach dalekomorskich. W obszarach dalekomorskich flota liczy 3 statki rybackie i główną rolę w podziale odgrywają historyczne prawa połowowe armatora. Natomiast flota bałtycka ulega ciągłej modernizacji, co również było przyczyną podziału limitu przyznanego Polsce na zasadzie długości statku rybackiego.

Skarżący w piśmie procesowym z 26 listopada 2012r. wniósł o przeprowadzenie dowodu z pisemnej opinii biegłego na okoliczność, że zaskarżona decyzja przyznaje statkowi rybackiemu skarżącego uprawnienie do połowu w mniej niż 50% legalnego zarejestrowanego GT i kW tej jednostki oraz zobowiązanie organu – w związku z pismem organu z [...] stycznia 2012r., nr [...] - do złożenia oświadczenia jak i komu zostało przydzielone uprawnienie do połowu w 2012 roku ryb pelagicznych (śledzia, szprota przyznawanego według kryterium długości całkowitej statku rybackiego) – w zakresie brakujących co najmniej 30 % tego uprawnienia na 2012 rok dla jednostki skarżącego. Zatem z treści wniosku wynika, że w istocie skarżący oczekuje od Sądu podjęcia czynności zmierzających do poszukiwania dowodów, nie zaś przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z dokumentu. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd wskazuje, że przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki: jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności oraz nie dojdzie do nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zakładając nawet, że wniosek skarżącego dotyczył nie tylko pozyskania przez Sąd dokumentów, ale obejmował również przeprowadzenie z nich dowodu, to niewątpliwie jego zakres doprowadziłby do nadmiernego przedłużenia postępowania sądowoadministracyjnego. Po pierwsze w sprawie nie istnieje opinia, o przeprowadzenie z której dowodu żąda skarżący, a ponadto nie jest przedmiotem sporu kwestia związana z przydzieleniem skarżącemu tylko w 50% GT i kW statku rybackiego, tylko kwestia zgodności polskiego rozporządzenia (które dokonało podziału kwoty połowowej poprzez kryterium długości statku) z przepisami rozporządzeń unijnych. Dlatego też podnoszone okoliczności w stanie faktycznym sprawy, nie mogły być uznane za istotne okoliczności, których wyjaśnienie było niezbędne.

Sąd również podnosi, iż jego kontrolą objęty jest zaskarżony przez skarżącego akt administracyjny. Postępowanie sądowe nie odnosi się do skontrolowania wszystkich działań organu zaistniałych w określonym czasie, czego żąda skarżący (jak i komu zostało przydzielone uprawnienie do połowu). Tego typu kontrole działalności administracyjnej prowadzone są przez inne organy i w oparciu o inne przepisy. Z kontrolowanych akt nie wynika jakakolwiek nieprawidłowość w działaniu organu wpływająca na wynik sprawy. Zarzuty skarżącego są gołosłowne, nie poparte żadnymi dowodami. Z podanych przyczyny omawiany wniosek był niezasadny.

Reasumując w niniejszej sprawie przepisy unijne nie mogą mieć bezpośredniego zastosowania, bowiem Unia Europejska nie ingeruje w sposób podziału kwot połowowych na poziomie krajowym, zostawiając to w gestii poszczególnych państw członkowskich.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.