Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 278/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2009-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6319 Inne o symbolu podstawowym 631
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną czynność
Powołane przepisy: article: art. 23
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Grażyna Jeżewska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Górska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 listopada 2009 r. sprawy ze skargi E. S. na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kosztów przechowywania broni w depozycie Policji 1) uchyla zaskarżoną czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu, z dnia [...], nr [...], 2) określa, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu na rzecz skarżącej E. S. kwotę 457 zł ( słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W niniejszej sprawie skarga wniesiona została na czynność, Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu, polegającą na wystosowaniu do strony wezwania do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym, wyrażonego pismem z dnia [...], nr [...], określającym wysokość zobowiązania E. S. z tytułu opłaty w wysokości 1/3 całości kosztów tj. w kwocie 3531,46 zł i wzywającym zobowiązaną do jej uregulowania w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania.

Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie przed organami administracji publicznej, które miało następujący przebieg:

W dniu 13 maja 1996 r. A. R. przekazała do depozytu policyjnego dwie sztuki broni, po zmarłym mężu, M. R., typu: [...] i [...].

Pismem z dnia 2 sierpnia 2002 r., Sąd Rejonowy w O., Wydział I Cywilny, w związku z prowadzeniem sprawy o dział spadku po M. R., zwrócił się do Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu o podanie aktualnej należności za przechowywanie broni oraz podanie warunków, na których może ona zostać wydana.

W odpowiedzi, pismem z dnia 21 sierpnia 2002 r. poinformowano Sąd, że na dzień 21 sierpnia 2002 r. opłata za depozyt broni wynosi 2200,56 zł. Wskazano też, że broń ta, po uiszczeniu opłaty, może zostać wydana z depozytu osobie, która zostanie prawnym właścicielem i uzyska pozwolenie na tego typu broń lub będzie mogła zbyć broń osobie posiadającej zaświadczenie uprawniające do jej nabycia.

Pismem z dnia 1 lipca 2003 r. Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu zwrócił się do E. R. (S.) o zgłoszenie się do Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu, celem załatwienia formalności związanych z pozwoleniem na posiadanie broni po M. R.

Pismo takie wystosowano również do M. R. – R.

Następnie, pismem z dnia 5 listopada 2008 r., Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu wystąpił do Sądu Rejonowego w O. o przesłanie odpisu postanowienia w sprawie nabycia spadku po M. R.

W odpowiedzi, do organu przesłane zostało postanowienie Sądu Rejowego w O. z dnia 8 listopada 1996 r., stwierdzające nabycie spadku po M. R., przez A. R., M. R. oraz E. R., w 1/3 części każda.

W dniu 16 grudnia 2008 r., Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu, wystosował do E. S. pismo, w którym poinformował ją o tym, iż od dnia 13 maja 1996 r. w depozycie policyjnym znajdują się dwie sztuki broni złożonej przez nią po zmarłym mężu M. R. Z tego też powodu na podstawie art. 6 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o likwidacji niepojętych depozytów (Dz. U. Nr 208, poz. 1537) wezwał do odbioru broni z depozytu. Organ pouczył adresatkę, że niepodjęcie depozytu w terminie 3 lat od dnia doręczenia wezwania będzie podstawą do złożenia do Sądu wniosku o jego likwidację. Jednocześnie też, w oparciu o art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) wskazał, że koszty związane z deponowaniem broni i amunicji ponosi osoba deponująca, a w przypadku nieuregulowania należności sprawa będzie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego.

Pismo o takiej samej treści, wystosowane zostało również do A. R. i M. R. – R., które odpowiednio wskazane zostały jako jego adresatki.

W odpowiedzi na wezwanie, w piśmie z dnia 9 lutego 2009 r., E. S. wskazała, że żadnej broni w depozycie nie składała, albowiem nie była w jej posiadaniu. Nie była również małżonką M. R. Jak wyjaśniła, jego żoną była A. R., która weszła w posiadanie broni po zmarłym i złożyła ją do depozytu, będąc tym samym osobą deponująca w rozumieniu ustawy. Wobec tego wszelkie zapytania w sprawie zdeponowanej broni winny być kierowane do osoby deponującej tj. A. R., która jest spadkobierczynią zmarłego. E. S. wyjaśniła, że stosownie do treści art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, koszty związane z deponowaniem ponosi osoba deponująca, która weszła w posiadanie broni po osobie zmarłej. Zgodnie zaś z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 1961 r. w sprawie zasad i trybu zbycia broni i amunicji, obowiązującego w chwili przekazania broni do depozytu, przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do broni, która po osobie zmarłej przeszła w posiadanie osoby nie mającej pozwolenia na daną broń. Powołując się na wskazane okoliczności E. S. oświadczyła, że nie może podjąć żadnej decyzji w sprawie przechowywania broni w depozycie, a także ponosić kosztów z tym związanych, albowiem nie jest stroną postępowania dotyczącego depozytu.

Pismo zawierające wyjaśnienia takiej samej treści wniosła również M. R. – R.

W piśmie z dnia 11 lutego 2009 r., A. R. wskazała, że – broń której dotyczy postępowanie – zdeponowała po śmierci męża. Wyjaśniła również, że w związku z postępowaniem spadkowym po zmarłym, dokonano spisu inwentarza, w którym ujęte zostały również dwie sztuki zdeponowanej broni. Dokonując działu spadku Sąd nie wskazał jednak w postanowieniu, wśród składników majątkowych objętych działem, zdeponowanej broni. Zarzucając organowi, że nie zawiadomił jej o narastających kosztach depozytu, A. R. zaznaczyła, że z tego co jej wiadome w udziale przypada jej 1/3 wartości broni. Z uwagi jednak na to, że pozostałe spadkobierczynie zostały przez nią spłacone wniosła o przekazanie broni na rzecz Skarbu Państwa i "anulowanie" kwoty za depozyt.

Pismem z dnia 25 lutego 2009 r. Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu powiadomił E. S. (jak i osobnymi pismami również A. R. i M. R. – R.) o terminie i miejscu dokonania komisyjnej oceny stanu technicznego zdeponowanej broni. Wskazując, iż ocena ta odbędzie się w okresie od 23 do 27 marca 2009 r., organ pouczył adresatkę o prawach, jakie w związku z dokonaniem tej czynności przysługują osobie składającej broń do depozytu lub właścicielowi/ spadkobiercy broni.

Ocena stanu technicznego broni przeprowadzona została w dniu 23 marca 2009 r., a jej przeprowadzenie potwierdzono sporządzonym w tym dniu protokołem.

W nawiązaniu do oświadczenia zawartego w piśmie z dnia 11 lutego 2009 r. , A. R., została wezwana w dniu 5 marca 2009 r., o jednoznaczne oświadczenie, czy przypadający jej udział w broni przekazuje na rzecz Skarbu Państwa.

W odpowiedzi na wezwania, A. R. oświadczyła w piśmie z dnia 12 marca 2009 r., że przypadający na nią udział 1/3 wartości broni przekazuje na rzecz Skarbu Państwa.

E. S. i M. R. – R., ustosunkowując się z kolei do zawiadomienia o ocenie stanu technicznego broni, w pismach z dnia 12 marca 2009 r., podtrzymały swoje stanowisko wyrażone w pismach z dnia 9 lutego 2009 r., powtarzając, że nie są stroną postępowania.

Pismem dnia 17 kwietnia 2009 r., Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu zwrócił się z prośbą do Sądu Rejonowego w O. o przesłanie postanowienia o dziale spadku po M. R.

W odpowiedzi Sąd przesłał do akt postanowienie z dnia 20 maja 2003 r. o dziale spadku

Pismem z dnia 6 maja 2009 r., Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu, wystąpił do E. S. i M. R. – R. o zajęcie stanowiska, co do przeniesienia na rzecz Skarbu Państwa przysługujących im udziałów w prawach własności broni.

W odpowiedzi M. R. – R. jak i E. S. oświadczyły, że wyrażają wolę przeniesienia ich udziałów na Skarb Państwa.

W piśmie z dnia 2 czerwca 2009 r., adresowanym do E. S., Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu, przedstawił wyliczenie opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym w okresie od dnia 20 marca 2001 r. do dnia 13 lutego 2009 r., określając jej wysokość na kwotę 10594,36 zł. Jednocześnie wskazując, że na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w O. E. S. wraz z pozostałymi spadkobiercami odziedziczyła m.in. 1/3 prawa własności broni ustalił, że wysokość zobowiązania E. S. z tego tytułu, w wysokości 1/3 całości kosztów, wynosi 3531,46 zł i wezwał ją do jej uiszczenia w terminie 14 dni, pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Organ wskazał, że prośba o przekazanie broni na rzecz Skarbu Państwa wpłynęła po upływie roku od dnia złożenia broni do depozytu. Wyjaśnił zatem, że zgodnie z art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o broni i amunicji, koszty związane z deponowaniem broni i amunicji ponosi osoba deponująca broń. Opłaty w tym zakresie pobierane są po upływie roku od dnia złożenia broni do depozytu, a koszty w tym zakresie ponosi również osoba, która złożyła broń po zmarłym. Jako podstawę wyliczenia opłaty wskazano w piśmie przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji, Żandarmerii Wojskowej lub organu celnego oraz stawki odpłatności za ich przechowywanie. Dodatkowo też pouczono o możliwości złożenia wniosku o rozłożenie należności na 36 rat.

Pisma o wskazanej treści przesłane zostało również, do A. R. i M. R. – R., przy czym w stosunku do adresatek wysokość ich zobowiązania została określona również w kwocie 3531,46 zł, jako stanowiącej 1/3 całości zobowiązania.

Kwestionując stanowisko organu wyrażone w piśmie z dnia 2 czerwca 2009 r. i nie zgadzając się z naliczeniem opłaty, E. S., w piśmie z dnia 12 czerwca 2009 r. powołała okoliczności wskazane w swoim piśmie z dnia 9 lutego 2009 r. Podniosła w związku z tym ponownie, że wszelkie roszczenia dotyczące zdeponowanej broni winny być kierowane do A. R. Zaznaczyła, że zakreślony w ustawie krąg zobowiązanych do ponoszenia opłat zawężony jest wyłącznie do osoby deponującej, która weszła w posiadanie broni. Spadkobiercy mogliby natomiast odpowiadać wyłącznie, gdyby zmarły przed śmiercią złożył broń do depozytu. W ocenie E. S., za skuteczne nie można przy tym uznać powołanie się na postanowienie spadkowe, albowiem opłaty za przechowywanie broni nie wchodzą do spadku i obciążają wyłącznie osobę deponującą, która weszła w posiadanie broni. Powołując się na stan prawny obowiązujący w chwili złożenia broni do depozytu E. S. zaznaczyła, że również w art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych, krąg osób deponujących zakreślony był do osoby, która po osobie zmarłej weszła w posiadanie broni i nie uzyskała na nią pozwolenia. Zgodnie natomiast z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 1961 w sprawie zasad i trybu zbycia broni i amunicji, przepisy § 1 i § 2 stosuje się odpowiednio do broni i amunicji, która po osobie zmarłej lub zaginionej przeszła w posiadanie osoby niemającej pozwolenia na daną broń, oraz do broni i amunicji osób przybywających z zagranicy, które nie uzyskały na tę bron pozwolenia. Zobowiązana zauważyła także, że w poprzednich latach nie była zawiadamiana o broni w depozycie, a koszty dotyczące depozytu powstały w związku z zaniechaniem organu deponującego, który wcześniej nic nie zrobił, aby stan broni w depozycie uregulować. Z tego też względu podniosła zarzut przedawnienia roszczenia. Wskazała też, że M. R. – R. złożyła oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza w akcie notarialnym z dnia 25 września 1996 r., zaś ograniczenie jej odpowiedzialności do wysokości inwentarza spadkowego wynikało z tego, że w chwili śmieci spadkodawcy była nieletnia. Do pisma E. S. załączyła kserokopie postanowienia o stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym M. R., aktu notarialnego oraz protokołu spisu inwentarza.

Pismem z dnia 1 lipca 2009 r., organ ponownie wezwał E. S. do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie, w kwocie 3531,46 zł, informując ją jednocześnie, że pismo to należy traktować jako upomnienie – ponowne wezwanie do wykonania obowiązku – zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.).

Pismem dnia 10 lipca 2009 r. E. S., reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego A. W., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na czynność polegającą na wystosowaniu pisma dotyczącego obowiązków wynikających z przepisów prawa, zarzucając organowi naruszenie:

- art. 7 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszelkich okoliczności związanych ze złożeniem broni do depozytu;

- art. 8 K.p.a., poprzez nieinformowanie o złożeniu broni w depozycie i obowiązku uiszczenia opłaty;

- art. 9 K.p.a., poprzez brak należytego informowania i czuwania nad tym, aby uczestnicy postępowania nie ponieśli szkody z powodu nieznajomości prawa i braku wiedzy o obowiązku opłaty za depozyt, jak również brak wyjaśnień i wskazówek co do możliwości skrócenia okresu przechowywania broni w depozycie;

- art. 10 § 1 K.p.a., poprzez nie zawiadomienie stron o okresowych przeglądach broni, co skutkowałoby wiedzą strony o broni i o jej deponowaniu;

- art. 12 § 1 K.p.a., poprzez brak wnikliwości w rozpatrywaniu sprawy w sytuacji, gdy ustalenia prowadzą do stwierdzenia, że skarżąca nie była deponująca broń;

- art. 15 K.p.a. w zw. z art. 1 Konstytucji w zakresie prawa do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na urzeczywistnienie w treści zasady państwa prawnego, zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego;

- art. 75 K.p.a., poprzez nie przeprowadzenie dowodu z protokołu zdania broni do depozytu w celu ustalenia osoby deponującej broń;

- art. 77 K.p.a., poprzez nie przeprowadzenie dowodu z protokołu zdania broni do depozytu, w celu ustalenia osoby deponującej broń i rozpatrzenie materiału dowodowego;

- art. 80 K.p.a., poprzez nie rozstrzygnięcia sprawy na podstawie pełnego materiału dowodowego;

- art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że skarżąca jest osobą, która utraciła prawo do posiadania broni deponująca ją w trybie art. 22 ust. 3 ustawy;

- art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, poprzez uznanie, że skarżąca jest osobą deponującą, która weszła w posiadanie broni po osobie zmarłej;

- art. 23 ust. 2 ustawy o broni, poprzez jego zastosowanie wobec skarżącej pomimo, że nie jest osobą deponującą;

- art. 24 ustawy o broni i amunicji, poprzez pominięcie w delegacji ustawowej do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji oraz stawki odpłatności za ich przechowywanie w depozycie, przy wskazaniu tylko i wyłącznie osoby deponującej;

- § 11 w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawa Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji, Żandarmerii Wojskowej lub organu celnego oraz stawki odpłatności za ich przechowywanie w depozycie (Dz. U. Nr 152, poz. 1609) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 marca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania broni i amunicji oraz stawek odpłatności za przechowywanie broni i amunicji w depozycie Policji lub organu celnego (Dz. U. Nr 17, poz. 223), poprzez nałożenie opłaty na skarżącą, pomimo, że protokół deponowania broni wskazuje inną osobę składającą broń;

- przedawnienie obowiązku zapłaty wobec skarżącej.

W związku z podniesionymi zarzutami skarżąca wniosła też o uchylenie zaskarżonej czynności i zobowiązanie Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu do ponownego ustalenia kosztów przechowywania broni należącej do zmarłego M. R. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, rozwinęła argumenty przedstawione we wcześniejszych pismach wnoszonych do organu. Zaznaczyła przy tym także dodatkowo, że organ nie wskazał jaką i na jakiej podstawie przyjął stawkę stanowiącą podstawę wyliczenia opłaty, prowadził postępowanie przewlekle i nie informował stron o depozycie.

W odpowiedzi na skargę Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z uwagi na brak podstaw do uznania zaskarżonego pisma za akt lub czynność, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że w myśl art. 53 § 2 P.p.s.a., wniesienie skargi na akt lub czynność określone w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a wymaga uprzedniego doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto, zaskarżone pismo nie mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Nie stanowi ono również decyzji administracyjnej, a w sprawie skarżącej nie prowadzono żadnego postępowania administracyjnego. Organ wyjaśnił, że organy jednostek deponujących broń i amunicję nie są uprawnione do wydawania decyzji wymiarowych na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, co skutkuje brakiem możliwości zastosowania przepisów działu III Ordynacji w odniesieniu do opłat za przechowywanie broni i amunicji w depozycie Policji. Zaskarżone pismo ma zatem charakter informacyjny, a zobowiązana bez jakiegokolwiek wezwania winna sama naliczyć i wpłacić należność z przechowywanie broni, gdyż wynika to z przepisów prawa. Brak wpłaty należności stanowi zaś podstawę do wysłania upomnienia w trybie postępowania o egzekucji w administracji, na które nie przysługuje odwołanie, ani skarga. Odnosząc się do zasadności zobowiązania skarżącej organ wyjaśnił, że broń przechowywana była w depozycie od 13 maja 1996 r. do 25 maja 2009 r., czyli do chwili złożenia przez współwłaścicieli oświadczeń o przeznaczeniu jej na rzecz Skarbu Państwa. Współwłaścicielkami zdeponowanej broni, od dnia 13 maja 1996 r., były A. R., E. S. i M. R. – R., którym w ramach prawa własności przysługiwało prawo do korzystania z rzeczy, posiadania jej i rozporządzania nią. Przez przechowywanie broni w depozycie nie przestały przy tym być jej posiadaczami. Jak wyjaśnił organ, prawo do żądania kosztów depozytu określono w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. W przepisach przejściowych tej ustawy nie uregulowano jednak zagadnienia opłat za depozyt, w odniesieniu do osób składających bron do depozytu pod rządami ustawy poprzedniej. Oznacza to brak jakichkolwiek podstaw prawnych do zwolnienia tych osób od omawianego obowiązku. Powołana ustawa weszła w życie w dniu 20 marca 2000 r. wraz z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 marca 2000 r., w którym określono opłatę jako stanowiącą 1 % opłaty za wydanie pozwolenia na broń za dobę przechowywania broni. Rozporządzenie to utraciło jednak moc z dniem 8 marca 2003 r., a kolejne weszło w życie dopiero 17 lipca 2004 r. W tak ukształtowanym stanie prawnym, zdaniem organu, należało uznać, że w braku podstawy prawnej do określenia wysokości, opłaty nie mogły być pobierane od 8 marca 2003 r. do 17 kwietnia 2004 r. Powołując przepis art. 23 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 23 ust. 3 ustawy organ stwierdził również, że przepisów ustawy o broni i amunicji nie można rozpatrywać w oderwaniu od przepisów Konstytucji i prawa cywilnego. Wskazując na regulacje § 6 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 8 marca 2000 r. zaznaczył, że Konstytucja chroni prawo własności. Dalej, odnosząc się do art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy organ stanął na stanowisku, że nie może być on rozumiany w ten sposób, iż jedyną osobą zobowiązaną do opłat za depozyt jest tylko ta osoba, która przyniosła broń do depozytu. O ile bowiem w przypadku współwłasności do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, przekraczających zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli, przekazanie broni do depozytu stanowi czynność zwykłego zarządu wykonywaną w imieniu wszystkich współwłaścicieli. Jeżeli zatem jeden ze współwłaścicieli wykonał obowiązek zdania broni do depozytu po zmarłym, to niewątpliwie była to czynność zwykłego zarządu w imieniu i na korzyść pozostałych współwłaścicieli i to te osoby są deponującymi. Broń z kolei wchodzi w skład schedy spadkowej na zasadach ogólnych. Mając na względzie podniesiony w skardze zarzut przedawnienia, organ stwierdził ponadto, ze roszczenie objęte sporem nie może być przedawnione. Jak zaznaczył stało się wymagalne dopiero w dniu 26 maja 2009 r., czyli chwili złożenia przez współwłaścicielki oświadczeń o rozporządzeniu bronią, poprzez jej przekazanie na rzecz Skarbu Państwa. W przypadku współwłasności opłata za depozyt jest należnością in solidum, którą w przypadku niewykonania zobowiązania należy rozdzielić między współwłaścicieli w częściach ułamkowych, odpowiadających udziałom w broni.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym badana jest legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

W niniejszej sprawie skarga wniesiona została na czynność organu administracji publicznej polegającą na wezwaniu skarżącej do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym. W pierwszej kolejności należało zatem odnieść się do kwestii dopuszczalności niniejszej skargi i warunków formalnych umożliwiających jej wniesienie.

Wskazać w tym zakresie przede wszystkim trzeba, że wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest dopuszczalne w sytuacji, gdy sprawa podlega kognicji tego sądu. Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 i 3 P.p.s.a., jak również art. 4 P.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. właściwość ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

Stosownie do art. 3 § 3 P.p.s.a. do właściwości sądów administracyjnych należy także orzekanie w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. W myśl natomiast art. 4 P.p.s.a., o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, sądy administracyjne są właściwe również do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz sporów kompetencyjnych między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

Zgodnie z powyższym, zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych obejmuje jedynie sprawy z zakresu stosunków administracyjnoprawnych chyba, że ustawa szczególna przewiduje kontrolę sądów administracyjnych także w innych sprawach. Oznacza to, iż w braku w tym zakresie szczególnych uregulowań ustawowych, sądy administracyjne są uprawnione do orzekania w sprawach wynikających z administracyjny stosunków prawnych.

W niniejszej sprawie w ocenie Sądu uznać należało, że wystosowanie do skarżącej wezwania do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym spełniało warunek w postaci bycia "innym niż określone w pkt 1 – 3 aktem lub czynnością", o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.

Na podstawie tego przepisu, wolą ustawodawcy było wszak objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które mogą być i są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych w sprawach, dla których załatwienia nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia. Działania te wprawdzie mogą (ale nie muszą) mieć charakter władczy, jednakże w żadnym przypadku nie stanowią władczych rozstrzygnięć, przewidzianych dla decyzji administracyjnej, podlegającej zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. Podejmowane są one w sprawach indywidualnych w tym znaczeniu, że ich przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego. Muszą przy tym dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Koniecznym jest więc odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienia lub obowiązki oznaczonego podmiotu administrowanego. Oznacza to, że musi istnieć związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która go dotyczy. Z tego też względu, przez "czynność" o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. należy rozumieć czynność materialno – techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Za czynność taką uznać z kolei należy wezwanie do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym.

Obowiązek uiszczenia opłaty za zdeponowanie broni wynika z przepisu art. 23 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) – zwanej ustawą, określającego podmioty na które ustawodawca nałożył obowiązek ponoszenia kosztów związanych z deponowaniem broni. Powstaje on w wyniku zdeponowaniem broni, w związku z brakiem pozwolenia na broń będącym aktem administracyjnym, stanowiącym formę reglamentacji dostępu do broni i faktycznego nią władania. Jego podstawę stanowi stosunek administracyjny, który odmienny jest od stosunku cywilnoprawnego, gdzie strony będące partnerami mają równorzędną pozycję i w oparciu o przepisy prawa według własnego uznania, mogą kształtować treść łączącego je stosunku prawnego. Charakteryzuje się on tym, iż jedną z jego stron jest organ administracji publicznej, uprawniony na podstawie przepisów prawa do podjęcia aktu lub czynności dotyczących uprawnień i obowiązków regulowanych przez przepisy prawa administracyjnego. W przypadku deponowania broni powstaje on w związku z brakiem pozwolenia na broń i wynikającą z tego konieczności złożenia jej do depozytu. W takim przypadku stosunek prawny nawiązuje się pomiędzy organem przyjmującym bron do depozytu, a deponującym. Wyłączona przy tym jest swoboda stron w uregulowaniu tego stosunku, a powstające w jego zakresie obowiązki i uprawnienia reguluje ustawa. W szczególności zaś w odniesieniu do osób określonych w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy, w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 23 ust. 2 ustawy, organ administracji na podstawie ust. 3 uprawniony jest do podjęcia działań, mających na celu pobranie opłat związanych z deponowaniem broni. O wyraźnej kompetencji organów w tym zakresie przesądza użycie w ust. 3 zwrotu "opłaty są pobierane", podczas gdy w art. 23 ust. 1 mowa jest o ponoszeniu kosztów.

Stwierdzić tym samym należy, że w przypadku obowiązku wynikającego z art. 23 ust.1 pkt 3 ustawy i zaistnienia okoliczności z art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy wystosowanie do podmiotu, na który mocą ustawy nałożony jest obowiązek, wezwania do jej uiszczenia, stanowi czynność materialno – techniczną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Zaznaczyć przy tym przyjdzie, że w świetle art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a praktycznego znaczenia nie ma zaliczenie pisma stanowiącego wezwanie do "aktów" lub "czynności", a to z uwagi na to że nie stanowią one różnych form działania administracji.

Zgodnie z powyższym Sąd stwierdził, że zaskarżone wezwanie mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Jednocześnie, oceniając dopuszczalność skargi uznał, że stosowanie do art. 52 § 3 P.p.s.a., wymogi wezwania do usunięcia naruszenia prawa spełniało pismo skarżącej z dnia 12 czerwca 2009 r. Dostrzec przyjdzie, iż stanowiło ono odpowiedź na zaskarżone wezwanie, a przestawione w nim stanowisko strony wyrażało ocenę co do niezgodności z prawem podjętego przez organ działania. Bez znaczenia w tym zakresie pozostawała zaś nazwa pisma nadana mu przez stronę. Skoro natomiast skarga wniesiona została w terminie, o którym mowa w art. 53 § 2 P.p.s.a, Sąd uznał, że zaskarżona czynność winna podlegać ocenie na podstawie 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej czynności wykazała jednak, że nie odpowiada ona przepisom prawa.

Rozważania co do dokonanej oceny rozpocząć należy od wskazania, iż jak wcześniej zaznaczono, źródłem obowiązku uiszczenia opłat z tytułu przechowywania broni w depozycie Policji jest przepis art. 23 ustawy o broni i amunicji. Zauważyć przy tym przyjdzie, że znajduje on zastosowanie w niniejszej sprawie pomimo, iż broń której dotyczy postępowanie zdeponowana została w 1996 r., tj. pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych (Dz. U. Nr 6, poz. 43), która takiego obowiązku nie przewidywała. Przepisy obowiązującej ustawy nie zawierają bowiem przepisów przejściowych, które regulowałyby kwestie związane ze zdeponowaniem broni na gruncie dotychczasowej ustawy. Jedynym przepisem przejściowym w obowiązującej ustawie jest art. 53. Stanowi on jednak o zastosowaniu przepisów dotychczasowych jedynie do niezakończonych decyzją ostateczną postępowań w sprawach pozwoleń na broń.

Zgodnie z tym co wskazano, prawidłowo na gruncie niniejszej sprawy uznano, że skarżąca obowiązana jest do poniesienia kosztów związanych z deponowaniem broni w myśl regulacji obowiązującej ustawy. Jak wynika z materiału dowodowego, broń przekazaną do depozytu policyjnego w dniu 13 maja 1996 r., skarżąca nabyła w drodze dziedziczenia po zmarłym w dniu 7 kwietnia 1996 r. M. R. Potwierdza to postanowienie Sądu Rejonowego w O. z dnia 8 listopada 1996 r., stwierdzające nabycie spadku w 1/3. Zgodnie natomiast z art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy, koszty związane z deponowaniem broni i amunicji ponosi osoba deponująca, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej. Za osobę taką bez wątpienia uznać należy osobę, która nabyła tytuł własności broni w drodze dziedziczenia, przez co – w związku z tytułem własności - stała się jej posiadaczem i jednocześnie, wobec braku pozwolenia na faktyczne posiadanie broni jej broń została zdeponowana w depozycie policyjnym. Bez znaczenia przy tym dla spełnienia przesłanek podmiotowych z art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy pozostaje fakt, iż bezpośrednio broń do depozytu przekazana została tylko przez jednego z jej współwłaścicieli. Nie można uznać, za podmiot o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy jedynie współwłaściciela, który dokonał czynności faktycznej złożenia broni w depozycie i wyłączyć z tego kręgu pozostałych współwłaścicieli. Z uwagi na poddanie dostępu do broni istotnym ograniczeniom, poprzez jego licencjonowanie, zwrócić należy uwagę na konieczność uzyskania pozwolenia na broń. Bez wątpienia stanowi ono ograniczenie w sferze realizacji prawa własności, wynikające z reglamentacji dostępu do broni.

Zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. oraz zapisami wydanego na jego podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 1961 r. w sprawie zasad i trybu zbycia broni i amunicji (Dz. U. Nr 42, poz. 221) obowiązujących w dniu przekazania broni, stanowiącej przedmiot współwłasności skarżącej, przez jednego ze współwłaścicieli do depozytu wywieść należy, że w przypadku nabycia broni w drodze dziedziczenia przez osoby nieposiadające pozwolenia na broń, jeżeli nie została ona sprzedana winna być przekazana właściwemu organowi. Wynika to bezpośrednio z § 3 w zw. z § 2 rozporządzenia. Skoro zatem broń skarżącej, zgodnie z przepisami prawa, przekazana została do depozytu, skarżąca jako współwłaściciel broni znajdującej się w depozycie, stała się osobą deponującą. Stan, w którym broń znajdowała się w depozycie, utrzymał się również pod rządami nowej ustawy, nakładającej obowiązek ponoszenia kosztów związanych z deponowaniem broni. Dlatego też, z uwagi na brak jakichkolwiek podstaw prawnych do zwolnienia osób deponujących broń przed wejściem w życie nowej ustawy, z obowiązku ponoszenia kosztów powstałych po jej wejściu w życie skarżącą, jako współwłaścicielkę uznać należało za zobowiązaną na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy.

Jako negatywne w odniesieniu do wskazanej okoliczności uznać jednak należy zaniedbanie organu w zakresie poinformowania skarżącej o zmianie przepisów i wejściu w życie regulacji nakładającej obowiązek w zakresie opłaty za zdeponowanie broni, jak również opieszałość organów w poinformowaniu strony o możliwości uniknięcia obowiązku uiszczenia opłaty poprzez podjęcie działań określonych w art. 23 ust. 2 ustawy przed upływem roku od dnia wejścia ustawy w życie. Bez wątpienia też, należałoby to ocenić jako naruszające zasady ogólne postępowania administracyjnego, a zwłaszcza wynikającą z art. 9 K.p.a. zasadę informowania oraz art. 8 K.p.a. zasadę pogłębiania zaufania do organów państwa. Zasady te nie mogły jednak, jak podniesiono w skardze, znajdować zastosowania w niniejszej sprawie. W sprawie pobrania opłaty nie toczyło się bowiem postępowanie administracyjne regulowane zasadami K.p.a. Przepisy ustawy o broni i amunicji również nie odsyłają do odpowiedniego stosowania tych przepisów w sprawach pobrania opłat związanych z deponowaniem broni. Niemniej jednak dostrzec trzeba, że również w ustawie o broni i amunicji nie został w żaden sposób uregulowany tryb poboru opłaty na podstawie art. 23 ust. 3, a wydane na podstawie art. 24 ustawy rozporządzenie określa jedynie jej stawki (§11) i stanowi o formie w jakiej opłata winna być uiszczona (§ 12). O ile zatem nie można organowi w niniejszej sprawie postawić zarzutu naruszenia przepisów regulujących postępowanie, na skutek opieszałości i nieinformowania stron, a to w związku z brakiem w tym zakresie wiążących regulacji wskazać należy, iż poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jej obowiązków było pożądane z uwagi na obowiązujące standardy europejskie. W sprawach wynikających ze stosunków administracyjnych organy administracji, choć nie są obowiązane, winny dążyć do realizacji zaleceń zawartych w Europejskim Kodeksie Dobrej Administracji. Udzielanie pouczeń i wyjaśnień podmiotom, wobec których organ podejmuje działania dotyczące ich obowiązków administracyjnych, jako zasada dobrej administracji określone zostało w art. 10 KDA. Potrzeba podejmowania działań w tym zakresie w odpowiednim terminie wynika natomiast z art. 17 KDA. O ile zatem w myśl zasad dobrej administracji działanie organu w niniejszej sprawie można uznać za nieprawidłowe, naruszenia w tym zakresie nie mogły stanowić samodzielnej podstawy do uznania zaskarżonej czynności za niezgodną z prawem. Zauważyć przy tym można, iż pomimo wezwania skarżącej pismem z dnia 1 lipca 2003 r. do załatwienia formalności związanych z bronią, nie podjęła ona w tym zakresie żadnych działań, ani też nie złożyła żadnych wyjaśnień do czasu wezwania jej pismem z dnia 2 grudnia 2008 r. do odbioru broni z depozytu. O fakcie zaliczenia broni do schedy spadkowej dowiedziała się natomiast najpóźniej w związku ze spisem inwentarza, którą to czynność potwierdza protokół z dnia 24 czerwca 1997 r.

Uwzględniając powyższe przyjąć należało, że organ prawidłowo wezwał skarżącą do uiszczenia opłaty. Przepis art. 23 ust 3 stanowi, że w przypadku, gdy (stosowanie do ust. 2) osoba składająca broń do depozytu złoży pisemne oświadczenie woli o przeniesieniu jej własności na rzecz Skarbu Państwa, opłaty związane z deponowaniem broni są pobierane po upływie roku od dnia ich złożenia do depozytu. Użyty w tym przepisie zwrot "są pobierane", wyraża zatem kompetencje organu do podjęcia działań polegających na wezwaniu do uiszczenia opłaty. W niniejszej sprawie możliwość taka zaistniała w związku ze złożeniem przez skarżącą oświadczenia o przeniesieniu przysługującego jej prawa własności na rzecz Skarbu Państwa. Na podstawie wskazanego przepisu prawidłowo organ wskazał też jako początkowy termin naliczania opłat dzień 20 marca 2001 r. Omawiana ustawa weszła wszak w życie dopiero 20 marca 2000 r. Na skutek złożenia przez skarżącą oświadczenia o przeniesieniu własności broni na rzecz Skarbu Państwa, opłata mogła być zatem pobrana dopiero po upływie roku od powstania obowiązku jej uiszczenia.

Oceniając legalność zaskarżonej czynności Sąd stwierdził jednak, że naruszała ona przepis art. 23 ust. 3 ustawy, z uwagi na nieprawidłowe określenie obowiązku skarżącej. Podejmując działania w zakresie pobrania opłaty za zdeponowanie broni organ obowiązany był skierować je do wszystkich podmiotów, które obciążał obowiązek zapłaty. Winien był tym samym w sposób prawidłowy określić ich krąg, rodzaj odpowiedzialności oraz jej zakres. W tych też granicach, na gruncie zaistniałych stosunków własnościowych, jako nieprawidłowe i naruszające zasady dotyczące odpowiedzialności uznać należało skierowanie wezwania indywidualnie do skarżącej, jako zobowiązanej do uiszczenia 1/3 kosztów przechowywania broni, bez rozważania okoliczności towarzyszących nabyciu przez nią broni w drodze dziedziczenia. O ile bowiem z postanowienia Sądu Rejonowego w O. wynika, że skarżąca w 1/3 nabyła spadek po zmarłym M. R., o tyle dostrzec też trzeba, że w aktach sprawy znajduje się akt notarialny sporządzony na okoliczność przyjęcia przez nią spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Oznacza to, że zgodnie z art. 1031 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), jej odpowiedzialność ograniczona została do wartości stanu czynnego spadku. Ponadto wskazać należy, że w myśl art. 1034 K.c. do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości udziałów. Dopiero od chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za długi spadkowe w stosunku do wielkości udziałów. Do chwili działu spadku odpowiedzialność solidarna wyklucza zatem odpowiedzialność do wielkości udziału we współwłasności. Jej istota określona została w art. 366 K.c., zgodnie z którym wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych. W niniejszej sprawie dokonano sądowego podziału spadku, co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w O. z dnia 20 maja 2003 r. Niemniej jednak działem spadku nie została objęta broń złożona w depozycie policyjnym. Oznacza to, że w odniesieniu do długu związanego z przechowaniem broni w depozycie skarżąca wraz z pozostałymi spadkobiercami, na podstawie art. 1034 K.c. ponosi odpowiedzialność solidarną. Nieuprawnionym tym samym było skierowanie do niej wezwania do uiszczenia 1/3 kosztów przechowania broni. W takim przypadku organ winien bowiem wezwać wszystkich spadkobierców do uiszczenia całości kwoty. W celu prawidłowego określenia odpowiedzialności skarżącej, przed wystosowaniem wezwania, organ winien był jednak określić, czy wartość długów nie przewyższyła wartości stanu czynnego udziału skarżącej. W takiej sytuacji jej odpowiedzialność istniałaby bowiem jedynie w graniach wartości stanu czynnego przypadającego jej udziału. Spełnienia pozostałej części świadczenia organ mógłby zaś dochodzić od innych współspadkobierców. Dodatkowo nadmienić także należy, że z uwagi na solidarny charakter zobowiązania, rozłożenie na raty, o możliwości dokonania którego organ poinformował skarżącą w wezwaniu, mogło dotyczyć całości zaległej kwoty, a nie jedynie 1/3. Nie do pogodzenia z istotą instytucji odpowiedzialności solidarnej jest bowiem stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, że w przypadku niewykonania zobowiązania solidarnego, należy je rozdzielić między współwłaścicieli w częściach odpowiadających ich udziałom w rzeczy.

Nieprawidłowe określenie w wezwaniu rodzaju oraz zakresu odpowiedzialności skarżącej skutkowało tym, że podjęte przez organ działanie zmierzające do pobrania opłaty było nieprawidłowe. Wadliwość tej czynności wynikała również z tego, że organ nie wskazał w wezwaniu okoliczności na podstawie których przyjął istnienie i zakres obowiązku uiszczenia opłaty po stronie skarżącej. Z uwagi na to, że przedmiotem wezwania była realizacja obowiązku wynikającego z przepisu prawa, a przepisy ustawy nie regulują trybu jego realizacji, obowiązek organu w zakresie należytego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej wystosowania wezwania wywieść należało z przepisu art. 7 Konstytucji RP. Zgodnie z tą regulacją organy władzy publicznej działają na podstawie i w graniach prawa. Podanie podstawy prawnej, na jakiej organ podjął konkretną działalność jest zaś zgodne z wymogami wynikającymi z wyartykułowanej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego.

Uwzględniając przedstawioną powyżej ocenę, na podstawie art. 146 P.p.s.a orzeczono jak w sentencji.

Wskazania co do dalszych czynności organu wynikają z powyższych rozważań i sprowadzają się do prawidłowego określenia w wezwaniu, rodzaju i zakresu odpowiedzialności skarżącej.