Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 712/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 36
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 415
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/ Kr 712/ 06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Grażyna Firek Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski ( spr. ) Asesor WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2007 r. sprawy ze skargi D.Sz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w miejscowości A w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji , II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w miejscowości K na rzecz skarżącego D.Sz kwotę 1215 zł ( słownie: tysiąc dwieście piętnaście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...] Wójt Gminy Z. działając na podstawie art. 36 ust.4, art.37 ust. 1-2 i ust.6 ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.21 § 1 pkt 2, art.47 § 1 i art.56 § 1 ustawy z 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa ustalił dla D.S. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowana zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla nieruchomości położonej w miejscowości U. w Gminie Z. oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,2151 ha, obj.[...] w wysokości [...] zł., a także zobowiązał D.S. do uiszczenia tej opłaty w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ l instancji wskazał, iż na skutek zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Z. uchwalonego Uchwałą Rady Gminy Z. nr [...] z dnia [...] nastąpiła zamiana przeznaczenia opisywanej nieruchomości w ten sposób, iż została ona ujęta w wyznaczonych terenach zabudowy jednorodzinnej (symbol planu M1), natomiast w poprzednio obowiązującym planie nieruchomość ta ujęta była poza terenami budowlanymi -tereny upraw polowych i ogrodniczych (symbol planu R). Zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez biegłego rzeczoznawcę - wartość nieruchomości na skutek zmiany planu wzrosła o [...] zł, a zatem opłata jednorazowa z tytułu wzrostu wartości nieruchomości wynosić powinna [...] zł, gdyż Rada Gminy Z. uchwaliła tę opłatę w wysokości 20% wzrostu wartości nieruchomości w uchwale z dnia [...]roku. Umową notarialną z dnia [...] 2000 roku nastąpiło zbycie prawa własności przedmiotowej nieruchomości. Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie złożyła D.S. Odwołująca się wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu l instancji z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art 68 w związku z art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie i doręczenie decyzji po upływie 3 letniego terminu przedawnienia. Odwołująca się wskazała, iż termin przedawnienia do ustalenia jej opłaty upłynął w dacie [...] grudnia 2003 roku. Ponadto odwołująca się przywołała orzecznictwo sądowe na poparcie swoich twierdzeń.

Decyzją z dnia [...]r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. działając na podstawie art.84 i art.36 ust.6 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.233 § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej, utrzymano zaskarżoną decyzje w mocy. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 36 ust. 3 powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tą nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Opłata ta jest dochodem własnym gminy. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości.

Uchwałą Rady Gminy Z. nr [...] z dnia [...] roku, która weszła w życie 14 dni od daty jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa , co miało miejsce w dacie [...] roku, zmieniono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy Z. w części dotyczącej sołectw B., B., U. i Z. . Zmiana ta objęła m. in. tereny upraw polowych i ogrodniczych oznaczonych symbolem R, w obrębie których leżała nieruchomość gruntowa D.S. Po zmianie planu nieruchomość należąca do D.S. się znalazła się na terenach z podstawową funkcją zabudowy jednorodzinnej oznaczonych symbolem M1. W przedmiotowej uchwale Rady Gminy w § 28 wskazano, iż wysokość stawki służącej naliczeniu opłaty, o której mowa w artykule 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 7 lipca 1994 r. (Dz. U. nr 15 z 25 lutego 1999 r. poz. 139)-wynosi 20%.

Z mocy art. 84 obowiązującej obecnie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym - jeżeli obowiązujące przepisy powołują się na przepisy ustawy uchylonej przepisem art. 88 ust. 1 (ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym) albo odsyłają ogólnie do przepisów tej ustawy, stosuje się w tym zakresie właściwe przepisy obowiązującej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym samym - w zakresie renty planistycznej stosuje się przepis art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który wprowadza tę instytucję w takim samym kształcie, jak w przepisach dotychczasowych. Zatem - w dacie dokonywania zmiany planu miejscowego obowiązywały przepisy dotyczące renty planistycznej, zawarte w przepisie art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 roku. Wskazano, że w dniu [...] 2000 roku Pani D.S. zbyła przedmiotową nieruchomość gruntową położoną w miejscowości U. (dowód - akt notarialny w aktach sprawy). Biegły rzeczoznawca majątkowy - Pani M.S. -sporządziła operat szacunkowy wyceniając wartość przedmiotowej nieruchomości przed uchwaleniem planu miejscowego na kwotę [...]zł, natomiast po uchwaleniu zmiany planu miejscowego - na kwotę [...] zł. Tym samym - wzrost wartości nieruchomości wyniósł [...] zł. Przy zastosowaniu stawki 20% - naliczona opłata wynosi [...] zł. Dlatego też Kolegium uznało, że w powyższym zakresie postępowanie przed organem l instancji przeprowadzone było prawidłowo.

Natomiast zarzut D.S. w zakresie faktu naliczenia opłaty po terminie i tym samym naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 36 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej jest niezasadny. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 3 i 4 cyt. ustawy - postępowanie w sprawie wymiaru opłaty, o których mowa w art. 36 ust. 4, można wszczynać w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące.

W pierwszej kolejności Kolegium wskazuje, iż zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 września 2004 roku OS K 520/04 wszczęcie postępowania o ustalenie przedmiotowej opłaty może nastąpić w terminie 5 lat od dnia, w którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana stały się obowiązujące. W rozpatrywanej sprawie Wójt Gminy Z. wszczął postępowanie w sprawie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości opisanej na wstępie nieruchomości położonej w U. w dniu [...] roku -pismo znak [...] , które doręczone zostało stronie w dniu [...] 2005 roku (dowód doręczenia w aktach sprawy) i tym samym w ocenie Kolegium dochował 5 letniego terminu do wystąpienia z roszczeniem, o którym mowa w art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Odnosząc się do zarzutu strony w przedmiocie naruszenia przepisów

Ordynacji podatkowej w zakresie wydania decyzji po upływie okresu tam wskazanego, Kolegium wskazało, iż jego zdaniem przepis art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest przepisem szczególnym w stosunku do ogólnych reguł zawartych w Ordynacji podatkowej i jako taki ma pierwszeństwo w zastosowaniu, przy czym powołano się na w tym zakresie na orzecznictwo sądowo - administracyjne oraz doktrynę.

Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D.S. działająca przez pełnomocnika adw. J.T. W uzasadnieniu swojej skargi pełnomocnik skarżącej podniósł naruszenie art.36 ust.9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.68 w związku z art.36 ust.8 ustawy ordynacja podatkowa. Wskazano, że zgodnie z art.36 ust.9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wójt winien wydać decyzję ustalającą jednorazową opłatę niezwłocznie po otrzymaniu wypisu z aktu notarialnego. Tymczasem w przedmiotowej sprawie Wójt Gminy Z. wydał decyzję ustalającą przedmiotowa opłatę [...]2005r., podczas gdy do sprzedaży działek doszło w dniu [...] 2000r. Powołując się na orzecznictwo i literaturę pełnomocnik strony skarżącej wywiódł, że w przedmiotowym postępowaniu mają zastosowanie przepisy ordynacji podatkowej. Mając zatem na uwadze art.68 § 1 ordynacji podatkowej termin przedawnienia prawa do wymiaru wynosi 3 lata i upłynął w przypadku skarżącej [...]2003r. "Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa nie data wydania decyzji, lecz data jej doręczenia stronie lub pełnomocnikowi, o ile jest ustanowiony, wywołuje skutki prawne w sferze prawa podatkowego. Ostateczna decyzja z [...] została doręczona skarżącej [...]2006 roku. Za zdarzenie powodujące powstanie obowiązku wydania decyzji ustalającej w przypadku strony skarżącej uznać należy datę zbycia nieruchomości aktem notarialnym z dnia [...] 2000 roku."

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymują swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż podane w uzasadnieniu skargi.

Po pierwsze wskazać należy, iż Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku NSA z 3.09.2004r, sygn. akt OSK 520/04 oraz w wyroku NSA z 7.10.2005r., sygn. akt II OSK 93/05, iż wszczęcie postępowania o ustalenie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu nieruchomości może nastąpić w terminie 5 lat od dnia, w którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana stały się obowiązujące i w tym zakresie zarzuty skargi uznać należy za nieuzasadnione.

Co ważniejsze jednak Sąd podziela także pogląd konsekwentnie wyrażany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, co wskazuje na utrwaloną i jednolitą linię orzecznictwa w tym zakresie, iż do ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.), nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z 3.09.2004r., sygn. akt OSK 520/04, wyrok NSA z 6.04.2006r., sygn. akt II OSK 710/05, wyrok NSA z 7.10.2005r., sygn. akt II OSK 93/05).

Tymczasem stwierdzić należy, iż przedmiotowej sprawie organy administracyjne l i II instancji prowadziły postępowanie oraz orzekały na podstawie przepisów ustawy z dnia 29,08.1997r. Ordynacja podatkowa. W konsekwencji uznać należy, iż obie te decyzje wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa poprzez zastosowanie niewłaściwej procedury przez organy administracji publicznej.

Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji wydane zostały w sposób uzasadniający stwierdzenie ich nieważności, a tym samym na podstawie art.145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało stwierdzić ich nieważność.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.