Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 344/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2007-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2001 nr 72 poz 747
law: Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
article: art. 91 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant: Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2007 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w O. L.S. sprawy ze skargi Wojewody "[...]" na uchwałę Rady Miejskiej w Z. z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków 1) stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości, 2) określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

W dniu [...] Rada Miejska w Z., działając na podstawie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków ( Dz. U. Nr 72 poz. 747 ze zm.), podjęła Uchwałę nr [...] w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków.

Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Opolu złożył Wojewoda [...], wnosząc o stwierdzenie jej nieważności z powodu istotnego naruszenia prawa.

Zaskarżonej uchwale Wojewoda [...] zarzucił przede wszystkim niewykonanie upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. nr 123 z 2006 r., poz. 858), poprzez nieokreślenie w uchwale minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Zdaniem Wojewody regulacji tej nie zawierają postanowienia § 4 i § 5 przedmiotowej uchwały odsyłające do warunków pozwolenia wodnoprawnego, treści zawieranej między stronami umowy oraz przepisów powszechnie obowiązujących. Również postanowienia § 6, § 7, § 8, które zawierają regulacje wynikające z przepisów powszechnie obowiązujących, jak też i postanowienia § 9 i 10 uchwały wymieniające obowiązki odbiorcy usług i obowiązujące go zakazy oraz odesłania do przepisów rozporządzeń, nie określają minimalnego poziomu usług, który jest obligatoryjnym elementem uchwały. Uchybienie powyższe zdaniem Wojewody powinno skutkować unieważnieniem całego aktu.

Dodatkowo skarżący zarzucił przedmiotowej uchwale powtórzenia

w zapisach § 1 ust. 2 lit. "f" do lit. "w" definicji zawartych w art. 2 pkt 5 do pkt 21 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Wojewoda [...] uznał takie działanie za niedopuszczalne. Powołując się na treść § 149 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r.

w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" ( Dz. U. Nr 100, poz. 908), który stanowi,

iż w akcie normatywnym niższym rangą niż ustawa bez upoważnienia ustawowego nie formułuje się definicji ustalających znaczenia określeń ustawowych.

Skarżący podniósł także, iż zaskarżona uchwała zawiera powtórzenia regulacji ustawowych lub ich modyfikacje. Wskazując na przyjętą linię orzecznictwa, stwierdził, iż uchwała nie może jeszcze raz regulować tego, co zostało zawarte

w obowiązującej ustawie. Podał, iż sytuacja taka wystąpiła w § 2 ust. 2, § 5 ust. 1, § 6, § 7, § 8 uchwały, § 9 ust. 2 uchwały, § 10 ust. 3, § 12 ust. 1, 2, 3, § 13, § 17 ust. 1, 3, 6 zdanie pierwsze oraz § 22 ust. 1, § 27 ust. 2 oraz § 38 ust. 1 uchwały. Powołując się na treść § 137 (w zw. z § 143) załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. Nr 100, poz. 908), wojewoda wskazał na naruszenie ustanowionego tam zakazu i argumentował nieważność tych zapisów. Także dokonywanie modyfikacji przepisów powszechnie obowiązujących uznał za sprzeczne z prawem.

W zaskarżonej uchwale organ nadzoru dostrzegł również sprzeczność

z ustawowymi unormowaniami. Powyższe wystąpiło w § 9 ust. 3 i 4 uchwały, § 23 ust. 3 i 4, § 14, § 17 ust. 4 i 5 oraz § 29 uchwały. Zarzuty skargi dotyczyły także przekroczenia delegacji ustawowej przez Radę Miejską w Z. w § 17 ust. 2 uchwały oraz § 38 ust. 1 uchwały w zakresie rozstrzygania o czynnikach stanowiących podstawę ustalania kwoty należności za wydanie warunków przyłączenia oraz określenia zasad rozliczeń za wodę pobraną na inne cele niż przeciwpożarowe wymienione w art. 22 ustawy. Wojewoda podkreślił, iż w przypadku prawa miejscowego przekroczenie delegacji ustawowej stanowi istotne naruszenie prawa, a rada gminy obowiązana jest przestrzegać zakresu udzielonego przez ustawę upoważnienia w zakresie tworzenia przepisów wykonawczych. W tych działaniach nie może tego upoważnienia zawężać i przekraczać.

W końcowej części skargi Wojewoda zwrócił uwagę na niewłaściwą systematykę zaskarżonego aktu, wskazując, iż w § 12 uchwały wprowadzono podwójnie ust. 2 i 3,

co narusza zasady techniki prawodawczej oraz na występujące w § 13 ust. 7, § 19 ust. 1 oraz § 32 uchwały błędy pisarskie. Podniósł także, iż postanowienia § 20 ust. 3 uchwały zawierają odesłanie do tej samej jednostki redakcyjnej uchwały, co powoduje, iż w tej części staje się niezrozumiała dla adresatów zawartych w niej norm.

W odpowiedzi na skargę Gmina [...] uznała za zasadne wszystkie zarzuty skarżącego, sygnalizując jednocześnie o przygotowanym projekcie uchwały w sprawie nowego regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków.

Do sprawy w dniu 4 października 2007 r. przystąpił Prokurator Prokuratury Okręgowej w O., który poparł skargę Wojewody [...], co do zarzutów i wniosków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. na 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej ( § 1). Kontrola, o której mowa w § 1 , sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo – administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.

Na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego podlegają kognicji sądu administracyjnego, przy czym przepis art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) stanowi, iż uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem jest nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia organowi nadzoru. Stosownie do art. 93 ust. 1 ustawy wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego przez organ nadzoru w zakresie stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie w/w terminu nie jest dopuszczalne. W takim przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie organu gminy do sądu administracyjnego.

Organem nadzoru w przedmiotowej sprawie jest Wojewoda [...] i on też, nie korzystając uprzednio z drogi sięgania po rozstrzygnięcie nadzorcze z art. 91 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy, zakwestionował w trybie art. 93 ust 1 tej ustawy zgodność z prawem zaskarżonej uchwały w drodze skargi do sądu administracyjnego. Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony w wyroku z dnia 15 lipca 2005 r. (sygn. akt II OSK 320/05 ONSAiWSA 2006/1/7), że organ nadzoru wnosząc w trybie art. 93 ust. 1 wskazywanej powyżej ustawy skargę na uchwałę rady gminy do sądu administracyjnego, nie jest związany terminem zaskarżenia przewidzianym w art. 53 § 1-3 P.p.s.a. Stąd skarga Wojewody [...] z dnia 26 czerwca 2007 r. na uchwałę Rady Miejskiej w Z. z dnia [...] Nr [...] w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków stała się przedmiotem niniejszego rozpoznania.

Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 19 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858). Według ust. 1 tego artykułu rada gminy uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków po dokonaniu analizy projektów regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków opracowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjne. Z treści przywołanego przepisu wynika, że regulamin jest aktem prawa miejscowego. Z tego też względu należy on do aktów, które Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej zalicza do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły ( art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Akty prawa miejscowego stanowione są na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 94 Konstytucji RP). W związku z powyższym zaskarżona uchwała stanowi wykonanie ustawowego upoważnienia z art. 19 ust. 1 i 2 ustawy. Jednocześnie ustawodawca określając granice upoważnienia uchwalenia regulaminu, sprecyzował jednoznacznie przez wyliczenie zawarte w art. 19 ust. 2 pkt 1-9 ustawy jego zakres przedmiotowy. Z przepisu tego wynika, że regulamin powinien określać prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym:

1. minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków;

2. szczegółowe warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług;

3. sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach;

4. warunki przyłączania do sieci;

5. techniczne warunki określające możliwości dostępu do usług wodociągowo – kanalizacyjnych;

6. sposób dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne wykonanego przyłącza;

7. sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzonych do sieci kanalizacyjnej ścieków;

8. standardy obsługi odbiorców usług, a w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków;

9. warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.

Posłużenie się w przepisie art. 19 ust. 2 ustawy zwrotem "w tym" należy rozumieć w ten sposób, że w uchwalanym przez radę gminy regulaminie obligatoryjnie zamieszczone muszą zostać postanowienia odnoszące się do wszystkich kwestii wymienionych w tym przepisie. Przepis art. 19 ust. 2 ustawy nie pozostawia radzie gminy możliwości dokonania oceny, które kwestie z zakresu przedmiotowego regulaminu należy określić i ująć w regulaminie, a które można pominąć. Obowiązkiem rady gminy jest respektowanie zakresu przedmiotowego wyznaczonego przepisem art. 19 ust. 2 pkt 1 - 9 ustawy. Pominięcie obligatoryjnego elementu regulaminu skutkuje brakiem pełnej realizacji upoważnienia ustawowego, bowiem nie wyczerpuje zakresu przedmiotowego przekazanego przez ustawodawcę do uregulowania przez gminę. Brak jest bowiem delegacji ustawowej, aby rada gminy określiła w odrębnej uchwale pominięte elementy regulaminu. Skoro ustawodawca w art. 19 ust. 2 ustawy wskazał zakres unormowań, jakie powinien zawierać regulamin, stąd pominięcie niektórych unormowań wymaganych tym przepisem, należy zaliczyć do istotnego naruszenia prawa.

Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej uchwały zaakceptować należy stanowisko Wojewody [...], iż uchwalony regulamin podjęty został z istotnym naruszeniem prawa polegającym na niewykonaniu upoważnienia ustawowego.

Niewypełnienie upoważnienia wynikającego z art. 19 ust. 2 ustawy nastąpiło w zakresie braku regulacji, co do określenia minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Nie stanowią o minimalnym poziomie usług postanowienia § 4 uchwały zawierające odesłanie do pozwolenia wodnoprawnego, czy też postanowienia § 5 uchwały odsyłające do treści zawieranej między stronami umowy oraz powszechnie obowiązujących aktów prawnych, tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 2002 r. w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi ( Dz. U. Nr 203, poz. 1718) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 20 lipca 2002 r. w sprawie sposobu realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych ( Dz. U. Nr 129, poz. 1108). Nie normują minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo także postanowienia § 6, § 7 i § 8 uchwały, które zawierają regulacje wynikające z przepisów powszechnie obowiązujących, czy też postanowienia § 9 i § 10 uchwały określające obowiązki odbiorcy usług i obowiązujące go zakazy. Takie unormowanie regulaminu należy uznać za niedopuszczalne w świetle delegacji zawartej w art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy, który obligował radę gminy do samodzielnego określenia minimalnego poziomu usług. Powyższe prowadzi do stwierdzenia, że zaskarżona uchwała nie zawiera elementu obligatoryjnego wynikającego z dyspozycji art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy i stąd też okoliczność ta przesądza o tym, iż uchwała ta jest sprzeczna z prawem.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, w związku z czym wniosek organu nadzoru o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały należało uznać za zasadny.

W ocenie Sądu należało się również zgodzić z zarzutem skierowanym przez organ nadzoru pod adresem zaskarżonej uchwały, iż w postanowieniu § 17 ust. 2, który stanowi, iż kwota należności za wydanie warunków przyłączenia ustalana jest na podstawie obowiązującej taryfy oraz w § 38 ust. 1, upoważniającym do zawarcia umowy z gminą, w której określone zostaną zasady rozliczeń za pobraną wodę na cele przeciwpożarowe i inne cele wymienione w art. 22 ustawy, Rada Miejska w Z. przekroczyła delegację ustawową. Norma upoważniająca do wydania regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków nie stanowi bowiem podstawy do rozstrzygania o czynnikach stanowiących podstawę ustalania kwoty należności za wydanie warunków przyłączenia oraz określenia zasad rozliczeń za wodę pobraną na inne cele niż przeciwpożarowe wymienione w art. 22 ustawy, w związku z czym Rada Miejska nie posiada uprawnienia do dokonywania powyższych ustaleń.

Naruszenie granic upoważnienia ustawowego do stanowienia aktów prawa miejscowego uzasadnia stwierdzenie nieważności tej części zaskarżonej uchwały. Podkreślić należy, iż przepisy gminne nie mogą regulować materii należących do przepisów wyższego rzędu i nie mogą pozostawać z nimi w sprzeczności (por. wyrok NSA z 14.12.2000 r., sygn. akt S.A./Bk 292/00; podobnie wyrok NSA z 16.03.2001 r., sygn. akt IV S.A. 385/99). Rada gminy obowiązana jest przestrzegać zakresu upoważnienia ustawowego udzielonego jej przez ustawę w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego, a w ramach udzielonej jej delegacji w tych działaniach nie może wkraczać w materię uregulowaną ustawą. Z uwagi na fakt, iż uchwała rady gminy, będąca źródłem powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej na obszarze danej gminy, jest aktem prawa miejscowego, musi respektować unormowania zawarte w aktach wyższego rzędu bez potrzeby wpisywania do jej treści postanowień ustawowych (por. wyrok NSA z dnia 28.02.2003 r., sygn. akt I SA/Lu 882/02, niepubl., wyrok NSA w Warszawie z dnia 16.03.2001 r., sygn. akt IV SA 385/99, LEX 53377). Należy się tu zgodzić z poglądem wyrażonym w wyroku WSA w Krakowie z dnia 19 lipca 2005 r. sygn. akt III S.A./Kr 318/05, iż szczególnie niedopuszczalne jest odmienne regulowanie prawem miejscowym tych spraw, które już wcześniej uregulowała ustawa.

Zakwestionowany przez Wojewodę [...] regulamin zawiera nadto wadliwości związane z zamieszczeniem w nich powtórzeń definicji ustawowych, ich modyfikacją, a także powtórzeniami uregulowań ustawowych. Powyższe ma miejsce w następujących postanowieniach regulaminu:

- § 1 ust. 2 lit. f), który stanowi, iż przez przyłącze kanalizacyjne rozumie się odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej. Zapis ten stanowi powtórzenie definicji ustawowej zawartej w art. 2 pkt 5 ustawy,

- § 1 ust. 2 lit. g) zawierającego definicję przyłącza wodociągowego. Postanowienia regulaminu powtarzają w tym zakresie definicję ustawową z art. 2 pkt 6 ustawy, zgodnie

z którą przez przyłącze wodociągowe należy rozumieć odcinek przewodu łączącego sieć wodociągową z wewnętrzną instalacją wodociągową w nieruchomości odbiorcy usług wraz z zaworem za wodomierzem głównym. § 1 ust. 2 lit. g) regulaminu zawiera identycznej treści definicję przyłącza wodociągowego,

- § 1 ust. 2 lit. h) definiującego pojęcie sieci. Regulamin określił, iż sieć to przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego. Ustawodawca zaś w art. 2 pkt 7 ustawy zdefiniował pojęcie sieci jako przewodów wodociągowych lub kanalizacyjnych wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego. Brzmienie zatem obu definicji jest takie samo.

- § 1 ust. 2 lit. i) stanowiącego, iż za ścieki wprowadzane do wód lub ziemi uważa się wody zużyte na cele bytowe lub przemysłowe, ciekłe odchody zwierzęce, z wyjątkiem gnojówki i gnojowicy przeznaczonej do rolniczego wykorzystania w sposób i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 2000 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. Nr 89, poz. 991), wody opadowe lub roztopowe, ujęte w systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych, w tym z centrów miast, terenów przemysłowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów o trwałej nawierzchni. Powyższa definicja stanowi powtórzenie sformułowań zawartych w art. 2 pkt 8 lit. "a – c" ustawy oraz modyfikuje definicję ustawową ścieków poprzez ustalenie, iż przez ścieki rozumie się także wody wykorzystane, odprowadzane z obiektów gospodarki rybackiej, jeżeli zawarty w nich ładunek zanieczyszczeń jest wyższy od ładunku zawartego w pobranej wodzie. Rada Miejska pomija z kolei sformułowania zawarte w art. 2 pkt 8 lit. d – g ustawy, według których przez ścieki rozumie się także wody odciekowe ze składowisk odpadów i miejsc ich magazynowania, wykorzystane solanki, wody lecznicze i termalne, wody pochodzące z odwodnienia zakładów górniczych, z wyjątkiem wód wtłaczanych do górotworu, jeżeli rodzaje i ilość substancji zawartych w wodzie wtłaczanej do górotworu są tożsame z rodzajami i ilościami substancji zawartych w pobranej wodzie, wody wykorzystane, odprowadzane z obiektów chowu i hodowli ryb łososiowatych oraz wody wykorzystane, odprowadzane z obiektów chowu lub hodowli ryb innych niż łososiowate albo innych organizmów wodnych, o ile produkcja tych ryb lub organizmów, rozumiana jako średnioroczny przyrost masy tych ryb albo tych organizmów w poszczególnych latach cyklu produkcyjnego, przekracza 1.500 kg z 1 ha powierzchni użytkowej stawów rybnych tego obiektu w jednym roku danego cyklu.

- § 1 ust. 2 lit. j) modyfikującego definicję ustawową ścieków bytowych w ten sposób, iż określa tym mianem ścieki z budynków przeznaczonych na pobyt ludzi, osiedli mieszkaniowych i terenów usługowych, powstające w szczególności w wyniku ludzkiego metabolizmu oraz funkcjonowania gospodarstw domowych, natomiast zgodnie z definicją ustawową za ścieki bytowe uważa się ścieki z budynków mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego oraz użyteczności publicznej, powstające w wyniku ludzkiego metabolizmu lub funkcjonowania gospodarstw domowych oraz ścieki o zbliżonych składzie pochodzące z tych budynków.

- § 1 ust. 2 lit. k), który stanowi, iż przez ścieki komunalne rozumie się ścieki bytowe lub mieszaninę ścieków bytowych z wodami opadowymi, lub mieszaninę ścieków bytowych z wodami opadowymi, lub mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi i wodami opadowymi. Zapis ten stanowi modyfikację definicji ustawowej ścieków komunalnych zawartej w art. 2 ust 10 ustawy, zgodnie z którą są to ścieki bytowe lub mieszanina ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi, odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy w zakresie kanalizacji i oczyszczania ścieków komunalnych.

- § 1 ust. 2 lit. l) stanowiącego, iż ścieki przemysłowe to ścieki odprowadzane z nieruchomości, na których prowadzi się działalność gospodarczą, nie będące ściekami bytowymi lub wodami opadowymi i zmieniającego jednocześnie definicję ustawową zawartą w art. 2 pkt 11 ustawy, zgodnie z którą za ścieki przemysłowe rozumie się ścieki nie będące ściekami bytowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi, powstałe w związku z prowadzoną przez zakład działalnością handlową, przemysłową, składową, transportową lub usługową, a także będące ich mieszaniną ze ściekami innego podmiotu, odprowadzane urządzeniami kanalizacyjnymi tego zakładu.

- § 1 ust. 2 lit. m) zawierającego definicję taryfy, powtarzając w tym zakresie definicję ustawową z art. 2 pkt 12 ustawy, zgodnie z którą za taryfę uważa się zestawienie ogłoszonych publicznie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków oraz warunki ich stosowania.

- § 1 ust. 2 lit. n), który definiuje pojęcie taryfowej grup odbiorców usług. Regulamin określił, iż taryfową grupę odbiorców usług stanowią odbiorcy wyodrębnieni na podstawie charakterystyki zużycia wody lub odprowadzanych ścieków, warunków zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków, a także na podstawie sposobu rozliczeń za świadczone usługi. Definicja ustawowa zawarta w art. 2 pkt 13 w ten sam sposób ujmuje pojęcie taryfowej grup odbiorców usług.

- § 1 ust. 2 lit. o) uznającego za urządzenia kanalizacyjne sieci kanalizacyjne, wyloty urządzeń kanalizacyjnych służących do wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz urządzenia podczyszczające i oczyszczające ścieki oraz przepompownie ścieków.

Ustawodawca w art. 2 pkt 14 w ten sam sposób ujmuje pojęcie urządzenia kanalizacyjnego.

- § 1 ust. 2 lit. p) regulaminu, który definiuje pojęcie urządzenia pomiarowego jako przyrządu pomiarowego mierzącego ilość odprowadzanych ścieków, znajdującego się na przyłączu kanalizacyjnym. Powyższa definicja stanowi powtórzenie definicji ustawowej urządzenia pomiarowego zawartej w art. 2 pkt 15 ustawy.

- § 1 ust. 2 lit. q) definiującego pojęcie urządzenia wodociągowego. Regulamin określił, że urządzeniem wodociągowym są ujęcia wód powierzchniowych i podziemnych, studnie publiczne, urządzenia służące do magazynowania i uzdatniania wód, sieci wodociągowe oraz urządzenia regulujące ciśnienie wody. Definicja ustawowa zawarta w art. 2 pkt 16 w ten sam sposób ujmuje pojęcie urządzenia wodociągowego.

- § 1 ust. 2 lit. r), który mianem właściciela określa także posiadacza samoistnego i użytkownika wieczystego. Zapis ten stanowi powtórzenie definicji ustawowej zawartej w art. 2 pkt 17 ustawy.

- § 1 ust. 2 lit. s), który stanowi, iż wodą przeznaczoną do spożycia przez ludzi jest wszelka woda w stanie pierwotnym lub po uzdatnieniu, przeznaczona do picia, przygotowania żywności lub innych celów domowych, niezależnie od jej pochodzenia i od tego, czy jest dostarczana z sieci dystrybucyjnej, cystern, w butelkach lub pojemnikach oraz wszelka woda wykorzystywana przez przedsiębiorstwo produkcji żywności do wytworzenia, przetworzenia, konserwowania lub wprowadzania do obrotu produktów albo substancji przeznaczonych do spożycia przez ludzi. § 2 pkt 18 ustawy zawiera identycznej treści definicję wodą przeznaczoną do spożycia przez ludzi.

- § 1 ust. 2 lit. t) regulaminu stanowiącego, iż za wodomierz główny rozumie się przyrząd pomiarowy mierzący ilość pobranej wody, znajdujący się na każdym przyłączu wodociągowym. Definicja ustawowa zawarta w art. 2 pkt 19 w ten sam sposób ujmuje pojęcie wodomierza głównego.

- § 1 ust. 2 lit. u) uznającego za zbiorowe odprowadzanie ścieków działalność polegającą na odprowadzaniu i oczyszczaniu ścieków, prowadzoną przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Ustawodawca w art. 2 pkt 20 w taki sam sposób zdefiniował pojęcie zbiorowego odprowadzania ścieków.

- § 1 ust. 2 lit. w), który definiuje pojęcie zbiorowego zaopatrzenia w wodę jako działalność polegającą na ujmowaniu, uzdatnianiu i dostarczaniu wody, prowadzoną przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Powyższa definicja stanowi powtórzenie definicji ustawowej zbiorowego zaopatrzenia w wodę zawartej w art. 2 pkt 21 ustawy.

Dostrzegając powyższe wadliwości regulaminu należy podkreślić, iż uchwała rady gminy podjęta na podstawie upoważnienia ustawowego jest aktem prawnym powszechnie obowiązującym na obszarze gminy i stąd też powinna odpowiadać wymogom, jakie stawiane są przepisom powszechnie obowiązującym. Nie może ona pozostawać w sprzeczności z aktem prawnym wyższego rzędu, jakim jest ustawa. Przepisy gminne nie mogą także zawierać powtórzeń ustawowych, ani też ich modyfikować lub uzupełniać ich, gdyż jest to niezgodne z zasadami legislacji (por. wyrok NSA z 20.08.1996 r., S.A./Wr 2761/95).

Zgodzić się należy z Wojewodą [...], iż Rada Miejska w Z. w zaskarżonej uchwale dopuściła się powtórzeń przepisów ustawowych, które należy uznać za niedopuszczalne. Powyższe nastąpiło w odniesieniu do zapisów:

- § 2 ust. 2 regulaminu stanowiącego, że zakład świadczy usługi zaopatrzenia w wodę lub odprowadzania ścieków wyłącznie na podstawie pisemnej umowy zawartej z Odbiorcą. Postanowienia tego paragrafu stanowią powtórzenie przepisu art. 6 ust. 1 ustawy, który brzmi następująco: "Dostarczanie wody lub odprowadzanie ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo – kanalizacyjnym a odbiorcą usług".

- § 5 ust. 1 uchwały wskazującego, iż minimalną ilość dostarczanej wody określa umowa o zaopatrzenie w wodę zawarta z Odbiorcą, która winna także określać maksymalne ilości oraz dopuszczalny poziom zanieczyszczeń dostarczanych ścieków wynikający z posiadanych przez Zakład technicznych i technologicznych możliwości ich oczyszczenia, regulując tym samym kwestie wynikające z ustawy. Art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy stanowi bowiem, iż umowa o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawarta między przedsiębiorstwem wodociągowo – kanalizacyjnym a odbiorcą usług zawiera w szczególności postanowienia dotyczące ilości i jakości świadczonych usług wodociągowo – kanalizacyjnych oraz warunków ich świadczenia.

- § 6 ust. 1, 2, 3 uchwały, w którym dokonano powtórzenia przepisu art. 5 ust. 1 ustawy, który stanowi, iż przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem oraz dostaw wody i odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny, a także zapewnić należytą jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Natomiast z postanowień § 6 ust. 1 - 3 uchwały wynika, iż w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę Zakład, zgodnie z przepisami ustawy, ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem, zapewnić dostawy w sposób ciągły i niezawodny oraz zapewnić jakość wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi zgodnie z rozporządzeniem określonym w § 5 pkt 3.

- § 6 ust. 4 uchwały nakładającego na przedsiębiorstwo obowiązek prowadzenia regularnej wewnętrznej kontroli jakości wody i powielającego tym samym treść art. 5 ust. 1a ustawy.

- § 6 ust. 5 uchwały regulującego sprawy, o jakich mowa w art. 15 ust. 3 ustawy, poprzez wskazanie, iż Zakład ma obowiązek zamontować wodomierz główny oraz zapewnić prawidłowe jego utrzymanie, naprawę oraz wymianę na koszt Zakładu z wyjątkiem przypadków, gdy naprawa lub wymiana wynika z winy odbiorcy, z kolei art. 15 ust. 3 ustawy stanowi, iż koszty nabycia, zainstalowania i utrzymania wodomierza głównego pokrywa przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, a urządzenia pomiarowego - odbiorca usług. Jednocześnie jak słusznie zauważył organ skarżący wskazać należy na sprzeczność niniejszego paragrafu, w zakresie w jakim rozstrzyga o ponoszeniu przez przedsiębiorstwo kosztów naprawy oraz wymiany wodomierza głównego, z wyjątkiem przypadków gdy naprawa lub wymiana wynika z winy odbiorcy z art. 6 ust. 3 pkt 2 ustawy. Z cyt. przepisu ustawy wynika wyraźnie, że ustawodawca pozostawił uznaniu woli stron zawierających umowę rozstrzyganie o sposobie wzajemnych rozliczeń, a zatem także decydowanie, w jakich przypadkach przedsiębiorstwo będzie zwolnione z ponoszenia kosztów naprawy lub wymiany wodomierza głównego,

- § 7 ust. 1 i 2 uchwały, który określa, iż obowiązkiem zakładu jest zapewnienie zdolności posiadanych urządzeń kanalizacyjnych do odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny oraz zapewnienie ciągłości i niezawodności odprowadzania ścieków powtarzając obowiązki przedsiębiorstwa wynikające z art. 5 ust. 1 ustawy.

- § 7 ust. 3 uchwały, który również powiela obowiązek przedsiębiorstwa do prowadzenia kontroli przestrzegania warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych, o którym mowa w art. 9 ust. 3 ustawy, a § 8 ust. 1 uchwały obowiązek zapewnienia realizacji budowy i rozbudowy urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji, o którym mowa w art. 21 ust. 1 wynikającym z art. 15 ust. 1 ustawy.

- § 8 ust. 2 oraz 12 ust. 3 uchwały, które stanowią, iż zakład ma obowiązek zawrzeć umowę o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków z osobą, której nieruchomość została przyłączona do sieci i która wystąpiła z pisemnym wnioskiem o zawarcie umowy i są powtórzeniem sformułowania zawartego w art. 6 ust. 2 ustawy.

- § 8 ust. 3 uchwały, który wymienia obowiązek zakładu do udostępnienia zastępczego punktu poboru wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi i poinformowania o możliwości korzystania z tego punktu, jeżeli odcięto dostawę wody z przyczyny, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt. 2 ustawy, powielając treść art. 8 ust. 2 ustawy.

- § 9 ust. 2 uchwały stanowiącego o zapewnieniu realizacji budowy przyłączy do sieci i studni wodomierzowej, pomieszczenia przewidzianego do lokalizacji wodomierza głównego i urządzenia pomiarowego, a zatem o sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy,

- § 10 ust. 3 uchwały powtarzającego zakaz naruszania plomb na wodomierzu głównym oraz na zaworach przy wodomierzu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy.

- § 12 ust. 1 uchwały, który powiela art. 6 ust. 1 ustawy poprzez wskazanie, iż dostarczanie wody i odprowadzania ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków zawartej pomiędzy Zakładem a Odbiorcą usług, natomiast § 12 ust. 2 uchwały wymienia elementy umowy, o których mowa w art. 6 ust. 3 z wyj. pkt 5 ustawy, tj. postanowienia dotyczące ilości i jakości świadczonych usług wodociągowych lub kanalizacyjnych oraz warunków ich świadczenia, sposób terminów wzajemnych rozliczeń, praw i obowiązków stron umowy, warunków usuwania awarii przyłączy wodociągowych lub kanalizacyjnych będących w posiadaniu Odbiorcy, procedur i warunków kontroli urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych oraz okresu obowiązywania umowy oraz odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy, w tym warunków wypowiedzenia.

- § 12 ust. 2 uchwały (wymieniony po ustępie trzecim niniejszego art.), który modyfikuje postanowienia wynikające z art. 6 ust. 7 ustawy. Z cytowanego art. ustawy wynika wyraźnie, że przedsiębiorstwo może wyrazić zgodę na zawarcie umowy z osobą korzystającą z lokalu w budynkach wielolokalowych w przypadku, gdy nie są spełnione warunki, o których mowa w art. 6 ust. 6 ustawy, tymczasem w uchwale uprawniono zakład do odmowy zawarcia umowy w omawianej sytuacji. Oczywiście opisane w art. 6 ust. 7 ustawy uprawnienie przedsiębiorstwa może oznaczać także odmowę zawarcia umowy, jednak ustawa, w przeciwieństwie do uchwały, kładzie nacisk na wyrażenie zgody na zawarcie umowy w przypadku, gdy nie są spełnione warunki, o których mowa w art. 6 ust. 6 ustawy,

- § 13 ust. 3 i 4 uchwały, który stanowi, iż zgłoszenie przez odbiorcę zastrzeżeń do wysokości faktury nie wstrzymuje jej zapłaty oraz w przypadku nadpłaty zalicza się ją na poczet przyszłych należności lub, na żądanie Odbiorcy usług, zwraca się ją w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku w tej sprawie, regulując sprawy, o których mowa w § 17 ust. 2 i 3 obowiązującego w dniu podjęcia niniejszej uchwały rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2002r. w sprawie określenia taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. Nr 26, poz. 257). Rozporządzenie utraciło moc obowiązującą z dniem 16 sierpnia 2006 r. § 17 ust. 2 przewidywał, że zgłoszenie przez odbiorcę usług zastrzeżeń do wysokości faktury nie wstrzymuje jej zapłaty, zaś ust. 3, że w przypadku nadpłaty zalicza się ją na poczet przyszłych należności lub, na żądanie odbiorcy usług, zwraca się ją w terminie 14 dni od złożenia wniosku w tej sprawie.

- § 13 ust. 5, 6, 7 uchwały dotyczącego ustalenia ilości pobranej wody w przypadku niesprawności wodomierza głównego, sprawdzenia prawidłowości działania wodomierza oraz kosztów jego sprawdzenia w przypadku, gdy sprawdzenie prawidłowości nie potwierdza zgłoszonej przez odbiorcę niesprawności. Powtarza regulacje o których mowa w §18 ust. 1, 2, 3 powołanego wyżej rozporządzenia, który stanowi, iż w przypadku niesprawności wodomierza głównego, jeżeli umowa nie stanowi inaczej, ilość pobranej wody ustala się na podstawie średniego zużycia wody w okresie 6 miesięcy przed stwierdzeniem niesprawności wodomierza, a gdy nie jest to możliwie na podstawie średniego zużycia wody w analogicznym okresie roku ubiegłego lub iloczynu średniomiesięcznego zużycia wody w roku ubiegłym i liczby miesięcy niesprawności wodomierza. Zakład na wniosek odbiorcy usług dokonuje sprawdzenia prawidłowości działania wodomierza, a w przypadku, gdy sprawdzenie prawidłowości działania nie potwierdza zgłoszonej przez odbiorcę niesprawności wodomierza, koszt sprawdzenia pokrywa odbiorca.

- § 17 ust. 1 uchwały, który w zakresie w jakim stanowi, że przyłączenie nieruchomości do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej jest odpłatne - modyfikuje postanowienia wynikające z art. 15 ust. 2 ustawy. Cytowany art. ustawy stanowi o ponoszeniu przez osobę ubiegającą się o przyłączenie nieruchomości do sieci kosztów realizacji budowy przyłączy do sieci. Uchwała z kolei stanowi o odpłatności za przyłączenie nieruchomości do sieci. Nakładane na odbiorców usług opłaty muszą wynikać bezpośrednio z przepisów prawa, dlatego obowiązki związane z ich ponoszeniem muszą być formułowane przy użyciu jasnych, precyzyjnych sformułowań, uniemożliwiających stosowanie niedopuszczalnego, sprzecznego z prawem luzu interpretacyjnego,

- § 17 ust. 3 uchwały stanowiącego, iż z wnioskiem o przyłączenie do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej może występować osoba posiadająca tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, która ma być przyłączona do sieci i regulującego jednocześnie sprawy wynikające z art. 6 ust. 4 ustawy, z którego wynika, że umowa, o której mowa w ust. 1, może być zawarta z osobą, która posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, do której ma być dostarczana woda lub z której mają być odprowadzane ścieki, albo z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.

- § 17 ust. 6 zdanie pierwsze uchwały stanowiącego o obowiązku przedsiębiorstwa przyłączenia do sieci nieruchomości osoby ubiegającej się o

przyłączenie, jeżeli istnieją techniczne możliwości świadczenia usług przedsiębiorstwa, wynika z art. 15 ust. 4 ustawy. Podobnie postanowienia, o których mowa w § 22 ust. 1 uchwały wymieniające sytuacje, których wystąpienie uprawnia przedsiębiorstwo do odmowy przyłączenia do sieci wynikają z art. 15 ust. 4 ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem przedsiębiorstwo jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Z powyższego wynika zatem, iż brak technicznych możliwości świadczenia usług (wynikający z braku wystarczających mocy produkcyjnych oraz niewystarczających warunków technicznych uniemożliwiających realizację usługi), będzie stanowić podstawę odmowy przyłączenia do sieci,

- § 27 ust. 2 uchwały określającego zasady dokonywania opłat za wodę pobraną z zastępczych punktów poboru wody. W tym zakresie obowiązuje regulacja zawarta w art. 26 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 21 ustawy, który stanowi, iż rozliczenia za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków są prowadzone przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne z odbiorcami usług na podstawie określonych w taryfach cen i stawek opłat oraz ilości dostarczonej wody i odprowadzonych ścieków.

- § 38 ust. 1 w zakresie w jakim stanowi, że Zakład obciąża gminę za wodę pobraną na cele przeciwpożarowe stosując ceny ustalone w taryfie - reguluje sprawy wynikające z art. 22 pkt 2 ustawy, który brzmi następująco: "Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obciąża gminę na podstawie cen i stawek opłat ustalonych w taryfie za wodę zużytą do zasilania publicznych fontann i na cele przeciwpożarowe".

Naruszenie zakazu powtarzania w regulaminie przepisów ustaw, ratyfikowanych umów międzynarodowych i rozporządzeń powoduje nieważność tych przepisów prawa miejscowego. We wskazanych powyżej przypadkach Rada Miejska w Z. naruszyła w sposób rażący prawo, co skutkować musiało stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały. Wskazać należy także, że niedopuszczalnym jest zamieszczenie wymienionych wyżej regulacji w uchwale rady gminy podjętej na podstawie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, gdyż są one przedmiotem odrębnego przepisu rangi ustawowej. Zasadą prawną jest bowiem, że uchwała rady gminy nie może regulować jeszcze raz tego, co zostało już wcześniej przez ustawodawcę unormowane i co stanowi przepis prawa powszechnie obowiązujący (§ 149 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908). Regulowanie przez gminę jeszcze raz tego, co zostało już zamieszczone w źródle powszechnie obowiązującego prawa narusza porządek prawny w stopniu istotnym. Należy bowiem w takiej sytuacji liczyć się z tym, że powtórzony przepis ustawy będzie interpretowany w kontekście uchwały, w której go powtórzono, co może w istocie prowadzić do całkowitej lub częściowej zmiany intencji pracodawcy. Porządek prawny narusza także modyfikowanie przepisu ustawowego przez akt wykonawczy niższego rzędu. Modyfikacja taka jest dopuszczalna tylko w granicach wyraźnie przewidzianego upoważnienia ustawowego. Takiego upoważnienia w tym zakresie jednak brak. Zauważyć należy również, iż żaden przepis obowiązującego prawa (rangi ustawy) nie dał organom gminy kompetencji do dowolnego, własnego ustalania w ramach przepisów prawa miejscowego treści przepisów definiujących, które to pojęcia definiuje ustawa (por. teza 2 z wyroku NSA z 16.03.2001 r., sygn. akt IV S.A. 385/99; LEX nr 53377).

Zaskarżona uchwała zawiera ponadto przepisy sprzeczne z ustawowymi unormowaniami. Powyższe wystąpiło w § 1 pkt 1 regulaminu, gdzie postanowiono, iż regulamin określa zasady prowadzenia i warunki korzystania z usług w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi za pomocą urządzeń wodociągowych i beczkowozów oraz zbiorowego odprowadzania ścieków za pomocą urządzeń kanalizacyjnych na terenie gminy [...], podczas gdy z art. 1 ustawy wyraźnie wynika, iż to ustawa, a nie uchwalony przez radę regulamin, określa zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków.

Wskazać nadto należy na sprzeczność § 9 ust. 3 uchwały rozstrzygającego o obowiązku odbiorcy usług zapewnienia prawidłowego utrzymania będących jego własnością przyłącza wodociągowego lub kanalizacyjnego na własny koszt w stanie nie powodującym pogorszenia warunków eksploatacyjnych urządzeń wodociągowych lub kanalizacyjnych z art. 5 ust. 2 ustawy. Z cyt. przepisu ustawy wynika, iż odbiorca usług odpowiada za zapewnienie niezawodnego działania posiadanych instalacji i przyłączy, pod warunkiem, że umowa o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków nie stanowi inaczej. Zatem ustalenie zakresu odpowiedzialności między przedsiębiorstwem, a odbiorcą usług za instalacje i przyłącza może nastąpić w zawieranej między stronami umowie, co wyklucza jednostronne rozstrzyganie powyższej kwestii w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Jednocześnie zarówno w cyt. § 9 ust. 3, jak i w § 9 ust. 4 oraz § 23 ust. 3 i 4 uchwały Rada sprzecznie z przepisami art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy dokonała zawężenia pojęcia posiadania do prawa własności. Z przepisów ustawy wynika, iż generalną zasadą przy ustalaniu zakresu odpowiedzialności za urządzenia wodociągowe i kanalizacyjne pomiędzy przedsiębiorstwem a odbiorcą usług jest ich posiadanie (art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy).

Słusznie zauważył Wojewoda [...], iż w § 14 uchwały Rada Miejska w Z. błędnie wskazała podstawę do rozliczeń pomiędzy zakładem a odbiorcą usług. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy podstawę rozliczeń stanowią określone w taryfach ceny i stawki opłat oraz ilości dostarczonej wody i odprowadzonych ścieków, a nie wskazane w uchwale Rozporządzenie.

W § 17 ust. 4 uchwały Rada określiła, jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku o przyłączenie do sieci. Został wśród nich wymieniony dokument potwierdzający tytuł prawny do korzystania z nieruchomości (lit. g). W ocenie strony skarżącej przepis ten w sposób istotny narusza art. 6 ust. 4 ustawy, ponieważ wymóg dostarczenia tego rodzaju dokumentu może uniemożliwić złożenie stosownego wniosku osobie, która ubiega się o przyłączenie do sieci i korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.

§ 17 ust. 5 uchwały w zakresie, w jakim posługuje się kryterium ocennym "w uzasadnionych przypadkach", pozostaje w sprzeczności z art. 15 ust. 4 w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy. Jak wynika z regulacji art. 15 ust. 4 ustawy, przedsiębiorstwo jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Określone w uchwale rady warunki przyłączenia nie mogą jednak prowadzić do ograniczenia - poprzez wprowadzenie niezobiektywizowanej przesłanki "uzasadnionego przypadku" - zastosowania postanowień wynikających z art. 6 ust. 4 ustawy, przewidującego możliwość zawarcia umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zarówno z osobą, która posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, jak i z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.

Nadto kwestie dotyczące odpowiedzialności za szkody wynikłe z niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania zostały uregulowane w przepisach Kodeksu cywilnego (w szczególności w art. 435, art. 361- 363, art. 471 - 486.). Ustalenie w powyższym zakresie norm prawnych powszechnie obowiązujących pozbawiło organ stanowiący możliwości umieszczania tego rodzaju postanowień w niniejszej uchwale, czyniąc postanowienia § 29 uchwały sprzecznymi z prawem.

Uchwała rady gminy podjęta na podstawie upoważnienia ustawowego jest aktem prawnym powszechnie obowiązującym na obszarze gminy i stąd też powinna odpowiadać wymogom, jakie stawiane są przepisom powszechnie obowiązującym. Wobec powyższego nie może ona pozostawać w sprzeczności z aktem prawnym wyższego rzędu, jakim jest ustawa. Przepisy gminne nie mogą także zawierać powtórzeń ustawowych, ani tez modyfikować lub uzupełniać ich, gdyż jest to niezgodne z zasadami legislacji (por. wyrok NSA z 20.08.1996 r., S.A./Wr 2761/95).

Uznając, iż w powyższym zakresie zaskarżona uchwała w istotny sposób narusza przepisy prawa, należy również zgodzić się z zarzutem skargi, iż regulamin zawiera kilka istotnych nieścisłości, wpływających na przejrzystość i czytelność jego zapisów. I tak postanowienia § 20 ust. 3 przedmiotowej uchwały zawierają odesłanie do tej samej jednostki redakcyjnej uchwały, co powoduje iż w tej części uchwała pozostaje niezrozumiała dla adresatów zawartych w niej norm. Ponadto regulamin zawiera liczne błędy pisarskie ( np. w § 13 ust. 7, 19 ust. 1, § 32).

Wskazać należy także na jego niewłaściwą systematykę. W § 12 uchwały wprowadzono podwójnie ust. 2 i 3, co narusza zasady techniki prawodawczej, a czego skutkiem jest, iż wskazany paragraf uchwały zawiera ustępy o powtarzającej się numeracji.

Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała nie zrealizowała upoważnienia ustawowego poprzez pełny i wyczerpujący zakres przekazanych przez ustawodawcę uprawnień. Brak obligatoryjnego elementu regulaminu wpływa na legalność całej uchwały. Ponadto przywołane wyżej przepisy regulaminu zawierają regulacje pozostające w sprzeczności z aktami wyższego rzędu.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości..

Orzeczenie zawarte w punkcie 2 wyroku oparto o przepis art. 152 tej ustawy.