Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2337/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-08 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6045 Ochrona osób i mienia
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Spółka z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie z wpisu od skargi w sprawie ze skargi B. Spółka z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z [...] czerwca 2013 r. [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawy zmiany koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie z uiszczenia wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

Skarżąca – B. Spółka z o.o. z siedzibą w W., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w prawidłowym trybie i terminie, skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych, którą umorzono wobec niej postępowanie administracyjne w sprawy zmiany koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia.

Wraz ze skargą skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, tj. z wpisu od skargi. Uzasadniając swoje żądanie powołała się na trudną sytuację finansową, spowodowaną odnotowaniem w 2012 r. straty w wysokości 206.720,83 złotych oraz na aktualny stan swojego rachunku bankowego, na którym znajdują się środki w kwocie 448,06 złotych, a także na fakt, iż nie posiada żadnych środków trwałych. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, iż wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 5.000,00 złotych, a wartość środków trwałych to 0,00 złotych (k. 5-6 akt). Nadto skarżąca nadesłała do Sądu dokumenty, z których wynika, że:

1. ww. strata w kwocie 206.720,83 złotych powstała przy przychodzie w wysokości 310.354,30 złotych (vide: kopia zeznania CIT-8 za rok podatkowy 2012 - k. 29 akt);

2. na dzień 31 grudnia 2012 r. poniosła stratę w wysokości 224.462,53 złotych, do czego w znacznej mierze przyczyniły się zaciągnięte pożyczki długoterminowe na kwotę 202.761,48 złotych (vide: sprawozdanie-bilans w sprawie VISA/Wa 1200/13 k. 38-39 akt);

3. "na przestrzeni poszczególnych miesięcy systematycznie rosła sprzedaż usług ochrony na rzecz osób fizycznych" (...) "co jednoznacznie dobrze rokuje na działalność spółki w następnym roku, tj. w 2013 roku" (vide: pkt 3 sprawozdania z działalności za rok 2012 – k. 28 akt);

4. działalność gospodarczą rozpoczęła w marcu 2012 r. (vide: informacje i objaśnia nadesłane do sprawy o sygn. akt VISA/Wa 1196/13 k. 39 i nast.);

5. zatrudnia 265 osób (vide: pkt 3 informacje i objaśnia, nadesłane do sprawy VISA/Wa 1196/13, k. 41 akt);

6. na dzień 31 grudnia 2012 r. jedynym jej udziałowcem był E. B. (vide: pkt 1.5 informacje i objaśnia, nadesłane do sprawy VISA/Wa 1196/13 k. 39 akt);

7. osiągnięty przychód netto ze sprzedaży usług ochrony to 287.682,75 złotych (vide: pkt 2.1 informacje i objaśnia, nadesłane do sprawy VISA/Wa 1196/13 k. 40 akt);

8. w 2012 r. (vide: pkt 2.5 informacje i objaśnia, nadesłane do sprawy VISA/Wa 1196/13 verte k. 40 akt) wydała m.in.

a. na usługi: prawne - 19.950,00 złotych; księgowe – 5.500,00 złotych; transportowe, kurierskie - 10.443,52 złotych; call center – 39.951,21 złotych; monitoringu – 15.615,00 złotych; najmu - 1,909,72 złotych; remontowe – 29.199,00 złotych;

b. na wynagrodzenia – 244.445,07 złotych, w tym na wynagrodzenia osobowe – 28.207,97 złotych, a na wynagrodzenia umowy cywilno-prawne – 216.237,10 złotych ;

9. odnotowana strata finansowa netto w kwocie 224.462,53 złotych jest związana z zakupem 273 sztuk kas fiskalnych (niezbędnych ze względu na rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej) za kwotę netto 109.473,00 złotych (vide pkt 5 informacje i objaśnia nadesłane do sprawy VISA/Wa 1196/13 – k. verte 39 i 41 akt).

Skarżąca przedstawiła również wyciągi z rachunku bankowego za okres: od 2 stycznia 2013 r. do 30 marca 2013 r., na którym saldo końcowe było ujemne (-46,80 złotych – w sprawie VISA/Wa 1200/13 k. 43 akt) oraz od 2 maja 2013 r. do 31 lipca 2013 r., na którym saldo końcowe było dodatnie (49,86 złotych - verte k. 38 akt).

Postanowieniem z 16 października 2013 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpatrując ww. wniosek odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W uzasadnieniu wskazał, że jego zdaniem skarżąca nie udowodniła, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ww. postępowania sądowoadministracyjnego. Podniósł, że działalność gospodarczą rozpoczęła w 2012 r. i w tym samy roku uzyskała przychody, kształtujące się na wysokim poziomie – tj. przychód netto 287.682,75 złotych, przy zatrudnieniu wynoszącym 265 osób. Nadto wskazał, że na przestrzeni miesięcy systematycznie rosła sprzedaż usług skarżącej, co jego zdaniem, świadczy o rozwoju spółki. Odnosząc się do przedłożonego do akt bilansu podał, że takowy tworzony jest na potrzeby rozliczeń podatkowych i na jego podstawie trudno jest oceniać realne korzyści z prowadzenia działalności gospodarczej w sensie ekonomicznym. Ponadto podał, że analiza transakcji dokonywanych na rachunku bankowym

skarżącej wskazuje, że jedynych - lecz regularnych, wpłat na ten rachunek (kwoty od 5.000 do 20.000 złotych) dokonuje jeden z Udziałowców skarżącej, co sugerowałoby, że wszelkie przychody spółki wpłacane są na konto tego Udziałowca, ewentualnie przekazywane są mu przez pracowników spółki w formie gotówkowej. Powyższe czyni więc niejasnym faktyczny stan środków pieniężnych posiadanych przez skarżącą.

Referendarz sądowy wskazał także, że ze środków zgromadzonych na przedstawionym rachunku, skarżąca pokrywa koszty obsługi prawnej, wynoszące średnio ok. 4.000,00 złotych miesięcznie, co powoduje, że brak jest przeciwwskazań, aby skarżąca poniosła również koszty ww. postępowania sądowoadministracyjnego.

W świetle powyższych okoliczności Referendarz sądowy uznał, iż skarżąca nie wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na uiszczenie wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 200 złotych.

Od powyższego postanowienia skarżąca w terminie wniosła sprzeciw, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wyjaśniła, iż ocena jej wydolności finansowej dokonana została na wyrost przez Referendarza sądowego, z jednoczesnym zignorowaniem wskazanych przez nią problemów. Uznała, że prognozowanie ewentualnych dochodów i domniemanie w zakresie możliwości płatniczych, stoi w sprzeczności z rzeczywistą jej sytuacją finansową. Nadto wskazała, że jest młoda spółką i trudno jest jej zaistnieć na rynku. Odnośnie wysokiego dochodu podniosła, że wiąże się on z dużymi kosztami jego uzyskania i równoważą go wydatki. Raz jeszcze podkreśliła, że obowiązana była zakupić 273 sztuki kas fiskalnych, co w sposób zasadniczy wpłynęło na jej kondycję finansową. Wyjaśniła również, że wpłaty dokonywane przez ww. Udziałowca są niczym innym, jak próbą ratowania Spółki i pochodzą one z jego własnych środków finansowych. Reasumując skarżąca uznała, że rozpoznanie wniosku nastąpiło w oparciu o domniemania Referendarza sądowego, a nie w oparciu o rzeczywiste dane, wynikające z nadesłanych przez nią dokumentów. Do sprzeciwu nie załączono żadnych dokumentów.

Postanowieniem z 19 listopada 2013 r. (k. 57 akt) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej przyznania wnioskowanego przez nią prawa pomocy, gdyż doszedł do przekonania, że z przedłożonych do Sądu dokumentów nie wynika jaka jest rzeczywista kondycja finansowa skarżącej, której

przedstawienie było konieczne dla ustalenia, czy faktycznie winna być zwolniona z wpisu od skargi. Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała tym samym, że nie ma dostatecznych środków na opłacenie skargi w kwocie 200 złotych.

Skarżąca niezgadzając się z powyższym postanowieniem Sądu zaskarżyła je w terminie do Naczelnego Sądu Administracyjnego i wniosła o jego uchylenie. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a., polegające na stwierdzeniu, że nie wykazała, iż nie posiada dostatecznych środków finansowych, pozwalających na stwierdzenie zaistnienia przesłanek prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym wpis sądowy od skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 16 stycznia 2014 r. (k. 76 akt) uchylił ww. postanowieniem Sądu I instancji z 19 listopada 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał, że zażalenie uwzględnił z innych przyczyn niż w nim wyszczególnione i podał, że w niniejszej sprawie wpis od skargi wynosi 5.000 złotych, a nie 200 złotych, a to w oparciu o § 2 ust. 2 pkt 16 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2006 r., nr 45, poz. 322 ze zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Zgodnie z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 stycznia 2014 r. wpis od rzeczonej na wstępie skargi wynosi 5.000 złotych i w odniesieniu do takiej wysokości wpisu Sąd rozpoznaje wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy.

Zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko

ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób prawnych przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).

Stosownie do treści art. 252 § 1 p.p.s.a. strona postępowania, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, zobowiązana jest do złożenia oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona zobowiązana jest na wezwanie złożyć, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art. 255 p.p.s.a.).

Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. wynika, iż to na wnioskodawcy – skarżącej, spoczywa ciężar wykazania, udowodnienia, przedstawienia w sposób przekonujący, że nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów niniejszego postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku zależy w gruncie rzeczy tylko od tego, co zostało przez skarżącą dowiedzione.

Sąd ponownie przeanalizował dokumentację nadesłaną przez skarżącą i stwierdził, że bezsprzecznie wynika z niej, iż działalność gospodarczą rozpoczęła ona w marcu 2012 r. Oznacza to, że jako nowo założona Spółka, zatrudniająca 265 osób, ma duże koszty z tytułu samego zatrudnienia. Sąd ustalił także, że w 2012 r. poniosła ona stratę, będącą konsekwencją konieczności zakupu za prawie 110.000 złotych netto kas fiskalnych, niezbędnych do prowadzenia działalności. W ocenie Sądu wskazane dane świadczą o tym, że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą o dużych rozmiarach, skoro zatrudnia 265 pracowników i zakupiła kasy za kwotę prawie 110.000 złotych. Dodatkowo, jak podniosła sama skarżąca, odnotowuje ona wzrost sprzedaży świadczonych przez siebie usług. Powyższe prowadzi do logicznego wniosku, iż działalność gospodarcza skarżącej osiąga coraz większe przychody.

Nadto z uwagi na zasadę prowadzenia postępowania bez zbędnej zwłoki, Sąd odstąpił od ponownego wzywania skarżącej do nadesłania dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) – np. odpisu Księgi przychodów i rozchodów. Sąd uznał bowiem, że - skoro skarżąca wnosząc sprzeciw nie załączyła do niego wymaganego dokumentu, to kolejne wezwanie w tym zakresie będzie bezzasadne tym bardziej, że skarżącą w niniejszym postępowaniu reprezentuje profesjonalny pełnomocnik.

Sąd mając na uwadze powyższe dane stwierdza, że nie wynika z nich jaka jest rzeczywista kondycja finansowa skarżącej, której przedstawienie było konieczne dla ustalenia, czy faktycznie winna być zwolniona z wpisu od skargi. Skarżąca nie wykazała tym samym, że nie ma dostatecznych środków na opłacenie skargi. Sąd nie może więc przyznać prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Owa pomoc stanowi bowiem wsparcie państwa dla podmiotów, które z powodu braku środków finansowych zostały by pozbawione prawa do sądu. Pomoc ta pochodzi ze środków budżetu państwa, zatem jej przyznawanie musi i może nastąpić tylko w niewątpliwie uzasadnionych przypadkach, a w niniejszej sprawie Sąd takowe wątpliwości powziął, gdyż - jak już podniósł, nie był w stanie prześledzić rzeczywistej kondycji finansowej skarżącej.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej, bowiem nie dowiodła ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, które dotyczy prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Nie wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na uiszczenie wpisu sądowego od skargi. Sąd przy tym zauważa, że Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się już odnośnie ww. kondycji finansowej skarżącej, oddalając zażalenie w sprawie o sygn. akt II GZ 91/14.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.