Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 760/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 5, art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 1 pkt 12, art. 29 ust. 1 pkt 24, art. 30, art. 41 ust. 1, art. 41 ust. 2 pkt 1, art. 48 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 10 par. 1, art. 79 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Górska, Sędzia WSA Janina Guść, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz, po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A. G. i D. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

A. G. i D. G. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia 22 marca 2011 r. podjętą w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

Zaskarżone rozstrzygnięcie podjęte zostało w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Pismem z dnia 30 kwietnia 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił skarżących o wszczęciu postępowania w sprawie legalności zabudowy ich działki o nr [...] w N. i o oględzinach wyznaczonych na dzień 14 maja 2008 r. W wyniku oględzin organ ustalił, że na działce znajdują się, wybudowane samowolnie przez skarżących w marcu 2008 r. następujące obiekty budowlane:

1. budynek (w trakcie budowy) o konstrukcji drewnianej, parterowy, niepodpiwniczony z poddaszem użytkowym, dachem dwuspadowym pokryty folią, ustawiony na punktowych stopach żelbetowych;

2. obiekt nietrwale związany z gruntem o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,0m x 3,0m z dachem czterospadowym kryty papą, nieposiadający żadnych instalacji, pełniący funkcję gospodarczą;

3. ujęcie wody głębinowej wraz z obudową z kręgów betonowych wraz z pokrywą.

W dniu 18 lipca 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził kolejne oględziny na działce skarżących potwierdzające wcześniejsze ustalenia.

W konsekwencji ustaleń poczynionych w toku oględzin organ I instancji w dniu 31 lipca 2008 r. wszczął odrębne postępowanie administracyjne w sprawie samowolnego wybudowania parterowego obiektu gospodarczego o wymiarach 3,0m x 3,0m nietrwale związanego z gruntem i ujęcia wody głębinowej wraz z obudową z kręgów betonowych na terenie działki nr [...] położonej w N. uznając, że obiekty te zostały wybudowane bez wymaganego prawem zgłoszenia.

Działając w trybie art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 12 września 2008 r. postanowienie, w którym nałożył na A. i D. G. obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia, zaświadczenia właściwego organu o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu a także - dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego.

Zobowiązani nie wywiązali się z nałożonych obowiązków, w konsekwencji czego decyzją z dnia 24 października 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał A. i D. G. rozbiórkę wolno stojącego budynku gospodarczego o wymiarach 3,0m x 3,0m i obudowy ujęcia wody głębinowej na działce nr [...]. W postępowaniu odwoławczym organ II instancji decyzją z dnia 13 stycznia 2010 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że w stosunku do samowolnie wykonanego ujęcia wody głębinowej wraz z obudową z kręgów betonowych i pokrywą organ I instancji winien przeprowadzić postępowanie w trybie przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Przeprowadzenie postępowania w trybie art. 49b Prawa budowlanego w stosunku do obu omawianych obiektów było niezasadne. Organ II instancji wskazał również, że nie została w sposób wyczerpujący wyjaśniona kwestia powierzchni i rodzaju omawianej działki. Ponadto organ II instancji wskazał, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 września 2009r., sygn. akt P 46/08 orzekł, że art. 49b ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane, w części obejmującej wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania", jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Ponownie rozpatrując sprawę dotyczącą budynku gospodarczego o wymiarach 3,0m x 3,0m organ I instancji w oparciu o art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, postanowieniem z dnia 19 lutego 2010 r. nałożył na skarżących obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia, zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy przedmiotowego obiektu gospodarczego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a także - dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego.

Wobec nie wywiązania się z nałożonych obowiązków decyzją z dnia 6 lipca 2010 r. organ I instancji nakazał skarżącym rozbiórkę wolno stojącego budynku gospodarczego o wymiarach 3,0m x 3,0m zlokalizowanego na działce nr [...]. W postępowaniu odwoławczym organ II instancji decyzją z dnia 31 sierpnia 2010 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że organ I instancji nie ustalił w sposób jednoznaczny, czy działka nr [...] w N. jest działką siedliskową. Wskazano również, że tylko ustalenie, iż omawiana działka jest działką siedliskową z istniejącą zabudową zagrodową uzasadniałoby przeprowadzenie postępowania w trybie przepisów art. 49b ustawy Prawo budowlane. Ponadto wskazano, że w aktach sprawy znajduje się pismo skarżących z dnia 17 marca 2008 r. skierowane do Wójta Gminy, z którego wynika, że należące do nich gospodarstwo rolne składające się z działki nr [...] w N., działki nr [...] w G. i działki nr [...] w N. B. nie posiada żadnych zabudowań, zatem omawiany obiekt gospodarczy nie stanowi zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane obiektu gospodarczego związanego z produkcją rolną i uzupełniającego zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, skoro na działce nr [...] nie ma zabudowy zagrodowej. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że w omawianym przypadku nie może być zastosowany tryb wynikający z przepisów art. 49b ustawy Prawo budowlane, natomiast w stosunku do tymczasowego obiektu budowlanego, który jest postawiony na działce na okres dłuższy niż 120 dni, należy zastosować przepisy art. 48 Prawa budowlanego.

Ponownie rozpatrując sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy - Prawo budowlane, postanowieniem z dnia 20 września 2010 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na skarżących obowiązek przedstawienia, w terminie do dnia 20 grudnia 2010 r., zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy przedmiotowego obiektu gospodarczego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego a także dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego tj. czterech egzemplarzy projektu budowlanego w formie zgodnej z przepisami oraz oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Wobec braku przedłożenia wymaganej dokumentacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 22 marca 2011 r., nr [...], nakazał A. i D. G. rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,0m x 3,0m z dachem czterospadowym, niepodpiwniczonego, nietrwale związanego z gruntem zlokalizowanego na terenie działki nr [...] w miejscowości N. Organ uznał bowiem, że obiekt będący przedmiotem postępowania stanowi tymczasowy obiekt budowlany, który istniejąc dłużej niż 120 dni wykracza poza hipotezę art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane uprawniającego do skorzystania z możliwości zgłoszenia jego budowy, i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W konsekwencji organ uznał, że wobec braku pozwolenia na budowę wskazanego obiektu należało wszcząć i przeprowadzić procedurę legalizacyjną z art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 49 ustawy Prawo budowlane. Orzeczoną rozbiórkę w pełni uzasadnia brak wywiązania się przez inwestorów z obowiązków przedłożenia dokumentacji niezbędnej do legalizacji przedmiotowego obiektu.

W odwołaniu inwestorzy zakwestionowali uznanie przedmiotowego obiektu jako obiektu tymczasowego istniejącego dłużej niż 120 dni. Twierdzili bowiem, że obiekt ten powstał z przeznaczeniem do użytkowania w czasie realizacji robót budowlanych na terenie ich działki i zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt 24 oraz art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nie wymagał uzyskania pozwolenia na budowę ani dokonania zgłoszenia. Podkreślono, że już w protokole z oględzin z dnia 18 lipca 2008 r. zaznaczono, że obiekt ten stanowi zaplecze na czas prowadzonej budowy.

Rozpoznając odwołanie zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji potwierdzając tym samym, że wybudowanie tego obiektu wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, a wobec braku wypełnienia przez inwestorów obowiązków legalizacyjnych uzasadnione było orzeczenie rozbiórki. Odnosząc się do zarzutów odwołania w zakresie błędnej kwalifikacji obiektu organ wyjaśnił, że treść protokołu z oględzin wyrażała w tym zakresie wyłącznie ocenę inwestora a nie stanowisko organu. Według organu natomiast przedmiotowy obiekt nie może pełnić roli zaplecza dla budowy, w stosunku do której prowadzone jest postępowanie w trybie przepisów art. 48 Prawa budowlanego.

W skardze wniesiono o uchylenie obu decyzji. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący nie podzielają stanowiska organów, że przedmiotowy obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym, którego wzniesienie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Według skarżących obiekt ten powstał z przeznaczeniem do użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych prowadzonych na terenie działki nr [...] w N., których jeszcze nie zakończono. Wskazali, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 24 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, oraz ustawianie barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych. Obiekty te, nie wymienione w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, nie wymagają również zgłoszenia właściwemu organowi. Skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem organów nadzoru budowlanego, że przedmiotowy obiekt budowlany nie może stanowić zaplecza budowy, w stosunku do której prowadzone jest postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowalnego. Wyjaśnili, że w postępowaniu legalizacyjnym dotyczącym drugiego obiektu budowlanego znajdującego się na ich działce przedłożyli wymagane do legalizacji dokumenty. Skarżący powołali się na treść protokołu z oględzin nieruchomości przeprowadzonych przez organ w dniu 18 lipca 2008 r., z którego wynika, że już wówczas skarżący wyjaśnił organowi, że przedmiotowy obiekt ma charakter gospodarczy, tymczasowy, zostanie przeniesiony w inne miejsce i stanowi zaplecze na czas prowadzonej budowy. Co do wskazanego protokołu z oględzin skarżący zakwestionowali dostępność tego dokumentu w aktach sprawy. Zarzucili również, że oględziny z dnia 14 maja 2008 r. przeprowadzone zostały wadliwie, albowiem nie zawiadomiono ich o terminie tych czynności z dostatecznym wyprzedzeniem umożliwiającym ich pełny udział.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r . skarżąca wyjaśniła, że od 2010 r. dla terenu działki obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który umożliwia im budowę siedliska.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), kontrolując legalność sąd nie jest związany treścią zarzutów i wniosków skargi.

Oceniając w świetle przedstawionych kryteriów legalność zaskarżonych decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ organy nadzoru budowlanego obu instancji nie naruszyły prawa w sposób mogący mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Kontrolowane postępowanie administracyjne odbywało się na warunkach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), zwanej dalej ustawą.

Bezsporny w niniejszej sprawie jest fakt, że skarżący wybudowali samowolnie, bez pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, w 2008 r. na działce nr [...] w N. obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej i wymiarach 3,0m x 3,0m, nietrwale związany z gruntem pełniący, funkcję gospodarczą.

Co do zasady zaś rozpoczęcie procesu inwestycyjnego - robót budowlanych, powinno być poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę. Zasadę tę wyraża art. 28 ust. 1 ustawy stanowiąc, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątkiem od tej zasady jest art. 29 i 30 ustawy, ustalający katalog działań inwestycyjnych niewymagających pozwolenia na budowę.

Właśnie kwalifikacja wzniesionego przez skarżących obiektu w świetle przepisów art. 29 ustawy stała się w rozpoznawanej sprawie zasadniczą kwestią sporną. Według skarżących obiekt ten powstał z przeznaczeniem do użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych prowadzonych na terenie działki nr [...], jako zaplecze budowlane dla sąsiedniego obiektu budowlanego trwale związanego z gruntem. Natomiast organy nadzoru budowlanego uznały, że wzniesiony przez skarżących obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym, niepołączonym trwale z gruntem i przewidzianym do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

W ocenie Sądu orzekającego analiza dokumentacji zgromadzonej w sprawie prowadzi do wniosku, że to organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały wzniesiony przez skarżących obiekt jako tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 ustawy, przez który należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Oświadczenia samych skarżących złożone do protokołu sporządzonego z oględzin w dniu 18 lipca 2008 r. potwierdzają, że przedmiotowy obiekt ma charakter tymczasowy i miał zostać przeniesiony w inne miejsce po wykorzystaniu. Jednak w świetle obowiązujących przepisów prawa budowlanego argumenty skarżących zmierzające do wykazania, że sporny obiekt jest przeznaczony do czasowego użytkowania w trakcie realizacji innych robót budowlanych nie zasługiwały na uwzględnienie.

Przepis art. 29 ust. 1 pkt 24 ustawy stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, oraz ustawianie barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych. Analizując powołany przepis należy uwzględnić dyspozycję art. 28 ust. 1 ustawy określającego zasadę rozpoczęcia robót budowlanych wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz przepis art. 41 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy, wyszczególnionych w ust. 2. Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 1 ustawy pierwszą czynnością jest wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie. Dopiero po jego wykonaniu można mówić o terenie budowy, a przepis art. 29 ust. 1 pkt 24, wyłączający obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, zawiera ograniczenie i warunek położenia ich na terenie budowy. Dlatego usytuowanie obiektu tymczasowego, nawet z zamiarem wykorzystania go w przyszłości jako obiektu używanego przy budowie trwałego obiektu budowlanego, nie pozwala już w dniu ustawienia zaliczyć go do objętych zwolnieniem z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obiektów wyszczególnionych w art. 29 ust. 1 pkt 24 ustawy tylko z powodu zamiaru przyszłego wykorzystania go przy wykonywaniu robót budowlanych przy innym obiekcie budowlanym, nie objętym pozwoleniem na budowę bądź zgłoszeniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 17 marca 1999 r., sygn. akt SA/Bk 1672/97, Lex Nr 39218).

Z powyższego wynika również, że warunkiem zakwalifikowania obiektu budowlanego jako obiektu, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 24 ustawy, jest legitymowanie się przez inwestora ostatecznym pozwoleniem na budowę lub skutecznym zgłoszeniem w odniesieniu do innych robót budowlanych, przy prowadzeniu których taki obiekt miałby być użytkowany (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 czerwca 2011 r., II SA/Gd 215/11, Lex Nr 992903). Obiekty objęte hipotezą w art. 29 ust. 1 pkt 24 ustawy uzyskują taki charakter najwcześniej z dniem uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę lub z upływem trzydziestodniowego terminu do zgłoszenia przez organ sprzeciwu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy. Wcześniej usytuowane na nieruchomości gruntowej obiekty o tymczasowym charakterze zaliczają się do wyszczególnionych w art. 3 pkt 5 ustawy tymczasowych obiektów budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. Wskazane obiekty są wyłączone spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dopiero z chwilą uostatecznienia się decyzji o pozwoleniu na budowę bądź skutecznego dokonania zgłoszenia robót związanych z innymi robotami budowlanymi, przy prowadzeniu których taki obiekt miałby być użytkowany.

Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie potwierdza natomiast, że skarżący nie legitymowali się tego rodzaju pozwoleniem na budowę ani skutecznie dokonanym zgłoszeniem dotyczącym obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej o wymiarach 11m x 6,50m posadowionego na stopach żelbetowych, zlokalizowanego na działce nr [...] w N. Wyjaśnić również należy, że w stosunku do powyższego obiektu, którego realizacji służyć miał obiekt stanowiący przedmiot niniejszego postępowania, przeprowadzono procedurę legalizacyjną w trybie art. 48 i art. 49 ustawy. Skarżący wykonali nałożone przez organ obowiązki legalizacyjne, ale nie uiścili opłaty legalizacyjnej, co uniemożliwiło zatwierdzenie projektu budowlanego. Wobec tego organ I instancji w dniu 3 stycznia 2011 r. wydał decyzję o rozbiórce. W toku instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 31 sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, a wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 794/11, oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego w przedmiocie rozbiórki.

W ocenie Sądu organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, że budowa przedmiotowego obiektu wymagała pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy. Przepis ten stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Oznacza to, że usytuowanie przedmiotowego obiektu budowlanego nietrwale połączonej z gruntem, na okres dłuższy niż 120 dni (w niniejszej sprawie 5 lat liczonych do dnia wydania zaskarżonej decyzji), nie podlega wyjątkowi przewidzianemu w przytoczonym wyżej przepisie, a tym samym wymagało pozwolenia na budowę. W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że tymczasowy obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo budowlane, jednak nie rozebrany lub nie przeniesiony w inne miejsce przez upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę. Taki obiekt budowlany należy uznać za postawiony bez wymaganego pozwolenia na budowę (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie z dnia 30 listopada 2000 r., SA/Sz 2010/98, Lex Nr 657694; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 lipca 2008 r., II SA/Po 121/08, Lex nr 510201; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 czerwca 2011 r., II SA/Gd 215/11, Lex Nr 992903; Z. Kostka, Prawo budowlane, Komentarz, Gdańsk 2007, s. 87). Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie stanowisko powyższe w pełni akceptuje.

Artykuł 48 ust. 1 ustawy stanowi, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie zaś z ust. 2 powołanego przepisu, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:

1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo

b) ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem

- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

W postanowieniu ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno- budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 (ust. 3).

Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków stosuje się przepis ust. 1, czyli nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego.

Po ustaleniu, że wybudowanie opisanego w decyzji obiektu budowlanego wymagało wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, organ obowiązany był do zastosowania art. 48 ustawy i trybu postępowania w nim przewidzianego. W okolicznościach niniejszej sprawy organ administracji wszczął procedurę legalizacyjną, zobowiązując inwestorów do wykonania obowiązków, określonych w art. 48 ust. 3 ustawy. Prawidłowo organ nałożył na nich obowiązki legalizacyjne postanowieniem z dnia 20 września 2010 r. Skarżący nie wykonali tych obowiązków, co uzasadniało zastosowanie art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy. Stwierdzenie samowoli budowlanej i niewykonanie obowiązków nałożonych w celu zalegalizowania samowoli obligowało właściwy organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki obiektu tymczasowego znajdującego się na działce nr [...]. Wyjaśnić trzeba, że okoliczność, iż skarżący przedłożyli dokumenty "legalizacyjne" w toku innego postępowania administracyjnego dotyczące innego wzniesionego samowolnie budynku nie zwalniała ich z obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia 20 września 2010 r.

Podsumowując stwierdzić należało, że rozpoznając sprawę samowoli budowlanej organy nadzoru budowlanego prawidłowo wydały decyzje na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania.

Bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia pozostają zastrzeżenia skarżących odnośnie przeprowadzonych w sprawie oględzin. Wbrew twierdzeniom skarżących treść protokołu z oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 18 lipca 2008 r. znajduje się aktach sprawy, w części akt organu I instancji na stronie 3. Materiał dowodowy potwierdza, że skarżący w trybie art. 10 § 1 k.p.a. byli zawiadamiani o zebraniu materiału dowodowego i o możliwości zapoznania się z nim przed wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę. Nadto, podkreślić należy, że nawet ewentualne uchybienia procesowe, które popełnił organ I instancji w zakresie zawiadomienia skarżących o terminie przeprowadzenia pierwszych oględzin w dniu 14 maja 2008 r., nie mogły mieć żadnego wpływu na wynik sprawy w sytuacji, gdy organ zaplanował i przeprowadził drugie oględzin w dniu 18 lipca 2008 r., o których zawiadomił skarżących zachowując wymogi art. 79 § 1 k.p.a. W trakcie tych oględzin skarżący byli obecni i w pełni mogli realizować przysługujące im uprawnienia procesowe, w tym zadawać pytania i składać wyjaśnienia, z czego, jak potwierdza protokół, skorzystali.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżone decyzje są zgodne z prawem, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.