Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 296/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 106 § 3, art.151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 18, art. 22 § 2, art. 26c § 1-4, art. 26b, art. 31 § 1, § 1a, art. 59 § 1 pkt 9
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 19, art. 138 § 1 pkt 2, art. 144, art. 145 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z (...) nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata J.S. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. (Dyrektor), postanowieniem

z [...] nr [...] uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. nr [...] z [...]

w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec-majątku M.N. na podstawie wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. tytułów wykonawczych o wskazanych numerach, obejmujących należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i umorzył w całości postępowanie organu I instancji w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu wskazano, że Naczelnik Urzędu Skarbowego K. przekazał do organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego

w S. ww. tytuły wykonawcze wraz z aktami sprawy, realizując w ten sposób wniosek ZUS z 4 czerwca 2014 r. o przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości będącej własnością M.N., położonej w miejscowości W., gm. S. Prowadzona dotychczas przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. egzekucja z należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości, wg. miejsca zamieszkania zobowiązanego, okazała się bezskuteczna.

Naczelnik w S. zwrócił ww. tytuły wykonawcze Naczelnikowi

w K. wraz z aktami sprawy. Podstawą zwrotu był fakt nie zastosowania przez poprzedni organ egzekucyjny trybu przekazania tytułów wykonawczych, o którym mowa w art. 26c § 1 oraz § 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz.U.2017.1201) dalej "u.p.e.a." oraz w § 13.1. rozporządzenia Ministra Finansów z 20 maja 2014 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (Dz.U.2014.656 - w brzmieniu obowiązującym w dniu wpływu tytułów wykonawczych do Urzędu Skarbowego w S.) dalej "Rozporządzenie", tj. jako dalsze tytuły wykonawcze. Naczelnik w K.

przekazał ponownie Naczelnikowi w S., na podstawie art. 22 § 1 u.p.e.a., ww. tytuły wykonawcze celem prowadzenia egzekucji administracyjnej z jedynego

ujawnionego majątku zobowiązanego - opisanej powyżej nieruchomości. Naczelnik w S. zwrócił się do wierzyciela ZUS o potwierdzenie, czy podtrzymuje zawarty w ww. piśmie wniosek o przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości,

przedstawiając aspekty ekonomiczne i prawne związane z przeprowadzeniem

takiej egzekucji. ZUS poinformował Naczelnika w S. o zmianie

kwoty zaległości objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi, zaś pismem z 8 maja 2017 r. wycofał wniosek z 4 czerwca 2014 r. o przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości. W związku z tym Naczelnik w S. postanowieniem z [...]. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych.

Rozpoznając zażalenie wierzyciela (ZUS) na powyższe postanowienie Dyrektor wskazał, że w sprawie organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych w oparciu

o art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który stanowi, że postępowanie egzekucyjne umarza się na żądanie wierzyciela. Dyrektor stwierdził, że organ egzekucyjny błędnie przyjął wniosek wierzyciela jako podstawę do umorzenia w całości postępowania egzekucyjnego. W ocenie Dyrektora postanowienie z [...] zostało wydane przez niewłaściwy organ egzekucyjny, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego

w S.

Dyrektor wskazał na art. 19 k.p.a., art. 26 c § 1, § 13 ust. 1 i ust. 3 Rozporządzenia oraz § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 31 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz.U.2015.2367 ze zm.) i podniósł, że wystąpienie przez administracyjny organ egzekucyjny do naczelnika urzędu skarbowego z wnioskiem o zastosowanie środków egzekucyjnych, do których nie jest on właściwy może być dokonane wyłącznie w oparciu o dalszy tytuł wykonawczy, wystawiony przez wierzyciela, nieopatrzony klauzulą

o skierowaniu tego tytułu do egzekucji. W ramach wniosku skierowanego do naczelnika urzędu skarbowego przez inny organ egzekucyjny w trybie § 13 Rozporządzenia, egzekucja prowadzona przez tego naczelnika powinna być ograniczona do zakresu wniosku i nie może być rozszerzona o te środki egzekucyjne, do których organ egzekucyjny kierujący wniosek jest nadal uprawniony zgodnie z art. 19 u.p.e.a.

Natomiast w celu zastosowania przez naczelnika urzędu skarbowego środków egzekucyjnych na wniosek organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne, które zostało wszczęte przed 21 listopada 2013 r., stosownie do § 20 Rozporządzenia, wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym przekazuje do właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego odpis tytułu wykonawczego. Wprawdzie powołany przepis wskazywał sposób postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, jednakże działanie wierzyciela na podstawie § 20 rozporządzenia jest nierozerwalnie związane z pełnioną przez niego funkcją organu egzekucyjnego. W związku z powyższym należało przyjąć, że w takich przypadkach odpis tytułu wykonawczego sporządza się w trybie z art. 26b § 2 u.p.e.a. Również w tym przypadku naczelnik urzędu skarbowego stosuje wyłącznie te środki egzekucyjne, do których nie jest uprawniony organ prowadzący postępowanie egzekucyjne.

Przyjęcie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. pierwotnych tytułów wykonawczych w celu przeprowadzenia egzekucji administracyjnej ze składnika majątkowego położonego na terenie właściwości tego organu nie sprawiło, że stał się on automatycznie organem egzekucyjnym właściwym na podstawie

art. 22 § 2 u.p.e.a. Jak wynika z akt sprawy adres zamieszkania M.N. pozostaje w dalszym ciągu bez zmian, jedynie nieruchomość zobowiązanego położona jest na terenie działania Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. nie był zatem organem uprawnionym do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułów wykonawczych, bowiem kompetencje te nadal zachowuje Naczelnik Urzędu Skarbowego K., jako organ prowadzący postępowanie egzekucyjne. Zakończenie przez naczelnika realizacji wniosku skierowanego w ww. trybie nie jest tożsame z zakończeniem całego postępowania egzekucyjnego. Bezskuteczność przejętej egzekucji lub środków egzekucyjnych pozostających w wyłącznej właściwości naczelnika urzędu skarbowego nie może być podstawą wydania przez ten organ postanowienia w trybie art. 59 § 3 u.p.e.a.

Na powyższe postanowienie M.N. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Nie zgodził się z zaskarżonym postanowieniem oraz jego uzasadnieniem, wskazując, że z winy wielu urzędów państwowych nie mógł brać czynnego udziału w postępowaniu. Nie precyzując kierunku rozstrzygnięcia zarzucił, że pozbawiono go podstawowych praw obywatelskich poprzez ukrywanie przez urzędników jego aktualnego adresu zamieszkania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko przedstawione

w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z 21 listopada 2019 r. skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to:

I. art. 138 § 1 pkt 2) w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania organu I instancji, podczas gdy postanowienie to zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania,

tj.: art. 7, art. 8 § 1, art. 10, art. 42 § 1, art. 44 § 1 i § 4 oraz art. 125 § 1 k.p.a. w zw.

z art. 18 u.p.e.a., bowiem organ I instancji kierował korespondencję do skarżącego na nieprawidłowy adres pomimo, że w aktach postępowania egzekucyjnego znajdował się aktualny adres jego zamieszkania, przy czym organ I instancji uznawał błędnie kierowaną korespondencję za prawidłowo doręczoną, skutkiem organ I instancji pozbawił zobowiązanego udziału w postępowaniu egzekucyjnym, zatem organ II instancji winien był, na zasadzie art. 138 § 2 i art. 139 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia z zaleceniem zaktualizowania adresu zamieszkania skarżącego i powiadomienia go o prowadzonym postępowaniu, ewentualnie stwierdzić niedopuszczalność zażalenia wierzyciela na podstawie art. 134 w zw.

z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. jako wniesionego od postanowienia, które

w skutek niedoręczenia zobowiązanemu nie weszło do obrotu prawnego;

II. art. 22 § 1 i § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 31 § 1-§ 1a u.p.e.a. i art. 59 § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 9) i § 2 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. nie był organem właściwym miejscowo do umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie organem rekwizycyjnym wezwanym do przeprowadzenia egzekucji z nieruchomości oraz poprzez przyjęcie, że nie istniały przesłanki merytoryczne do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko skarżącemu, podczas gdy w czerwcu 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. był jedynym właściwym miejscowo organem pierwszej instancji do kontynuowania postępowania egzekucyjnego, bowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego dla K. przekazał mu prowadzenie tego postępowania oraz oryginały tytułów wykonawczych, a na terenie Gminy S. znajdował się jedyny znany organom egzekucyjnym składnik majątku zobowiązanego, a jednocześnie zaistniały podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9) i § 2 u.p.e.a. w zw. z bezskutecznością egzekucji prowadzonej uprzednio

w K., nieopłacalnością ekonomiczną egzekucji z nieruchomości oraz wobec oświadczenia wierzyciela o cofnięciu wniosku o prowadzenie egzekucji z jedynego składnika majątku zobowiązanego.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz

o przeprowadzenie dowodu z dokumentów: potwierdzenia doręczenia skarżącemu postanowienia Naczelnika w S. z [...] oraz zawiadomienia

o wniesieniu zażalenia wierzyciela na to postanowienie, na okoliczność zawartej

w nich treści, w tym dla wykazania, na jaki adres organ I instancji wysłał ww. przesyłki oraz czy zostały one odebrane przez zobowiązanego, czy też zostały zwrócone do organu przez operatora pocztowego po podwójnym awizowaniu jako nieodebrane w terminie, bowiem brak jest wnioskowanych dokumentów w aktach postępowania egzekucyjnego złożonych do Sądu przez organ. W tym celu, skarżący wniósł o zwrócenie się do Urzędu Skarbowego w S.

Uzupełniając zarzut pozbawienia strony czynnego udziału w postępowaniu skarżący wskazał, że z akt sprawy wynika, iż pozbawienie jej możliwości udziału

w tymże postępowaniu trwało w okresie co najmniej od października 2012 r. do lutego 2018 r. i nie było w żaden sposób zawinione przez skarżącego. W protokole przyjęcia oświadczenia o stanie majątkowym z 2 października 2012 r. poinformował Naczelnika w K. o swoim nowym adresie zamieszkania ([...]). Informacja ta została następnie potwierdzona w analogicznym protokole

z 6 lutego 2013 r. Ponadto, 2 lutego 2016 r. zobowiązany złożył do Naczelnika

w K. oświadczenie, w którym podał bieżący adres zamieszkania ([...]) i wskazał poprzednie adresy wraz z podaniem okresów zamieszkiwania. Wyżej opisaną okoliczność dostrzegł m. in. Sąd, który 15 marca 2019 r. wydał w sprawie sygn. akt I SA/Ke 29/19 postanowienie o odrzuceniu pierwszej skargi M.N. na postanowienie Dyrektora z [...] Zobowiązany został także pozbawiony możliwości wniesienia zażalenia oraz złożenia odpowiedzi na takie zażalenie wywiedzione przez wierzyciela. Ponowne doręczenie zobowiązanemu wyłącznie postanowienia nie sanuje wszystkich opisanych wyżej naruszeń przepisów postępowania, które wystąpiły w tej skali, że zaktualizowała się przesłanka wznowienia postępowania egzekucyjnego z art. 145 § 1 pkt 4) w zw.

z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.

Zdaniem skarżącego Dyrektor niezasadnie przyjął, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. nie był organem właściwym miejscowo do umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie, jak się wydaje, organem rekwizycyjnym wezwanym do przeprowadzenia egzekucji z nieruchomości. Tymczasem Naczelnik w K. przekazał Naczelnikowi w S. prowadzenie postępowania egzekucyjnego, co wynika z jego pism z 3 grudnia 2014 r. i z 29 stycznia 2016 r. W konsekwencji, Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w S. zostały także przesłane oryginały wszystkich tytułów wykonawczych, nie zaś ich odpisy lub dalsze tytuły wykonawcze w rozumieniu art. 26b - 26c u.p.e.a. W czerwcu 2017 r., biorąc pod uwagę dyspozycję art. 22 § 1 i § 3 u.p.e.a., to Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. był jedynym organem właściwym miejscowo do prowadzenia postępowania egzekucyjnego przeciwko skarżącemu, bowiem to na obszarze Gminy S. znajdował się jedyny znany organom egzekucyjnym składnik majątku zobowiązanego.

Zdaniem skarżącego, wbrew ocenie organu II instancji, w niniejszej sprawie zaistniały podstawy formalne i merytoryczne do umorzenia postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.:

a. na zasadzie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9) u.p.e.a. w zw. z art. 65 k.c., bowiem w piśmie z 8 maja 2017 r. wierzyciel cofnął wniosek o egzekucję z jedynego znanego organom egzekucyjnym składnika majątku zobowiązanego, zaś oświadczenie to podlegało interpretacji Naczelnika w S. na zasadach ogólnych, jak każde oświadczenie woli w związku z dyspozycją art. 65 k.c. i mogło zostać uznane za cofnięcie wniosku egzekucyjnego;

b. na zasadzie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 2 u.p.e.a., bowiem egzekucja prowadzona przez Naczelnika w K. okazała się bezskuteczna, zaś na obszarze miasta K. nie znajdował się już żaden składnik majątku zobowiązanego, natomiast egzekucja z nieruchomości byłaby ekonomicznie nieopłacalna (koszty egzekucji przewyższałyby wartość rynkową nieruchomości).

Na rozprawie 28 listopada 2019 r. Sąd, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., odmówił przeprowadzenia dowodów, wnioskowanych w piśmie z 21 listopada 2019 r. Pełnomocnik skarżącego, na podstawie art. 105 w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. wniósł zastrzeżenia dotyczące nieuwzględnienia wniosku dowodowego, zmierzającego do wykazania istotnych dla sprawy okoliczności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2018.2107) i art. 134 § 1 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(t.j. Dz.U.2018.1302 ze zm.), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego rozstrzygnięcia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy

(art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c").

Uwzględniając przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Z nie kwestionowanych ustaleń organu wynika, że postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. było prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. właściwego na podstawie art. 22 § 2 u.p.e.a., który powołując przepis art. 22 § 1 u.p.e.a. przekazał pismem z 29 stycznia 2016 r. tytuły wykonawcze Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w S. Przekazanie było związane z realizacją wniosku wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. z 4 czerwca 2014 r. o przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości będącej własnością M.N. położonej w miejscowości W. gmina S. Prowadzona przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. egzekucja z należności i praw majątkowych lub ruchomości była nieskuteczna. W związku z informacją przekazaną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., wierzyciel z uwagi brak uzasadnienia ekonomicznego dla prowadzenia postępowania egzekucyjnego z nieruchomości cofnął swój wniosek z 4 czerwca 2014 r. o przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości.

Spór pomiędzy stronami koncentruje się na zasadności uchylenia przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...], którym organ egzekucyjny umorzył na podstawie art. art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku M.N. oraz umorzenia prowadzonego postępowania przez ten organ, w sytuacji wskazywanych przez skarżącego nieprawidłowości postępowania egzekucyjnego w zakresie doręczeń.

Ustawa egzekucyjna reguluje dwa rodzaje właściwości organów egzekucyjnych właściwość rzeczową i miejscową, której organy egzekucyjne są zobowiązane na podstawie art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a przestrzegać z urzędu. Właściwość rzeczowa jest to zdolność prawna organu egzekucyjnego do stosowania środków przymusu w danej kategorii spraw. Z kolei właściwość miejscowa jest to zdolność prawna organu egzekucyjnego do realizacji swojej właściwości rzeczowej na obszarze określonej jednostki podziału terytorialnego kraju. Właściwość miejscową normuje przepis art. 22 ustawy egzekucyjnej. Zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego z zastrzeżeniem § 2a-3 a. Właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z nieruchomości ustala się według miejsca jej położenia.

Zasadą jest, że organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego tylko jeden raz tytułu wykonawczego (oryginału). Wystawienie drugich tytułów wykonawczych, co do tej samej należności jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym (chroni przed wielokrotnym dochodzeniem jednej i tej samej należności). Wyjątkiem od tej zasady jest przewidziana w art. 26c § 1-4 u.p.e.a. możliwość wydania dalszego tytułu wykonawczego lub przewidziana w art. 26b u.p.e.a. możliwość wystawienia odpisu tytułu wykonawczego umożliwiającego podjęcie czynności przez organ rekwizycyjny. Zgodnie z art. 26c § 1 u.p.e.a w razie potrzeby prowadzenia egzekucji przez więcej niż jeden organ lub zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową wierzyciel wydaje dalszy tytuł wykonawczy. Zasady wystawienia dalszego tytułu wykonawczego regulują przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z 20 maja 2014 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (§ 13 ust. 1 i ust. 3) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z 31 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (§ 16 ust. 1). Przepisy te jednoznacznie wskazują, że wystąpienie przez administracyjny organ egzekucyjny do naczelnika urzędu skarbowego z wnioskiem o zastosowanie środków egzekucyjnych, do których nie jest on właściwy może być dokonane wyłącznie w oparciu o dalszy tytuł wykonawczy. Jedynie na podstawie dalszego tytułu naczelnik urzędu skarbowego posiada kompetencje do zastosowania środka egzekucyjnego w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez inny organ egzekucyjny, który nie jest uprawniony do zastosowania takiego środka. Kompetencja organu prowadzącego postępowanie na podstawie dalszego tytułu ogranicza się do zakresu wniosku i nie może być rozszerzane o środki egzekucyjne do stosowania których organ kierujący wniosek jest nadal uprawniony. Zgodnie z unormowaniem art. 31 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może zlecić organowi rekwizycyjnemu wykonanie czynności egzekucyjnych w zakresie składników majątku zobowiązanego znajdujących się na terenie działania tego organu. Organ egzekucyjny zlecający wykonanie czynności egzekucyjnych sporządza odpis tytułu wykonawczego oznaczając cel, któremu ma służyć, i jego liczbę porządkową, a także określa kwotowo zakres zlecenia. Organ rekwizycyjny wykonuje prawa i obowiązki organu egzekucyjnego w zakresie zleconych czynności egzekucyjnych (art. 31 § 1a. u.p.e.a.). Z unormowania powyższego wynika, że postępowanie prowadzone przez organ egzekucyjny tak na podstawie odpisu tytułu wykonawczego jak i na podstawie dalszego tytułu wykonawczego ograniczone jest do celu i zakresu zlecenia.

W rozpoznawanej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte i było prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. jako organ właściwy na podstawie art. 22 § 2 u.p.e.a. Przyjęcie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. - organ właściwy miejscowo, pierwotnych tytułów wykonawczych w celu prowadzenia postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, nie oznacza, że stał się przez to organem egzekucyjnym właściwym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie egzekucji z praw majątkowych lub ruchomości, dla którego wyłącznie właściwym z uwagi na miejsce zamieszkania pozostał organ egzekucyjny przed którym egzekucja została wszczęta i prowadzona tj. Naczelnik Urzędu Skarbowego K. Właściwość organów egzekucyjnych tak rzeczowa jak i miejscowa musi być przestrzegana przez organy, które w drodze czynności nie mogą jej zmieniać. Tym samym organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. nie mógł się stać organem właściwym dla umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez inny właściwy organ wyłącznie w wyniku przekazania mu tytułów wykonawczych celem przeprowadzenia egzekucji z nieruchomości. Ponadto, wycofanie przez wierzyciela wniosku o prowadzenie egzekucji z nieruchomości, czyli w zakresie konkretnego środka egzekucyjnego nie jest jednoznaczne z żądaniem przez wierzyciela umorzenia postępowania egzekucyjnego (przesłanki określonej w art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a.). Właściwość miejscowa organu egzekucyjnego tak w przypadku egzekucji świadczeń pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości jak i z nieruchomości jest właściwością wyłączną, która musi być przestrzegana przez organy egzekucyjne.

Z powyższych względów nie mógł zostać uwzględniony podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 22 § 1 i § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 31 §1- § 1a u.p.e.a. i art. 59 § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 9) i § 2 u.p.e.a.

Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zakresie odnoszącym się do rozpoznawanej sprawy w związku z art. 144 k.p.a. organ odwoławczy uchyla zaskarżone postanowienie i umarza postępowanie administracyjne pierwszej instancji. Do uchylenia postanowienia i umorzenia postępowania przed tym organem, może dojść jedynie w przypadku bezprzedmiotowości postępowania przed organem I instancji. Organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie egzekucyjne był Naczelnik Urzędu Skarbowego K. i ta niekwestionowana okoliczność stanowiła dostateczną podstawę do uchylenia przez organ odwoławczy zaskarżonego przez wierzyciela postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego i umorzenia postępowania I instancyjnego.

Sąd nie podziela zarzutu, że z uwagi na wady doręczeń w postępowaniu egzekucyjnym, w tym wadliwość doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku M.N., organ odwoławczy winien stwierdzić niedopuszczalność zażalenia wierzyciela jako wniesionego od postanowienia, które nie weszło do obrotu prawnego. Postanowienie zostało doręczone wierzycielowi, co wynika wprost ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, a zatem weszło do obrotu prawnego. Ewentualne wady doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. skarżącemu mogłyby stanowić podstawę wznowienia postępowania, przy wykazaniu spełnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Należy jednak zauważyć, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, organ nadzoru uchylił postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego i umorzył prowadzone postępowanie. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania ma wyłącznie skutek procesowy, kończy sprawę w inny sposób niż rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty i wywołuje skutki proceduralne.

Odnosząc się do podnoszonych zarzutów dotyczących wadliwości doręczeń w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym w którym organy egzekucyjne Naczelnik Urzędu Skarbowego K. oraz Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. dokonywali doręczeń korespondencji pod nieaktualny adres skarżącego należy wyjaśnić, że przedmiotem postępowania jest kontrola legalności postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. Sądy administracyjne zgodnie z art. 134 ustawy p.p.s.a przy rozpoznaniu sprawy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, ale są związane granicami sprawy. Podnoszone kwestie związane z prawidłowym doręczeniem korespondencji przez organ egzekucyjny prowadzący postępowanie egzekucyjne - Naczelnika Urzędu Skarbowego K. nie mogą być zatem przedmiotem oceny. Z powyższych względów zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. nie jest uzasadniony.

Sąd odmówił przeprowadzenia wnioskowanego w skardze dowodu z potwierdzenia doręczenia skarżącemu postanowienia Naczelnika w S. z [...] oraz zawiadomienia o wniesieniu zażalenia wierzyciela

na to postanowienie, po zwróceniu się przez Sąd o nadesłanie tych dokumentów. Zgodnie z art. 106 § 3 ustawy p.p.s.a. sądy administracyjne mogą przeprowadzać dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Dopuszczenie dowodu z dokumentu jest jedynie uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu i sąd administracyjny w drodze wyjątku określonego w art. 106 § 3 ustawy p.p.s.a. może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe tylko w ściśle określonych granicach (dowody z dokumentów) i pod sprecyzowanymi w tym przepisie warunkami (jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie). Z powyższego wynika, że w postępowaniu sądowym nie każdy dowód może zostać dopuszczony, ale tylko taki, który odnosi się do "istotnych wątpliwości" związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem. W wskazanych powyżej względów w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały przesłanki dopuszczalności postępowania dowodowego określonego w art. 106 § 3 ustawy p.p.s.a.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Sąd, na podstawie art.151 p.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną.

Wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach pomocy prawnej Sąd przyznał na podstawie art. 250 § 1 ustawy p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 4 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 2019.18 tj.).

;