Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2313/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 lit e
journal: Dz.U. 1944 nr 4 poz 17
law: Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie Asesor WSA Marta Laskowska, Asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) września 2007 r. nr (...) w przedmiocie reformy rolnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego P. Z. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2007 r. Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody W. z dnia [...] grudnia 2002 r. stwierdzającej, iż nieruchomość stanowiąca działki ewidencyjne oznaczone nr [...] - obejmująca park z pałacem i oficyną oraz m.in. trzy oficyny, dom ogrodnika, stajnię cugową, wozownię, budynek gospodarczy i garaże oraz budynek mieszkalny wybudowany w późniejszym okresie, położona w J., zapisana dawniej w księdze wieczystej "J. - dobra rycerskie" jako własność A. Z., prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], podlegała przejęciu na cele reformy rolnej na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13)

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiony został dotychczasowy stan faktyczny, według którego, wniosek o wydanie stosownej decyzji w sprawie złożony został przez P. Z. jako spadkobiercę A. Z. - byłego właściciela majątku ziemskiego położonego w J. Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Wojewoda W. stwierdził, iż nieruchomość objęta wnioskiem, podlega wraz z całym majątkiem ziemskim A. Z. pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. W wyniku złożonego odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2005 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uchylił decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2002 r. i umorzył postępowanie w sprawie ze względu na właściwość sądu cywilnego do jej rozpatrzenia. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została oddalona wyrokiem z dnia 16 listopada 2005 r., lecz wyrok ten uchylony został przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 lutego 2007 r., ze wskazaniem na właściwość organów administracji do rozpatrzenia wnioskowanej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił również decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2005 r., dlatego sprawa ponownie została rozpatrzona przez ten organ.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził, iż według zapisu w księdze wieczystej "J. - dobra rycerskie" właścicielem majątku ziemskiego w J. o pow. 749,6110 ha była A. Z., następnie na wniosek i zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego w P. z dnia [...] sierpnia 1946 r. w miejsce dotychczasowego właściciela na cały obszar nieruchomości wpisano Skarb Państwa, na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.

Za kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy, przy uwzględnieniu oceny prawnej zawartej w wydanym w przedmiotowej sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2007 r. organ odwoławczy uznał ocenę materiału

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

dowodowego pod kątem istnienia w przedmiotowej sprawie możliwości wykorzystania wymienionych we wniosku nieruchomości na cele reformy rolnej określone w art. 1 dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej. W tym względzie organ orzekający wskazał, iż pojęcie nieruchomości ziemskiej "znacjonalizowanej", w świetle celów reformy rolnej, jest znacznie szersze od nieruchomości "parcelowanej" na rzecz rolników. Ustawodawca za nieruchomość ziemską uznawał bowiem nie tylko użytki rolne, ale jak wynika z art. 2 ust. 1 lit. e dekretu również inne użytki, a więc również tereny z zabudowaniami i to nie tylko gospodarczymi, wchodzącymi w skład majątku o charakterze rolniczym. Dla tworzenia wymienionych w art. 1 dekretu ośrodków przejmowane były także zabudowania, w tym pałace, dwory czy wille, z reguły położone w parku, stanowiące przed przejęciem na własność państwa tzw. ośrodek majątku, będący siedzibą jego właściciela, co potwierdza także treść art. 6 dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, w którym jest mowa o zabudowaniach ogólnie, a więc także o zabudowaniach mieszkaniowych, do których niewątpliwie zalicza się również pałace czy dwory. Potwierdza to również treść §44 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Żaden natomiast przepis dekretu nie wskazuje jakoby zespoły pałacowo-parkowe podlegały wyłączeniu spod działania przepisów art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, a wręcz przeciwnie, zarówno z art. 2 ust. 1 dekretu jak i z rozporządzenia wykonawczego wynika że przejęciu podlegały całe nieruchomości, bez wyłączeń powierzchniowych, w tym wszystkie budynki posadowione na znacjonalizowanej nieruchomości, a więc także pałace i dwory. Wśród składników mienia wyliczonych w §11 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r., jako nie podlegających przejęciu, nie wymienia się pałacu czy dworu. Z powołanych zaś w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczeń sądów administracyjnych wynika, że cele reformy rolnej określone w art. 1 dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej nie stały na przeszkodzie przejęciu nieruchomości ziemskiej, na której znajdowały się pałace z ogrodami, czy zespoły pałacowo-parkowe, pozostające w funkcjonalnej łączności z majątkami ziemskimi. Analiza przepisów regulujących przeprowadzenie reformy rolnej w okresie powojennym prowadzi do wniosku, iż ustawodawca nie wyłączał zespołów pałacowo-parkowych z możliwości przeznaczenia ich na cele reformy rolnej, chociaż nie podlegały one parcelacji. Żaden przepis dekretu nie wskazuje jakoby pałac z otaczającym go parkiem podlegał wyłączeniu spod działania przepisów art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, a wręcz przeciwnie, zarówno z art. 2 ust. 1 dekretu jak i z przepisów rozporządzenia wykonawczego do tego dekretu wynika, że przejęciu podlegały całe nieruchomości, bez wyłączeń powierzchniowych, w tym wszystkie budynki posadowione na znacjonalizowanej nieruchomości.

Dokonując oceny, czy określona część nieruchomości podpada pod działanie dekretu o reformie rolnej, istotnym jest ustalenie, czy istniał związek funkcjonalny

Sygn. akt IV SAM/a 2313/07

pomiędzy tą częścią, a pozostałymi gruntami o charakterze rolnym. Definicja "związku funkcjonalnego", stosowana w niektórych wyrokach sądownictwa administracyjnego brzmi następująco: związek funkcjonalny pomiędzy zespołem pałacowo-parkowym a majątkiem ziemskim istnieje wówczas, gdy zespół pałacowo-parkowy nie może funkcjonować bez majątku ziemskiego (o charakterze rolnym) i odwrotnie. Związek funkcjonalny to z pewnością również związek finansowy, terytorialny, podatkowy, organizacyjny, jak również powiązania z siłą roboczą pomiędzy zespołem pałacowo-parkowym a majątkiem.

Pomiędzy zespołem pałacowo-parkowym, a majątkiem ziemskim A. Z. bezspornie istniał związek terytorialny, gdyż skarżący nie wykazał, aby zespół pałacowo-parkowy był odrębną częścią nieruchomości ziemskiej, wyodrębnioną w wyniku dokonanego podziału prawnego, bądź w jakikolwiek inny sposób od reszty majątku, a zwłaszcza aby część ta posiadała oddzielnie urządzoną księgę wieczystą. Zasadności twierdzenia o braku wyodrębnienia zespołu pałacowo-parkowego w J. od reszty przejętej nieruchomości nie może podważać fakt istnienia ogrodzenia, czy bram wjazdowych, ponieważ te okoliczności mieściły się w ówcześnie obowiązujących normach społecznych oraz obyczajowych, w istocie służąc zapewnieniu niezbędnej prywatności i intymności właścicielowi majątku ziemskiego, jego rodzinie, domownikom i gościom, a nie rozerwaniu więzi funkcjonalnych z majątkiem ziemskim. Ogrodzenia poszczególnych użytków rolnych były podobnie jak i obecnie uzasadnione racjonalnością gospodarowania nimi, chroniąc je np. od szkód ze strony inwentarza żywego.

O funkcjonalnym powiązaniu majątku ziemskiego w J. z zespołem pałacowo-parkowym, świadczy również istniejący w tym majątku związek organizacyjny. Okoliczność, że w majątku zatrudniony był zarządca majątku, nie pozwala na przyjęcie, iż w ten sposób właściciel trwale wyzbył się wszystkich władczych kompetencji w stosunku do swojego majątku ziemskiego. Ówczesne posługiwanie się przez właściciela majątku zarządcą jak również innymi pracownikami, a nie wykonywanie funkcji kierowniczych osobiście, było powszechnie stosowaną normą, a nie czymś szczególnym i nadzwyczajnym. To właściciel decydował o osobie zarządcy i mógł go odwołać w każdym czasie, podobnie jak władczo decydował o sposobie wykonywania obowiązków przez zarządcę, czy też o miejscu wykonywania tych obowiązków. Zatrudnienie zarządcy, czy też okoliczność, że zarządzanie folwarkiem odbywało się na zewnątrz zespołu pałacowo-parkowego nie zmienia zatem faktu, że to nadal przy właścicielu majątku pozostawały władcze kompetencje i głos decydujący w sprawach związanych z bieżącym jego funkcjonowaniem, gdyż oczywistym jest, że działania zarządcy nie mogły się sprzeciwiać woli właściciela, jako głównego decydenta, tym bardziej, że to właściciel decydował o osobie zarządcy i jego kompetencjach, które mógł dowolnie zwiększać lub ograniczać. W przedmiotowej sprawie, istniały również powiązania funkcjonalne pałacu z resztą majątku, poprzez więzi finansowe. Majątek w

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

którym zdecydowaną część stanowiły użytki rolne, dostarczał bowiem środków finansowych na utrzymanie zespołu pałacowo-parkowego, dostarczał również żywność dla mieszkańców pałacu. Spadkobierca A. Z. nie wykazał bowiem, aby właściciel majątku ziemskiego w J. w dniu 13 września 1944 r., tj. w dniu wejścia w życie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej miał odrębne źródła dochodów, z których utrzymywał zespół pałacowo-parkowy, albo że miał odrębnych dostawców produktów rolnych na potrzeby pałacu. Stąd też oczywiste jest, że pałac jak i mieszkające w nim osoby utrzymywane były z dochodów i produktów uzyskiwanych z majątku. Sama okoliczność, iż majątek ziemski służył utrzymaniu zespołu pałacowo-parkowego choćby w części, przesądza o istnieniu związku funkcjonalnego pomiędzy zespołem pałacowo-parkowym, a pozostałą częścią majątku ziemskiego A. Z.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2007 r., spadkobierca byłego właściciela przedmiotowej części majątku ziemskiego w J. zarzucił naruszenie:

* naruszenie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, poprzez stwierdzenie, że nieruchomość pałacowa podlegała nacjonalizacji na cele reformy rolnej, gdyż rzekomo była funkcjonalnie powiązana z folwarkiem,

* naruszenie zasady praworządności z art. 6 kpa poprzez orzekanie bez podstawy prawnej, a w szczególności poprzez powoływanie się na przepisy §11 i 44 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. z 1946 r. Nr 34, poz. 215), jako wydanych bez stosownej delegacji ustawowej, a więc sprzecznych z Konstytucją Marcową, Kwietniową i obecnie obowiązującą, oraz przekraczających cele nacjonalizacji i granic, a także poprzez powoływanie jako podstawy prawnej okoliczności faktycznych polegających na łamaniu prawa,

* naruszenie zasady prawdy obiektywnej z art. 7 i 77 kpa poprzez oparcie decyzji administracyjnej na faktach domniemanych przez autora decyzji, a nie na zebranych w postępowaniu dowodowym, którego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie przeprowadził, ani też nie oparł swojej decyzji na całym materiale dowodowym zebranym przez Wojewodę W.,

* przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów z art. 80 kpa i dokonanie dowolnej oceny dowodów zebranych w sprawie,

* naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa z art. 8 kpa poprzez przywołanie jako podstawy prawnej przepisów nieobowiązujących zarówno w świetle Konstytucji Marcowej, Kwietniowej jak i obecnej, a przede wszystkim stwierdzenia, że organy Rzeczpospolitej w swoim działaniu nie mogą posługiwać się

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

zasadami państwa prawa, lecz są zobowiązane do interpretacji prawa stosowanej w czasach stalinowskich,

- naruszenie zasady wysłuchania stron z art. 10 kpa poprzez nie poinformowanie stron postępowania o zakończeniu postępowania dowodowego i oceny zebranego materiału dowodowego przez organ administracyjny, nie udzielenie stronom terminu do zapoznania się ich z tym materiałem dowodowym oraz nie poinformowanie ich o możliwości wypowiedzenia się stron na ten temat.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono motywy mające przemawiać za uchyleniem zaskarżonej decyzji. W szczególności podkreślono brak przeprowadzenia przez organ odwoławczy jakiegokolwiek uzupełniającego postępowania dowodowego w sprawie, poprzestając na wykładni art. 2 dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, bez uwzględnienia orzeczeń sądów administracyjnych, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego, w myśl których nie podlegały przejęciu na podstawie powołanego art. 2 dekretu zespoły pałacowo-parkowe, a tylko części nieruchomości o charakterze rolniczym.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując motywy zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej zarzuty należy podzielić.

Sprawa była już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawartej w wyroku z dnia 21 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 173/06, który w pełni podzielił poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 5 czerwca 2006 r. sygn. akt OPS 2/06, przytaczając m.in. ten fragment rozważań, który stanowi, iż norma prawna zawarta w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu winna być odczytana w następujący sposób: "na własność Skarbu Państwa bez żadnego wynagrodzenia w całości przechodzą bezzwłocznie tylko te nieruchomości ziemskie o charakterze rolniczym (mogące być wykorzystane na cele wskazane w "art. 1 część druga" dekretu), które stanowią własność albo współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeżeli ich rozmiar łączny przekracza bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw poznańskiego, pomorskiego, śląskiego, jeżeli ich rozmiar łączny przekracza 100 ha powierzchni ogólnej, niezależnie od wielkości użytków rolnych tej powierzchni". Takie rozumienie przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, jednocześnie określa zakres przedmiotowy w jakim powinny orzekać na podstawie § 5 ust. 1 rozporządzenia wojewódzkie urzędy ziemskie, o tym, czy dana nieruchomość podpada pod działanie przepisów dekretu. Oznacza to, że organ administracji publicznej (a nie sąd powszechny) w trybie tego przepisu powinien wziąć

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

pod uwagę wszystkie okoliczności wynikające z wykładni uwzględniającej pełne brzmienie ań. 2 ust. 1 lit. e dekretu.

Cytowany fragment oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, przyjęty za wiążący dla organu orzekającego w niniejszej sprawie, skutkiem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2007 r., który zapadł w tej sprawie, zobowiązywał organ odwoławczy do jednoznacznego zatem wyjaśnienia, czy wnioskowana przez skarżącego część majątku J., obejmująca część pałacowo-parkową, spełniała warunki do uznania jej za nieruchomość ziemską mającą charakter rolniczy.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera takich rozważań, co stanowi naruszenie wiążącej mocy oceny prawnej sądu administracyjnego zawartej w wyroku wydanym w danej sprawie, która to moc wiążąca tej oceny wynika z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro organ orzekający nie rozważył okoliczności warunkującej wydanie rozstrzygnięcia w kształcie wnioskowanym przez skarżącego.

Z obszernego już obecnie dorobku orzecznictwa sądowego, także wskazanego przez organ odwoławczy oraz przez skarżącego, wynika ponadto, konieczność dokonywania przez organ administracji oceny, czy wnioskowana część nieruchomości zabudowana obiektami pałacowymi i dworskimi oraz wykorzystywana na cele parkowe, pozostawała w funkcjonalnej łączności z pozostałą częścią majątku bezspornie wykorzystywaną rolniczo, jako do produkcji rolniczej. W tym względzie, na szczególną uwagę zasługuje brak konsekwencji organu odwoławczego w dokonywaniu ustaleń i ocen zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, skutkujący naruszeniem art. 7, art. 8 i art. 77 §1 kpa, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O ile bowiem organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołując się w tym zakresie na orzecznictwo sądowoadministracyjne, iż pojęcie związku funkcjonalnego między zespołem pałacowo-parkowym a pozostałą częścią majątku ziemskiego należy rozumieć, jako istniejącą współzależność, przejawiającą się w niemożliwości funkcjonowania zespołu pałacowo-parkowego bez majątku ziemskiego i odwrotnie, to jednak w zaskarżonej decyzji organ orzekający poprzestał na wykazaniu istnienia takiej współzależności jedynie poprzez niemożność funkcjonowania części pałacowo-parkowej bez części rolniczej. Organ orzekający, w żaden więc sposób nie ustalił i nie ocenił, stosownie do tezy zaczerpniętej z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, czy rolnicza część majątku ziemskiego w J. mogła funkcjonować bez zespołu obiektów i części parkowej objętych wnioskiem skarżącego. Okoliczność ta, w ocenie samego organu orzekającego, jest nieodłącznym elementem istnienia związku funkcjonalnego, a mimo to, w zaskarżonej decyzji nie dokonano w tym względzie jakichkolwiek ustaleń.

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

W zaskarżonej decyzji organ orzekający odmówił zastosowania w sprawie takiej wykładni przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, na którą wskazał skarżący, a która - mając swoje źródło w powołanych przez skarżącego orzeczeniach sądowych - uwzględniałaby jego słuszny interes. Stwierdzając dopuszczalność przyjęcia różnych wykładni tych samych przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, zwłaszcza gdy ich źródłem są powołane w zaskarżonej decyzji orzeczenia sądowe, organ orzekający w sprawie zobowiązany jest, w kontekście art. 7 kpa, wykazać, dlaczego przyjmuje taką wykładnię przepisów, która nie uwzględnia interesów skarżącego. W ocenie Sądu, organ orzekający może zastosować wykładnię prawa nie uwzględniającą oczekiwań skarżącego, musi jednak wtedy wykazać, iż przyjęcie takiej wykładni, jednej z wielu możliwych, znajduje uzasadnienie w art. 7 kpa i nie narusza art. 8 kpa. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika jednak, aby organ orzekający uwzględnił przesłanki zawarte w art. 7 kpa, przy zastosowanej w zaskarżonej decyzji wykładni przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej. Wymaga to zatem ponownego rozważenia przez organ orzekający.

Nie zasługują natomiast na uwzględnienie te zarzuty skargi, w których skarżący kwestionuje konstytucyjność przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. z 1946 r. Nr 34, poz. 215), i przyjęcie ich za podstawę do orzekania przez organ odwoławczy. Organ administracji związany jest bowiem w orzekaniu nie tylko aktami prawnymi rangi ustawowej, lecz również aktami pod ustawowym i, wydanymi na podstawie upoważnień zawartych w aktach ustawodawczych. Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN o przeprowadzeniu reformy rolnej, wydane zostało na podstawie art. 8 i art. 20 powołanego dekretu, dlatego organ odwoławczy nie mógł odmówić jego zastosowania bez uprzedniego wystąpienia o ocenę jego konstytucyjności do Trybunału Konstytucyjnego. Przepisami tego rozporządzenia nie jest natomiast związany sąd administracyjny, także więc Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Dla oceny zaskarżonej decyzji nie ma jednak znaczenia, kwestionowany przez skarżących, przepis §11 powołanego rozporządzenia, skoro jego treść nie stanowiła podstawy zaskarżonej decyzji, lecz posłużyła organowi orzekającemu jedynie do wyjaśnienia przyjętej przez niego wykładni art. 2 ust. 1 lit. e dekretu. Również §44 powołanego rozporządzenia, którego konstytucyjność kwestionują skarżący, posłużył organowi orzekającemu za podstawę do przyjętej wykładni przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, co nie ma znaczenia w kontekście konieczności wyjaśnienia przez organ orzekający, czy rolnicza część majątku w J. mogła funkcjonować bez części pałacowo-parkowej, objętej wnioskiem skarżącego.

Nie można również uznać za zasadny zarzutu skarżącego o naruszeniu przez organ orzekający art. 10 §1 kpa, przynajmniej w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ skarżący nie wskazał, czy naruszenie tego przepisu

Sygn. akt IV SA/Wa 2313/07

uniemożliwiło jemu powołanie innych jeszcze okoliczności i dowodów, które organ powinien był uwzględnić przy wydawaniu zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

W zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ orzekający wyjaśni, czy część majątku w J., objęta wnioskiem skarżącego, była niezbędna do funkcjonowania rolniczej części tego majątku, zwłaszcza w kontekście twierdzeń skarżącego, iż zarządzanie tym majątkiem nie było zależne od zamieszkiwania w nim jego właściciela. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ orzekający uwzględni także znaczenie przesłanek określonych w art. 7 i art. 8 kpa, dla wykładni przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, które przyjmie za podstawę do wydania ponownej decyzji. Organ orzekający zapewni również skarżącym, stosownie do art. 10 §1 kpa, prawo wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji w sprawie.