Postanowienie NSA, sygn. akt III OW 24/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 15 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 41 ust. 3 pkt 2, art. 41 ust. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 701
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa Wielkopolskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa Wielkopolskiego a Starostą Ś. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy zmiany decyzji udzielającej zezwolenia na zbieranie odpadów postanawia: wskazać Starostę Ś. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2020 r. Marszałek Województwa Wielkopolskiego zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Starostą Ś. poprzez wskazanie Starosty Ś. jako organu właściwego do rozpoznania wniosku M. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [... ] przy ul. [...] w C. o zmianę decyzji Starosty Ś. z dnia [...] marca 2014 r. udzielającej zezwolenia na zbieranie odpadów.

W uzasadnieniu Marszałek Województwa Wielkopolskiego wyjaśnił, że pismem z dnia 11 maja 2020 r. Starosta S., w oparciu o art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) dalej w skrócie K.p.a., uznał się za organ niewłaściwy w sprawie i przekazał do rozpoznania Marszałkowi Województwa wniosek Marka M. A. [...] w sprawie zmiany decyzji Starosty Ś. z dnia [...] marca 2014 r. Starosta podkreślił, że w miejscu, gdzie prowadzone jest zbieranie odpadów, prowadzone jest również przetwarzanie odpadów szklanych w instalacji o mocy przerobowej 35000 Mg/rok, czyli powyżej 10 Mg/dobę. Z uwagi na powyższe przedmiotową instalację, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839), należy zaliczyć do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Uwzględniając treść art. 41 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r. poz. 701 z późn. zm.) zgodnie z którym w przypadku prowadzenia w tym samym miejscu przedsięwzięć, z których co najmniej jedno należy do przedsięwzięć wymienionych w ust. 3 pkt 1 (tj. przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko), organem właściwym do wydania zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów jest marszałek województwa.

Nie podzielając tego stanowiska Marszałek Województwa Wielkopolskiego wystąpił o rozstrzygnięcie sporu o właściwość wskazując, że regulacja przewidziana w art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach nie znajdzie zastosowania, bowiem dotyczy ona wyłącznie wydania zezwolenia o charakterze łącznym, obejmującego zbieranie i przetwarzanie odpadów, nie zaś jak w przedmiotowej sprawie dwóch odrębnych zezwoleń na zbieranie odpadów oraz przetwarzanie odpadów. Marszałek już w piśmie do Starosty z dnia [...] czerwca 2020 r. wskazywał, że wprawdzie wnioskodawca prowadzi na tym samym terenie przetwarzanie odpadów w ilości powyżej 10 Mg/dobę, jednak działalność w tym zakresie nie została ujęta w decyzji Starosty Ś. z dnia [...] marca 2014 r. zezwalającej na zbieranie odpadów, lecz w odrębnej decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2015 r. Z tego względu w ocenie Marszałka, właściwy w sprawie jest Starosta Ś., zgodnie z art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach.

W odpowiedzi na wniosek Starosta Ś. wniósł o wskazanie Marszałka Województwa Wielkopolskiego jako organ właściwy w sprawie. Zdaniem organu rozróżnienie przedsięwzięć prowadzonych na tej samej nieruchomości poprzez złożenie odrębnych wniosków w zakresie zezwoleń na zbieranie i przetwarzanie odpadów powinno nie powinno mieć wpływu na właściwość organu, który wyda zezwolenia w sytuacji, gdy na określonym terenie znajduje się przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z treścią art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spory, o których mowa w art. 4 P.p.s.a., rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny orzekając na wniosek, w drodze postanowienia, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, przez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy.

W niniejszej sprawie M. A. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] w C. wystąpił o zmianę decyzji Starosty Ś. z dnia [...] marca 2014 r. udzielającej zezwolenia na zbieranie odpadów na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1592 z późn. zm.). Przepis ten nakłada na podmioty dysponujące stosownymi zezwoleniami na przetwarzanie lub zbieranie odpadów, obowiązek wystąpienia z wnioskiem o zmianę tych decyzji do właściwego organu w celu dostosowania ich do obecnie obowiązujących wymagań prawnych. Właściwość organu do wydania decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i przetwarzanie odpadów wynika z art. 41 ust. 3 ustawy o odpadach. Regulacja ta enumeratywnie wymienia przypadki (rodzaje i skalę działalności w zakresie gospodarki odpadami), w których właściwym organem jest marszałek województwa, natomiast w pozostałych sprawach właściwy jest starosta.

Z art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach wynika, że ustawodawca przewiduje konieczność uzyskania zezwolenia na dwie rodzaje działalności w zakresie gospodarki odpadami – zbieranie odpadów i przetwarzanie odpadów. Na wniosek podmiotu występującego o wydanie zezwolenia właściwy organ może także wydać tzw. decyzję łączną, a więc zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów (art. 41 ust. 5 ustawy o odpadach). Do wydania tego rodzaju zezwolenia stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów (art. 41 ust. 8 ustawy o odpadach). Zasadą jest zatem uzyskanie dwóch odrębnych decyzji (zezwoleń), natomiast decyzja łączna jest wyjątkiem od tej zasady. Powyższe ma zasadniczy wpływ na wykładnię przepisów o właściwości organów w tych sprawach. Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach, w przypadku prowadzenia w tym samym miejscu przedsięwzięć, z których co najmniej jedno należy do przedsięwzięć wymienionych w art. 41 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, organem właściwym do wydania zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów jest marszałek województwa. Ustalenie w niniejszej sprawie, że na tym samym terenie [...], oprócz działalności obejmującej zbieranie odpadów, prowadzi także działalność polegającą na wytwarzaniu odpadów w oparciu o decyzję wydaną przez Starostę Ś. z dnia [...] grudnia 2015 r. nie uzasadnia, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zastosowania art. 41 ust. 6 w związku z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach. Powyższe przepisy miałyby zastosowanie tylko w przypadku, gdyby [...] wystąpiło o zezwolenie na przetwarzanie i zbieranie odpadów, a więc o wydanie decyzji łącznej. Uzyskanie decyzji łącznej jest wyjątkiem, a zatem normy z art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach nie należy wykładać rozszerzająco. Potwierdza to także art. 41 ust. 9 ustawy o odpadach który stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o zezwoleniu na zbieranie odpadów lub zezwoleniu na przetwarzanie odpadów rozumie się przez to również zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Sytuacja więc, o której mowa w art. 41 ust. 6 ustawy o odpadach dotyczy jedynie podmiotu, który składając wniosek skorzysta z rozwiązania zawartego w art. 41 ust. 5 ustawy o odpadach, to jest kiedy działalność wymagająca uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów i na przetwarzanie odpadów prowadzona jest w tym samym miejscu i może zostać na wniosek strony objęta jednym zezwoleniem. To od wnioskodawcy zależne jest, jaką formę nada swojemu wnioskowi, tj. czy wystąpi z jednym wnioskiem obejmującym zbieranie i przetwarzanie odpadów, czy z dwoma osobnymi wnioskami w różnych sprawach (por. postanowienie NSA z 20 maja 2015 r. sygn. akt II OW 214/14; postanowienie NSA z 25 lutego 2020 r. sygn. akt II OW 141/19; postanowienie NSA z 28 października 2020 r. sygn. akt II OW 109/20; postanowienie NSA z 27 października 2020 r. sygn. akt II OW 117/20, postanowienie NSA z 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OW 9/21).

W rozpoznawanej sprawie M. A. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] odrębnym pismem z dnia [...] lutego 2020 r. wystąpił o zmianę decyzji Starosty Ś. z dnia [....] marca 2014 r. w sprawie zezwolenia na zbieranie odpadów, a zatem art. 41 ust. 6 w związku z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach nie znajdzie zastosowania. Powyższe oznacza, że organem właściwym do rozpoznania wniosku, na podstawie art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach jest Starosta Ś.

Z tych względów, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak sentencji postanowienia.