Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1235/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6034 Zjazdy z dróg publicznych
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: 123 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 1999 nr 43 poz 430
law: Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi W.T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżącego W.T. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. znak [...], działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – stwierdził nieważność własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2002 r. znak [...] w sprawie wyrażenia zgody na wykonanie dwóch zjazdów jednokierunkowych z drogi krajowej nr 6 na teren działek nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...] przy ul. [...] w N. wraz z pasami wyłączenia i włączenia do ruchu.

W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z § 123 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r. (Dz.U. Nr 43, poz. 430) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, na drodze klasy GP odległość między zjazdami sąsiadujących stacji paliw nie powinna być mniejsza niż 5 km. W przedmiotowej sprawie, w bezpośrednim sąsiedztwie zjazdu zatwierdzonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. istnieje już stacja paliw Przedsiębiorstwa Handlowego [...], która posiada wjazd z drogi krajowej nr 6. W związku z naruszeniem § 123 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia zachodzą przesłanki dla stwierdzenia nieważności opisanej wyżej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Następnie, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję, podtrzymując zawartą w niej argumentację.

Skargę na ww. decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniósł W.T. dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. Podniósł, że w dacie wydawania decyzji, kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, na działce [...] nie była prowadzona stacja paliw.

W odpowiedzi na skargę, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 28 czerwca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 144/07, oddalił skargę. Sąd podzielając argumentację organu, uznał że kontrolowana decyzja odpowiada przepisom prawa.

Wyrokiem z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1770/07 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił opisany wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie została w prawidłowy sposób udowodniona przez Sąd pierwszej instancji okoliczność, że w dniu wydania decyzji z [...] kwietnia 2002 r. na działce [...] zlokalizowana była już stacja paliw. Ponadto z uzasadnienia wyroku nie wynikało, dlaczego Sąd I instancji stwierdził, że w postępowaniu administracyjnym prawidłowo uznano wadę decyzji w postaci rażącego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po ponownym rozpoznaniu sprawy, wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 120/09, uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję. Wskazał, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ administracji nie wyjaśnił na podstawie jakich przesłanek uznał, że decyzja z [...] kwietnia 2002 r. została wydana z naruszeniem § 123 ust. 2 pkt 1 wymienionego rozporządzenia, a w szczególności z jakiego powodu naruszenie to miało charakter rażący. Zdaniem Sądu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji powinien odnieść się do wszystkich dowodów zebranych w sprawie i zarzutów skarżącego celem ustalenia, czy w dacie wydania decyzji z [...] kwietnia 2002 r., zezwalającej na urządzenie dwóch zjazdów z nieruchomości skarżącego, istotnie zachodziły przesłanki wskazane w § 123 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia, mając na uwadze skuteczność ex tunc decyzji wydanych w trybie stwierdzenia nieważności.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej l.H. od powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1006/09 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2009, sygn. akt VI SA/Wa 120/09 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdził, że w sprawie wymagało ustalenia, czy na działce nr [...] w Nowogardzie jest stacja paliw co ma znaczenie prawne dla zastosowania przepisów regulujących zachowanie warunków określonych w § 123 pkt 1 powoływanego rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie rozpoznał sprawy w oparciu o materiał dowodowy zawarty w aktach administracyjnych. Nie dokonał analizy materiału dowodowego w tym treści aktu notarialnego, umowy dzierżawy, dołączonej innej dokumentacji, która dawała podstawy do oceny prawidłowości ustalenia stanu faktycznego w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd stwierdza, że oddalił wniosek pełnomocnika uczestnika o odroczenie rozprawy, nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia.

Wniosek został zgłoszony w związku z doręczeniem pełnomocnikowi, na rozprawie, pisma procesowego skarżącego. Sąd umożliwił zapoznanie się z jego treścią podczas zarządzonej przerwy. W tych okolicznościach i mając na uwadze treść pisma oraz wieloletnie postępowanie, nie było, w szczególności dla profesjonalnego pełnomocnika, żadnej bariery w przedstawieniu stanowiska w sprawie, co też pełnomocnik uczynił.

Rozpatrywanie spraw bez nieuzasadnionej zwłoki stanowi nakaz konstytucyjny zawarty w przepisie w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy i dążyć do jej rozstrzygnięcia na pierwszym posiedzeniu.

Odnosząc się do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji niniejszego wyroku Sąd stwierdza, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest, przez Sądy administracyjne, pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi w oparciu o art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

Zdaniem Sądu, zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja zapadły z naruszeniem prawa, które ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z § 123 Rozporządzenia Ministra Transportu i gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. (Dz.U.99.43.430 zm. Dz.U.2010.65.407) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.

Niniejsze postępowanie sądowe prowadzone było przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, po tym jak Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1006/09 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2009r., sygn. akt VI SA/Wa 120/09 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Zgodnie z przepisem art. 190 p.p.s.a., Sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Wykonując wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd orzekający w niniejszej sprawie poddał analizie materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, w szczególności akt notarialny i umowę dzierżawy.

Akt notarialny sporządzony w dniu [...] czerwca 2001r. za nr rep A [...] przed notariuszem B.D. w jej kancelarii położonej w [...] przy Alei [...] [...], dotyczył umowy sprzedaży, na mocy której m.in. L.H. nabył prawo użytkowania wieczystego i własności budynków w odniesieniu do działki nr ew. [...] w N. W akcie tym opisano, że na ww. działce znajduje się "stacja paliw", "zbiorniki paliw" ( pkt III i IV aktu). Okoliczność tę potwierdza także złożona do akt umowa dzierżawy.

Sąd poddał też analizie materiał dowodowy zebrany w sprawie, a związany z postępowaniami przed sądami powszechnymi, gdzie w odniesieniu do działki oznaczonej nr ew. [...] operowano także pojęciem stacji paliw.

W ocenie Sądu w świetle ww. dowodów w 2002r. na działce nr [...] bezsprzecznie istniała stacja paliw.

Przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu nieważnościowym jest decyzja wydana w sprawie wyrażenia zgody na wykonanie zjazdów z drogi krajowej. Zasadnie zatem, odwoływano się do kwestii jej zgodności z przepisem § 123 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, zgodnie z którym na drodze klasy GP odległość między zjazdami sąsiadujących stacji paliw nie powinna być mniejsza niż: 5 km - poza terenem zabudowy, 2 km - na terenie zabudowy.

W ocenie Sądu, dla wyjaśnienia czy kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja zapadła z naruszeniem ww. przepisu niezbędne jest ustalenie przez organ tego, czy w dacie jej wydania, tj. w dniu [...] kwietnia 2002r., z działkami, na rzecz których została wydana, sąsiadowały w odległościach mniejszych niż wynika to z § 123 ww. rozporządzenia inne zjazdy stacji paliw. W szczególności, czy na sąsiedniej działce znajdował się w ww. dacie, legalny w świetle przepisów prawa, zjazd stacji paliw. Podkreślmy – legalny zjazd stacji paliw.

Wskazać należy także to, że skoro niniejsze postępowanie prowadzone jest w nadzwyczajnym trybie postępowania nieważnościowego, to nawet ustalenie przez organ naruszenia prawa wymagać będzie jeszcze rozważenia, czy ma ono charakter kwalifikowanego, rażącego naruszenia prawa w rozumieniu przepisu art. 156 k.p.a.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji, jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. np. wyrok SN z 8 kwietnia1994r,.III ARN 13/94 - OSN 1994, z. 3, poz. 36, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lipca 1994 r. V SA 535/94 - ONSA 1995, z. 2, poz. 91, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1134/04 publikowany zbiór Lex Nr 165717).

Rozpoznając sprawę ponownie organ będzie miał na uwadze powyższe rozważania Sądu i to, że zgodnie z przepisem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, w trybie art. 190, art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c , art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.).