Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 3065/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 189,58 par. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Joanna Ukalska po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 września 2014 r. sygn. akt II SAB/Po 53/14 w sprawie ze skargi A. K. na bezczynność P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: 1. uchylić zaskarżony wyrok i odrzucić skargę; 2. zasądzić od P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rzecz A. K. kwotę 397 (słownie: trzysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 5 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Po 53/14 oddalił skargę A. K. na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w dniu 22 maja 2014 r. skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, o którą - jak podał w skardze - wystąpił do spółki we wniosku z dnia 8 listopada 2012 r. Skarżący domagał się: stwierdzenia, że spółka pozostaje w bezczynności, co do udostępnienia informacji publicznej, zobowiązania spółki do wydania aktu lub udzielenia informacji zgodnie z wnioskiem skarżącego i zakreślenia jej 14-dniowego terminu do załatwienia sprawy.

W uzasadnieniu skargi, jej autor wyjaśnił, że w dniu 8 listopada 2012 r. wystąpił do wskazanego powyżej przedsiębiorstwa z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej "kontroli biletów prowadzanej w komunikacji autobusowej PKS". Podniósł, że "wnioskował o udzielenie informacji: ile osób jest upoważnionych do kontroli biletów, czy są to osoby zatrudnione bezpośrednio w PKS, czy w podmiocie zewnętrznym, o ile czynności te wykonuje podmiot zewnętrzny - jaka jest jego nazwa, adres, ogólne zasady wynagradzania i okres obowiązywania umowy na usługę kontroli". Wnioskował również o przesłanie wzoru identyfikatora upoważniającego do kontroli biletów. Skarżący dodał, że wobec braku reakcji przedsiębiorstwa na wniosek, w piśmie z dnia 22 września 2013 r. oraz e-mailem z dnia 23 marca 2014 r. przypomniał o złożonym wniosku. Skarżący wskazał, że korespondencja pozostała bez jakiejkolwiek reakcji ze strony skarżonego podmiotu, a całkowite milczenie w sprawie uzasadnia zgłoszenie zarzutu bezczynności.

Zdaniem autora skargi spółka [...] z siedzibą w P. jest podmiotem wykonującym zadania publiczne z zakresu transportu zbiorowego oraz dysponującym majątkiem publicznym, dlatego - zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 119, z późn. zm. - dalej: u.d.i.p.) - jest obowiązana do udostępnienia informacji publicznej. W szczególności, jak podkreślił skarżący, spółka będąca w niniejszej sprawie organem otrzymuje z budżetu państwa (za pośrednictwem Marszałka Województwa [...]) dopłaty do biletów z ulgą ustawową, zatem dysponuje publicznym majątkiem. Wykonuje również zadania publiczne - zadania własne gminy M. w zakresie przewozu dzieci do szkół.

Skarżący wskazał, że dane, o które wystąpił, nie zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej organu, toteż zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. powinny zostać udostępnione na wniosek, gdyż stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz art. 6 ust.1 pkt 5 lit. d u.d.i.p.

W odpowiedzi na skargę Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosło o jej oddalenie, argumentując, że skarga jest przedwczesna ponieważ nie otrzymało dołączonego do skargi wniosku o udostępnienie informacji publicznej (pisma z dnia 8 listopada 2012 r.), ani pisma ponaglającego z dnia 22 września 2013 r. W odniesieniu do pisma przesłanego drogą elektroniczną w dniu 23 marca 2014 r., spółka stwierdziła natomiast, że nie stanowiło ono wniosku o udostępnienie informacji publicznej, bowiem nie zawierało żadnych konkretnych pytań lub żądań dotyczących konkretnych informacji. Spółka podkreśliła, że o wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz o zakresie wniosku dowiedziała się dopiero z pism załączonych do skargi i niezwłocznie po powzięciu wiadomości o wniosku, tj. w dniu 2 czerwca 2014 r. przesłała skarżącemu listem poleconym informacje objęte wnioskiem. Spółki wskazała, że brak jest podstaw do przypisania jej bezczynności w sprawie.

Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę spółki, A. K. w piśmie procesowym z dnia 11 czerwca 2014 r. podniósł, że korespondencja dotycząca dostępu do informacji publicznej była przesłana listami zwykłymi, jednak - w ocenie skarżącego - jest nieprawdopodobne, by dwa pisma przesłane pod ten sam adres w sporym odstępie czasu zaginęły i nie dotarły do adresata. W ocenie skarżącego, fakt otrzymania wniosku o udostępnienie informacji publicznej może być pośrednio potwierdzony przez brak reakcji skarżonego podmiotu na przesłane drogą elektroniczną w dniu 23 marca 2014 r. wezwanie do usunięcia stanu bezczynności. Korespondencja e-mailowa została bowiem przez spółkę całkowicie zignorowana. Ponadto skarżący podniósł, że "potwierdza otrzymanie w dniu 4 czerwca 2014 r. wszystkich informacji publicznych, o które wnioskował" i traktuje tę sytuację, jako akt autokontroli w trybie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.) i zmodyfikował swoje żądania zawarte w skardze, domagając się umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i rozstrzygnięcia, czy czynność skarżonego podmiotu w dacie wniesienia skargi miała charakter rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1 zd. drugie p.p.s.a.).

Wskazanym we wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę A. K. oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a żądane przez A. K. informacje stanowią informację publiczną. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są nie tylko władze publiczne, ale również inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Przewoźnik działający w formie prywatnej spółki nie jest organem władzy publicznej, jednak może wykonywać zadania publiczne lub dysponować majątkiem publicznym.

Powołując się na orzecznictwo sądowe, Sąd wskazał, że przewoźnik wykonujący regularne przewozy w ramach transportu publicznego jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a informacje dotyczące kontroli biletów, co do zasady, są informacją publiczną (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2917/12 oraz z 17 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 1390/13). Sprawy transportu zbiorowego stanowią zadania publiczne, odpowiednio zgodnie z: art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm.), art. 4 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2013 r., poz. 595, z późn. zm.) i art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2013 r., poz. 596, z późn. zm.). To, że dane zadanie wykonują inne podmioty aniżeli podmiot władzy wskazany w przepisie ustawowym nie zmienia kwalifikacji tego zadania; pozostaje ono zadaniem publicznym, realizowanym przez podmiot wybrany (z reguły według ściśle określonych zasad i w sformalizowanym trybie), a za realizację tego zadania i tak ostatecznie odpowiedzialny jest podmiot władzy. Z kolei ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz.U. z 2011 r. nr 5, poz. 13, z późn. zm.) normuje finansowanie regularnego przewozu osób w publicznym transporcie zbiorowym, w zakresie przewozów o charakterze użyteczności publicznej, realizowanego na terenie RP (art. 1 ust. 2), m.in. w transporcie drogowym (art. 1 ust. 1), zaś przepis art. 51 ust. 1 tej ustawy wskazuje, że źródłem finansowania przewozów o charakterze użyteczności publicznej mogą być w szczególności środki własne jednostki samorządu terytorialnego będącej organizatorem oraz środki z budżetu państwa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2013 r. sygn. akt I OSK 952/13).

Zdaniem Sądu I instancji, Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P., działające w formie spółki prawa handlowego - spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, której wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne (podmioty prywatne) - świadcząc usługi o charakterze użyteczności publicznej w zakresie publicznego transportu zbiorowego - drogowego, w tym dowozu dzieci do szkół, korzysta ze środków publicznych i jest podmiotem działającym w sferze zadań publicznych. Na taki stan rzeczy wskazywał wnioskodawca w swojej skardze, a potwierdza to również adresat wniosku w odpowiedzi na skargę, udzielając wnioskodawcy zadowalających stronę informacji w piśmie z dnia 2 czerwca 2014 r.

Sąd I instancji podkreślił, że informacje dotyczące organizacji kontroli biletów w pojazdach wykonujących regularne przewozy w ramach publicznego transportu zbiorowego, stanowią informację publiczną. Stąd też wniosek A. K. z dnia 8 listopada 2012 r. (w zakresie wynikającym z punktów 1 i 3 wniosku) uznał za dotyczący informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Co do zasady bowiem, informacja dotycząca liczby osób posiadających uprawnienia do kontroli biletów w autobusach uruchamianych przez spółkę dotyczy publicznej sfery działania podmiotu. To samo należy odnieść do wzoru identyfikatora upoważniającego do prowadzenia kontroli biletów. Wskazana w punkcie 2 wniosku z dnia 8 listopada 2012 r., kwestia, czy uprawnieni do kontroli biletów są zatrudnieni w spółce czy też kontrolę biletów realizuje podmiot zewnętrzny, może być uznana za informację publiczną. Poza zakresem rozważań Sądu I instancji pozostawało natomiast to, czy informacje takie muszą być udostępnione w pełnym zakresie (czy z uwzględnieniem ustawowych ograniczeń - art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p.), a także ustalenie, czy nie jest to w istocie informacja przetworzona (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Ponadto skarżący uznał, iż zostały mu udzielone przez Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. w piśmie z dnia 2 czerwca 2014 r., wszystkie informacje publiczne, o które wnioskował.

W ocenie Sądu I instancji, na pierwszy plan w sprawie wysuwa się kwestia ustalenia, czy i kiedy wpłynął do skarżonego organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a w szczególności, czy do spółki przed wniesieniem skargi wpłynął wniosek skarżącego z dnia 8 listopada 2012 r. oraz pismo ponaglające z dnia 22 września 2013 r.

Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialnotechniczną, wobec tego bezczynność organu na gruncie powyższej ustawy polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialnotechnicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje bądź też, jeśli istnieją ku temu przesłanki, nie wydaje decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego rozstrzygnięcia, ani nie podjął danej czynności (np. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 czerwca 2014 r. sygn. akt II SAB/Łd 51/14). Dla uznania bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej konieczne jest zatem ustalenie, czy termin do udzielenia informacji publicznej w ogóle rozpoczął swój bieg, a następnie upłynął bezskutecznie.

W ocenie Sądu, który bada sprawę udostępnienia informacji publicznej według stanu na dzień wniesienia skargi do sądu administracyjnego, w dacie wniesienia skargi przez A. K., która wpłynęła do skarżonego podmiotu w dniu 22 maja 2014 r., spółka nie pozostawała w bezczynności co do udzielenia A. K. informacji wskazanych we wniosku z dnia 8 listopada 2012 r. (i ponagleniu z dnia 22 września 2013 r.), następnie wskazanych w treści skargi z dnia 16 maja 2014 r.

Sąd I instancji przyjął, że spółka wniosek o udostępnienie informacji publicznej otrzymała dopiero wraz ze skargą na bezczynność, co miało miejsce w dniu 22 maja 2014 r. (data wpływu skargi). Zdaniem Sądu należy mieć na uwadze, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej (pismo z dnia 8 listopada 2012 r.), jak i ponaglenie (pismo z dnia 22 września 2013 r.) zostały wysłane na adres organu (spółki) listem zwykłym (za pośrednictwem operatora publicznego), co jednoznacznie potwierdzają wyjaśnienia skarżącego zawarte w piśmie datowanym na dzień 11 czerwca 2014 r. Skarżący nie dysponuje ani dowodem nadania, ani doręczenia tych przesyłek. Wobec tego, że podmiot zobowiązany oświadczył, iż nie otrzymał przesyłek, a skarżący nie przedstawił - chociażby poszlakowych - okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić wpływ do spółki jego wniosku z dnia 8 listopada 2012 r. i pisma z dnia 22 września 2013 r. przed wniesieniem skargi, należało dać wiarę wyjaśnieniom skarżonego podmiotu. Zdaniem Sądu trudno żądać, aby ten uczestnik sporu sądowego, który przeczy zaistnieniu określonego faktu prawotwórczego miał udowodnić tego rodzaju negatywny fakt. Przeciwnie, to ta strona, która uważa, że określone zdarzenie prawotwórcze (tu: wpływ wniosku o udostępnienie informacji publicznej) miało miejsce, w sytuacji, gdy druga strona przeczy takiej okoliczności, winna przedstawić dowody (bezpośrednie lub poszlakowe), że określone zdarzenie wystąpiło.

Skarżący w piśmie z dnia 11 czerwca 2014 r. argumentował, że jest nieprawdopodobne, by dwa pisma przesłane pod ten sam adres w sporym odstępie czasu zaginęły i nie dotarły do adresata, lecz tego rodzaju twierdzenie nie może zastąpić dowodu, który mógłby wskazywać na to, że przesyłki zwykłe faktycznie dotarły do spółki. Sąd nie podzielił poglądu, że fakt otrzymania wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest pośrednio potwierdzony przez brak reakcji spółki na przesłane drogą elektroniczną w dniu 23 marca 2014 r. wezwanie do usunięcia stanu bezczynności. Wiadomość e-mail z dnia 23 marca 2014 r. wskazywała na skierowanie do spółki wniosku z dnia 8 listopada 2012 r. i ponaglenia z dnia 22 września 2013 r., jednak brak odpowiedzi spółki na tę wiadomość nie może być uznany za przyznanie faktu uprzedniego wpłynięcia do tego podmiotu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Brak jest w tym wypadku wykazania logicznego ciągu przyczynowo - skutkowego, który uzasadniałby twierdzenie, że z faktu braku odpowiedzi na wiadomość z dnia 23 marca 2014 r. wynika przyznanie, że do spółki wpłynął wcześniej wniosek z dnia 8 listopada 2012 r.

Ponadto zdaniem Sądu wiadomości e-mail z dnia 23 marca 2014 r. nie można uznać za odrębny wniosek o udostępnienie konkretnej informacji publicznej. W wiadomości tej brak jest przede wszystkim określenia przedmiotu wniosku, tj. udzielenia jakich informacji skarżący się domaga. Omawiana wiadomość stanowi w swej istocie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i zapowiedź skierowania do sądu administracyjnego skargi na bezczynność w przedmiocie "udostępnienia wnioskowanych informacji zgodnie z pierwotnym wnioskiem".

Zdaniem Sądu, ponieważ spółka nie jest organem administracji publicznej, a jedynie w pewnych okolicznościach może być podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, co do zasady nie jest obowiązana do stosowania k.p.a. Stąd też nie można zarzucić spółce, że nie zastosowała art. 7, art. 8 i art. 9 oraz art. 64 § 2 w zw. z art. 63 § 2 k.p.a. ponieważ nie miała obowiązku dopytywania się wnoszącego podanie o sprecyzowanie lub uzupełnienie treści pisma (podania). Przepisy k.p.a. skarżony podmiot, niebędący organem władzy publicznej, miałby obowiązek stosować, ale tylko odpowiednio i jedynie w zakresie wynikającym z przepisu art. 17 u.d.i.p, który w ust. 1 odsyła do odpowiedniego stosowania art. 16 u.d.i.p. do rozstrzygnięć o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji. Natomiast przepis art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. stanowi, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2, następują w drodze decyzji, do których stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z modyfikacjami wskazanymi w ust. 2.

Podsumowując Sąd I instancji stwierdził, że w sprawie uzasadnione jest przyjęcie, że zapytanie dotyczące konkretnych informacji (odpowiadających treści wniosku z dnia 8 listopada 2012 r., co do którego brak dowodu, że wpłynął do spółki przed wniesieniem skargi oraz przed wezwaniem w formie wiadomości e-mail z dnia 23 marca 2014 r.), które mogą stanowić informację publiczną, dotarło do skarżonego pomiotu dopiero w dniu 22 maja 2014 r. - wraz ze skargą z dnia 16 maja 2014 r. W konsekwencji w dacie wniesienia skargi, jak również w dacie orzekania przez Sąd, spółka nie pozostawała w bezczynności względem załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, której zakres wynika ze skargi. Zdaniem Sądu I instancji skarga dotyczy jedynie domniemanej bezczynności spółki do udostępnienia informacji publicznej, która jednakże na dzień wniesienia skargi (jak i orzekania w sprawie) nie pozostawała w bezczynności dlatego skargę należało oddalić. Brak było również podstaw do przyjęcia, że spółka uwzględniła skargę w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

- naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. - poprzez jego niezastosowanie, tj. nieodrzucenie skargi mimo stwierdzenia, że jest ona przedwczesna i tym samym niedopuszczalna oraz poprzez przyjęcie do merytorycznego rozpoznania skargi podlegającej w myśl powyższego przepisu odrzuceniu;

- naruszenie art. 151 p.p.s.a. - poprzez jego zastosowanie w sytuacji, w której nie powinien być stosowany, tj. merytoryczne rozpoznanie skargi podlegającej odrzuceniu i jej oddalenie.

Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego kasacyjnie wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu;

2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania kasacyjnego obejmujących:

- opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku,

- wpis od skargi kasacyjnej,

- opłatę skarbową od pełnomocnictwa.

- koszty zastępstwa procesowego wg norm przepisanych;

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazał, że należy przyznać rację Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych, że skarga na bezczynność organu jest przedwczesna ponieważ wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożono wraz ze skargą. Została zatem wniesiona w dniu, w którym został dopiero otwarty termin 14 - dniowy na udzielenie informacji. Z kolei przedwcześnie wniesiona skarga jest niedopuszczalna i winna zostać w myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. odrzucona.

Pełnomocnik skarżącego kasacyjnie podkreślił, że różnica między nieprawidłowym rozstrzygnięciem Sądu, a postulowanym w skardze kasacyjnej jest znacząca dla skarżącego. Odrzucenie skargi jako przedwczesnej nie jest rozstrzygnięciem merytorycznym, zatem nie zamyka skarżącemu drogi do ponownego wniesienia skargi na bezczynność tego samego organu w rozpoznaniu tego samego wniosku, po drugie w razie odrzucenia skargi Sąd zwraca skarżącemu uiszczony wpis w wysokości 100 złotych, który przepada w razie jej oddalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej: ppsa) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek.

W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie zarzuca Sądowi I instancji, że oddalił jego skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej przyjmując, iż spółka będąca podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej nie otrzymała wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej. A. K. wskazał, że nie kwestionuje ustaleń poczynionych w tym zakresie przez Sąd.

Podkreślić należy, iż warunkiem powstania po stronie organu obowiązku rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, złożonego w trybie art. 10 u.d.i.p. jest skuteczne doręczenie tego wniosku organowi. Brak jest bowiem możliwości badania przez sąd administracyjny - w sytuacji stwierdzenia, że dany podmiot nie otrzymał wniosku (ani pisemnego ani ustnego) - czy pozostaje on w bezczynności w zakresie jego rozpatrzenia. Tylko bowiem skuteczne złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej stanowić może podstawę merytorycznego badania przez sąd administracyjny skargi na bezczynność organu w zakresie rozpoznania tego wniosku.

W innym przypadku, skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest niedopuszczalna, bowiem sąd nie może domniemywać istnienia przedmiotu sprawy administracyjnej. Sąd administracyjny nie więc ma możliwości zbadania czy organ faktycznie pozostaje w bezczynności w sytuacji, w której organ wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne nie otrzymał.

W niniejszej sprawie skarżący zarzucił organowi bezczynność w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku z dnia 8 listopada 2012 r., wysłanego listem zwykłym, w którym zwrócił się o przesłanie żądanych informacji publicznych. Tymczasem organ w odpowiedzi na skargę podniósł, iż na jego adres nie wpłynął wniosek skarżącego. W związku z powyższym Sąd I instancji, opierając się na oświadczeniu skarżącego, że nie dysponuje on, ani dowodem nadania, ani doręczenia przesyłki prawidłowo ustalił, że w okolicznościach sprawy nie uznać aby wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej został faktycznie w organie złożony.

W konsekwencji wobec przyjęcia, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został skutecznie do organu wniesiony, skargę na bezczynność należało uznać za nieodpuszczalną i odrzucić ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w całości podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 973/12.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 189 oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do treści art. 203 pkt 1 p.p.s.a., a obejmują one: opłata za sporządzenie uzasadnienia wyroku 100 zł, wpis od skargi kasacyjnej 100 zł, koszty zastępstwa procesowego 180 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa 17 zł.