Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 608/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2007-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6335 Zwrot nienależnego świadczenia
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 30 maja 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Protokolant Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2007 roku sprawy ze skargi M. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 2 stycznia 2001 r. M. W. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy Nr 2 w Ł. i złożył wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Po rozpoznaniu powyższego wniosku, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. Nr [...] orzekł o przyznaniu zasiłku przedemerytalnego w wysokości 120 % zasiłku podstawowego od dnia 3 stycznia 2001 r. Z uwagi na to, że M. W. od dnia 1 lutego 2001 r. podjął zatrudnienie, organ I instancji w dniu 8 lutego 2001 r. wstrzymał wypłatę zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 lutego 2001 r.

W dniu 29 maja 2003 r. do PUP Nr 2 w Ł. wpłynął wniosek strony o wykreślenie z ewidencji. Następnie w dniu 5 marca 2004 r. M. W. zgłosił się ponownie do PUP Nr 2 Ł., w którym okazał świadectwo pracy w firmie A Sp. z o.o., potwierdzające zatrudnienie w połowie wymiaru czasu pracy w okresie od dnia 1 lutego 2001 r. do dnia 29 lutego 2004 r. i wniósł o przyznanie świadczenia przedemerytalnego.

Organ I instancji w dniu [...] marca 2004 r. podjął decyzję Nr [...] o wznowieniu zainteresowanemu wypłaty zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 marca 2004 r. Dnia 26 kwietnia 2004 r. M. W. oświadczył, iż rezygnuje z zasiłku przedemerytalnego w związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. W następstwie powyższego, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] orzekł o utracie prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 marca 2004 r. i decyzją Nr [...] przyznał M. W. prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 6 marca 2004 r. w wysokości 200 % kwoty zasiłku podstawowego. Na tej podstawie PUP Nr 2 w Ł. wypłacił zainteresowanemu z Funduszu Pracy: w dniu 7 kwietnia 2004 r. – kwotę 605,00 zł brutto (534,20 zł netto) za okres od 1 do 31 marca 2004 r., w dniu 7 maja 2004 r. - kwotę 605,10 zł brutto (534,30 zł netto) za okres od 1 do 30 kwietnia 2004 r., w dniu 7 czerwca 2004 r. – kwotę 605,00 zł brutto (534,20 zł netto) za okres od 1 do 31 maja 2004 r., w dniu 7 lipca 2004 r. – kwotę 2.151,20 zł brutto (1.786,70 zł netto) za okres od 1 do 30 czerwca 2004 r. z wyrównaniem za okres od 6 marca 2004 r. do 31 maja 2004 r.

W dniu 28 lipca 2004 r. strona powiadomiła Powiatowy Urząd Pracy Nr 2 w Ł. o tym, że w okresie od 15 marca 2004 r. do 30 czerwca 2004 r. świadczyła odpłatnie pracę na podstawie umowy zlecenia zawartej ze Spółdzielnią Pracy B w Ł.

Wobec powyższego, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] zawiesił wypłatę świadczenia przedemerytalnego od dnia 6 marca 2004 r. Niezadowolony z powyższego rozstrzygnięcia M. W. odwołał się do Wojewody [...], który w dniu [...] października 2004 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2004 r.

Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o konieczności zwrotu przez M. W. nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego za okres od dnia 6 marca 2004 r. do dnia 30 czerwca 2004 r. w kwocie brutto 3.865,50 zł. Wskazane rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...].

M. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi decyzje Wojewody [...] z dnia: [...] października 2004 r. Nr [...] i [...] stycznia 2004 r. Nr [...].

Wyrokiem z dnia 4 lutego 2005 r. sygn. akt III SA/Łd 1110/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w sprawie zawieszenia wypłaty świadczenia przedemerytalnego od dnia 6 marca 2004 r. Według Sądu, organy administracyjne nie ustaliły dokładnie istotnych w sprawie okoliczności, przyjmując, że wnioskodawca już w miesiącu marcu 2004 r. osiągnął przychód z tytułu umowy zlecenia zawartej ze Spółdzielnią B w Ł. Wskazał przy tym na konieczność ustalenia przez organ I instancji dat wypłacania skarżącemu wynagrodzenia z tytułu w/w umowy zlecenia za okres od marca do czerwca 2004 r.

Następnie, wyrokiem z dnia 29 czerwca 2005 r., sygn. akt III SA/Łd 133/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję organu odwoławczego z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] października 2004 r. Nr [...]. W ocenie składu orzekającego, organy administracji publicznej dokonały błędnej wykładni przepisów prawa materialnego tj. art. 28 ust. 1 i 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Rozpatrując sprawę ponownie organy winny uwzględnić treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2005 r. i wnikliwie przeanalizować przepisy art. 28 ust. 1-2 i art. 37n ust. 1-2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, dotyczącej zawieszenia wypłaty świadczenia przedemerytalnego, Prezydent Miasta Ł. mając na względzie wskazówki przedstawione w wyroku z dnia 4 lutego 2005 r. sygn. akt III SA/Łd 1110/04 ustalił, że za okres od 15 marca 2004 r. do 30 czerwca 2004 r. zleceniodawca z tytułu umowy zlecenia, wypłacił M. W. wynagrodzenie w dniach: 9 kwietnia 2004 r.- w wysokości 317,00 zł brutto, 10 maja 2004 r. – w wysokości 292,50 zł brutto, 9 czerwca 2004 r. – w wysokości 201,30 zł brutto, 9 lipca 2004 r. – w wysokości 350,40 zł brutto.

Wobec powyższych ustaleń, organ I instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] zawiesił stronie wypłatę świadczenia przedemerytalnego w okresie od 1 kwietnia do 31 lipca 2004 r.

Od tego rozstrzygnięcia, M. W. odwołał się do Wojewody [...], który decyzją z dnia [...] października 2005 r. Nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie pierwszoinstancyjne. Następnie zaś złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

W dniu [...] grudnia 2005 r. Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 104 kpa, art. 6 pkt 15 lit. "c", art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) w zw. z art. 30 ust. 4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252) podjął decyzję Nr [...] o konieczności zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego za okres od dnia 1 kwietnia do dnia 30 czerwca 2004 r. w kwocie 3.361,30 zł brutto.

W odwołaniu od decyzji, M. W. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. Zdaniem odwołującego, kwestionowana decyzja została wydana w oparciu o decyzję w sprawie zawieszenia wypłaty świadczenia przedemerytalnego, która została zaskarżona do sądu administracyjnego. Organ orzekający nie wyjaśnił wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności i błędnie zinterpretował art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, przyjmując, że w sprawie miały miejsce okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego. Skarżący zaprzeczył jakoby został pouczony o okolicznościach powodujących obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego (art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy) i wskazał, że gdyby organ I instancji nie zwlekał z wydaniem decyzji przyznającej mu świadczenie przedemerytalne, wówczas nie podejmowałby zatrudnienia.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r. zwiesił z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2005 r. uznając, że rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w przedmiocie zawieszenia M. W. wypłaty świadczenia przedemerytalnego od 1 kwietnia do 31 lipca 2004 r. ma kluczowe znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w/w odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 5 maja 2006 r. sygn. akt III SA/Łd 3/06 oddalił skargę M. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia wypłaty świadczenia przedemerytalnego.

Postanowieniem z dnia [...] września 2006 r., Wojewoda [...] orzekł o podjęciu z urzędu z dniem 25 sierpnia 2006 r. postępowania w sprawie odwołania od decyzji I instancji z dnia [...] grudnia 2005 r.

Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 10 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), art. 30 ust. 4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252) w zw. z art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Wyjaśniając przesłanki rozstrzygnięcia, organ odwoławczy stwierdził, iż pojęcie "ustania prawa do świadczenia przedemerytalnego", o którym mowa w art. 37n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, nie jest tożsame z pojęciem "zawieszenia prawa do świadczenia przedemerytalnego", o którym mowa w art. 37n ust. 2. Jednakże ustanie, podobnie jak zawieszenie prawa do świadczenia przedemerytalnego skutkuje brakiem podstaw do wypłaty świadczenia na rzecz osoby uprawnionej od dnia określającego wystąpienie okoliczności, o których mowa w powołanych przepisach, z tym, że ustanie prawa do świadczenia przedemerytalnego powoduje definitywną utratę, zaś zawieszenie czasowe wstrzymanie wypłaty świadczenia za dany okres.

Zdaniem Wojewody, M. W. w dniu 10 stycznia 2001 r. został pouczony o prawach oraz obowiązkach osób uprawnionych do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, w tym o obowiązku bezzwłocznego informowania PUP o podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W tym też dniu zainteresowanego pouczono o okolicznościach powodujących ustanie oraz zawieszenie prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego oraz o tym, że nienależnie pobrany zasiłek lub świadczenie podlegają zwrotowi. Podobnej treści pouczenie M. W. odebrał w dniu 9 lipca 2004 r.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że zainteresowany na mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] nabył prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 6 marca 2004 r. w wysokości 200 % kwoty zasiłku podstawowego, określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Wobec przyznania stronie świadczenia przedemerytalnego w maksymalnej wysokości, w myśl art. 37n ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, podjęcie jakiejkolwiek pracy zarobkowej skutkowało zawieszeniem prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego bez względu na wysokość uzyskiwanych z tego tyłu dochodów. O podjęciu pracy zarobkowej w ramach umowy zlecenia zawartej ze Spółdzielnią Pracy B w Ł. na okres od 15 marca do 30 czerwca 2004 r., a także o wysokości uzyskanych z tego tytułu dochodów M. W. powiadomił PUP Nr 2 w Ł. dopiero w dniu 28 lipca 2004 r. Okazanie dokumentów dotyczących wskazanego wyżej zatrudnienia nastąpiło w związku z prowadzeniem przez tenże organ postępowania wyjaśniającego na skutek złożenia przez stronę w dniu 12 lipca 2004 r. umowy zlecenia zawartej z tą samą Spółdzielnią na okres od 5 listopada 2003 r. do 30 czerwca 2004 r. W związku z powyższym organ ustalił, iż umowa zlecenia zawarta w dniu 5 listopada 2003 r. została rozwiązana z dniem 29 lutego 2004 r., zaś M. W. w ramach tej umowy faktycznie wykonywał pracę zarobkową w okresie od 5 listopada 2003 r. do 29 lutego 2004 r. Następnie w dniu 15 marca 2004 r. strony zawarły kolejną umowę zlecenia na okres od 15 marca 2004 r. do 30 czerwca 2004 r. W tym czasie strona faktycznie świadczyła pracę.

W zaistniałej sytuacji, organ odwoławczy uznał, że PUP do dnia 28 lipca 2004 r., a więc do momentu powiadomienia o podjęciu przez M. W. i wykonywaniu pracy zarobkowej był związany wydanymi decyzjami administracyjnymi i w związku tym do tego dnia wypłacał zainteresowanemu świadczenia pieniężne z Funduszu Pracy. Zważywszy, że łączna kwota przychodów strony z tytułu przyznanego świadczenia przedemerytalnego (200% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, tj. 1.008,40 zł brutto miesięcznie) i wynagrodzenia w tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia przekraczała 200 % zasiłku podstawowego dla bezrobotnych, Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] sierpnia 2005 r. orzekł o zawieszeniu wypłaty świadczenia przedemerytalnego w okresie od 1 kwietnia do 31 lipca 2004. Decyzja ta stała się ostateczna, albowiem została utrzymana w mocy przez organ II instancji decyzją z dnia [...] października 2005 r., a WSA w Łodzi w dniu 5 maja 2006 r. oddalił skargę M. W. na wskazane rozstrzygnięcie Wojewody [...].

Powyższe okoliczności świadczą w ocenie organu odwoławczego o tym, że świadczenie pieniężne wypłacone skarżącemu za okres od 1 kwietnia 2004 r. do 30 czerwca 2004 r. jest świadczeniem pobranym nienależnie w rozumieniu art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, które winno podlegać zwrotowi na podstawie art. 30 ust. 4 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych w związku z art. 28 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Za takim stanowiskiem przemawia dodatkowo fakt, że M. W. w dniu 5 marca 2004 r. składając w PUP Nr 2 w Ł. wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, poinformował jedynie o zakończeniu pracy w firmie A Sp. z o.o., przedkładając świadectwo pracy za okres od 1 lutego 2001 r. do 29 lutego 2004 r. Nie poinformował natomiast o zawarciu w dniu 5 listopada 2003 r. umowy zlecenia ze Spółdzielnią Pracy B i wykonywaniu pracy w ramach tej umowy od dnia 5 listopada 2003 r. do dnia 29 lutego 2004 r. Nawet w dniu 23 kwietnia 2004 r., kiedy to skarżący wypełniał kwestionariusz dotyczący okresów składkowych i nieskładkowych, nie wymienił okresu wykonywania pracy zarobkowej na rzecz wspomnianej Spółdzielni w ramach umów zlecenia z dnia 5 listopada 2003 r. i 15 marca 2004 r. Takie działanie skarżącego, w ocenie Wojewody [...], świadczy w istocie rzeczy o świadomym wprowadzaniu błąd Powiatowego Urzędu Pracy Nr 2 w Ł., czego konsekwencją było wypłacenie M. W. nienależnego świadczenia pieniężnego z Funduszu Pracy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, M. W. zażądał uchylenia zarówno decyzji z dnia [...] października 2006 r. jak i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2005 r. Strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego: art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 37n ust. 1 i 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, art. 30 ust. 4 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oraz naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności - art. 7, 8, 77 i 80 kpa. W uzasadnieniu, skarżący powtórzył zarzuty z odwołania, podnosząc, iż organ II instancji nie uwzględnił w rozpoznawanej sprawie wyroku WSA w Łodzi z dnia 29 czerwca 2005 r., w którym Sąd przyjął, iż nawet w wypadku zawieszenia prawa do świadczenia przedemerytalnego, wypłaconego świadczenia nie będzie można uznać za świadczenie nienależne, wobec czego nie powstanie obowiązek jego zwrotu.

W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga M. W. nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ramach wspomnianej kontroli sąd administracyjny bada, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej, obowiązującymi w dacie jej wydania. W rezultacie tych czynności, sąd może uwzględnić skargę na decyzję i uchylić ją w całości bądź w części, w przypadkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a"-"c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; stwierdzić jej nieważność z powodów określonych w art. 156 kpa (art. 145 § 1 pkt 2) albo też stwierdzić, że decyzja wydana została z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3). W przeciwnym wypadku sąd winien skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy.

Mając powyższe na względzie podkreślić przede wszystkim należy, że w sprawie, będącej przedmiotem skargi toczyło się już wcześniej postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi. Prawomocnym wyrokiem z dnia 29 czerwca 2005 r. uchylona została decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] października 2004 r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu wyroku sąd stwierdził, iż organ odwoławczy błędnie zastosował przepisy art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w związku z art. 37n ust. 1 i 2 tej ustawy. Dokonując wykładni wskazanych norm prawa materialnego, sąd zobowiązał organy orzekające w sprawie do wnikliwiej analizy tych przepisów i uwzględnienia treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 lutego 2005 r. sygn. akt III SA/Łd 1110/04, uchylającego decyzje organów obu instancji w przedmiocie zawieszenia M. W. wypłaty świadczenia przedemerytalnego.

Stosownie, bowiem do treści art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego ciążący na organie i sądzie może, zatem dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Mógłby on być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego środkami przewidzianymi prawem, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

W ocenie sądu decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2006 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2005 r. orzekającą o konieczności zwrotu przez M. W. nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego za okres od 1 kwietnia do 30 czerwca 2004 r., jest zgodna z obowiązującymi w dacie jej podjęcia przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej. Zgromadzony zaś w niniejszej sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, iż organy orzekające w sprawie zastosowały się do wskazówek sądu zawartych we wspomnianym wyżej wyroku z dnia 29 czerwca 2005 r.

Zgodnie z treścią art.30 ust.4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych(Dz.U. nr 120 poz.1252) dochodzenie zwrotu nienależnie pobranych zasiłków przedemerytalnych i świadczeń przedemerytalnych za okres przypadający przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych dokonują powiatowe urzędy pracy według zasad określonych w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Obowiązek zwrotu pobranego przez skarżącego świadczenia dotyczy okresu przed przejęciem przez ZUS wypłaty świadczeń przedemerytalnych (tzn. przed dniem 1 sierpnia 2004r.) a więc mają tu zastosowanie przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. nr 58 z 2003r. poz.514 z późn. zm)

W myśl art. 28 ust. 1 wymienionej ustawy, osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne.

Zgodnie z ust. 2 tego artykułu za nienależnie pobrane świadczenie w rozumieniu ust. 1 uważa się:

1. świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach;

2. świadczenie wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie;

3. zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29;

4. koszty szkolenia, w przypadku określonym w art. 16 ust. 4;

5. zasiłek lub świadczenie przedemerytalne wypłacone za okres, za który, w związku z orzeczeniem sądu, wypłacono wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy lub odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę;

6. świadczenie wypłacone z Funduszu Pracy za okres po śmierci uprawnionego.

Z wymienionego przepisu wynika, że katalog nienależnie pobranych świadczeń ma charakter zamknięty oraz, że obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia powstanie w przypadku wypełnienia którejkolwiek z wymienionych wyżej przesłanek.

W niniejszej sprawie Prezydent Miasta Ł. jako podstawę prawną swojej decyzji z [...] grudnia 2005r. wskazał art.28 ust.2 punkt 1 i 2 ustawy z 14 grudnia 1994r. W ocenie sądu błędne było wskazanie punktu 1-go wymienionego artykułu w decyzji organu I instancji. Prawidłową podstawę prawną decyzji był natomiast punkt 2-i artykułu 28 ust.2 ustawy z 14 grudnia 1994r.

Organ I instancji przyjął, że zawieszenie M. W. wypłaty świadczenia przedemerytalnego od 1 kwietnia do 31 lipca 2004 r. na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r., powoduje ustanie prawa do jego pobierania na orzeczony w decyzji okres. Według Prezydenta Miasta Ł., świadczenie przedemerytalne wypłacone skarżącemu, pomimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, było świadczeniem pobranym nienależnie w myśl art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Z takim stanowiskiem, słusznie w ocenie sądu, nie zgodził się organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż dla oceny, czy w konkretnym wypadku zachodzą przesłanki przewidziane w pkt 1 art. 28 ust. 2 w/w ustawy należy uwzględnić treść przepisu art. 37n, który określa przypadki ustania i zawieszenia prawa do świadczenia przedemerytalnego. Analizując treść przepisu art. 37n, Wojewoda [...] wyraził pogląd, iż pojęcie "ustania prawa do świadczenia przedemerytalnego", nie jest tożsame z pojęciem "zawieszenia prawa do świadczenia przedemerytalnego". Ustanie podobnie jak i zawieszenie prawa do tego świadczenia skutkuje brakiem podstaw do jego wypłaty na rzecz osoby uprawnionej, od momentu wystąpienia powołanych wyżej okoliczności, z tą jednak różnicą, że ustanie prawa do świadczenia przedemerytalnego skutkuje jego definitywną utratą, a zwieszenie czasowym wstrzymaniem wypłaty. Obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia na podstawie art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy, nie obciąża, zatem osób, którym zawieszono uprawnienie do świadczenia przedemerytalnego.

Zdaniem sądu, stwierdzone wyżej uchybienie, wbrew żądaniom skarżącego, nie mogło prowadzić do uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, ponieważ w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki uzasadniające zastosowanie punktu 2-go art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Warunkiem uznania świadczenia ze nienależne w myśl wspomnianego przepisu, jest świadome wprowadzenie w błąd urzędu pracy przez osobę pobierającą świadczenie.

Według poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w wyroku z dnia 13 października 1992 r. SA/Wr 795/92 (OSP 1995/6/123) za nienależnie pobrane uważa się już świadczenie wypłacone na podstawie oświadczenia nieprawdziwego, czyli obiektywnie niezgodnego ze stanem rzeczywistym. Nieprawdziwość oświadczenia jako przesłanka uznania świadczenia za nienależnie pobrane dotyczyć musi tylko faktów prawotwórczych, a więc takich, które bezpośrednio wpłynęły na decyzję przyznającą świadczenie.

Zaprezentowane stanowisko, mimo, iż dotyczyło analizy art. 23 nieobowiązującej już ustawy z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. Nr 106, poz. 457) zachowało, zdaniem składu sądzącego, swoją aktualność także na tle uregulowań przewidzianych w późniejszej ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.).

W ocenie sądu M. W. świadomie wprowadził w błąd Powiatowy Urząd Pracy nr 2 w Ł. i w okresie od 1 kwietnia 2004r. do 30 czerwca 2004r. pobrał świadczenie przedemerytalne, które faktycznie mu się nie należało.

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego M. W. zawarł ze Spółdzielnią Pracy A dwie umowy zlecenia (k.52 i 57 akt administracyjnych). Pierwsza umowa została zawarta na okres od 5 listopada 2003r. do 30 czerwca 2004r. i w ramach tej umowy skarżący faktycznie wykonywał pracę zarobkową od 5 listopada 2003r. do 29 lutego 2004r. Druga umowa została zawarta w dniu 15 marca 2004r. i w oparciu o tę umowę skarżący świadczył pracę od 15 marca 2004r. do 30 czerwca 2004r. W dniu 5 marca 2004r. M. W. zgłosił się do urzędu pracy i przedstawił świadectwo pracy ze spółki A stwierdzające zakończenie stosunku pracy z dniem 29 lutego 2004r. Wskutek tego decyzją Prezydenta Ł. z dnia 5 marca 2004r. wznowiono skarżącemu wypłatę zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 marca 2004r. W dniu 5 marca 2004r. M. W. złożył także wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Począwszy od dnia 1 marca 2004r. skarżący pobierał zatem zasiłek przedemerytalny i jednocześnie toczyło się postępowanie o przyznanie mu świadczenia przedemerytalnego zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Ł. z [...] czerwca 2004r. o przyznanie tego świadczenia od 6 marca 2004r. W okresie pobierania zasiłku przedemerytalnego (od 1 marca 2004r.) M. W. podjął pracę w Spółdzielni B od 15 marca 2004r. i świadczył ją do 30 czerwca 2004r. Skarżący nie powiadomił urzędu pracy o podjęciu pracy w tej spółdzielni w okresie świadczenia w niej pracy. Po raz pierwszy zawiadomił o tym urząd pracy w dniu 12 lipca 2004r. kiedy to przedłożył umowę zlecenia na okres od 5 listopada 2003r. do 30 czerwca 2004r. Dopiero w dniu 28 lipca 2004r. przedłożył umowę zlecenia na okres od 15 marca 2004r. do 30 czerwca 2004r. oraz dwa zaświadczenia ze spółdzielni o otrzymanym wynagrodzeniu. W rzeczywistości w okresie wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia( od 15 marca 2004r. do 30 czerwca 2004r.) M. W. otrzymywał wynagrodzenie z tytułu wykonywania pracy i jednocześnie pobierał świadczenie z urzędu pracy a mianowicie: w dniu 7 maja 2004r. kwotę 605,10 zł brutto zasiłku przedemerytalnego za okres od 1 kwietnia 2004r. do 30 kwietnia 2004r., w dniu 7 czerwca 2004. kwotę 605 zł brutto zasiłku przedemerytalnego za okres od 1 maja 2004r. do 31 maja 2004r. i w dniu 7 czerwca 2004r. kwotę 2151,20 zł brutto tytułem świadczenia przedemerytalnego za okres od 1 czerwca 2004r. do 30 czerwca 2004r. + wyrównanie tego świadczenia za okres od 6 marca 2004r. do 31 maja 2004r.

Skarżący nie powiadamiając urzędu pracy o podjęciu z dniem 15 marca 2004r. zatrudnienia w Spółdzielni B wprowadził w błąd ten urząd. W okresie pracy w spółdzielni M. W. i nie przysługiwało bowiem ani prawo do zasiłku przedemerytalnego ani prawo do pobierania świadczenia przedemerytalnego. W myśl art.37j ust.1 ustawy z 14 grudnia 1994r. jedną z przesłanek nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej. W myśl zaś art.2 ust.1 pkt.2 tej ustawy osobą bezrobotną jest osoba nie zatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Ponieważ skarżący pracował w spółdzielni B to nie był osobą bezrobotną i tym samym nie przysługiwało mu prawo do zasiłku przedemerytalnego.

M. W. nie przysługiwało także prawo do pobierania świadczenia przedemerytalnego. Decyzją z [...] czerwca 2004r. przyznano mu bowiem to świadczenie w maksymalnej wysokości tj. w wysokości 200% kwoty zasiłku przedemerytalnego. W związku z czym, zgodnie z treścią art.37n udt.2 pkt.2 ustawy z 14 grudnia 1994r., uzyskanie nawet najniższego wynagrodzenia z tytułu pracy zarobkowej uzasadniało zawieszenie prawa do świadczenia przedemerytalnego. W związku z czym, w okresie pracy w Spółdzielni B skarżący nie był uprawniony do otrzymywania świadczenia przedemerytalnego.

Dodać należy, iż M. W. nie ujawnił również faktu zatrudnienia w Spółdzielni B we wniosku o ustalenie wysokości emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego (k.39-40 akt administracyjnych). We wniosku tym należało wymienić wszystkie okresy składkowe i nieskładkowe. Skarżący podał w nim wszystkie dotychczasowe okresy pracy pomijając fakt zatrudnienia w Spółdzielni B. Wniosek ten został złożony w dniu 23 kwietnia 2004r. a więc w czasie kiedy skarżący świadczył pracę w spółdzielni. Mimo to nie ujawnił we wniosku faktu świadczenia pracy w spółdzielni.

Należy zaznaczyć, iż M. W. był pouczony o obowiązku powiadomienia urzędu pracy o podjęciu jakiejkolwiek pracy zarobkowej. W dniu 10 stycznia 2001r. podpisał on pouczenie zawierające szczegółowe obowiązki dla osób uprawnionych do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego (k.18 akt administracyjnych). W pouczeniu tym opisano między innymi obowiązki osoby bezrobotnej, która podejmuje jakąkolwiek pracę zarobkową, wyjaśniono co to jest świadczenie nienależnie pobrane oraz jaki jest tryb postępowania wobec osoby bezrobotnej, która pobrała nienależne świadczenie. M. W. był więc pouczony o obowiązku niezwłocznego powiadomienia urzędu pracy o podjęciu jakiejkolwiek pracy zarobkowej. W ocenie sądu skarżący dobrze zdawał sobie sprawę z tego obowiązku. Świadczy o tym fakt, iż powiadomił on urząd pracy o podjęciu i zakończeniu pracy w spółce A. Nie uczynił natomiast tego podejmując pracę w Spółdzielni B. Fakt pracy w tej spółdzielni ujawnił po raz pierwszy dopiero w dniu 12 lipca 2004r. a więc już po przyznaniu mu świadczenia przedemerytalnego.

Skarżącego nie może usprawiedliwiać podnoszony przez niego na rozprawie fakt, iż musiał podjąć pracę w spółdzielni, gdyż postępowanie w sprawie świadczenia przedemerytalnego znacznie się przedłużało a musiał z czegoś żyć. Podkreślić należy, iż po złożeniu przez M. W. świadectwa pracy ze spółki A od dnia 5 marca 2004r. wznowiono wpłatę zasiłku przedemerytalnego. W czasie trwania postępowania o przyznanie świadczenia przedemerytalnego( od 5 marca do 22 czerwca 2004r.) skarżący pobierał zasiłek i niezgodne z prawdą jest jego twierdzenie, że nie miał w tym czasie środków utrzymania. Faktem jest, iż postępowanie o przyznanie świadczenia przedemerytalnego trwało przeszło dwa i pół miesiąca lecz wynikało to ze specyfiki tego postępowania. W postępowaniu tym należy bowiem zgromadzić dokumenty dotyczące zatrudnienia i otrzymywanego wynagrodzenia z wszystkich okresów pracy zaś ZUS na podstawie tej dokumentacji musi wyliczyć hipotetyczną wysokość emerytury. Organ rentowy natomiast przesłał urzędowi pracy decyzję o wysokości emerytury skarżącego dopiero w dniu 4 czerwca 2004r.

Reasumując sąd uznał, iż skarga M. W. nie jest uzasadniona. Skarżący nie powiadamiając o zatrudnieniu w Spółdzielni B od 15 marca 2004r. do 30 czerwca 2004r. świadomie wprowadził w błąd urząd pracy. W tym czasie pobierał jednocześnie świadczenie z urzędu pracy jak i wynagrodzenie ze spółdzielni choć nie był uprawniony do otrzymywania zarówno zasiłku przedemerytalnego jak i świadczenia przedemerytalnego. M. W. był pouczony o obowiązku powiadomienia urzędu pracy o podjęciu zatrudnienia w Spółdzielni A lecz tego nie uczynił. W okresie od 1 kwietnia do 30 czerwca 2004r. pobrał zatem nienależne świadczenie w rozumieniu art.28 ust.2 pkt.2 ustawy z 14 grudnia 1994r., które winien zwrócić, zgodnie z treścią art.28 ust.1 wymienionej ustawy. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę M. W.

Zarzuty M. W. podniesione w skardze nie są zasadne.

Skarżący nie zgadza się z zaskarżoną decyzją i zajmuje się rozważaniami dotyczącymi pojęć "ustania" i "zawieszenia" prawa do świadczenia przedemerytalnego, o których mowa w art.37n uist.1 i ust.2 pkt.2 ustawy z 14 grudnia 1994r. oraz stosunkiem tych pojęć do definicji nienależnie pobranego świadczenia, określonej w punkcie 1 artykułu 28 ust.2. Należy zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, iż "ustanie" i "zawieszenie" prawa do świadczenia przedemerytalnego nie są tożsame. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Skarżący pobrał bowiem nienależne świadczenie w rozumieniu punktu 2-go a nie 1-go artykułu 28 ust.2 ustawy z 14 grudnia 1994r. Skoro M. W. pobrał świadczenie wprowadzając świadomie w błąd urząd pracy to nie mają znaczenia rozważania skarżącego dotyczące spełnienia przesłanek określonych w punkcie 1 artykułu 28 ust.2 ustawy z 14 grudnia 1994r.

Odnośnie zarzutu naruszenia przez organy administracji przepisów art.7, 8, 77 i 80 kpa to skarżący nawet nie uzasadnił swojego stanowiska w tej kwestii. W ocenie sądu, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, brak jest podstaw do uznania, iż doszło do naruszenia wymienionych przepisów.