Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 974/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1, art. 34 par. 1, 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 29 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Dnia 5 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 roku sprawy ze skargi E. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] nr [...]; 2. uchyla postanowienie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego; 3. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącej E. C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 17 § 1, art. 18, art. 33 § 1 pkt 1, pkt 7 i pkt 10 oraz art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.), zwanej dalej u.p.e.a., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] z [...] o uznaniu wniesionych przez E. C. zarzutów za nieuzasadnione.

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że 25 kwietnia 2014 r. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...] Placówka Terenowa w [...] wystawiła na E. C. i W. C. tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...], obejmujące należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za II, III, IV kwartał 2000 r., 2001 r., 2002 r., 2003 r., II, III i IV kwartał 2004 r., 2005 r., I i II kwartał 2006 r., a następnie skierowała je do przymusowej realizacji w trybie egzekucji administracyjnej do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...].

Zawiadomieniem z 20 maja 2014 r. organ egzekucyjny zajął prawo majątkowe W. C. stanowiące wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w [...] S.A. Oddział w [...]. Zawiadomienie o zajęciu wpłynęło do banku 23 maja 2014 r. i zostało doręczone W. C. – jako jedynemu adresatowi przesyłki – wraz z odpisami tytułów wykonawczych 4 czerwca 2014 r..

Zawiadomieniem z 28 lipca 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] zajął inną wierzytelność pieniężną E. C. i W. C. w [...] S.A.. Zawiadomienie wpłynęło do dłużnika zajętej wierzytelności 1 sierpnia 2016 r.. W. C. odebrał je 11 sierpnia 2016 r. jako jedyny adresat przesyłki.

[...] S.A. pismami z 4 sierpnia 2016 r. poinformował, że nie posiada jakichkolwiek zobowiązań finansowych wobec W. C. E. C. współpracuje z [...] S.A. w ramach umowy agencyjnej. Naliczenia prowizji z tytułu umów są realizowane, w sytuacji kiedy agent przedkłada w [...] S.A. zawarte umowy ubezpieczenia. Zablokowane zostały ewentualne płatności [...] S.A. związane z wypłatą należnej prowizji. W przypadku kolejnego rozliczenia wierzytelność zostanie zajęta i w zależności od wysokości naliczonej prowizji przekazana na wskazane w zajęciu konto.

W piśmie z 16 sierpnia 2016 r. E. C. wniosła o przesłanie jej odpisów tytułów wykonawczych, na podstawie których toczy się postępowanie egzekucyjne wobec jej osoby. Skarżąca wskazała, że nie otrzymała dotąd żadnych dokumentów tego rodzaju.

W pismach z 17 sierpnia 2016 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia "powództwa przeciwegzekucyjnego" na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, pkt 7 i pkt 10 u.p.e.a. oraz zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia "powództwa przeciwegzekucyjnego" skarżąca wskazała, że organ egzekucyjny nie wykonał swojego ustawowego obowiązku i nie doręczył jej odpisów tytułów wykonawczych. Tym samym ograniczył jej prawo do skutecznej obrony. Termin do złożenia przez nią zarzutów zaczął biec od dnia, w którym maż dał jej do przeczytania zaadresowane tylko do niego odpisy tytułów wykonawczych, czyli od 11 sierpnia 2016 r..

W uzasadnieniu powołując się na art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. skarżąca wskazała na brak wymagalności dochodzonego obowiązku spowodowany przedawnieniem. Poinformowała, że od 1997 r. posiada z mężem umowę wyłączającą wspólność majątkową. Wskazując na art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. skarżąca podniosła, że prowadzono postępowanie egzekucyjne w oparciu o upomnienie z 18 marca 2013 r. zaadresowane było tylko do męża. W tytule wykonawczym widnieje data doręczenia upomnienia z 18 marca 2016 r., które zostało zaadresowane tylko do męża na niestandardowym druku. Wystawienie jednego egzemplarza upomnienia i doręczenie go tylko małżonkowi uniemożliwiło jej rozwiązanie całej sytuacji wcześniej i uniknięcie postępowania egzekucyjnego. Powołując art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. skarżąca zarzuciła, że tytuł egzekucyjny jest niezgodny z obowiązującym wzorcem. Do odpisu tytułu wykonawczego doręczonego jej mężowi nie załączono strony 5 i 6 tytułu wykonawczego. W rubryce nr 79 tytułów wykonawczych widnieje 13 marca 2014 r. jako data, od której biegnie termin 7 dni do czasu wszczęcia egzekucji. Na zwrotce potwierdzającej doręczenie upomnienia widnieje 18 marca 2014 r., co nie potwierdza daty wskazanej w rubryce 79 tytułów wykonawczych.

W piśmie z 22 sierpnia 2016 r. zatytułowanym "Sprostowanie do pisma wnoszącego zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego" skarżąca wskazała, m.in., że w zarzutach z 17 sierpnia 2016 r. błędnie wpisała 18 marca 2014 r. jako datę ze zwrotnego potwierdzenia odbioru doręczenia upomnienia. Zamiast tej daty winno być wpisane 18 lutego 2014 r. Sytuacja, w której zwrotka potwierdzająca doręczenie upomnienia miała datę wcześniejszą niż data doręczenia upomnienia z rubryki 79 tytułu wykonawczego, nie może mieć miejsca. W momencie wszczęcia egzekucji organ egzekucyjny nie posiadał w swoich aktach potwierdzenia doręczenia upomnienia zgodnego z datą wpisaną w tytule wykonawczym. W piśmie z 24 sierpnia 2016 r. skarżąca wniosła skargę na czynności egzekucyjną dokonaną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] zawiadomieniem z 28 lipca 2016 r..

Postanowieniem z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] uznał zarzuty za bezprzedmiotowe.

W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, że 10 sierpnia 2016 r. na konto Urzędu Skarbowego w [...] wpłynęła kwota 28 833,61 zł z tytułu zajęcia wierzytelności dokonanego zawiadomieniem z 28 lipca 2016 r., która następnie 12 sierpnia 2016 r. została przekazana na konto wierzyciela, tj. Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Postępowanie egzekucyjne prowadzone w niniejszej sprawie zostało zatem zakończone.

Postanowieniem z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] oddalił jako nieuzasadnioną skargę na czynność egzekucyjną.

12 września 2016 r. do Urzędu Skarbowego w [...] wpłynęło pismo skarżącej z 9 września 2016 r. zatytułowane: "uzupełnienie do zarzutów przeciwegzekucyjnych z dnia 17 sierpnia 2016 r.", w którym skarżąca wskazała, że w tytułach wykonawczych przesłanych W. C. brak jest wyrażenia "egzemplarz przeznaczony dla zobowiązanego".

Skarżąca złożyła także zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] w sprawie uznania za bezprzedmiotowe zarzutów wniesionych pismem z 17 sierpnia 2016 r. i postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] o oddaleniu jako nieuzasadnionej skargi na czynność egzekucyjną.

Postanowieniem z [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] uchylił zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego i uznał za uzasadnioną skargę na czynność egzekucyjną Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] polegającą na zajęciu zawiadomieniem z 28 lipca 2016 r. innej wierzytelności pieniężnej w [...] S.A.

Po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] w sprawie uznania za bezprzedmiotowe zarzutów wniesionych pismem z 17 sierpnia 2016 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z [...] uchylił w całości postanowienie organu egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

12 czerwca 2017 r. do Urzędu Skarbowego w [...] wpłynęło pismo skarżącej zatytułowane "Zgłoszenie zarzutów". W piśmie tym skarżąca wskazała, że w związku z otrzymaniem 5 czerwca 2017 r. odpisów tytułów wykonawczych ponownie wnosi zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o wskazane tytuły wykonawcze.

Postanowieniem z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] uchylił spod zajęcia z 28 lipca 2016 r. wierzytelność w [...] S.A.

W piśmie z 8 czerwca 2017 r. organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w trybie art. 34 u.p.e.a..

Postanowieniem z [...] Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...] – działając w oparciu o art. 34 § 1 u.p.e.a. – uznała wniesione zarzuty za nieuzasadnione.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] – po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela – postanowieniem z [...] uznał za nieuzasadnione zarzuty złożone na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...].

Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...].

Skarżąca wniosła skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z 31 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 1071/17 uchylił je w całości wraz z poprzedzającym je postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] oraz postanowieniem Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziału Regionalnego w [...] z [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego.

W uzasadnieniu sąd wyjaśnił, że dla końcowego załatwienia sprawy zarzutów skarżącej w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, których podstawą jest przedawnienie zobowiązań (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) i niedoręczenie upomnienia (art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a.) konieczne jest zbadanie legalności stanowiska wierzyciela, skoro w innym trybie jest to niemożliwe. W ocenie sądu, wierzyciel wydając postanowienie w przedmiocie zarzutów naruszył art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ postanowienie nie zostało poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem okoliczności sprawy, zaś jego uzasadnienie jest zbyt lakoniczne. Podstawową kwestią wymagającą wyjaśnienia jest ustalenie, czy zobowiązania skarżącej nie uległy przedawnieniu. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego powołała się na ulgi w postaci układu ratalnego udzielane w latach 2003, 2011, 2013, 2016 W. C. uznając, że ich udzielenie zawieszało bieg terminu przedawnienia. Jednocześnie wskazała, że zawarta w 1997 r. umowa o wyłączeniu wspólności majątkowej małżonków C. została złożona w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dopiero 16 sierpnia 2016 r.. Tym samym nie była przed tą datą znana organowi rentowemu, a zatem czynności z udziałem W. C. były skuteczne także wobec E. C. Zdaniem sądu, z przedstawionego przez skarżącą dokumentu – zawiadomienia o wpisach wynika, że informacja o zawarciu umowy o wyłączeniu wspólności ustawowej małżonków C. ujawniona została w księdze wieczystej najpóźniej 19 maja 2000 r.. Informacja ta z pewnością dotarła do organów skarbowych, co wynika z odcisku pieczęci kontrolera skarbowego na zawiadomieniu o wpisie. Na podstawie powołanego zawiadomienia wierzyciel przed wydaniem postanowienia był w stanie ustalić, że w 1997 r. zawarta została umowa o wyłączeniu wspólności ustawowej pomiędzy skarżącą i jej mężem. Wierzyciel przedstawiając swoje stanowisko w przedmiocie zarzutów, nie podjął się analizy sytuacji prawnej skarżącej w świetle art. 29 o.p.. Konieczność odniesienia się do tego przepisu wynika z art. 52 ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, który przewiduje odpowiednie stosowanie przepisów o.p.. Dopiero po dokonaniu wykładni art. 29 § 2 o.p. wierzyciel byłby w stanie prawidłowo ocenić, czy w przypadku skarżącej do skuteczności umownego wyłączenia wspólności małżeńskiej dodatkowo wymagane jest powiadomienie organu rentowego o zawarciu takiej umowy. Sąd za niezasadne uznał stanowisko wierzyciela, że nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką oraz wskazał, że wykładnia art. 41b ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników powinna zostać dokonana przez pryzmat zawartych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 8 października 2013 r., sygn. akt SK 40/12 (Dz. U. z 2013 r., poz. 1313) zastrzeżeń konstytucyjnych dotyczących art. 70 § 6 o.p. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r.. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 70 § 6 o.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r. jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. Mając na uwadze stanowisko przedstawione w powyższym wyroku Trybunału Konstytucyjnego, ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości, nie wyklucza przedawnienia zobowiązań zabezpieczonych hipoteką, co oznacza, że termin przedawnienia należności biegnie na zasadach ogólnych. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie dokładnego wyjaśnienia wymaga również okoliczność skutecznego doręczenia upomnienia skarżącej. Korespondencję, w tym upomnienia, należało doręczać odrębnie każdemu z małżonków. Szczególnie w sytuacji, gdy zawarli oni umowę o wyłączeniu wspólności majątkowej. Zarówno wierzyciel w stanowisku przestawionym w postanowieniu z [...], jak i organ egzekucyjny w postanowieniu z [...], nie uzasadnili, dlaczego uznają za niezasadny zarzut skarżącej naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.. Ograniczyli się bowiem do stwierdzenia, że wystawione przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego tytuły wykonawcze były zgodne z obowiązującym w dacie ich wydania wzorem. Organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia z [...] nie odniósł się do wszystkich uwag strony dotyczących naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.. Pominął podnoszoną w zarzutach kwestię niedołączenia do tytułu wykonawczego kart 5 i 6.

Postanowieniem z [...] Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...] Placówka Terenowa w [...], działając w oparciu o art. 34 § 1 u.p.e.a., uznała wniesione zarzuty, za nieuzasadnione.

Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela, postanowieniem z [...] uznał za nieuzasadnione zarzuty złożone na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...].

Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie.

Organ II instancji nie znajdując podstaw do uchylenia postanowienia organu I instancji z [...] podniósł, że w sytuacji, gdy wierzycielem jest Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego od wydanych w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień w sprawie stanowiska wierzyciela zażalenie nie przysługuje. Postanowienie w sprawie zarzutów, wydane przez wierzyciela, tj. Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w części dotyczącej zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążące dla organu egzekucyjnego. Uprawnień do merytorycznego badania zasadności zarzutów nie posiada również organ nadzoru nad organem egzekucyjnym. To oznacza, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie ma możliwości merytorycznej oceny zasadności stanowiska wierzyciela przedstawionego w tym postanowieniu.

Ostatecznym postanowieniem z [...] Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...], działając w oparciu o art. 34 § 1 u.p.e.a., uznała wniesione zarzuty, za nieuzasadnione.

Odnosząc się do zgłoszonych przez skarżącą zarzutów wierzyciel podniósł, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 16 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2336 ze zm.), ubezpieczeniu społecznemu rolników podlega z mocy ustawy rolnik, którego gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego lub dział specjalny, jeżeli ten rolnik nie podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu, nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty i nie ma ustalonego prawa do świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Skarżąca opłacała składki z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników od 1 stycznia 1983 r. do 31 marca 1992 r. w Urzędzie Gminy [...]. W okresie od 25 marca 1992 r. do 31 grudnia 1995 r. była ubezpieczona w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Później podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników od 1 stycznia 1996 r. do 30 kwietnia 2011 r. z tytułu prowadzenia działalności rolniczej, a następnie równoczesnego prowadzenia działalności gospodarczej. 24 sierpnia 1998 r. W. C. złożył oświadczenie o objęciu ubezpieczeniem małżonki E. C. Oświadczył, że prowadzi gospodarstwo rolne powyżej 1 ha przeliczeniowego wspólnie z małżonką. Gospodarstwo figuruje na oboje małżonków. Skarżąca nie podlega innemu ubezpieczeniu. W. C. w trakcie składania oświadczenia wiedział, że ma rozdzielność z żoną. Mimo to złożył oświadczenie, że prowadzi gospodarstwo wspólnie z małżonką. Nie przedłożył wówczas żadnej informacji o rozdzielności majątkowej. Na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 oraz art. 4, art. 7, art. 16 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników skarżąca została objęta ubezpieczeniem społecznym rolników jako małżonek – rolnika decyzją z [...]. Składki na ubezpieczenie za każdego ubezpieczonego opłaca rolnik. Jeżeli działalność rolnicza jest prowadzona na rachunek kilku osób, obowiązek opłacania składki ciąży na nich solidarnie (art. 4 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników). Od decyzji tej nie wniesiono odwołania i nie przedłożono żadnych dokumentów potwierdzających rozdzielność majątkową. Zgodnie z art. 41b ust. 1-5 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2012 r., należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 2-7. Nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką, jednakże po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia. Bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia podjęcia decyzji o rozłożeniu należności na raty lub odroczeniu terminu płatności, do dnia terminu płatności odroczonej należności z tytułu składek lub ostatniej raty, z zastrzeżeniem ust. 4. Jeżeli w ustalonym terminie dłużnik nie zapłacił którejkolwiek z rat, na jakie została rozłożona należność, bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia podjęcia decyzji o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek. Bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. W myśl zaś art. 41b ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2012 r., należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 2-7. Ponadto zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1387 ze zm.), co do przedawnienia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41b ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, którego bieg rozpoczął się przed 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu w brzmieniu nadanym wyżej wymienioną ustawą, z tym że bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od 1 stycznia 2012 r. Jeżeli przedawnienie nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. W. C., jako płatnik, występował w 2003 r., w 2011 r. w 2013 r. oraz w 2016 r. z wnioskami o udzielenie ulg w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne rolników w postaci układu ratalnego, którego udzielenie zawieszało bieg terminu przedawnienia. Układ ratalny zawarty 18 listopada 2003 r. został zerwany 13 kwietnia 2005 r. (obejmował składki za okres od stycznia 1996 r. do kwietnia 2003 r.). Układ ratalny zawarty 24 czerwca 2011 r. został zerwany 14 lutego 2013 r. (obejmował składki za poszczególne okresy od stycznia 2000 r. do stycznia 2011 r.). Z kolei układ ratalny zawarty 14 marca 2013 r. został zerwany 10 marca 2014 r. (obejmował składki za poszczególne okresy od lutego 2000 r. do stycznia 2013 r.). Akt notarialny repertorium [...] z [...] nr [...] o wyłączeniu wspólności ustawowej został złożony w Kasie dopiero 16 sierpnia 2016 r., zatem po wystawieniu upomnienia i spornych tytułów wykonawczych. Upomnienie z 10 marca 2014 r. nr [...], zawierające wezwanie do uregulowania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, zostało zaadresowane zarówno do W. C., jak i do skarżącej (posiadających ten sam adres zamieszkania). Upomnienie odebrał W. C. 13 marca 2014 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem.

Organ II instancji stwierdził następnie, że stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a. w odniesieniu do zarzutów zgłoszonych w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. W związku z powyższym w odniesieniu do zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1 i 7 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wydając rozstrzygnięcie w sprawie zarzutów w sposób prawidłowy oparł się na wiążącym stanowisku wierzyciela, tj. Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...], wyrażonym w ostatecznym postanowieniu z [...]. Organ egzekucyjny nie był bowiem uprawniony do badania ich zasadności.

W odniesieniu do zarzutu zgłoszonego w oparciu o art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., tj. niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27, organ II instancji podniósł, że w postanowieniu z [...] stwierdził, iż tytuły wykonawcze zostały wystawione 25 kwietnia 2014 r. łącznie na W. i E. C. Dotyczyły one nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne rolników obojga małżonków za okres od 2 kwartału 2000 r. do 2 kwartału 2006 r.. Tytuły były zgodne z obowiązującym w dacie wystawienia wzorem. Zostały wystawione w 3 egzemplarzach każdy i stronach od 1 do 6. Zostały przyjęte przez Urząd Skarbowy w [...] 8 maja 2014 r. W marcu 2015 r. Placówka Terenowa KRUS w [...] wysłała ponaglenie do Urzędu Skarbowego, celem nadania biegu egzekucyjnego tytułom. W piśmie z 24 kwietnia 2015 r. organ egzekucyjny poinformował wierzyciela, że odpis tytułu wraz z zajęciem został doręczony zobowiązanej w 4 czerwca 2014 r.. W piśmie z 15 maja 2017 r. Urząd Skarbowy w [...] zwrócił się do wierzyciela o wydanie duplikatów stron 5 i 6 tytułów wykonawczych. 22 maja 2017 r. wierzyciel przesłał duplikaty wyżej wymienionych stron do Urzędu Skarbowego w [...] w 3 egzemplarzach każdy i stronach od 1 do 6. W postanowieniu z [...] wierzyciel oświadczył, że upomnienie z 10 marca 2014 r. nr [...], zawierające wezwanie do uregulowania należności z tytułu składek na ubezpieczenie rolników zostało zaadresowane zarówno do W. C., jak i do E. C. (posiadających ten sam adres zamieszkania). Upomnienie odebrał W. C. 13 marca 2014 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem. Taka też data doręczenia upomnienia widnieje w tytułach wykonawczych. Tym samym, w ocenie organu II instancji, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27. Przepisy prawa nie przewidują konieczności załączenia do tytułów wykonawczych upomnień ani też potwierdzeń ich odbioru, a jedynie obowiązek wskazania daty doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podstawę prawną braku tego obowiązku. Przy czym ocena skuteczności i daty doręczenia upomnienia leży w gestii wierzyciela, którego stanowisko w tym zakresie ma wiążący charakter dla organu egzekucyjnego i organu nadzoru nad organem egzekucyjnym (art. 33 § 1 pkt 7 w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a.). Organ II instancji stwierdził nadto, że oceniając zgłoszony przez skarżącą zarzut niespełniania przez tytuły wykonawcze wymogów, określonych w art. 27, tj. na gruncie niniejszej sprawy wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 12 u.p.e.a., nie był uprawniony do badania kwestii prawidłowości upomnienia ani też poprawności jego doręczenia. Zachowano wymogi formalne pozwalające stwierdzić, że tytuły wykonawcze zawierają wszystkie niezbędne elementy, w tym w pozycji nr 79 wpisaną datę doręczenia upomnienia. Z postanowienia organu I instancji z [...] wynika, że odpisy tytułów wykonawczych zostały przesłane wraz z 5 i 6 stroną, a następnie doręczone W. C. 4 czerwca 2014 r.. Organ II instancji stwierdził, że daje przy tym wiarę organowi egzekucyjnemu. Organ egzekucyjny działa zgodnie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 6 k.p.a.. Zgodnie z informacją na karcie 5 tytułów wykonawczych: "Do tytułu wykonawczego dołącza się kartki 5/6 wyłącznie wówczas, gdy zobowiązanym jest małżeństwo lub spółka nie posiadająca osobowości prawnej." Skoro zatem organ egzekucyjny, co do zasady, wysyła również do zobowiązanego strony 5 i 6 odpisów tytułów wykonawczych, w przypadkach, kiedy zobowiązanym jest małżeństwo, organ nadzoru nie ma podstaw przyjąć, aby w niniejszej sprawie było inaczej.

W skardze na powyższe postanowienie E. C. zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego, przepisów k.p.c., k.c., k.p.a., art. 29 § 2 o.p., ponowny brak uzasadnień wydanych postanowień oraz analizy w stosunku do wszystkich zgłaszanych przez nią uwag dotyczących naruszenia obowiązujących przepisów. Skarżąca zarzuciła, że organy nie zastosowały się wskazań sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku z 31 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 1071/17.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2017r. poz.1370 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy art.7,8,77 § 1, 80 K.p.a. oraz art.153 p.p.s.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017r. poz.1201 ze zm.), dalej u.p.e.a. oraz przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018r. poz.800 ze zm.), dalej o.p.

Zgodnie z treścią art.33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

W myśl art.34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się.

Zgodnie z treścią art.34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

Należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa była już rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, który wyrokiem z dnia 31 stycznia 2018r. w sprawie sygn. akt III SA/Łd 1071/17 uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...], poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sieradzu z [...] oraz postanowienie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziału Regionalnego w [...] z dnia [...].

W wymienionym orzeczeniu WSA w Łodzi podniósł, że jak wynika z przedstawionego przez skarżącą dokumentu – zawiadomienia o wpisach, informacja o zawarciu umowy o wyłączeniu wspólności ustawowej małżonków ujawniona została w księdze wieczystej najpóźniej w dniu 19 maja 2000 r. Informacja ta z pewnością dotarła do organów skarbowych, co wynika z odcisku pieczęci kontrolera skarbowego na zawiadomieniu o wpisie. Zdaniem Sądu na podstawie powołanego zawiadomienia wierzyciel przed wydaniem postanowienia był w stanie ustalić, iż w 1997 r. zawarta została umowa o wyłączeniu wspólności ustawowej skarżącej i jej męża.

W ocenie WSA wierzyciel przedstawiając swoje stanowisko w przedmiocie zarzutów nie podjął się analizy sytuacji prawnej skarżącej w świetle art. 29 Ordynacji podatkowej. Konieczność odniesienia się do tego przepisu wynika z brzmienia art. 52 ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, który przewiduje odpowiednie stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej. Dopiero po dokonaniu wykładni art. 29 § 2 O.p. wierzyciel byłby w stanie prawidłowo ocenić, czy w przypadku skarżącej do skuteczności umownego wyłączenia wspólności małżeńskiej dodatkowo wymagane jest powiadomienie organu rentowego o zawarciu takiej umowy.

W ocenie WSA niezasadne było prezentowane przez wierzyciela stanowisko, iż nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013r. w sprawie SK 40/12 Sąd uznał, że ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości nie wyklucza przedawnienia zobowiązań zabezpieczonych hipoteką, co oznacza, że termin przedawnienia należności biegnie na zasadach ogólnych.

W ocenie WSA nie została także dokładnie wyjaśniona okoliczność skutecznego doręczenia upomnienia skarżącej. W aktach sprawy znajduje się postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] w którego uzasadnieniu organ stwierdził, cyt. "...za zasadne należy uznać stanowisko strony, iż nieprawidłowym było skierowanie odpisów tytułów wykonawczych o numerach [...] do [...], wystawionych na E. i W. C., wyłącznie do W. C. Zauważyć bowiem należy, iż w sytuacji wystawienia tytułu wykonawczego na małżeństwo konieczne jest doręczenie jego odpisów obojgu małżonkom".

WSA podzielił stanowisko prezentowane w wymienionym postanowieniu przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] w zakresie wadliwego wysyłania korespondencji stronie skarżącej. Zgodnie bowiem z art. 40 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. pisma doręcza się stronom. Stronami w prowadzonym postępowaniu byli zarówno skarżąca, jak i jej mąż. Dlatego korespondencję, w tym upomnienia, należało doręczać odrębnie każdemu z małżonków. Szczególnie w sytuacji, gdy zawarli oni umowę o wyłączeniu wspólności majątkowej.

W przekonaniu WSA zarówno wierzyciel w stanowisku przedstawionym w postanowieniu z dnia [...], jak i organ egzekucyjny w postanowieniu z dnia [...] nie uzasadnili dlaczego uznają za niezasadny zarzut skarżącej naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. Ograniczyli się bowiem do stwierdzenia, iż wystawione przez KRUS tytuły wykonawcze były zgodne z obowiązującym w dacie wydania wzorem. Z kolei organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] nie odniósł się do wszystkich uwag strony dotyczących naruszenia przepisu art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. Pominął bowiem podnoszoną w zarzutach kwestię niedołączenia do tytułu wykonawczego kart. 5 i 6.

W ocenie WSA konieczne będzie przeprowadzenie ponownego postępowania także celem ustalenia zasadności zarzutów opartych na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.

Biorąc pod uwagę powyższe WSA uznał, że w postępowaniu prowadzonym w sprawie zgłoszonych zarzutów na postępowanie egzekucyjne doszło do naruszenia przepisów postępowania w zakresie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Zgodnie z treścią art.153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Należy zaznaczyć, ze naruszenia przepisów postępowania w niniejszej sprawie odnoszą się głównie do wierzyciela czyli KRUS Oddział Regionalny w [...] gdyż w zakresie zarzutów, o których mowa w art.33 § 1 pkt.1-5 i 7 u.p.e.a. stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Przede wszystkim należy podnieść, że wbrew wskazaniom zawartym w wyroku WSA w Łodzi w sprawie III SA/Łd 1071/17 wierzyciel nie dokonał wykładni przepisu art.29 § 2 Ordynacji podatkowej ani nie przeprowadził analizy sytuacji prawnej skarżącej w świetle cytowanego przepisu. Nadto w wymienionym wyroku WSA nakazał ocenić czy do skuteczności umownego wyłączenia wspólności małżeńskiej skarżącej dodatkowo wymagane jest powiadomienie organu rentowego o zawarciu takiej umowy co również nie zostało wykonane.

Wymienione kwestie nie zostały wyjaśnione przez wierzyciela. Uzasadnienie postanowienia z dnia [...] w tym zakresie jest bardzo lakoniczne. Sprowadza się ono jedynie do stwierdzenia, że decyzją KRUS z dnia [...] E. C. została objęta ubezpieczeniem społecznym rolników jako małżonek – rolnik i nie powiadomiła organu o zawarciu umowy wyłączającej wspólność ustawową. Umowę taką złożono w organie dopiero w dniu 16 sierpnia 2016r. W uzasadnieniu stanowiska wierzyciela nie powołano nawet przepisu art.29 Ordynacji podatkowej, nie omówiono jego treści a także nie dokonano analizy sytuacji prawnej skarżącej w świetle tego przepisu. W istocie nie zostały zatem spełnione wskazania WSA zawarte w wyroku w sprawie III SA/Łd 1071/17. Wspomnieć tylko należy, że w przepisie art. 29 § 2 O.p. nie uzależniono skutków prawnych w nim określonych od faktu powiadomienia organu administracji o umowie wyłączającej ustawową wspólność majątkową. Przepis ten określa ograniczenia przedmiotowe i czasowe odpowiedzialności małżonka lecz nie stawia dodatkowych warunków tego ograniczenia jak np. powiadomienie o ustanowieniu rozdzielności majątkowej małżonków.

Nie została również dokładnie wyjaśniona kwestia przedawnienia zobowiązania.

W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania egzekucyjnego są składki na ubezpieczenie społeczne rolników za okres od drugiego kwartału 2000r. do drugiego kwartału 2006r. Należy zaznaczyć, że do dnia 1 maja 2004r. obowiązywał pięcioletni termin przedawnienia składek licząc od końca roku kalendarzowego w którym upłynął termin płatności zobowiązania (art.70 § 1 O.p. w związku z art.52 ust.1 pkt.1 u.s.r.). W okresie od 2 maja 2004r. do 31 grudnia 2011r. termin przedawnienia wynosił 10 lat od dnia wymagalności składek (art.41b ust.1 u.s.r.) zaś od dnia 1 stycznia 2012r. termin przedawnienia składek wynosi 5 lat od dnia ich wymagalności (art.41b ust. u.s.r.). Dodać należy, że w obowiązujących przepisach przewidziano sytuacje kiedy następuje zawieszenie bądź przerwa biegu przedawnienia przy czym po okresie zawieszenia przedawnienie biegnie dalej zaś po okresie przerwy bieg przedawnienia rozpoczyna się od nowa.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem egzekucji są składki z odległego okresu bo sprzed 13-19 lat. Skoro są to tak "stare" składki to należało dokładnie wyjaśnić czy i ewentualnie dlaczego nie doszło do ich przedawnienia. Kwestia ta nie została jednak szczegółowo wyjaśniona przez wierzyciela.

Uzasadnienie postanowienia z dnia [...] w tym zakresie jest ogólnikowe i lakoniczne. Przytoczono w nim treść art.41b u.s.r. oraz stwierdzono, że nie doszło do przedawnienia składek gdyż nastąpiło zawieszenie biegu przedawnienia wskutek zawarcia trzech układów ratalnych: z 18 listopada 2003r. (zerwanego 13 kwietnia 2005r.), z 24 czerwca 2011r. (zerwanego 14 lutego 2013r.) i z 14 marca 2013r. (zerwanego 10 marca 2014r.). Nie zostało wyjaśnione kiedy składki stały się wymagalne za poszczególne okresy, kiedy rozpoczął się bieg terminu przedawnienia, kiedy bieg ten został zawieszony i kiedy zaczął biec on dalej. W aktach sprawy brak jest wymienionych układów ratalnych i nie wiadomo kiedy została podjęta decyzja o wygaśnięciu decyzji o rozłożeniu należności na raty, o której mowa w art.41b ust.1 u.s.r. Nie wiadomo także kiedy ponownie nastąpiło zawieszenie biegu przedawnienia i na jaki okres z powodu zawarcia drugiego i trzeciego układu ratalnego. Wszystkie wymienione kwestie nie zostały wyjaśnione. W sytuacji gdy przedmiotem egzekucji są składki sprzed 13-19 lat to należało dokładnie uzasadnić czy i ewentualnie dlaczego nie uległy one przedawnieniu. Uzasadnienie postanowienia z [...] takich wyjaśnień nie zawiera.

Wierzyciel błędnie również uznał, że skarżącej skutecznie doręczono upomnienie.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wierzyciel wystawił jedno upomnienie zaadresowane na W. C. i E. C. i zostało ono doręczone mężowi skarżącej. W postanowieniu z dnia [...] organ rentowy uznał, że tym samym doszło do skutecznego doręczenia upomnienia E. C.

Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić. W kwestii tej wypowiedział się już WSA w Łodzi w wyroku w sprawie III SA/Łd 1071/17 podnosząc, że zgodnie z treścią art.40 § 1 K.p.a. w związku z art.18 u.p.e.a. pisma doręcza się stronom zaś stronami w prowadzonym postępowaniu byli zarówno skarżąca jak i jej mąż. Dlatego też, w ocenie WSA, korespondencję, w tym upomnienia należało doręczyć odrębnie każdemu z małżonków szczególnie w sytuacji gdy zawarli oni umowę o wyłączeniu wspólności majątkowej. W wymienionym orzeczeniu WSA przesądził zatem, że upomnienie winno być doręczone każdemu z małżonków gdyż stronami postępowania byli zarówno skarżąca jak i jej mąż. Oznacza to, że nieprawidłowe było wysłanie jednego upomnienia obojgu małżonkom mimo zaadresowania go na W. C. i E. C. Prowadzi to do wniosku, że E. C. nie doręczono skutecznie upomnienia (przesyłkę odebrał W. C.).

Stanowisko wierzyciela w tym zakresie wyrażone w postanowieniu z [...] jest sprzeczne z oceną prawną dokonaną przez WSA w Łodzi w wyroku w sprawie III SA/Łd 1071/17. Należy zaznaczyć, że zgodnie z treścią art.153 p.p.s.a. ocena prawna w wymienionym wyroku była wiążąca dla organu rentowego. Mimo to wierzyciel nie zastosował się do tej oceny i wbrew tej ocenie, uznał, że upomnienie skutecznie doręczono skarżącej. Skoro w wyroku w sprawie III SA/Łd 1071/17 sąd uznał, że upomnienie winno być doręczone każdemu z małżonków gdyż stronami postępowania byli zarówno skarżąca jak i jej mąż, to niedopuszczalne było przyjęcie przez wierzyciela oceny, że upomnienie zostało skutecznie doręczone E. C. Stanowi to naruszenie art.153 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie nie została również dokładnie wyjaśniona kwestia dołączenia kart 5 i 6 do tytułów wykonawczych doręczonych W. C.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że pismem z dnia 15 maja 2017r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] zwrócił się do wierzyciela o nadesłanie duplikatu stron 5 i 6 do tytułów wykonawczych (k.128 akt administracyjnych). KRUS Oddział Regionalny w [...] przesłał te duplikaty i pismem z dnia 1 czerwca 2017r. N.U.S. w [...] przesłał skarżącej tytuły wykonawcze wraz ze stronami 5 i 6 (doręczone w dniu 5 czerwca 2017r. – k.127). W skardze jednak podniesiono, że strony 5 i 6 do tytułów wykonawczych nadal nie zostały doręczone W. C.

W uzasadnieniach postanowień organów obu instancji istnieje rozbieżność co do faktu doręczenia wymienionych stron. W postanowieniu z dnia [...] zaznaczono, że duplikaty stron 5 i 6 doręczono zobowiązanej (tj. E.C.) w dniu 5 czerwca 2017r. natomiast w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy, powołując się na postanowienie organu I instancji, podniósł, że wymieniony strony 5 i 6 zostały doręczone W. C. (a nie E. C. jak wskazano w postanowieniu z [...]). Nie wiadomo zatem czy strony 5 i 6 faktycznie doręczono czy też nie doręczono W. C. Kwestia ta nie została dokładnie wyjaśniona.

Reasumując sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Organy egzekucyjne oraz wierzyciel naruszyły przepisy art.7,8,77 § 1, 80 K.p.a. oraz art.153 p.p.s.a. co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1c.) p.p.s.a. sąd uchylił zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] oraz postanowienie wierzyciela z dnia [...].

Na podstawie art.200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu oraz w uzasadnieniu wyroku WSA w Łodzi w sprawie III SA/Łd 1071/17. Należy przy tym wziąć pod uwagę, ze zgodnie z treścią art.153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu są wiążące dla organu administracji ponownie rozpoznającego sprawę.

R.T.