Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 3342/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184, art. 173, art. 183
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 122 poz 6 art. 1 ust. 2lit. a pkt ii
law: Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych - wersja ujednolicona.  (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Gabriela Jyż sędzia NSA Joanna Zabłocka (spr.) sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Sylwia Nerkowska po rozpoznaniu w dniu 12 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 4260/14 w sprawie ze skargi K.G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] października 2014 r. nr [..] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 4260/14 po rozpoznaniu sprawy ze skargi K.G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2014 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym - uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasądził na rzecz K.G. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

W dniu 6 marca 2014 r. w miejscowości [...], na drodze krajowej nr [...], zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] oraz trzyosiowej naczepy ciężarowej marki [..]. Pojazdem członowym kierował P.S., który wykonywał przejazd z ładunkiem wapna nawozowego granulowanego w big bagach (ładunek podzielny) w imieniu K.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Firma Usługowo - Transportowa G. K. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] marca 2014 r.

W trakcie kontroli stwierdzono, iż nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynosił 9,4 t i przekraczał dopuszczalną normę o 1,4 t (po odjęciu błędu w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę). W trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia innych parametrów kontrolowanego pojazdu, a podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (WITD) decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] nałożył na K.G. karę pieniężną w wysokości 5000 złotych.

Po rozpoznaniu odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD), decyzją z dnia [..] października 2014 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.

Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie wskazał, że droga krajowa [...] na odcinku [...] została za zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 8 t.

Organ stwierdził także, że w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii IV stosownie do lp. 4 załącznika nr 1 do p.r.d. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.; dalej: p.r.d.) karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii III - VI.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że pomiaru nacisków osi dokonano przy zastosowaniu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856071 i 856072. Podkreślił, że wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnym świadectwem zgodności wydanym przez Okręgowy Urząd Miar w P. Wskazał, że miejsce gdzie przeprowadzono czynności kontrolne legitymuje się pomiarem terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 26 października 2013 r. Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Pojazd członowy zważono jednokrotnie, kierowca nie wnosił o ponowne ważenie. Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie protokołu kontroli nr [..] z dnia [...] marca 2014 r. oraz okazanych w trakcie kontroli przez kierowcę dokumentów.

Organ odwoławczy ustosunkowując się do zarzutu strony stwierdził, iż z instrukcji obsługi wag SAW wynika, że niestandardowe typy przewozów (ładunków) mogą wpłynąć na dokładność urządzenia pomiarowego, wskazał, iż kontrolowany pojazd członowy nie był pojazdem o niestandardowych cechach konstrukcyjnych. Pojazd ten składał się ze standardowego ciągnika siodłowego i naczepy oraz przewoził standardowy pod względem wymiarów ładunek.

GITD stwierdził, że strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd. Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek uzasadniających uwolnienie przewoźnika od odpowiedzialności (dochowanie należytej staranności i brak wpływu na powstanie naruszenia) wynikających z art. 140 aa ust. 4 p.r.d. Wyjaśniając rozumienie tych przesłanek szeroko odniósł się w tym zakresie do uregulowań prawa cywilnego, wskazując także na rozumienie braku wpływu, wyjaśnione w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Dodatkowo wskazał, że w rozpatrywanym przypadku przewożono wapno przewozowe granulowane w big bagach, które z uwagi na sposób przewozu nie stanowiło materiału sypkiego w rozumieniu p.r.d. Nie znajdował więc zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 ww. ustawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K.G. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji oraz o zwrot poniesionych przez stronę kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylając zaskarżoną decyzję wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2015 r. podkreślił, że w aktach administracyjnych brak jest podstawowych dokumentów, na podstawie których można wyjaśnić poprawność przeprowadzonych w toku kontroli pomiarów. Przede wszystkim w aktach nie było opracowanej przez producenta instrukcji użytkowania wag użytych do pomiarów w tej sprawie. Ponadto nie jest ostatecznie ustalone jakimi wagami dokonano tych pomiarów. Z protokołu kontroli wynika bowiem, że kontrolerzy w dniu 6 marca 2014 r. dokonali pomiaru nacisku osi pojazdu wagami typu SAW 10 C, z kolei w wydanych w sprawie decyzjach mowa jest w tym zakresie o wagach typu SAW 10 C/II. Strona w swojej argumentacji odwołuje się do zasad działania wag SAW 10 C. Zatem w aktach sprawy powinno znaleźć się świadectwo homologacji wag użytych do pomiarów. Dopiero wówczas byłoby możliwe przesądzenie, czy przy użyciu tych wag można mierzyć naciski osi pojazdu.

Sąd I instancji podkreślił, że zasadniczą kwestią, która nie została w sposób jednoznaczny wyjaśniona przez organy, była prawidłowość pomiarów w zakresie nacisków na pojedynczą oś, a w konsekwencji poprawność uzyskanych wyników ważenia stanowiących podstawę nałożenia kary pieniężnej. Strona podniosła konkretne zarzuty, w tym zakresie m.in. tego jak powinno przebiegać ważenie obciążenia osi oraz w jaki sposób organ ustalił wyniki ważenia poszczególnych osi z dokładnością do 50 kg, skoro z wymogów homologacyjnych wagi wynika, że podziałka wagi przy pomiarze dwiema wagami musi wzrosnąć automatycznie do 100 kg.

Organ w zaskarżonej decyzji nie opisał szczegółowo przeprowadzonej procedury i nie wykazał jej poprawności poprzez odniesienie do zapisów instrukcji użytkowania wag, którymi się posłużył. Wobec tego trudno ustalić, czy dochowano w sprawie warunków ważenia przewidzianych w instrukcji obsługi wag, której de facto nie było w aktach sprawy. Jest to istotne dlatego, że tylko w następstwie ważenia/pomiaru pojazdu zgodnego z instrukcją obsługi producenta zastosowanych do ważenia wag uzyskuje się wyniki tego ważenia, mogące stanowić podstawę rozstrzygnięcia o karze pieniężnej za stwierdzone przekroczenia nacisków osi na drogę. Brak instrukcji uniemożliwia zweryfikowanie prawidłowości warunków ważenia, a zarazem ocenę legalności uzyskanych w ten sposób jego wyników. Wskazanej instrukcji nie zastępują powołane w decyzji odwoławczej świadectwa legalizacji ponownej wag typu SAW 10C/II. Po pierwsze, nie wiadomo nawet, czy tych wag użyto w tej sprawie, a gdyby nawet tak, to z ww. świadectw wynika jedynie, że wagi te mają klasę dokładności IIII i spełniają wymagania, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 26, poz. 152).

Mając na uwadze powyższe niejasności, w ocenie Sądu I instancji, nie sposób było uznać ustalonych w sprawie wyników pomiaru/ważenia pojazdu za wyczerpujące i miarodajne w sensie podstawy faktycznej wymierzenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

WSA zaznaczył również, że kwestią niewyjaśnioną przez organ było oznakowanie drogi, którą poruszał się pojazd skarżącego w dacie spornego przejazdu czyli informację o określonym dopuszczalnym nacisku na drogę, poprzez umieszczenie na niej znaku zakazu B-19 - § 20 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych – Dz.U. Nr 170, poz. 1393).

Sąd uznał za dopuszczalne posłużenie się w tym zakresie, tak jak uczynił to skarżący, argumentacją, jaka wynika z wyroku NSA z 21 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GSK 1467/12, która wyrażona została na tle przepisów o opłacie elektronicznej za przejazdy po drogach krajowych lub ich odcinkach pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 p.r.d. W stanie faktycznym w tej sprawie, istotne znaczenie ma to, czy przesłanką wymierzenia kary pieniężnej, określonej w art. 140 aa ust. 1 p.r.d jest odpowiednie oznakowanie drogi publicznej, czy też brak takiego oznakowania nie ma wpływu na wymierzenia tej kary.

WSA uwzględniając wywód wynikający z ww. wyroku NSA wskazał, że istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów, a nie można poprawnie stosować prawa bez ustalenia znaczenia, czyli sensu przepisów prawa i norm prawnych, a więc bez przeprowadzenia ich wykładni. Zgodnie z regułami wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP, warunkiem zastosowania sankcji administracyjnej z art. 13k ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 260 ze zm. dalej: u.d.p.) - a w okolicznościach faktycznych sprawy – z art. 140 aa ust. 1 p.r.d., jest doprowadzenie do stanu zgodnego z zasadami państwa prawa poprzez odpowiednie oznakowanie drogi, tak aby korzystający z dróg publicznych mieli świadomość ciążącego na nich obowiązku.

W rozpoznanej sprawie pozostaje niesporne, że skarżący korzystając z odcinka drogi publicznej wymienionej w rozporządzeniu o drogach, o dopuszczalnym nacisku do 8 t, zobligowany był do przestrzegania ustanowionych w tym zakresie norm. Ta niebudząca wątpliwości okoliczność nie oznacza jednak zdaniem WSA, że w realiach tej sprawy, uchybienie temu obowiązkowi czyni zgodną z prawem decyzję nakładającą na skarżącego karę pieniężną za przejazd pojazdem, którego nacisk na osie przekraczał ww. wartość. Sąd zauważył, że organ w swych ustaleniach nie może ograniczyć się do stwierdzenia, że skarżący winien był zapoznać się ze stosownymi regulacjami prawnymi przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu. Obowiązkiem organu było ustalenie w ramach wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czy wjazd na tę drogę był w dniu kontroli należycie oznakowany.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania.

Wyrokowi zarzucił:

naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a, przejawiające się w mylnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że organy nie dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż nie zgromadziły kompletnego materiału dowodowego pozwalającego na ustalenie, czy za pomocą wag SAW 10C/II możliwy jest pomiar nacisku osi pojazdów, podczas gdy w rozpatrywanej sprawie podstawę nałożenia kary pieniężnej na skarżącego stanowiło wyłącznie stwierdzenie naruszenia polegającego na przekroczeniu dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej kontrolowanego pojazdu, wobec czego prawidłowość uzyskanych w tym zakresie za pomocą wag typu SAW 10C/II wyników pomiaru nie mogła budzić żadnych wątpliwości w świetle znajdujących się w aktach sprawy Świadectw Legalizacji Ponownej tych urządzeń wydanych przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P., które jednoznacznie potwierdzały dopuszczenie tych urządzeń do ważenia nacisku kół i osi pojedynczych, natomiast skarżący w żaden sposób nie podważył prawidłowości przedmiotowych ustaleń;

naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a, przejawiające się w mylnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że organy nie dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem nie wyjaśniły rozbieżności wynikających z protokołu kontroli i wydanych w sprawie decyzji, a dotyczących tego czy do pomiarów użyte zostały wagi typu SAW 10C czy też wagi SAW 10C/II, podczas gdy oczywista omyłka w protokole kontroli w tym tylko zakresie nie mogła niweczyć bezspornych ustaleń znajdujących oparcie w całokształcie pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie, w tym także w protokole kontroli, gdzie podane zostały numery fabryczne wag użytych do pomiarów, oraz w Świadectwach Legalizacji Ponownej tych właśnie urządzeń znajdujących się w aktach sprawy, okazanych kierowcy podczas kontroli, co stanowiło potwierdzenie niewątpliwych ustaleń, iż do pomiaru użyte zostały wagi typu SAW 10C/II;

naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a, oraz art. 41 ust. 2 i ust. 3 u.d.p., art. 2 pkt 35a, art. 7, art. 64 ust. 1 p.r.d. a także § 20 ust. 5 i 6 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (t. jedn. - Dz. U. z 2002 r. Nr 170 poz. 1393 ze zm.) polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że organ nie wyjaśnił dostatecznie okoliczności faktycznych sprawy dotyczących oznakowania drogi - którą poruszał się pojazd skarżącego - znakiem zakazu B-19, podczas gdy okoliczność ta nie mogła mieć żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia zapadłego w sprawie, albowiem przebieg dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t, wynikał w dniu kontroli z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, lubelskim, lubuskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, opolskim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 59, poz. 371) i z tego powodu wjazd na te drogi nie wymagał oznakowania znakiem zakazu, o którym mowa w § 20 ust. 5 i 6 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych, który to znak umieszczany jest przez zarządcę drogi lub inne uprawnione organy wyłącznie na tych odcinkach dróg, gdzie wprowadza się dodatkowe tymczasowe ograniczenia tonażowe w zakresie dopuszczalnego nacisku osi pojedynczych oraz osi wielokrotnych względem tych wynikających z przepisów ustawy i rozporządzeń wykonawczych, natomiast zgodnie z przepisem § 65 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych o numerze i rodzaj (kategorii) danej drogi informują znaki: E-15a, E-15b, E-15c, E-15d, E-15e i E-16 umieszczane przy drogach, przy czym informują one co najwyżej o poruszaniu się po drodze o podwyższonej nośności (znak E-15e - dotyczący wyłącznie dróg wojewódzkich, których przebieg nie został precyzyjnie określony w drodze ww. rozporządzenia, tak jak ma to miejsce w przypadku dróg krajowych), natomiast prawodawca nie przewidział znaku informującego o przebiegu drogi krajowej o obniżonym nacisku osi, w tym dopuszczalnym nacisku osi pojedynczej nieprzekraczającym 8 t;

ponadto, z ostrożności procesowej organ zarzucił także:

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 2 lit. a pkt (ii) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych (Dz. U. WE L 122 z dnia 16 maja 2009 r., s. 6) /poprzedzone przez obowiązujące w dacie dopuszczenie wag SAW 10C/II do użytkowania - art. 1 ust. 2 lit. a pkt 2 i art. 3 dyrektywy Rady z dnia 20 czerwca 1990 r. nr 90/384/EWG w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do wag nieautomatycznych - Dz. U. WE L 189 z 20 lipca 1990 r., str. 1-16/, § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23) oraz § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2008 r., Nr 26, poz. 152), polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu, a które to przepisy oraz dokumenty dopuszczające wagi do użytkowania, wydane w oparciu o wskazane normy prawne, jednoznacznie wskazują na możliwość wyznaczania za pomocą tych urządzeń nacisku osi pojedynczych pojazdów;

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 i ust. 3 u.d.p., art. 2 pkt 35a, art. 7, art. 64 ust. 1 p.r.d., § 20 ust. 5 i 6 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (t. jedn. - Dz. U. z 2002 r. Nr 170 poz. 1393 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061), a także rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko- pomorskim, lubelskim, lubuskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, opolskim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 59, poz. 371), polegające na ich błędnej wykładni i przyjęciu, że znak zakazu B-19 powinien być umieszczony na wszystkich drogach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 41 ust. 2 u.d.p., podczas gdy umieszczenie tego znaku na tych drogach prowadziłoby do sytuacji, w której nawet kierowca pojazdu, na który zostało wydane wymagane zezwolenie na przejazd pojazdem nienormatywnym, dopuszczałby się wykroczenia polegającego na niestosowaniu się do znaków zakazu, natomiast znak ten umieszczany jest przez zarządcę drogi wyłącznie na tych odcinkach dróg publicznych, na których zarządca danej drogi lub inny uprawniony organ wprowadza dodatkowe i tymczasowe ograniczenie tonażowe, ponad te wynikające z przywołanych wyżej przepisów prawa dla danej drogi, podyktowane względami bezpieczeństwa w ruchu lub celem ochrony drogi, np. przed uszkodzeniem nawierzchni czy zagrożeń obiektów inżynieryjnych położonych na danej drodze, tj. mostów lub wiaduktów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jed. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ww. Ustawy.

Skarga kasacyjna została oddalona ponieważ zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. WSA stwierdził, że w sprawie wątpliwości budzą dwie kwestie, które miały decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a nie zostały wyjaśnione przez organy orzekające.

Wątpliwości Sądu budziły wyniki ważenia pojazdu w trakcie kontroli oraz kwestia oznakowania drogi, którą poruszał się pojazd w dacie spornego przejazdu.

W zakresie pierwszej z wymienionych kwestii WSA stwierdził, że po pierwsze nie wiadomo jakimi wagami zważono pojazd, bowiem w protokole kontroli wskazano, że wagami typu SAW 10C natomiast w decyzjach jest mowa o wagach typu SAW 10C/II, po wtóre organ nie uzasadnił poprawności ważenia poprzez odniesienie się do instrukcji użytkowania wag, którymi się posłużył.

W zakresie pierwszej z wymienionych kwestii stanowisko Sądu I instancji nie jest uzasadnione, bowiem z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy w sposób nie budzący wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że ważenia dokonano wagami SAW 10C/II, na co wskazują tożsame numery fabryczne wag przywołane w protokole kontroli i świadectwach legalizacji ponownej wag. W związku z czym za uzasadniony uznany został zarzut naruszenia przepisów postępowania sformułowany w punkcie 2 skargi kasacyjnej.

Za trafne natomiast należało uznać stanowisko Sądu I instancji, gdy stwierdził, że w aktach brak jest dokumentów mających zasadnicze znaczenie dla wyjaśnienia kwestii poprawności przeprowadzonych w toku kontroli pomiarów. To znaczy w aktach sprawy brak jest instrukcji użytkowania wag użytych do pomiarów oraz świadectwa ich homologacji. WSA stwierdził, a stanowisko to należy podzielić, że nie została wyjaśniona przez organy zasadnicza kwestia prawidłowości pomiarów w zakresie nacisków na jedną oś. Organy nie wyjaśniły, pomimo podnoszenia tej kwestii przez stronę, w jaki sposób ustalono wyniki ważenia osi z dokładnością do 50 kg, skoro z wymogów homologacji wag wynika, że przy pomiarze dwiema wagami, co miało miejsce w przypadku pomiaru nacisku na pojedynczą oś, podziałka wagi musi wzrosnąć automatycznie do 100 kg. Prawidłowo WSA stwierdził, że instrukcji użytkowania wag nie mogą zastąpić powołane w decyzji organu II instancji świadectwa legalizacji ponownej wag, ponieważ problemem istotnym dla sprawy nie jest to, czy organy posługiwały się nielegalnymi wagami, ale to czy legalne urządzenia zostały wykorzystane w sposób zgodny z instrukcją producenta.

W związku z tym zarzut podniesiony w punkcie 1 skargi kasacyjnej nie jest uzasadniony.

Zaakceptowanie stanowiska WSA w przedstawionym zakresie uzasadnia uznanie zaskarżonego wyroku za prawidłowy.

Wbrew wyrażonemu w skardze kasacyjnej (zarzut 4) stanowisku GITD z § 6 ust. 2 rozporządzenia rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych ani też z art. 1 ust. 2 lit. a pkt ii dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2009/23/WE nie wynika możliwość wyznaczania za pomocą wag nacisku pojedynczych osi. Ponadto Sąd I instancji nie stwierdził, że z dokumentów wydanych w oparciu o te przepisy możliwość taka nie wynika, ale że w aktach sprawy brak jest dokumentów, które pozwalałyby na ustalenie, czy czynności ważenia przeprowadzono prawidłowo

Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił natomiast stanowiska Sądu I instancji w zakresie wpływu (w stanie faktycznym rozpoznanej sprawy) braku oznakowania drogi znakiem zakazu wjazdu pojazdów B-19 na możliwość nałożenia kary pieniężnej. Za prawidłowe należało uznać stanowisko GITD, iż przebieg dróg krajowych, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t, wynikał w dniu kontroli z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, to jest rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t, a także rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko- pomorskim, lubelskim, lubuskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, opolskim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim i skarżący zobowiązany był zaplanować przejazd w taki sposób, aby nie naruszać obowiązujących przepisów. Trafnie zatem podnosi skarżący kasacyjnie organ, że okoliczność oznakowania bądź nieoznakowania drogi, po której poruszał się skarżący, znakiem zakazu B-19 nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wobec powołania się przez WSA w uzasadnieniu wyroku na wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GSK1467/12, należy zauważyć, że stan faktyczny i prawny będący podstawą orzekania w przywołanym wyroku NSA był odmienny niż w rozpoznanej sprawie. § 65 ust. 3 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz.U.2002 r, poz.1393) stanowił, że "Umieszczona pod znakiem E-15a, E-15c, E-15d, E-15f albo E-15g tabliczka T-34 oznacza, że za przejazd odcinkiem drogi publicznej tak oznaczonym pobiera się opłatę elektroniczną", zatem w przepisach określony był znak drogowy, informujący o obowiązku uiszczenia opłaty na danym odcinku drogi.

Przepisy ww. rozporządzenia w dacie wykonywania skontrolowanego przejazdu przewidywały znaki drogowe wskazujące numer i rodzaj (kategorię) drogi wojewódzkiej o zwiększonym do 10 t dopuszczalnym nacisku osi pojazdu oraz oznaczające także, że drogą określonej kategorii mogą poruszać się pojazdy o nacisku osi pojedynczej nieprzekraczającej 10 t i odpowiednio większym nacisku osi wielokrotnej, zgodnie z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów poruszających się po drogach. Nie przewidywały znaków oznaczających drogę krajową o dopuszczalnym nacisku osi 8 t. Znak B-19 jest znakiem zakazu i należy podzielić wykładnię dokonaną przez GITD, że dotyczy on dodatkowych ograniczeń w zakresie nacisku osi pojedynczych i wielokrotnych.

Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

,

.