Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 738/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-06-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "Z." z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia "Z." z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] października 2013 r. Stowarzyszenie "Z." w W. wystąpiło do Prezydenta W. o dopuszczenie do udziału na prawach strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo- usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu [...] w Dzielnicy [...] W.

Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 roku, znak: [...], Prezydent W. orzekł o odmowie dopuszczenia Stowarzyszenia "Z." w W. do udziału na prawach strony w ww. postępowaniu, wskazując na brak interesu społecznego warunkującego dopuszczenie organizacji społecznej do udziału na prawach strony.

Na powyższe postanowienie zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosło Stowarzyszenie "Z." w W., kwestionując ustalenia organu I instancji, a także podnosząc, iż we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony Stowarzyszenie wykazało interes społeczny przemawiający za jego dopuszczeniem do postępowania.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia Stowarzyszenia "Z." w W. na postanowienie Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 roku, znak: [...], o odmowie dopuszczenia do udziału na prawach strony Stowarzyszenia Z. w postępowaniu wszczętym na wniosek Firmy [...] "A." sp. z o. o. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo - usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu [...] w Dzielnicy [...] W. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż po zapoznaniu się z całością sprawy nie dopatrzył się istnienia interesu społecznego, który mógłby podlegać ochronie w niniejszym postępowaniu. Z karty informacyjnej przedsięwzięcia istotnie wynika, że planowana inwestycja jest położona w obrębie korytarza wymiany powietrza (tzw. korytarz nr [...] - [...]), który stanowi obszar wspomagający w ramach Systemu Przyrodniczego W. W związku z powyższym dla terenu tego w obowiązującym miejscowym pianie zagospodarowania przestrzennego terenu [...] zatwierdzonym uchwałą [...] Rady Miasta W. z dnia [...] marca 2012 roku (Dz.Urz. Woj. [...] z dnia [...] kwietnia [...] roku poz. [...]), ustalone zostały szczególne zasady ochrony środowiska i przyrody. Kwestie te, zwłaszcza w zakresie zasad zagospodarowania korytarzy wymiany powietrza, reguluje ogólnie § 6 ust. 2 tekstu planu, a szczegółowo dla tego obszaru zapisy § 16 ust. 16 planu.

Wobec powyższego w ocenie Kolegium w zasadzie działalność Stowarzyszenia "Z.", mająca na celu ochronę systemu napowietrzania miasta, winna była się skoncentrować przy pracach planistycznych nad zapisami ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdzie wprost określono możliwości inwestycyjne na tym terenie.

Kolegium wskazało ponadto, iż w niniejszej sprawie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. wyraził w dniu [...] września 2013 roku opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji, wskazując, iż zgodnie z przedstawioną kartą informacyjną przedsięwzięcia oddziaływanie inwestycji nie będzie miało istotnego wpływu na stan środowiska. Podobne stanowisko zajął Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. (opinia z dnia [...] września 2013 roku).

Zdaniem składu orzekającego, uwzględniając powyższe ustalenia, Stowarzyszenie nie wykazało istnienia interesu społecznego uzasadniającego dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony.

Z akt sprawy wynika, iż obecnie teren inwestycji zabudowany jest budynkiem biurowym, zaś otoczenie inwestycji w przeważającej części stanowi teren zainwestowany. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego tern inwestycji został przeznaczony pod zabudowę usług administracji i handlu z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. Nie można zatem uznać, aby "doprowadzenie do zgodności projektu inwestycji z planem miejscowym" stanowiło przejaw interesu społecznego warunkującego dopuszczenie do udziału w postępowaniu, tym bardziej, iż ocena zgodności projektowanej inwestycji z zapisami planu należy do organu administracji.

Organizacja społeczna powinna być dopuszczona do udziału w postępowaniu, gdy będzie to przyczyniało się do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego istotnych funkcji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1038/08 niepubl.). Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie ustalony i skonkretyzowany w świetle przedmiotu postępowania interes społeczny, nie przemawia za przyznaniem Stowarzyszeniu uprawnień procesowych strony w sprawie dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia.

W dniu [...] marca 2014 r. Stowarzyszenie Z. z siedzibą w W. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie zwrotu kosztów sądowych. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie podkreśliło, iż przedstawione w toku postępowania argumenty przemawiające za udziałem, w postępowaniu - wyczerpują kryteria istnienia interesu społecznego w niniejszej sprawie. Wskazane przesłanki są konkretne, odnoszą się ściśle do projektu inwestycji, oparte na dokumentacji środowiskowej. Na podstawie ww. dokumentów Stowarzyszenie wskazywało na potencjalne zagrożenia dla klina napowietrzającego na skutek realizacji ww. inwestycji, a zatem istnieje interes społeczny w aspekcie, ochrony ww. zagrożeń środowiska, na straży której stoi Stowarzyszenie. Ponadto Stowarzyszenie poprzez wnikliwą, krytyczną analizę ww. dokumentacji sprawy, dąży do lepszego wyjaśnienia faktów, aspektów sprawy, do bardziej korzystnego gromadzenia materiału dowodowego, aby działanie w interesie publicznym przyczyniło się do lepszego załatwienia danej sprawy, do lepszego wypełnienia celów postępowania administracyjnego. Skarżące Stowarzyszenie wskazało także na niezasadne twierdzenie Kolegium, iż swoją działalność powinno wykazać przy pracach planistycznych ww. planu. Stowarzyszenie podniosło że zgłaszało, konkretne zarzuty i postulatu do planu, które jednak nie zostały uwzględnione.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.).

Oceniając zaskarżone postanowienie w oparciu o wskazane kryteria orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta W. odmawiające dopuszczenia do udziału na prawach strony Stowarzyszenia Z. w postępowaniu wszczętym na wniosek Firmy [...] "A." sp. z o. o. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo - usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu [...] w Dzielnicy [...] W.

Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przewidują możliwość uczestnictwa organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innej osoby (czyli w cudzej sprawie), ale jest to uwarunkowane spełnieniem przesłanki wymienionej w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., a więc wystąpieniem organizacji społecznej z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. o dopuszczeniu organizacji społecznej orzeka, zgodnie z art. 31 § 2 k.p.a. w drodze postanowienia właściwy organ administracji publicznej i tym samym organizacja ta uczestniczy w postępowaniu na prawach strony, co oznacza, iż będąc rzecznikiem interesu społecznego korzysta z wszelkich praw strony, a więc prawa zgłaszania wniosków, brania udziału w postępowaniu dowodowym, wniesienia odwołania czy żądania stwierdzenia nieważności decyzji.

Zgodnie z brzmieniem art. 31 § 1 k.p.a. organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania, dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny.

W niniejszym postępowaniu nie jest kwestionowane, iż cele statutowe Stowarzyszenia "Z." dają podstawę do udziału tej organizacji w przedmiotowym postępowaniu. Organy zakwestionowały jednak istnienie w sprawie interesu społecznego, który uzasadniałby dopuszczenie strony skarżącej do postępowania w sprawie.

Jak zasadnie wskazało Kolegium pojęcie "interesu społecznego" nie zostało zdefiniowane na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże należy wiązać je z działaniami na rzecz spraw istotnych ze społecznego punktu widzenia, a więc mających znaczenie dla funkcjonowania ogółu społeczności tj. ochrona zdrowia, przyrody, wartości kulturowych czy też zabytków.

W przedmiotowej sprawie żądanie dopuszczenia organizacji społecznej dotyczy postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo-usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu [...] w Dzielnicy [...] W.

Z karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że planowana inwestycja jest położona w obrębie korytarza wymiany powietrza (tzw. korytarz nr [...] - [...]), który stanowi obszar wspomagający w ramach Systemu Przyrodniczego W. Inwestycja będzie więc planowana na terenie istotnym dla ogółu mieszkańców W.

Wprawdzie zgodnie z obowiązującym dla tego obszaru miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu [...] zatwierdzonym uchwałą NR [...] Rady Miasta W. z dnia [...] marca 2012 roku (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia [...] kwietnia 2012 roku poz. [...]), obszar ten nie został wyłączony spod zabudowy i ustalone zostały szczególne zasady ochrony środowiska i przyrody, to zdaniem Sądu nie zmienia to faktu, iż istnieje interes społeczny, który przemawia za przyznaniem Stowarzyszeniu uprawnień procesowych strony w sprawie dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia.

Na sposób tej ochrony wpływ będzie zwłaszcza miało przestrzeganie warunków zawartych w § 6 ust. 2 planu, a szczegółowo dla tego obszaru zapisy § 16 ust. 16 planu. Poza rozważaniami Sądu w niniejszym postępowaniu pozostaje natomiast kwestia zasadności podnoszonych przez Stowarzyszenie merytorycznych zarzutów odnoszących się do inwestycji.

W ocenie Sądu zgodzić należy się z poglądem prezentowanym w orzecznictwie, iż organizacja społeczna powinna być dopuszczona do udziału w postępowaniu, gdy będzie to przyczyniało się do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego istotnych funkcji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1038/08 niepubl.).

W tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, iż zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienie się niniejszego wyroku. Jednocześnie w oparciu art. 200 powołanej ustawy Sąd orzekł o kosztach postępowania zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego w sprawie wpisu sądowego.