Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 941/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Osoby niepełnosprawne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: par. 5 ust. 5, 9, 11, 12, 12a
journal: Dz.U. 2010 nr 214 poz 1407
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 104 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1, art. 135
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędziowie NSA Anna Robotowska Krystyna Anna Stec Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Cz. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 9 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 1046/11 w sprawie ze skargi M. Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania ze środków PFRON do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym uchyla zaskarżony wyrok w punkcie pierwszym i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B.


UZASADNIENIE

Objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 1046/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę M. Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2011 r. w przedmiocie dofinansowania do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym oraz przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokat Jolanty Waleńskiej zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

M. Cz. w dniu [...] stycznia 2011 r. złożył w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w B. wniosek o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: PFRON) do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym. Do wniosku załączył orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia [...] lutego 2010 r. o lekkim stopniu niepełnosprawności, datowanym od dnia [...] stycznia 2010 r.

Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Publicznej w B. decyzją z dnia [...] maja 2011 r., na podstawie art. 35a ust.1 pkt 7 lit. a/ oraz art. 10c ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 214, poz. 1407 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) w związku z § 4 i § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 listopada 2007 r. w sprawie turnusów rehabilitacyjnych (Dz. U. Nr 230, poz. 1694, dalej: rozporządzenie), po rozpatrzeniu wniosku, odmówił udzielenia dofinansowania ze środków PFRON do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym. Stwierdził, że limit środków finansowych, jakimi dysponuje ośrodek, jest niewystarczający na dofinansowanie pobytu skarżącego do turnusu rehabilitacyjnego, gdyż na dzień [...] marca 2011 r. zarejestrowano 1739 wniosków o przedmiotowe dofinansowanie na łączną kwotę 1.413.352,00 zł, natomiast limit finansowy dla organu przyznany uchwałą Rady Miasta B. wynosi 340.000,00 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. Cz. wniósł ponownie o udzielenie dofinansowania do turnusu rehabilitacyjnego w 2011 r. Podniósł, że wyrokiem z dnia 9 maja 2011 r. uzyskał orzeczenie umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe. Następnie uzupełnił odwołanie, załączając kserokopię wyroku Sądu Rejonowego w B. Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 maja 2011 r., sygn. akt VII U 411/10, na podstawie którego M. Cz. zaliczono do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od dnia [...] lutego 2010 r. na stałe.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego złożenie wniosku o dofinansowanie skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) winno być załatwione przez organ administracji publicznej przez wydanie decyzji. W ocenie organu odwoławczego, Dyrektor MOPS w B. nie naruszył prawa powołując się na przepis § 5 pkt 12 cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym pierwszeństwo w uzyskaniu dofinansowania mają osoby niepełnosprawne, które posiadają orzeczenia o zaliczeniu do znacznego i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności albo równoważne, osoby niepełnosprawne w wieku do 16 lat albo w wieku do 24 lat uczące się i niepracujące bez względu na stopień niepełnosprawności, i z uwagi na możliwości finansowe Ośrodka wydał decyzję odmowną. Organ odwoławczy rozpatrując w ramach kontroli instancyjnej przedmiotową sprawę nie stwierdził naruszeń prawa materialnego i proceduralnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). W ocenie Sądu I instancji organy administracyjne nie naruszyły przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, jak również przepisów rozporządzenia, a także dyspozycji art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. podejmując wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrały w sposób wyczerpujący oraz rozpatrzyły cały materiał dowodowy.

Sąd I instancji wskazał, iż w dniu składania wniosku, skarżący nie dysponował orzeczeniem wskazującym na posiadanie umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, które stwierdzono dopiero wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 9 maja 2011 r. Nie było zatem podstaw do zmiany statusu skarżącego za okres wcześniejszy. Organ ocenił przesłanki do przyznania świadczenia na podstawie danych, wynikających ze złożonych do wniosku dokumentów, co w ocenie sądu nie narusza prawa. Późniejsza zmiana stopnia niepełnosprawności, choć z oznaczeniem jej z datą wsteczną także nie zmieniała statusu skarżącego w dniu składania wniosku. Przyjęcie jako zasady weryfikacji wniosków w oparciu o dane z chwili jego składania, nie stanowi naruszenia reguł prawidłowego prowadzenia postępowania administracyjnego i właściwego ustalenia stanu faktycznego. Brak dokumentu potwierdzającego ustalenie umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, pomimo tego, że dany podmiot spełnia kryterium uznania go za niepełnosprawnego w stopniu umiarkowanym, lecz tego nie był w stanie udowodnić na dzień złożenia wniosku, nie może stanowić dostatecznych podstaw do zakwestionowania prawidłowości działania organu.

Sąd podkreślił, że organ rozpatrując wniosek opiera się na dokumentach, które wymienione są w § 5 ust. 5 rozporządzenia. Stosownie do § 5 ust. 12 rozporzadzenia, pierwszeństwo w uzyskaniu dofinansowania mają osoby niepełnosprawne, które posiadają orzeczenie o zaliczeniu do znacznego i umiarowego stopnia niepełnosprawności. Ponadto organ administracyjny dysponuje określonymi, przyznanymi w konkretnej wysokości funduszami na realizację zadań i winien rozdzielić je jak największej liczbie uprawnionych. Liczba wniosków o dofinansowanie znacznie przekracza możliwości zaspokojenia istniejących potrzeb, zatem organ wyjaśniając szczegółowo, jakimi kryteriami kierował się przy przyznawaniu dofinansowania i jakie miał możliwości zaspokojenia potrzeb, działał w sposób prawidłowy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku w części oddalającej skargę złożył M. Cz., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. poprzez niezasadne przyjęcie, że zmiana sytuacji prawnej skarżącego jaka w związku z przedmiotem niniejszej sprawy nastąpiła w okresie pomiędzy wydaniem decyzji przez organ I i II instancji, nie mogła zostać uwzględniona tak przy rozstrzyganiu sprawy przez organ II instancji, jak i przez WSA, co spowodowało naruszenie zasady prawdy obiektywnej, jak i wyczerpującego zebrania dowodów, przy uwzględnieniu faktu, że Sąd z urzędu może zastosować środki niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy, a także może wyjść poza zakres sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono, że zasady dofinansowania osobie niepełnosprawnej do turnusu rehabilitacyjnego zostały uregulowane w ustawie o rehabilitacji oraz w akcie wykonawczym do tej ustawy. W § 5 ust. 12 rozporządzenia wyraźnie określono komu przysługuje pierwszeństwo w uzyskaniu takiego dofinansowania. Zdaniem skarżącego, Sąd I instancji błędnie uznał, że orzekające w sprawie organy obu instancji dysponując pełnym materiałem dowodowym nie uwzględniły przy rozstrzyganiu sprawy wszystkich istotnych okoliczności. W szczególności wobec treści § 5 ust. 12 rozporządzenia istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miały okoliczności wynikające z wyroku Sądu Rejonowego z dnia 9 maja 2011 r., którym orzeczono o przyznaniu skarżącemu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe. Tym samym nietrafny jest pogląd Sądu I instancji, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miały tylko dokumenty załączone do wniosku.

WSA w B. z uwagi na treść art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. mógł skorygować rozstrzygnięcie organów obu instancji. Uznanie zasadności decyzji organów przez Sąd I instancji stanowi zdaniem skarżącego naruszenie zasady praworządności i wyczerpującego przeprowadzenia postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą postępowania dowodowego, które zostało przeprowadzone w sprawie przez organy orzekające. Jednocześnie z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że jej autor sformułował także zarzut naruszenia § 5 ust. 12 rozporządzenia. Istota tego zarzutu sprowadza się do twierdzenia, że wobec naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie uwzględniono przy wydawaniu decyzji ostatecznej, że złożone przez skarżącego w postępowaniu odwoławczym dokumenty uzasadniały zastosowanie § 5 ust. 12 rozporządzenia. Zdaniem skarżącego, Sąd I instancji również powinien był uwzględnić te nowe okoliczności dotyczące sytuacji prawnej skarżącego i skorygować uchybienie organów stosując art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.

Istota zarzutów sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy trafne jest stanowisko Sądu I instancji, że organ odwoławczy nie naruszył reguł prawidłowego prowadzenia postępowania administracyjnego i właściwego ustalenia stanu faktycznego, przyjmując jako zasady weryfikacji wniosków w oparciu o dane z chwili składania wniosku.

W związku z tym stwierdzić należy, że sąd administracyjny nie posiada co do zasady kompetencji do dokonywania ustaleń stanu faktycznego w będącej przedmiotem jego rozpoznania sprawie administracyjnej. Zadanie to należy do organu administracji publicznej. Obowiązkiem sądu administracyjnego pierwszej instancji jest natomiast zbadanie, czy organ ten dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zajęcie stanowiska, jaki stan faktyczny został przez sąd przyjęty. Elementem kontroli legalności działania organu administracji publicznej, dokonywanej przez sąd administracyjny, jest zatem powinność zbadania przez sąd, czy organ administracji publicznej dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów proceduralnych pozwalających na urzeczywistnienie zasady prawdy obiektywnej. Naruszenie tego typu regulacji (m.in. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.) powoduje nielegalność rozstrzygnięcia organu (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. I OPS 10/09, opubl. ONSAiWSA 2010/1/1). Nie może budzić wątpliwości w świetle uregulowań zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego, że dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które pozwoli dokonać subsumpcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowaną normę prawną, a następnie do ustalenia konsekwencji prawnych tych faktów, fundamentalne znaczenie ma zasada zawarta w art. 7 k.p.a., zobowiązująca organ administracji do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zgodnie natomiast z art. 77 § 1 k.p.a. organ w toku postępowania wyjaśniającego zobowiązany jest zebrać cały materiał dowodowy rozumiany jako suma konkretnych dowodów w danej sprawie, by następnie po ich rozpatrzeniu wydać decyzję administracyjną.

Sąd I instancji kontrolując zaskarżoną decyzję uznał, że organy obu instancji nie naruszyły przepisów ustawy o rehabilitacji oraz rozporządzenia, a w konsekwencji także art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., gdyż podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrały w sposób wyczerpujący i rozpatrzyły cały materiał dowodowy.

Zauważyć zatem należy, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji była decyzja ostateczna w przedmiocie dofinansowania do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym. W ocenie organu odwoławczego, który wydał zaskarżoną decyzję, rozstrzygnięcie w ww. przedmiocie zainicjowane wnioskiem o dofinansowanie winno być załatwione przez wydanie decyzji. WSA w B., który kontrolował zaskarżoną decyzję, pogląd ten zaaprobował, aczkolwiek bliżej stanowiska w tym zakresie nie uzasadnił.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie w przedmiocie uprawnienia do uzyskania świadczenia w postaci dofinansowania kosztów turnusu rehabilitacyjnego ma charakter decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę na poparcie prezentowanego stanowiska w całej rozciągłości podziela argumentację prawną zawartą w motywach wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 17 stycznia 2013 r. (sygn. akt IV SA/Gl 232/12, baza orzeczeń nsa.gov.pl). Zgodzić się bowiem należy z poglądem, że zważywszy na ukształtowane przepisami ustawy o rehabilitacji i rozporządzenia uprawnienie do uzyskania świadczenia w postaci dofinansowania kosztów turnusu rehabilitacyjnego oraz konieczność przyjęcia domniemania formy decyzji administracyjnej i prawa do procesu osoby ubiegającej się o świadczenie, w sytuacji kiedy organ administracji orzeka w sposób jednostronny i władczy w kwestii tego świadczenia, mimo braku wyraźnego wskazania przez ustawodawcę, iż rozstrzygnięcie to ma charakter decyzji, uznać trzeba go za decyzję administracyjną. Wsparciem prezentowanego stanowiska są tez poglądy prawne wyrażone w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 24 maja 2012 r. (sygn. II GPS 1/12, opubl. ONSAiWSA 2012/4/62) dotyczące regulacji zawartej w art. 12a ustawy o rehabilitacji.

Skoro rozstrzygnięcie w przedmiocie dofinansowania do pobytu osoby niepełnosprawnej na turnusie rehabilitacyjnym ma formę decyzyjną, to oznacza, że załatwienie wniosku następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 § 1 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Zgodnie bowiem z art. 66 ustawy o rehabilitacji w sprawach nieunormowanych przepisami ustawy stosuje się m.in. kodeks postępowania administracyjnego. Natomiast istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy administracyjnej, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do decyzji organu I instancji. Wynika to z apelacyjnego charakteru orzekania przez organ II instancji oraz stosowanej zasady tempus regit actum. Jak podkreśla się w doktrynie "actum" w wypadku prawa administracyjnego jest wydanie decyzji konkretyzującej stosunek administracyjny (A. Zieliński "Zmiana stanu faktycznego lub zmiana stanu prawnego sprawy w postępowaniu administracyjnym i w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, 1988).

W orzecznictwie podkreśla się, że w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu faktycznego z daty wydania decyzji przez organ I instancji, lecz musi uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania (por. wyrok WSA z dnia 24 lutego 1992 r., sygn. II SA 49/92 powołany w "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" B. Adamiak, J. Borkowski, wyd. C.H. Beck, 12 wydanie, str. 517).

Zatem ocena zasadności wniosku (żądania o przyznaniu świadczenia) wobec braku normy szczególnej – w stosunku do ogólnej zasady – iż organ administracji orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania decyzji, jest dokonywana według stanu na dzień orzekania, a nie na dzień złożenia wniosku.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, zważywszy na ukształtowane przepisami ustawy o rehabilitacji i rozporzadzenia uprawnienie do uzyskania świadczenia w postaci dofinansowania kosztów turnusu rehabilitacyjnego, nie można przyjąć, że konkretyzacja stosunku administracyjno-prawnego wiąże się z innym momentem niż wydanie decyzji. Ma ona charakter decyzji kształtującej (konstytutywnej), aczkolwiek uznaniowej.

Sąd I instancji kontrolując zaskarżoną decyzję uznał, że organ zgodnie z prawem ocenił przesłanki do przyznania przedmiotowego świadczenia na podstawie danych wynikających z wniosku i załączonych do wniosku dokumentów. W ocenie Sądu I instancji takie działanie organu odwoławczego nie narusza prawa, gdyż organ rozpatrując wniosek opiera się na dokumentach wymienionych w § 5 ust. 5 rozporządzenia.

Stwierdzić więc należy, że w myśl § 5 ust. 5 rozporządzenia do wniosku o dofinansowanie załącza się: 1) kopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności lub kopię orzeczenia, lub kopię wypisu z treści orzeczenia traktowanego na równi z tym orzeczeniem albo kopię orzeczenia o niepełnosprawności; 2) wniosek lekarza, pod którego opieką znajduje się osoba niepełnosprawna, o skierowanie na turnus rehabilitacyjny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego treść § 5 ust. 5 rozporządzenia określa jedynie jakiego rodzaju dokumenty stanowią podstawę do oceny przesłanek związanych z ustaleniem stopnia i rodzaju niepełnosprawności wnioskodawcy, określonych w ust. 11 tego paragrafu. Przepis ten natomiast nie zawiera żadnej normy szczególnej w stosunku do zasady ogólnej, zgodnie z którą organ orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego na dzień wydania decyzji. Generalnie przepis § 5 rozporządzenia określa tryb składania i rozpatrywania wniosków o dofinansowanie do turnusu rehabilitacyjnego. Z treści § 5 ust. 9 rozporządzenia wynika, że w przypadku powzięcia wątpliwości w sprawie przyznawania dofinansowania, organ powiadamia wnioskodawcę o konieczności złożenia w wyznaczonym terminie wyjaśnień w sprawie lub dostarczenia niezbędnych dokumentów. Użycie w § 5 ust. 9 rozporządzenia zwrotów: "w szczególności" oraz "mające wpływ na przyznanie dofinansowania" prowadzi do wniosku, że nie chodzi tu wyłącznie o wątpliwości związane z wysokością dochodu w rodzinie wnioskodawcy lecz wszelkie wątpliwości, których wyjaśnienie jest niezbędne, a mające wpływ na przyznanie dofinansowania.

Zgodnie z § 5 ust. 11 rozporządzenia, przy rozpatrywaniu wniosku o dofinansowanie bierze się pod uwagę stopień i rodzaj niepełnosprawności wnioskodawcy i wpływ niepełnosprawności na możliwość realizacji przez wnioskodawcę kontaktów społecznych w codziennym funkcjonowaniu, a także uwzględnia się na korzyść wnioskodawcy fakt niekorzystania z dofinansowania w roku poprzednim. Natomiast w myśl § 5 ust. 12 rozporządzenia, pierwszeństwo w uzyskaniu dofinansowania mają osoby niepełnosprawne, które posiadają orzeczenia o zaliczeniu do znacznego i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności albo równoważne, osoby niepełnosprawne w wieku do 16 lat albo w wieku do 24 lat uczące się i niepracujące bez względu na stopień niepełnosprawności.

Z kolei w § 4 ust. 1 rozporządzenia określono po spełnieniu jakich warunków osoba niepełnosprawna może ubiegać się o tego rodzaju dofinansowanie. Wśród tak określonych warunków oraz unormowań zawartych w § 5 rozporządzenia nie wskazano, iż podstawą do oceny wniosku jest stan faktyczny inny aniżeli istniejący w dacie wydania decyzji.

Sąd I instancji nie wskazał żadnej normy prawnej zawartej w ustawie o rehabilitacji oraz w rozporządzeniu stanowiącej lex specialis wobec ogólnej zasady, iż organ administracji orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego na dzień orzekania. Nie zakwestionował też zasady, że istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozpatrzeniu tej samej sprawy. W tej sytuacji nie zasługuje na aprobatę pogląd Sądu I instancji, iż organ nie naruszył reguł prawidłowego prowadzenia postępowania administracyjnego i właściwego ustalenia stanu faktycznego oceniając przesłanki do przyznania świadczenia na podstawie danych wynikających z wniosku.

Skarżący w ramach zarzutów kasacyjnych podnosił, że Sąd I instancji nieprawidłowo zweryfikował stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, a dotyczące niewyjaśnienia jego sytuacji prawnej wynikającej z przedłożonego w postępowaniu odwoławczym wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 9 maja 2011 r. sygn. akt VII U 411/10. Powołanym wyrokiem zmienione zostało orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia 1.04.2010 r. oraz poprzedzające je orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia [...].02.2010 r. w ten sposób, że zaliczono M. Cz. do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym od dnia [...].02.2010 r. na stałe.

Sąd I instancji uznał, że złożenie przedmiotowego dokumentu w postępowaniu odwoławczym, mimo że z jego treści wynika zmiana stopnia niepełnosprawności od dnia [...].02.2010 r., nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż nie zmieniało to statusu skarżącego w dniu składania wniosku.

Jak już wyżej wskazał Naczelny Sąd Administracyjny tego rodzaju pogląd Sądu I instancji nie zasługuje na aprobatę, gdyż pozostaje w oczywistej sprzeczności z ogólną zasadą postępowania administracyjnego, w myśl której organ administracji orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania decyzji. To zaś oznacza, że organ odwoławczy jest zobowiązany w swej ocenie uwzględnić zmianę stanu faktycznego, która nastąpiła po wydaniu decyzji przez organ I instancji, o ile okoliczności faktyczne wynikające z tego stanu sprawy mają wpływ na jej ostateczne rozstrzygnięcie.

Z treści § 5 ust. 12 rozporządzenia, na który powoływał się skarżący w skardze kasacyjnej wynika, z jakim stopniem i rodzajem stwierdzonej niepełnosprawności osoby niepełnosprawne mają pierwszeństwo w uzyskaniu dofinansowania. Z treści tej normy prawnej nie wynika, aby określony w tym przepisie stopień i rodzaj niepełnosprawności miał wynikać z dokumentu załączonego do wniosku. Jeżeli skarżący w toku postępowania odwoławczego przedstawił dokumenty wskazujące na zmianę stwierdzonego u niego stopnia i rodzaju niepełnosprawności, to Sąd I instancji kontrolując zaskarżoną decyzję zobowiązany był ocenić, czy organ odwoławczy nie naruszył zasad zawartych w art. 7 i 77 § 1 k.p.a. pomijając wyjaśnienie okoliczności wynikającej z tychże dowodów.

Z tych zatem przyczyn zarzuty skargi kasacyjnej zasługiwały na uwzględnienie.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. dokona kontroli zaskarżonej decyzji przy uwzględnieniu powyższych wskazań i zważywszy na skutki tej kontroli rozważy jakie zastosować przewidziane ustawą – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi środki.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.

NSA nie orzekł o kosztach zgodnie z wnioskiem, albowiem z mocy art. 258 § 1 pkt 8 p.p.s.a. w tym zakresie rozstrzygnie referendarz sądowy.