Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1180/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi Z. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygnatura akt VIISA/Wa 1180/16

UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] października 2015r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 1409 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy robót budowlanych zrealizowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...], w zakresie zabudowy części korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] w klatce schodowej nr lll-C - nakazał Z. T. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na zabudowie części klatki schodowej na piątym piętrze z włączeniem jej do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] poprzez:

1. wykonanie zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi w rzucie poziomym piątego pietra na rysunku AT nr 301 zaopiniowanym przez projektanta obiektu, w celu zapewnienia możliwości ewakuacji osób z lokalu nr [...] bezpośrednio do klatki schodowej,

2. wykonanie szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej nr III-C w sposób zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym.

Określił termin wykonania obowiązków na cztery miesiące od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] października 2010r. przedstawiciel Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] dokonał oględzin ww. nieruchomości i stwierdził między innymi na V piętrze, w klatce lll-C przyłączenie części korytarza do lokali nr [...] i nr [...] w budynku przy Al. [...] w [...].

Zawiadomieniem z dnia [...] października 2011 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych zrealizowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...].

Zgodnie z przedstawioną w toku postępowania opinią biegłego sądowego mgr inż. arch. Z. G. wykonanie przedmiotowych robót budowlanych skutkuje m.in. zmianą parametrów technicznych (powierzchnie użytkowe lokali), warunków ochrony przeciwpożarowej (brak uzgodnienia zmian przez rzeczoznawcę p.poż.), zmianą obciążeń w wyniku realizacji ścian na podestach przy klatkach schodowych.

Z uwagi na fakt, iż roboty budowlane zostały zrealizowane w warunkach samowoli budowlanej, postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nałożył na Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" obowiązek przedłożenia oceny technicznej prawidłowości robót budowlanych zrealizowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...] oraz zgodności robót z obowiązującymi przepisami wraz z opinią rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" przedłożyła "Ocenę techniczną dotyczącą wykonanych robót budowlanych w budynku przy Al. [...]" opracowaną przez rzeczoznawcę budowlanego inż. F. P. (wpisanego do Centralnego Rejestru Rzeczoznawców Budowlanych pod pozycją [...] i będącego członkiem [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa o nr ew. [...]) oraz "Opinię w sprawie zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] przy Al. [...] w [...]" opracowaną przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. J. J. (posiadającego uprawnienia nr [...]).

Zgodnie z przedstawioną dokumentacją, niektóre z wykonanych zabudów klatek schodowych zostały negatywnie zaopiniowane pod względem bezpieczeństwa pożarowego - m. in. zabudowa klatki schodowej nr III-C przy lokalach nr [...] i nr [...] w budynku przy Al. [...] w [...].

Zabudowa części wspólnego korytarza klatki schodowej nr lll-C, o łącznej powierzchni 8m2 wraz z przyłączeniem do dwóch lokali mieszkalnych nr [...] (powierzchnia 4,40m2) i nr [...] (pow. 3,60m2), powoduje że lokal nr [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej (klatki schodowej) i dalej na zewnątrz budynku.

Przejście ewakuacyjne z lokalu nr [...] prowadzi do drzwi stanowiących wyjście ewakuacyjne do klatki schodowej z lokalu nr [...]. Ponadto w zabudowanej części korytarza włączonej do lokalu nr [...] znajdują się pionowe szachty instalacji technicznych budynku dostarczające media z urządzeniami pomiarowymi i zaworami odcinającymi zasilanie. Ze względu na bezpieczeństwo lokali mieszkalnych, potrzebę zapewnienia swobodnego i ciągłego dostępu ekip ratowniczych i technicznych szachty instalacyjne muszą być zlokalizowane w przestrzeniach klatki schodowej, a nie w lokalach mieszkalnych.

Pionowe szachty instalacji technicznych budynku, ze względu na otwory w stropach międzykondygnacyjnych oraz zagrożenia stanowią wyodrębnione, obudowane i zamykane strefy, których przebieg możliwy jest wyłącznie w przestrzeniach nie przeznaczonych do zamieszkania ludzi.

Wobec powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] września 2013r. nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na zabudowie części klatki schodowej na piątym piętrze, wraz z włączeniem do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...] poprzez: 1) wykonanie zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi w rzucie poziomym piątego pietra na rysunku AT nr 301 zaopiniowanym przez projektanta obiektu, w celu zapewnienia możliwości ewakuacji osób z lokalu nr [...] bezpośrednio do klatki schodowej; 2) wykonanie szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej lll-C w sposób zgodny z projektem budowlanym.

Wobec niewykonania obowiązku wynikającego z tej decyzji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] października 2014r. nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" dokonanie rozbiórki zabudowanej części korytarza przyległej do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] na klatce schodowej nr lll-C na piątym piętrze budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy Al. [...] w [...].

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. stwierdził nieważność Decyzji Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2013r., zaś decyzją z dnia [...] lutego 2015r. - uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2014r.

Z uwagi na zalecenia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organ powiatowy przeprowadził postępowanie wyjaśniające w stosunku do Z. T. - właściciela lokali nr [...] i nr [...] w budynku przy Al. [...] w [...].

Pismem z dnia [...] kwietnia 2015r. wezwano Z. T. do przedstawienia wyjaśnień w sprawie wykonania robót budowlanych polegających na zabudowie części korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] oraz przedłożenia dokumentów, na podstawie których zrealizowano przedmiotowe prace budowlane. Z. T. nie przedłożył wymaganej dokumentacji.

Następnie w dniu [...] czerwca 2015r. przedstawiciel Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] dokonał oględzin. W ich wyniku stwierdzono istnienie ściany pełnej o grubości 12 cm oddzielającej przedsionek wejściowy do lokali nr [...] i nr [...] od klatki schodowej. W ścianie zamontowano drzwi o szerokości 90cm otwierające się na zewnątrz na podest windowy. Pierwotnie istniejące drzwi wejściowe do ww. lokali istnieją nadal w tym samym miejscu.

Wygrodzona część przedsionka o powierzchni 8m2 została przyłączona do lokali nr [...] i nr [...]. Na ścianie przy drzwiach zewnętrznych zamontowano gablotę z kluczami umożliwiającymi otwarcie drzwi z zewnętrz w przypadku zagrożenia i nieobecności właściciela ww. lokali oraz dostęp do szachtów z pionami c.o., wody i elektryczności.

Wobec zastrzeżeń podnoszonych przez Z. T. w stosunku do przedłożonej przez Spółdzielnię Mieszkaniową, oceny technicznej robót budowlanych, Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego [...] zwrócił się do Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej [...] o zweryfikowanie, czy zabudowa części korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa pożarowego.

Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2015r. poinformowała, iż z ww. lokali powinna być zapewniona możliwość ewakuacji bezpośrednio na drogi komunikacji ogólnej służące ewakuacji. Drogami tymi powinny być: ogólnodostępny korytarz oraz ewakuacyjna klatka schodowa.

W ocenie Komendy, droga ewakuacyjna nie powinna prowadzić przez część przynależną do innego lokalu. Sytuacja ta może bowiem spowodować ograniczoną możliwość użycia drzwi ewakuacyjnych. Ponadto wskazano, iż szczegółowa ocena techniczna i określenie wymagań technicznych w zakresie ochrony ppoż. powinna zostać wykonana przez uprawnionego projektanta oraz uzgodniona, zaopiniowana z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Dalej organ stwierdził, że z przedłożonej oceny technicznej opracowanej przez rzeczoznawcę budowlanego niż. F. P. oraz opinii w sprawie zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych, opracowanej przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. J. J., wynika, iż lokal nr [...] w budynku przy Al. [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej (klatki schodowej) i na zewnątrz budynku.

Istniejące przejście ewakuacyjne w lokalu nr [...] prowadzi bowiem do drzwi stanowiących wyjście ewakuacyjne do klatki schodowej z lokalu nr [...]. W zabudowanej części korytarza znajdują się pionowe szachty instalacji technicznych budynku dostarczające media z urządzeniami pomiarowymi i zaworami odcinającymi zasilanie.

Wskazano, iż z uwagi na bezpieczeństwo lokali mieszkalnych, potrzebę zapewnienia swobodnego i ciągłego dostępu ekip ratowniczych i technicznych szachty instalacyjne muszą być zlokalizowane w przestrzeniach klatki schodowej, a nie w lokalach mieszkalnych. Pionowe szachty instalacji technicznych budynku ze względu na otwory w stropach międzykondygnacyjnych oraz zagrożenia stanowią wyodrębnione, obudowane i zamykane strefy, których przebieg możliwy jest wyłącznie w przestrzeniach nie przeznaczonych do zamieszkania ludzi.

Zgodnie z zaleceniami "Opinii w sprawie zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] przy Al. [...] w [...]" konieczne jest zapewnienie możliwości ewakuacji osób z lokalu mieszkalnego nr [...] bezpośrednio do klatki schodowej poprzez wykonanie zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi przez projektanta budynku opisanej na rzucie poziomym piątego piętra dokumentacji powykonawczej na rysunku nr AT 301 oraz zlokalizowanie szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej w sposób zgodny z projektem budowlanym.

Spółdzielni Mieszkaniowa kilkukrotnie wzywała inwestora do usunięcia zabudowy wykonanej niezgodnie z przepisami prawa.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem określając termin ich wykonania. W myśl art. 51 ust. 7, przepisy ust. 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Z. T. wniósł odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2015r. .

W uzasadnieniu odwołania wskazał, że wbrew twierdzeniom organu dokonana zabudowa korytarza umożliwia ewakuację osób z lokalu nr [...] bezpośrednio do klatki schodowej, w takim samym stopniu jak ewakuacja osób z lokalu nr [...].

Szachty pionowe instalacji technicznych w przestrzeni klatki schodowej nr III-C nie zostały poprzez dokonaną zabudowę włączone do lokalu nr [...], nie zostało naruszone bezpieczeństwo lokali mieszkalnych. Istnieje możliwość swobodnego i ciągłego do nich dostępu ekip ratowniczych i technicznych.

Organ przychylił się do oceny sporządzonej przez rzeczoznawcę wynajętego przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...].

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] podczas całego postępowania brał pod uwagę jedynie wyjaśnienia Spółdzielni Mieszkaniowej, co oznacza stronniczość.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].10.2015 r., nakazującej Z. T. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na zabudowie części klatki schodowej na piątym piętrze klatki schodowej III-C wraz z włączeniem do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...] poprzez: 1. wykonanie zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi w rzucie poziomym piątego piętra na rysunku AT nr 301 zaopiniowanym przez projektanta obiektu, w celu zapewnienia możliwości ewakuacji osób z lokalu nr [...] bezpośrednio do klatki schodowej, 2. wykonanie szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej nr III-C w sposób zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym - uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie nakazu wykonania obowiązku określonego w pkt 2 i w tej części postępowanie umorzył, w podstałej części utrzymał decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że przeprowadzane w dniach [...].04.2012 r. i [...].07.2012 r. oględziny, potwierdziły ustalenia co do rozbieżności w zakresie powierzchni użytkowej budynku i poszczególnych lokali, w stosunku do projektu pierwotnego.

Postępowanie w części dotyczącej zabudowy powierzchni innych przedsionków przeciwpożarowych zostało zakończone odrębnymi decyzjami ostatecznym, nr [...] z dnia [...].09.2013 r. i nr [...] z dnia [...].09.2013 r.

W dniu [...].06.2015 r. przeprowadzono kolejne oględziny zabudowy części korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i [...]. Stwierdzono istnienie ściany pełnej o grubości 12 cm oddzielającej przedsionek wejściowy do lokali nr [...] i [...] (V piętro) od klatki schodowej, w ścianie zainstalowano drzwi o szerokości 90 cm otwierające się na zewnątrz na podest windowy.

Ustalono również, że pierwotnie istniejące drzwi wejściowe do lokali nr [...] i [...] istnieją nadal w tym samym miejscu. Wygrodzona część przedsionka o powierzchni 8 m2 została przyłączona do ww. lokali i w ten sposób oba lokale zostały połączone w jeden lokal, nadto ustalono, że na ścianie przy drzwiach zewnętrznych powieszono gablotkę z kluczami umożliwiającymi otwarcie drzwi z zewnątrz w przypadku zagrożenia i nieobecności właściciela, w tym również umożliwiając dostęp do szachtów z pionami c.o., wody i elektrycznymi.

Początkowo postępowanie zostało wszczęte w sprawie robót budowlanych zrealizowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...], a obecnie prowadzone jest w części dotyczącej zabudowy korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] w klatce schodowej nr III-C.

W toku postępowania przedłożono "Opinię w sprawie zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] przy AL. [...] w [...]" sporządzoną przez mgr inż. J. J. w kwietniu 2013 r., z treści której wynika, że lokal mieszkalny nr [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej i dalej na zewnątrz budynku. Istniejące przejście ewakuacyjne w lokalu nr [...] prowadzi do drzwi stanowiących wyjście ewakuacyjne do klatki schodowej w innym lokalu mieszkalnym o nr [...].

Ponadto w zabudowanej i zamykanej drzwiami części korytarza przynależnej do lokalu nr [...] znajdują się pionowe szachty instalacji technicznych budynku dostarczające media z urządzeniami pomiarowymi i zaworami odcinającymi zasilanie. Autor stwierdził, że wykonana zabudowa dwóch lokali nie może uzyskać pozytywnej opinii w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

Przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany na podstawie decyzji Burmistrza Gminy [...] nr [...] z dnia [...].08.2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, natomiast decyzją nr [...] z dnia [...].04.2003 r. udzielono pozwolenia na jego użytkowanie.

Inwestorem przedmiotowej zabudowy jest Z. T., a nie Spółdzielnia, co wynika z korespondencji Spółdzielni Mieszkaniowej [...] ze Z. T., która w wielu pismach wzywała inwestora do usunięcia zabudowy wykonanej niezgodnie z przepisami prawa.

W aktach sprawy znajduje się poświadczona za zgodność z oryginałem przez kierownika budowy M. M. kserokopia rzutu poziomu piątego piętra - rysunek AT nr 301 - dokumentacji powykonawczej, która zgodnie z oświadczeniem W. M. działającego z upoważnienia Spółdzielni Mieszkaniowej [...] stanowiła załącznik do wniosku o pozwolenie na użytkowanie.

Analiza porównawcza dokumentacji powykonawczej oraz dokumentacji projektowej prowadzi do wniosku, iż na etapie budowy budynku wprowadzono w klatce schodowej nr III-C na wysokości piątego piętra zmiany nie mające charakteru odstępstw istotnych, polegające m.in. na wykonaniu w miejscu projektowanego przeszklenia na wprost klatki schodowej ściany pełnej z cegły grubości 25 cm (na rzucie piętra 5 dokonano adnotacji, że alternatywnie można wykonać ściankę z pustaków szklanych na cokole wysokości 0,3 m), w ramach odstępstw zrezygnowano również z montażu drzwi aluminiowych w przejściu pomiędzy schodami a windą.

Dokumentacja ta nie wskazuje na wykonanie drzwi pomiędzy dwoma kominami, usytuowanych na wprost windy, których montaż powodowałby wydzielenie części korytarza jako przedsionków lokali nr [...] i [...], a tym samym legalizowałby usytuowanie szachtów instalacji c.o., wody i elektrycznymi w części przynależnej do ww. lokali i w sposób ograniczający dostęp do nich z części ogólnodostępnych budynku.

Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, brak bezpośredniego dostępu z lokalu nr [...] do pionowej drogi ewakuacyjnej oraz usytuowanie szachtów instalacji technicznych budynku w części przynależnej do lokali mieszkalnych, stanowi o braku możliwości pozostawienia wykonanej zabudowy oraz zasadności nałożenia obowiązku wykonania zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi w rzucie poziomym piątego piętra na rysunku AT nr 301, stanowiącym załącznik do protokołu z dnia [...].07.2013 r., z przyjęcia ustnych wyjaśnień W. M. działającego z upoważnienia Spółdzielni Mieszkaniowej [...].

Rysunek ten - kserokopia poświadczona za zgodność z oryginałem przez kierownika budowy M. M. - stanowi część akt organu powiatowego.

Organ podjął działania mające na celu uzyskanie oryginału dokumentacji złożonej wraz z wnioskiem o pozwolenia na budowę, jednakże dokumentacji tej nie udało się uzyskać. Biuro Architektury i Planowania Przestrzennego pismem z dnia [...].01.2016r. poinformowało, iż akta sprawy w przedmiocie użytkowania przedmiotowego budynku nie istnieją w jego zasobach. Ponadto akt tych w swoich zasobach nie posiada również organ powiatowy.

Wobec stwierdzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych, których przywrócenie do stanu zgodnego z prawem jest możliwe, organ nadzoru budowlanego wydał decyzję określoną w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. W sytuacji niewykonania tak nałożonego obowiązku, zgodnie z art. 51 ust. 3 pkt 2 wydaje się decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Adresata rozstrzygnięcia wydanego na podstawie ww. przepisów wskazuje art. 52 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, iż inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 51.

Organ powiatowy prawidłowo określił adresata decyzji, którym jest Z. T. będący inwestorem wykonanej zabudowy (polegającej na wykonaniu drzwi pomiędzy kominami na wprost windy). Brak jest podstaw do twierdzenia, iż roboty te zostały wykonane przed udzieleniem pozwolenia na użytkowanie obiektu i ich inwestorem jest Spółdzielnia Mieszkaniowa [...].

W odniesieniu do obowiązku określonego w punkcie 2 decyzji - wykonania szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej nr III-C w sposób zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym - organ odwoławczy nie stwierdził ingerencji w szachty instalacyjne. Są one usytuowane w tym samym miejscu, w którym zostały przewidziane w projekcie budowlanym, a powstała niezgodność z przepisami prawa, jest wynikiem zabudowy części korytarza, a nie przeniesienia szachtów instalacji technicznych. Z tego powodu uchylił obowiązek nałożony w punkcie 2 decyzji i umorzył postępowanie w tym zakresie.

Z. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru z dnia [...] marca 2016r., domagał się jej uchylenia.

W uzasadnieniu skargi podnosił, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wyjaśnił wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy, dokonał ich niewłaściwej oceny, decyzję wydał zbyt pochopnie.

Zabudowa korytarza polegała jedynie na wykonaniu dodatkowych drzwi pomiędzy dwoma kominami, usytuowanych na wprost windy i otwieranych na podest windowy, których montaż skutkował wydzieleniem części korytarza jako przedsionka lokali nr [...] i [...]. Pierwotnie istniejące drzwi wejściowe do lokali [...] i [...] istnieją nadal w tym samym miejscu. Skarżący jest właścicielem obu mieszkań i w obu jednocześnie zamieszkuje, nie zachodzi sytuacja iż lokal nr [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej i dalej na zewnątrz budynku.

Zarówno lokal nr [...] jak i [...] posiada taką samą drogę ewakuacyjną, więc nielogiczne jest stwierdzenie, iż brak jest bezpośredniego dostępu z lokalu nr [...] do pionowej drogi ewakuacyjnej, gdy lokal nr [...] taką drogę posiada. Drogi ewakuacyjne prowadzą przez zamontowane dodatkowe drzwi, które z kolei nie należą ani do lokalu nr [...] ani do lokalu nr [...] i są w równym stopniu dostępne z lokalu nr [...] jak i [...].

Zgodnie z wymogami określonymi w rzucie pionowym piątego piętra na rysunku AT nr 301, zaopiniowanym przez projektanta budynku, na klatce schodowej były zaplanowane dodatkowe drzwi aluminiowe, pomiędzy podestem windowym a schodami klatki schodowej, z montażu, których zrezygnowano. Obecnie istniejąca zabudowa (dodatkowo zamontowane drzwi) sprowadza się jedynie do przesunięcia planowanych aluminiowych drzwi na miejsce pomiędzy dwoma filarami. Przesunięcie i montaż drzwi między dwoma kolumnami nic nie zmieniło, ponieważ pierwotnie zaplanowane drzwi aluminiowe także powodowały wydzielenie części korytarza od podestu ze schodami.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na "Opinię w sprawie zgodności z wymogami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] przy Al. [...] w [...]" sporządzoną przez mgr inż. J. J. w kwietniu 2013r., z treści której wynika, że lokal mieszkalny nr [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej i dalej na zewnątrz budynku. Istniejące przejście ewakuacyjne w lokalu nr [...] prowadzi do drzwi stanowiących wyjście ewakuacyjne do klatki schodowej w innym lokalu mieszkalnym o nr [...].

Jednak opinia biegłego jest błędna. Biegły nigdy nie był w mieszkaniach nr [...] oraz [...], błędnie ocenił dostęp do pionowej drogi ewakuacyjnej z lokalu nr [...]. Zabudowa nie ogranicza drogi ewakuacyjnej z lokalu nr [...], tak jak w przypadku pierwotnie planowanych dodatkowych drzwi aluminiowych, pomiędzy podestem windowym, a schodami klatki schodowej, które miały zostać zamontowane.

Dziwi negatywna opinia rzeczoznawcy do spraw ochrony przeciwpożarowej, gdyż przez zamontowanie dodatkowych drzwi (wraz z pozostawieniem pierwotnych drzwi do lokali [...] i [...]) ochrona przeciwpożarowa mieszkań została poprawiona - powstała wygrodzona cześć korytarza, z zachowaniem przepisów przeciwpożarowych odnośnie ilość drzwi pomiędzy najdalszym pomieszczeniem w mieszkaniu, a droga przeciwpożarową.

Twierdzenie, o usytuowaniu szachtów instalacji technicznych budynku w części przynależnej do lokali mieszkalnych jest błędne. W celu umożliwienia nieograniczonego dostępu do szachtów instalacji technicznych, przy drzwiach zewnętrznych została zamontowana gablotka z kluczami umożliwiającymi otwarcie drzwi z zewnątrz w przypadku zagrożenia i nieobecności właściciela. Zabudowa została wykonana na etapie budowy budynku, ponad 16 lat temu. Nigdy nie istniał problem braku czy ograniczenia dostępu do szachtów instalacji technicznych.

Wszystkie prace związane z zabudową korytarza były przeprowadzane za zgodą Spółdzielni Mieszkaniowej, to utwierdzało skarżącego w przekonaniu, iż formalności zostały dopełnione.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego skarżący złożył do akt opinię z zakresu ochrony przeciwpożarowej dotyczącą zamontowanych drzwi na drodze ewakuacyjnej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym w Warszawie przy Al. [...], sporządzona przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. M. T. - upr. Nr [...].

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

Skarga jest niezasadna.

Przedmiotowe postępowanie dotyczyło robót budowlanych zrealizowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w [...] w zakresie zabudowy części korytarza klatki schodowej nr III-C przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...].

W celu wyjaśnienia sprawy i oceny dopuszczalności pozostawienia zabudowy części korytarza klatki schodowej nr III-C, przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...], wymagane było dokonanie przez organ oceny zgodności tych robót z obowiązującymi przepisami, także tymi które dotyczą bezpieczeństwa pożarowego.

Ustawodawca w art. 7 k.p.a. nałożył na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Dodatkowo art. 77 k.p.a. nakazuje, aby organ administracji publicznej w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Z kolei w art. 80 k.p.a., zawarta jest zasada swobodnej oceny dowodów, która ma na celu nieograniczanie organu, co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów, aby mógł on swobodnie, ustalić w danej sprawie stan faktyczny.

Swobodna ocena dowodów, aby nie była dowolną, musi być dokonana, zgodnie z normami prawa procesowego z zachowaniem reguł tej oceny. Powinna być oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego.

Zdaniem Sądu, tych zasad procesowych, w przedmiotowej sprawie organy nie naruszyły. Z całokształtu akt sprawy (a zwłaszcza z przedłożonych opinii) wynika bowiem, że nie było możliwe zachowanie istniejącej zabudowy części klatki schodowej. Po pierwsze dlatego, że w aspekcie formalnoprawnym nadal funkcjonują dwa oddzielne lokale mieszkalne nr [...] i nr [...], które jednak na skutek przedmiotowych robót posiadają wspólne wyjście do klatki schodowej, stanowiącej ogólną drogę ewakuacyjna (nie zmienia tego faktu okoliczność, iż należą do jednego właściciela). Po drugie, w skutek przedmiotowych robót, szachty instalacyjne zostały przeniesione z przestrzeni klatki schodowej, do przestrzeni indywidualnej przynależnej do lokali mieszkalnych, przeznaczonej do zamieszkania ludzi.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu [...].06.2015 r. oględziny zabudowy korytarza przyległego do lokali mieszkalnych nr [...] i [...] i stwierdził wykonanie ściany pełnej o grubości 12 cm oddzielającej przedsionek wejściowy do lokali nr [...] i [...] (V piętro) od klatki schodowej, w ścianie zainstalowano drzwi o szerokości 90 cm otwierające się na zewnątrz na podest windowy. Ustalono również, że pierwotnie istniejące drzwi wejściowe do lokali nr [...] i [...] zostały pozostawione bez zmian.

Wygrodzona część przedsionka o powierzchni 8 m2 została przyłączona do ww. lokali. Na ścianie przy drzwiach zewnętrznych skarżący zamontował gablotkę z kluczami umożliwiającymi otwarcie drzwi z zewnątrz – co ma zapewnić dostęp do szachtów z pionami c.o., wody i elektrycznymi.

We wcześniejszym toku postępowania, które skierowane było do Spółdzielni Mieszkaniowej [...], Spółdzielnia przedłożyła "Opinię w sprawie zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej wykonanych zabudów części powierzchni wspólnych w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] przy Al. [...] w [...]" sporządzoną przez mgr inż. J. J. w kwietniu 2013 r. Z jej treści wynikało, że lokal mieszkalny nr [...] nie posiada bezpośredniego dostępu do pionowej drogi ewakuacyjnej i dalej na zewnątrz budynku. Istniejące przejście ewakuacyjne w lokalu nr [...] prowadzi do drzwi stanowiących wyjście ewakuacyjne do klatki schodowej w innym lokalu mieszkalnym o nr [...].

W zabudowanej i zamykanej drzwiami części korytarza przynależnej do lokalu nr [...] znajdują się pionowe szachty instalacji technicznych budynku dostarczające media, z urządzeniami pomiarowymi i zaworami odcinającymi zasilanie. Autor stwierdził, że wykonana zabudowa korytarza nie może uzyskać pozytywnej opinii w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

Organ zasadnie ustalił, że inwestorem zabudowy był Z. T., a nie Spółdzielnia, co wynikało z korespondencji Spółdzielni Mieszkaniowej [...] ze Z. T., która w wielu pismach wzywała skarżącego do usunięcia zabudowy wykonanej niezgodnie z przepisami prawa.

Przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany na podstawie decyzji Burmistrza Gminy [...] nr [...] z dnia [...].08.2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, natomiast decyzją nr [...] z dnia [...].04.2003 r. udzielono pozwolenia na jego użytkowanie.

Do akt sprawy załączono (poświadczoną za zgodność z oryginałem przez kierownika budowy M. M.) kserokopię rzutu poziomu piątego piętra - rysunek AT nr 301 - dokumentacji powykonawczej, która zgodnie z oświadczeniem W. M. działającego z upoważnienia Spółdzielni Mieszkaniowej [...], stanowiła załącznik do wniosku o pozwolenie na użytkowanie.

Dokonana przez organ analiza porównawcza dokumentacji powykonawczej oraz dokumentacji projektowej wskazywała, iż na etapie budowy budynku wprowadzono w klatce schodowej nr III-C na wysokości piątego piętra zmiany nie mające charakteru odstępstw istotnych, polegające m.in. na wykonaniu w miejscu projektowanego przeszklenia na wprost klatki schodowej ściany pełnej z cegły grubości 25 cm (na rzucie piętra 5 dokonano adnotacji, że alternatywnie można wykonać ściankę z pustaków szklanych na cokole wysokości 0,3 m), w ramach odstępstw zrezygnowano z montażu drzwi aluminiowych w przejściu pomiędzy schodami a windą.

Z dokumentacji tej nie wynikało, aby wykonano drzwi pomiędzy dwoma kominami, usytuowanymi na wprost windy, których montaż skutkowałby wydzieleniem części korytarza jako przedsionków lokali nr [...] i [...].

Słusznie organ wskazał, że brak bezpośredniego dostępu z lokalu nr [...] do pionowej drogi ewakuacyjnej oraz usytuowanie szachtów instalacji technicznych budynku w części przynależnej do lokali mieszkalnych, stanowiło o braku możliwości pozostawienia wykonanej zabudowy oraz zasadności nałożenia obowiązku wykonania zabudowy zgodnie z wymaganiami określonymi w rzucie poziomym piątego piętra na rysunku AT nr 301, stanowiącym załącznik do protokołu z dnia [...].07.2013 r. z przyjęcia ustnych wyjaśnień W. M., działającego z upoważnienia Spółdzielni Mieszkaniowej [...].

Wobec stwierdzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych, których przywrócenie do stanu zgodnego z prawem było możliwe, organ nadzoru budowlanego uprawniony był do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane i nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.

Adresata rozstrzygnięcia wydanego na podstawie ww. przepisu wskazuje art. 52 ustawy Prawo budowlane który stanowi, iż inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 51.

Organ prawidłowo określił adresata decyzji, którym jest Z. T., gdyż był on inwestorem wykonanej zabudowy (polegającej na zamontowaniu drzwi pomiędzy kominami na wprost windy). Brak było podstaw do twierdzenia, że roboty te zostały wykonane przed udzieleniem pozwolenia na użytkowanie obiektu i ich inwestorem jest Spółdzielnia Mieszkaniowa [...].

W zakresie nałożonego przez organ I instancji obowiązku wykonania szachtów pionowych instalacji technicznych budynku w przestrzeni klatki schodowej nr III-C w sposób zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym - organ odwoławczy słusznie uchylił ten obowiązek, gdyż w istocie nie doszło do ingerencji w szachty instalacyjne. Są one bowiem usytuowane w tym samym miejscu, w którym zostały przewidziane w projekcie budowlanym. Niezgodność z przepisami prawa była wynikiem wykonanej zabudowy części korytarza, a nie przeniesienia szachtów instalacji technicznych. Zasadne stało się uchylenie obowiązku nałożonego w punkcie 2 decyzji organu powiatowego i umorzenie postępowania w tym zakresie.

Należy nadto wskazać, iż obecnie przedłożona przez skarżącego opinia z zakresu ochrony przeciwpożarowej sporządzona przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. M. T. upr. Nr [...], mogłaby być objęta oceną merytoryczną Sądu, gdyby została przedstawiona w toku postępowania administracyjnego, a organ nie odniósł się do jej treści należycie.

Bowiem w przypadku, gdy organ dysponuje dwiema opiniami (wyjaśnieniami) wykluczającymi się, to musi ocenić te środki dowodowe stosownie do art. 7, 77 i 80 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. - podać dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Ewentualnie, opinia przedłożona dopiero przed Sądem, może stanowić dowód na nieprzeprowadzenie przez organ administracji postępowania dowodowego w sposób rzetelny, kompletny - czego jednak Sąd w tej sprawie nie stwierdził.

Sąd nie dostrzegł bowiem naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy, ani też naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego - Prawa budowlanego.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2012r, poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.