Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2299/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13k ust. 1, art. 13k ust. 4
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Dariusz Zalewski Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego J. G. kwotę 737 (siedemset trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD), na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm., Dz. U. z 2008 r., Nr 218, poz. 1391 zwanej dalej udp) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 80, poz. 433), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b, art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 - zwanej dalej utd) po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy złożonego przez J. G. od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3 000 (słownie: trzy tysiące) złotych za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej, utrzymał w mocy zakwestionowaną decyzję organu I instancji.

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przez skarżącego przejazdu w dniu [...] września 2012 r. o godzinie 19:57 pojazdem marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o numerze rej. [...], o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t. po autostradzie [...] na odcinku [...] (granica [...]) - węzeł [...], wymienionym w zał. nr 1 pkt 3 lit. a do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. 2011, nr 80, poz. 433), bez uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.

Powyższe naruszenie stwierdzono podczas kontroli drogowej w dniu [...] października 2012 r. na autostradzie [...] w Miejscu Obsługi Podróżnych "[...]" w oparciu o zapis ewidencyjny ER nr [...] zarejestrowany przez urządzenie kontrolne (bramownicę) o numerze identyfikacyjnym [...], zainstalowane w pasie drogowym ww. płatnego odcinka drogi.

Na podstawie protokołu przesłuchania strony oraz wydruków z tachografu cyfrowego ustalono, że w czasie przedmiotowego przejazdu pojazdem samochodowym kierował kontrolowany kierowca J. G..

Powyższe zostało udokumentowane protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] października 2012 r., który kierowca podpisał bez uwag.

Decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na J.G. karę pieniężną w wysokości 3000 złotych za przejazd po drodze krajowej w dniu [...] września 2012 r. o godz. 19:57 bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Powołując się na stosowne przepisy, stwierdzono w decyzji, że kara za brak uiszczenia opłaty za przejazd po drodze lub odcinku drogi płatnej wynosi 3000 złotych.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. G. wyjaśnił, iż nie jest możliwe, aby w dniu [...] września 2012 r. o godzinie 19:57 nie uiścił opłaty za przejazd z powodu braku środków na koncie. Wskazał, że w tym dniu poruszał się drogą płatną od godziny 15:00 do godziny 21:30 i przez cały ten czas urządzenie viaBox nie wydawało dźwięków, sygnalizujących brak środków na koncie i działało prawidłowo. Ponadto z historii poboru opłat jasno wynika, że dokładnie o godz. 19:57 opłata za przejazd została pobrana z konta. W tym dniu opłata za przejazd była pobierana po tej godzinie jeszcze 17 razy, a więc nie jest możliwym to, że o 19:57 czyli o godzinie którą wskazali funkcjonariusze brakowało środków na koncie. Firma, w której skarżący jest zatrudniony udostępniła mu wszystkie potrzebne dokumenty, potwierdzające że opłata w tym dniu została uiszczona, oraz że środki na koncie były dostępne. W związku z powyższym skarżący wniósł o umorzenie nałożonej na niego kary.

Główny Inspektor Transportu Drogowego zwrócił się do [...] sp. z o.o. - firmy odpowiedzialnej za obsługę krajowego systemu elektronicznego poboru opłat, działającej w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o udzielenie informacji związanych z kontrolowanym przejazdem, w szczególności do wskazania, czy opłata za ww. przejazd została uiszczona.

W odpowiedzi na powyższe zapytanie, w dniu [...] stycznia 2013 r. do organu wpłynęło pismo operatora systemu wskazujące, że opłata elektroniczna nie została uiszczona z powodu braku środków pieniężnych na koncie użytkownika. Ponadto nie składano reklamacji w związku z niesprawnym działaniem urządzenia viaBox, zaś umowa zawarta z użytkownikiem nie przewidywała możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej po dokonaniu przejazdu (umowa do konta w trybie przedpłaconym). Operator systemu viaTOLL odnosząc się do dokumentacji przedstawionej przez stronę podkreślił, że zapisy widoczne na przesłanym zestawieniu przedstawiają operacje zarejestrowane na koncie użytkownika i nie są równoznaczne z faktem uiszczenia opłaty za ww. przejazd. Do pisma [...] Sp. z o.o. dołączyła wykaz pobranych opłat wraz z historią doładowań oraz dokumentację fotograficzną.

Ponownie rozpoznając sprawę Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, iż zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny. Na podstawie pisma [...] Sp. z o.o. z dnia [...] stycznia 2013 r., ustalono bezspornie, że przyczyną nieuiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd w dniu [...] września 2012 r. był zerowy stan salda konta użytkownika. Powyższe potwierdza również dokumentacja załączona do ww. pisma. Organ przypomniał, że [...] Sp. z o.o. jest podmiotem odpowiedzialnym za obsługę krajowego systemu poboru opłat. Skoro zaś podmiot odpowiedzialny za obsługę powyższego systemu ustalił, że opłata nie została uiszczana, to należy dać wiarę tej informacji pochodzącej bezpośrednio od podmiotu obsługującego elektroniczny system poboru opłat potwierdzającej ustalenia protokołu kontroli.

Organ podkreślił, że nie może przyjąć wyjaśnień strony jako wystarczających do umorzenia przedmiotowego postępowania. Kierowca prowadzący pojazd, co do którego istnieje obowiązek uiszczenia opłaty za przejazd po drodze krajowej, przed rozpoczęciem jazdy po tej drodze winien podjąć wszelkie możliwe czynności zmierzające do wyeliminowania istniejących nieprawidłowości mających wpływ na elektroniczny pobór opłaty za przejazd po płatnym odcinku drogi. Kierujący pojazdem samochodowym nie powinien w sytuacji braku środków pieniężnych na koncie dokonywać przejazdu po odcinkach płatnych dróg krajowych, bowiem świadomie naraża się na odpowiedzialność administracyjnoprawną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Kierowca przed wjazdem na odcinek płatny powinien sprawdzić czy takie środki posiada i czy urządzenie działa prawidłowo, a w razie jakichkolwiek wątpliwości ma obowiązek zjechania z drogi płatnej i kontynuowania podróży droga alternatywną.

Organ odnosząc się zarzutu dotyczącego błędnych informacji na temat wysokości stanu salda konta użytkownika wyjaśnił, że Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem, który rozstrzyga sprawy związane z kontrolą i obowiązkiem uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po płatnych drogach krajowych, jednak nie ingeruje w treść obowiązków i uprawnień wynikających z umowy zawieranej pomiędzy użytkownikiem, a podmiotem działającym w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad - [...] Sp. z o.o. Postępowanie administracyjne, jakie toczy się przed organem, ma na celu zbadanie kwestii związanych z obowiązkiem uiszczenia opłaty elektronicznej, a nie służy egzekwowaniu zapisów umowy, jaką zawarł użytkownik ze spółką odpowiedzialną za system elektronicznego poboru opłat. Obowiązkiem organu jest zebranie materiału dowodowego potwierdzającego uiszczenie lub nieuiszczenie opłaty elektronicznej. Zatem skarżący może w powództwie cywilnym żądać realizacji od [...] Sp. z o.o. jako operatora elektronicznego systemu poboru opłat zapisów zawartych w umowie odnoszących się do informowania użytkownika o kończących się środkach na koncie w systemie viaToll.

GITD stwierdził, iż okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 i 2 udp w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Z tych względów przyczyny z powodu których opłata nie została uiszczona nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy administracyjnej. Kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń.

Organ wyjaśnił również, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r. w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., nr 133, poz. 773) dopuszczalnym jest przeprowadzanie kontroli stacjonarnej oraz kontroli mobilnej, celem sprawdzenia prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej. Kontrola stacjonarna polega na kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej za pomocą stacjonarnych lub przenośnych przyrządów automatycznych ujawniających i rejestrujących informacje o naruszeniu obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Kontrola mobilna polega natomiast na kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej dokonywanej bezpośrednio przez kontrolującego, tj. funkcjonariusza Policji, inspektora Inspekcji Transportu Drogowego, naczelnika urzędu celnego, dyrektora izby pełnej, funkcjonariusza Straży Granicznej (por. § 2 pkt 11 ww. rozporządzenia z dnia 23 czerwca 2011 r., w zw. z art. 131 ust. 1 ustawy o drogach publicznych). W Polsce w systemie elektronicznego poboru opłat wykorzystywana jest technologia mikrofalowa DSRC (Dedicated Short Range Communication - dedykowana komunikacja krótkiego zasięgu). Technologia DSRC działa w oparciu o dwa rodzaje współpracujących urządzeń: czujniki rejestrujące fale, umieszczone na bramownicach wzniesionych nad drogą objętą obowiązkiem uiszczenia opłaty elektronicznej oraz transponderu (tzw. viaBOX) wysyłającego dane o pojeździe do czujników. W chwili, gdy kierujący pojazdem przejeżdża pod bramownicą lub do pojazdu zbliży się Mobilna Jednostka Kontrolna Inspekcji Transportu Drogowego, nawiązywana jest łączność między bramownicą (lub Mobilną Jednostką Kontrolną), a jednostką pokładową (viaBOX) zainstalowaną w pojeździe. Dane o pojeździe przekazywane są do operatora, a następnie centrum rozliczeniowego. Na bramownicach zainstalowane są również urządzenia pozwalające na ujawnienie oraz rejestrację pojazdów, które nie uiściły opłaty elektronicznej.

GITD podkreślił, że podpisanie protokołu kontroli drogowej bez zastrzeżeń, co miało miejsce w niniejszej sprawie, stanowi dowód na okoliczności w nim stwierdzone i wyznacza granice postępowania administracyjnego co do faktów i stanu prawnego.

W ocenie organu w sprawie został prawidłowo oceniony materiał dowodowy i słusznie nałożona kara pieniężną w wysokości 3 000 zł za naruszenie art. 13 ust. 1 pkt 3 udp.

W skardze do Sądu na powyższą decyzję z dnia [...] czerwca 2013 r. J. G. reprezentowany przez radcę prawnego wniósł o uchylenie zakwestionowanego rozstrzygnięcia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił w szczególności:

1) obrazę przepisów prawa materialnego poprzez błędne przyjęcie, że kara pieniężna może być nałożona wielokrotnie (czyli za każdą "bramownicę" odrębnie) za przejazd tym samym pojazdem w jednym dniu, jednym odcinkiem płatnej autostrady [...] tj. od [...] w miejscowości [...] do węzła autostradowego w miejscowości [...] - czyli przyjęcie, że zaistniał fakt "dokonania odrębnego przejazdu, za który jest pobierana opłata elektroniczna"

Z tego powodu skarżący wniósł o połączenie wszystkich spraw dotyczących braku uiszczenia opłaty za przejazd w dniu [...] września 2012 r. pomiędzy godziną 19 a 24 do wspólnego rozpoznania.

2) obrazę przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik postępowania poprzez:

- danie wiary tylko jednej grupie dowodów z treści dokumentów tj. tych przedstawionych bezpośrednio na żądanie organu przez operatora systemu;

- błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy w postaci okoliczności: "przejazd bez uiszczenia opłaty" - bez równoczesnego wykazania, że okoliczność ta nie wynika z błędu w działaniu systemu, a wynika wyłącznie z braku środków pieniężnych na koncie;

- nie przeprowadzenie wszystkich dowodów (tj. z dokumentów, zeznań świadków, przesłuchania strony) celem wyjaśnienia wątpliwości i sprzeczności w danych wynikających z treści zebranych w aktach sprawy dokumentów (art. 77 k.p.a.);

- pozbawienie pełnomocników czynnego udziału w sprawie poprzez doręczanie w toku postępowania administracyjnego korespondencji na adres zamieszkania strony, a nie do rąk pełnomocnika.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że spółka [...] jest materialnie zainteresowana tym, aby wykazać dokumentami okoliczności sprawy w sposób uwalniający ją od odpowiedzialności. Z tego powodu złożone przez tą spółkę do akt sprawy dokumenty - mające rzekomo potwierdzać brak środków pieniężnych na kocie przewoźnika - nie mogą stanowić wiarygodnego dowodu na tę okoliczność. Organ nie wyjaśnił i nie podjął próby wyjaśnienia, z jakich powodów dane o stanie środków pieniężnych na kocie podane przewoźnikowi różnią się od danych podanych w później przedłożonych przez [...] spółka z o.o. dokumentach.

Skarżący podkreślił, ze skoro z mocy ustawy Inspekcja Transportu Drogowego jest powołana do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych to kontrola ta ma dotyczyć nie tylko przewoźników (kierowców pojazdów), ale także ma dotyczyć świadczącego usługę poboru opłat. Oświadczenia [...] spółka z o.o. nie są same w sobie żadnym dowodem w sprawie bowiem sporządzane przez ten podmiot dokumenty nie mają mocy "dokumentów urzędowych". Dokumenty przedłożone przez [...] spółka z o.o. nie są podpisane przez osoby umocowane do reprezentowania tego podmiotu w postępowaniu administracyjnym.

Zdaniem skarżącego poza sporem pozostaje w tej sprawie to, że system elektroniczny nie pobrał opłaty za przejazd samochodu ciężarowego, którym kierował, autostradą [...] pomiędzy godziną 19 a 24 w dniu [...] września 2012 roku. Jednak przyczyna dla której do pobrania opłaty przez system elektroniczny nie doszło, nie została wyjaśniona w sposób jednoznaczny i nie budzący żadnych wątpliwości. Skarżący od początku nie zgadzał się z ustaleniem, że brak opłaty jest wyłącznie wynikiem braku środków pieniężnych na koncie przewoźnika.

Skarżący wskazał, że kierowca i przewoźnik w dniu [...] września 2012 r, - jeszcze przed przekroczeniem [...] pod [...], czyli przed godziną 19 - ustalili, że na koncie użytkownika systemu jest kwota 500,00 zł Zatem kierowca był uprawniony do wjazdu na drogę płatną a żadne wątpliwości opisane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na stronie 5 i 6 obiektywnie nie istniały. Okoliczności te wynikają nie tylko z treści dokumentów, ale mogły być też ustalone poprzez przesłuchanie świadków i strony. Organ dowodów tych nie przeprowadził.

Z dokumentów przedłożonych przez stronę, a pozyskanych od pracodawcy wynika wprost, że w dniu [...] września 2012 r. na koncie użytkownika widniało saldo dodatnie 500,00 zł. Zatem niepobranie opłaty na poszczególnych bramownicach nie jest wynikiem naruszenia norm prawa przez stronę lecz wyłącznie jest skutkiem niewykonania obowiązku przez [...] spółka z o.o. (niewyjaśnione błędy w działaniu systemu elektronicznego).

W ocenie skarżącego, z powyższych powodów zaskarżona decyzje nie może być uznana za odpowiadającą prawu, gdyż stan faktyczny stanowiący podstawę rozstrzygnięcia nie został dostatecznie wyjaśniony, a prowadzone postępowanie dowodowe nie spełnia wszystkich wymogów k.p.a.

Skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z treści załączonych do skargi dokumentów celem wykazania, że na koncie użytkownika systemu viaTOLL w dniu [...] września 2012 r. istniały środki pieniężne umożliwiające uiszczenie opłaty drogą elektroniczną.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga J. G. zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w niej argumenty należy uznać za trafne.

Wobec wniosku skarżącego o połączenie wszystkich spraw dotyczących nałożenia na stronę kar pieniężnych za brak uiszczenia opłaty elektronicznej z tytułu przejazdu w dniu [...] września 2012r. pomiędzy godziną 19 a 24 do wspólnego rozpoznania należy wyjaśnić, że w tutejszym Sądzie zawisły dwa postępowania ze skargi J. G.. Druga sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 2300/13. Sąd rozpoznał obie te sprawy na rozprawie, która odbyła się w dniu 5 marca 2014r. nie korzystając przy tym z możliwości, jaką daje art. 111 § 2 p.p.s.a.(fakultatywna możliwość połączenia spraw). W obu tych sprawach decyzje organu I i II instancji zostały przez Sąd uchylone Zdaniem Sądu, powyższe sprawy nie podlegały obligatoryjnemu połączeniu (v. art. 111 § 1 p.p.s.a.)

Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 uodp za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną: bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3 000 zł.

Według art. 13k ust. 4 uodp kary pieniężne, o których mowa w art. 13k ust. 1 uodp nakładają, w drodze decyzji administracyjnej, uprawnieni do kontroli, o których mowa w art. 13 1 ust. 1 uodp.

W myśl art. 50 pkt 1 lit. J) utd do zadań Inspekcji należy kontrola prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem właściwym w sprawach związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych, na zasadach określonych w uodp (v.art. 51 ust. 6 lit. b utd).

Uwzględniając treść powyższych przepisów nie można uznać za zasadny pogląd skarżącego, że kontrola opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych ma dotyczyć nie tylko przewoźników, ale także świadczącego usługę poboru opłat.

Na gruncie obowiązujących przepisów, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, realizując programu rządowy ViaTOLL i za pomocą tego systemu, dokonuje poboru opłat elektronicznych. Firma [...] natomiast dba jedynie o prawidłowość działania systemu elektronicznego, odczytującego przejazd konkretnego pojazdu i "skasowanie" opłaty, opłaty tej nie pobierając. Główny Inspektor Transportu Drogowego kontroluje prawidłowość uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz nakłada kary pieniężne na kierujących pojazdem samochodowym za nieuiszczenie tejże opłaty. Kwestia dokumentów generowanych przez system [...] jest natomiast rozważana w aspekcie materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej (v. art. 75 § 1 k.p.a). Innymi słowy ewentualne z zasadą swobodnej oceny dowodów ustanowioną w art. 80. k.p.a.

Niesporne w niniejszej sprawie jest, że DMC pojazdu prowadzonego przez skarżącego przekraczało 3,5 tony i pojazd ten nie podlegał zwolnieniom, o których mowa w art. 13 ust.3 a) uodp. Pojazd ten był wyposażony w urządzenie viaBox. Nałożona kara pieniężna dotyczyła przejazdu w dniu [...] września 2012r. o godzinie 19:57.

Jak już wyżej wspomniano, kierującemu pojazdem samochodowym za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł;

Organ uznał, że w rozpatrywanej sprawie nie została uiszczona opłata elektroniczna.

Sąd nie podziela powyższego stanowiska uznając je, za co najmniej przedwczesne.

W myśl art. 40a ust. 5 pkt 1 uodp Minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia tryb, sposób i termin wnoszenia opłat elektronicznych oraz ich rozliczania, w tym tryb dokonywania zwrotu nienależnie pobranych opłat elektronicznych,

Na podstawie powyższej delegacji ustawowej Minister Infrastruktury wydał w dniu 30 kwietnia 2011 r. Rozporządzenie w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz.U.2011.91.524).

W myśl § 3 ust. 1 tego aktu Przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną użytkownik:

1) zawiera umowę z pobierającym opłatę elektroniczną dotyczącą korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków objętych opłatą elektroniczną, zwaną dalej "umową";

2) odbiera od pobierającego opłatę elektroniczną urządzenie;

3) instaluje urządzenie w pojeździe;

4) wnosi przedpłatę - w przypadku wybrania formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1;

5) ustanawia zabezpieczenie oraz przekazuje pobierającemu opłatę elektroniczną dokument potwierdzający jego ustanowienie - w przypadku wybrania przez użytkownika formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2.

2. Umowa zawierana jest w formie pisemnej.

3. Umowa zawiera w szczególności:

1) dane użytkownika, o których mowa w ust. 4;

2) dane pojazdu podlegającego obowiązkowi wniesienia opłaty elektronicznej, obejmujące w szczególności numer rejestracyjny, dopuszczalną masę całkowitą oraz oznaczenie klasy emisji spalin;

3) wskazanie formy wniesienia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2;

4) wskazanie numeru rachunku bankowego, na który wnoszona będzie opłata elektroniczna;

5) wskazanie formy zabezpieczenia - w przypadku wyboru formy wniesienia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2;

6) określenie warunków udostępniania urządzenia przez pobierającego opłatę elektroniczną za kaucją.

Zgodnie z § 5 ust. 1 Opłatę elektroniczną wnosi się na rachunek bankowy, o którym mowa w § 3 ust. 3 pkt 4, w formie gotówkowej lub bezgotówkowej.

2. Opłatę elektroniczną wnosi się w formie:

1) przedpłaty albo

2) płatności okresowej z zabezpieczeniem.

Stosownie do § 7.1. Wniesienie opłaty elektronicznej w formie, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1, następuje przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości.

Z kolei przez wniesienie opłaty elektronicznej w formie, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1, rozumie się wpływ środków na rachunek bankowy, o którym mowa w § 3 ust. 3 pkt 4 (v. § 7 ust. 2 ww. Rozporządzenia).

Według skarżącego z historii poboru opłat jasno wynika, że w dniu [...] września 2012r. dokładnie o godzinie 19:57 z konta skarżącego została pobrana opłata za sporny przejazd. Na dowód powyższego przedstawił organowi dokumenty w postaci wydruku z konta viatoll oraz szczegółowe historie transakcji (v. załączniki dołączone do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] października 2012r.) Należy dodatkowo wskazać, że pracodawcy kierującego pojazdem przedstawili swoje wyjaśnienia odnośnie przedmiotowej opłaty w piśmie z dnia [...] lutego 2013r. wskazując, że w chwili spornego przejazdu na koncie było 500 złotych. Tymczasem organ poprzestał na wyjaśnieniu firmy [...] w piśmie z dnia [...] stycznia 2013r. (data wpływu do organu) uznając, że wyłącznie miarodajnymi są stwierdzenia zawarte w ww. piśmie, iż przyczyną nieuiszczenia opłaty był zerowy stan konta na dzień [...] września 2012r. godz. 19:57. Stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji, że skoro podmiot odpowiedzialny za obsługę systemu opłat ustalił, że przedmiotowa opłata nie została uiszczona to należy dać mu wiarę nie może na gruncie niniejszej sprawy być uznane za prawidłowe, ponieważ ocena dowodu przedłożonego przez firmę [...] nastąpiła w oderwaniu od oceny dowodów przedstawionych przez skarżącego na poparcie tezy przeciwnej a mianowicie, że w chwili przejazdu na koncie użytkownika były środki umożliwiające ich pobranie na poczet opłaty za ten przejazd. Organ, co prawda przywołał w uzasadnieniu decyzji dowody wskazywane przez skarżącego, jednakże - jak już wspomniano - nie dokonał ich oceny wespół z innymi dowodami zebranymi w sprawie, w szczególności pochodzącymi od firmy [...].

Sumując należy wskazać, że dane co do wysokości stanu konta użytkownika oraz wysokości pobranych należnych opłat winny być precyzyjne i jednoznaczne, skoro mają decydujący wpływ na ewentualną odpowiedzialność z tytułu ich nieuiszczenia.

W tej sprawie organ naruszył przepisy postępowania: art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., gdyż nie zebrał kompletnego materiału dowodowego, który wskazałby jednoznacznie, że w chwili dokonywania spornego przejazdu nie wniesiono za ten przejazd opłaty w rozumieniu § 7 ww. Rozporządzenia z dniu 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych (...).

Innymi słowy nie ustalono w istocie, czy przedmiotowa opłata została uiszczona.

Jeszcze raz trzeba podkreślić, że w świetle zebranego materiału dowodowego nie można jednoznacznie stwierdzić, że w chwili omawianego przejazdu nie było na koncie użytkownika środków na uiszczenie opłaty elektronicznej. Bezkrytyczne przyjęcie materiału przedstawionego przez spółkę [...] nie czyni zadość wymaganiom, jakie stawiają przed organem powołane przepisy procedury administracyjnej. Należy też dodać, że w uzasadnieniu decyzji GITD nie wyjaśnił logicznie i wyczerpująco powstałych wątpliwości, podnoszonych także przez skarżącego.

Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. c) p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 1 sentencji wyroku.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, natomiast o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.