Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 867/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a  pkt 7, art. 119 par. 1, art. 122 par. 1, par. 2 pkt 1 i 2, art. 27, art. 33, art. 34, art. 29, art. 15, art. 121 par. 2,  art. 125 par. 1, art. 126
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 151, art. 134 par. 1, art. 119 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 listopada 2021 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Prezydent Miasta na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] Burmistrz P. (dalej: "Organ I instancji", "Wierzyciel"), działając z urzędu, nakazał Skarbowi Państwa, reprezentowanemu przez Prezydent Miasta, (dalej: "Skarżący", "Zobowiązany", "Strona") jako właścicielowi działki nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym Z. w gminie P. , usunięcie z powyższego terenu zgromadzonych odpadów o wskazanych kodach, jako miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] Zgodnie z sentencją ww. decyzji, czynności objęte nakazem Strona powinna zakończyć w nieprzekraczalnym terminie do 366 dni, od kiedy decyzja stanie się ostateczna, tj. od dnia 2 stycznia 2020 r. Termin ten upłynął bezskutecznie z dniem 2 stycznia 2021 r.

2. Wobec niewykonania powyższego obowiązku, Organ I instancji przesłał do Zobowiązanego dnia 9 lutego 2021 r. upomnienie, wzywające do jego wykonania

w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Pomimo upomnienia, Zobowiązany nie wykonał obowiązku. Wobec powyższego, Organ I instancji wystawił w dniu [...] lutego 2021 r. tytuł wykonawczy w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym nr [...], który został doręczony w dniu wydania wraz z postanowieniem Burmistrza P. z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] podjętym na podstawie art. 123 i 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej przywoływana jako: "k.p.a."), w związku z art. 17 i 18 oraz art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 t.j. ze zm., dalej przywoływana jako: "u.p.e.a.") o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości [...] zł.

3. Powyższe postanowienie Zobowiązany zaskarżył na podstawie art. 17 § 1 u.p.e.a. pismem zatytułowanym "zażalenie wraz z zarzutami", w którym wskazał na:

- naruszenie art. 119 § 1 u.p.e.a. poprzez nałożenie grzywny w celu przymuszenia do spełniania obowiązku usunięcia odpadów na Skarb Państwa - Prezydent Miasta, podczas gdy podmiot ten nie posiada możliwości fizycznych, ani środków finansowych na wykonanie nałożonych w decyzji obowiązków.

- naruszenie art. 119 § 1 i art. 121 § 2 u.p.e.a. poprzez nałożenie grzywny

w wysokości [...] zł. to jest maksymalnej wysokości, podczas gdy szacunkowe koszty usunięcia odpadów wynoszą około [...] zł., w związku z powyższym nałożenie grzywny w takiej wysokości jest zupełnie nieuzasadnione;

- naruszenie art. 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia Stronie zasadności przesłanek nałożenia grzywny, zwłaszcza że Skarb Państwa - Prezydent Miasta na bieżąco informuje Burmistrza P. o działaniach w sprawie oraz wnioskach składanych do Wojewody Z. oraz innych organów i instytucji;

Zobowiązany wniósł o uchylenie w całości postanowienia Organu I instancji

z dnia [...] lutego 2021 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

4. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 17 § 1 u.p.e.a. utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu Organ odwoławczy powołał przepisy art. 15 § 1, 29 § 1, art. 26 § art. 122 § 1 pkt 1 i 2 i art. 32 u.p.e.a. i stwierdził, że w sprawie, wobec bezskuteczności upomnienia, Wierzyciel, będący jednocześnie organem egzekucyjnym, prawidłowo wystawił tytuł wykonawczy w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz postanowieniem nałożył na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości określonej w art. 121 § 2 u.p.e.a., tj. w kwocie [...]zł. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 122 § 3 u.p.e.a., zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny, o czym Organ I instancji pouczył prawidłowo w zaskarżonym postanowieniu. Zobowiązany wniósł natomiast "zażalenie wraz z zarzutami od postanowienia", powołując się na art. 17 § 1 u.p.e.a. Biorąc pod uwagę, że w sprawie zobowiązanym jest organ administracji publicznej, Kolegium przyjęło, że pismo stanowi w całości zażalenie na postanowienie w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, bowiem zarzuty "na postanowienie" nie przysługują. Kolegium odstąpiło od podjęcia wyjaśnień, czy zamiarem Skarżącego było również zgłoszenie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Odnosząc się do zarzutów Skarżącego Organ odwoławczy stwierdził, że są one w całości bezpodstawne. Kolegium stwierdziło, że w sprawie wystąpiły przesłanki nałożenia grzywny, zgodnie z przywołanym art. 119 § 1 i § 2 u.p.e.a.

W przepisie art. 121 § 2 u.p.e.a. określono jedynie górny limit grzywny (do [...] zł.), nie uregulowano jednak żadnych przesłanek, które miałyby kształtować, czy choćby wpływać na jej wysokość. Oznacza to, że wyznaczenie wysokości grzywny powierzono organom egzekucyjnym. Organy działają zatem w ramach uznania, limitowanego jedynie kwotą maksymalną.

Organ odwoławczy podkreślił, że kwestie takie jak fakt, że Zobowiązany nie jest w posiadaniu środków finansowych, za pomocą których mógłby zrealizować obowiązek, pozostają bez wpływu na tok egzekucji, bowiem ustawodawca nie przewidział obowiązku brania pod uwagę możliwości finansowych Zobowiązanego. Grzywna w celu przymuszenia jest formą nacisku, która ma na celu skłonienie zobowiązanych, poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się. Dlatego nie ma tu zastosowania, wyrażona w prawie karnym, zasada miarkowania, nakazująca dostosowanie wysokości nałożonej grzywny do możliwości finansowych Zobowiązanego.

W ocenie Organu okoliczności takie jak na brak środków na wykonanie obowiązku oraz próba sprzedaży działki wraz z nielegalnymi odpadami, pozostają irrelewantne z punktu widzenia rozstrzygnięcia w sprawie.

Końcowo Kolegium podkreśliło, że rozważania w zakresie ewentualnych zmian i wniosków dotyczących prawomocnej decyzji, wykraczają poza przedmiot postępowania w sprawie zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Dopóki decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] listopada 2019 r. pozostaje w obrocie prawnym, dopóty obowiązek nią nałożony podlega egzekucji, w razie niewykonania jej przez Zobowiązanego w sposób dobrowolny. Zakres kontroli instancyjnej nie obejmuje zasadności nałożonego decyzją obowiązku, co jest jedną z podstawowych zasad postępowania egzekucyjnego w administracji. W ocenie Organu niedopuszczalna jest próba podważenia zasadności nałożenia grzywny w celu przymuszenia, poprzez wykazanie, że brak było podstaw do nałożenia obowiązku.

5. Pismem z dnia 5 lipca 2021 r. Prezydent Miasta złożył skargę na ww. postanowienie Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia jak i poprzedzającego go postanowienia Organu pierwszej instancji Skarżący zarzucił postanowieniu SKO:

- naruszenie art. 29 § 1 w związku z art. 33 § 12 pkt 3 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Burmistrza [...] o nałożeniu grzywny na Skarb Państwa - Prezydent Miasta, podczas gdy na organie egzekucyjnym ciąży obowiązek badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej, natomiast egzekucja taka nie jest dopuszczalna względem Skarbu Państwa - Prezydent Miasta, gdyż podmiot ten nie dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi pokrycie nałożonej grzywny;

- naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Burmistrza [...] o nałożeniu grzywny na Skarb Państwa - Prezydent Miasta, który łączy w sobie funkcję organu podatkowego i wierzyciela, zwłaszcza że jako organ podatkowy Burmistrz [...] był informowany

o działaniach Skarbu Państwa - Prezydent Miasta zmierzających do usunięcia odpadów, jednocześnie zwracano się z wnioskiem o wydłużenie terminu do usunięcia odpadów i wniosek ten nie został rozpatrzony;

- naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Burmistrza [...] o nałożeniu grzywny na Skarb Państwa - Prezydent Miasta, podczas gdy w szczególnych wypadkach, a takie istnieją

w przedmiotowym postępowaniu Burmistrz [...] zobowiązany był do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku określonego w tytule wykonawczym.

W motywach uzasadnienia skargi Zobowiązany podał, że w czasie okresu zobowiązującego do usunięcia odpadów, dodając, że jego faktyczne działanie ze względu na brak środków finansowych jest istotnie ograniczone, podejmował wielostronne inicjatywy zmierzające do usunięcia odpadów w terminie. O działaniach tych na bieżąco informowany był Organ - Burmistrz [...].

Skarżący wyjaśnił, że statio fisci - Skarb Państwa - Prezydent Miasta jest podmiotem, którego działanie jest istotnie ograniczone oraz zależne od decyzji innych pomiotów min. Skarbu Państwa - Wojewody Z.. Dodał, że Prezydent Miasta działający w imieniu Skarbu Państwa odpowiedzialny jest głównie za gospodarowanie nieruchomościami Skarbu Państwa znajdującymi się na terenie Gminy Miasto K. oraz w następstwie ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym - art. 9 ust. 2j ustawy - (Dz. U. z 1997 r., Nr 121 poz. 770 ze zm.), znajdującymi się również poza ternem Gminy Miasto K..

Zobowiązany dodał, że jego działania w znacznej mierze ograniczają się jedynie do egzekwowania opłat od podmiotów korzystających z nieruchomości Skarbu Państwa oraz niezwłocznym przekazywaniu je na rachunek Skarbu Państwa za pośrednictwem rachunku bankowego Wojewody Z.. Wobec powyższego, zdaniem Skarżącego, Skarb Państwa - Prezydent Miasta nie jest w posiadaniu środków finansowych za pomocą których mógłby zrealizować obowiązek nałożony na niego decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. nakazującą usunięcie odpadów. Nie posiada również środków finansowych na pokrycie nałożonej na niego grzywny. Podkreślił, że wielokrotnie podejmował próby rozwiązanie tej sprawy oraz pozyskania środków finansowych na usuniecie odpadów od różnych organów i instytucji. Do tej pory działania te nie uzyskały aprobaty instytucji państwowych. O wszystkich tych działaniach informowany były Burmistrz [...].

Według Skarżącego Organ II Instancji, jak i Organ I Instancji zupełnie pomijają

i ignorują te starania oraz dotychczasową współpracę, inicjowaną głównie przez Zobowiązanego. Odpady zalegają na terenie P. od ponad 10 lat, a powodem ich zalegania do dnia dzisiejszego są przede wszystkim zaniedbania oraz niedopełnienie obowiązków przez Burmistrza [...].

Skarżący podkreślił, że po otrzymaniu upomnienia z dnia 23 listopada 2020 r. wzywającego ww. do usunięcia odpadów z terenu nieruchomości położonej

w Z. - działka nr [...], wniósł m.in. o zmianę, na podstawie art. 155 k.p.a. pkt. 3 ostatecznej decyzji z dnia [...] listopada 2019 r. w zakresie terminu wykonania nałożonego obowiązku - do dnia 30 września 2021 r.

Według Zobowiązanego, środki na usunięcie ww. odpadów powinny pochodzić z budżetu państwa. Skarb Państwa - Prezydent Miasta czynił również starania o pozyskanie środków zewnętrznych z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Skarżący wyjaśnił, iż procedura przetargowa nie mogła się rozpocząć wcześniej z uwagi na problemy prawne związane z wykreśleniem z księgi wieczystej ostatniej hipoteki. Hipoteka została ostatecznie wykreślona dnia [...] września 2020 r.

Według Skarżącego wyjaśniano również Organowi I Instancji, że zawarcie umowy sprzedaży nieruchomości będzie wymagało przeprowadzenia wielu czynności, przedstawiając przewidywany harmonogram.

Skarżący przywołując treść art. 29 u.p.e.a. wskazał, że na organie egzekucyjnym ciąży obowiązek badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej. Natomiast z art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. wynika niedopuszczalność egzekucji ze względów formalnych, a nie merytorycznych, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy. Niedopuszczalność taka musi wynikać zatem z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty. Z argumentów przytoczonych powyżej, zdaniem Skarżącego, wynika, że posiada On takie przymioty.

W ocenie Skarżącego badania zasadności i wymagalności obowiązku określonego w tytule egzekucyjnym przed nałożeniem grzywny nie uczynił Organ I Instancji, ani SKO w K..

Według Skarżącego przepis art. 29 § 1 u.p.e.a. nie stoi na przeszkodzie merytorycznemu badaniu zarzutu nieistnienia obowiązku przez organ egzekucyjny, który jest jednocześnie wierzycielem. W takiej sytuacji organ egzekucyjny nie wydaje postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela, lecz wydaje postanowienie

w przedmiocie zasadności wniesionych zarzutów, które obejmuje swoim zakresem również stanowisko wierzyciela.

6. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie wskazując na brak przesłanek do uznania, że zaskarżone postanowienie jest niezgodne z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

7. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej określanej jako "p.p.s.a.". W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracyjną lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go

z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 p.p.s.a.), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Mając na uwadze wskazany wyżej zakres kompetencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, że zaskarżone postanowienie Organu II instancji z dnia 2 czerwca 2021 r. nie narusza prawa w stopniu skutkującym jego uchyleniem.

8. W pierwszej kolejności należy nakreślić ramy prawne sprawy.

Zgodnie z brzmieniem art. 119 § 1 u.p.e.a., grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Z powołanego przepisu wynika, że grzywna w celu przymuszenia stanowi tzw. przymuszający środek egzekucyjny. Jest ona środkiem, który z uwagi na dolegliwość natury finansowej skłania zobowiązanego lub osoby, które mają nadzorować wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, do wykonania tego obowiązku.

W myśl art. 122 § 1 u.p.e.a., grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu: odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32, a także postanowienie o nałożeniu grzywny. Stosownie natomiast do § 3 wskazanego przepisu zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny.

Organem egzekucyjnym jest, stosownie do art. 1a pkt 7 u.p.e.a., organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków

o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz zabezpieczania wykonania tych obowiązków.

9. Unormowany w art. 119 § 1 u.p.e.a. środek egzekucyjny nie jest karą, lecz formą nacisku, mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się. Aby środek ten nabrał charakteru dyscyplinującego, nałożona grzywna powinna być na tyle wysoka, aby w ocenie zobowiązanego nieopłacalnym było jej uiszczenie tylko dla odłożenia w czasie egzekwowanego obowiązku, czy to poprzez osobiste wykonanie przez zobowiązanego, czy w drodze wykonania zastępczego. Z tych też przyczyn w ramach uznania administracyjnego, wymierzając przedmiotową grzywnę organ egzekucyjny winien kierować się zasadą celowości i skuteczności podjętych działań (por. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2012 r., II OSK 813/11, to i inne przytaczane orzeczenia pochodzą ze strony: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jednocześnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreślano wielokrotnie, że w zażaleniu na postanowienie o zastosowaniu grzywny w celu przymuszenia nie jest dopuszczalne powoływanie okoliczności wskazanych w art. 33 u.p.e.a., tj. dotyczących zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego (por. wyrok NSA z 13 października 2011 r., II OSK 1441/10; wyrok NSA z 11 lutego 2014 r., II OSK 2186/12; wyrok NSA z 10 kwietnia 2015 r., II OSK 2185/13). Zażalenie takie sprowadzać się może tylko do kwestionowania wyboru środka egzekucyjnego albo wysokości wymierzonej grzywny, w przypadku gdy nie wniesiono zarzutów opartych na podstawach wymienionych w art. 33 pkt 6 i 8 u.p.e.a. (por. R. Hauser, Z. Leoński Egzekucja administracyjna, Wyd. Prawnicze, Warszawa 1995 r., s. 191).

Dlatego argumentacja zobowiązanego w przypadku postępowania zażaleniowego nie powinna zawierać wskazania podstaw zarzutu (art. 33 u.p.e.a.), jak przykładowo wykonania obowiązku, niewykonalności obowiązku, niedopuszczalności egzekucji lub zastosowanego środka egzekucyjnego albo zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Argumentacja ta będzie wówczas bezskuteczna. Miejscem dla jej rozpatrzenia jest wyłącznie postępowanie zainicjowane wniesieniem zarzutu. Dla sądu administracyjnego argumentacja taka jest prowadzona poza granicami sprawy (art. 134 § 1 p.p.s.a.) i dlatego nie powinna być w ogóle rozważana, poza wskazaniem na jej bezprzedmiotowość (tak NSA w wyrokach o sygn. akt: II OSK 117/14 lub 109/17).

Również ocena prawidłowości wszczęcia postępowania egzekucyjnego i badanie wymogów tytułu wykonawczego określonych w art. 27 u.p.e.a. nie jest dopuszczalne w postępowaniu w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia (por. wyroki NSA z dnia 18 listopada 2014 r., II OSK 1068/13, z dnia 19 stycznia 2017 r., II OSK 1064/15).

10. Powołanie przepisu art. 33 § 1 i 2 u.p.e.a. w realiach tej sprawy jest

o tyle istotne, że argumentacja skargi sprowadza się w zasadniczej mierze do kwestionowania dopuszczalności, względnie celowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Wskazywana argumentacja nie mogła być skutecznie podniesiona w postępowaniu dotyczącym postanowienia w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia prowadzonym w trybie art. 122 u.p.e.a. i pozostawała poza zakresem kognicji sądu w niniejszej sprawie, bowiem kontrolowanie prawidłowości wydania postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia nie stanowi dodatkowego trybu nadzwyczajnej weryfikacji zasadności zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Tym samym, w rozpoznawanej sprawie, za bezskuteczne należało uznać zarzuty skargi sformułowane na podstawach z art. 29 i art. 33 § 1 i 2 u.p.e.a., albowiem zostały wyartykułowane w sposób spóźniony, na etapie skargi do Sądu, w dodatku w stosunku do rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego niewydanego, a wydawanego w innym postępowaniu incydentalnym prowadzonym w ramach administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Przy tym zauważenia wymaga, że mimo określenia, że pismo z dnia 25 lutego 2021 r. stanowi "zażalenie wraz zarzutami", Skarżący takich zarzutów w nim nie sformułował.

Podobnie nie mogły osiągnąć zamierzonego skutku jako obojętne dla funkcji nałożenia grzywny w celu przymuszenia polegającej na osiągnięciu celu w postaci skłonienia zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się, zarzuty nieuwzględnienia przez Organ odwoławczy, że Zobowiązany w trakcie obowiązywania decyzji zobowiązującej do usunięcia odpadów współpracuje z Wierzycielem oraz na bieżąco składa wszelkie wyjaśnienia, czy też, że nieustannie czyni starania zmierzające do uzyskania środków na usunięcie odpadów.

11. Przechodząc do analizy zaskarżonego postanowienia należy wskazać, że

w rozstrzygnięciu tym Kolegium prawidłowo wskazywało, że postanowienie Organu I instancji zostało poprzedzone upomnieniem z dnia 9 lutego 2021 r. wydanym na podstawie art. 15 u.p.e.a. z zachowaniem 7 dniowego terminu między jego doręczeniem Zobowiązanemu a wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Z lektury uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, można również wywnioskować

w zestawieniu z treścią postanowienia pierwszoinstancyjnego, że Organ odwoławczy badał spełnienie przez Organ I instancji wymogów z art. 122 § 2 pkt 1 i pkt 2 u.p.e.a.,

a co za tym idzie postanowienie z dnia [...] lutego 2021 r. zawiera wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym we wskazanym terminie, wskazanym w tym postanowieniu z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku będą nakładane kolejne grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy będzie orzeczone wykonanie zastępcze, a także że w przypadku nieuiszczenia naliczonej opłaty we wskazanym wyżej terminie, zostaną one ściągnięte w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnej.

12. Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania słusznie Kolegium stwierdziło, że są one w całości bezpodstawne. Niewadliwie Organ odwoławczy ustalił, że w sprawie wystąpiły przesłanki nałożenia grzywny, bowiem zgodnie z przywołanym już wyżej art. 119 § 1 u.p.e.a., grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności i nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji (§ 2).

W ocenie Sądu słusznie Organ II instancji zauważył, nie pomijając kwestii ustalenia jej wysokości, że w przepisie art. 121 § 2 u.p.e.a. określono jedynie górny limit grzywny (do [...] zł.) Wypowiedział się również co do twierdzeń Zobowiązanego o nieposiadaniu środków finansowych, za pomocą których mógłby zrealizować obowiązek, słusznie wskazując, że pozostaje ona bez wpływu na tok egzekucji, bowiem ustawodawca nie przewidział obowiązku brania pod uwagę możliwości finansowych Zobowiązanego.

Przekonywująco i odpowiednio Kolegium odniosło się do miarkowania wysokości grzywny wskazując, że organ egzekucyjny kieruje się wyłącznie zasadą celowości i skuteczności podjętych działań, a nie słusznym interesem strony. W tym względzie Organ odwoławczy wypowiedział pogląd, że grzywna powinna być na tyle dolegliwa, by zmusiła zobowiązanego do wykonania obowiązku, gdyż tylko wtedy jej zastosowanie jest uzasadnione, co niewątpliwie przystaje do stanu faktycznego sprawy, skoro z okoliczności podniesionych przez samego Zobowiązanego wynika, że wykonanie obowiązku usunięcia odpadów ma być zrealizowane poprzez próbę sprzedaży działki wraz z tym co się na niej znajduje, a podejmowane od roku 2017 starania o rozwiązanie problemu nie znalazły dotychczas finału.

Słusznie Kolegium akcentowało, że odpady już obecnie stanowią realne zagrożenia zarówno dla ludzi, jak i dla środowiska, a ewentualny nabywca może powołać się na zasadę utrwalonych praktyk orzekania, wyrażoną w art. 8 § 2 K.p.a. Niedopuszczalne zatem byłoby preferencyjne traktowanie Zobowiązanego w niniejszej sprawie.

Sąd podziela także argumentację Organu odwoławczego odnośnie braku naruszenia ogólnej zasady postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 11 K.p.a. wskazując na specyfikę prowadzonego postępowania wynikającą z art. 18 u.p.e.a. i etap, na którym znajduje się sprawa.

Również kwestia nałożenia obowiązku na Skarżącego, będącego jednocześnie organem administracji nie budzi wątpliwości w świetle przywołanego przez Kolegium obowiązku niezwłocznego usunięcia odpadów wskazanego w art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach, który dotyczy wszystkich obywateli, osoby prawne oraz inne jednostki - tym bardziej zatem organ administracji samorządowej, który zgodnie z właściwością terytorialną orzeka w tożsamych sprawach.

Dodać należy, że w rozpoznawanej sprawie Organ I instancji nie uzasadnił wysokości grzywny, na co słusznie wskazywała Strona w odwołaniu. Uchybienie to sanowało jednakże Kolegium w zaskarżonym do Sądu postanowieniu.

13. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że grzywna w celu przymuszenia jest łagodniejszym środkiem egzekucyjnym, zgodnie bowiem z art. 125 § 1 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu na wniosek zobowiązanego. Ponadto, na mocy art. 126 u.p.e.a. na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Alternatywą jest wykonanie zastępcze, z tym że w przypadku wykonania zastępczego obowiązek objęty tytułem wykonawczym jest wykonywany w trybie postępowania egzekucyjnego zastępczo przez inną osobę za zobowiązanego, na jego koszt i niebezpieczeństwo, co oznacza, że zobowiązany ponosi nie tylko koszty wykonania zastępczego, ale również w określonych okolicznościach organ egzekucyjny i wykonawca nie ponoszą odpowiedzialności cywilnej. W konsekwencji koszty wykonania zastępczego mogą znacznie przewyższyć koszty poniesione przez osobę zobowiązaną, która samodzielnie wykonałaby obowiązek.

Podsumowując rozważania należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonym postanowieniu takich naruszeń przepisów postępowania, mających zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu Organy prowadzące postępowanie trafnie oceniły podniesione przez Skarżącego argumenty jako nieusprawiedliwione, czemu dały wyraz w wydanych rozstrzygnięciach.

14. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono

w sentencji wyroku.