Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2313/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 29 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesiania gruntów rolnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] na rzecz J. S. kwotę 400 zł (słownie: czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Po rozpoznaniu odwołania J. S. z dnia ... lutego 2016 r. od decyzji Nr ... o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesienia gruntów rolnych (wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S. w dniu ... lutego 2016 r.), Dyrektor ... Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia ... czerwca 2016r. nr ... utrzymał w mocy w/w rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu własnej decyzji organ II instancji przywołał m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

- w dniu ... lipca 2005 r. J. S. złożył wniosek o przyznanie płatności na zalesienie gruntów rolnych w Biurze Powiatowym ARiMR w S.;

- następnie w dniu ... maja 2006r. beneficjent złożył oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesieniowym wraz z zaświadczeniem wydanym przez Nadleśnictwo P. z dnia ... maja 2006 r.

W związku z powyższym, na mocy decyzji Nr ... wydanej w dniu ... maja 2006r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. przyznał J. S. płatności na zalesienie w łącznej wysokości 33 865,20 zł, w tym z tytułu:

1. wsparcia na zalesienie w wysokości: 24 656,00 zł, płatne jednorazowo po wykonaniu zalesienia;

2. premii pielęgnacyjnej w wysokości: 2 125,20 zł, płatne corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia,

3. premii zalesieniowej w wysokości 7 084,00 zł, płatne corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia.

Płatności przyznane w/w decyzją zostały w dniu ... czerwca 2006r. przekazane na rachunek bankowy wskazany przez beneficjenta we wniosku o wpis do ewidencji producentów.

W kolejnych latach, tj. w latach 2007-2015, strona występowała o wypłatę pomocy na zalesienie gruntów i pomoc taką otrzymywała. W dniu ... maja 2015r. na zalesionych przez J. S. gruntach rolnych została przeprowadzona kontrola na miejscu metodą inspekcji terenowej. Jak wynika z protokołu z czynności kontrolnych Nr ... J. S. nie udokumentował zakupu sadzonek w ilości określonej w planie zalesienia.

W związku z powyższą nieprawidłowością Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesienia gruntów rolnych przyznanych J. S. na mocy decyzji Nr ... z dnia ... maja 2006r. W nawiązaniu do powyższego, w dniu ... sierpnia 2015r. do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynął wniosek J. S. zatytułowany "Wyjaśnienia do zawiadomienia Nr ..." wraz z załącznikami w postaci:

- protokołu z oceny udatności uprawy/upraw z dnia ... czerwca 2009r.;

- zaświadczenia Nadleśnictwa w P. z dnia ... maja 2006r.;

- protokołu z czynności kontrolnych Nr ...;

- faktury VAT Nr ... z dnia ... kwietnia 2006r.;

- asygnaty ..., ... .

- protokołu z czynności kontrolnych Nr ... (dwie wersje).

Z uwagi na zarzuty strony zawarte w treści w/w pisma Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wystąpił do Biura Kontroli na Miejscu ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z prośbą o weryfikację raportu Nr ..., które pismem z dnia ... sierpnia 2015 r. poinformowało J. S. o podtrzymaniu ustaleń z kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie strony w dniu ... maja 2015 r.

Mając na uwadze powyższe, w dniu ... lutego 2016r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał decyzję Nr ... o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesienia gruntów rolnych, ustalając do zwrotu kwotę płatności w wysokości 12 328,00 zł.

Od w/w decyzji strona wniosła odwołanie. Uznając bezzasadność wniesionego odwołania organ II instancji podkreślił, że w myśl § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 187, poz. 1929 z późn. zm., zwane dalej "rozporządzeniem zalesieniowym") rolnik wykonuje zalesienie:

1. przy użyciu sadzonek drzew i krzewów gatunków rodzimych, które są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia;

2. zgodnie z liczbą sadzonek na hektar i formą zmieszania określonymi z załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Zgodnie natomiast z § 13 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12 pkt 1 (dowodów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych i repelentów), zwraca premię pielęgnacyjną za dany rok kalendarzowy lub wsparcie na zalesienie albo premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu. Wysokość zwrotu jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia.

W rozpatrywanej sprawie stwierdzono, iż zgodnie z planem zalesienia sporządzonym w dniu ... czerwca 2005r. J. S. zobowiązany był do wykonywania zalesienia przy użyciu 29,18 tys. sadzonek, tj.:

- Sosny – 4,3 tys. sadzonek,

- Brzozy – 0,34 tys. sadzonek,

- Wiązu – 1,50 tys. sadzonek,

- Modrzewia – 0,34 tys. sadzonek,

- Dębu – 4,20 tys. sadzonek,

- Olchy – 16,00 tys. sadzonek,

- Gatunków domieszkowych i biocenotycznych – 2,50 tys. sadzonek.

Jak wynika natomiast z ustaleń inspektorów terenowych beneficjent dokonał zalesienia przy użyciu 28,93 tys. sadzonek, tj.:

- Sosny – 4,3 tys. sadzonek,

- Brzozy – 0,34 tys. sadzonek,

- Modrzewia – 0,34 tys. sadzonek,

- Dębu – 4,20 tys. sadzonek,

- Olchy – 16,00 tys. sadzonek,

- Wiązu – 1,50 tys. sadzonek,

- Lipy – 1,00 tys. sadzonek,

- Jarzębiny – 0,50 tys. sadzonek,

- Derenia – 0,25 tys. sadzonek,

- Karagany – 0,50 tys. sadzonek.

A zatem J. S. w dniu kontroli nie posiadał dokumentów potwierdzających zakup sadzonek w ilości określonej w planie zalesieniowym, tj. 0,25 tys. sztuk. Ponadto użyte do zalesienia sadzonki karagany nie kwalifikowały się do gatunków drzew i krzewów, które mogą być wykorzystywane do zalesienia gruntów rolnych (załącznik nr 2 do rozporządzenia zalesieniowego).

Stwierdzenie zaś, iż J. S. nie posiada dokumentów potwierdzających zakup sadzonek, spełniających kryteria o których mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia zalesieniowego w odniesieniu do 0,75 tys. sztuk zawartych w planie zalesieniowym, zgodnie z powołanym powyżej § 13 ust 1 pkt 2 ww. rozporządzenia skutkuje obowiązkiem zwrotu 50% wsparcia na zalesienie (zgodnie z załącznikiem nr 5 do ww. rozporządzenia), tj. 24 656,00 zł * 50% = 12 328,00 zł.

Odnosząc się do wniesionego odwołania organ podnosi, że strona potwierdza ustalony w toku postępowania stan faktyczny sprawy skutkujący obowiązkiem zwrotu 50% wypłaconego na mocy decyzji Nr ... z dnia ... maja 2006r. wsparcia na zalesienie. Podkreśla również, że rolnik winien wykonać zalesienie przy użyciu sadzonek drzew i krzewów gatunków rodzimych, które są określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z tych jednoznacznych w treści przepisów wynika, iż po pierwsze, kryterium kwalifikowalności wniosku o przyznanie pomocy na zalesienie jest wykonanie zalesienia zgodnie z planem zalesienia przy użyciu sadzonek wymienionych w załączniku nr 2, po drugie, że celem ustawodawcy było odbudowanie ekosystemu jedynie w zakresie gatunków wymienionych w tym wykazie.

Organ odwoławczy wskazuje nadto, iż protokół z czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie strony w dniu ... maja 2015r. Nr ... faktycznie nie zawierał w swej pierwotnej wersji kodu ZGR12 (Nieudokumentowanie zakupu sadzonek). Protokół ten w ramach dalszych czynności weryfikujących organów ARiMR został poddany kontroli Formalnej, w wyniku której ujawniono, iż część zakupionych przez J. S. sadzonek nie spełniła kryterium określonego w § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004r. (w oparciu o zdjęcia dokumentacji udostępnionej przez beneficjenta w toku kontroli). Z uwagi na powyższe w treści ww. protokołu zostały wprowadzone zmiany dotyczące stwierdzonej nieprawidłowości, tj. ZGR12. Tak zmodyfikowany protokół został w dniu ... maja 2015r. przekazany J.S., który mimo faktu jego otrzymania nie wniósł do jego wyników zastrzeżeń (J.S. nie kwestionuje faktu stwierdzenia przez organ, iż do zalesienia gruntów użyto mniejszej ilości sadzonek niż wskazano w planie zalesieniowym, zaś część sadzonek użytych do zalesienia gruntu nie spełniała wymogów określonych przepisami prawa).

Organ II instancji przypomina, iż w treści odwołania strona wskazuje ponadto, iż "W roku 2009 odbyła się kontrola podczas której dokonano sprawdzenia dokumentów potwierdzających zakup sadzonek – inspektorzy dokonujący kontroli nie mieli uwag (protokół nr ...)". Mając na uwadze powyższe, Dyrektor ... Regionalnego ARiMR w W., wystąpił do Biura Kontroli na Miejscu ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z wnioskiem o wyjaśnienie wskazanych przez stronę okoliczności. Jak wynika z pisma Biura Kontroli na Miejscu... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. datowanego na dzień ... maja 2016 r. (znak ...) w raporcie z czynności kontrolnych ... "błędnie nie odnotowano faktu zakupu sadzonek nie ujętych w załączniku nr 2 do w/w rozporządzenia" natomiast "Raporty z kontroli z 2015 roku sporządzone zostały (...) z uwzględnieniem wszelkich zasad i przepisów prawnych a ich wyniki pozostają bez zmian". Powyższa okoliczność, w ocenie organu odwoławczego pozostaje bez wpływu na prawidłowość ustalenia zaskarżoną decyzją kwoty nienależnie pobranych płatności.

Organ podnosi także, że w toku prowadzonego postępowania był zobowiązany do ustalenia, czy J. S. pobrał nienależnie płatności z tytułu wsparcia na zalesienie, a także do ustalenia, czy nie zachodzą przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności, określone w art. 73 ust. 4 i 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r.

Zgodnie z art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. zwrot płatności uznanej za nienależną ulega przedawnieniu, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Okres ten ogranicza się do czterech lat, jeżeli beneficjent działał w dobrej wierze.

W przypadku J. S. wypłata płatności na zalesienie gruntów rolnych uznanych następnie za nienależnie pobrane, nastąpiła w dniu ... czerwca 2006r., natomiast decyzja Nr ... wydana przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S. została doręczona za potwierdzeniem odbioru stronie w dniu ... lutego 2016r., a więc przed upływem dziesięciu lat od daty płatności. Zatem w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż J. S. został zawiadomiony o nieuzasadnionym charakterze ww. płatności przed upływem dziesięciu lat od daty płatności.

Organ podkreśla również, iż w sprawie należało rozważyć czy działanie J. S. nosiło cechy "działania w dobrej wierze", o której mowa w art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004. W ocenie organu w okolicznościach niniejszej sprawy trudno przyjąć, iż J. S. działał w dobrej wierze, skoro sam w dniu ... lipca 2005 r. założył wniosek o przyznanie płatności, zaś w dniu ... maja 2006r. oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia. W sekcji XII przedmiotowego wniosku (oświadczenia) strona potwierdziła, iż zna zasady przyznawania płatności na zalesienie gruntów rolnych oraz jest świadoma skutków niewykonania zobowiązań wynikających z realizacji działania.

Jak wynika z części III sekcji C planu zalesienia sporządzonego w dniu ... czerwca 2005r. beneficjent zobowiązany został do zalesienia gruntu określonymi rodzajowo sadzonkami drzew, w tym gatunkami biocenotycznymi. W dalszej części planu znajduje się definicja gatunków domieszkowych i biocenotycznych, które powinny zostać wykorzystane do zalesienia gruntu (zgodnie ze wskazaniem w części III sekcji C planu), tj. "wprowadzone w celu wzbogacenia składu gatunkowego (gatunki domieszkowe i biocenotyczne podane w rozporządzeniu zalesieniowym)". J. S., mimo wskazań zawartych w ww. planie oraz wbrew przepisom prawa (§ 8 ust. 2 rozporządzenia zalesieniowego), dokonał natomiast zalesienia na części gruntu przy użyciu sadzonek karagany. Ponadto strona nie posiadała dokumentów potwierdzających zakup 0,25 tys. sztuk sadzonek.

Również fakt, iż ww. sadzonki zostały stronie doręczone na podstawie zatwierdzonego planu zalesieniowego przez Nadleśnictwo P. nie może stanowić o uznaniu, iż J. S. działał w dobrej wierze, gdyż wnioskodawca najpóźniej w dacie zakupu powinien był ustalić jakiego rodzaju sadzonki zakopuje. Nie ustalając tego beneficjent wziął na siebie ryzyko takie samo, jak nie ustalając gatunków biocenotycznych wymienionych w załączniku. Także zaakceptowanie dokonanego zalesienia przez nadleśnictwo, brak jakichkolwiek zastrzeżeń co do zalesienia, niewprowadzenie żadnych zmian do składu użytych sadzonek nie wyłącza automatycznie winy strony w powstaniu stwierdzonej podczas kontroli nieprawidłowości jeśli obiektywnie oceniane okoliczności wskazują, że J. S. zaniechał jakichkolwiek działań, aby uchronić się przed skutkami ewentualnych nieprawidłowości.

Zdaniem organu w świetle powyższego nie można uznać, iż J. S. działał w dobrej wierze, a zatem w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma dziesięcioletni termin przedawnienia.

Decyzję organu odwoławczego zaskarżył J. S. zarzucając jej naruszenie:

1. art. 7, 77 i 80 k.p.a. w ten sposób, że organ administracji nie podjął wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozwiązania sprawy, nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wszechstronny materiału dowodowego w tej sprawie, w tym zwłaszcza nie przeanalizował:

a) czy J. S. dokonał zalesienia przy użyciu sadzonek gatunków biocenotycznych innych niż karagana, a wymienionych w treści załącznika nr 2 do rozporządzenia zalesieniowego realizując tym samym plan zalesienia, na co wskazywałaby treść zaświadczeń Nadleśnictwa P. z dnia ... maja 2006 roku oraz z dnia ... lipca 2016r.;

b) czy był w trakcie przeprowadzonej w dniu ... maja 2009r. kontroli w posiadaniu dowodów zakupu sadzonek;

c) czy był w trakcie przeprowadzonej w dniu ... maja 2015r. kontroli obowiązany posiadać jakikolwiek dowód zakupu sadzonek;

2. art. 6 oraz art. 8 k.p.a. przez legitymizowanie działań Biura Powiatowego ARiMR w S. polegających na dokonywaniu (bez możliwości złożenia przez J. S. wyjaśnień) istotnych zmian w protokole z czynności kontrolnych nr ... z dnia ... maja 2015r. przesłanym skarżącemu drogą pocztową (w stosunku do tego protokołu z czynności kontrolnych oznaczonego tym samym numerem, który został skarżącemu wręczony bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli).

Podnosząc powyższe skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci zaświadczenia Nadleśnictwa P. z dnia ... lipca 2016 r., oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a nadto o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podkreślono m.in., że organ administracji przeoczył okoliczność, że skarżący dokonał także zakupu sadzonek biocenotycznych i uzupełnił sadzonki, a wobec powyższego należy uznać, że zapewnił odpowiednią, zgodną z planem zalesienia ilość sadzonek gatunków domieszkowych i biocenotycznych, co potwierdza stosowne zaświadczenie z Nadleśnictwa P. z dnia ... lipca 2016r.

Skarżący zwraca uwagę, że w toku przeprowadzonej w roku 2009 kontroli nie zostały ujawnione żadne nieprawidłowości w zakresie: nieodpowiedniej (zbyt niskiej) ilości sadzonek gatunków biocenotycznych czy nieposiadania przez skarżącego któregokolwiek z dowodów zakupu sadzonek, co prowadzi do wniosku, że w dacie dokonywania tej kontroli (kiedy to skarżący był obowiązany posiadać wszystkie dowody zakupu szczepionek) takimi dokumentami się legitymował. Jednocześnie z uwagi na szczegółowość zapisów zawartych w protokole z czynności kontrolnych z dnia ... maja 2009r. nie sposób zaaprobować tezy, by jednostka dokonująca wówczas kontroli mogła coś przeoczyć, pominąć, nie odnotować.

Skarżący podkreśla, że stosownie do § 12 Rozporządzenia, producent rolny, któremu przyznano płatność na zalesienie, przechowuje dowody zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia przez 5 lat od dnia zakończenia realizacji planu zalesienia. J.S. zrealizował plan zalesienia w 2006 r., a wobec tego okres w jakim był on obowiązany przechowywać dokumenty minął. Oznacza to, że w dacie dokonywania powtórnej kontroli, tj. w dniu ... maja 2015r., nie ciążyła na nim powinność posiadania chociażby jednego dokumentu potwierdzającego dokonanie zakupu sadzonek, a już tym bardziej, nie ciążył na nim obowiązek posiadania wszystkich dowodów zakupu sadzonek, na co z nieznanych przyczyn organ administracji nie zwrócił uwagi i brak któregokolwiek z dokumentów nie może być poczytywany na jego niekorzyść.

Zdaniem skarżącego jako szczególnie niejednoznaczne jawią się podejmowane przez organ administracji próby legitymizowania dokonywanych zmian w protokole z czynności kontrolnych ... maja 2015r. o nr ... .

W ocenie skarżącego nie jest wiadomym w jaki sposób osoba nieobecna podczas kontroli w miejscu, pozostająca w jej trakcie w biurze posiadała pełniejsze i bardziej wiarygodne informacje nt. kontrolowanej dokumentacji aniżeli osoby daną kontrolę przeprowadzające i sporządzające protokół, który skarżący otrzymał bezpośrednio po przeprowadzonej w dniu ... maja 2015r. kontroli.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Sąd zważył co następuje:

Wniesienie skargi skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Na wstępie przypomnieć należy, że postępowanie w sprawie niniejszej dotyczyło ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności zalesieniowych. Postępowanie to przeprowadzone zostało w trybie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634 ze zm., dalej: "ustawa o ARiMR"). Prawidłowość zastosowania tego trybu w odniesieniu do pomocy w przypadku skarżącego wynika z rozporządzenia zalesieniowego, w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielenia pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 229, poz. 2273 oraz z 2004 r. Nr 42, poz. 386 i Nr 148, poz. 1551). Przyznane na rzecz skarżącego płatności na zalesienie za poszczególne lata, stanowią jedną z form pomocy realizowaną w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich i to pomocy, która przyznawana jest w sposób jednostronny i władczy przez właściwy w sprawie organ administracji publicznej, w drodze decyzji administracyjnej.

Postępowanie, o którym stanowi art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, jest samodzielnym postępowaniem, w którym także w drodze decyzji administracyjnej następuje ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej i finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej.

Przedmiotem niniejszego postępowania jest więc zbadanie, czy doszło do należnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy wymienionych w tym przepisie. Z sytuacją, w której dochodzi do nienależnego pobrania środków przyznanych w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich, mamy do czynienia nie tylko wówczas, gdy pomoc zostaje przyznana i wypłacona na podstawie decyzji, która została następnie wyeliminowana z porządku prawnego, ale także wtedy, gdy beneficjent nie dotrzymuje podjętego w związku z otrzymaną pomocą zobowiązania.

Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków ma miejsce niewątpliwie wówczas, gdy wspomniane środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej (oraz nastąpi ich wypłata), a rolnik nie realizuje całego zobowiązania w ramach programu zalesianie gruntów rolnych.

Z § 8 ust. 2 rozporządzenia wynika, że producent rolny wykonuje zalesienie przy użyciu sadzonek drzew i krzewów gatunków, które są określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia, zgodnie z:

1) liczbą sadzonek drzew na hektar oraz

2) formą zmieszania

- określoną w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

Stosownie zaś do § 12 rozporządzenia producent rolny, któremu przyznano płatność na zalesianie, przechowuje przez 5 lat od dnia zakończenia realizacji planu zalesienia dowody zakupu:

1) sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych;

2) repelentów.

Jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny:

1) nie realizuje planu zalesienia

2) nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12 pkt 1

- zwraca premię pielęgnacyjną na dany rok kalendarzowy lub wsparcie na zalesienie, przy czym wysokość zwrotu jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia (§13 ust 1 rozporządzenia zalesieniowego).

W związku z tym przypomnieć należy, że już w treści wniesionego odwołania od decyzji organu I instancji skarżący podniósł, iż sadzonki zakupił w Nadleśnictwie P. a nie na bazarze i był w związku z tym przekonany, że są one prawidłowe. Zatem uważa, że zaistniały przesłanki pozwalające na zastosowanie art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004.

W ocenie Sądu powyższa kwestia nie została zbadana przez organ w sposób należyty. Zgodnie bowiem z powyższym przepisem zwrot płatności uznanej za nienależną ulega przedawnieniu, jeżeli okres między datą płatności pomocy, a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż 10 lat. Jednakże okres ten ogranicza się do czterech lat, jeżeli beneficjent działał w dobrej wierze.

Zdaniem Sądu organ odwoławczy musi w szczególności ocenić to czy w przypadku skarżącego można mówić o istnieniu dobrej wiary w kontekście treści zaświadczenia Nadleśniczego Nadleśnictwa P. (dowód dopuszczony przez Sąd na rozprawie), oraz tego czy skarżący był utwierdzony w przekonaniu przez pracowników Nadleśnictwa w P. (od którego nabył sadzonki), że ilość oraz rodzaj sadzonek, które nabywa jest zgodna z planem zalesienia, a nadto czy ewentualne niewielkie odstępstwa od tego planu nie pociągają za sobą negatywnych skutków prawnych.

Gdyby bowiem okazało się, że istotnie tak było to skarżący byłby niejako usprawiedliwiony, gdy chodzi o rozbieżności między tym co de facto uczynił, a co wynikało z planu zalesienia. Nie można przecież zapominać, że Nadleśnictwo jest profesjonalistą, a jego uwagi czy sugestie mogły być przez skarżącego akceptowane w dobrej wierze.

W ocenie Sądu skarżący nie mógłby zatem ponosić negatywnych skutków działania podmiotu o którym mowa. Wszak nie tylko plan zalesienia został sporządzony przez Nadleśnictwo P., ale i jego realizacja nastąpiła przy znaczącym, czy wręcz dominującym udziale tegoż Nadleśnictwa. Sąd stoi na stanowisku, iż tylko powyższa kwestia wymagać będzie wyjaśnienia jako, że okoliczność użycia do zalesienia mniejszej liczby sadzonek (o 0,25 tys. sztuk) oraz wprowadzenie karagany w ilości 0,5 tys. sztuk jest oczywiste.

Podstawą wyroku jest art. 145 § 1 lit. a i c oraz art. 200 p.p.s.a.