Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1266/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 162 § 1 i § 2, art. 163 § 2, art. 148 § 1, § 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 1 § 1, § 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 04 marca 2022 roku sprawy ze skargi M. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dot. określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne m-ce od stycznia do listopada 2016 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 29 września 2020 roku, nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Poznań - Nowe Miasto określił wobec D. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe M. L. zobowiązanie podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące od stycznia do listopada 2016 roku w łącznej kwocie 208.452,00 zł.

Pismem z dnia 19 października 2020 roku M. L. wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

Pismem z dnia 12 listopada 2020 roku pełnomocnik M. L. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań-Nowe Miasto z dnia 29 września 2020 roku, nr [...], wskazując, że została ona doręczona w dniu 6 października 2020 roku przez co odwołanie zostało wniesione w terminie.

W uzasadnieniu podniesiono, że w dniach od 28 września do 2 października 2020 roku M. L. przebywał poza granicami kraju wobec czego nie mogło dojść do skutecznego doręczenia decyzji w dniu 2 października 2020 roku. Według niego decyzja bez koperty została mu przekazana po powrocie do kraju w dniu 6 października 2020 roku przez osobę zamieszkującą przy ul. [...] w S., z informacją, że w tym samym dniu została ona odebrana. Strona oświadczyła jednocześnie, że mieszkanie przy ul. [...] w S. jest siedzibą firmy oraz prywatnym mieszkaniem, ale osoba tam zamieszkująca nigdy nie była pracownikiem skarżącego, ani nie była upoważniona do odbioru przeznaczonej dla niego korespondencji. W tej sytuacji nie można uznać, aby bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg przed tą datą. Strona zastrzegła jednak, że jeżeli doszło do uchybienia ustawowego terminu, to nie nastąpiło to z jej winy bowiem pozostawała w usprawiedliwionym przekonaniu, że decyzja została doręczona w dniu 6 października 2020 roku. Do wniosku załączono odwołanie z dnia 12 listopada 2020 roku, wskazując, że w swojej treści merytorycznej jest ono tożsame z wersją dotychczasową.

Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2021 roku, znak sprawy [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań - Nowe Miasto nr [...] z dnia 29 września 2020 roku.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż wskazane w nim okoliczności nie uprawdopodobniały braku winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W szczególności nie podano żadnych obiektywnych okoliczności, które należałoby zakwalifikować jako nagłe, nadzwyczajne, nieprzewidywalne i nie do przezwyciężenia, które stanęły na przeszkodzie w dochowaniu terminu. Standardem należytej staranności jakiej należałoby oczekiwać od przedsiębiorcy należycie dbającego o swój interes prawny było ustanowienie osoby uprawnionej do odbioru korespondencji na czas nieobecności, w tym spowodowanej pobytem za granicą w dniach 28 września do 2 października 2020 roku. Strona tego nie uczyniła przyznając, że żaden ze wspólnie zamieszkujących z nią krewnych nie był jej pracownikiem, ani osobą upoważnioną do odbioru korespondencji. Ponadto strona nie odebrała osobiście wcześniejszych pism procesowych zawierających postanowienie o wszczęciu postepowania w sprawie oraz o prawie do wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji. Takie wcześniejsze doręczenia nie były jednak kwestionowane przez M. L..

Pismem z dnia 28 lipca 2021 roku M. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2021 roku, znak sprawy [...] wskazując na:

1) rażące naruszenie art. 162 § 1 i § 2, art. 163 § 2 w zw. z art. 148 § 1 i § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że strona uchybiła w sposób zawiniony terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań-Nowe Miasto, w sytuacji gdy termin ten nawet nie rozpoczął biegu ze względu na skierowanie decyzji na adres inny niż wskazany przepisami Ordynacji podatkowej oraz przez odmowę przywrócenia terminu mimo wskazania obiektywnych okoliczności uniemożliwiających wniesienia odwołania w terminie liczonym od dnia 02 października 2020 roku,

2) rażące naruszenie przepisu art. 148 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie że doręczenie może być skutecznie dokonane w październiku 2020 roku osobie fizycznej w miejscu, w którym w prowadziła działalność gospodarzą, wykreśloną z rejestru w listopadzie 2019 roku,

3) błędne ustalenie, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań-Nowe Miasto w Poznaniu została stronie skutecznie doręczona w dniu 02 października 2020 r. w miejscu prowadzenia działalności, mimo, że została wydana do doręczenia pod adresem ul. [...] w S. (tj. w dawnej siedzibie przedsiębiorstwa Strony) osobie tam zamieszkującej, która do odbioru korespondencji nigdy nie była uprawniona, ani nie jest dorosłym domownikiem strony (zamieszkującej od niemal 10 lat w G. przy ul. [...]),

4) błędne ustalenie, że M. L. jest pracownikiem strony, w sytuacji gdy przedsiębiorstwo strony nie funkcjonuje od 2019 roku na skutek zakończenia działalności gospodarczej,

5) błędne ustalenie, że adnotacji na dowodzie doręczenie dokonywała osoba odbierająca przesyłkę - M. L. w sytuacji, w której tego typu adnotacji dokonuje osoba doręczająca przesyłkę.

W uzasadnieniu strona skarżąca zarzuciła, że organ I instancji nigdy nie dokonał prawidłowego doręczenia zaskarżonej decyzji, a pod adresem na ul. [...] w S. od listopada 2019 roku nie prowadzi działalności, o czym świadczy powszechnie dostępny wpis do CEiDG, wobec czego doręczenie kierowanej do niej korespondencji pod tym adresem innej osobie niż M. L., nie może być uznane za doręczenie wywołujące jakiekolwiek skutki prawne. Skarżący podkreślił też, że skoro pod tym adresem od roku przed doręczeniem nie prowadziła działalności, organ II instancji nie miał podstaw do uznania, że przesyłkę wydano pracownikowi M. L.. Strona podniosła również, że M. L. nie jest dorosłym domownikiem strony, a ponadto od dziesięciu lat nie zamieszkuje pod ww. adresem bowiem wraz rodziną przeprowadził się do domu położonego w G. przy ul. [...], czego organ I instancji był świadomy ponieważ doręczał tam korespondencję. W efekcie decyzja wymiarowa organu I instancji nie została prawidłowo doręczona wobec czego również termin do jej zaskarżenia nie rozpoczął biegu, a zatem nie można było mu uchybić. Mając na względzie powyższe strona skarżąca wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i zobowiązanie organu podatkowego I instancji do zgodnego z przepisami Ordynacji podatkowej doręczenia decyzji nr [...], tj. na adres zamieszkania strony, ewentualnie,

2. uchylenie zaskarżonego postanowienia i zobowiązanie organu II instancji do merytorycznego rozpoznania odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań-Nowe Miasto,

3. zasądzenie od organu podatkowego na rzecz strony zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 roku, poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 roku, poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

W rozpoznawanej sprawie spór o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został sprowadzony do kwestii ustalenia prawidłowego doręczenia decyzji wymiarowej, co miało wpływ na ustalenie terminu do jej zaskarżenia. Podniesionymi w skardze zarzutami strona zakwestionowano skuteczność doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań - Nowe Miasto nr [...] z dnia 29 września 2020 roku.

Zgodnie z art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2021.1540 t.j.) W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2).

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2021 roku, znak sprawy [...] zbadano okoliczności, którymi strona skarżąca uzasadniła swoje żądanie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Oceniając, czy w sprawie zaistniały przesłanki art. 162 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej organ prawidłowo zbadał okoliczności podnoszone we wniosku o przywrócenie terminu.

W zaskarżonym postanowieniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu zasadnie zwrócił uwagę, że strona nie odbierała osobiście pism procesowych kierowanych do niej za potwierdzeniem odbioru. Pisma kierowane do D. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe M. L. na adres: ul. [...], [...] były odbierane przez inne osoby niż M. L. za zwrotnym potwierdzeniem odbioru oznaczone jako pełnoletni domownik, pracownik, czy osoba upoważniona. Doręczona w ten sposób korespondencja nie była kwestionowana przez M. L.. Na etapie złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania M. L. zakwestionował natomiast datę doręczenia decyzji wymiarowej doręczonej jednej z osób zamieszkujących przy ul. [...] w S., która następnie przekazała ją skarżącemu. W tym względzie organ podatkowy uznał, że prawidłowo doręczono decyzję wymiarową w dniu 2 października 2020 roku. Natomiast strona miała możliwość ustanowienia osoby upoważnionej do odbioru korespondencji na czas nieobecności spowodowanej pobytem zagranicznym w dniach od 28 września do 2 października 2020 roku. W tym względzie należy dostrzec, że już w postanowieniu o wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego, strona została pouczona o ciążącym na niej na podstawie art. 146 § 1 O.p. obowiązku poinformowania organu podatkowego o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń. Ponieważ podatnik tego nie uczynił, organ zasadnie kierował korespondencję na adres przy ul. [...] w S., w tym również decyzję z dnia 29 września 2020 roku, nr [...]

We wniesionej skardze w sposób odmienny przedstawiono też okoliczności, które miały uzasadniać wniosek o przywrócenie terminu. Na etapie rozpatrywania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania strona skarżąca nie twierdziła bowiem, że od dziesięciu lat nie zamieszkuje pod adresem: S., ul. [...] a wraz rodziną przeprowadziła się do domu położonego w G. przy ul. [...], a uzasadniając brak swojej winy w uchybieniu terminu, powołała się na działania mieszkańców zamieszkujących z nią wspólnie przy ul. [...] w S., którzy z opóźnieniem wydali jej korespondencję bez koperty, wprowadzając ją w błąd co do faktycznej daty przekazania przez doręczyciela.

Z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby korespondencja była doręczana przez organ na powyższy adres wskazany w skardze. M. L. nie informował również organu o zmianie swojego adresu do korespondencji. Co więcej, nie informował również organu podatkowego o zakończeniu prowadzonej działalności gospodarczej, ani nie kwestionował doręczanej korespondencji przez organ podatkowy. Odnosząc się do twierdzenia, że w chwili doręczania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań - Nowe Miasto skarżący nie prowadził już działalności gospodarczej, a wobec tego nie mógł być pracownikiem skarżącego, organ podatkowy trafnie zauważył, że we wniosku o przywrócenie terminu M. L. wskazywał, że ul. [...] w S., poza siedzibą firmy jest także prywatnym mieszkaniem. Jak zaznaczono w odpowiedzi na skargę strona skarżąca nie kwestionowała skuteczności doręczenia L. M. (wskazanej jako pełnoletni domownik bądź osoba upoważniona) postanowienia z dnia 14 lipca 2020 roku o wszczęciu wobec postępowania podatkowego, a także zawiadomienia z dnia 2 września 2020 roku o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Ponadto w sytuacji gdy M. L. przebywając pod tym adresem podjął się odebrać korespondencję adresowaną na firmę "D." P.W. M. L. wskazując, że jest zatrudniony przez adresata, organ nie miał podstaw do zakwestionowania, że był on osobą upoważnioną do odbioru korespondencji w tymże miejscu. W szczególności M. L. jako pracownik odbierał w imieniu podmiotu także wcześniejszą kierowaną do niego korespondencję, tj. postanowienie z dnia 23 lipca 2020 roku o wyłączeniu z akt sprawy części materiału dowodowego. Wobec powyższych okoliczności organ podatkowy mógł przyjąć, że M. L. był świadomy, że wobec toczy się postępowanie podatkowe, a organ podatkowy jest gotowy do wydania w tej sprawie decyzji. Taka sytuacja wykluczała możliwość uznania, że do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania doszło bez winy strony skarżącej. W rezultacie w sposób prawidłowy odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia odwołania działając na podstawie art. 162 § 1 i § 2 oraz art. 163 § 2 w związku z art. 148 § 1 i § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.