Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 568/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 2, art. 36 ust. 3, art. 41a ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1998 nr 7 poz 25
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - tekst jedn.
article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 15, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1 i 3, art. 127 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Sędzia WSA Ryszard Maliszewski (spr.) Protokolant Katarzyna Niewiadomska po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 7 października 2009 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia składki na ubezpieczenie społeczne rolników uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

ISA/OI 568/09

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, po rozpoznaniu zgłoszonego przez wnioskodawcę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego od decyzji z dnia "[...]" znak: "[...]", w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), oraz art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008r. Nr 50, poz. 291 z późno zm.) postanowił utrzymać w mocy wydaną decyzję i nie umarzać składki na ubezpieczenie społeczne rolników za II kwartał 2009r. w kwocie 586,00 złotych.

Z akt administracyjnych wynika, że wnioskodawca S.K. wnioskiem z dnia 06 maja 2009 roku zwrócił się do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o umorzenie drugiej raty ubezpieczenia społecznego w wysokości 586,00 złotych z powodu trudności finansowych i zdrowotnych. Wnioskodawca wskazał, że obecna sytuacja materialna nie pozwala mu na uregulowanie należności.

W wyniku rozpatrzenia ww. wniosku, decyzją z dnia "[...]"wydaną na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 10 oraz art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008r. Nr 50, poz. 291 z późn. zm.) Prezes KRUS odmówił Zobowiązanemu umorzenia należności z tytułu składki na ubezpieczenie społeczne rolników za II kwartał 2009r. w kwocie 586,00 złotych.

W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie zaistniały przesłanki uzasadniające umorzenie należności z tytułu składek , w szczególności nie wystąpiły szczególne zdarzenia losowe, za umorzeniem nie przemawiają szczególne względy społeczne, a sytuacja materialno – bytowa wnioskodawcy nie odbiega od sytuacji innych rolników prowadzących gospodarstwa w zamieszkiwanym przez wnioskodawcę rejonie.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S.K. ponownie podniósł, iż nie jest w stanie uiścić należności składkowych, motywując to faktem trudnej sytuacji materialnej. Zaznaczył, że posiada zadłużenie kredytowe z tytułu pożyczki zaciągniętej w sierpniu 2008r. na zakup podręczników i przyborów szkolnych dla dzieci. Podkreślił, że na jego utrzymaniu pozostaje sześcioro dzieci, a jedynym źródłem utrzymania są wpływy ze sprzedaży mleka. Zaznaczył nadto, że porównywanie przez organ jego sytuacji z innymi rolnikami prowadzącymi gospodarstwa rolne uważa za krzywdzące.

Na skutek ponownego rozpoznania sprawy decyzją z dnia "[...]" wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) i art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008r. Nr 50, poz. 291 z późno zm.) Prezes KRUS orzekł o nieumorzeniu składki na ubezpieczenie społeczne rolników za II kw. 2009 r. w kwocie 586,00 zł.

W decyzji organ wskazał, że nie znalazł podstaw do umorzenia objętych wnioskiem należności, bowiem wnioskodawca nie ujawnił żadnych nowych okoliczności nieznanych wcześniej, które mogłoby być decydujące w sprawie i przesądzić o innym niż dotychczas jej załatwieniu. Organ podkreślił, że decyzje o umorzeniu należności podejmowane są w oparciu o posiadane rozeznanie o stanie gospodarstwa oraz sytuacji dochodowej wnioskodawcy i dotyczą tylko wyjątkowych przypadków, nie mając przy tym charakteru obligatoryjnego. W zakresie zgłoszonych przez wnioskodawcę okoliczności związanych z wydatkami na leczenie inwentarza organ uznał, że są one wprawdzie dotkliwe, ale stanowią typowe zjawisko związane z ryzykiem prowadzenia działalności rolniczej. Zajmując stanowisko względem podanej przez wnioskodawcę okoliczności złego stanu zdrowia organ zauważył, że wnioskodawca jest uprawniony do korzystania z zasiłków chorobowych, a w przypadku dalszej niezdolności do pracy w gospodarstwie może ponownie korzystać z zasiłków chorobowych lub wnioskować o przyznanie świadczenia rentowego.

W konsekwencji organ uznał, że przedstawione przez wnioskodawcę nowe dokumenty do podania o ponowne rozpatrzenie wniosku umorzeniowego nie wnoszą okoliczności rzutujących na zmianę uprzednio wydanej decyzji.

Wydana przez Prezesa KRUS decyzja z dnia "[...]" została zaskarżona przez wnioskodawcę S.K. w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.

W skardze na ww. decyzję skarżący podniósł, iż jego sytuacja materialna i rodzinna jest bardzo trudna, co uniemożliwia mu spłatę należności składkowych wobec KRUS. Na uzasadnienie skarżący przywołał argumenty świadczące o złej sytuacji bytowej, w tym niskie dochody uzyskiwane ze sprzedaży mleka, sytuację zdrowotną swoją oraz swojej żony i związaną z tym konieczność ponoszenia wydatków na leczenie, konieczność zakupu podręczników i przyborów szkolnych dla dzieci, oraz potrzebę zaciągnięcia kolejnego kredytu na pokrycie niezbędnych potrzeb życiowych.

W odpowiedzi na skargę Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów.

Zgodnie z postanowieniami art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008r. Nr 50, poz. 291 z późn. zm.), Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik Kasy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego, na jego wniosek, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszu emerytalno-rentowego i składkowego może m. in. umorzyć w całości lub w części należności z tytułu składek.

Decyzja, wydana przez Prezesa KRUS w opisanym powyżej trybie ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że ustalenie przez organy okoliczności stanowiących ważny interes osoby zobowiązanej uzasadniających umorzenie należności, stanowi konieczną przesłankę dla wydania decyzji, ale samo przez się nie zobowiązuje organu do wydania decyzji o umorzeniu należności. W zakresie uznaniowym decyzji administracyjnych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, art. 8, art. 77 §1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego dokonano prawidłowych ustaleń stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym i uzasadnienie decyzji sporządzono zgodnie z art. 107 kpa.

W przypadku umorzenia zaległych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ograniczeniami swobody uznania administracyjnego są przesłanki sformułowane w art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2008r. Nr 50, poz. 291 z późn. zm.)

Zdaniem Sądu przytoczone w zaskarżonej decyzji okoliczności faktyczne i rozważania prawne z nich wynikające wskazują, że organ nie dokonał należytego, wnikliwego i wszechstronnego zbadania stanu faktycznego sprawy, pozwalającego na poddające się kontroli instancyjnej określenie, czy w stosunku do skarżącego zaistniały podstawy do przyjęcia, iż nie spełnia on przesłanek uzasadniających umorzenie należności z tytułu składek.

Sąd rozpoznając sprawę niniejszą w pierwszej kolejności zauważa, że przedmiotem wniesionej przez skarżącego S.K. skargi jest decyzja Prezesa KRUS wydana na podstawie art. 127 § 3 k.p.a., a zatem w trybie ponownego rozpoznania sprawy. Przepis ten, będący wyrazem ustanowionej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania, stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaś do wniosku tego mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Przesłanką do przyjęcia powyższego przepisu jako podstawy prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia był fakt, że Prezes KRUS, zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.), dalej jako ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników, jest centralnym organem administracji rządowej, a zatem zgodnie z definicją zawartą w art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a. jest on ministrem w rozumieniu tej ustawy. Ponadto, w związku z treścią art. 36 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, decyzje wydane w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników nie podlegają zaskarżeniu w trybie określonym w tym przepisie, tj. w drodze odwołania do sądu powszechnego.

Wydając decyzję w trybie ponownego rozpatrzenia sprawy organ drugiej instancji winien mieć na względzie treść art. 140 k.p.a., który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych przepisami art. 136-139 k.p.a., zawierającymi normy postępowania odwoławczego, odpowiednie zastosowanie do tego postępowania mają przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. W konsekwencji uznać należało, że rozpoznając sprawę w drugiej instancji w trybie ponownego jej rozpatrzenia Prezes KRUS miał obowiązek rozpoznać ją na nowo co do istoty.

Koniecznym warunkiem wydania prawidłowej decyzji w trybie art. 127 § 3 k.p.a. jest zatem poprzedzenie jej przeprowadzonym ponownie postępowaniem.

Z akt sprawy nie wynika, aby takie postępowanie zostało przez Prezesa KRUS rzetelnie przeprowadzone. W zaskarżonej decyzji ogólnikowo stwierdzono, że nie znaleziono podstaw do umorzenia przedmiotowego zadłużenia. Jednocześnie wskazano, że przedstawione nowe dokumenty do podania o ponowne rozpatrzenie wniosku umorzeniowego nie wnoszą okoliczności rzutujących na zmianę uprzednio wydanej decyzji.

Analizując z kolei treść zaskarżonej decyzji, Sąd zauważył, iż narusza ona przepisy prawa materialnego – art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz nie czyni zadość warunkom formalnym, w szczególności art. 107 § 1 i 3 kpa.

Skarżący S.K. wnosił o umorzenie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne z uwagi na jego trudną sytuację majątkową, która uniemożliwia zapłatę tych należności bez spowodowania uszczerbku w niezbędnym utrzymaniu jego samego i rodziny.

Stosownie do unormowania art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, organ może umorzyć w całości lub w części należności z tytułu składek na ubezpieczenie, na wniosek zainteresowanego, w przypadkach uzasadnionych jego ważnym interesem, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego.

Wobec powyższego organ, badając stan faktyczny sprawy, ma obowiązek dokonać przede wszystkim analizy sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej wnioskodawcy, a dokonane w tym zakresie ustalenia zawrzeć w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia.

Sąd rozpoznający sprawę wskazuje, iż organ przy rozpatrywaniu sprawy i wydaniu rozstrzygnięcia korzysta ze swobody uznania administracyjnego, ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Jednocześnie rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.), zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Określenia faktów mających znaczenie dokonuje organ w oparciu o przepis prawa materialnego będącego podstawą rozstrzygnięcia. Należy podnieść, że w przypadku decyzji uznaniowych uzasadnienie decyzji ma szczególne znaczenie dla oceny prawidłowości rozstrzygnięcia. Szczególnie negatywne rozstrzygnięcie dotyczące umorzenia należności powinno być przekonywująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów, jak i prawa, tak aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Dokonując analizy zaskarżonej decyzji z punktu widzenia wymienionych wymogów należy wskazać, iż narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu.

Na wstępie stwierdzić należy, że niemożność opłacenia składek ze względu na brak środków finansowych należy rozważać w kontekście sytuacji uzasadniającej istnienie, po stronie podlegającego ubezpieczeniu rolnika, ważnego interesu w umorzeniu należności z tytułu składek.

Zwrot "ważny interes zainteresowanego" odnosi się do hipotezy normy i wskazuje sytuację faktyczną, w której można dokonać umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia. Organ dysponuje więc pewnym zakresem swobody w odniesieniu do tego pojęcia, jak i oceny sytuacji faktycznej. Jeżeli jednak nie stwierdzi wystąpienia sytuacji odpowiadającej użytemu pojęciu, w ogóle nie będzie wchodziło w grę zastosowania przez organ uznania administracyjnego. W takim przypadku organ nie będzie dysponował wyborem, tylko decyzja będzie miała charakter związany. Innymi słowy, w sytuacji kiedy organ stwierdzi, że w sprawie nie zachodzi przesłanka, o której mowa w komentowanym przepisie, tj. brak "ważnego interesu zainteresowanego" to przepis ten nie ma zastosowania. Dopiero stwierdzenie przez organ przesłanki istnienia "ważnego interesu" powoduje konieczność rozważenia, czy należności składkowe mogą być umorzone, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości. Organy orzekające w niniejszej sprawie w sprzeczności z zebranym materiałem dowodowym w sprawie przyjęły, że sytuacja skarżącego nie ma charakteru wyjątkowego. Tymczasem "ważny" to «mający dużą wagę, duże znaczenie; wiele znaczący, doniosły, istotny». W interesie czyimś, w interesie czegoś «dla czyjegoś dobra, dla czyjejś korzyści; dla powodzenia jakiejś sprawy». Interes zainteresowanego to «dotyczący kogoś osobiście, czyichś spraw osobistych, stanowiący czyjąś osobistą własność; nie związany z żadną instytucją».

Podkreślić należy, że ważny interes w umorzeniu składek ze względu na trudną sytuację materialną skarżącego istniałby wtedy, gdyby pomiędzy obowiązkiem zapłaty składek i możliwościami egzystencjalnymi zobowiązanego istniał związek tego rodzaju, że wykonanie obowiązku zapłaty składek mogłoby spowodować niemożność zaspokojenia przez zobowiązanego podstawnych potrzeb życiowych. Okoliczności powyższe powinny być przedmiotem postępowania wyjaśniającego zarówno przed podjęciem zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej.

Skoro w okolicznościach niniejszej sprawy zakres postępowania wyjaśniającego określał przepis art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, to na podstawie tego przepisu za przesłankę podlegającą ocenie, czy uzasadnione jest umorzenie należności z tytułu składek, można uznać trudną sytuację materialną ubezpieczonego. W rozpoznawanej sprawie strona właśnie na tę okoliczność się powoływała. To organ, prowadząc postępowanie w sprawie z wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy o umorzenie należności z tytułu składek, miał obowiązek wyjaśnić sytuację majątkową skarżącego i ustalić, czy zapłata tych należności w kwocie objętej wnioskiem tj. 586,00 zł rzeczywiście może zagrozić jego egzystencji. W celu prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy organ miał obowiązek ustalić wysokość osiąganych przez skarżącego dochodów oraz wysokość ponoszonych przez niego wydatków i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji.

W rozpoznawanej sprawie organ obowiązku tego nie wykonał, gdyż nie zawarł w uzasadnieniu decyzji dokładnej analizy dochodów skarżącego oraz wydatków, które musi on ponosić w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący wnosząc o umorzenie zaległości składkowych konsekwentnie wskazywał, że utrzymuje się z pracy w gospodarstwie rolnym, w tym dochód przynosi mu wyłącznie sprzedaż mleka, którego ceny skupu znacznie się obniżyły. Stan rodzinny skarżącego – utrzymanie małoletnich dzieci, stan jego zdrowia wymagający nakładów na leki oraz wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa, w tym wydatki na leczenie inwentarza, winny być przez organ zweryfikowane, zbadane i ustalone w sposób pozwalający na ocenę, czy w rozpoznawanym przypadku zachodzą przesłanki określone w art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Dokonanie całościowej analizy sytuacji materialnej skarżącego, a mianowicie z jednej strony ustalenie poziomu uzyskiwanych dochodów, a z drugiej poziomu koniecznych wydatków, pozwoli ocenić, czy skarżący ma możliwości zapłaty należności składkowych objętych wnioskiem.

Jak już Sąd zaznaczył, organ nie przeprowadził tego rodzaju porównania dochodów skarżącego z jego wydatkami, a taka możliwość istniała przy wykorzystaniu dostępnych środków dowodowych, w tym wywiadu w ramach przeprowadzonej wizytacji w gospodarstwie płatnika. Z ww. protokołu wizytacji wynikają bowiem istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia fakty dotyczące zarówno wysokości dochodów uzyskiwanych przez skarżącego oraz obciążenia finansowego stałego i okresowego. Organ nie omówił tych danych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a wnioski, które przedstawił, w ocenie Sądu, są nieprawidłowe i nie oddają istoty prawidłowej weryfikacji i właściwego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy.

Wyjaśnić należy, że przy rozstrzyganiu sprawy organ był zobowiązany zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Analiza akt wskazuje, iż z tego obowiązku Prezes KRUS nie wywiązał się należycie, przez co zaskarżoną decyzję należało uznać za pozbawioną prawidłowego uzasadnienia. W swojej decyzji organ ponadto nie wskazał dowodów, na których oparł swoje rozstrzygnięcie.

Organ powinien w uzasadnieniu szczegółowo wskazać przyczyny, dla których nie zastosował instytucji umorzenia. Dopełnienie tego obowiązku nabiera szczególnej wagi, gdy organ działa w granicach uznania administracyjnego. Brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ustaleń oraz rozważenia wszystkich okoliczności związanych z sytuacją materialną zobowiązanego stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia faktycznego decyzji, co zdaniem Sądu, miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 107 § 3 k.p.a. stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Oceniając zaskarżoną decyzję Prezesa KRUS we wskazanym wyżej zakresie, stwierdzić należy, iż rozstrzygnięcie tych wymogów nie spełnia. Na podstawie bowiem uzasadnienia zaskarżonej decyzji Sąd nie jest w stanie ocenić, czy dokonane przez organ ustalenia i w konsekwencji końcowe rozstrzygnięcia zostały wydane zgodnie z prawem.

Ponadto wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej nie pozwala na ocenę, czy przy jej wydaniu organ nie dopuścił się dowolności lub zaniechania przy wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, a tym samym, czy nie zostały przekroczone granice uznania administracyjnego.

Ze względu na uznaniowy charakter rozstrzygnięć, przy niewłaściwym uzasadnieniu decyzji uznaniowych, z samego przepisu prawa oraz istniejącego w sprawie stanu faktycznego nie można wywieść jednoznacznej oceny, czy decyzje organu są prawidłowe w zakresie samego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach strony, a zatem, czy są prawidłowe w aspekcie materialnym. Wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej nie pozwala na stwierdzenie, czy przy jej wydaniu organ nie dopuścił się dowolności oraz zaniechania przy dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy.

Ponownie rozstrzygając sprawę w przedmiocie wniosku o umorzenie zaległości składkowych organ dokona ustaleń faktycznych w zakresie wysokości dochodów i wysokości wydatków skarżącego z uwzględnieniem normy art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.), w szczególności w kontekście zawartego w niej wymogu uwzględnienia możliwości płatniczych skarżącego, jak i ważnego interesu zainteresowanego. Organ dokona wymaganych ustaleń w oparciu o wszystkie dowody zgromadzone w sprawie, w tym przedstawione przez skarżącego do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, a ponadto uzupełni w miarę potrzeby materiał o nowe dowody, np. wysłuchanie skarżącego, jako że tylko on, oprócz znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, posiada wiedzę o istotnych faktach dotyczących jego sytuacji materialnej i możliwości płatniczych.

Następnie, usuwając stwierdzone naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, organ zgodnie z wymogami art. 107 § 1 i 3 k.p.a. uzasadni podjętą decyzję.

Z tych względów należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 7,art. 8, art. 11. art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w stopniu, który miał istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników w stopniu, który miał znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzeczono jak w sentencji.