Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 588/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 233 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 59, art. 66 ust. 2, art.161, art. 162
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 251 pkt 2 lit. b, art. 796 da ust.4 i art 796e ust. 2 i ust. 3
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 5 pkt 39
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant Starszy referent Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z [...] maja 2018 r., po rozpatrzeniu odwołania Z. G. (dalej: "skarżący"), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IAS", "DIAS" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika M. Urzędu Celno - Skarbowego w W. (dalej: "organ I instancji", "N[...]UCS" lub "Naczelnik [...]UCS") z [...] grudnia 2017 r. Przedmiotem tych decyzji było unieważnienie zgłoszenia celnego. Jako podstawę prawną swojej decyzji wskazał między innymi przepisy art. 5 pkt 39 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10 października 2013 r. ze zm.; dalej "UKC"), art. 73 ust. 1, art. 86 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1880 ze zm.), art. 59, art. 66 ust. 2, art. 161, art. 162 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19 października 1992 r. ze zm.; dalej "WKC), art. 251 pkt 2 lit. b, art. 796 da ust. 4 i art. 796e ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11 października 1993 r. ze zm.; dalej "RWKC"), a także art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.; dalej "Op").

2. Stan faktyczny i przebieg postępowania podatkowego.

2.1. Z ustaleń wynika, że [...] czerwca 2015 r. Agencja Celna A. U. S. z siedzibą w R. działając jako przedstawiciel bezpośredni firmy P.P.H.U. "G." Z. G. w R. dokonała zgłoszenia celnego w procedurze uproszczonej nr [...] do procedury wywozu towaru w postaci: elementy mosiężne do LPG. Towar zwolniono do wnioskowanej procedury celnej bez weryfikacji zgłoszenia celnego i bez przeprowadzania rewizji celnej. Deklarowanym w zgłoszeniu urzędem wyprowadzenia był Oddział Celny w K. ([...]), a odbiorcą towaru H. V., I. F. [...], L. [...] U.. Ostatnim dniem dostarczenia przedmiotowego towaru do urzędu wyprowadzenia był dzień [...] września 2015 r. Organ celny wywozu został poinformowany stosownym komunikatem w systemie elektronicznym ECS przed upływem terminu wynikającego z art 796 e ust. 2 RWKC o wyprowadzeniu ww. towaru z obszaru celnego Wspólnoty przez w. urząd celny ([...]). Jednak [...] maja 2017 r. do polskich organów celnych wpłynęło pismo Administracji Celnej W. ([...]) z [...] maja 2017 r., do którego załączono informację spontaniczną (nr [...]), iż m. in. towar objęty zgłoszeniem celnym [...] nie opuścił obszaru celnego Unii Europejskiej, co ustalono na podstawie informacji przekazanej przez stronę b. o ingerencji zewnętrznej w systemy informatyczne, która doprowadziła do nieprawidłowego zakończenia procedur tranzytowych pomimo tego, że w rzeczywistości towary nie opuściły terytorium Unii Europejskiej. W związku z tym, Administracja Celna W. wycofała wyprowadzenie towaru objętego ww. zgłoszeniem celnym i nie potwierdza końcowego wywozu tego towaru z obszaru Wspólnoty.

Decyzją z [...] grudnia 2017 r. Naczelnik [...]UCS unieważnił zatem dokonane przez skarżącego zgłoszenie celne z [...] czerwca 2015r.

2.2. W odwołaniu od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości

i umorzenie postępowania, pełnomocnik skarżącego postawił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 796a - 796e rozporządzenia RWKC w zw. z art. 59 WKC poprzez błąd w ustaleniach faktycznych poczyniony przez organ I instancji polegający na przyjęciu informacji w. służby celnej za dowód, gdy przedmiotowe pismo władz celnych jest sprzeczne z dokonanym przez skarżącego zgłoszeniem celnym [...] czerwca 2015 r. w zakresie odbiorcy towaru, którą to okoliczność należy wyjaśnić poprzez wysłanie do Administracji Celnej W. zapytania wyjaśniającego tą rozbieżność. Zarzucił także sprzeczność zaskarżonej decyzji w zakresie ustaleń faktycznych zawartych na stronie [...] decyzji, tj., że towar objęty dokumentem [...] z [...] czerwca 2015 r. nie opuścił terytorium UE, podczas gdy na stronie 3 decyzji organ stwierdził, że w. służba celna ustaliła, że w przypadku 31 przesyłek środki transportu zawierały takie towary, w których historiach występowały różne procedury wywozowe. Po zamknięciu procedur wywozowych towary zostały przeładowane na t. środek transportu. Przedstawiciel u. firmy K. LTD lub I. LTD, który miał prawo rozporządzania towarami, zawnioskował zaś o procedurę tranzytu towarów do T., co oznacza, że towar opuścił terytorium Unii Europejskiej i znalazł się na terenie T..

Skarżący wystąpił nadto o dopuszczenie dowodu ze wskazanych dokumentów, tj. wydruku zgłoszenia celnego nr [...] z [...] czerwca 2015 r. oraz potwierdzenia wywozu (IE599) na okoliczność, że odbiorcą towaru był H. V., I. F. [...], [...] L. U., upoważniony do odbioru towaru, a nie u. firmy K. LTD lub I. LTD, które nie miały prawa rozporządzania tym towarem. Wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej z [...] stycznia 2018 r. potwierdza, że skarżący od [...] marca 2016 r. nie prowadzi działalności gospodarczej jako osoba fizyczna.

Skarżący wystąpił o wezwanie Administracji Celnej W. do wyjaśnienia sprzeczności pomiędzy informacjami zawartymi w piśmie Administracji Celnej W.,

a zgłoszeniem celnym [...] z [...] czerwca 2015 r. w zakresie odbiorcy, tj. dlaczego u. firmy K. LTD lub I. LTD zostały wskazane w. piśmie jako odbiorcy, podczas gdy zgodnie ze zgłoszeniem celnym odbiorcą towaru był . V., I. F. [...], [...] L. U..

W toku postępowania odwoławczego skarżący nie przedstawił alternatywnych dowodów potwierdzających wyprowadzenie z obszaru celnego UE towaru objętego przedmiotowym w sprawie zgłoszeniem celnym z [...] czerwca 2015 r., pomimo stosownego wezwania. Organ odwoławczy uzyskał natomiast informację z Urzędu Celnego w K., że w oddziale tym nie dokonano odprawy towaru na podstawie zgłoszenia celnego z [...] czerwca 2015r. W systemie informatycznym tego urzędu (AES) przedmiotowe zgłoszenie celne posiada status "zmiana trasy".

2.3. Dyrektor IAS, utrzymując w mocy decyzję N[...]UCS przedstawił przebieg postępowania w sprawie i jej ramy prawe obowiązujące w dniu dokonania zgłoszenia celnego, tj. 22 czerwca 2015 r. Powołał treść przepisów WKC i RWKC obowiązujących przed 1 maja 2016 r., tj. m. in. art. 161 ust. 1, art. 59 ust. 2 w zw. z art. 162 WKC oraz art. 279 i art. 786 – 796e RWKC. Wyjaśnił, że w realiach niniejszej sprawy zgłoszenie celne zostało dokonane z wykorzystaniem Systemu Kontroli Eksportu ECS, który umożliwia wymianę zgłoszenia wywozowego i wymianę informacji w formie elektronicznej między urzędami celnymi na terenie Wspólnoty. System umożliwia m. in. awizowanie wysyłki towarów do urzędu celnego granicznego i zwrotne informowanie urzędu celnego wywozu o wyprowadzeniu towarów z obszaru celnego Unii. W systemie tym dowodem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty jest komunikat IE-599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat IE—599 zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia do procedury wywozu i informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru. Komunikat IE-599 jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu.

W przypadku braku możliwości udokumentowania faktu wywozu towaru poza obszar celny Wspólnoty, dopuszczalne jest przedstawienie dowodów alternatywnych potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru. Dowodem takim może być wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 ustawy Op). Otwarty katalog dowodów alternatywnych został zaś określony w art. 796 da ust. 4 RWKC. Przepisy art. 66 ust. 2 WKC przewidują możliwość unieważnienia zgłoszenia celnego w sytuacji, o której mowa w art. 251 RWKC.

Dyrektor IAS stwierdził, że zaistniały przesłanki do unieważnienia zgłoszenia celnego z [...] czerwca 2015 r. dokonanego przez skarżącego, z uwagi na treść pisma Administracji Celnej W. z [...] maja 2017 r., do którego załączona została informacja spontaniczna. Z treści tego pisma wynika, iż procedura wywozu nie została zakończona zgodnie z przepisami prawa wyprowadzeniem towaru z obszaru celnego UE. Przyjęcie za dowód tej informacji było zasadne w świetle art. 86 Prawa celnego oraz art. 194 Op. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów alternatywnych wskazanych w art. 796da ust. 4 RWKC, podważających ustalenia organów celnych. Pomimo doręczenia stosownego wezwania od Naczelnika [...]UCS skarżący nie wykazał, że towar objęty zgłoszeniem opuścił terytorium Wspólnoty. Takiej okoliczności nie potwierdziły również dowody zaoferowane przez stronę, w tym faktura eksportowa z [...] czerwca 2015 r., potwierdzająca w ocenie organu odwoławczego jedynie fakt przeznaczenia towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem na eksport (zob. s. 9 – 10 zaskarżonej decyzji).

Dyrektor IAS nie dopatrzył się konieczności uzupełnienia materiału dowodowego

w niniejszej sprawie. W sprawie nie jest bowiem kwestionowana okoliczność określenia odbiorcy towaru, który został wskazany w spornym zgłoszeniu celnym jako H. V., I. F. [...], L. [...], lecz fakt, że z informacji uzyskanej z Oddziału Celnego w K. oraz z wygenerowanego wydruku komunikatu IE599 wynika, że przedmiotowy towar nie został wywieziony z obszaru UE przez deklarowany urząd wyprowadzenia, tj. Oddział Celny w K. ([...]). Nastąpiła zmiana trasy. Jego wyprowadzenie z obszaru UE potwierdził co prawda w. urząd celny ([...]). Jednak późniejsze postępowanie prowadzone przez organy celne (w. i b.) wykazało, że procedura wywozu nie została zakończona zgodnie z przepisami prawa wyprowadzeniem przedmiotowego towaru z obszaru celnego UE. W związku z tym Administracja Celna W. wycofała potwierdzenie końcowego wywozu tego towaru z obszaru Wspólnoty. Z informacji spontanicznej wynika nadto, że [...] lutego 2017 r. b. administracja celna poinformowała stronę w., iż zgodnie z ustaleniami ekspertów informatycznych w systemach b. administracji celnej nastąpiła ingerencja zewnętrzna W związku z tym procedury tranzytowe będące przedmiotem kontroli zostały zakończone w sposób nieprawidłowy. Komunikaty elektroniczne dotyczące zmiany zadeklarowanego urzędu przeznaczenia (IE002), przedstawienia towarów w urzędzie przeznaczenia (IE006), przeprowadzonej kontroli i zakończenia operacji (IE018), zostały przesłane do urzędu celnego ([...]) bez jakiejkolwiek ingerencji funkcjonariuszy celnych. W. służba celna ustaliła, że w przypadku 31 przesyłek środki transportu zawierały takie towary, w których historiach występowały różne procedury wywozowe. Po zamknięciu procedur wywozowych towary zostały przeładowane na t. środek transportu, a przedstawiciel u. firmy K. Ltd lub I. Ltd, który miał prawo rozporządzania towarami, zawnioskował o procedurę tranzytu towarów do T.. Każda rozpoczęta przesyłka składała się z licznych (nawet 50 – 60) procedur wywozowych. Zatem wbrew twierdzeniu skarżącego, z powyższej informacji nie wynika, że ww. firmy u. były odbiorcami towarów, w tym także towaru objętego spornym zgłoszeniem celnym z [...] czerwca 2015 r.

Odnosząc się do zarzutów odwołania DIAS wyjaśnił, że dla unieważnienia zgłoszenia celnego nie jest istotne kto nie dopełnił obowiązku wywozu towaru, a także w jakim zakresie przyczynił się (lub nie) do tego faktu zgłaszający. Wystarczającym jest ustalenie faktu, iż wywóz nie nastąpił, a zatem towar pozostał na obszarze Wspólnoty. W takiej sytuacji zgłoszenie wywozowe należy unieważnić. Działania osób trzecich, które doprowadziły do fikcyjnego potwierdzenia wywozu towaru, nie skutkują odstąpieniem od unieważnienia zgłoszenia celnego w procedurze wywozu. Tym samym wpływu na wynik sprawy nie wywiera fakt zakończenia działalności gospodarczej przez skarżącego z dniem [...] marca 2016 r., a także późniejsze unieważnienie dokonanego przez niego zgłoszenia celnego. Organ odwoławczy za chybione uznał także pozostałe zarzuty odwołania. Brak było podstaw do występowania do w. administracji celnej o potwierdzenie tego, co wynika z informacji udzielonej przez ten organ. Skoro skarżący nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego wywiezienie z terytorium UE towarów wskazanych w zgłoszeniu celnym, to wpływu na wynik sprawy nie mają dowody potwierdzającego sprzedaż tych towarów podmiotowi u.. Tym bardziej, że z treści wystawionej przez skarżącego faktury sprzedaży wynika, iż dotyczy ona innych towarów (inaczej oznaczonych, tj. złączek rur PCV d 6 i d 8 oraz złączki kątowej rury PCV d 6, czyli tworzyw sztucznych – dział 39 taryfy celnej poz. HS 3917) od tych, o których mowa w zgłoszeniu celnym (elementy mosiężne LPG objęte kodem CN 74122000, tj. łączniki rur ze stopów miedzi). Nie zasługuje nadto na wiarę Międzynarodowy Samochodowy List Przewozowy CMR (bez numeru i bez danych przewoźnika), z którego wynika, że towar, o którym mowa w treści zgłoszenia celnego, został wywieziony przez przejście graniczne w K. na U., gdy okoliczności tej nie potwierdził Oddział Celny w K.. Nastąpiła bowiem zmiana trasy, zgodnie z danymi z systemu AES. Z treści tego dokument nie wynika, kto był przewoźnikiem

i kto odebrał towar. DIAS podkreślił, że w niniejszej sprawę istotne jest to, że skarżący nie wykazał, iż terytorium UE opuścił towar wskazany przez niego w zgłoszeniu celnym.

3. Postępowanie sądowe.

3.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd"), występując o uchylenie decyzji organów obu instancji, pełnomocnik skarżącego (adwokat) postawił zarzuty naruszenia przepisów, tj.:

- art. 191 Op w zw. z art. 796 da ust. 4 RWKC, który obowiązywał w chwili dokonania zgłoszenia celnego objętego niniejszym postępowaniem poprzez dokonanie przez DIAS dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie, naruszając tym samym prawidła logiki, zgodności oceny dowodów z prawami nauki i doświadczenia życiowego, polegającym na tym, że organ ten stwierdził, iż towar wymieniony w fakturze eksportowej nr [...] z [...] czerwca 2015 r. oraz zgłoszeniu celnym nr [...] z [...] czerwca 2015 r. nie został wyprowadzony z obszaru celnego Unii Europejskiej i znalazł się na U., podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że towar wymieniony w fakturze i zgłoszeniu celnym został wyprowadzony z obszaru celnego UE i znalazł się na U.;

- art. 187 § 1 w zw. z art. 180 § 1, art. 188 i art. 122 Op, gdyż DIAS nie uwzględnił wniosku dowodowego wymienionego w odwołaniu, w przedmiocie zwrócenia się do Administracji Celnej W. o wyjaśnienie sprzeczności pomiędzy informacjami w piśmie nr [...] Administracji Celnej W., a zgłoszeniem celnym nr [...] z [...] czerwca 2015 r. w zakresie odbiorcy tj. dlaczego u. firmy: K. Ltd lub I. LTD zostały wskazane w w/w piśmie jako odbiorcy, podczas gdy zgodnie ze zgłoszeniem celnym odbiorcą był H. V., I. F. [...], [...] L., podczas gdy są to istotne okoliczności sprawy wymagające ustalenia, kto odebrał towar, na jakiej podstawie i ostatecznie gdzie ten towar znalazł się, czy został wyprowadzony poza obszar UE; informacja spontaniczna Administracji Celnej W. tego nie wyjaśnia, opisuje tylko wydarzenia na b. przejściu granicznym;

- art. 86 Prawa celnego przez uznanie, że informacja spontaniczna [...] jest dokumentem sporządzonym przez organ celny obcego państwa, ponieważ nie zweryfikował tej informacji, a taka obawa istnieje z uwagi na to, że wygenerowane potwierdzenie wywozu towaru IE599 również było wygenerowane i potwierdzone przez w. administrację celną.

Pełnomocnik skarżącego wystąpił nadto o dopuszczenie dowodu z kserokopii paszportu H. V. nr [...] na okoliczność, iż podpis na liście przewozowym CMR oraz fakturze VAT nr [...] z [...] czerwca 2015 r. jest podpisem H. V..

3.2. Odpowiadając na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Zarzuty skargi uznał za chybione.

4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

4.1. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, a także postępowania poprzedzającego jej wydanie, działając przy tym z urzędu na podstawie art. 134 § 1 uppsa, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy podatkowe orzekające w sprawie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie dopatrzył się także naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego. Nie wystąpiły zatem podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c uppsa.

4.2. Na proces stosowania prawa składa się szereg etapów i elementów. I tak, w pierwszej kolejności organ stosujący prawo powinien zidentyfikować odpowiednią normę prawa materialnego, której zastosowanie może wchodzić w rachubę odnośnie rozpatrywanej sprawy. Następnie poprzez dokonanie wykładni tej normy, winien zrekonstruować jej treść i w oparciu o wynikające stąd wnioski, stwierdzić ustalenie, jakich faktów jest konieczne z punktu widzenia zastosowania tej normy. Ustalenie tych faktów winno nastąpić według reguł prawa procesowego, a zwłaszcza tych reguł, które dotyczą postępowania dowodowego. Końcowym etapem jest dokonanie subsumcji, czyli przyporządkowanie ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawa materialnego. Rolą Sądu pierwszej instancji jest zaś kontrola prawidłowości tego działania, z uwzględnieniem przepisów art. 134 i art. 145 uppsa.

4.3. W przedmiotowej sprawie spór dotyczy zasadności stanowiska organów, które przyjęły, że wystąpiły podstawy faktyczne i prawne do unieważnienia zgłoszenia celnego dokonanego przez skarżącego [...] czerwca 2015 r., dotyczącego eksportu towarów na U., gdyż brak było dowodów potwierdzających wywóz deklarowanych towarów (elementy mosiężne do LPG) poza obszar celny UE. Zdaniem Sądu ustalenia faktyczne zostały poczynione w niniejszej sprawie w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa (unijnego i krajowego).

4.4. Organy celno – skarbowe orzekające w sprawie zasadnie przyjęły, że towar zwolniono do wnioskowanej procedury celnej bez weryfikacji zgłoszenia celnego i bez przeprowadzenia rewizji celnej. Na podstawie informacji spontanicznej nr [...] stanowiącej załącznik do pisma z [...] maja 2017 r., przekazanej przez Administrację Celną W. ustalono zaś, że w rzeczywistości brak jest jakichkolwiek wiarygodnych dowodów świadczących o tym, że towar (elementy mosiężne do LPG) wskazany przez skarżącego w zgłoszeniu celnym, opuścił obszar celny UE. Administracja Celna W. wycofała tym samym wyprowadzenie towarów [...] sierpnia 2015 r. przez w. urząd celny ([...]) i nie potwierdza końcowego wywozu tych towarów z obszaru celnego Unii Europejskiej. Powyższe stanowisko zostało przyjęte na podstawie informacji uzyskanych od b. administracji celnej [...] lutego 2017 r., dotyczących nieprawidłowego zakończenia procedury tranzytowej, między innymi w zakresie spornego zgłoszenia celnego, z powodu ingerencji zewnętrznej. Komunikaty elektroniczne dotyczące zmiany zadeklarowanego urzędu przeznaczenia (IE002), przedstawienia towarów w urzędzie przeznaczenia (IE006), przeprowadzonej kontroli i zakończenia operacji (IE018) zostały w rzeczywistości przesłane do w. urzędu celnego ([...]) bez jakiejkolwiek ingerencji b. funkcjonariuszy celnych.

Pierwotnie wskazywany przez skarżącego w spornym zgłoszeniu celnym Oddział Celny w K. jako urząd wyprowadzenia towarów nie potwierdził nadto dokonania odprawy towarów na podstawie spornego zgłoszenia celnego. Pismem z [...] kwietnia 2018 r. poinformował DIAS, iż w systemie AES sporne zgłoszenie celne posiada status "zmiana trasy".

Skarżący pomimo inicjatywy dowodowej ze strony organów celno – skarbowych orzekających w sprawie nie przedstawił wiarygodnych dowodów potwierdzających opuszczenie terytorium Unii Europejskiej przez towary wskazane w spornym zgłoszeniu celnym. W tej sytuacji drugorzędne znaczenie ma stwierdzenie przez DIAS, że z treści wystawionej przez skarżącego faktury sprzedaży wynika, iż dotyczy ona innych towarów (inaczej oznaczonych, tj. złączek rur PCV d 6 i d 8 oraz złączki kątowej rury PCV d 6, czyli tworzyw sztucznych – dział 39 taryfy celnej poz. HS 3917) od tych,

o których mowa w zgłoszeniu celnym (elementy mosiężne LPG objęte kodem CN 74122000, tj. łączniki rur ze stopów miedzi). Okoliczność ta tylko potwierdza ustalenia faktyczne dokonane przez organy oraz brak konieczności uzupełniania materiału dowodowego w niniejszej sprawie.

5. Ramy prawne obowiązujące w sprawie, zgodnie z datą przyjęcia zgłoszenia przez organ celny ([...] czerwca 2015 r.).

5.1. Z preambuły do WKC wynika między innymi, że jednym z celów przepisów prawa celnego jest zapobieganie nadużyciom lub nieprawidłowościom mogącym przynieść uszczerbek budżetowi Wspólnot Europejskich.

Zakres niezbędnych ustaleń w sprawie potwierdzenia wywozu towaru poza granice celne UE wyznaczają przepisy regulujące procedurę wywozu, tj. art. 161 – 162 WKC oraz art. 788-796e RWKC, które określają także zasady dokumentowania faktycznego wyprowadzenia towaru poza teren Unii. Stosownie do treści art. 161 ust. 1 WKC, procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Unii. Dokonanie wywozu wymaga spełnienia przewidzianych dla niego formalności, z uwzględnieniem środków polityki handlowej oraz, jeśli znajdują zastosowanie, należności celnych wywozowych.

Z regulacji tych wynika, że wywóz towaru winien być dokonany zgodnie

z procedurą pozwalającą na wyprowadzenie poza obszar Unii towarów unijnych, która wymaga zastosowania wobec towarów nią objętych określonych środków polityki handlowej i spełnienia formalności wywozowych. Jednak samo wypełnienie procedur nie jest wystarczające dla zwolnienia towaru do wywozu. Zasadnicze znaczenie ma

art. 162 WKC, zgodnie z którym zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu. To właśnie materialne zdarzenie ma zasadnicze znaczenie dla dopełnienia warunków zwolnienia do wywozu. Szczegółowy tryb wymiany informacji pomiędzy organami celnymi w wypadku objęcia towaru procedurą wywozu poza obszar celny Unii regulują przepisy art. 796a - 796e RWKC.

Zgodnie z art. 796d ust. 2 RWKC urząd celny wyprowadzenia przesyła wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia do urzędu celnego wywozu, najpóźniej w dniu roboczym następującym po dniu, w którym towary opuściły obszar celny Wspólnoty (UE). W szczególnych przypadkach urząd celny wyprowadzenia może przesłać komunikat w późniejszym terminie.

Podkreślenia wymaga, że ustawodawstwo unijne wprowadza pewne standardy natury organizacyjnej i technologicznej, służące uproszczaniu procedur celnych przez administracje poszczególnych państw członkowskich, w tym wykorzystanie systemów informatycznych. Przepis art. 4d RWKC stanowi, że organy celne mogą stosować systemy teleinformatyczne do wymiany informacji między urzędami celnymi biorącymi udział w danej procedurze. Przepływ dokumentów związanych ze zgłoszeniami celnymi, informacje pomiędzy organami celnymi w obrębie jednego kraju, jak i między organami celnymi poszczególnych krajów, odbywa się z wykorzystaniem technik informatycznego przetwarzania danych.

5.2. W niniejszej sprawie zgłoszenie celne zostało dokonane z wykorzystaniem Systemu Kontroli Eksportu (ECS). System ten, jest systemem unijnym, umożliwiającym wymianę zgłoszenia wywozowego i wymianę informacji w formie elektronicznej między urzędami celnymi na terenie Unii Europejskiej. Umożliwia m. in. awizowanie wysyłki towarów do urzędu celnego granicznego i zwrotne informowanie urzędu celnego wywozu o wyprowadzeniu towarów z obszaru celnego Unii. W systemie tym, dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Unii jest komunikat IE-599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat IE-599 zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia

do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy. Komunikat IE-599 jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu. W sytuacji braku zaś możliwości udokumentowania faktu wywozu towaru

poza obszar celny Unii, dopuszczalne jest przedstawienie dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru. Zgodnie z art. 796da ust. 4 RWKC taki dowód może stanowić w szczególności jeden z następujących dokumentów lub kilka z nich: kopia potwierdzenia dostawy podpisana lub uwierzytelniona przez odbiorcę spoza obszaru celnego Unii; dowód zapłaty, faktura lub potwierdzenie dostawy należycie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorcę, który wyprowadził towary poza obszar celny Unii; oświadczenie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorstwo, które wyprowadziło towary poza obszar celny Unii; dokument poświadczony przez organy celne państwa członkowskiego lub kraju spoza obszaru celnego Unii; prowadzony przez przedsiębiorców rejestr towarów dostarczonych

na platformy wiertnicze i produkcyjne ropy naftowej i gazu oraz turbiny wiatrowe. Zgłaszający (strona) może nadto przedłożyć inny wiarygodny dowód od wyżej wymienionych, potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Wspólnoty.

Przepisy art. 796a–796e RWKC określają system wymiany danych wywozowych między organami celnymi z wykorzystaniem technologii informatycznych oraz sieci komputerowych i mają charakter proceduralny. Rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454 (RWKC) ma charakter przepisów wykonawczych do Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W pierwszej kolejności należy zatem mieć na uwadze, że zgodnie z art. 162 WKC, warunkiem materialnym zwolnienia towaru do wywozu jest opuszczenie przez towar obszaru celnego Wspólnoty (Unii Europejskiej) w tym samym stanie, w jakim znajdował się w chwili przyjęcia do wywozu. Tym samym zgłoszenie wywozu, nawet potwierdzone w formie elektronicznej odpowiednimi elektronicznymi komunikatami wymaganymi

w systemie ECS, nie stanowi o zwolnieniu towaru zgodnie z wymogami art. 162 WKC, jeśli nie został spełniony materialnie podstawowy wymóg zwolnienia, czyli wywóz tego towaru poza teren Unii Europejskiej.

5.3. Przepis art. 66 ust. 2 WKC stanowi, że z wyjątkiem przypadków określonych zgodnie z procedurą Komitetu, zgłoszenie po zwolnieniu towarów nie może zostać unieważnione. Kluczowe są tu słowa: "po zwolnieniu towarów". W ocenie Sądu nie należy ich odnosić do istnienia formalnych dokumentów stanowiących dowód zwolnienia towarów wygenerowanych zgodnie z wymogami RWKC, lecz do zwolnienia towarów w rozumieniu przepisów art. 162 WKC. To znaczy, że brak jest przeszkód

do unieważnienia zgłoszenia celnego, o ile nie doszło do wywozu towarów objętych zgłoszeniem poza teren Unii Europejskiej. Organy państw członkowskich mają zaś obowiązek realizowania jednego z celów chronionych przez prawo Unii Europejskiej, jakim jest zapobieganie nadużyciom lub nieprawidłowościom mogącym przynieść uszczerbek budżetowi Wspólnot Europejskich.

W przepisach RWKC można także znaleźć podstawę do unieważnienia celnego. Zgodnie bowiem z art. 251 pkt 2 lit. b RWKC, zgłoszenie celne może zostać unieważnione po zwolnieniu towarów, jeżeli urząd celny wywozu uznaje, na podstawie art. 796e ust. 2 RWKC, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Z art. 796e ust. 2 RWKC wynika, że jeśli w ciągu 150 dni od daty zwolnienia towarów

do wywozu urząd celny wywozu nie otrzymał komunikatu "wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia ani dostatecznych dowodów, zgodnie z art. 796da ust. 4, urząd celny wywozu może przyjąć, że towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

6.1. W ocenie Sądu, decydujące znaczenie należy przypisać kwestii materialnego opuszczenia przez towar granicy Unii, zgodnie z wymogami art. 162 WKC. Dokumenty formalne określone przepisami RWKC mają zaś służyć odzwierciedleniu rzeczywistych zdarzeń. Stąd wniosek, że za równoznaczną,

w rozumieniu art. 796e ust. 2 RWKC, z nieotrzymaniem komunikatu "Wyniki kontroli

w urzędzie wyprowadzenia" (czyli także komunikatu IE 518), należy rozumieć taką sytuację, w której formalny dokument został wygenerowany, jednak nie odzwierciedla on rzeczywistości. Bez względu na to, czy jest to efekt świadomego, przestępczego działania, czy też skutek błędu co do istotnych okoliczności faktycznych dotyczących materialnych przesłanek uznania skuteczności wywozu towaru poza obszar Unii.

W niniejszej sprawie na podstawie informacji spontanicznej nr [...] uzyskanej od Administracji Celnej W. ustalono, że towar nie opuścił granic Unii Europejskiej. Informacja spontaniczna została sporządzona przez uprawniony organ. Stanowi zatem dowód, w rozumieniu art. 86 Prawa celnego i art. 194 Op, potwierdzający zasadnicze dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ustalenia fatyczne.

Skoro skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów potwierdzających opuszczenie terytorium Wspólnoty (UE) przez towary, o których mowa w sporym zgłoszeniu celnym, to znaczy, że obowiązkiem organu celno – skarbowego było unieważnienie przedmiotowego zgłoszenia celnego dokonanego przez skarżącego 22 czerwca 2015 r.

6.2. W świetle powyższych rozważań, za chybione Sąd uznał wszystkie zarzuty skargi. Dyrektor IAS działał bowiem w zgodzie z art. 191 Op w zw. z art. 796 da ust. 4 RWKC przyjmując, że ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do stwierdzenia, że towar wymieniony w unieważnionym zgłoszeniu celnym nie został wyprowadzony z obszaru celnego Unii Europejskiej, a przez to nie znalazł się

na U.. Nie zasługują zaś na wiarę twierdzenia skarżącego i rzekomego importera u. (H. V.) dotyczące okoliczności przeciwnej. Z akt sprawy nie wynika bowiem, że towar opuścił terytorium UE w polskim, w. lub b. urzędzie celnym. W. administracja celna zaprzeczyła wyprowadzeniu towaru poza obszar UE, podobnie jak i Oddział Celny w K.. Dowody przedstawione przez skarżącego nie zasługują zaś na wiarę. Faktura eksportowa nie stanowi bowiem wystarczającego dowodu do stwierdzenia, że określony towar opuścił terytorium UE. Tym bardziej, gdy zawiera inne oznaczenie towarów od tego, które zostało dokonane w zgłoszeniu celnym. Międzynarodowy list przewozowy (CMR) został sporządzony wadliwie. H. V. także nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego jego oświadczenia o tym, że wywiózł towar na U. przez w. urząd celny wyprowadzenia, wbrew stanowisku w. administracji celnej. Nie przedstawił stosownego dowodu wystawionego przez właściwy (u.) urząd celny, który mógłby podważać stanowisko organów celno – skarbowych orzekających w niniejszej sprawie. Tym samym za gołosłowne należało uznać oświadczenie H. V.. Różnice pomiędzy fakturą eksportową i unieważnionym zgłoszeniem celnym tylko potwierdzają stanowisko organów orzekających w sprawie.

Skoro w. administracja celna zaprzecza dokonaniu wywozu z terytorium UE towarów, o których mowa w unieważnionym zgłoszeniu celnym, a skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów, które mogłyby zostać uznane za uzasadniające jego twierdzenia oraz potwierdzające prawdziwość oświadczeń H. V., to znaczy, że brak było podstaw do kontynuowania postępowania w niniejszej sprawie celem uzupełnienia materiału dowodowego. W szczególności brak było podstaw

do występowania do w. administracji celnej z tego rodzaju żądaniem, jakie wskazuje skarżący, czyli w celu potwierdzenia jeszcze raz tego, co już wynika z treści informacji spontanicznej Administracji Celnej W.. Brak było także podstaw do tego, aby wyjaśniać udział u. podmiotów w wywozie towarów poza terytorium UE, skoro wywóz ten nie miał miejsca, a udział u. firm K. Ltd lub (i) I. LTD wynika wyłącznie z danych elektronicznych, które zostały wprowadzone w ramach ingerencji zewnętrznej bez udziału b. lub w. czy też polskich funkcjonariuszy celnych.

Tym samym za chybione należało uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów art. 187 § 1 w zw. z art. 180 § 1, art. 188 i art. 122 Op, gdyż DIAS zasadnie nie uwzględnił wniosku dowodowego wymienionego w odwołaniu, w przedmiocie zwrócenia się do Administracji Celnej W. o wyjaśnienie nieistniejących - zdaniem Sądu - sprzeczności pomiędzy informacjami w piśmie nr [...] Administracji Celnej W., a zgłoszeniem celnym nr [...] z [...] czerwca 2015 r. w zakresie odbiorcy (importera), którego w rzeczywistości nie było. U. firmy K. Ltd lub I. LTD zostały wskazane jako odbiorcy w wyniku zewnętrznej ingerencji, bez udziału funkcjonariuszy celnych. Zgodnie z treścią unieważnionego zgłoszenia celnego odbiorcą miał być H. V., I. F. [...], [...] L., ale z akt sprawy wynika zdaniem Sądu, że towar nie opuścił terytorium UE, czyli unieważnione zgłoszenie celne w rzeczywistości nie zostało zrealizowane.

Informacja spontaniczna Administracji Celnej W. wyjaśnia zaś, wbrew stanowisku skarżącego, zasadnicze dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestie, dotyczące braku podstaw do stwierdzenia, że towary wymienione w unieważnionym zgłoszeniu celnym, w rzeczywistości opuściły terytorium UE. Wskazuje przy tym okoliczności, które doprowadziły do wygenerowania danych elektronicznych bez udziału funkcjonariuszy celnych, poprzez ingerencję zewnętrzną. Tym samym za chybiony Sąd uznał zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 86 Prawa celnego poprzez uznanie,

że informacja spontaniczna [...] jest dokumentem sporządzonym przez organ celny obcego państwa. Nie było konieczności zweryfikowania tej informacji. Tym bardziej, że z jej treści wynika, w jakich okolicznościach doszło do wygenerowania, bez odzwierciedlenia w rzeczywistości, elektronicznego potwierdzenie wywozu towaru przez w. administrację celną, w związku z ingerencją zewnętrzną, o której poinformowała b. administracja celną.

6.3. W świetle art. 106 § 3 uppsa brak było podstaw do przeprowadzenia dowodu z kserokopii paszportu H. V. nr [...] na okoliczność, iż podpis na liście przewozowym CMR oraz fakturze VAT nr [...]z [...] czerwca 2015 r. jest podpisem H. V.. Kserokopia dowodu nie jest bowiem dokumentem, o którym mowa w art. 106 § 3 uppsa. Badanie podpisów nie należy nadto do kompetencji sądu administracyjnego. W realiach niniejszej sprawy porównywanie ww. podpisów jest także zbędne, skoro brak jest dowodów świadczących o opuszczeniu terytorium UE przez towary, o których mowa w unieważnionym zgłoszeniu. Tym bardziej, że istnieje różnica pomiędzy treścią faktury eksportowej oraz unieważnionym zgłoszeniem celnym.

6.4. Reasumując, wbrew argumentacji skargi, komunikat IE 599, który formalnie, ale bezpodstawnie świadczył o tym, że towar objęty zgłoszeniem celnym opuścił obszar celny Wspólnoty, nie stanowi przeszkody do wydania decyzji unieważniającej sporne zgłoszenie celne. Skarżący nie podważył skutecznie wniosków wyciągniętych przez organy celne z dokonanej oceny wiarygodnych dowodów zgromadzonych w niniejszej sprawie. Nie przedstawił wiarygodnych alternatywnych dowodów potwierdzających fakt wyprowadzenia przedmiotowego towaru z terytorium UE, tj. dowodów o których mowa w art. 796 da ust. 4 RWKC lub innych dowodów, pomimo stosownej inicjatyw ze strony organów celno - skarbowych.

7. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 uppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji niniejszego wyroku, czyli oddalił skargę.