Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 614/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 21 ust 1-2
journal: Dz.U. 2018 poz 627
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - tekst jedn.
article: § 2 ust 1 pkt. 3, § 4 ust. 2 pkt. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 8, art. 11, art. 15, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...]lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2017 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...]z dnia [...]czerwca 2018 r. nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...]na rzecz skarżącej M. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej: "wnioskodawca" lub "skarżąca"), Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Dyrektor ARiMR" lub "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej jako "K.p.a.") utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2018 r. Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej: "Kierownik ARiMR" lub "organ I instancji"). Przedmiotem tych decyzji była odmowa przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2017.

Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:

Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej złożonym [...] maja 2017 r. na podstawie § 23 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U z 2013 r. poz. 361, ze zm.; dalej: "rozporządzenie rolnośrodowiskowe") wraz z załącznikami. We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej zadeklarowano powierzchnię [...] ha. Powierzchnia, zakwalifikowana do przyznania płatności rolnośrodowiskowej wynosi [...] ha.

W dniach [...]-[...]września 2017 r. w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono czynności kontrolne stwierdzając, że rolnik nie opracował Planu działalności rolnośrodowiskowej lub opracował go bez właściwego podmiotu lub niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu (kod błędu O1).

Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] Kierownik BP ARiMR w B. , działając na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2017 r., poz. 1856; zwanej dalej "ustawą PROW 2007-2013"), § 2, § 3, § 9, § 11, § 12, § 13a, § 26, § 7 ust. 1, § 9 ust 1, § 9 ust 2 pkt 2, § 12 ust. 2, § 13a ust. 1 pkt 2, § 13a ust. 2, 13a ust. 3, 13a ust. 4, § 18 ust. 1 pkt 1, § 19, § 20 ust. 2, § 20 ust. 3, rozporządzenia rolnośrodowiskowego, § 38 ust. 1, 2, 4, 5, 7 w związku z § 4 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego oraz art. 104 K.p.a. odmówił przyznania skarżącej płatności rolnośrodowiskowej na rok 2017 do działek rolnych zadeklarowanych w ramach: wariantu: 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności), wariantu: 2.11 Pozostałe uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności), wariantu: 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności), wariantu: 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej zadeklarowano powierzchnię [...] ha. Powierzchnia zakwalifikowana do przyznania płatności rolnośrodowiskowej wynosi [...] ha. Zauważył, że we wniosku o przyznanie płatności zadeklarowano działki rolne o powierzchni poniżej 0,1 ha, do których, zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego w związku z art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2015 r., poz. 807, ze zm.) nie przysługuje płatność rolnośrodowiskowa. Odmawia się zatem płatności do tych powierzchni.

Kierownik ARiMR podniósł także, iż kod błędu O1 (rolnik nie opracował Planu działalności rolnośrodowiskowej lub opracował go bez właściwego podmiotu lub niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu) zastosowano ponieważ warianty zadeklarowane we wniosku o płatność są inne niż zawarte w Planie działalności rolnośrodowiskowej. We wniosku rolnik zadeklarował warianty 2.9, 2.1, 2.3, 2.11 natomiast w Planie pakiet 2,3 w ogóle nie został ujęty. Dlatego też, ponieważ rolnik nie realizuje zobowiązania zgodnie z Planem działalności rolnośrodowiskowej tzn. deklaruje do dopłat pakiet 2.3 który nie został zadeklarowany w Planie działalności rolnośrodowiskowym, należało odmówić przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Kierownika ARiMR z dnia [...] lipca 2018 r. Wskazała, że posiada plan od początku 2014r. sporządzony przez pracownika ODR B.. W planie wśród wymienionych pakietów o dopłaty nie ma pakietu 2.3 bo strona nie otrzymuje z tego tytułu dopłat, ale działkę taką posiada więc zawsze ją wymienia. Ponadto skarżąca powołała się na kontrolę z roku 2014 oraz kontrole jednostki certyfikującej. Wyjaśniła, że od początku trwania PROW 2014-2019 we wnioskach o dopłaty umieszczała pozycję "łąka trwała" i numer pakietu, ale jedynie w celu zaznaczenia, że jest to działka ekologiczna a dopłaty do niej są weryfikowane przez Agencję i nigdy do tej pozycją dopłat nie dostała. Nadto nigdy nie była informowana że nie powinna wpisywać tej pozycji.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie, utrzymując w mocy decyzję Kierownika ARiMR z dnia [...] czerwca 2018 r. przytoczył brzmienie § 2 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Następnie podniósł, iż biorąc pod uwagę stwierdzony przez inspektorów terenowych kod błędu O1, organ I instancji zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego odmówił przyznania płatności na rok 2017, bowiem rolnik nie realizował zobowiązania rolnośrodowiskowego zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Dyrektor ARiMR wskazał m.in., iż organowi z urzędu jest wiadomym, że od roku 2014 skarżąca konsekwentnie deklarowała działkę rolną o nr [...] o powierzchni [...] ha do wariantu 2.3. Każdorazowo organ I instancji wydawał rozstrzygnięcie w tym zakresie (przykładowo: w sprawie płatności za rok 2015 uwzględniono żądanie strony i płatność za wariant 2.3 została przyznana). Nadto podniósł, iż dokonując analizy treści wniosku organ odwoławczy nie miał wątpliwości, że sporna działka rolna [...] została zadeklarowana do płatności, bowiem wskazano grupę upraw - PRS TUZ, powierzchnię działki rolnej [...] ha oraz numer wariantu 2.3. Nie zgodził się z argumentacją strony, że działka została wpisana, ponieważ strona chciała jedynie zaznaczyć że jest to działka ekologiczna. Zauważył, iż w odróżnieniu od spornej działki, dla pozostałych działek rolnych niezadeklarowanych do płatności rolnośrodowiskowej nie wypełniono kolumny 8 w sekcji VIII wniosku (nr wariantu). Ponadto użytkowanie działki rolnej [...] potwierdzili inspektorzy terenowi oraz jednostka certyfikująca. Skoro zatem strona użytkowała działkę i żądała przyznania do niej płatności to robiła to niezgodnie z planem w którym wariant 2.3 nie został ujęty. Stąd naruszanie § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego.

Dyrektor ARiMR wskazał, iż w przypadku stwierdzonego kod błędu O1, w niniejszej sprawie chodzi o opracowanie planu niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu. W planie działalności rolnośrodowiskowej powinien się znaleźć wykaz wszystkich pakietów i wariantów, w ramach których rolnik realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe. Skoro w planie skarżącej zabrakło jednego z realizowanych pakietów to zasadnym było zastosowanie tego kodu błędu i wydanie decyzji o odmowie przyznania płatności.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2017, poz. 1856 j.t.) wywodząc, że przepis ten w sposób jednoznaczny przenosi inicjatywę dowodową na stronę. Tymczasem skarżąca nie zgadza się z wydaną decyzją, jednakże nie przedstawia dowodów mogących stanowić podstawę do przyznania płatności w żądanej wysokości.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora ARiMR. Autor skargi zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.:

1) art. 136 K.p.a. w postaci braku przeprowadzenia z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów, w szczególności dowodu z raportu czynności kontrolnych przeprowadzonych w 2014 r. oraz planu działalności rolno środowiskowej na lata 2014-2019, z których to dokumentów wynika, iż plan działalności rolnośrodowiskowej na lata 2014-2019 nie uległ zmianie od czasu kontroli z 2014r. do czasu przeprowadzonych czynności kontrolnych w 2017 r. oraz, że podczas kontroli przeprowadzonej na miejscu w 2014r. skarżąca przedłożyła plan działalności rolnośrodowiskowej na lata 2014-2019, a w raporcie z czynności kontrolnych w 2014r. nie stwierdzono, aby Rolnik nie opracował Planu działalności rolnośrodowiskowej lub opracował go bez właściwego podmiotu lub niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu co doprowadziło do błędnego uznania, iż skarżąca nie spełniła wymagań dla przyznania płatności rolnośrodowiskowej;

2) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, to jest wybiórczej oceny dowodów, w szczególności braku wzięcia pod uwagę faktu sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej przez podmiot zajmujący się tym zawodowo, braku wzięcia pod uwagę, iż w ubiegłych latach skarżąca uzyskała pozytywną decyzję w zakresie dopłat na warianty 2.1, 2.11, 2.9 na podstawie tożsamego planu działalności rolnośrodowiskowej a także braku oceny dowodów z certyfikatów zgodności wydanych przez [...][...] sp. z o.o. z dnia [...]czerwca 2017 r. oraz [...] maja 2018 r., co doprowadziło do uznania, iż skarżąca nie spełniła wymogów przyznania płatności rolnośrodowiskowej;

3) § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego poprzez jego błędne zastosowanie w postaci uznania, iż:

- ocena wymogów spełnienia zobowiązania rolnośrodowiskowego może zostać oparta tylko o raport czynności kontrolnych co doprowadziło do uznania, iż skarżąca nie realizuje zobowiązania rolnośrodowiskowego a co za tym idzie nie spełnia wymogów przyznania płatności rolnośrodowiskowej;

- brak wyjaśnienia i wskazania na czym miałaby polegać niezgodność realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie posiadanego planu działalności roInośrodowiskowej;

- ocena zgodności realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, może być dokonana tylko i wyłącznie poprzez ocenę poszczególnych jego części, a nie poprzez uwzględnienie i ocenę planu jako całości;

- rolnik nie realizuje zobowiązania zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady nr 1698/2005, obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej pomimo, iż w pkt 4 planu działalności rolnośrodowiskowej na lata 2014-2019 dotyczącym planowanego zmianowania roślin uprawnych w okresie realizacji programu rolnośrodowiskowego Pakiet 2, Rolnictwo ekologiczne, została ujęta działka nr [...], którą skarżąca wskazywała we wniosku o płatność jako pakiet 2.3

a tym samym poprzez uznanie, iż:

- skarżąca nie spełnia wymagań do przyznania płatności rolnośrodowiskowej za 2017 rok pomimo, iż stan faktyczny będący przedmiotem wniosku o przyznanie płatności za 2017r. nie uległ zmianie w stosunku do poprzednich lat, a w poprzednich latach organ uznał, iż skarżąca spełnia wymagania do przyznania płatności rolnośrodowiskowej;

- § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie uzależnia przyznania płatności od sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu.

Ponadto, skarżąca podniosła, iż jak wskazuje sam Dyrektor ARiMR na stronie 3 uzasadnienia decyzji zawartość planu działalności rolnośrodowiskowej jest określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia, zgodnie z którym, cześć ogólna - dotyczy wszystkich pakietów i powinna zawierać wykaz pakietów i wariantów, w ramach których rolnik realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe, co, a contrario, oznacza, iż obowiązek wskazania w części ogólnej planu wykazu pakietów i wariantów nie ma charakteru obligatoryjnego. Dodatkowo brak wskazania, iż część ogólna powinna zawierać wykaz wszystkich pakietów i wariantów, w ramach których rolnik realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe.

Wobec powyższego, skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora ARiMR oraz decyzji ją poprzedzającej z [...] czerwca 2018 r.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację i wystąpił o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Sąd, dokonując oceny legalności skarżonej decyzji, stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zasadność wydania decyzji o odmowie przyznania skarżącej płatności rolnośrodowiskowej za 2017r.

Podstawę prawną przyznania płatności rolnośrodowiskowej stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", objętych Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm.)

Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;

3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;

4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

W myśl ust. 2 § 2 rozporządzenia plan działalności rolnośrodowiskowej sporządza się przed upływem 25 dni od dnia, w którym upływa termin składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przy udziale podmiotu prowadzącego działalność w zakresie doradzania odnośnie do sporządzania dokumentacji niezbędnej do uzyskania płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, zwanej dalej "ustawą", na formularzu udostępnionym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwaną dalej "Agencją". Jeżeli plan działalności rolnośrodowiskowej został sporządzony w tym terminie, uznaje się, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane od dnia [...] marca danego roku.

Podstawą kwalifikowania się do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej jest wobec tego przede wszystkim faktyczne realizowanie przez danego producenta rolnego zobowiązania rolnośrodowiskowego obejmującego wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej.

W rozpoznawanej sprawie organy zajęły stanowisko sprowadzające się do stwierdzenia, że zaistniała niezgodność pomiędzy złożonym przez skarżącą wnioskiem o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za 2017r. w którym zadeklarowała działkę rolną [...] o powierzchni [...] ha do wariantu 2.3 Trwałe użytki zielone ( z certyfikatem zgodności, w sytuacji gdy w posiadanym Planie działalności rolnośrodowiskowej powyższy wariant nie został ujęty. Tego rodzaju niezgodność w ocenie organów stanowi uchybienie stwierdzone podczas kontroli w gospodarstwie skarżącej, uzasadniające nadanie kodu błędu 01 określającego, że plan został sporządzony niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu i skutkujące odmową przyznania płatności w roku 2017.

Z tego rodzaju rozstrzygnięciem zgodzić się nie można.

W sprawie jest bezsporne, że skarżąca realizuje program rolnośrodowiskowy od 2014r. na podstawie planu działalności sporządzonego w 2014r. przez doradcę ODR. Zarówno plan jak i gospodarstwo skarżącej zostało przed przystąpieniem do programu poddane ze strony organów kontroli w 2014r., która stwierdziła spełnienie przez skarżącą wszystkich niezbędnych warunków do przystąpienia do programu.

Skarżąca podnosi, a organ nie kwestionuje, że w kolejnych latach prowadzenia działalności rolnośrodowiskowej były przyznawane skarżącej płatności za kolejne lata zgodnie z jej wnioskami za warianty 2.1, 2.11, 2.9 oraz odmówiono przyznania płatności za wariant 2.3.

Jednocześnie skarżąca konsekwentnie oświadczyła, że we wnioskach o przyznanie płatności za kolejne lata wskazywała wariant 2.3 ale tylko informacyjne, dla ujawnienia że posiada łąkę ( użytek zielony), ale nie realizuje tego wariantu w swoim programie rolnośrodowiskowym. Organy swoimi decyzjami potwierdzały poprawność działania skarżącej do czasu złożenia wniosku o płatność na 2017r.

W protokole kontroli gospodarstwa skarżącej dokonanego przez pracowników ARiMR w dn. [...]–[...].092017r. wynika, że stan gospodarstwa skarżącej nie uległ zmianie od 2014r., zmianie uległa jedynie ocena co do poprawności wniosku na 2017r. i planu w kontekście braku zapisu że w planie brak jest odnotowania że realizowany jest wariant 2.3.

W ocenie Sądu powyższy stan faktyczny i prawny nie uzasadnia przyjęcia przez organy stanowiska, że skarżąca dopuściła się uchybienia kwalifikowanego polegającego na niezgodności pomiędzy planem a złożonym kolejnym wnioskiem o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za 2017r. jako kolejny rok prowadzenia działalności w programie PRŚ. W szczególności należy podkreślić, że działanie skarżącej ( złożenie wniosku na 2017r.) było zgodne ze spersonifikowanym wnioskiem organu, jaki corocznie skarżąca składała o płatność, powołując się na te same wymogi formalne, tj. posiadany plan PRŚ, rejestr działalności PRŚ.

Sąd zauważa także, że w przepisie § 4 ust.2 pkt.1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013r. znajduje się zapis dotyczący obowiązków rolnika realizującego zobowiązanie rolnośrodowiskowe zachowania występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych.

Koresponduje to z twierdzeniami skarżącej, że uwzględnianie we wnioskach o płatność, w tym wniosku na 2017r. działki [...] ( łąka o pow. [...] ha), było jedynie informacyjne dla potwierdzenia utrzymywania tej działki w niezmienionym stanie przez cały okres realizacji PRŚ, zgodnie z tym wymogiem.

Wniosek jest bardzo istotnym środkiem dowodowym, ale nie ma decydującego znaczenia w tym sensie, że podane w nim dane mogą być weryfikowane w toku prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego. Wniosek o płatność podlega zatem kontroli i merytorycznej ocenie organu. Jeżeli dane podane we wniosku wydają się prawidłowe, a w wyniku kontroli administracyjnej czy kontroli na miejscu okaże się inaczej to organ nie przyjmuje jako podstawy swojego faktycznego rozstrzygnięcia wyłącznie danych z wniosku. Uwzględnia bowiem te okoliczności, które ustali w trakcie prowadzonego postępowania dowodowego. Błędy we wniosku nie muszą jeszcze oznaczać braku prawidłowej realizacji programu rolnośrodowiskowego. Na gruncie konkretnej sprawy zbadać zatem trzeba wszystkie istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności.

Organy zarówno I instancji, jak i organ odwoławczy nie odniosły się do powyższej okoliczności. W związku z powyższym Sąd nie podziela stanowiska organów, że w rozpoznawanej sprawie w kolejnym czwartym roku realizacji przez skarżącą PRŚ wystąpił błąd pomiędzy wnioskiem a posiadanym planem skutkujący naruszeniem przepisu § 2 ust.1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego.

Stąd należy podzielić zasadność zarzutu skargi naruszenia przez organy przepisu prawa materialnego ww. § 2 ust.1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego poprzez jego błędne zastosowanie.

Natomiast nie można uznać zasadności wszystkich zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w szczególności wskazanych w skardze przepisów kpa.

Wbrew zarzutom skargi, organy nie dopuściły się w prowadzonym postępowaniu naruszenia wskazanych tam przepisów k.p.a., które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. Jeśli chodzi o postępowania o przyznanie płatności PRŚ, to kwestia postępowania dowodowego uregulowana jest w art. 21 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, a więc odmiennie od regulacji k.p.a. Zgodnie z art. 21 ust. 2 tej ustawy, w postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Z kolei ust. 3 art. 21 ww. ustawy stanowi, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Niewątpliwie więc, w oparciu o ww. przepis, na beneficjenta został nałożony obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie jego uprawnienia do otrzymania płatności. Natomiast na organie nie ciąży obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie jest on bowiem zobowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie żądania wnioskodawcy (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. II GSK 810/11, publ. cbosa).

Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 21 października 2016 r. w sprawie II GSK 575/15, nie oznacza to jednak, że organ nie ma prawnego obowiązku podjęcia działań celem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gdy zachodzą wątpliwości co do zasadności zgłoszonego wniosku i przyznania dochodzonych płatności.

W kontekście powyższych wywodów odnoszących się do specyfiki postępowania w sprawach płatności rolnośrodowiskowych, zaskarżona decyzja Dyrektora OR ARiMR, jak i poprzedzająca ją decyzja Kierownika BP ARiMR w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej, w zakresie w jakim stwierdza niezgodność pomiędzy wnioskiem o płatność na 2017r. a planem PRŚ, narusza art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 15 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i "c" w związku z art.135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzająca ją decyzję organu I instancji ( pkt. 1 wyroku).

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 §1 p.p.s.a ( pkt. 2 wyroku).

Rozpoznając sprawę ponownie organy analizując ponownie warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2017 r. uwzględnią powyżej zawarte uwagi Sądu co do zasadności przypisania skarżącej nieprawidłowości w realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2017 r., w razie podtrzymania swojego stanowiska w tym zakresie, jasno i dokładnie wyłożą na czym te nieprawidłowości polegają, z jakich dowodów wynikają oraz dlaczego rodzą określone konsekwencje w czwartym roku realizacji tego zobowiązania, pomimo występowania w obrocie prawnym decyzji przyznających tę płatność zgodnie z wnioskami o ich przyznanie, a więc wobec niestwierdzenia wówczas obecnie sygnalizowanych nieprawidłowości. Powyższej oceny organy dokonają także z uwzględnieniem zasady wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a. tj. zasady bezstronności, równego traktowania oraz pewności prawa.