Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 87/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149,  art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 170
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis Sędzia WSA Alicja Palus po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2019 r. sprawy ze skargi Ł. W. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we [...] (dalej jako organ, SKO we [...], Kolegium) – po rozpatrzeniu wniosku Ł. W. Z. (dalej jako skarżący) o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której SKO we [...], postanowieniem z dnia [...] września 2018 r., nr [...] odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], utrzymującą w mocy - wydaną z upoważnienia Prezydenta [...] - decyzję Dyrektora Wydziału Środowiska i Rolnictwa w Urzędzie Miejskim [...] z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], określającą na rzecz Gminy [...] środowiskowe uwarunkowanie zgody na realizacje przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa Alei Wielkiej Wyspy we [...], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Postanowienie to zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. ([...]), Samorządowe Kolegium we [...]odmówiło wznowienia postępowania w opisanej na wstępie sprawie. W uzasadnianiu wyjaśniło, że żądanie Ł. W. Z. dotyczyło de facto wznowienia w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. ([...]), gdyż decyzją tą utrzymano w mocy, wydaną z upoważnienia [...] decyzję Dyrektora Wydziału Środowiska i Rolnictwa w Urzędzie Miejskim [...] z dnia [...] lipca 2013 r.( [...]), określającą na rzecz Gminy [...] środowiskowe uwarunkowania zgody na realizacje przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa Alei Wielkiej Wyspy we [...]". Kolegium wskazało, że Ł. W. Z. nie może być uznany za stronę postępowania, gdyż prawo własności lokalu znajdującego się w budynku przy ul. [...] we [...] nabył w dniu [...] stycznia 2015 r., co oznacza, że do czasu zakończenia postępowania nie istniały przesłanki kwalifikujące go do statusu strony tego postępowania. Kolegium odniosło się również do zarzutu niedokonania zawiadomienia o wydaniu decyzji na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]", wskazując, że kwestia ta była rozpatrywana zarówno w ramach postępowania drugoinstancyjnego, jak i postępowania sądowoadministracyjnego. W prawomocnym wyroku - wydanym w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny - jednoznaczne wskazano, że czynność ta nie miała wpływu na prawidłowość wydanych decyzji (wyrok z dnia 15 marca 2016 r., II OSK 221/15).

Pismem z dnia [...] października 2018 r. Ł. W. Z. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zakwestionował w nim stanowisko Kolegium, że jako osoba nieposiadająca tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego nr [...] przy

ul. [...] we [...] w dacie wydania decyzji ostatecznej - nie mógł być pominięty jako strona postępowania. Wskazał, że w dniu [...] stycznia 2015 r. nabył prawo własności do wspomnianego lokalu, a wraz z nim wszelkie obowiązki oraz uprawnienia poprzedniego właściciela (M. P.), w tym przysługujące jej prawo do występowania jako strona w przedmiotowych postępowaniach. Skarżący wyjaśnił, że M. P. zbywając prawo własności lokalu, nie przekazała mu informacji o planowanej inwestycji, ponieważ sama nie wiedziała o toczącym się w tym zakresie postępowaniu z uwagi na brak stosownego wywieszenia obwieszczenia na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]". Uzasadniał również relewantność okoliczności związanych z brakiem wywieszenia stosownego obwieszczenia na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]". Skarżący przywołał przepisy materialne dotyczące wznowienia postępowania jak również orzecznictwo sądowoadministracyjne.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. ([...]) Samorządowe Kolegium we [...] po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] września 2018 r. nr [...], którym odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], utrzymującą w mocy opisaną wcześniej decyzję Dyrektora Wydziału Środowiska i Rolnictwa w Urzędzie Miejskim [...] z dnia [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu organ przywołał przepisy art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a., stwierdzając, że wskazane w nich przesłanki wznowienia mają charakter enumeratywny, co oznacza, że niedopuszczalne jest wznowienie postępowania w sytuacji, gdy żadna z nich nie zaistnieje. W ramach rozpatrywanej sprawy skarżący powołał się na przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podnosząc, że został pominięty w postępowaniu. W sprawie bezsporne jest jednak to, że prawo własności skarżący nabył w dniu [...] stycznia 2015 r., podczas gdy postępowanie główne w sprawie, w której wznowienia postepowania żąda, zostało zakończone ostateczną decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. Zdaniem organu, nie można uznać, że status strony miała osoba, która dopiero w roku 2015 nabyła prawo, z którego status strony mógłby wynikać. Argumenty podnoszone przez skarżącego dotyczą w swej istocie pominięcia w postępowaniu osoby, od której nabył prawo własności nieruchomości, a nie jego samego. Organ wskazał, że prawo procesowe nie przewiduje sukcesji w statusie strony wynikającym z prawa własności nieruchomości, która miałaby charakter ex tunc, a zatem uprawniała do podejmowania działań w postępowaniach, zakończonych decyzją ostateczną przed dniem przeniesienia prawa własności. Organ przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2016 r. (II OSK 221/15), w którym stwierdzono, że brak umieszczenia powiadomienia na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla [...] pozostawał bez wpływu na prawidłowość decyzji wydanych w postępowaniu (powiadomienie nie odnosiło się do zakończenia postępowania tylko do poinformowania społeczeństwa o wpłynięciu do właściwego organu pierwszej instancji uwag i wniosków w ramach tego postępowania i zostało wywieszone w kilku innych miejscach), to - zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) ocena prawna Naczelnego Sądu Administracyjnego wyklucza ponowną weryfikację utrzymanej w mocy decyzji Kolegium ze względu na tę okoliczność.

Prawidłowość postanowienia wydanego w postępowaniu odwoławczym zakwestionował Ł. W. Z. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W petitum skargi skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: 1) art. 28 w zw. z art. 7 oraz art. 77 k.p.a. poprzez błędne ustalenie i przyjęcie, że skarżący nie był stroną postępowania, którego wznowienia żąda podczas, gdy

z okoliczności sprawy, jak również z posiadanego przez niego interesu prawnego, bezsprzecznie wynika, że wypełnił przesłanki zapewniające status strony

w postępowaniu administracyjnym; 2) art. 49 § 1 w zw. z art. 49a k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a w konsekwencji nieprawidłowe doręczenie decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. określającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Budowa Alei Wielkiej Wyspy we [...]"; 3) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady wysłuchania stron, co miało wpływ na brak możliwości czynnego udziału strony, a w konsekwencji ostateczny wynik sprawy

i odmowę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r.; 4) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 poprzez utrzymanie zaskarżonego postanowienia w mocy na skutek błędnego uznania, że nie zaszła przesłanka wznowienia postępowania w postaci braku udziału strony

w postępowaniu bez jej własnej winy.

Wskazując na tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] września 2018 r. W skardze zostały zawarte również wnioski o: 1) wznowienie postępowania w sprawie, 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu, skarżący przytoczył obszerną argumentację podnoszoną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącą tego, że postępowanie powinno zostać wznowione z uwagi na to, że on będąc stroną nie brał udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym bez swojej winy, a w związku z tym nie miał możliwości wypowiedzenia się co do okoliczności sprawy i zgromadzonego materiału poprzez terminowe ustosunkowanie się i zgłoszenie ewentualnych uwag do ogłoszonych środowiskowych uwarunkowań stworzonych dla przedsięwzięcia "Budowa Alei Wielkiej Wyspy we [...]". Ponownie przedstawił stan faktyczny, w jakim doszło do nabycia przez niego lokalu oraz braku wiedzy poprzedniego właściciela lokalu o toczącym się postępowaniu. Ponadto wskazał, że w jego ocenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze we [...] błędnie przyjęło, że prawo procesowe nie przewiduje sukcesji w statusie strony. Na tą okoliczność skarżący przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 1074/17, w którym stwierdzono, że przymiot strony postępowania administracyjnego przysługuje wyłącznie temu, kto ma interes prawny w sytuacji przejścia osobistego prawa podmiotowego, (np. skutkiem przeniesienia własności rzeczy), dana osoba traci w postępowaniu administracyjnym swój interes prawny wypływający z prawa własności, natomiast ten interes prawny uzyskuje następca prawny takiej osoby. Ł. W. Z. przywołał art. 49a k.p.a. zgodnie, z którym z uwagi na ekonomikę postępowania oraz ilość stron w toczącym się postępowaniu, organ winien był dokonać zawiadomień o decyzjach i innych czynnościach organu administracji poprzez publiczne obwieszczenie na tablicy ogłoszeń właściwej rady osiedla. Pomimo jednak istniejącego w tym zakresie obowiązku, wynikającego wprost z przepisów, organ nie wywiesił na tablicy ogłoszeń rady osiedla "[...]" stosownego zawiadomienia, a tym samym nie dopełnił swoich obowiązków, przez co uniemożliwił skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu. Skarżący podniósł, że z akt sprawy wynika, że obwieszczenie zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]", jednak stwierdzenie to nie jest zgodne z prawdą. Obwieszczenie bowiem nie mogło zostać umieszczone na przedmiotowej tablicy ogłoszeń, gdyż w owym czasie tablica ta po prostu nie istniała. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie nieprawidłowo ustalono stan faktyczny, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego rozstrzygnięcia sprawy.

W doręczonej Sądowi odpowiedzi na skargę z dnia [...] stycznia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we [...] wniosło o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu przytoczono stan faktyczny sprawy. W odniesieniu do zarzutów skargi Kolegium ograniczyło się do stwierdzenia, że nie jest w stanie zrozumieć,

w jaki sposób orzekając w lutym 2014 r. miało przewidzieć, że w styczniu 2015 r. Ł. W. Z. nabędzie nieruchomość od jednej ze stron postępowania, która miała zapewniony w nim udział. Organ wskazał, że nawet gdyby posiadał taką zdolność, nie wie, jakie miałyby być postawy prawne umożliwienia autorowi skargi

w 2013 r. i w 2014 r. "wypowiedzenia się co do okoliczności sprawy i zgromadzonego materiału poprzez chociażby terminowe ustosunkowanie się i zgłoszenie ewentualnych uwag", tym bardziej "terminowego".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mającym, bądź mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie bowiem do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018, poz. 1302 – dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W rozpoznawanej sprawie wskazane wyżej naruszenia prawa nie miały zaś miejsca.

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017, poz. 1257 – dalej jako: k.p.a.). Skarżący Ł. W. Z. żądał bowiem wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] lutego 2014 r. ([...]) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2013 r. określającą na rzecz Gminy [...] środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa Alei Wielkiej Wyspy we [...]". Jako przesłankę wznowienia postępowania skarżący wskazał przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Wobec powyższego zauważyć należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową pozwalającą na ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną w sytuacji, gdy postępowanie prowadzące do jej wydania było dotknięte kwalifikowaną wadą, wyliczoną enumeratywnie w przepisach prawa procesowego (zob. B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2016, s. 638; T. Kiełkowski, w: T. Woś, Postępowanie administracyjne, Warszawa 2017, s. 527; wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2017 r., I OSK 199/16, CBOSA; wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2017 r., II OSK 2155/16, CBOSA; wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2017 r., II GSK 1993/15, CBOSA).

Zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony z tym, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony. Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji lub postanowieniu (art. 148 § 2 k.p.a.). Zgodnie z art. 149 k.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (§ 1). Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§ 2). Odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia (§ 3) na które przysługuje zażalenie (§ 4). Z kolei art. 151 § 1 k.p.a. wskazuje, że organ administracji publicznej dopiero po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a. wydaje decyzję rozstrzygająca co do istoty sprawę z punktu widzenia przyczyn wznowienia.

Przytoczone przepisy jednoznacznie wskazują, że ustawodawca przewidział dwie fazy postępowania wznowieniowego. Pierwszą, formalną, gdzie bada się zaistnienie przeszkód o charakterze podmiotowym lub przedmiotowym odnośnie do wszczęcia postępowania wznowieniowego, oraz drugą, merytoryczną, w której przeprowadza się postępowanie rozpoznawcze co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Trzeba także zaznaczyć, że w przypadku gdy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest – tak jak w niniejszej sprawie – na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. ("strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu"), to badanie interesu prawnego wnioskodawcy następuje, co - do zasady - już po wznowieniu postępowania administracyjnego. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku konieczne jest wznowienie postępowania celem zbadania zaistnienia powyższej przesłanki. Wyjątek dotyczy sytuacji, gdy już z treści wniosku wynika, że brak interesu prawnego wnioskodawcy jest oczywisty. Taka sytuacja – w ocenie Kolegium – ziściła się na gruncie badanej sprawy.

W ocenie Sądu należy zaaprobować podjęte z przez Kolegium rozstrzygnięcie za czym przemawiają następujące okoliczności.

Skarżący wywodzi swój interes prawny do bycia stroną postępowania zakończonego decyzją Kolegium z dnia [...] lipca 2014 r. z nabycia prawa własności lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się w budynku położonym we [...] przy ul [...][...], który objęty był obszarem oddziaływania spornej inwestycji. Jak sam jednak wskazuje we wniosku o wznowienie postępowania, prawo to nabył w dopiero w dniu [...] stycznia 2015 r – a więc już po zakończeniu postępowania w sprawie uwarunkowań środowiskowych decyzją ostateczną. Jednocześnie podnosi, że poprzedni właściciel tego lokalu, M. P., nie przekazała mu informacji dotyczących realizacji przedmiotowej inwestycji, gdyż nie została zawiadomiona o wydaniu decyzji Prezydenta (oraz o toczącym się postępowaniu) w sposób przewidziany w art. 49 k.p.a. tj. przez publiczne obwieszczenie na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]". Do takiego wywieszenia nie doszło jako, że (jak skarżący precyzuje we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w skardze) w owym czasie Rada Osiedla "[...]" nie istniała. W konsekwencji skarżący wywodzi, że skoro poprzedni właściciel lokalu nie został prawidłowo zawiadomiony o przedmiotowym postępowaniu i wydanej decyzji, to tym samym, również i on nie miał możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Z powyższego wynika zatem, że skarżący żąda wznowienia postępowania jako następca prawny poprzedniego właściciela mieszkania powołując się na okoliczność, że jego poprzednik nie brał udziału w tym postępowaniu. Wskazuje także, że wraz z nabyciem lokalu mieszkalnego przeszło na niego – w drodze sukcesji – prawo procesowe do bycia stroną postępowania.

W związku z powyższym odnotować należy, że orzecznictwo sądowoadministracyjne w różny sposób odnosi się do kwestii legitymacji osoby, która nabyła prawo własności nieruchomości po zakończeniu postępowania administracyjnego ostateczną decyzją, do żądania wznowienia postępowania zakończonego tą decyzją z powołaniem się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W wyroku z dnia 31 sierpnia 2012 r. sygn.akt II OSK 852/11 (dostępny w COBSA, nsa.orzeczenia.gov.pl) jako ewidentny przykład sytuacji szczególnej, uzasadniającej odmowę wszczęcia postępowania z zastosowaniem art. 149 § 3 k.p.a. wskazano aprobująco sytuację, w której z wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wystąpił podmiot, który dopiero po tym jak decyzja stała się ostateczna, został następcą prawnym osoby będącej w dacie wydania tej decyzji właścicielem nieruchomości i uczestniczącej w postępowaniu zwyczajnym jako strona postępowania (takie stanowisko zostało też wyrażone w wyroku NSA z dnia 13 stycznia 2011 r. sygn.akt II OSK 12/10, nsa.orzeczenia. gov.pl). W wyroku z dnia 25 marca 2015 r. (sygn.akt I OSK 1710/13 dostępny j.w ) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że legitymacja do żądania wznowienia postępowania (ze względu na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) przysługuje jedynie następcom prawnym wstępującym w prawa strony w wyniku sukcesji uniwersalnej, będącej skutkiem śmierci lub – przypadku jednostek organizacyjnych - przekształcenia formy prawnej, nie zaś podmiotom wstępującym w te prawa w ramach sukcesji szczególnej (singularnej) np. poprzez zbycie rzeczy objętej postępowaniem (także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2009 r. III CSK 248//08 LEX nr 527 243). Zdaniem NSA sukcesja szczególna, będąca następstwem czynności prawnej nie oznacza w rozpatrywanym przypadku sukcesji procesowej i nie może być źródłem interesu prawnego uprawniającego do domagania się wznowienia postępowania i udziału we wznowionym postępowaniu. Z kolei jednak w wyroku z dnia 13 marca 2018 r. (sygn.akt II OSK 1086/17) Naczelny Sąd Administracyjny sformułował tezę, że następcy prawnemu właściciela nieruchomości przysługuje prawo do wystąpienia z żądaniem wznowienia postępowania z powołaniem się na okoliczność, że jego poprzednik prawny nie brał udziału w postępowaniu. Jeżeli bowiem interes prawny lub obowiązek, o których mowa w art. 28 k.p.a., dotyczą praw zbywalnych, to ich zbycie spowoduje także przejście uprawnienia do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym a w konsekwencji także uprawnienia do złożenia podania o wznowienie postępowania.

W rozpatrywanej sprawie skarżący, żądając wznowienia postępowania podniósł, że jego poprzedniczka prawna nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. W świetle zatem przytoczonej wyżej tezy NSA zawartej w wyroku z dnia 13 marca 2018 r., okoliczność ta uprawniałaby go do wystąpieniem z żądaniem wznowienia postępowania. Istotne jednak jest, że zarzut wypełniający przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. skarżący formułuje kwestionując skuteczność doręczenia decyzji Prezydenta oraz zawiadomienia stron postępowania głównego o czynnościach procesowych tego postępowania w drodze publicznego obwieszczenia – w trybie art. 49 k.p.a. - przez wywieszenia na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]". W tej sytuacji szczególnego znaczenia nabiera okoliczność, przez skarżącego zupełnie pominięta (lecz mocno akcentowana przez Kolegium), że decyzja której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania objęta była kontrolą sądową przeprowadzoną najpierw przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (wyrok z dnia 22 września 2014 r. sygn akt II SA/Wr 343/14) - przy uwzględnieniu art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w wyniku której skarga na tę decyzję została oddalona - a następnie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 15 marca 2016 r. sygn. akt II OSK 221/15) który oddalił skargę kasacyjną na wyrok sądu wojewódzkiego. Wskazać zatem należy, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał lecz także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W świetle art. 171 przywołanej ustawy, wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.

W kontekście przywołanych przepisów, opisany wyżej prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania, stanowi istotny fakt prawotwórczy. Należy podzielić bowiem prezentowane w judykaturze stanowisko, że skutek pozytywny prawomocności orzeczenia sądu administracyjnego statuuje związanie sądów administracyjnych, stron postępowania sądowoadministracyjnego, innych sądów oraz innych organów państwowych i innych podmiotów stanem prawnym wynikającym z treści prawomocnego orzeczenia, to jest wyrażoną w nim oceną zgodności z prawem skontrolowanego aktu lub czynności organu administracji publicznej. Nie jest zatem dopuszczalne formułowanie przez strony (uczestników) postępowania sądowoadministracyjnego, organy administracji publicznej i inne organy państwowe, sądy administracyjne i inne sądy ustaleń oraz ocen prawnych sprzecznych z treścią prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego (zob. np. T. Woś, w: T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 976 i n.; J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 435). Strony (uczestnicy) postępowania sądowoadministracyjnego, w tym skarżone organy i strony postępowania administracyjnego, inne organy administracji publicznej, kolejne składy sądów administracyjnych wszystkich instancji oraz inne sądy i podmioty prawne nie mogą zatem nie tylko wydawać aktów i podejmować czynności sprzecznych z prawomocnym orzeczeniem i prawomocną oceną prawną sądu administracyjnego (np. w formie decyzji administracyjnych lub wyroków), lecz także nie mogą żądać ponownego wszczęcia postępowania lub badania w toku już wszczętego postępowania tych zagadnień faktycznych i prawnych, które zostały prawomocnie ocenione przez sąd administracyjny i legły u podstaw wydanego orzeczenia (wyrok NSA z dnia 9 marca 2018 r. I OSK 1057/16 Lex nr 2486260).

W realiach rozpoznawanej obecnie sprawy, dopuszczalność wszczęcia i prowadzenia postępowania nadzwyczajnego zmierzającego do wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, nie może więc pomijać treści przywołanego wyżej prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego i wynikających z nich ostatecznych wiążących ocen prawnych. Innymi słowy, ostateczna decyzja administracyjna na którą została oddalona skarga prawomocnym wyrokiem sądu, może być przedmiotem postępowania nadzwyczajnego (w niniejszej sprawie w trybie wznowienia postępowania) o ile wszczęcie postępowania w tym trybie, nie będzie zmierzać do podważenia związania treścią prawomocnego wyroku oddalającego skargę w tej sprawie i wynikającą z takiego wyroku oceną prawną w zakresie zgodności albo niezgodności z prawem kontrolowanej decyzji. Jak wskazuje się w literaturze przedmiotu "Deklaratywna wypowiedź sądu administracyjnego o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, zawarta w prawomocnym wyroku oddalającym skargę, wyklucza możliwość późniejszego uznania tej decyzji za wadliwą w postępowaniu wewnątrzadministracyjnym, ale tylko w takim zakresie, w jakim przyczyny tej wadliwości mieściły się w granicach rozpoznania i orzekania sądu" (T. Kiełkowski, Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego jako przesłanka uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, PPPubl. 2008/4, s. 59). Wskazuje się także, że brak jest przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, gdy skarga na tę decyzję została oddalona przez sąd administracyjny, a jako przesłanki wznowienia podano okoliczności, które temu sądowi były znane (tak słusznie Małgorzata Jaśkowska w Komentarzu do art. 145 K.p.a., LEX).

Odnosząc powyższe zasady do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wskazywana przez skarżącego okoliczność mająca uzasadniać wznowienie postępowania ze względu na zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która w istocie sprowadza się do zarzutu naruszenia w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 49 k.p.a. przez niewywieszenie na tablicy Rady Osiedla "[...]" stosownego obwieszczenia zawiadamiającego o decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2013 r. ( co kwalifikować należy jako niedoręczenie decyzji stronom) – była już przedmiotem oceny zawartej w prawomocnym wyroku. Takie same zarzuty z analogiczną argumentacją podnoszone bowiem były w skardze wniesionej przez Stowarzyszenie "[...]" oraz Stowarzyszenie "[...]" do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na ostateczną decyzję SKO z dnia [...] lutego 2014 r. a następnie powtórzone w skardze kasacyjnej od tego wyroku wywiedzionej przez Stowarzyszenie "[...]". Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. w związku z art. 49 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że kwestia zapewnienia skarżącym gwarancji procesowych obrony została wyjaśniona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Drobne pominięcie jednej z licznych form informowania społeczeństwa w jednym przypadku, nie stanowiło istotnego naruszenia ustawy. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zawartej w skardze kasacyjnej argumentacji uzasadniającej zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 p.p.s.a. (z przywołaniem podobnej argumentacji) stwierdził, że "powiadomienie z dnia [...] maja 2013 r. nie odnosiło się do zakończenia postępowania tylko do poinformowania społeczeństwa o wpłynięciu do właściwego organu I Instancji uwag i wniosków w ramach tego postępowania środowiskowego oraz wskazaniem, że w uzasadnieniu decyzji organu I instancji zostanie podana informacja w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski, zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa w tym postępowaniu, zgodnie z art. 37 ustawy środowiskowej. Ponadto powiadomienie zostało także wywieszone na tablicy ogłoszeń w siedzibie Rady Osiedla "[...]", na tablicach pozostałych Rad Osiedla na obszarze planowanego przedsięwzięcia oraz na stronie BIP Urzędu Miejskiego [...] , a także na tablicach ogłoszeń Urzędu Miejskiego [...][...][...] oraz w Wydziale Środowiska i Rolnictwa przy ul. [...][...] we [...]. Natomiast, co należy podkreślić, to właśnie organ I instancji rozpatrzył i odniósł się do wszystkich zgłoszonych uwag i wniosków, udzielając odpowiedzi w tym zakresie w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji danego przedsięwzięcia (od s. 24 decyzji)".

Zasadnie zatem Kolegium stwierdziło w zaskarżonym postanowieniu, że okoliczność podnoszona przez skarżącego, która w jego ocenie stanowiła o pominięciu w postępowaniu głównym osoby od której nabył prawo własności lokalu mieszkalnego przy ul. [...][...] we [...] (tj. brak stosownego obwieszczenia zgodnie z art. 49 k.p.a. na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]), była już przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia sądu administracyjnego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że oddalenie skargi a następnie oddalenie skargi kasacyjnej nastąpiło w wyniku rozważania, najpierw przez sąd pierwszej instancji a następnie przez Naczelny Sąd Administracyjny, między innymi okoliczności odpowiadającym wskazanym przez skarżącego we wniosku o wznowienie postępowania. Nie mogą więc one być przedmiotem ponownej weryfikacji w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym, gdyż prowadziłoby to do podważenia prawomocnie wiążącej oceny prawnej Sądu. Dodatkowo należy zauważyć, że sąd pierwszej instancji nie będąc związany zarzutami skargi, kontrolował legalność zaskarżonej decyzji – w tym w szczególności pod względem zgodności z przepisami prawa procesowego – w szerszym zakresie niż NSA. W konsekwencji zatem, prawomocny wyrok wydany w sprawie której dotyczy żądanie wznowienia postępowania, stanowi przeszkodę o charakterze przedmiotowym czyniącą rozpoznanie tego żądania niedopuszczalnym. Mając na uwadze, że podniesione we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności uzasadniające zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. objęte były już oceną sądu, uznać należy, że prawomocny wyrok zamyka organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania nadzwyczajnego, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres objęty powagą rzeczy osądzonej (materii prawnej co do której wiążąco wypowiedział się sąd formułując wniosek o zgodności z prawem decyzji której dotyczy wznowienie postępowania).

W rezultacie, skoro zostało już wcześniej prawomocnie przesądzone, że w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją SKO we [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nie doszło do istotnego naruszenia art. 10 w związku z art. 49 k.p.a. (w związku z informowaniem stron o czynnościach postępowania na tablicy ogłoszeń Rady Osiedla "[...]") wyniku którego strony tego postępowania (w tym także poprzedniczka prawna skarżącego) pozbawione byłyby możliwości czynnego w nim udziału, to należy zgodzić się z Kolegium, że skarżący nie może skutecznie powoływać się na okoliczność, że jego poprzednik prawny nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Tym samym, skarżący jako następca prawny osoby będącej faktycznie, w dacie wydania decyzji, właścicielem lokalu mieszkalnego która brała udział w postępowaniu zakończonym tą decyzją, nie posiada legitymacji procesowej uprawniającej go do żądania wznowienia postępowania z powołaniem się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

W zaistniałej sytuacji, nie było więc wymagane wszczęcie przez Kolegium postępowania wznowieniowego celem zbadania, czy zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wręcz przeciwnie, jak już wcześniej zauważono, fakt istnienia prawomocnego wyroku zawierającego wiążącą ocenę prawną podnoszonych przez skarżącego okoliczności, uniemożliwiał wszczęcie postępowania nadzwyczajnego dla zbadania podnoszonych przez stronę zarzutów. Uznać zatem należało, że zaskarżone postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie Kolegium z dnia [...] września 2018 r. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] lutego 2014r., nie narusza obowiązujących przepisów prawa.

Wobec przedstawionej wyżej argumentacji za nieuzasadnione należało także uznać postawione w skardze zarzuty naruszenia art. 28 w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., art. 49 § 1 w związku z art. 49 a k.p.a. oraz art. 10 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny działając zgodnie z art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.