Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1533/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...]; 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz L. N. kwotę 265 (dwieście sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] (znak [...]) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...] (znak [...]) uchylającą własną decyzję Nr [...] z dnia [...] i umarzającą postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót przy adaptacji pawilonu handlowego zlokalizowanego w S. przy ul. A 3 na działalność gastronomiczno – rozrywkową.

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy powołał się na przepis art. 145 § 1, art. 149 § 2, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 k.p.a., wywodząc, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną organ, który orzekał w sprawie w ostatniej instancji, wznawia postępowanie, zaś decyzja kończąca to postępowanie rozstrzyga sprawę zarówno co do podstaw wznowienia postępowania, jak i co do istoty sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Zauważył, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. posiadał właściwość w sprawie, decyzja Nr [...] z dnia [...] była ostateczna, a wskazana przez stronę przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. została spełniona, bowiem decyzja ta nie była przedmiotem odwołania, a L. N. nie brał bez własnej winy udziału w postępowaniu poprzedzającym jej podjęcie. Z tego względu wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] udzielającą pozwolenia na wznowienie robót, było, zdaniem organu odwoławczego, zasadne. Również umorzenie postępowania uznano za prawidłowe, bowiem w dacie wydania uchylonej decyzji roboty budowlane związane z adaptacją pawilonu handlowego na działalność gastronomiczno – rozrywkową były już zakończone. Rozstrzyganie o wznowieniu tych robót było więc zbędne.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu zauważył, iż wbrew poglądowi strony wniosek L. N. z dnia [...] o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] został rozstrzygnięty zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. postanowieniem Nr [...], a wznowienie postępowania zostało zakończone aktualnie zaskarżoną decyzją, która jest decyzją merytoryczną w sprawie wznowienia robót budowlanych.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie w imieniu L. N. wniósł adwokat S. T., zarzucając mu rażące naruszenie przepisu art. 105 k.p.a. Zauważył, iż organ może umorzyć postępowanie, jeśli stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. W analizowanej sprawie organ pierwszej instancji wydał postanowienie o wstrzymaniu robót, a następnie decyzję, która była przedmiotem wznowionego postępowania, to zaś oznacza, iż wniosek strony z dnia [...] o wznowienie postępowania pozostaje w dalszym ciągu aktualny. Uznał, iż skoro wniosek ten nie został do chwili obecnej rozstrzygnięty, organ winien wniosek ten rozstrzygnąć i tym samym wydać decyzję merytoryczną. Skoro jednak decyzja taka nie zapadła, to brak było podstawy prawnej do umorzenia postępowania z tytułu bezprzedmiotowości.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był przeto rozpoznać skargę w oparciu o przepisy nowej ustawy. O wpisie i innych kosztach sądowych, stosownie do § 2 art. 97 powołanej ustawy, orzekł na podstawie przepisów dotychczasowych.

W myśl art. 3 § 1 powołanej ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu.

Przedmiotem niniejszego postępowania jest legalność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...] (znak [...]) uchylającą własną decyzję Nr [...] z dnia [...] i umarzającą postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót przy adaptacji pawilonu handlowego zlokalizowanego w S. przy ul. A 3 na działalność gastronomiczno – rozrywkową. Decyzja ta została podjęta po przeprowadzeniu wznowionego postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzająca możliwość prawnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeśli postępowanie, w którym ona została wydana, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a. Przedmiotem tego postępowania jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości, wydanej w postępowaniu zwykłym, decyzji. To zaś oznacza, iż organ ponownie bada, czy rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną było prawidłowe w świetle przepisów prawa materialnego i procesowego. Przesłankami wznowienia postępowania i wzruszenia decyzji ostatecznej, stosownie do art. 145 i 145 a ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 89, 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., są następujące okoliczności:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe,

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27,

4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu,

5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję,

6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu,

7)zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2),

8)decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione,

9)orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, organ administracji publicznej, stosownie do art. 151 k.p.a., odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, albo stwierdza, że kontrolowana decyzja została wydana z naruszeniem prawa oraz wskazuje okoliczności, z powodu których nie uchyla tej decyzji.

W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, iż R. M. i Z. M. dokonali samowolnej adaptacji pawilonu handlowego na lokal gastronomiczno – rozrywkowy oraz że L. N. nie brał bez własnej winy udziału w postępowaniu związanym z legalizacją tych robót. Z tego względu wznowienie postępowania zakończonego decyzją Nr [...] z dnia [...] udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych było uzasadnione. W toku tego postępowania należało zatem zbadać prawidłowość tej decyzji, a uczynić to należało na podstawie art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000, Nr 106, poz. 1126 ze zm.). W toku wznowionego postępowania należało zbadać, czy inwestor spełnił wszystkie przesłanki określone w tych przepisach, przede wszystkim zaś, czy inwestor wykonał nałożone na niego decyzją Nr [...] w dniu [...] obowiązki mające na celu doprowadzenie zgodności wykonanych robót z przepisami prawa, jak również dokonać analizy przedłożonego projektu budowlanego, a w zasadzie inwentaryzacji powykonawczej wykonanych robót oraz projektu na dokończenie robót. Analiza znajdującego się w aktach projektu dowodzi, iż projekt ten nie zawiera uzgodnienia elektrycznego, zaś uzgodnienie sanitarne dokonano pod warunkiem wykonania oświetlenia sztucznego w obiekcie. W aktach brak jakiegokolwiek dowodu na spełnienie przez inwestora tego warunku. Nie sposób także zgodzić się z wyrażonym przez organy administracji publicznej poglądem, iż zmiana sposobu użytkowania, dokonana w warunkach samowoli budowlanej, z uwagi na to, iż przedmiotowy obiekt jako zlokalizowany około 30 m od budynków skarżącego, nie narusza interesów skarżącego, w tym norm hałasu. W aktach sprawy znajdują się protokoły sprawdzeń poziomu hałasu, jeden Wojewódzkiej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w Ł. z pomiarów hałasu w lokalach mieszkalnych przeprowadzonych w dniach 30 listopada 2002r. i 1 grudnia 2002r. z dnia 16 grudnia 2002r., z którego jednoznacznie wynika, iż pomimo tej odległości dopuszczalna norma emisji hałasu w porze nocnej została znacznie przekroczona o 5,0 do 10,8 dB (16,7 % - 36,0%), drugi sporządzony przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Ł. Nr [...] z dnia 25 – 26 sierpnia 2002r., zgodnie z którym poziom hałasu dźwięku A przenikający do środowiska w czasie normatywnym dla pory nocnej wynosi 52,6 dB. Dla oceny naruszenia interesu skarżącego nie bez znaczenia jest również okoliczność podjęcia przez Starostwo Powiatowe w Ł. w dniu [...] postanowienia zobowiązującego R. M. i Z. M. do wystąpienia z wnioskiem o pozwolenie na emitowanie hałasu do środowiska w terminie do dnia 30 kwietnia 2003r. W aktach sprawy brak zarówno wniosku, z którego wynikałoby, iż inwestorzy wystąpili o przedmiotowe pozwolenie, jak i samego postanowienia w sprawie emisji hałasu do środowiska. Z powyższych względów nie było możliwe udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu wymagało bowiem zastosowania przez inwestora takich rozwiązań, które niwelowałyby uciążliwości spowodowane działaniem dyskoteki, tj. np. ekrany izolacyjne czy zieleń izolacyjna.

Uchylając się od rozważenia powyższych kwestii organy administracji obu instancji naruszyły przepisy art. 7 i art. 77 k.p.a.

Przepisy te ustanawiają naczelną zasadę postępowania, która ma wpływ na ukształtowanie całego postępowania, tj. na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, co z kolei stanowi niezbędny element prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Stosownie do tej zasady na organach ciąży obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organy winny więc określić z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego, jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają one udowodnienia i jakie dowody dla udowodnienia tych faktów są potrzebne, a następnie zarządzić przeprowadzenie z urzędu wskazanych dowodów. Na gruncie kodeksu postępowania administracyjnego niedopuszczalna jest zatem sytuacja, w której organy administracji publicznej przyjmują, jak to miało miejsce w analizowanej sprawie, całkowicie bierną postawę, ograniczając się jedynie do oceny przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów stanowiących podstawę pozytywnego rozpoznania jego żądania (wyrok NSA z 26 października 1984 r., II SA 1205/84, ONSA 1984, Nr 2, poz. 98). Ustalając zakres postępowania wyjaśniającego (art. 77 k.p.a.), organ obowiązany jest dążyć do ustalenia okoliczności faktycznych nie tylko mających znaczenie dla realizacji interesu społecznego, ale w dużej mierze i okoliczności faktycznych mających znaczenie prawne dla realizacji interesu indywidualnego.

Na marginesie dotychczasowych rozważań wskazać należy na zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sformułowanie: "z istniejącego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, iż w dacie wydania uchylonej decyzji, roboty budowlane związane z adaptacją pawilonu handlowego na działalność gastronomiczno – rozrywkową były już zakończone (potwierdzają to dokumenty wymienione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak również, co wynika z protokołu oględzin z dnia 30 kwietnia 2003r. fakt rozpoczęcia działalności rozrywkowej w budynku przy ul. A 3 w S. w dniu 27 lipca 2002r., kiedy uchylona decyzja nie uprawniała jeszcze do wznowienia robót), a zatem bezprzedmiotowym było rozstrzygnięcie o ich wznowieniu". Przede wszystkim zauważyć należy, iż skoro inwestor, wbrew postanowieniu nr [...] z dnia [...] o wstrzymaniu robót budowlanych, nadal wykonywał roboty budowlane i zakończył je przed udzieleniem pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, to należało podjąć stosowne rozstrzygnięcie w kwestii prowadzonych mimo wstrzymania robót zamiast udzielać pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

Sąd nie podzielił poglądu organu administracji publicznej, iż w sprawie miała miejsce wskazana w art. 105 § 1 k.p.a. przesłanka bezprzedmiotowości postępowania. Stosownie bowiem do art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Z powołanego przepisu wynika, iż przesłanką umorzenia postępowania jest bezprzedmiotowość. Przesłanka ta nie została wprawdzie zdefiniowana przez ustawodawcę, niemniej jednak doktryna prawa administracyjnego i orzecznictwo sądowe są zgodne co do tego, że obejmuje ona te przypadki, w których brak jednego z konstytutywnych elementów materialnego stosunku prawnego (por. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Beck 2000, s. 428 i n. czy A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Bibliografia, Zakamycze 2000, s. 578 oraz wyrok NSA z 9 marca 2000r., IV S.A. 12/98, LEX nr 77609). Do tych elementów zalicza się brak podmiotu i przedmiotu postępowania, a także zaistnienia innych okoliczności wywołujących podobny skutek. Jeśli zatem istnieje stan faktyczny podlegający konkretyzacji przez organ administracji publicznej, na wniosek strony lub z urzędu, postępowanie w pierwszej instancji nie może być uznane za bezprzedmiotowe (por. wyrok NSA z 29 września 1987r., IV SA 220/87, ONSA 1987, nr. 2, poz. 67 z glosą H. Starczewskiego, GAP 1988, nr. 9, s. 44, wyrok NSA z 26 września 2001r., V S.A. 381/01, LEX nr 78917). Z bezprzedmiotowością postępowania mamy bowiem do czynienia dopiero wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpoznania sprawy (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 1995r., SA/Łd 2424/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 80, wyrok NSA z 25 stycznia 1990r., II SA 1240/89, ONSA 1990, nr 1, poz. 16 czy A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Bibliografia, Zakamycze 2000, s. 577). Sąd podziela wyrażony w dotychczasowym orzecznictwie pogląd, wedle którego "nie znajduje uzasadnienia w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego wydanie decyzji o umorzeniu postępowania kończącego formalnie postępowanie w sprawie, w której strony są zainteresowane uzyskaniem decyzji merytorycznej po dokładnym ustaleniu okoliczności faktycznych" (np. wyrok NSA z 12 października 1987, IV SA 334/87, GAP 1988, nr. 21, s. 43).

Na marginesie powyższych rozważań zauważyć również trzeba, iż celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji, rozstrzygającej sprawę co do istoty. Temu powinna służyć działalność orzecznicza administracji publicznej zmierzająca do konkretyzacji praw i obowiązków wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa.

W analizowanej sprawie, w ocenie Sądu, istniały podstawy do merytorycznego rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania, jak bowiem wynika z ustaleń poczynionych przez organy administracji publicznej zgłoszone przez skarżącego żądanie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Nr [...] z dnia [...] udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dotyczy indywidualnej sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., która należy do właściwości organów administracji publicznej i podlega rozpoznaniu przez te organy w drodze decyzji administracyjnej na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego, oraz ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane. Przedmiotem tego postępowania jest legalność decyzji Nr [...] udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. To zaś oznacza, iż w toku wznowionego postępowania istniał zarówno przedmiot postępowania, jak i tożsame podmioty, a nadto istniały przepisy pozwalające rozstrzygnąć sprawę prawidłowości przeprowadzonego postępowania zwykłego. W postępowaniu tym występowały więc wszystkie niezbędne elementy stosunku administracyjno - prawnego, pozwalającego na merytoryczne rozpoznanie sprawy i podjęcie jednej z decyzji wymienionych w art. 151 k.p.a., a wykonanie obowiązków nałożonych na stronę decyzją ostateczną nie stanowi w rozumieniu art. 105 k.p.a. przesłanki umorzenia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z 8 września 1987r., IV SA 418/87, ONSA 1988, nr 1, poz. 8). Nie bez znaczenia jest również okoliczność, iż wskutek uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] i umorzenia wznowionego postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją, kwestia dokonanych przez inwestorów robót budowlanych i wniosek inwestorów o udzielenie pozwolenia na wznowienie robót nie została zakończona.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd dopatrzył się także naruszenia innych przepisów postępowania administracyjnego, przede wszystkim zaś art. 89 § 2 k.p.a. Stosownie do tego przepisu organ administracji publicznej powinien przeprowadzić rozprawę administracyjną, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. Skoro zatem w postępowaniu występują co najmniej dwie strony, a ich interesy nawzajem wykluczają się w całości lub części organ obowiązany jest przeprowadzić rozprawę (wyrok NSA z 10 listopada 1981r., SA/Kr 173/81, ONSA 1981, Nr 2, poz. 111). Celem rozprawy jest doprowadzenie do konfrontacji stron, która umożliwia organowi wyważenie słusznych interesów stron w danej sprawie. Nie ulega wątpliwości, iż w niniejszej sprawie występują strony o spornych interesach, z jednej strony mamy bowiem inwestorów - właścicieli nieruchomości, którzy dokonali samowolnej adaptacji pawilonu handlowego na działalność gastronomiczno – rozrywkową, z drugiej zaś skarżącego domagającego się ochrony jego interesu prawnego polegającego na ochronie przed hałasem.

W badanej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. naruszył także przepis art. 81 k.p.a., stosownie do postanowień powołanego przepisu okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeśli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Powołany przepis ustanawia prawo strony do wypowiedzenia "ostatniego słowa" w sprawie stanowiącej przedmiot postępowania administracyjnego. Obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie było więc pouczenie strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także wstrzymania się od wydania decyzji do czasu (określonego wyznaczonym stronie terminem) złożenia powyższego oświadczenia. Przeprowadzenie dowodu czyni bowiem wiarygodną okoliczność faktyczną dopiero wtedy, gdy strona mogła się wypowiedzieć co do dowodu. Zachowanie tych wymagań nie jest pozostawione uznaniu organu, lecz stanowi jego bezwzględny obowiązek, niezależnie od treści i wagi przeprowadzanego dowodu. Zaniechanie przez organ powyższych czynności stanowi z kolei naruszenie wyrażonej w art. 10 k.p.a. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Tymczasem w aktach sprawy brak jest końcowego oświadczenia stron oraz dowodu potwierdzającego zawiadomienie stron o zakończeniu postępowania dowodowego i wezwania skarżącego do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości okoliczność, iż skarżący o poczynionych przez organ odwoławczy ustaleniach dowiedział się dopiero z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...] (znak [...]) uchylająca własną decyzję Nr [...] z dnia [...] i umarzająca postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót naruszają art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Stosownie do powołanych przepisów obligatoryjnym elementem decyzji administracyjnej jest uzasadnienie prawne, które powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Użycie w § 3 powołanego przepisu zwrotu, iż uzasadnienie powinno wyjaśniać podstawę prawną oznacza, iż organ winien wyjaśnić stronom zasadność zastosowania przepisu prawnego, stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy, jak również treść tego przepisu. W szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego oraz ocenę ustalonego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Zawarte w decyzji rozstrzygnięcie winno stanowić logiczną konsekwencję ustalonego w postępowaniu stanu faktycznego i jego ocenę w świetle obowiązujących przepisów prawnych. W uzasadnieniu tym, w ocenie Sądu, organ winien, stosownie do art. 80 k.p.a., wykazać, dlaczego wobec zebranych w sprawie rozbieżnych dowodów i twierdzeń stron dał wiarę jednym dowodom, drugim zaś odmówił tej wiary. Winien nadto wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Strona ma prawo znać motywy i przesłanki podjętej decyzji, gdyż bez tego nie może bronić swoich słusznych interesów oraz prowadzić polemiki z organem. Tylko bowiem w ten sposób ocena dowodów może być sprawdzona w toku instancji i w toku postępowania przed sądem administracyjnym. Obowiązek uzasadniania decyzji wynika nie tylko z powołanego przepisu, ale także z ogólnych zasad k.p.a., przede wszystkim zaś z zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej (art. 9 k.p.a.) oraz zasady przekonywania strony o słuszności podjętego przez organ rozstrzygnięcia (art. 11 k.p.a.)(wyrok NSA z 15 lutego 1984r., SA/Po 1122/83, GAP 1986r, nr 4, s. 45). W sprzeczności z tymi zasadami, w ocenie Sądu, pozostaje decyzja, w której uzasadnieniu "owo" wyjaśnienie organ ograniczył, jak to miało miejsce w analizowanej sprawie, do przedstawienia stanu faktycznego nie wyjaśniając motywów, jakimi kierował się przy wydawaniu decyzji. Nieustosunkowanie się przez organ do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, stanowi, w ocenie Sądu, uchybienie powołanym zasadom (por. uzasadnienie wyroku NSA z 19 stycznia 1982r., SA/Kr 583/81, ONSA 1982, nr 1, poz. 12, wyroku NSA z 4 czerwca 1982r., I SA 255/82, ONSA 1982, nr 1, poz. 53 czy wyrok NSA z 6 sierpnia 1984r., II SA 742/84, ONSA 1984r., nr 2, poz. 67).

Analiza obu decyzji dowodzi, iż nie spełniają one wymogów powołanego przepisu. W uzasadnieniu obu decyzji nie tylko nie wyjaśniono przepisu prawnego stanowiącego podstawę prawną, ale nawet nie przytoczono treści tego przepisu. Ograniczenie się zaś w uzasadnieniu decyzji jedynie do zaprezentowania stanu faktycznego sprawy i powołania numerów odpowiednich przepisów stanowiących podstawę prawną decyzji, bez ustosunkowania się do istotnych rozbieżności w materiale dowodowym bez ich wyspecyfikowania, a następnie próby wyjaśnienia, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż w toku postępowania doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 10, art. 15, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Problematykę zwrotu kosztów reguluje art. 55 ust. 1 zdanie drugie ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Stosownie do treści tegoż przepisu w orzeczeniu uwzględniającym skargę Sąd orzeknie zwrot kosztów na rzecz skarżącego od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności. Ponieważ zaskarżona decyzja zawierała wady w istotny sposób wpływające na rozstrzygnięcie sprawy, co stanowiło z kolei podstawę do jego uchylenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. obowiązany jest wypłacić na rzecz skarżącego tytułem poniesionych kosztów postępowania kwotę 265 (dwieście sześćdziesiąt) złotych.

O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 zdanie pierwsze ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. Stosownie bowiem do powołanego przepisu w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane.

Mając na uwadze fakt, iż przed wydaniem decyzji z dnia [...] (znak [...]) oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...] (znak [...]) nie wyjaśniono wszystkich okoliczności mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, uznać należy, iż decyzje te są niezgodne z prawem i podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 1967r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz. U. z 2002r., Nr 9, poz. 88) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).