Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 780/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 par 1, art. 134 par 1, art.145 par 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 59 par 1 pkt 1, art. 75, art. 208 par 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 780/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 września 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.), Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2011 r., sprawy ze skargi J.W., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 10 marca 2011 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług - skargę oddala -


UZASADNIENIE

I SA/Kr 780/11

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 4 marca 2011 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania J.W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 29 grudnia 2010r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nadpłaty podatku VAT w kwocie 3 822,90 zł z tytułu importu towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD E1 3 nr [...] z dnia 20 września 2002 r.

W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji opierała się na decyzjach wydanych w poprzednich postępowaniach podatkowych, więc Naczelnik Urzędu Skarbowego był związany ustaleniami tych organów.

Następnie, w sposób szczegółowy przedstawiono kontekst faktyczny sprawy, a to wyjaśniając, że w dniu 6 września 2007 r. Naczelnik Urzędu Celnego określił J.W. podatek VAT w kwocie 3 882,80 zł ([...]), należny do zapłaty w związku z importem samochodu objętego zgłoszeniem celnym nr SAD E1 3 nr [..] z dnia 20 września 2002r. Podatek ten został w całości zapłacony przez podatnika – uprzednio uiszczoną kwotę 1 595 zł zaliczono na poczet należności, a pozostała część podatku w kwocie 2 287,80 została zapłacona w dniu 8 listopada 2007r. Pomimo dobrowolnej zapłaty przedmiotowego podatku, J. W. wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, w którym kwestionował on zasadność zapłaty podatku VAT, twierdząc, iż przewyższa on kwotę uzyskaną ze sprzedaży egzekucyjnej zaimportowanego samochodu. A co za tym idzie – zdaniem skarżącego - uznać należy, iż automatycznie podatek ten wygasł, albowiem podatek nie może być wyższy niż wartość pojazdu uzyskana na drodze egzekucji. Decyzją z dnia 14 grudnia 2007r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, tłumacząc, iż postępowanie egzekucyjne toczyło się w związku z należnościami z tytułu należnego cła i cała uzyskana w związku z licytacją kwota 11 090,20zł została przeznaczona na pokrycie tychże należności. Podatek VAT jest zaś należnością niezależną od cła i nie został pokryty w związku z postępowaniem egzekucyjnym. Na powyższą decyzję J.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 27 maja 2008 r., sygn. akt III SA/Gl 151/08 stwierdził, iż podatek VAT został ustalony przez organy podatkowe w prawidłowy sposób. Zdaniem WSA nie można twierdzić, że zobowiązanie podatkowe wygasło z powodu "przeniesienia własności rzeczy lub praw majątkowych" bądź "przejęcia własności nieruchomości lub prawa majątkowego w postępowaniu egzekucyjnym" (art. 59 § 1 pkt 6 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /tekst jednolity - Dz. U. z 2005r., nr 229, poz. 1954 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.e.a."/), bowiem przede wszystkim postępowanie egzekucyjne dotyczyło należności celnych, a nie z tytułu podatku VAT, toteż w związku ze sprzedażą pojazdu wygasły tylko należności celne. Nadto WSA podkreślił, że podatek VAT wygasł w dniu jego zapłaty (8 listopada 2007 r., art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), a nie jest możliwe współistnienie dwóch różnych podstaw wygaśnięcia zobowiązania podatkowego. W związku z wydaniem powyższego wyroku skarżący złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 5 lutego 2010 r., sygn. akt I FSK 1968/08 orzekł o jej oddaleniu, podkreślając, że kwota z egzekucji wystarczyła jedynie na pokrycie należności celnych, stąd też obowiązek zapłaty podatku VAT nadal ciążył na podatniku.

Dodatkowo, na podstawie wniosku z dnia 10 października 2007r. Dyrektor Izby Celnej prowadził postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia obowiązku zapłaty VAT, zakończone wydaniem decyzji odmownej z dnia 27 sierpnia 2008r., nr [...]. W związku ze skargą J.W., przed WSA w Gliwicach toczyło się postępowanie zakończone wyrokiem z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1210/08, w którym Sąd oddalił skargę, wskazując na bezzasadność wniosku i brak podstawy prawnej do rozstrzygania tego typu żądania a skarżącego dodatkowo pouczył, iż dla uzyskania informacji, co do nie zalegania ze zobowiązaniami podatkowymi, musi on złożyć do organu stosowny wniosek, który zostanie rozpoznany w trybie wydawania zaświadczeń. Wyrok WSA w Gliwicach został utrzymany w mocy wyrokiem NSA z dnia 25 maja 2010 r., I FSK 911/09, który potwierdził także argumentację zawartą w jego uzasadnieniu.

Mając na uwadze przywołane orzeczenia sądowe organ przyjął, że podatnikowi prawidłowo określono wysokość należnego podatku VAT. Biorąc zaś to za podstawę, Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 29 grudnia 2010r. nr [...] odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku VAT w kwocie 3 822,90 zł, czego domagał się J.W. w swym wniosku z dnia 20 lipca 2010 r.

W uzasadnieniu, organ pierwszej instancji – analizując treść wniosku J.W. – podniósł, iż w sprawie zaświadczeń o niezaleganiu z należnościami podatkowymi winno się toczyć odrębne postępowania w trybie wydawania zaświadczeń, nie powinno zaś do tego służyć postępowanie w sprawie o stwierdzenie nadpłaty. Do argumentacji tej w całości przychylił się Dyrektor Izby Skarbowej. Jednocześnie nie podzielił on argumentów podniesionych w odwołaniu, gdzie argumentowano, że organ pierwszej instancji oparł swe rozstrzygnięcie na wyrokach wydanych w jego poprzednich sprawach, mimo, iż sądy wyraźnie przyznały mu tamże prawo do "załatwienia wniosku z dnia 20 lipca 2010r.", który jego zdaniem nie został rozstrzygnięty.

Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej skargę do tut. Sądu wniósł w dniu 4 kwietnia 2011 r. J.W. podnosząc:

- "całkowity brak przewidzianego przez prawo ustosunkowania się organów podatkowych do zarzutów skarżącego zawartych w piśmie z dnia 10.10.2007 r. (...)",

- "prawie rażącą niesprawiedliwość decyzji w stosunku do przedmiotu sprawy i przedmiotu zarzutów skarżącego (...)",

- "oczywistą sprzeczność zaskarżonej decyzji w części stwierdzającej o nietoczącym się postępowaniu egzekucyjnym w sytuacji, gdy przedmiotowy samochód został sprzedany w trybie egzekucyjnym oraz w sytuacji, gdy zarządzenie z dnia 20.03.2003 r. Dyrektora Izby Celnej (....) zajmowało sporny samochód na podatek VAT".

W uzasadnieniu swej skargi J.W. stwierdził, że "nie ma już siły ani energii powtarzać wszystko to samo", prosząc jednocześnie, by jego argumenty z odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego zostały uznane za integralną część skargi do WSA.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podnosząc analogiczne argumenty, jak w uzasadnieniu swej decyzji z dnia 4 marca 2011 r. wniósł o oddalenie skargi w całości, jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Stąd też sąd administracyjny bada zaskarżoną sprawę, rozstrzygniętą decyzją ostateczną, pod względem legalności tejże decyzji, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa.

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. decyzja jest w całości lub części uchylona przez sąd administracyjny, gdy doszło do naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy lub do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub w sytuacji, gdy doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzygając daną sprawę jest związany jej granicami, nie wiążą go jednak zarzuty, wnioski i podstawa prawna skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Badając przedmiotową sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga J.W. nie zasługuje na uwzględnienie.

Mając na uwadze podnoszone przez skarżącego zarzuty już na wstępie wyraźnie rozgraniczyć należy dwa rodzaje ciężarów publicznoprawnych związanych dokonanym przezeń importem samochodu. Z jednej strony powstała tu konieczność uiszczenia cła, które oblicza się jako procent wartości celnej pojazdu. W dalszej kolejności podatnika obciążała powinność uiszczenia podatku od towarów i usług, który obliczało się jako procent tzw. podstawy opodatkowania, a to sumy wartości celnej i należnego cła.

Dla rozstrzygnięcia sprawy istotnym jest w pierwszej kolejności, iż w zakresie wartości celnej i należnego cła wypowiedział się w sposób ostateczny Dyrektor Izby Celnej, który decyzją z dnia 12 maja 2003r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 10 kwietnia 2003r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dn. 8 września 2004 r. sygn. akt. I SA/Ka 1181/03 oddalił skargę podatnika na to rozstrzygnięcie, a następnie wyrokiem z dnia 3 lutego 2005r., sygn. akt GSK 1414/04 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił jego skargę kasacyjną od wskazanego wyroku. W tych warunkach ostateczne rozstrzygniecie Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego po sądowej weryfikacji jego prawidłowości zyskało dodatkowo walor - jak to się określa w piśmiennictwie – prawomocności.

W dalszej kolejności, ustalenia te stały się dla organów podatkowych podstawą do określenia podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, jako sumy wartości celnej i należnego cła, a to w drodze decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 6 września 2007r. nr [...], utrzymanej w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia 14 grudnia 2007r. nr [...]. W wyniku zaskarżenia tego rozstrzygnięcia przez podatnika – prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy w tej sprawie potwierdził wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 maja 2008r., sygn. akt III SA/Gl 151/08, a następnie wyrok NSA z dnia 5 lutego 2010 r., sygn. akt I FSK 1968/08. Skarżącemu określono więc ostatecznie podatek od towarów i usług od importu samochodu w kwocie 3.882 zł, którą ten dobrowolnie zresztą zapłacił.

W końcu wreszcie istotnym dla niniejszej sprawy jest fakt umorzenia przez Dyrektora Izby Celnej, wszczętego z inicjatywy skarżącego postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług w związku z dokonanym importem, a to w oparciu o przepis art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) (decyzją z dnia 27 sierpnia 2008r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 17 czerwca 2008 r. nr [...]). Wyrokiem z dnia 25 maja 2010r., sygn. akt I FSK 911/09, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił natomiast skargę kasacyjną podatnika od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1210/08.

W tych okolicznościach skarżący żądał stwierdzenia, iż organy podatkowe niezgodnie z prawem stwierdziły, iż nie doszło do nadpłaty podatku VAT w związku z dokonanym importem samochodu.

W ocenie Sądu, skarżący zdaje się nie rozdzielać dwóch istotnych dla sprawy zagadnień prawnych, a to z jednej strony należnego cła, z drugiej zaś determinowanego wysokością tego pierwszego, podatku od towarów i usług. Przywoływane przez skarżącego wielokrotnie postępowanie egzekucyjne w wyniku którego sprzedano sprowadzony samochód dotyczyło tylko i wyłącznie egzekucji należności celnych, stąd też doprowadziło do pokrycia jedynie należności celnych, a w konsekwencji nadal pozostawał do zapłaty podatek VAT w kwocie 3 882,80 zł, który prawidłowo został uiszczony przez podatnika w dniu 8 listopada 2007r. i tym samym w związku z zapłatą, w oparciu o art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej doszło do wygaśnięcia zobowiązania w tym zakresie. Zobowiązanie to zostało uiszczone w takiej kwocie, jaka wynikała z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 6 września 2007 r., nr [...] zweryfikowanej powołanymi już wyrokami sądów administracyjnych.

Tymczasem w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nadpłaty, wszczynanym na wniosek podatnika (art. 75 Ordynacji podatkowej), organ podatkowy weryfikuje samoobliczenie dokonane przez podatnika i sam oblicza prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego a następnie wydaje decyzję stwierdzającą lub odmawiającą stwierdzenia nadpłaty. Jednakże nie jest możliwe wszczęcie postępowania i w konsekwencji rozstrzyganie w sprawie żądania zawartego we wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku w sytuacji, gdy wcześniej w stosunku do tego samego podatku została wydana ostateczna decyzja w odrębnym postępowaniu podatkowym (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2003 r., sygn. akt I SA/Łd 807/01, wyrok WSA z dnia 28 września 2004 r., sygn. akt III SA 3279/03, wyrok NSA z dnia 12 października 2005 r., sygn. akt I FSK 131/05).

Skarżący musi zrozumieć, że wysokość podatku VAT jest uzależniona od wysokości cła i wartości celnej, poprzednio ustalonych, a jednocześnie podatek ten jest odrębną i niezależną od nich należnością publicznoprawną. W konsekwencji, wartość wyegzekwowanego samochodu skarżącego nie ma żadnego znaczenia dla potrzeb stwierdzenia wysokości, czy też nadpłaty podatku VAT, bowiem egzekucja dotyczyła innej należności (cła). Co do należnego podatku VAT wszczęto jedynie postępowanie zabezpieczające natomiast nie wszczynano postępowania egzekucyjnego. Przedmiotowy samochód został zlicytowany, ale na poczet należności z tytułu cła, które w całości zostały pokryte w związku z licytacją.

Ustosunkowując się do kwestii zaświadczenia, o którym pisze skarżący w swojej skardze do tut. Sądu stwierdzić należy, iż pomylił on dwie instytucje – wydawanie zaświadczenia o niezaleganiu z należnościami podatkowymi (do którego odwołują się sądy administracyjne w sprawach: III SA/G1 1210/08 oraz I FSK 911/09) i stwierdzenie nadpłaty podatku. Podstawę prawną pierwszej z wymienionych instytucji stanowią przepisy Działu VIIIa Ordynacji podatkowej. Druga zaś instytucja wiąże się nieodłącznie z właściwym postępowaniem podatkowym, zakończonym wydaniem decyzji, jak to miało miejsce w przypadku aktu wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego i Dyrektora Izby Skarbowej. Sugestia WSA i NSA wyrażona w wymienionych wyrokach była wyraźna, chodziło o wydanie zaświadczenia w trybie właściwym dla tego rodzaju aktów administracyjnych.

Mając na względzie argumentację skargi wyraźnie zaznaczyć należy, iż przedmiotem zainteresowania w niniejszej sprawie nie było pismo z dnia 10 października 2007r., bowiem ono było już wcześniej przedmiotem postępowania przed organami podatkowymi, a następnie kontroli sądowoadministracyjnej (decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 sierpnia 2008 r., nr [...], wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/G1 1210/08, wyrok NSA z dnia 25 maja 2010 r., I FSK 911/09), lecz pismo z dnia 20 lipca 2010 r. i w oparciu o argumenty przytoczone w tym właśnie piśmie wypowiadały się organy podatkowe.

Mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi.