Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1788/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Joanna Skiba WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, po rozpatrzeniu odwołania [...] z siedzibą w [...], decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] stwierdzającą nabycie przez Miasto [...], z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 r., mienia Skarbu Państwa, stanowiącego własność nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] stwierdził nabycie przez Miasto [...], z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 r., mienia Skarbu Państwa, stanowiącego własność nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...].

Odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. wniosły [...] S.A. z siedzibą w [...]. W odwołaniu wskazano, że w dacie ustawowej komunalizacji działka nr [...] nie istniała, nie funkcjonowała w obrocie prawnym. Stwierdzenie, że nieruchomość należała do [...] wynika m.in. z ewidencji gruntów, w której ﬁgurowała jako "inne tereny komunikacyjne", kolejowe (bez dróg publicznych), zaś w obowiązującym w dacie ustawowej komunalizacji planie zagospodarowania przestrzennego [...] nieruchomość ﬁgurowała jako obszar zaplecza technicznego terenów kolejowych. Przedmiotowa nieruchomość, w opinii skarżącej, nigdy nie należała do miasta [...] i powinna być wyłączona spod komunalizacji zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) – zwanej dalej "ustawą". Ponadto zwrócono uwagę na treść art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 2001r. w sprawie sposobu potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "Polskie Koleje Państwowe" gruntów będących własnością Skarbu Państwa w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach (Dz. U. Nr 4, poz. 29). Ponadto zwrócono uwagę, że celowym byłoby wstrzymanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, do czasu rozpatrzenia skargi konstytucyjnej, którą [...] w dniu [...] maja 2014 r. wniosły do Trybunału Konstytucyjnego.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. stanowi art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, z mocy prawa, mieniem właściwych gmin.

Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że przedmiotem komunalizacji jest wyłącznie mienie ogólnonarodowe (państwowe). Decydujące znaczenie dla komunalizacji następującej z mocy prawa ma stan faktyczny i prawny mienia ogólnonarodowego istniejący w dacie wejścia w życie ustawy, o której wyżej mowa. W dniu 27 maja 1990 r. w ewidencji gruntów ujawniona była działka nr [...]. Z zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] wynika, że działka nr [...] została podzielona na działki od nr [...] do nr [...]. Następnie działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] i nr [...] (decyzja dyrektora [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...]).

Odnosząc się do zarzutu odwołania Komisja stwierdziła, że odmienny sposób oznaczenia nieruchomości w ewidencji gruntów w dniu 27 maja 1990 r. i w dniu wydania zaskarżonej decyzji nie stanowi przeszkody do komunalizacji nieruchomości. Przedmiotem komunalizacji nie są nieruchomości, lecz przysługujące Skarbowi Państwa prawo własności nieruchomości. W związku z tym komunalizacji z mocy prawa podlega mienie, a więc bez znaczenia jest okoliczność, jak to mienie w przypadku, gdy jest nim nieruchomość zostało wyodrębnione i naniesione geodezyjnie. Wpisy w ewidencji gruntów oznaczeń nieruchomości mają bowiem charakter informacyjny, zatem zmiany w ewidencji gruntów nie powodują zmian w stanie prawnym nieruchomości. Wydzielenie nowych nieruchomości z poprzednio istniejącej nieruchomości nie jest utworzeniem innej nieruchomości o innej powierzchni i w innych granicach, a stanowi jedynie zmianę oznaczeń geodezyjnych nieruchomości. W postępowaniu komunalizacyjnym organ administracji ma obowiązek ustalić, czy nieistniejące już działki, pozostające w granicach nowoutworzonej nieruchomości spełniały w dniu 27 maja 1990 r. przesłanki do ich skomunalizowania z mocy prawa i wydać rozstrzygnięcie stosownie do istniejącego w tej dacie stanu faktycznego. W decyzji komunalizacyjnej niezbędne jest określenie skutku przejścia prawa własności ze Skarbu Państwa na gminę w stosunku do nieruchomości istniejących stosownie do nowych oznaczeń geodezyjnych i wieczystoksięgowych, ponieważ decyzja komunalizacyjna stanowi podstawę wpisu prawa własności do ksiąg wieczystych oraz do ewidencji gruntów i budynków, a więc nie może odnosić się do nieruchomości, które już nie istnieją.

Komisja zauważyła, że z działu II odpisu księgi wieczystej nr [...] wynika, że nieruchomości ujawnione w tej księdze wieczystej, w tym działka nr [...] (uprzednio nr [...]) stanowią własność Skarbu Państwa. Brak jest wskazanej podstawy prawnej, w oparciu o którą Skarb Państwa stał się jej właścicielem. Jednakże działka nr [...] (z której, w wyniku zmian w ewidencji gruntów została wyodrębniona działka stanowiąca przedmiot postępowania komunalizacyjnego) ujawniona była w księdze wieczystej nr [...], w której dziale ll Skarb Państwa został wpisany jako właściciel przy przepisaniu prawa własności po zamknięciu KW [...]. Jednakże zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Skoro przy zakładaniu tej księgi wieczystej wpisano jako właściciela przedmiotowych działek gruntu Skarb Państwa, to oznacza, że sąd wieczystoksięgowy, miał podstawę do uznania, że m.in. działka obecnie oznaczona nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa. Oznacza to również, że i w dacie 27 maja 1990 r. była własnością Skarbu Państwa.

Organ odwoławczy wskazał, że [...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w [...] w trakcie postepowania nie przedstawiły dokumentu potwierdzającego tytuł prawny przedsiębiorstwa do przedmiotowej nieruchomości. W piśmie z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] wskazało, że jedyną zachowaną decyzją jest decyzja dotycząca naliczania opłat z tytułu użytkowania przedmiotowej nieruchomości z dnia [...] lipca 1996 r., znak: [...].

Zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) – zwanej dalej "uggwn", państwowe jednostki organizacyjne uzyskiwały grunty państwowe w zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabyciu nieruchomości.

Komisja podzieliła stanowisko przedstawione w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 1282/13, w którym Sąd stwierdził, że z przepisu art. 6 ust. 1 uggwn w ówczesnym brzmieniu wynika, że grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, są zarządzane przez terenowy organ administracji państwowej. Dlatego brak wykazania oddania w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste danej nieruchomości przed dniem 27 maja 1990 r. skutkuje przyjęciem zarządzania jej przez właściwy terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego bez potrzeby wykazywania tej kwestii środkami dowodowymi. Bowiem to właśnie inny podmiot winien wykazać się służącym mu prawem dla usunięcia tego skutku występującego z mocy prawa. Zatem, jeżeli określone mienie ogólnonarodowe należało do innego podmiotu w sensie faktycznym, a nie prawnym, gdyż nie legitymował się on odpowiednim tytułem prawnym do użytkowanego mienia, to podlegało komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. W dniu wejścia w życie ustawy (27 maja 1990 r.) obowiązywała ustawa z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", która w rozdziale 6 szczegółowo regulowała kwestie dotyczące mienia [...], stanowiąc w art. 16 m.in., że mienie [...] jest wydzieloną częścią mienia ogólnonarodowego (ust. 1), a mieniem tym są środki będące w jego dyspozycji w dniu wejścia w życie ustawy oraz środki nabyte przez [...] w toku jego dalszej działalności (ust. 2), zaś przedsiębiorstwo wykonuje wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień wyłączonych w przepisach ustawowych (ust. 4). Zdaniem organu odwoławczego, zapisy te nie mogą dowodzić prawa zarządu, użytkowania, czy innego prawa do spornej nieruchomości bowiem jej przepisy nie wskazywały, że do konkretnego mienia będącego w dyspozycji [...] przysługują temu przedsiębiorstwu uprawnienia prawnie wyodrębniające go z mienia ogólnonarodowego. Przekazane mienie służyło tylko do określonej działalności, którym [...] dysponowały i go używały. Jedynie istniejący po stronie [...] tytuł prawny świadczyłby, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. nie należała do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej i z tego względu nie podlegałaby komunalizacji z mocy prawa. Rozważania na tle kolejnych uregulowań dotyczących [...] nie mogą mieć znaczenia prawnego, o ile [...] nie wykaże negatywnej przesłanki do komunalizacji nieruchomości. Przesłanką taką może być wyłącznie tytuł prawnorzeczowy, przysługujący przedsiębiorstwu [...] do przedmiotowej nieruchomości. Dysponowanie, czy zarządzanie majątkiem ogólnonarodowym (państwowym), nawet na podstawie upoważnienia ustawowego, nie pozwala na stwierdzenie, że majątek ten należy do dysponenta, czy zarządcy. Pojęcie "należy do" odwołuje się bowiem bezsprzecznie do aspektu prawnorzeczowego.

Skoro zatem w dniu 27 maja 1990 r. [...] nie legitymowały się tytułem prawnym do spornej nieruchomości (czego nie kwestionuje również skarżący), to w konsekwencji w tej dacie należała ona do właściwej rady narodowej i terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i z tego względu podlegała komunalizacji z mocy prawa. W ukształtowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono m.in. pogląd, że przepisy ustawy o przedsiębiorstwie państwowym PKP, jako aktu o charakterze ogólnym (abstrakcyjnym), nie regulowały stanu prawnego konkretnych nieruchomości, ale mogły stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia. Z kolei akty kreujące status prawny przedsiębiorstwa PKP oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei mają charakter ogólnych aktów normatywnych i również nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego.

Komisja zwróciła uwagę, że uwłaszczenie dokonywane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe", na którą powołuje się odwołujący, może dotyczyć wyłącznie mienia stanowiącego, na dzień wejścia w życie tej ustawy, tj. na dzień 27 października 2000 r., własność ogólnonarodową (państwową). Wydanie przy tym decyzji komunalizacyjnej deklaratoryjnej w okresie późniejszym pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie bowiem decyzja taka potwierdza jedynie stan prawny, który zaistniał w dniu 27 maja 1990 r. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2005 r., sygn. akt K 30/03 stwierdził, iż art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. nie dotyczy komunalizacji z mocy prawa, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy. W tym stanie rzeczy postępowanie uwłaszczeniowe prowadzone w trybie ustawy o komercjalizacji nie może eliminować komunalizacji z mocy prawa, tym bardziej, że przesłanki postępowania uwłaszczeniowego określone w art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. wskazują na brak, po stronie [...] tytułu prawnego do uwłaszczanej nieruchomości. Wskazane w uzasadnieniu odwołania rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 2001 r. w sprawie sposobu potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "Polskie Koleje Państwowe" gruntów będących własnością Skarbu Państwa w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach nie ma zastosowania w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów ustawy.

Odnosząc się do kwestii wstrzymania wydania przez organ odwoławczy decyzji, do czasu rozpoznania sprawy zawisłej przed Trybunałem Konstytucyjnym Komisja zauważyła, że samo złożenie skargi konstytucyjnej nie stanowi podstawy do wstrzymania wydania rozstrzygnięcia przez Komisję. W sytuacji, gdyby Trybunał Konstytucyjny faktycznie zajął odmienne stanowisko od dotychczasowego i orzekł o niekonstytucyjności przepisów powołanych we wniosku wnoszącego skargę konstytucyjną strona skarżąca będzie mogła skorzystać z instytucji wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145a Kpa.

Reasumując Komisja stwierdziła, że skoro [...] nie przysługiwał tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, to nieruchomość ta należała, w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i podlegała komunalizacji z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 r.

Od decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2016 r., nr [...] [...] z siedzibą w [...] wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzuciły zaskarżonej decyzji: 1) naruszenie art. 16 § 1 w zw. z art. 110 w zw. z art. 76 Kpa polegające na wydaniu decyzji administracyjnej, która pozostaje sprzeczna z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. w przedmiocie uwłaszczenia [...] S.A. na spornej działce, w sytuacji gdy z dyspozycji tych artykułów wynika, iż uchylenie lub zmiana decyzji, od której nie służy odwołanie może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie lub ustawach szczególnych, a nadto, iż organ administracji publicznej, który wydał decyzję pozostaje nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia; 2) naruszenie art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 80 Kpa, tj. zasady praworządności i prawdy obiektywnej poprzez przyjęcie, iż decyzja uwłaszczeniowa nie ma żadnego wpływu na ocenę, czy działka nr [...] pozostawała pod zarządem skarżącej przed dniem 5 grudnia 1990 r., podczas gdy w samej decyzji uwłaszczeniowej wskazano, iż w/w część nieruchomości gruntowej pozostawała w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...] S.A.; 3) naruszenie art. 138 § 1 Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu l instancji pomimo jej oczywistej sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem dowodowym; 4) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 uggwn przez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, iż działka nr [...] należała w dniu 27 maja 1990 r. do właściwej rady narodowej i terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, podczas gdy w/w działka figurowała w ewidencji gruntów jako "inne tereny komunikacyjne", kolejowe (bez dróg publicznych), zaś w obowiązującym w dacie komunalizacji planie zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] 1990 jako obszar zaplecza technicznego terenów kolejowych. Wobec powyższego [...] S.A. wniosły o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; 2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu [...] S.A. zwróciły uwagę, że w toku postępowania uwłaszczeniowego, toczącego się w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r., Miasto [...] nie kwestionowało praw [...] do spornej nieruchomości. Z przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że to gmina musi wykazać, że w dacie wejścia w życie ustawy nieruchomość pozostawała mieniem rad narodowych i t.o.a.p. i że nie znajdowała się pod zarządem (w posiadaniu) państwowej osoby prawnej. Tymczasem sporna nieruchomość 27 maja 1990 r. była pod zarządem [...] co potwierdza decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] maja 2006 r., a fakt ten potwierdza wypis z ewidencji środków trwałych. Z zapisów ewidencji gruntów i planu miejscowego wówczas obowiązującego wynikało, że sporna nieruchomość ma charakter infrastruktury kolejowej. [...] S.A. podkreśliły, że sporna nieruchomość nigdy nie należało do Miasta [...]. Stanowiła teren byłego stadionu, zabudowany placem i drogą wewnętrzną. W dacie komunalizacji teren był wykorzystywany na boiska i szatnie przez [...] Klub Sportowy [...] na zasadzie nieodpłatnej umowy użyczenia. Cały obiekt sportowy figurował w ewidencji środków trwałych [...] Oddziału Budynków, który wnosił z tego tytułu ustalone opłaty. Wszelkie koszty związane z utrzymaniem nieruchomości ponosiły [...].

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi i jednocześnie podtrzymała prezentowane w sprawie stanowisko.

W pismach z dnia [...] stycznia 2017 r. i [...] stycznia 2017 r. uczestnik postępowania Miasto [...] wniosło o oddalenie skargi. Miasto [...] podzieliło stanowisko organu odwoławczego, że przesłanki uwłaszczenia zawarte w art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. nie mają znaczenia dla sprawy komunalizacji spornej nieruchomości, ponieważ dotyczą daty 5 grudnia 1990 r., a nie 27 maja 1990 r., wobec czego uwłaszczenie [...] nie stało na przeszkodzie komunalizacji. Poza tym uczestnik wskazał, że w tożsamej sprawie WSA w Warszawie w wyroku z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1146/16 oddalił skargę [...] S.A. dotyczącą sąsiedniej działki nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma to, czy [...], nie posiadając żadnego dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do mienia nieruchomego, oznaczonego obecnie jako działka nr [...], powołując się na regulacje prawne normujące status prawny [...], w szczególności art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. i wywodząc z nich swój tytuł prawny mogło stanąć na przeszkodzie komunalizacji tegoż mienia na rzecz Miasta [...].

Analizując tą kwestię należy zacząć od tego, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego - staje się w dniu wejścia życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Przy czym - jak trafnie podniosła Komisja – "należenie" mienia do przedsiębiorstwa państwowego rozumieć trzeba jako kategorię prawną, a nie faktyczną. Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 9 grudnia 1992 r. sygn. akt W 13/91 (Dz. U. z 1992 r. Nr 97, poz. 486), dokonując wykładni art. 5 ust. 1, wyjaśnił bowiem, że mienie ogólnonarodowe (państwowe) należało do przedsiębiorstwa państwowego, jeżeli było mu przekazane w zarząd w formie prawem przewidzianej, albowiem wówczas przedsiębiorstwo państwowe wykonywało względem tego mienia różnego rodzaju uprawnienia cywilnoprawne płynące z ustanowionego zarządu.

Wymaga podkreślenia, że przepis art. 5 ust. 1 ustawy pod względem systemowym był powiązany z przepisem art. 6 ust. 1 uggwn, który przewidywał domniemanie prawne, że grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, są zarządzane przez terenowy organ administracji państwowej.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że aby przeciwstawić się komunalizacji mienia osoba faktycznie mieniem tym władająca musiała w postępowaniu komunalizacyjnym wykazać, że mienie to należało do niej w sensie prawnym, a nie faktycznym. Udowodnienie władania mieniem w sensie prawnym (także mieniem o przeznaczeniu pod infrastrukturę kolejową) wymagało przedłożenia właściwemu wojewodzie odpisu decyzji lub umowy, o których mowa w art. 38 ust. 2 uggwn lub aktów (np. decyzji administracyjnych, protokołów przekazania mienia) wydanych na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów z zakresu gospodarki gruntami, dokumentujących określony tytuł prawny (użytkowanie, zarząd i użytkowanie, zarząd).

Tymczasem z: informacji przedłożonej przez Urząd Miasta [...] w pismach z dnia [...] marca 2013 r. i [...] maja 2013 r., odpisu z Kw nr [...], treści ostatecznej decyzji uwłaszczeniowej Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r., zaświadczenia Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego [...] z dnia [...] marca 2013 r., pism [...] S.A. z dnia [...] października 2013 r., [...] stycznia 2014 r. i [...] marca 2014 r. wynika, że aktualna działka nr [...] w dniu 27 maja 1990 r. stanowiła część nieruchomości skarbowej oznaczonej jako działka nr [...]. Teren ten miał przeznaczenie kolejowe, ale faktycznie był wykorzystywany na działalność sportową [...] [...]. Sporne mienie znajdowało się wówczas jedynie w posiadaniu przedsiębiorstwa państwowego [...], które nie legitymowało się żadnym dokumentem potwierdzającym władanie przedmiotowym gruntem w sensie prawnym, w szczególności prawem zarządu.

Zatem uznać należy, że przedsiębiorstwo państwowe [...] w dniu 27 maja 1990 r. nie legitymowało się tytułem prawnym do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], który komunalizacji stałby na przeszkodzie.

Odnosząc się do podnoszonych w sprawie zarzutów skargi Sąd uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, powoływanie się przez stronę skarżącą na skutki decyzji uwłaszczeniowej, wydanej w oparciu o przepisy art. 34, art. 34a i art. 35 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" w sprawie nabycia mienia w trybie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jest chybione. Przepisy powołanej ustawy, która weszła w życie 27 października 2000 r. a więc po dniu 27 maja 1990 r., mogą dotyczyć wyłącznie mienia stanowiącego własność ogólnonarodową (państwową), komunalizowanego w trybie art. 5 ust. 3 i ust. 4 ustawy, czyli decyzjami konstytutywnymi, nie mogą natomiast odnosić się do mienia już skomunalizowanego z mocy art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy, gdyż mienie to już w dniu 27 maja 1990 r. stało się mieniem komunalnym i od tej daty nie jest już mieniem państwowym. W kwestii znaczenia przepisu art. 34a dla procesu komunalizacji wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2005 r., sygn. akt K 30/03 wskazując, że art. 1 pkt 19 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego PKP oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 80, poz. 720) - który wprowadza przepis art. 34a - odnosi się do postępowań o przekazaniu mienia gminom wyłącznie w oparciu o unormowania art. 5 ust. 3 i 4 ustawy, czego konsekwencją jest umorzenie postępowań przewidziane w art. 5 ustawy nowelizującej z dnia 28 marca 2003 r. Przepis art. 34a nie dotyczy natomiast niezakończonych postępowań komunalizacyjnych, które zostały wszczęte na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy komunalizacyjnej, tj. w przypadkach komunalizacji z mocy prawa. Wobec tego Wojewoda [...] orzekający w sprawie o komunalizację spornego mienia nie był związany ostateczną decyzją uwłaszczeniową z dnia [...] maja 2006 r.

Jeżeli natomiast chodzi o kwestię ciężaru dowodu w wykazaniu prawa zarządu, w szczególności to, czy istnienie tego prawa winna wykazać komunalizowana gmina Sąd zwraca uwagę, że wobec braku wykazania się przez [...] S.A. dokumentem potwierdzającym prawo zarządu swego poprzednika prawnego oraz brakiem tego rodzaju dowodów w innych zasobach – mienie podlegało komunalizacji w trybie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Skoro przedmiotowy grunt był 27 maja 1990 r. w faktycznej dyspozycji [...], a w grę nie wchodziło władanie gruntem w sensie prawnym przez inne podmioty wymienione w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy, to wówczas działało domniemanie, o którym mowa w art. 6 ust. 1 uggwn wskazujące, że grunt państwowy jest zarządzany przez terenowy organ administracji państwowej. Takimi organami w zakresie gospodarki gruntami do dnia 27 maja 1990 r. były rady narodowe i terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego (art. 3 uggwn).

Rację ma Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, że w niniejszej sprawie w sentencji decyzji komunalizacyjnej z dnia [...] kwietnia 2015 r. należało wskazać aktualne oznaczenie geodezyjne skomunalizowanej nieruchomości, ponieważ oznaczenie nieruchomości musi być aktualne w dacie wydania tej decyzji, aby mogła być ona wykonana. Nie budzi przy tym wątpliwości, że w dacie komunalizacji stanowiła ona część nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...].

Biorąc to wszystko pod uwagę i nie dopatrując się wskazywanych w skardze naruszeń prawa Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.