Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1134/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-08-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6, arrt 7, art. 37 ust. 1 i 2, art. 41, art. 43, art. 61 ust. 8 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant - st. spec. Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi G. S.A. w S. na informację Banku Gospodarstwa Krajowego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; oddala skargę.


UZASADNIENIE

G. S.A. w S. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") złożyła do Banku Gospodarstwa Krajowego (dalej: "BGK" lub "organ") wniosek o dofinansowanie projektu nr [...] pn. "[...]" w ramach realizacji przez ten organ Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, Oś Priorytetowa III: Wsparcie Innowacji w Przedsiębiorstwach, Działanie 3.2 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R, Poddziałanie 3.2.2: Kredyt na innowacje technologiczne.

BGK, pismem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], zawiadomił skarżącą o odmowie przyznania premii technologicznej. Organ podał, że ww. projekt nie spełnił kryterium nr 6 (Projekt ma pozytywny wpływ na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013), nr 7 (Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu) oraz nr 10 (Wnioskodawca jest członkiem Krajowego Klastra Kluczowego). Do pisma załączono Karty Oceny Merytorycznej wypełnione przez każdego z trzech ekspertów oceniających projekt, zawierające przyznaną punktację wraz z uzasadnieniem.

Po rozpatrzeniu protestu skarżącej BGK, pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] poinformował spółkę, że protest nie został uwzględniony.

Na wstępie uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że kryterium nr 10 jest fakultatywne i nie było powodem odmowy przyznania wnioskodawcy premii technologicznej. Zostało jednak uwzględnione w piśmie z dnia [...] marca 2017 r., gdyż miało wpływ na ustalenie ostatecznej liczby punktów, które uzyskał projekt.

Dalej BGK podał, iż dokonanie oceny sformułowanych w proteście zarzutów dotyczących kryteriów merytorycznych wymagało wiedzy specjalistycznej, zatem zasięgnął opinii nowego eksperta zewnętrznego, który nie brał wcześniej udziału w jakiejkolwiek ocenie wniosku spółki. Po zapoznaniu się z dokumentacją projektową oraz protestem strony ekspert ten wyraził swoją opinię w Karcie Oceny Merytorycznej. Organ natomiast uznał, że opinia została sporządzona poprawnie pod względem logicznym i merytorycznym, a przyznana punktacja nie budzi wątpliwości w świetle podanego uzasadnienia.

Przechodząc do meritum BGK wyjaśnił, że kryterium nr 6 uznaje się za spełnione w przypadku projektów, w ramach których zostanie wykazane i uzasadnione spełnienie co najmniej jednego z poniższych aspektów, o ile nie zostanie stwierdzony negatywny wpływ projektu na środowisko:

6.1. Powstanie produkt oznaczający się wydłużonym cyklem życia poprzez jego opłacalną naprawę lub możliwość wielokrotnego użycia.

6.2. Powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być przynajmniej częściowo przetworzony.

6.3. Zostanie zredukowana ilość odpadów lub część odpadów powstających podczas produkcji będzie mogła być przetworzona.

6.4. Ograniczone zostanie zużycie energii i/lub surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym.

6.5. Powstanie produkt/usługa, którego funkcja będzie miała bezpośredni pozytywny związek z ochroną środowiska (np. ograniczenia zużycia energii elektrycznej/wody, ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ograniczenia zużycia substancji szkodliwych dla środowiska).

6.6. Projekt odznacza się wysoką środowiskową wartością dodaną, rozumianą jako ograniczenie obciążenia środowiska lub pozytywne oddziaływanie na nie, w tym: usuwanie, zapobieganie, łagodzenie, zanieczyszczeń uwolnionych do środowiska, naprawę szkód ekologicznych lub korzystanie z zasobów naturalnych w bardziej efektywny i zrównoważony sposób.

6.7. Wnioskodawca przedstawił dodatkowe aspekty prośrodowiskowe projektu, nieujęte wyżej (minimum 2 takie aspekty).

Warunkiem przyznania punktu w tym kryterium jest odzwierciedlenie wybranych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach i szczegółowe uzasadnienie wyboru i sposobu wyliczenia każdego wskaźnika. Beneficjent może sam określić wskaźniki potwierdzające pozytywny wpływ na środowisko lub wybrać je ze Wspólnej Listy Wskaźników Kluczowych (WLWK).

Opierając się na opinii eksperta organ stwierdził, że wnioskodawca przy opisie aspektu 6.1. nie poparł stwierdzenia o wydłużonym czasie użytkowania produktu odpowiednią dokumentacją techniczną, a z drugiej strony brak jest potwierdzenia, że laminaty mają tak długą trwałość. Ponadto spółka nie odzwierciedliła tego aspektu środowiskowego projektu we wskaźnikach realizacji projektu w części wniosku "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu" (Wskaźnik: Wydłużenie cyklu życia produktu nie figuruje w wykazie wskaźników środowiskowych).

Co do aspektów 6.2., 6.3. i 6.4. BGK uznał, że wnioskodawca wprawdzie podał wartość bazową dla szkła warstwowo-żelowego i docelową dla szkła laminowanego, jednakże wskaźnik odzwierciedlający spełnienie tych aspektów został źle określony. Z uwagi na fakt, że to spełnienie wskaźnika miało być przedmiotem kontroli, a nie opis aspektów, organ uznał że wnioskodawca nie odzwierciedlił tych aspektów środowiskowych projektu we właściwych wskaźnikach realizacji projektu w części wniosku "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu" (Wskaźnik: Ilość nieprzetworzonego odpadu powstającego podczas produkcji.).

BGK podzieliła też pogląd eksperta o niespełnieniu aspektu 6.5. który stwierdził, że z uwagi na rodzaj produktu - szkło przeciwpożarowe - nie powstanie produkt którego funkcja będzie miała bezpośredni pozytywny związek z ochroną środowiska. Wnioskodawca deklaruje jedynie, że do zmniejszenia obciążenia środowiska dojdzie w wyniku zmian produkcji i eksploatacji. Ponadto spółka nie odzwierciedliła wskazanego aspektu środowiskowego projektu jakimkolwiek właściwym wskaźnikiem realizacji projektu w części wniosku "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu".

Z kolei odnośnie aspektu 6.6. organ podał, iż wnioskodawca deklaruje, że produkt będzie charakteryzował się mniejszą masą i wyższą transmisją światła, jednakże nie odzwierciedlił wskazanego aspektu środowiskowego projektu jakimkolwiek właściwym wskaźnikiem realizacji projektu w części wniosku "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu".

Następnie BGK wyjaśnił, że w ramach kryterium nr 7 ocenie podlega, czy cele realizacji projektu są wyrażone poprzez zadeklarowane i uzasadnione we wniosku wskaźniki produktu i rezultatu. Wskaźniki muszą być tak skonstruowane, aby na podstawie danych można było obiektywnie określić ich poziom bazowy oraz poziom docelowy. Wnioskodawca podając wskaźniki musi wskazać, na podstawie jakich danych, wg jakiej formuły i przy jakich założeniach je skonstruował. Wskaźniki muszą odzwierciedlać specyfikę projektu i jego rezultaty. Założone wartości wskaźników muszą być realne i adekwatne do założeń projektu. Kryterium nr 7 dotyczy weryfikacji środowiskowego charakteru zaproponowanych przez wnioskodawcę wskaźników proekologicznych. Jako wskaźniki środowiskowe spółka wskazała trzy wskaźniki, które jej zdaniem będą efektem pozytywnego wpływu projektu na środowisko, tj.:

1. W wyniku realizacji projektu powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być całkowicie albo częściowo przetworzony (Ilość przetworzonego produktu na metr kwadratowy produktu).

2. W wyniku realizacji projektu zostanie zredukowana ilość odpadów lub część odpadów powstających podczas produkcji będzie mogła być przetworzona (Ilość nieprzetworzonego odpadu powstającego podczas produkcji).

3. W wyniku realizacji projektu ograniczone zostanie zużycie surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym (Ograniczenie zużycia surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym).

Zdaniem organu podany przez skarżącą wskaźnik 1 nie zapewnia monitorowania jego założonych wartości, a spółka powinna zadeklarować mierzalną wartość odpadu szklanego, która zostanie przetworzona do postaci użytecznej. Nadto przy opisie aspektu środowiskowego "W wyniku realizacji projektu powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być częściowo przetworzony" została założona inna wartość bazowa tego wskaźnika. Odnośnie drugiego wskaźnika BGK uznał, iż nie obrazuje pozytywnego wpływu projektu na środowisko. Odpad nieprzetworzony jest problemem dla środowiska, gdyż nie jest przyjmowany przez huty do dalszego przerobu. Jeśli wartość bazowa wskaźnika wynosiła 0 (to znaczy poziom odniesienia względem którego wyliczano wskaźnik przyjął wartość początkową np. 100), a wartość docelową ustalono na 0,7 (to znaczy wartość końcowa wyniesie odpowiednio 100,7) to znaczy, że wielkość odpadu nieprzetworzonego faktycznie wzrosła. Organ dodał, że w celach kontrolnych konieczne jest określenie mierzalnej wartości poziomu odniesienia, bowiem bez tego nie można stwierdzić, czy faktycznie doszło do zmniejszenia obciążenia środowiska. Wnioskodawca nie wykazał wartości odniesienia przy opisie wskaźnika realizacji projektu. Również trzeci wskaźnik, zdaniem organu, nie zapewnia monitorowania założonych jego wartości. Skarżąca powinna zadeklarować mierzalną wartość odpadu szklanego, która zostanie przetworzona do postaci użytecznej. Zauważył też, iż przy opisie aspektu środowiskowego "W wyniku realizacji projektu ograniczone zostanie zużycie energii i/lub surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym" została założona inna wartość bazowa wskaźnika.

W końcowej części uzasadnienia BGK odniósł się do zgłoszonych w proteście zarzutów proceduralnych. Podkreślił, iż podczas Panelu Ekspertów eksperci sami decydują o zadawanych pytaniach względem wniosku i indywidualnie formułują wątpliwości względem poszczególnych zapisów. W zakresie wskaźników realizacji projektu wszyscy eksperci byli zgodni co do ostatecznego wyniku, tj. braku wykazania przez wnioskodawcę spełnienia wskaźników prośrodowiskowych. Z uwagi na brak wątpliwości co do zapisów we wniosku w kwestii kryterium 6 i 7 nie było wymagane przez nich zadanie pytań na ten temat. Organ nie zgodził się też ze stanowiskiem strony, że opinie ekspertów są powierzchowne i nierzetelne. Dodał, że wszyscy wnioskodawcy byli traktowani według jednolitej procedury i kryteriów czasowych, zatem nie doszło do naruszenia równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów przez niezapewnienie przejrzystych reguł stosowanych przy ocenie projektu oraz Regulamin Konkursu. Brak pytań względem negatywnie ocenionych kryteriów 6 i 7 wynikał tylko i wyłącznie z braku wątpliwości co do samej oceny. Zdaniem BGK nie doszło również do naruszenia art. 37 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016 r. poz. 217 ze zm.), dalej "u.z.r.p." lub "ustawa wdrożeniowa". Wybór projektów do dofinansowania przeprowadzono w sposób rzetelny, czego dowodem jest wskazanie w opinii wszystkich okoliczności uniemożliwiających przyznanie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów lub wskazanie okoliczności, które zdecydowały o przyznaniu określonej liczby punktów. BGK podkreślił, że przyjął punktację i ocenę ekspertów jako własną do czego miał prawo.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o jej uwzględnienie i stwierdzenie, że ocenia projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania. Spółka zarzuciła naruszenie:

1) art. 37 ust. 1 u.z.r.p. nakazujący wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny – poprzez dokonanie oceny w sposób powierzchowny, nierzetelny, przejawiający się w szczególności, w pobieżnej analizie dokumentacji aplikacyjnej oraz lakonicznym uzasadnieniu dokonanej oceny,

2) art. 37 ust. 1 u.z.r.p. poprzez naruszenie zasady żądania od wnioskodawcy wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów,

3) art. 37 ust. 5 u.z.r.p. poprzez naruszenie zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów przez niezapewnienie przejrzystych reguł stosowanych przy ocenie projektu,

4) § 7 ust. 1, § 8 ust. 1 i 6 oraz § 10 ust. 7 i § 11 ust. 1 pkt 1 Regulaminu Konkursu poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz niezastosowanie przez organ oceniający ogólnych zasad dokonywania oceny projektów w konkursie przez co oceniający projekt nie zrozumieli jego treści i nie uwzględnili dwóch kryteriów obligatoryjnych co skutkowało nieuwzględnieniem protestu oraz nieprzyznaniem premii technologicznej,

5) Kryteriów Wyboru Projektów w zakresie przesłanek składających się na podstawę negatywnej oceny spełnienia Kryteriów Oceny Merytorycznej poprzez niezastosowanie definicji wskazanych w instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie.

W ocenie skarżącej jej projekt odznacza się ponadprzeciętnym pozytywnym wpływem na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 8 rozporządzenia nr 1303/2013. Projekt posiada aż trzy aspekty środowiskowe, które są powiązane z trzema wskaźnikami środowiskowymi realizacji inwestycji, zaś konkurs wymaga wskazania jedynie co najmniej jednego wskaźnika środowiskowego. Aspekty te zostały opisane precyzyjnie oraz czytelnie co znalazło swoje odzwierciedlenie w odpowiednio dobranych i obiektywnie weryfikowalnych wskaźnikach projektu.

Spółka podniosła, iż oceniający bezpodstawnie uznali, że nie przedstawiła precyzyjnej i czytelnej metodologii, a opis wskaźników jest niejasny. Eksperci napisali m.in. że "Wnioskodawca pisze o zmniejszeniu wskaźnika o 2 i o ponad 28 kg". Podając ten przykład strona zaznaczyła, iż we wniosku o dofinansowanie napisała, że "Nowa technologia wygeneruje ograniczenie zużycia surowca na najmniejszym poziomie co najmniej o 2 kilo w odniesieniu do nowego szkła ognioodpornego natomiast w odniesieniu do szkła laminowanego aż 28,4 kg". Eksperci oceniający projekt nie zauważyli, że odnosi się najpierw do szkła ognioodpornego a następnie do laminowanego, nie zauważyli różnicy pomiędzy nowym szkłem ognioodpornym i jego porównaniem w zakresie wagowym oraz zużycia surowca a szkłem laminowanym. Zdaniem Skarżącej w ramach aspektu drugiego jasno wykazała, że produkt powstały w projekcie po pierwsze charakteryzuje się tym, że pozostawi mniej odpadu a po drugie przetworzenie tegoż odpadu wyniesie aż ponad 80 %, a następnie porównała możliwości obecnych na rynku produktów z których powstają odpady w ilości dwukrotnie większej oraz możliwość ich przetworzenia wynosi jedynie 55%. Ograniczenie zużycia danego surowca czy zmniejszenie powstałej ilości odpadów z danego produktu a następnie umożliwienie ich prawie całościowego przetworzenia nie jest niczym innym jak pozytywnym wpływem na środowisko. Ocena dokonana przez ekspertów została zatem sporządzona w oderwaniu od treści wniosku oraz obowiązków nałożonych na oceniających. Skoro eksperci stwierdzili oczywiste pomyłki (które w rzeczywistości wynikały z niezrozumienia treści wniosku) to zgodnie z § 7 ust. 1 Regulaminu Konkursu zobowiązani byli wezwać skarżącą do uzupełnienia lub poprawy oczywistych omyłek - co nie nastąpiło, a zatem doszło do rażącego naruszenia Regulamin Konkursu. Nadto niezrozumienie treści złożonej dokumentacji było uzasadnionym powodem, aby wezwać skarżącą do złożenia dodatkowych informacji. Zaniechanie powyższe spowodowało stanowiło naruszenie § 8 ust. 6 Regulaminu konkursu i skutkowało uznaniem, że projekt nie spełnia rzeczonych kryterium. W ocenie spółki dodatkowy ekspert nie udzielił natomiast odpowiedzi na podstawowe pytanie, a mianowicie czy jej projekt ma pozytywny wpływ na realizację zasady zrównoważonego rozwoju.

Co do kryterium nr 7 spółka podniosła, podane przez nią we wniosku wskaźniki środowiskowe projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele, więc powinna za spełnienie tego kryterium otrzymać maksymalną ilość punktów. Wskaźniki środowiskowe należą do grupy wskaźników rezultatu, a z Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie wynika, że rezultat należy rozumieć jako bezpośrednie (dotyczące wnioskodawcy) oraz natychmiastowe (mierzone po zakończeniu realizacji projektu lub jego części) efekty wynikające z dostarczenia produktu. Rezultat informuje o zmianach, jakie nastąpiły u wnioskodawcy bezpośrednio po zakończeniu projektu. Skoro definicja wskaźnika rezultatu mówi, iż dotyczy on tylko i wyłącznie sytuacji skarżącej to w wartości bazowej dla wszystkich wymienionych wskaźników środowiskowych spółka podała wartość 0 i nie musiała się tłumaczyć z danej sytuacji, ponieważ wynika to wprost z zapisów dokumentacji konkursowej. Wartość bazowa 0 jest jak najbardziej uzasadniona, ponieważ przedmiotem projektu jest wdrożenie w przedsiębiorstwie własnej, nowej technologii oraz uruchomienie na jej podstawie wytwarzania nowego produktu (innowacyjnego bezpiecznego szkła ognioodpornego), który nie był wcześniej produkowany u skarżącej. W związku z powyższym podawanie przez ekspertów oceniających argumentu przemawiającego za negatywną oceną kryterium nr 7, iż wartość docelowa wskaźników środowiskowych w projekcie jest wyższa od ich wartości bazowej, świadczy zdaniem skarżącej, o nieznajomości wytycznych konkursu i definicji wskaźnika rezultatu. Konsekwencją tego było rażące naruszenie art. 37 ust. 5 u.z.r.p., gdyż od wnioskodawcy można żądać wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów.

Dalej skarżąca wyjaśniła, że wartości docelowe podane dla wszystkich wskaźników środowiskowych w jej projekcie (w oparciu o mierzalne wskaźniki miary, tj. % i kg/m2) zostały ustalone na podstawie wyników jej prac B+R, a wyniki te stanowią w pełni uzasadnione źródło danych. Spółka we wniosku wyraźnie wskazała, że dokumentami źródłowymi weryfikującymi założenia jej wskaźników środowiskowych będzie dokumentacja technologiczna z prowadzonych przez niego procesów produkcyjnych. Podano także metodologię wyliczenia wymienionych wskaźników środowiskowych skarżącej. Pomimo powyższego strona nie została wezwana do wyjaśnień lub przedłożenia dodatkowych informacji, a co uczyniłaby, gdyby wiedziała o powstałych wątpliwościach. Mając jednak na uwadze obowiązki oceniających projekt ekspertów wynikające z Regulaminu Konkursu, skarżąca pozostała w przekonaniu, że treść wniosku jest zrozumiała.

Kończąc strona podkreśliła, iż na żadnym etapie oceny projektu, w tym także na Panelu Ekspertów, nie została poproszona o dokonanie dodatkowych wyjaśnień w zakresie opisanych we wniosku pozytywnych aspektów wpływu projektu na zasady zrównoważonego rozwoju, a także wskazanych wskaźników środowiskowych. Z Regulaminu Konkursu wynika, iż ocena projektu jest dokonywana w oparciu o (poza danymi wymienionymi we wniosku) informacje udzielone na Panelu Ekspertów (w tym brana jest także podczas oceny pod uwagę odpowiedź na pytania zadawane od ekspertów) oraz, że Komisja Oceny Projektów (w skład KOP wchodzą pracownicy BGK oraz eksperci a Panel Ekspertów jest również formą KOP), może w uzasadnionych okolicznościach, wezwać do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Skarżąca w trakcie swojej prezentacji na Panelu Ekspertów zaprezentowała wszystkie zakwestionowane przez oceniających pozytywne aspekty w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz wskaźniki prośrodowiskowe. Eksperci oceniający wniosek mieli więc okazję na zadanie pytań w tej kwestii, z której nie skorzystali pomimo obowiązku wynikającego z Regulaminu Konkursu. Skarżąca uważa więc, że eksperci oceniający jej projekt dokonali oceny w sposób powierzchowny, nierzetelny, przejawiający się w szczególności w pobieżnej analizie dokumentacji aplikacyjnej oraz lakonicznym uzasadnieniu dokonanej oceny. Wyraźnym potwierdzeniem jej stanowiska ma być niezrozumienie treści wniosku przez ekspertów. Nadto spółka uważa, że poprzez nieumożliwienie jej złożenia wyjaśnień zostały naruszone zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów, gdyż nie zapewniono przejrzystych reguł stosowanych przy ocenie projektu oraz Regulamin Konkursu.

W odpowiedzi na skargę BGK wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 j.t. ze zm., dalej p.p.s.a.), stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016r., poz. 217 ze zm., dalej: ustawa wdrożeniowa lub u.z.r.p.s.), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a., z wyłączeniami, o których mowa w art.64 u.z.r.p.s.

W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1. Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a.

Z utrwalonego orzecznictwa sądowo-administracyjnego jednoznacznie wynika, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy prawa wspólnotowego i ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Dla oceny tej nie jest też obojętna udostępniona potencjalnym beneficjentom dokumentacja konkursowa.

Kontrolując w takim zakresie legalność oceny projektu dokonanej przez organy, w tym również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji z [...] czerwca 2017 r., stwierdzić wypada, iż odpowiadają one prawu.

Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania KOP oraz organu rozpoznającego protest z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:

- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE. L 347 str. 320),

-- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu " Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia " oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr. 1080/2006 ( Dz. Urz. UE L 347 str.289)

-- rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) nr. 215/2014 z dnia 7 marca 2014 r.

ustanawiające zasady wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego w zakresie metod wsparcia w odniesieniu do zmian klimatu, określania celów pośrednich i końcowych na potrzeby ram wykonania oraz klasyfikacji kategorii interwencji w odniesieniu do europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych ( Dz. Urz. UE L 69 str.65).

-- ustawą z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020,

-- Programem Operacyjnym Inteligentny Rozwój 2014-2020

-- Wytycznymi ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014 – 2020 (wydanymi na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy wdrożeniowej),

-- Szczegółowym opisem osi priorytetowych PO IR 2014-2020

-- Regulaminem konkursu nr.2 Oś priorytetowa III Wsparcie Innowacji w Przedsiębiorstwach, Działanie 3.2 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R, Poddziałanie 3.2.2: Kredyt na innowacje technologiczne

-- Kryteriami wyboru projektów dla III Osi priorytetowej PO IR przyjętymi przez Komitet Monitorujący PO IR

-- Instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie w ramach PO IR, Poddziałanie 3.2.2. Kredyt na innowacje technologiczne.

Przy czym wskazać należy, że dokumenty określające warunki i procedury obowiązujące w programach operacyjnych są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego, tj. art. 6, art.7, art. 41 ustawy wdrożeniowej.

Dokonując oceny zaskarżonej informacji należy zauważyć, że projekt skarżącego nie spełnił kryterium oceny merytorycznej nr. 6 (Projekt ma pozytywny wpływ na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013), nr. 7 (Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu).

Powyższe kryteria oceniane było metodą "0/1", co oznaczało, że weryfikacja dokonywana była pod kątem spełnienia bądź niespełnienia danego kryterium. Wymienione kryteria były obligatoryjne.

Wskazać też należy, że zgodnie z treścią art. 37 ust. 1 i 2 u.z.r.p. właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Ustawa wdrożeniowa nie definiuje żadnego z tych pojęć. Zasady przejrzystości i rzetelności zostały natomiast zdefiniowane w Rozdziale 4 - Ogólne warunki wyboru projektów, pkt 1 lit. b Wytycznych w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014 - 2020, za pomocą których na podstawie art. 5 ustawy wdrożeniowej minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego określa ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych. Zgodnie z tymi Wytycznymi, przejrzystość rozumiana jest jako zapewnienie dostępu do informacji związanych z przebiegiem wyboru projektów. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez udzielanie na wniosek wnioskodawcy informacji o postępowaniu, jakie toczy się w odniesieniu do jego projektu, a także poprzez bieżące zamieszczanie na stronie internetowej instytucji organizującej konkurs informacji o etapie, na którym znajduje się dany konkurs lub innych informacji związanych z jego przebiegiem. W ramach konkursu na bieżąco informuje się wnioskodawców w drodze komunikatów na stronie internetowej o tym, na jakim etapie znajduje się konkurs oraz udziela odpowiedzi na indywidualne pytania zadawane przez wnioskodawców. Zgodnie z Wytycznymi, rzetelność rozumiana jest jako obowiązek zgodnej z ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez pisemne uzasadnienie wyniku oceny spełniania każdego z kryteriów, które zostało ocenione negatywnie oraz w przypadku kryterium punktowego nie przyznano maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów. Każde uzasadnienie zawiera przynajmniej wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium lub wskazanie okoliczności uniemożliwiających przyznanie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów lub wskazanie okoliczności, które zdecydowały o przyznaniu określonej liczby punktów.

Kontrolowane stanowisko organu zawiera pisemne uzasadnienie wyniku oceny braku spełnienia kryteriów, które zostały ocenione negatywnie oraz zawiera wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium.

Zarzut skarżącego dotyczący naruszenia prawa poprzez błędne przyjęcie, że wniosek nie spełnia kryterium merytorycznego nr.6 i 7, w sytuacji, gdy podane we wniosku dane pozwalały na uznanie, iż warunek ten został spełniony, nie znajduje uzasadnienia.

Przede wszystkim wskazać należy, że w zatwierdzonym Programie Operacyjnym Inteligentny Rozwój 2014 – 2020 zastrzeżono, iż wybór projektów do dofinansowania będzie następował w wyniku oceny poszczególnych przedsięwzięć w oparciu o obiektywne kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący. Kryteria wyboru będą służyły zapewnieniu efektywnej i prawidłowej realizacji celów określonych dla osi priorytetowej. Kryteria będą precyzyjne, mierzalne i obiektywne. Dodatkowo dopuszcza się możliwość nadania kryteriom merytorycznym odpowiedniej punktacji oraz określonych wag punktowych.

W kryteriach wyboru projektów dla III Osi priorytetowej PO IR przyjętych przez Komitet Monitorujący PO IR wskazano pod nr 6 zatytułowanym " Projekt ma pozytywny wpływ na realizacje zasady zrównoważonego rozwoju, o którym mowa w art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013)", iż "Kryterium uznaje się za spełnione w przypadku projektów, w ramach których zostanie wykazane i uzasadnione spełnienie co najmniej jednego z poniższych aspektów, o ile nie zostanie stwierdzony negatywny wpływ projektu na środowisko:

A. Powstanie produkt oznaczający się wydłużonym cyklem życia poprzez jego opłacalną naprawę lub możliwość wielokrotnego użycia.

B. Powstanie produkt, który po zakończeniu cyklu życia będzie mógł być przynajmniej częściowo przetworzony.

C. Zostanie zredukowana ilość odpadów lub część odpadów powstających podczas produkcji będzie mogła być przetworzona.

D. Ograniczone zostanie zużycie energii i/lub surowców wykorzystywanych w procesie produkcyjnym.

E. Powstanie produkt/usługa, którego funkcja będzie miała bezpośredni pozytywny związek z ochroną środowiska (np. ograniczenia zużycia energii elektrycznej/wody, ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ograniczenia zużycia substancji szkodliwych dla środowiska).

F. Projekt odznacza się wysoką środowiskową wartością dodaną, rozumianą jako ograniczenie obciążenia środowiska lub pozytywne oddziaływanie na nie, w tym: usuwanie, zapobieganie, łagodzenie, zanieczyszczeń uwolnionych do środowiska, naprawę szkód ekologicznych lub korzystanie z zasobów naturalnych w bardziej efektywny i zrównoważony sposób.

G. Wnioskodawca przedstawił dodatkowe aspekty prośrodowiskowe projektu, nieujęte wyżej (minimum 2 takie aspekty).

W przypadku gdy podczas oceny nie zostanie stwierdzony pozytywny wpływ projektu na realizację zasady zrównoważonego rozwoju, w kryterium przyznawane jest 0 pkt. Ocena kryterium opiera się na treści wniosku o dofinansowanie oraz treści formularza "Analiza zgodności projektu z polityką ochrony środowiska".

Warunkiem przyznania punktu w tym kryterium jest odzwierciedlenie wybranych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach i szczegółowe uzasadnienie wyboru i sposobu wyliczenia każdego wskaźnika. Beneficjent może sam określić wskaźniki potwierdzające pozytywny wpływ na środowisko lub wybrać je ze Wspólnej Listy Wskaźników Kluczowych (WLWK). Należy pamiętać, że wskaźniki mają być monitorowane i raportowane w części sprawozdawczej wniosku o płatność."

Według zapisów Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie w ramach PO IR, Poddziałanie 3.2.2. Kredyt na innowacje technologiczne, zawartych w pkt. 17 "Wpływ projektu na polityki horyzontalne" wskazano, że projekty realizowane w ramach tego poddziałania muszą być zgodne z politykami horyzontalnymi UE określonymi w art. 7 i 8 rozporządzenia nr. 1303/2013.

Wymieniony wyżej przepis art. art. 8 brzmi: " Zrównoważony rozwój.

Cele EFSI są osiągane w sposób zgodny z zasadą zrównoważonego rozwoju oraz unijnym wspieraniem celu zachowania, ochrony i poprawy jakości środowiska naturalnego, zgodnie z art. 11 i art. 191 ust. 1 TFUE, z uwzględnieniem zasady "zanieczyszczający płaci".

Państwa członkowskie i Komisja zapewniają, aby wymogi ochrony środowiska, efektywnego gospodarowania zasobami, dostosowanie do zmian klimatu i łagodzenie jej skutków, różnorodność biologiczna, odporność na klęski żywiołowe oraz zapobieganie ryzyku i zarządzanie ryzykiem były promowane podczas przygotowywania i wdrażania umów partnerstwa i programów. Państwa członkowskie dostarczają informacje na temat wsparcia celów dotyczących zmian klimatu z wykorzystaniem metodyki opartej na kategoriach interwencji, obszarach docelowych lub środkach, stosownie dla każdego funduszu. Metodyka ta obejmuje przypisywanie konkretnej wagi wsparciu udzielanemu w ramach EFSI na szczeblu odzwierciedlającej stopień, w jakim wsparcie takie przyczynia się do osiągnięcia celów łagodzenia i dostosowania do zmian klimatu. Przypisana konkretna waga jest różnicowana w zależności od tego, czy wsparcie przyczynia się w znacznym bądź umiarkowanym stopniu do realizacji celów dotyczących zmian klimatu. Jeżeli wsparcie nie przyczynia się do realizacji tych celów lub jest nieznaczne, przypisuje się wagę równą zeru. W przypadku EFRR, EFS i Funduszu Spójności przypisywana waga powinna być związana z kategoriami interwencji określonymi w ramach klasyfikacji przyjętej przez Komisję. W przypadku EFRROW przypisywana waga powinna być związana z obszarami docelowymi określonymi w rozporządzeniu w sprawie EFRROW, a w przypadku EFMR z środkami określonymi w rozporządzeniu w sprawie EFMR.

Komisja w drodze aktu wykonawczego określa jednolite warunki dla każdego z EFSI do celów stosowania metodyki, o której mowa w ustępie drugim. Akt wykonawczy jest przyjęty zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3." Przepisy wykonawcze wydane na bazie ww. art. 8 to rozporządzenia Komisji (UE) nr.215/2014.

Dalej cytowana Instrukcja wypełniania wniosku stanowi na str. 26 trzeci akapit: "Uwaga!. Warunkiem uznania, że projekt ma pozytywny wpływ na środowisko jest odzwierciedlenie wskazanych przez wnioskodawcę aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach realizacji projektu w części wniosku "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu" – zgodnie z opisem zawartym w Instrukcji dotyczącej tej części wniosku." W pkt 22 Instrukcji zatytułowanym "Skwantyfikowane wskaźniki realizacji celów projektu" zawarto wskazanie, że " Wskaźniki określają mierzalne cele projektu opisane w sposób liczbowy. Określając wskaźniki projektu należy mieć na uwadze, że poziom ich osiągnięcia podlega weryfikacji i warunkuje wypłatę dofinansowania. Poziom ten musi zostać utrzymany przez cały okres trwałości projektu, a fakt jego utrzymania może być przedmiotem kontroli projektu prowadzonych w okresie trwałości. Wskaźniki muszą być zatem realne oraz możliwe do osiągnięcia i utrzymania przez wnioskodawcę." Dalej wskazano ww. pkt. (22) Instrukcji co należy rozumieć pod pojęciem wskaźnika produktu i wskaźnika rezultatu.

Z opisów tam zawartych wynika, że wskaźniki te muszą być obiektywnie weryfikowalne, muszą być tak skonstruowane, aby na podstawie danych można było obiektywnie określić ich poziom wyjściowy, a następnie poziom w trakcie realizacji projektu i poziom docelowy. Wnioskodawca podając wskaźniki musi wskazać, na podstawie jakich danych je skonstruował, wg. jakiej formuły i przy jakich założeniach. Wskaźniki muszą odzwierciedlać specyfikę projektu i jego rezultaty. Zaproponowane wartości wskaźników muszą być realne i adekwatne do założeń projektu.

Takie też wymagania zostały zapisane w kryterium nr.7 "Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu."

Z opisu Instrukcji wynika powiązanie oceny kryteriów merytorycznych nr.6 i nr.7 we wskazanych aspektach zważywszy na odesłanie zawarte w opisie kryterium nr.6 do kryterium nr.7 w odniesieniu do odzwierciedlenia wskazanych aspektów środowiskowych projektu we wskaźnikach realizacji projektu. Opis jest jasny i wyraźny.

Zaskarżona ocena projektu skarżącej, wbrew zarzutom skargi, została dokonana we wskazanych kryteriach prawidłowo. Ocena ta została dokonana z uwzględnieniem wszystkich ww. aspektów wymaganych w kryteriach merytorycznych nr.6 i 7. Została dokonana w oparciu o zapisy wniosku, z uwzględnieniem wszystkich treści. Zarówno trzech ekspertów oceniających projekt skarżącej wg. treści pisma z dnia 14 marca 2017r. jak i czwarty ekspert oceniający wymienione kryteria w ramach postępowania rozpoznającego protest skarżącej, jednogłośnie stwierdzili, iż opis zawarty w wymaganych częściach wniosku nie odzwierciedla wskaźników, które byłyby mierzalne wprost, odzwierciedlałby poziom wyjściowy i poziom docelowy w wartościach poddających się kontroli wprost.

Sąd poddał analizie treści wniosku skarżącej i uznał, że ustalenia organu są prawidłowe, że wszystkie karty ocen zawierają uzasadnienia ekspertów odnoszące się stwierdzeń zawartych we wniosku i ich ocenę w aspekcie obiektywnych, jednakowych dla wszystkich uczestników konkursu, wymagań zawartych w danym kryterium.

Argumentacja skargi jest jedynie polemiką z oceną ekspertów. Sąd jej nie podziela. Nie podziela też zasadności zarzutów skarżącej odnoszących się do braku wezwania jej do uzupełnienia wniosku bądź braku pytań na Panelu Ekspertów mających na celu uzupełnienie lub wyjaśnienie niejasności wniosku w kontekście ww. kryteriów.

Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 43 ustawy wdrożeniowej " 1.W razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie projektu braków formalnych lub oczywistych omyłek właściwa instytucja wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki w wyznaczonym terminie nie krótszym niż 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia 2. Uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji." Taką regulacje i takie też znaczenie ma § 7 Regulaminu konkursu odnoszący się do sposobu uzupełniania we wniosku o dofinansowanie braków formalnych lub poprawiania w nim oczywistych omyłek.

W przedmiotowej sprawie oceniany projekt skarżącej, wg. kryteriów merytorycznych nr. 6 i 7, nie zawierał braków formalnych czy też oczywistych omyłek. Zatem zarzut, że w sprawie doszło do naruszenia § 7 regulaminu konkursu jest nieuzasadniony.

Sąd nie dopatrzył się też naruszenia § 8 ust. 1 i 6 Regulaminu konkursu stanowiących: " 1. Ocena dokonywana jest w oparciu o kryteria wyboru projektów określone w załączniku nr.1 do niniejszego RK na podstawie informacji zawartych we wniosku o dofinansowanie oraz informacji lub dokumentów, o których mowa w ust.8 (jeśli wnioskodawca był wezwany do ich złożenia), a także informacji udzielonych przez wnioskodawcę podczas Panelu Ekspertów, o którym mowa w § 10 ust.1 (..) 6. W przypadku, gdy do oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów niezbędne okaże się złożenie przez wnioskodawcę dodatkowych informacji lub dokumentów innych, niż wymienione we wniosku o dofinansowanie, KOP może, w uzasadnionych okolicznościach, wezwać wnioskodawcę do ich złożenia, zgodnie z art. 37 ust.5 ustawy wdrożeniowej."

W przedmiotowej sprawie eksperci nie mieli wątpliwości co do treści wniosku. Jednomyślnie uznali, że brakuje wykazania przez skarżącą spełnienia wskaźników prośrodowiskowych. Tym samym nie można skutecznie podnosić, iż pytaniami eksperci powinni doprowadzić projekt skarżącej do stanu spełnienia wymagań wg. kryteriów oceny merytorycznej. Wbrew zarzutom skargi eksperci działali zgodnie z zasadami konkursu, w tym według wskazań § 10 Regulaminu ( Zasady dokonywania oceny merytorycznej). W sprawie nie doszło też do naruszenia zasady ostatecznej oceny projektu ( § 11 Regulaminu). Kryteria merytoryczne nr. 6 i 7 były 0/1, obligatoryjne. Ich nie spełnienie powodowało odmowę dofinansowania.

Mając powyższe na uwadze sąd nie dopatrzył się zaistnienia podnoszonych przez skarżącą naruszeń prawa.

Zatem ocena projektu została dokonana w sposób właściwy i z tych względów , działając na podstawie art.61 ust.8 pkt.2 ustawy wdrożeniowej, sąd oddalił skargę.