Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 669/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 180
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant St. Sekr. Sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi U. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta J. z dnia [...] r. nr [...]


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach po rozpoznaniu odwołania U. i J. S. (skarżący, wnioskodawcy) od decyzji Prezydenta Miasta J. z [...] r. nr [...] przyznającej dodatek mieszkaniowy wraz z ryczałtem na okres 6 miesięcy, tj. od 1 kwietnia do 30 września 2018 r. w wysokości [...] zł, z tego [...] zł dla zarządcy budynku, utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 poz. 1257, zwanej dalej kpa) oraz art. 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 570).

Rozstrzygnięcie zapadło w poniższym stanie faktycznym i prawnym. J. S. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego 27 marca 2018 r. na stosownym formularzu. We wniosku wykazał, ze zajmuje lokal o pow. 54,26 m2 wspólnie z zoną córką i wnukiem dla którego jest rodzina zastępczą. Niezależnie posiada lokal mieszkalny, który na podstawie umowy najmu użytkuje syn. Wykazał również dochody z ostatnich trzech miesięcy w kwocie [...] zł. Według ustaleń organu I instancji dochody za ostatnie 3 miesiące wynoszą – [...] zł; miesięcznie – [...] zł. Łączna kwota wydatków na mieszkanie, po korektach wynosi – [...] zł. Obliczony dodatek mieszkaniowy wynosił [...] zł. Ponieważ jednak nadwyżka dochodu nad najniższą emeryturą ([...] zł) wynosiła [...] zł, co przekracza wysokość dodatku mieszkaniowego ([...] zł), zgodnie z art. 6 ust. 8 ustawy dodatek był nienależny.

Zatem decyzją z [...] r. organ odmówił przyznania wnioskodawcy dodatku mieszkaniowego. Decyzja ta została zaskarżona przez wnioskodawców, którzy kwestionowali wyliczenia dochodu dokonane przez organ a które skutkowały wydaniem niekorzystnej dla nich decyzji. Organ doliczył bowiem do dochodu opłaty syna (energia, czynsz, gaz) ponoszone w związku z wynajmem lokalu wnioskodawców, w którym oni nie mieszkają.

Organ odwoławczy, decyzją z [...] r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ przywołał treść art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 4, art.6 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 1 i art. 7 ust. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Podkreślił, że dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji. Kwota ta wynosiła [...] zł. Natomiast dochód osiągany przez wnioskodawcę przekracza 125% najniższej emerytury o [...] zł, co powoduje, że dodatek jest nienależny. Organ podkreślił, że decyzja w sprawie dodatku mieszkaniowego nie jest decyzją uznaniową. Opiera się na kryterium dochodowym i precyzyjnie określonych regułach jego obliczania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie decyzji SKO, podnosząc te same zarzuty co w odwołaniu.

Sąd wyrokiem z 25 października 2018 r., sygn. akt III SA/GL 805/18 uchylił decyzje obu instancji, jako wydane w oparciu o wadliwe ustalenia faktyczne, a w szczególności doliczenie do dochodu opłat za gaz i prąd, które dochodami wnioskodawczyni nie są, gdyż stanowią one koszty najemcy lokalu. Pomimo podnoszenia tej kwestii przez skarżącą organy obu instancji nie odniosły się do niej w uzasadnieniu, co narusza art. 77 § 1, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa.

Po ponownym rozpatrzeniu wniosku Prezydent Miasta J., kierując się stanowiskiem zawartym w wyroku przy wyliczeniu dochodu gospodarstwa domowego skarżącej, nie uwzględnił w nim opłat za media (egerię i gaz), które zgodnie z art.11 ust. 1 ustawy z 26 lipca 2001 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. w skrócie updof) nie są przychodami, które na podstawie umowy najmu skarżąca uzyskuje. Przychodem jest tylko równowartość czynszu wynajmowanego lokalu (art. 11 ust. 2a pkt 3 updof). Decyzją z [...] r. przyznał wnioskodawcy dodatek mieszkaniowy wraz z ryczałtem na okres sześciu miesięcy od 1 kwietnia do 30 września 2019 r. w kwocie [...] zł, z tego dla zarządcy budynku [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że dochód wnioskodawcy w z trzech miesięcy przed złożeniem wniosku wynosił [...] zł, średni dochód wynosił brutto [...] zł, co w przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa daje kwotę [...] zł. Nadwyżka dochodu nad emerytura wynosi [...] zł. Organ wskazał, że wnioskodawczyni spełnia normę powierzchniową użytkowanego lokalu uprawniającą do uzyskania dodatku mieszkaniowego. Ponieważ lokal ten nie należy do zasobów gminy dokonał korekty wydatków z tytułu jego najmu z uwzględnieniem stawek obowiązujących w zasobach gminnych (5,78 zł/m2). Do podstawy obliczenia dodatku mieszkaniowego dokonano korekty wydatków w aneksie o wysokość czynszu, które nie zostały uwzględnione, zgodnie z art. 6 ust. 4 i ust. 4a ustawy oraz § 2 rozporządzenia wykonawczego. Wydatki mieszkaniowe pomniejszono o [...] zł na skutek korekty czynszu do stawki gminnej oraz ubezpieczenie w kwocie [...] zł, które po korekcie wynoszą [...] zł.

Konsekwentnie skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, że syn nie płaci czynszu najmu za mieszkanie a mimo to został on wliczony do jej dochodu, co w jej ocenie jest niesprawiedliwe. Nie płaci także do Spółdzielni, co skutkuje zadłużeniem na kwotę [...] zł. Wskazuje, że w wydanym w jej sprawie wyroku Sąd przyjął własną definicję dochodu, która obejmuj przychody faktycznie uzyskane, a wskazany czynsz takim nie jest. Nadto jeżeli media zużywane przez syna nie są jej przychodem, to również nie są nimi pozostałe składniki czynszu za wynajmowany przez niego lokal (ogrzewanie, ciepła i zimna woda).

Zaskarżoną decyzją z [...] r. SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Jak wskazano w jej uzasadnieniu organ przeprowadził ponownie postepowanie na okoliczność ustalenia uprawnień skarżącej do dodatku mieszkaniowego. Jak wskazano w jej uzasadnieniu organ przeprowadził ponownie postępowanie na okoliczność ustalenia uprawnień skarżącej do dodatku mieszkaniowego. Po ponownej weryfikacji do dochodu wliczono: emeryturę, dochód z działalności gospodarczej, alimenty od syna i czynsz za wynajmowane mieszkanie, z pominięciem opłaty mediów, co dało kwotę [...] zł i dochód na osobę [...] Po ponownej weryfikacji do dochodu wliczono: emeryturę, dochód z działalności gospodarczej, alimenty od syna i czynsz za wynajmowane mieszkanie, z pominięciem opłaty mediów, co dało kwotę [...] zł i dochód miesięczny w kwocie [...] zł a na osobę 1 w kwocie [...] zł. Do wyliczeń dodatku mieszkaniowego przyjęto najniższą emeryturę z daty złożenia wniosku w kwocie [...] zł. Obliczony dodatek pomniejszono o kwotę nadwyżki dochodu, co dało kwotę [...] zł ([...]). Organ wyjaśnił również, że w przypadku czynszu najmu nie ma znaczenia czy jest on płacony. Nie podlegają również odliczeniu media stanowiące element czynszu, gdyż nie stanowią odrębnej usługi dla najemcy i rozliczanej wg rzeczywistego zużycia.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją skarżąca wniosła skargę do tut. Sądu. Nie zgadzając się z wydaną decyzją wskazała, że organ bezzasadnie doliczył do jej dochodu czynsz za mieszkanie wynajmowane synowi, którego on nie reguluje do jej rąk ani Spółdzielni, co potwierdzają zaległości czynszowe. Nie zgadza się także z doliczeniem czynszu w pełnej wysokości, która obejmuje również inne media, jak ciepło i wodę, które winny być odliczone podobnie jak opłata za gaz i energię elektryczną.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 139..) - zwanej dalej ppsa, sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 §1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednakże w kontrolowanej sprawie Sąd jest związany, na mocy art. 153 ppsa stanowiskiem i zaleceniami zawartymi w wyroku kasacyjnym wydanym w niniejszej sprawie.

Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w wyżej wskazanych ramach wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy administracji naruszyły przepisy prawa procesowego, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie przeprowadziły ponownie postepowania dowodowego w celu ustalenia dochodu skarżące uzyskanego w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku ani też weryfikacji przesłanek odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, w tym z art. 7 pkt 6 ustawy.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy organy prawidłowo ustaliły dochód wnioskodawcy w oparciu o przedstawione przez niego oświadczenia oraz dokumenty, a w szczególności czy zasadnie organ doliczył do dochodu wnioskodawcy równowartość czynszu jaki skarżąca winna uiszczać do Spółdzielni Mieszkaniowej z tytułu posiadania lokalu mieszkalnego, który jest przedmiotem najmu. Jak również czy do dochodu zasadnie organ doliczył opłaty mediów, jak gaz i prąd przynależne do tego mieszkania. Z przedstawionych sądowi akt administracyjnych wynika, że jedyną czynnością organu było sporządzenie nowej karty obliczenia wysokości wydatku mieszkaniowego, której treść nie znalazła odzwierciedlenia w treści przywołanych ustaleń faktycznych wydanej decyzji. W decyzji dochody ustalono na [...] zł, gdy z karty obliczeń wynika, że wynoszą [...] zł. Różnice występują również w przypadku dochodu miesięcznego gospodarstw czy dochodu na jednego członka rodziny miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji brak odniesienia do wykazanych dochodów przez stronę i przyczyn ich uwzględnienia w dochodach lub pominięcia, zwłaszcza w kontekście wykluczeń wskazanych w art. 3 ust. 3 ustawy.

W tym miejscu przypomnieć należy, że zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z 29 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tj.: Dz. U. z 2017, poz. 180 ze zm.). Ustawa ta określa normatywne kryteria, które muszą być spełnione, aby dodatek mieszkaniowy mógł zostać przyznany. Przewidziany w przepisach tej ustawy dodatek mieszkaniowy, jest świadczeniem pieniężnym, które ma pomóc najemcy lub właścicielowi mieszkania, gdy nie jest w stanie samodzielnie pokryć wydatków na jego utrzymanie. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje m.in. najemcom i podnajemcom lokali mieszkalnych, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125 % tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku (...). Ponadto zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy normatywna powierzchni użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 55 m2 dla czterech osób. Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywna powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 15 % dochodów czteroosobowego gospodarstwa domowego. Przy czym przez wydatki poniesione przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy należy rozumieć świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego. Poszczególne kategorie wydatków mieszczących się w przyjętej definicji ustawowej zostały wyszczególnione w art. 6 ust. 4 – 6 ustawy oraz w § 2 – 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych. Zawarty w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawę sposób ustalenia wysokości dodatku mieszkaniowego wskazuje, że obok wydatków przypadających na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu , należy wziąć również pod uwagę kwotę wydatków poniesionych przez osobę otrzymującą dodatek mieszkaniowy w wysokości 15 % dochodów czteroosobowego gospodarstwa domowego. Konstrukcja przepisu polegająca na przyjęciu, że poziom wydatków odnosi się do określonej części uzyskiwanych dochodów służyć ma przede wszystkim obliczeniu jednego z kryteriów koniecznych do ustalenia wysokości dodatku mieszkaniowego. Uzyskana w ten sposób kwota nie będzie oznaczała, że wnioskodawca poniósł czy też powinien ponieść wydatki w takiej wysokości. Przyjęta kwota będzie jedynie efektem wykorzystanego na potrzeby ustawy o dodatkach mieszkaniowych założenia, że wydatki wnioskodawcy kształtować się mają na poziomie 15 % uzyskiwanych przez niego dochodów.

Podkreślenia wymaga, że określenie wysokości dodatku mieszkaniowego nie zostało pozostawione uznaniu organów administracji publicznej. Przysługujący dodatek i jego wysokość podlegają wyliczeniu arytmetycznemu zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy wskazanymi wyżej. Uzależniony jest zatem od liczebności gospodarstwa domowego, wielkości powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, wysokości wydatków mieszkaniowych w miesiącu, w którym składany był wniosek i wysokości zadeklarowanych dochodów w okresie 3 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym wystąpiono z wnioskiem.

W art. 3 ust. 3 ustawa definiuje na użytek tej regulacji pojęcie dochodów, przez które należy rozumieć wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego, dodatku energetycznego, zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r., świadczenia pieniężnego i pomocy pieniężnej, o których mowa w przepisach ustawy z 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. poz. 693 i 1220), świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. poz. 195 i 1579 oraz z 2017 r. poz. 60), oraz dodatku wychowawczego, o którym mowa w ustawie z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 575, 1583 i 1860 oraz z 2017 r. poz. 60).

Tym samym katalog dochodów jest otwarty, gdyż obejmuje "wszelkie przychody". Natomiast katalog przychodów, które nie wliczają się do dochodu jest ściśle określony. Wszystkie wyłączenia zostały w nim wymienione i tylko te nie podlegają wliczeniu. Jest to zatem katalog zamknięty.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać przyjdzie, że organy ponownie rozpatrując wniosek nie dokonały ustaleń stanu faktycznego w zakresie wysokości dochodu skarżącej w okresie 3 miesięcy od daty złożenia wniosku, czym naruszyły zasadę prawdy obiektywnej zawartą w art. 7 kpa oraz uchybiły wymogom nałożonym art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa, które regulują zasady procesowe postępowania administracyjnego. Pominęły również stanowisko wyrażone w wyroku kasacyjny, z którego wynika, że "otrzymana kwota pieniężna może być uznana za dochód, gdy mieści się w pojęciu przychodu rozumianego jako kwoty otrzymane lub pozostawione do dyspozycji osoby fizyczne. Poglądem tym organ był związany na mocy art. 153 ppsa. Podkreślić należy, że organy z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Postępowanie o przyznanie dodatku mieszkaniowego wszczyna wniosek strony, który podlega weryfikacji. Wniosek jest sformalizowany. Podobnie jak deklaracja o dochodach. Jak wynika z akt sprawy wniosek o dodatek mieszkaniowy złożył J. S., mąż skarżącej [...] r. Wynika z niego, że małżonkowi wspólnie z córką i wnukiem, dla którego są rodzina zastępczą spokrewnioną prowadzą wspólne gospodarstwo domowe w wynajmowanym lokalu mieszkalnym o powierzchni 54,26 m2. Własny lokal o pow. 55,21 m2 wynajmują synowi na podstawie umowy najmu zawartej 27 marca 2017 r. Z zapisów umowy wynika, że czynsz najmu odpowiada czynszowi ustalonemu przez zarządcę budynku dla najmowanego lokalu i winien być płacony na rachunek zarządcy budynku. Skarżąca wskazywała dochód gospodarstwa domowego w wysokości [...] zł, którą to kwotę stanowi emerytura, dochód z działalności gospodarczej, kwoty zasiłku otrzymywane z MOPS, alimenty na rzecz wnuka od obojga rodziców. Do kwoty tej doliczono czynsz i opłaty za media wynajmowanego lokalu (dopisek ołówkiem), co zwiększyło dochód do kwoty [...] zł. W aktach znajduje się również korekta oświadczenia, która nie została przez wnioskodawcę podpisana a w której wykazano dochód w kwocie [...] zł. Porównując pozycję korekty pomija ona opłaty za media. Zauważyć trzeba, że strona złożyła oświadczenie o wysokości dochodów, uprzedzona o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu karnego. Nadto w aktach znajduje się wyliczenie hipotetycznej stawki czynszu obowiązującej w mieszkaniach o tym samym standardzie co wnioskodawcy ale w zasobach gminnych, zaświadczenie z ZUS o wysokości emerytury z dnia 1 marca 2017 r., zaświadczenie od Komornika sądowego o egzekucji zaległych alimentów na rzecz wnuka P. S., która w okresie grudnia 2017 r. do 22 lutego 2018 r. wyniosła [...] zł, decyzję MOPS z [...] r. przyznającą świadczenie w kwocie [...] zł miesięcznie na pokrycie kosztów utrzymania wnuka w rodzinie zastępczej, potwierdzenie wysokości czynszu należnego za zajmowane mieszkanie wraz z korektą wynikająca z art. 6 ust. 3 ustawy, oświadczenie o kosztach utrzymania w danych miesiącach, oświadczenie P. S. o zapłacie kwoty [...] zł tytułem alimentów, oświadczenie o dochodach z działalności gospodarczej wnioskodawcy. Kolejnym dokumentem jest karta obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego. Z zapisów w tej karcie (k. 25) wynika, że organ przyjął jako dochód z ostatnich 3 miesięcy kwotę [...] zł, czyli włącznie z kwotą należną za media i czynsz wynajmowanego lokalu. Poglądu co do zaliczenia do dochodu opłat za media , jak prąd i gaz sąd nie podzielił. Natomiast ponownie rozpatrując wniosek organ obliczył wysokości dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł (k.44). Do wyliczeń przyjął dochód w kwocie [...] zł, dochód miesięczny gospodarstwa [...] zł, dochód na jednego członka gospodarstwa [...] zł miesięcznie ale w uzasadnieniu decyzji organ wskazał dochód w kwocie [...] zł, dochód miesięczny gospodarstwa w kwocie [...] zł i dochód na jednego członka rodziny [...] zł, nadwyżkę dochodu nad emeryturą najniższą w kwocie [...] zł z daty złożenia wniosku, co dało nadwyżkę dochodu nad emeryturą i uzasadniało przyznanie dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł. Trudno nie zauważyć, że dane wskazane w decyzji nie pokrywają się z danymi, które przyjęto do obliczenia dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł. Ponieważ wskazana karta jest jedynym dokumentem sporządzonym w toku ponownego rozpatrywania wniosku, a w uzasadnieniu decyzji nie wyszczególniono dochodów, które stanowiły podstawę jej ustalenia, a która jest inna niż wskazana w decyzji, Sąd mógł dokonać kontroli prawidłowości wyliczenia dodatku mieszkaniowego ani kryteriów jakimi kierował się organ przy ustalaniu dochodu. Różnicy tej nie dostrzegł organ odwoławczy i zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ odwoławczy weryfikował prawidłowość ustaleń dodatku mieszkaniowego przyjmując do wyliczeń dochód w kwocie [...] zł czyli inny niż wskazał organ I instancji (wykazany w karcie) chociaż wysokość dodatku mieszkaniowego była taka sama, [...] zł. Z decyzji organu odwoławczego wynika, że do dochodu przyjęto zadeklarowany dochód z emerytury, działalności gospodarczej, świadczenia z MOPS, alimenty wyegzekwowane przez komornika , alimenty zapłacone przez syna oraz czynsz za wynajmowane mieszkanie. Pominięto opłatę za media z wynajmowanego mieszkania, które nie wchodzą do czynszu a są rozliczane odrębnie na podstawie rzeczywistego zużycia przez najemcę i ich zaliczenie do dochodu zakwestionował Sąd w wydanym wyroku kasacyjnym. Tyle tylko, że o organy obu instancji w ustaleniach dochodu są niekonsekwentne, gdyż w przypadku alimentów wyegzekwowanych przez komornika do dochodu zaliczyły kwotę [...] zł, która obejmowała również zaległe alimenty z wcześniejszego okresu. Należna kwota alimentów miesięcznie wynosi [...] zł. Natomiast do dochodu wliczyły [...] zł należnego za 3 miesiace czynszu od najemcy, chociaż on uiścił w imieniu skarżącej na konto zarządcy tylko kwotę [...] zł w lutym 2018 r. Zaległość w czynszu w styczniu 2018 r. wynosiła [...] zł, natomiast wpłata należnego czynszu z tytułu najmu uiszczona w marcu 2018 r. nie wchodziła do dochodu. Nie miała też wpływu na jego wysokość, zgodnie z art. 7 pkt 10 ustawy. Informacje dotyczące zaległości czynszowych i braku regulowania czynszu najmu przez najemcę organy całkowicie pominęły, chociaż skarżący załączyli je do odwołania z 8 marca 2019 r. (k.24 i.25 akt). Tym samym zdaniem Sądu dochód skarżącej został zawyżony, co mogło mieć istotny wpływ na wysokość przyznanego dodatku mieszkaniowego. Sąd nie podzielił stanowiska organu odwoławczego, ż brak płatności czynszu najmu nie ma znaczenia dla ustalenia dochodu skarżących.

Sąd nie podzielił natomiast zasadności zarzutów podniesionych przez skarżących w odwołaniu i skardze, co do konieczności rozliczania poszczególnych pozycji czynszu, gdyż przedmiotem rozliczeń umowy najmu jest czynsz naliczony przez zarządcę, a ten obejmuje wszystkie ujęte w nim pozycje. Do rozliczeń czynszowych nie wchodzi natomiast energia i gaz, które są regulowane bezpośrednio rozliczane z dostawcą na podstawie rzeczywistego zużycia przez lokatora. Skarżący w tym lokalu nie mieszkają i nie są to ich koszty. Opłata z tytułu umowy najmu mieszkania odpowiada wysokości należnego czynszu. Inaczej mówiąc wynajmujący na wynajmie nie zarabia a uzyskuje zwrot kosztów utrzymania mieszkania niezależnych od faktu w nim zamieszkania. Równowartość czynszu stanowi jednak jego dochód, pod warunkiem, że jest zapłacony.

Przypomnieć trzeba, że zgodnie z definicją sformułowaną w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu.

Podkreślić trzeba, że dwuinstancyjność postepowania administracyjnego nie jest tylko pustym zapisem ustawy. Polega ona na dwukrotnym rozpatrzeniu sprawy przez dwa różne organy, zarówno w zakresie ustaleń faktycznych , wskazania dowodów, oceny tych dowodów i rozważań prawnych, wskazania przepisów, które mają w sprawie zastosowanie. Decyzja organu odwoławczego nie jest tylko wynikiem kontroli rozstrzygnięcia organu I instancji w kontekście podniesionych zarzutów odwołania. Obowiązkiem organu jest ponowne rozpatrzenie sprawy, tak jakby nie było rozstrzygnięcia organu I instancji. Jeżeli natomiast decyzja jest utrzymana w mocy to winna opierać się na tych samych ustaleniach faktycznych lub wskazywać rozbieżności i brak ich wpływu na wydane rozstrzygniecie. Tego w kontrolowanej sprawie zabrakło.

Podkreślić należy, że decyzja administracyjna wydana przez organ jest aktem skarżonym i z tylko z decyzji strona czerpie informacje o swojej sytuacji prawnej. W decyzji tej powinien więc organ zawrzeć wszelkie informacje i dane mające istotne znaczenie w sprawie, wraz precyzyjnym wyjaśnieniem wszelkich okoliczności rzutujących na wysokość przyznawanego dodatku mieszkaniowego. Reasumując zaskarżona decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne, które nie pokrywa się z ustaleniami organu I instancji, bez wyjaśnienia zaistniałego stanu rzeczy. Zdaniem Sądu przy innym dochodzie wysokość dodatku mieszkaniowego nie będzie tożsama. Stąd Organ musi w sposób jednoznaczny wskazać wszystkie pozycje składające się na dochód wnioskodawców i dokonać ich sumowania z uzasadnieniem uznania każdej pozycji, a szczególnie spornej. Sąd ma świadomość, że wyliczenie dodatku mieszkaniowego jest skomplikowane ale wyliczenie go musi być dla wnioskodawcy zrozumiałe. I znajdować odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji zgodnie z art. 107 § 3 kpa. Nie przesądzając ostatecznego ustalenia wysokości dodatku mieszkaniowego, wobec wadliwości decyzji obu instancji wskazanych wyżej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw, z art. 135 ppsa Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.

Przy ponownym rozpatrywaniu wniosku skarżących organy będą zobowiązane do ustalenia wszystkich istotnych dla przyznania dodatku mieszkaniowego okoliczności na podstawie odpowiednich dokumentów, obliczenia dochodu skarżącej z uwzględnieniem wykładni art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych i przy zastosowaniu tych samych reguł (tylko dochody uzyskane bezpośrednio lub pośrednio – zapłata czynszu), a następnie na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego i stosownie do właściwych przepisów prawa do orzeczenia w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.