Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 141/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 120 ust. 1, art. 129 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, art. 130
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 7, 77, 80 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. sprawy ze skargi E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2011 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2011 r. Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej (dalej: "Urząd Patentowy", "organ") na podstawie art. 245 oraz art. 248 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1117 ze zm.; dalej: "u.p.w.p.") po rozpoznaniu wniosku [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją własną z dnia [...] maja 2011 r. odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Zaskarżoną decyzję organ wydał na postawie następujących ustaleń faktycznych i prawnych:

Skarżąca spółka zgłosiła do rejestracji w dniu [...] czerwca 2009 r. za numerem

[...] znak towarowy słowny [...], przeznaczony do oznaczania towarów

w klasie 31, a mianowicie: cebulki kwiatowe, kwiaty naturalne, kwiaty suszone do dekoracji, wieńce do kwiatów naturalnych, rośliny, rośliny strączkowe świeże, rośliny suszone do dekoracji, winorośle, wodorosty spożywcze dla ludzi lub zwierząt, zarodki [botanika], zboże w ziarnach nieprzetworzone, ziarna [nasiona], ziarna [zboża], ziarno do żywienia zwierząt, zioła ogrodowe świeże, korzenie jadalne, krzewy, krzewy róż, rabarbar, sadzonki, sałata, siano.

Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Urząd Patentowy działając na podstawie art. 129 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust. 2 u.p.w.p. odmówił udzielenia prawa ochronnego na zgłoszony za numerem [...] znak towarowy [...]. Dokonując oceny organ stwierdził, że zgłoszony znak nie ma dostatecznych znamion odróżniających, stanowi jedynie słowne i bezpośrednie wskazanie na towary, do których oznaczenia został przeznaczony, dlatego nie może być zarejestrowany jako znak towarowy. Zaznaczył także, że przedrostkiem [...] nie powinny być znakowane towary, które nie spełniają warunków zawartych w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007 z 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych (Dz. U. L. 189 z 20 lipca 2007 r., s. 1; dalej: "rozporządzenie nr 834/2007").

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu wywodząc, iż zdolność odróżniająca nie została zdefiniowana zarówno na gruncie u.p.w.p., jak i dotyczącego znaków towarowych prawa unijnego. Dokonała interpretacji poszczególnych elementów zgłoszonego znaku na tle szczególnych wyroków ETS akceptując możliwość oceny poszczególnych elementów znaków znaku towarowego oddzielnie, jak i oceny znaku towarowego jako integralnej całości. W ocenie spółki zgłoszony znak [...] posiada zdolność odróżniającą, gdyż składające się na niego elementy [...] oraz [...] zostały zapisane w sposób łączny, co nadaje znakowi fantazyjny charakter mimo, że znak nie posiada fantazyjnej formy graficznej. Zaznaczyła, że oba składające się na znak słowa nie noszą charakteru opisowego w stosunku do zgłoszonych towarów. Ponadto znak nabył zdolność odróżniającą na podstawie art. 130 u.p.w.p. poprzez jego używanie. Jednocześnie skarżąca podniosła, iż została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego [...] stycznia 2005 r., ale powstała w wyniku przekształcenia spółki cywilnej utworzonej w 1994 r.

W jej ocenie na zdolność odróżniającą znaku wskazuje fakt wcześniejszej rejestracji przez Urząd Patentowy oznaczeń słownych podobnych do zgłoszonego znaku. Powołując się na art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 834/2007, Spółka wyjaśniła, że nie zajmuje się produkcją produktów rolnych do których ma zastosowanie ww. przepis, ani ich sprzedażą pod znakiem towarowym.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Urząd Patentowy, w uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] października 2011 r., przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania. Następnie organ ten wskazał, że generalną zasadą ustawy Prawo własności przemysłowej jest to, iż znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny i które nadaje się do odróżnienia towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa (art. 120 ust. 1 u.p.w.p.), mające dostateczne znamiona odróżniające (art. 129 ust. 1 pkt 2 u.p.w.p.). Zaznaczył dalej, iż zgodnie z powszechnym poglądem znak nie musi wykazywać oryginalności ani nowości, nie mniej jego forma przedstawieniowa powinna być na tyle charakterystyczna, by była w stanie zwrócić uwagę klienteli i stanowić o jego zdolności identyfikującej towar w obrocie. Organ zwrócił uwagę na wymóg zdolności odróżniającej, który jest spełniony, gdy znak odróżnia w stopniu dostatecznym. Zatem, jak podkreślił Urząd Patentowy, ustawa Prawo własności przemysłowej nie określa zdolności odróżniającej w sposób pozytywny, zawiera jednak wskazówki co do kryteriów, według których należy dokonywać jej oceny. Organ podniósł także, iż ocena zdolności odróżniającej jest wypadkową dwóch elementów. Z jednej strony forma przedstawieniowa znaku musi być "sama w sobie" na tyle charakterystyczna, aby mogła identyfikować towar. Z drugiej strony musi zapewniać kupującemu możliwość dokonania wyboru towaru według niej, bez konieczności ustalania pochodzenia towaru drogą okrężną, np. przez szukanie na towarze nazwy producenta.

Urząd Patentowy stwierdził, iż przedmiotowe oznaczenie [...] jest znakiem opisowym, zaś uznanie znaku opisowego za pozbawiony zdolności odróżniającej uzasadniają dwa względy: po pierwsze znak ma przekazywać informację o pochodzeniu towaru, a nie o nim samym, a po drugie znak, do którego z mocy rejestracji płynie wyłączność używania, nie może pozbawiać konkurentów możliwości przekazywania kupującym informacji o towarze.

W ocenie organu, za znaki opisowe należy uznać takie znaki, które składają się wyłącznie z oznaczeń służących w obrocie do przekazywania informacji o cechach towarów. Opisowy charakter znaku wyraża się w tym, że jedyną i bezpośrednio przekazaną informacją jest ta, która wskazuje na cechę towaru. W konkluzji według organu zgłoszony znak jest wyłącznie znakiem słownym. Zatem jego wyraz graficzny, który w rzeczywistości będzie oddziaływał na potencjalnego klienta jest niedookreślony. Zwrócił uwagę, że znak składa się ze słów, które mają określone znaczenie, słowo "[...]" oznacza pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy ze środowiskiem naturalnym lub jego ochroną. Natomiast słowo "[...]" to ogół gatunków roślin charakterystycznych dla danego obszaru, środowiska lub okresu geologicznego, zgodnie z PWN.

W rezultacie wobec przedstawionej definicji znaku towarowego Urząd Patentowy wywiódł, iż nie jest znakiem towarowym oznaczenie [...], ponieważ przedrostek [...] (powszechnie rozumiany jako skrót od ekologii – "dziedzina biologii badająca wzajemne stosunki między organizmami, a otaczającym je środowiskiem") nie posiada sam w sobie żadnej zdolności odróżniającej i dodanie go do jakiegokolwiek wyrazu, nie nadaje nowemu połączeniu rozróżnialności. Znak stanowi więc, jedyne słowne

i bezpośrednie wskazanie na towary, do których oznaczania został przeznaczony.

Konkludując Urząd Patentowy przywołując definicję zawartą w art. 2 lit. k rozporządzenia Rady (WE) nr S3 4/2007 wskazał, iż w decyzji własnej z dnia [...] maja 2011 r. uwzględnił i uzasadnił niedopuszczalność rejestracji znaków z oznaczeniami typu "[...]". Podniósł także, iż zgodnie z art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 834/2007 uznaje się, że produkt opatrzony jest terminem odnoszącym się do ekologicznej metody produkcji, jeżeli przy znakowaniu, w materiałach reklamowych lub dokumentach handlowych taki produkt, jego składniki lub materiały paszowe opisywane są za pomocą terminów sugerujących nabywcy, że produkt ten, jego składniki lub materiały paszowe zostały uzyskane zgodnie z przepisami określonymi w ww. rozporządzeniu.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, złożyła Spółka. Wnosząc o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji z dnia [...] października

2011 r., jak i decyzji z dnia [...] maja 2011 r., strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie następujących przepisów tj.:

1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a.")

w związku z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 252 u.p.w.p. oraz naruszenia art. 130 zd. 1 u.p.w.p., polegające na zaniechaniu przez Urząd Patentowy podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w szczególności przez zaniechanie wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnego ustalenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, że zgłaszane oznaczenie nie posiada pierwotnej zdolności odróżniającej;

2) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 252 u.p.w.p., a także art. 144 u.p.w.p., polegające na zaniechaniu przez Urząd Patentowy podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny całego materiału dowodowego w aspekcie badania, czy znak towarowy nabył wtórną zdolność odróżniającą poprzez jego rzeczywiste

i konsekwentne używanie;

3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 252 u.p.w.p., polegające na zaniechaniu przez Urząd Patentowy podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie wezwaniu strony postępowania do przedłożenia dodatkowych dowodów, gdy materiał dowodowy przez nią przedstawiony jest zdaniem organu niewystarczający do ustalenia stanu faktycznego zgodnego z twierdzeniem strony;

4) art. 8 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 252 u.p.w.p. poprzez niewskazanie przez Urząd Patentowy, na jakiej podstawie nie uznał przez skarżącą dowodów przemawiających za wtórną zdolnością odróżniającą, podczas gdy organ administracji publicznej ustalając stan faktyczny ma obowiązek wskazać, na których dowodach się oparł i którym dowodom odmówił wiarygodności, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia zasady prowadzenia przez organy administracji publicznej postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej;

5) art. 6 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 252 u.p.w.p. poprzez wydanie decyzji niekompletnej w zakresie wskazania podstawy prawnej w oparciu o którą organ odmówił rejestracji znaku towarowego zawierającego przedrostek "[...]".

Powyższe uchybienia zdaniem skarżącej, doprowadziły do naruszenia przez Urząd Patentowy prawa materialnego, tj. art. 121 u.p.w.p poprzez jego niezastosowanie oraz art. 129 ust. 1 pkt 2 wraz z ust. 2 w zw. z art. 130 zd. 2 u.p.w.p. poprzez ich błędne zastosowanie w istniejącym stanie faktycznym sprawy i w konsekwencji odmowę udzielenia prawa ochronnego z powołaniem się na błędne ustalenie braku zdolności odróżniającej znaku towarowego.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach z dnia [...] października 2011 r. i z dnia [...] maja 2011 r.

Organ szczegółowo odniósł się do postawionych zarzutów i ponownie stwierdził, że nie znajduje podstaw do uznania, iż oznaczenie słowne [...] nabyło wtórną zdolność odróżniającą. Wyjaśnił także, że złożone przez spółkę materiały w postaci faktur, materiałów reklamowych, kopii sprawozdań finansowych, przedstawiają jedynie znaki słowno graficzne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 marca

2012 r. w sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 12/12 – oddalił skargę.

Sąd I instancji podzielił pogląd organu, że zgłoszone oznaczenie pozbawione jest zdolności odróżniającej ze względu na swój opisowy charakter. Oznaczenie pozbawione jest bowiem cech charakterystycznych, które mogłyby utkwić

w świadomości przeciętnego odbiorcy i w konsekwencji nie nadaje się do identyfikacji towaru jako pochodzącego od skarżącej spółki. Sąd I instancji wskazał, że przeciętny nabywca nie zagłębia się w analizę poszczególnych detali oznaczenia, a jedynie zauważa cechy dominujące i odróżniające, które są najłatwiej zapamiętane, czyli początkowy zestaw liter "[...]" powszechnie rozumiany jako skrót od ekologii, natomiast drugi człon "[...]" informuje o rodzaju towaru, ogółu roślin. Wobec tego, że zgłoszony znak, rozpatrywany jako całość, pozbawiony jest znamion odróżniających w odniesieniu do towarów, dla jakich miał być zarejestrowany, a dodatkowo opisowy charakter znaku czyni go niezdolnym do wskazywania na pochodzenie oznaczonych nim towarów. Odnosząc się do znajdujących się w aktach dokumentów przedłożonych przez stronę, na okoliczność nabycia przez oznaczenie wtórnej zdolności odróżniającej, Sąd wskazał, że przedstawiają one znak słowno - graficzny, a znak zgłoszony do ochrony jest wyłącznie znakiem słownym, nieposiadającym żadnej formy graficznej, która pozwoliłaby mu nabyć zdolność odróżniającą, a tym bardziej wtórną zdolność odróżniającą.

Skargą kasacyjną spółka [...] zaskarżyła wyrok Sądu I instancji

w całości zarzucając mu naruszenie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy RP przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1

i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 252 Prawa własności przemysłowej oraz art. 130 zdanie 1 tej ustawy, poprzez zaniechanie przez Urząd Patentowy podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy,

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 252, a także art. 144 Prawa własności przemysłowej,

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4, art. 1 i art. 3 p.p.s.a. a także art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej; p.u.s.a.) polegające na samodzielnej ocenie przez WSA przedstawionego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego (załączonego do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy),

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 252 Prawa własności przemysłowej,

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.

w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 252 Prawa własności przemysłowej,

6) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 252 Prawa własności przemysłowej,

7) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów prawa materialnego, tj. art. 121 Prawa własności przemysłowej,

8) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niestwierdzeniu naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 i w zw. z art. 130 zdanie 2 Prawa własności przemysłowej, poprzez błędne uznanie prawidłowości ich zastosowania przez Urząd Patentowy

i w konsekwencji oddalenie skargi, podczas gdy Urząd Patentowy błędnie zastosował te przepisy w istniejącym stanie faktycznym sprawy.

Zarzucono ponadto naruszenie prawa materialnego: art. 121 Prawa własności przemysłowej, art. 129 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 i w zw. z art. 130 zdanie 2 Prawa własności przemysłowej, poprzez ich zastosowanie w istniejącym stanie faktycznym sprawy i błędne uznanie, że znak towarowy nie posiada pierwotnej zdolności odróżniającej, a w konsekwencji odmowę uchylenia decyzji organów I i II instancji.

W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 1157/12, uchylił zaskarżony wyrok

i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzając od Urzędu Patentowego RP na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że podstawą odmowy udzielenia prawa odmowy udzielenia prawa ochronnego było stwierdzenie przez organ, że zgłoszone oznaczenie ma charakter opisowy, a nadto w jego skład wchodzi termin "[...]", którym nie mogą być oznakowane towary niespełniające wymogów określonych w rozporządzeniu nr 834/2007. Natomiast w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego każda z wymienionych podstaw stanowi, co do zasady, wystarczającą i samodzielną przesłankę do odmowy udzielenia prawa ochronnego. Ponadto w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku nie zawarto rozważań, że przepisy tego rozporządzenia mają w sprawie zastosowanie. Również podkreślono, że Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku odniósł się jedynie do odmowy udzielenia prawa ochronnego z uwagi na opisowy charakter znaku, co przesądziło o naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny za wadliwe uznał odniesienie się Sądu I instancji do nabycia wtórnej zdolności odróżniającej na podstawie przedłożonych w toku postępowania dokumentów, w sytuacji gdy organ nie dokonywał ustalenia w tym zakresie (na podstawie przedłożonych w toku postępowania dokumentów). Jednocześnie stwierdził, że dla ustalenia istnienia pierwotnej zdolności odróżniającej oznaczenia [...] dla towarów objętych zgłoszeniem niezbędne jest najpierw przesądzenie, czy w tej sprawie ma zastosowanie rozporządzenie nr 834/2007.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. Nr 270, dalej także: "p.p.s.a.").

Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, że od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym (prawem Unii Europejskiej), rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej), interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.

W ocenie Sądu, należy jedynie wspomnieć na wstępie, że zgodnie z przepisem art. 190 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po przeprowadzeniu ponownej analizy niniejszej sprawy zainicjowanej skargą spółki [...] - uznał, że Urząd Patentowy, wydając zarówno zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2011 r., jak również utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] maja 2011 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy [...], nr zgłoszenia [...], dopuścił się - mającego zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. - polegającego na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy, a także na przyjęciu dowolnych ustaleń faktycznych oraz przeprowadzeniu wadliwej i niepełnej zarazem analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, istotna obraza wspomnianych przepisów postępowania administracyjnego doprowadziła ponadto do niepełnych ustaleń faktycznych.

Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć -

w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny obu spornych decyzji Urzędu Patentowego. Sąd uznał w konsekwencji, że organ administracji publicznej, wydając zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] maja 2011 r.

w sposób co najmniej przedwczesny przyjął, że w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do odmowy udzielenia prawa ochronnego na sporny słowny znak towarowy.

Przechodząc do merytorycznej oceny legalności zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego, na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z przepisem art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – u.p.w.p. (odpowiednio: art. 4 ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy o znakach towarowych), znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny, jeżeli oznaczenie takie nadaje się do odróżniania towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa.

Powyższy przepis jest wyrazem funkcji znaku towarowego, jako właściwego gospodarce instrumentu komunikacji między przedsiębiorcą, a konsumentem towarów lub usług. Znak towarowy, pozostając w fizycznym lub jedynie pojęciowym związku

z konkretnym egzemplarzem towaru, przekazuje bowiem nabywcom informację, że wszystkie towary tak oznaczone pochodzą z jednego i tego samego źródła podporządkowanego przedsiębiorcy, który jest uprawniony do używania znaku towarowego. Z przepisu art. 120 ust. 1 u.p.w.p. wynika także, że wskazaną funkcję wyróżniania towarów i usług na podstawie ich pochodzenia może realizować tylko taki znak, który ma zdolność odróżniającą w odniesieniu do konkretnych towarów lub usług. Wyróżniający charakter znaku polega na wyposażeniu znaku w takie cechy, które

w świadomości uczestników obrotu gospodarczego w sposób niebudzący wątpliwości wskazując, że towar w ten sposób oznaczony pochodzi od określonego, tego samego przedsiębiorstwa (tak m.in. /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

w Warszawie z dnia 22 marca 2002 r., sygn. akt II SA 3847/01, Monitor Prawniczy

z 2002, nr 10, poz. 436). Na gruncie orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości przyjmuje się, że zdolność odróżniająca znaku towarowego to zdatność znaku do odróżniania towarów (usług) jednego przedsiębiorcy od rodzajowo podobnych towarów (usług) innych przedsiębiorców na podstawie ich pochodzenia (tak m.in. /w:/ wyrok Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 8 kwietnia 2003 r. w sprawach połączonych C-53/01, C-54/01 i C-55/01, Linde AG, Winward Industries i Rado Uren AG, Zb. Orz. 2003, s. I-3161, pkt 40). Powyższą zdolnością odróżniania (dostatecznymi znamionami odróżniającymi) znak towarowy powinien legitymować się w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Należy przyjąć, że zdolnością odróżniania,

w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo własności przemysłowej, jest zdolność danego oznaczenia do przekazywania informacji o pochodzeniu towaru z określonego przedsiębiorstwa. Zgodnie z art. 129 ust. 1 pkt 2 u.p.w.p. nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Przepis art. 129 ust. 2 pkt 1 i 2 cyt. ustawy przewiduje, że - z zastrzeżeniem art. 130 u.p.w.p. - nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które: - nie nadają się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostały zgłoszone, a także - składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania

w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności.

W wyroku z dnia 10 grudnia 1996 r., sygn. akt III RN 50/96 (OSNAPiUS 1997 nr 15, poz. 263), Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że przepis art. 7 ust. 2 ustawy o znakach towarowych (odpowiednik obecnie obowiązującego przepisu art. 129 ust. 2 pkt 2 u.p.w.p.) nie przesądza, czy wszystkie lub tylko niektóre z wymienionych w tym przepisie oznaczeń mogą nabyć zdolność odróżniania wskutek używania w obrocie gospodarczym. Przy ocenie, czy oznaczenie posiada zdolność odróżniania należy jednak uwzględniać interes uczestników obrotu gospodarczego, który wyraża się

w swobodnym dostępie do wszystkich oznaczeń informujących o nazwie lub cechach towarów lub usług. Taki interes można potwierdzić tak długo, jak długo dany znak jest odbierany jako nazwa produktu lub informacja o właściwościach towaru lub usługi. Interes uczestników obrotu gospodarczego nakazuje wyłączenie od rejestracji takich oznaczeń, ponieważ ich rejestracja prowadziłaby do monopolizacji używania tych oznaczeń przez poszczególnych przedsiębiorców, co w rezultacie stanowiłoby bardzo poważne i nieuzasadnione ograniczenie działalności innych przedsiębiorców (tak również m.in. /w:/ wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 218/01, OSNP z 2004 r. Nr 2, poz. 23). Pogląd ten jest aktualny również w rozpoznawanej sprawie, bowiem podstawową przesłanką udzielenia praw ochronnych jest zdolność odróżniająca danego oznaczenia. W doktrynie rozróżnia się tzw. abstrakcyjną zdolność odróżniania i konkretną zdolność odróżniania. Znak towarowy charakteryzuje się abstrakcyjną zdolnością odróżniania, gdy oznaczenie oceniane abstrakcyjnie

(w oderwaniu od konkretnych towarów lub usług) nadaje się do odróżniania towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa. Znak towarowy ma konkretną zdolność odróżniania, gdy nadaje się do odróżniania towarów lub usług zawartych w zgłoszeniu do Urzędu Patentowego od towarów lub usług innego przedsiębiorstwa. Niewątpliwie znak towarowy musi służyć do identyfikacji produktu,

w związku z którym wnosi się o rejestrację, jako pochodzącego z konkretnego przedsiębiorstwa, a więc znak ma służyć odróżnianiu tego produktu od produktów pochodzących z innych przedsiębiorstw. Uznanie znaku opisowego za pozbawiony zdolności odróżniającej uzasadniają dwa względy. Po pierwsze znak ma przekazywać informację o pochodzeniu towaru, a nie o nim samym, po drugie znak, do którego

z mocy prawa ochronnego płynie wyłączność używania, nie może pozbawiać konkurentów możliwości przekazywania kupującym informacji o towarze.

Zdaniem Sądu, zdolność odróżniająca znaku towarowego wyraża się

w posiadaniu przez znak dostatecznych znamion pozwalających na odróżnienie

w obrocie oznaczonych nim towarów lub usług. Konieczność posiadania przez znak dostatecznych znamion odróżniających wynika z faktu, iż oznaczenie pełniące funkcję znaku towarowego musi nadawać się do identyfikacji towarów w obrocie, aby zaś móc realizować tę funkcję w sposób prawidłowy, musi posiadać pewne cechy charakterystyczne, które mogą utkwić w pamięci kupujących.

Wracając na grunt niniejszej sprawy, to powodem odmowy udzielenia prawa ochronnego było przyjęcie, że zgłoszone oznaczenie nie ma dostatecznych znamion odróżniających, gdyż stanowi jedynie słowne i bezpośrednie wskazanie na towary, do których oznaczenia został przeznaczony. Według stanowiska organów, zgłoszone do ochrony oznaczenie jest znakiem opisowym, zaś podstawą materialnoprawną odmowy stanowił art. 129 ust.1 pkt 2 i art. 129 ust. 2 u.p.w.p. Według pierwszego z powołanych przepisów, nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Natomiast zgodnie z art. 129 ust. 2 pkt 2 omawianej ustawy, odnoszącego się do oznaczeń opisowych, z zastrzeżeniem art. 130 nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności.

Zwrócić uwagę należy, że w obu decyzjach Urząd Patentowy wskazał także na niedopuszczalność rejestracji znaków z oznaczeniem "[...]" wynikającą wprost z prawa unijnego – rozporządzenia nr 834/2007. Zgodnie z art. 23 ust. 1 tego rozporządzenia "do celów niniejszego rozporządzenia uznaje się, że produkt opatrzony jest terminem odnoszącym się do ekologicznej metody produkcji, jeżeli przy znakowaniu,

w materiałach reklamowych lub dokumentach handlowych taki produkt, jego składniki lub materiały paszowe opisywane są za pomocą terminów sugerujących nabywcy, że produkt ten, jego składniki lub materiały paszowe zostały uzyskane zgodnie

z przepisami określonymi w niniejszym rozporządzeniu".

Naczelny Sąd Administracyjny uchylając zaskarżony wyrok podkreślił, że "terminy wymienione w załączniku, ich pochodne lub wersje skrócone, jak np. "bio"

i "eko", używane samodzielnie lub łącznie, mogą być stosowane na terenie Wspólnoty

i we wszystkich językach Wspólnoty w znakowaniu i reklamie produktu, który spełnia wymogi określone na mocy niniejszego rozporządzenia lub zgodnie z niniejszym rozporządzeniem". Stosownie do tego przepisu prawodawca unijny w art. 23 ust. 2, odnoszącym się do stosowania terminów związanych z produkcją ekologiczną, wprowadził zakaz stosowania tych terminów m.in. w znakach towarowych mogących wprowadzić w błąd konsumenta lub użytkownika poprzez sugerowanie, że produkt lub składniki spełniają wymogi wymienione w tym rozporządzeniu. Jak zaznaczył dalej NSA, a skład orzekający przychyla się do tego stwierdzenia - w przepisach prawa krajowego, w art. 131 ust. 1 pkt 3 Prawa własności przemysłowej, możliwość wprowadzenia odbiorców w błąd stanowi negatywną przesłankę do udzielenia praw ochronny na oznaczenie.

W konsekwencji za Naczelnym Sądem Administracyjnym potwierdzić należy, że w rezultacie z jednej strony organ stwierdził, że podstawą odmowy udzielenia prawa ochronnego było stwierdzenie przez organ, że zgłoszone oznaczenie ma charakter opisowy, a z drugiej strony (nadto) w jego skład wchodzi termin "[...]", którym nie mogą być oznakowane towary niespełniające wymogów określonych w rozporządzeniu nr 834/2007. Każda z wymienionych podstaw, jak wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny stanowi, co do zasady, wystarczającą i samodzielną przesłankę do odmowy udzielenia prawa ochronnego i ze stwierdzeniem powyższym nie można się nie zgodzić.

Dlatego też aprobując w pełni zaprezentowane stanowisko przez Naczelny Sąd Administracyjny, co podkreślić należy, dla istnienia pierwotnej zdolności odróżniającej oznaczenia [...] dla towarów objętych zgłoszeniem niezbędne jest najpierw przesądzenie przez organy, czy w sprawie ma zastosowanie rozporządzenie nr 834/2007.

Konkludując, stwierdzić należy, że organ z dwóch odrębnych przyczyn odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, co wynika z uzasadnienia zaskarżonych decyzji, a zatem dopiero wyjaśnienie powyższych kwestii w ponownym rozpoznaniu sprawy, pozwoli na odniesienie się, czy wymieniona podstawa będzie stanowiła przesłankę do odmowy udzielenia prawa ochronnego co do istnienia pierwotnej zdolności odróżniającej oznaczenia [...].

Również według Sądu, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, za co najmniej przedwczesne należy uznać stanowisko Urzędu Patentowego dotyczące oceny, że oznaczenie nie nabyło wtórnej zdolności odróżniającej.

Zgodnie z art. 130 zdanie drugie u.p.w.p. "odmowa udzielenia prawa ochronnego na podstawie przepisu art. 129 ust. 1 pkt 2 nie może nastąpić w szczególności, jeżeli przed datą zgłoszenia znaku towarowego w Urzędzie Patentowym znak ten nabrał,

w następstwie jego używania, charakteru odróżniającego w przeciętnych warunkach obrotu". Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika wprost, że możność nabycia wtórnej zdolności odróżniającej odnosi się do znaków towarowych o charakterze opisowym, a ta okoliczność ma istotne znaczenie. Podkreślenia bowiem wymaga, że według organu zgłoszony znak stanowi oznaczenie opisowe.

Wskazać tu zatem należy, że po doręczeniu skarżącej decyzji z dnia [...] maja 2011 r., w której organ wyraził pogląd o opisowym charakterze zgłoszonego oznaczenia, spółka do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dołączyła szereg dokumentów – faktur, materiałów reklamowych, sprawozdań finansowych - w celu wykazania, rzeczywistego i konsekwentnego używania zgłoszonego oznaczenia. Podniosła, że jest przedsiębiorstwem działającym od lat na krajowym rynku kwiatowym. Powstała w 1994 r. i od tej daty znakowała produkty oznaczeniem [...], posiada sieć placówek, i wszystkie te placówki prowadzą aktywną działalność i sprzedają towary oznaczone znakiem [...]. We wniosku, nie rezygnując z poglądu, że zgłoszone oznaczenie ma pierwotną zdolność odróżniającą, skarżąca wykazywała zatem, że istnieją podstawy do przyjęcia, że używane od lat oznaczenie nabyło wtórną zdolność odróżniającą, przy czym dla wykazania tej okoliczności przedłożyła dowody, mających w jej ocenie potwierdzić to stanowisko.

W zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy w ogóle nie odniósł się ani do przedłożonych dokumentów, ani też do zawartych we wniosku twierdzeń o spełnieniu przez zgłoszone oznaczenie przesłanek określonych w art. 130 zdanie drugie u.p.w.p., co stanowi uchybienie organu.

W ocenie Sądu, aby rozstrzygnięcie organu administracji ocenić w sposób prawidłowy i odpowiedzialny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie się do wszystkich istotnych elementów (przesłanek oceny), które należy sprawdzić, analizując, czy dany znak towarowy, zgłoszony do ochrony, posiada zdolność odróżniającą, jako zasadniczą przesłankę zdolności rejestrowej znaku towarowego. Odnosząc się do złożonych dokumentów, wyraźnie wskazać należy, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności

z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Przy czym taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego, a także tego organu z dnia [...] maja 2011 r., nie spełnia wymogów stawianych przez normę prawną zawartą

w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem nie zawiera wyjaśnień wszystkich ważnych okoliczności, które należy uwzględnić przy wydawaniu decyzji w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy [...].

Mając powyższe na względzie, należy wskazać, że w toku ponownego postępowania Urząd Patentowy zobowiązany będzie dokonać ponownie pogłębionej analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego, w tym przede wszystkim szczegółowo odnieść się do przedłożonych przez stronę skarżącą dowodów na okoliczność wtórnej zdolności odróżniającej, analizując złożony materiał dowodowy zgodnie z właściwą wykładnią przepisów.

W ocenie Sądu bowiem, brak pełnego odniesienia się przez organ do wskazywanego przez stronę skarżąca materiału dowodowego i wysnutych z niego argumentów, mogących mieć istotny wpływ na ocenę legalności zastosowania norm prawa materialnego, nie dało tej stronie możliwości ustosunkowania się do zarzutów (stanowiska) organu. Niewątpliwie w tej sytuacji uchybienie to nie pozwala Sądowi Administracyjnemu na pełne skontrolowanie legalności spornej decyzji Urzędu Patentowego, co do oceny wtórnej zdolności odróżniającej.

Mając na uwadze powyższe uchybienia w zaskarżonych decyzjach, Sąd pominął w rozważaniach dokonanie oceny oznaczenia [...] jako całości, bowiem co wskazywano już powyżej niezbędne jest dla ustalenia istnienia pierwotnej zdolności odróżniającej oznaczenia [...] dla towarów objętych zgłoszeniem - przesądzenie, czy w tej sprawie ma zastosowanie rozporządzenie nr 834/2007.

W tej sytuacji wskazane powyżej uchybienia organ zobowiązany będzie usunąć w toku ponownego postepowania, dokonując szczegółowego wyjaśnienia przyjętego stanowiska w uzasadnieniu decyzji administracyjnej.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" p.p.s.a., stwierdzając, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a. Orzekając o zwrocie kosztów postępowania sądowego

w wysokości [...] złotych, Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 i § 3 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).