Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1483/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 169 par. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1483/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 maja 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Anna Znamiec (spr.), Asesor: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Małgorzata Celińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2008r., sprawy ze skargi P. K., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie pozostawienia podania bez rozpoznania w sprawie restrukturyzacji zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób, fizycznych za 1999r., - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...]listopada 2002 r. skarżący P.K. wystąpił do Urzędu Skarbowego z wnioskiem o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego i objęcie tym postępowaniem należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999. Ponieważ zaległość podatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 była należnością sporną, Urząd Skarbowy postanowieniem z dnia [...]zawiesił postępowanie restrukturyzacyjne.

Postanowieniem z dnia [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego podjął zawieszone postępowanie w sprawie wniosku strony z dnia [...] listopada 2002 r. o restrukturyzację zaległości podatkowych w kwocie 76.335,80 zł. wraz z odsetkami za zwłokę.

Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] lutego 2007 r. wezwał stronę do uzupełnienia wniosku zgodnie z wymogami § 1,2,4 -11 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 września 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej dla przedsiębiorców, w tym pomocy na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych.

Skarżący otrzymał w/w wezwanie w dniu [...] marca 2007 r. lecz nie uzupełnił wniosku w pełnym zakresie określonym w wezwaniu tj. nie przedstawił planu restrukturyzacji firmy. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na podstawie art.169 § 4 Ordynacji podatkowej oraz art. 13 ust 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych dla przedsiębiorców postanowieniem z dnia 26 czerwca 2007 r. pozostawił bez rozpatrzenia podanie strony z dnia [...] listopada 2002 r. w sprawie restrukturyzacji należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999 w kwocie 76.335,80 zł. wraz z odsetkami za zwłokę.

Skarżący pismem z daty [...] lipca 2007r. złożył zażalenie na w/w postanowienie zarzucając naruszenie art. 13 ust 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców a także naruszenie przepisów art. 121 §1 i 2, art. 122 oraz art. 124 Ordynacji podatkowej i wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia .

Postanowieniem z dnia[...]. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, podzielając w całości zaprezentowane tam stanowisko.

Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym go postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]Skarżący zarzucił Dyrektorowi Izby Skarbowej wydanie postanowienia z pominięciem argumentów zawartych w odwołaniu i bez prawnego uzasadnienia rozstrzygnięcia. Ponadto, zdaniem skarżącego zaskarżone postanowienie podważenie zaufania do organów podatkowych poprzez naruszenie art. 121 §1, art. 122 oraz art. 210 §1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nie zawiera uzasadnienia prawnego a jedynie subiektywny pogląd dotyczący udzielania pomocy przedsiębiorcom po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. W ocenie Skarżącego organ wykazał niekonsekwencję w rozumowaniu albowiem w ocenie Skarżącego przyznawanie pomocy nie zmieniło się diametralnie po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. Skarżący wskazał, iż Polska przystąpiła do Unii Europejskiej 1 maja 2004 r. a Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 września 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych na podatnie którego organ żądał dodatkowych dokumentów weszło w życie w dniu 10 października 2006 r.

Skarżący podniósł również że wyrok znoszący przyczynę zawieszenia postępowania restrukturyzacyjnego zapadł w dniu [...]stycznia 2006 r. a więc przed wejściem w życie Rozporządzenia z dnia 6 września 2006 r. w oparciu o które organ zażądał planu restrukturyzacji a skarżący nie maił żadnego wpływu na to, że organ wydał postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania z datą [...] listopada 2006 r.

W ocenie Skarżącego organ zażądał planu restrukturyzacji w oparciu o błędną podstawę prawną ponieważ rozporządzenia na którym oparł się organ nie ma mocy wstecznej i w związku z tym nie może być stosowane w przedmiotowym postępowaniu restrukturyzacyjnym. Na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, która obowiązywała w dacie złożenia wniosku wymóg złożenia planu restrukturyzacji nie dotyczył Skarżącego.

Skarżący podaje nadto, iż wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...]kwietnia 2007 r. którym poprosił o wyjaśnienie i podanie podstawy prawnej żądania oraz stosowania przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych z dnia 5 września 2006 r. Skarżący podkreśla, iż liczył na wyjaśnienie tych kwestii przez Urząd Skarbowy przed upływem terminu do uzupełnienia wniosku , podczas gdy w jednej dacie doręczono mu postanowienie z dnia [...]oraz lakoniczne wyjaśnienia.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna podniosła iż zgodnie z art. 88 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską - Komisja Europejska powinna być informowana o wszystkich planach przyznania bądź zmiany pomocy co ma znaczenie albowiem organy podatkowe mają obowiązek stosować nie tylko prawo polskie ale i wspólnotowe. Z uwagi na brak decyzji o warunkach restrukturyzacji z powodu zawieszonego postępowania restrukturyzacyjnego skarżący znalazł się w grupie podmiotów w przypadku których wydanie decyzji o warunkach restrukturyzacji mogło nastąpić dopiero po akcesji Polski do Unii Europejskiej a zatem pomoc nie została im przyrzeczona przed tym faktem, podczas gdy zgodnie z stanowiskiem Komisji Europejskiej ocenie zasadności przyznania pomocy publicznej przez Komisję Europejską nie podlegają jedynie środki pomocowe przyznane przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Mali i średni przedsiębiorcy mogą skorzystać z programu pomocowego notyfikowanego w ramach procedury przejściowej tj. Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 września 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych przy założeniu że spełnią wszystkie warunki tego rozporządzenia .

Organ uznał, iż w przedmiotowej sprawie decyzja o warunkach restrukturyzacji nie może być wydana bez przedstawienia przez podatnika informacji o które organ wezwał stronę pismem z daty 28 lutego 2008 r. w tym planu restrukturyzacji. Organ kierując wezwanie działał na podstawie przepisu art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej zgodnie, z którym organ podatkowy ma prawo wezwać wnoszącego podanie, które nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa do usunięcia tych braków w terminie 7 dni z pouczeniem że niewypełnienie tego wezwania spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.

Podatnik pismem z dnia[...]marca 2007 r. oraz dodatkowo pismem z dnia [...]kwietnia 2007r. wnioskował o przedłużenie terminu do złożenia żądanych dokumentów. Ostatecznie podatnik nie przedłożył wszystkich niezbędnych informacji a przede wszystkim wymaganego przez program pomocowy planu restrukturyzacji, stąd Dyrektor Izby Skarbowej wydał zaskarżone postanowienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie, oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, nie są dotknięte wadami skutkującymi koniecznością wyeliminowana ich z obrotu prawnego.

W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną pozostaje ustalenie, czy organy obu instancji postąpiły prawidłowo pozostawiając bez rozpatrzenia wniosek P.K. o restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych, którego braków skarżący nie uzupełnił w wyznaczonym zakresie, w sytuacji gdy obowiązek złożenia dodatkowych dokumentów powstał na mocy aktu prawnego, który zaczął obowiązywać już po złożeniu wniosku.

Poza sporem pozostaje okoliczność, że w dacie składania wniosku ([...]listopada 2002 r.) o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego skarżący był zwolniony od obowiązku przedłożenia programu restrukturyzacji. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 3 z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. nr 155, poz. 1287) mały przedsiębiorca, w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 2 pkt 1 (ustawa z dnia 19 listopada 1999r. prawo działalności gospodarczej), nie ma obowiązku dołączać programu restrukturyzacji. Skarżący spełniał kryteria uznania go za małego przedsiębiorcę i w związku z tym planu takiego nie przedłożył składając wniosek.

Na skutek zawieszenia postępowania restrukturyzacyjnego, rozpoznanie wniosku przypadło już w okresie obwiązywania Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 września 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych (Dz. U. z 2006 r., nr 169, poz. 1202), który przewiduje obowiązek załączenia do wniosku m. in. planu restrukturyzacji.

Powstało więc pytanie, czy skarżący który w dacie złożenia wniosku był zwolniony z obowiązku przedłożenia planu restrukturyzacyjnego na skutek zmiany przepisów może być skutecznie wezwany o jego przedłożenie, a w przypadku nieuzupełnienia tego braku, jego wniosek można pozostawić bez rozpoznania.

Aktem prawa materialnego regulującym problematykę pomocy publicznej w dacie składania wniosku była ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.), jednakże w związku z wstąpieniem RP w struktury Unii Europejskiej, w stosunku do należności powstałych przed dniem akcesji, co do których z uwagi na istnienie należności spornych nie zostały wydane decyzje o warunkach restrukturyzacji, pomoc udzielana na mocy wymienionej ustawy podlega zgłoszeniu do Komisji Europejskiej. Kwestią do uregulowania pozostawało takie sformułowanie programu pomocowego, który będzie odpowiadał wymogom stawianym przez prawodawstwo unijne. W okresie tym problematykę pomocy publicznej objęła regulacją ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, która uchyliła ustawę z dnia 27 lipca 2002 r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, na podstawie której skarżący złożył wniosek. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w nowej ustawie wydano rozporządzenie, na mocy którego zobowiązano skarżącego do przedłożenia planu.

Zasadą jest, że postępowanie prowadzi się według przepisów obowiązujących w dacie dokowania poszczególnych czynności. Wyjątek od powyższej zasadny, tj. stosowanie przepisów postępowania poprzednio obowiązujących musi wyraźnie wynikać z przepisu przejściowego. Odmiennie więc niż to ma miejsce w przypadku przepisów prawa materialnego, gdzie do oceny stanu faktycznego stasuje się przepisy obowiązujące w dacie jego zaistnienia, przy przepisach proceduralnych zasadą jest stosowanie przepisów aktualnie obowiązujących. W związku z powyższym skoro ustawodawca nie uregulował tej kwestii w sposób szczególny, każda zmiana przepisów postępowania powoduje konieczność stosowania przepisów aktualnie obowiązujących. Podsumowując nawet późniejsze wprowadzenie obowiązku przedłożenie planu restrukturyzacji, wiąże skarżącego, albowiem nadal jest to warunek formalny, a nie merytoryczny.

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców wyraźnie wyróżniała trzy etapy postępowania restrukturyzacyjnego tj. wszczęciem postępowania, wydaniem decyzji o warunkach restrukturyzacji i zakończenie restrukturyzacji. W rozpoznawanej sprawie doszło jedynie do wszczęcia postępowanie, które zgodnie z art. 12 ust. 1 zd. 2 wszczynane było w dniu wpływu wniosku do właściwego organu restrukturyzacyjnego (18 listopada 2002 r.). Jest to faza postępowania w której następuje formalna kontrola wniosku, która kończy się, gdy spełnione zostaną odpowiednie warunki, wydaniem decyzji o warunkach restrukturyzacji. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie doszło do wydania takiej decyzji cały czas toczyło się postępowanie mające na celu ocenę formalną wniosku.

Stosownie do przepisu art. 9 pkt 1 ustawy o restrukturyzacji odpowiednie zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej m.in. w zakresie zobowiązań podatkowych wymienionych w art. 6 ustawy, czyli między innymi do należności których restrukturyzacji domaga się skarżący. Należy zauważyć, że obowiązkiem organów podatkowych jest w pierwszym rzędzie merytoryczne załatwienie spraw czy to wszczynanych z urzędu, czy też inicjowanych wnioskiem strony chyba, że zaistniały przesłanki do ich zakończenia z przyczyn formalnych (m.in. art. 169 § 1 w zw. z § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm.). Powyższe oznacza, że nawet przy częściowym uregulowaniu instytucji prawnej wszczęcia postępowania na wniosek strony w art. 12 ust. 1 ustawy o restrukturyzacji możliwe jest jej uzupełnienie na podstawie art. 9 ust. 1 tej ustawy przepisami ustawy, do której skierowane jest odesłanie (Ordynacja podatkowa). Przepis § 9 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 września 2006r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych, stanowi podstawę żądania od wnioskodawcy planu restrukturyzacyjnego. W rozumieniu cytowanych wyżej przepisów wnioskodawcą jest podmiot określany, jako mały przedsiębiorca. Sąd podziela więc stanowisko prezentowane w zaskarżonym postanowieniu, odnośnie kwalifikacji podmiotowej strony skarżącej jako podmiotu, który zobowiązany jest przedstawić plan restrukturyzacji.

Powyższe wnioski prowadzą do konkluzji, że w niniejszej sprawie P. K. winien spełnić warunek polegający na przedstawieniu planu restrukturyzacji, wynikającego z § 9 ust. 1 i 2 powołanego w/w rozporządzenia z dnia 5 września 2006r. Zasadnie organ restrukturyzacyjny zobowiązał skarżącego do uzupełnienia braku w tym zakresie. W tych okolicznościach, mając na uwadze, że przepisy ustawy restrukturyzacyjnej nie przewidywały trybu postępowania w sytuacji niedopełnienia wymogów formalnych wniosku w zakresie przedstawienia planu restrukturyzacyjnego, organ prawidłowo zastosował w sprawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z § 9 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych. W myśl art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wezwanie kierowane do skarżącego zawierało pouczenie o skutkach nie uzupełnienia wymogów, w zakreślonym terminie tj. pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Pomimo upływu tego terminu skarżący nie uzupełnił wniosku. Odpowiedź kierowana do organu w wyniku tego wezwania jest w istocie polemiką z organem odnośnie konieczności składania planu. Odpowiedź ta w ocenie Sądu nie może być oceniona w kategoriach uzupełnienia braków formalnych wniosku.

Mając powyższe na uwadze organ trafnie zastosował nowe wymogi i wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych.

Ponieważ organ restrukturyzacyjny prawidłowo zastosował wskazane powyżej regulację prawne, nie można w rozpoznawanej sprawie mówić o naruszeniu ogólnych zasad postępowania tj. zasady prawdy obiektywnej oraz zasady zaufania i udzielania informacji. Również chybiony jest zarzut dotyczący baku uzasadnienia w zaskarżonym postanowieniu. Postanowienia obu instancji zawierają bowiem uzasadnienie wskazujące, na jakiej podstawie prawnej i w jakiej sytuacji wydano rozstrzygnięcie. Oczywiście z powodu formalnego rozstrzygnięcia uzasadnienie takie nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, ponieważ oceniono w nim wystąpienie przesłanek skutkujących pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpatrując skargę w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie stwierdziwszy naruszeń prawa materialnego i procesowego, orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).