Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 618/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 74 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 49, art. 148 § 2, art. 145 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2016 roku sprawy ze skargi R. W. i D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza O. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżących R. W. i D. W. solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu zażalenia J. L. i A. L., J. W., R. W. i D. W., D. L. i Z. L. oraz K. K., utrzymał w mocy postanowienie Burmistrza O. z dnia [...], znak [...] o odmowie wznowienia postępowania.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Burmistrz O. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu wniosku inwestora – A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie jednej elektrowni wiatrowej o mocy do 2 MW (wraz z przyłączem elektroenergetycznym, złączem kablowo – pomiarowym ZK – 15 kV, drogą dojazdową, placem manewrowym oraz zjazdem z drogi) na działkach nr ewid. 61, 62, 55, 34 i 63 położonym w miejscowości O., gmina O., powiat [...].".

Wnioskiem z dnia 11 lipca 2014 roku J. L. i A. L., J. W., R. W. i D. W., D. L. i Z. L. oraz K. K. wystąpili o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267 ze zm., dalej jako: "K.p.a."). Jak wskazali wnioskodawcy, o postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań i wydaniu decyzji dowiedzieli się dopiero z zawiadomienia organu gminy z dnia 11 czerwca 2014 roku o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, co uświadomiło im, że postępowanie w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań toczyło się bez ich wiedzy i udziału. Autorzy wniosku uważają, że został on złożony z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a., liczonego od dnia 11 czerwca 2014 roku. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie została im doręczona, wbrew treści obwieszczenia organu gminy z dnia 27 marca 2014 roku. Obwieszczenie to zostało umieszczone na słupach ogłoszeniowych znajdujących się na terenie miasta O., co nie mogło świadczyć, że zostało ono umieszczone w pobliżu terenu projektowanej inwestycji. Wnioskodawcy zamieszkują poza O., we wsi B. O., zatem na terenie odrębnego sołectwa, które posiada własne słupy ogłoszeniowe. Z informacji umieszczonych na tych słupach mieszkańcy wsi czerpią wiedzę o istotnych sprawach publicznych.

Burmistrz O. postanowieniem z dnia [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...]. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 149 § 3 i § 4 i art. 148 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie J. L. i A. L., J. W., R. W. i D. W., D. L. i Z. L. oraz K. K. wnieśli zażalenie. W treści zażalenia jego autorzy wskazali na naruszenie art. 150 § 2 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie wznowienia przez organ, którego działalność jest przyczyną wznowienia postępowania, co skutkowało naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 K.p.a.) oraz art. 126 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu do treści wniosku o wznowienie postępowania. W sprawie – zdaniem autorów zażalenia – doszło również do naruszenia art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i wnikliwy, a także naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, tj. w szczególności z pominięciem przytoczonych okoliczności i dowodów wskazujących na wprowadzenie stron postępowania w błąd przez organ administracji, co skutkowało naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.). Także naruszony został przepis art. 3 ust. 1 pkt 11 lit. "c" ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 1235 ze zm., dalej jako: "ustawa") poprzez zaniechanie ogłoszenia decyzji w miejscu planowanego przedsięwzięcia, mimo iż organ zobligowany był do skutecznego doręczenia stronom tej decyzji. Natomiast niezapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu zakończonym decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach stanowi naruszenie art. 79 ust. 1 ustawy. Z opisanych powodów autorzy zażalenia wnieśli o zmianę postanowienia pierwszej instancji i orzeczenie o wznowieniu postępowania, a we wznowionym postępowaniu uchylenie decyzji dotychczasowej oraz wydanie decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia. W uzasadnieniu zażalenia jego autorzy w szczególności wskazali, iż dochowali terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a organ pierwszej instancji nie zapoznał się z uzasadnieniem ich wniosku. O wznowieniu postępowania powinien orzekać inny organ, niż ten który wydał ostateczną decyzję, której dotyczy wniosek o wznowienie. W sprawie zakończonej wydaniem decyzji został istotnie naruszony interes społeczny i słuszny interes stron. Inwestycja wywołuje sprzeciw lokalnej społeczności.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu zażalenia, wspomnianym na wstępie rozstrzygnięciem, utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wznowienia postępowania. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż w sprawie podlegają ocenie jedynie okoliczności bezpośrednio związane z podstawami wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach.

Kolegium nie podzieliło zarzutu zażalenia, że w sprawie naruszono art. 150 § 2 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie wznowienia przez organ, którego działalność jest przyczyną wznowienia postępowania. Przez działalność organu, o której mowa w art. 150 § 2 K.p.a., należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, które mogłyby godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej. W ocenie Kolegium, taka sytuacja w sprawie nie występuje.

Wnioskodawcy domagając się wznowienia postępowania, jako przyczynę wznowienia wskazali przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., który stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 K.p.a.). To na stronie żądającej wznowienia postępowania, spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. To nie zwalnia jednak organu z obowiązku weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz rzeczowego przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.

Jak podkreśliło Kolegium, istota sporu w sprawie sprowadza się do właściwego określenia momentu, od którego należy liczyć bieg ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania określonego w art. 148 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w sytuacji gdy o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach strony były zawiadamiane w drodze obwieszczenia. Postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań, tak jak każde postępowanie administracyjne, toczy się z udziałem stron w rozumieniu art. 28 K.p.a., które są podstawowymi uczestnikami tego postępowania, ale ustawa statuuje również prawo społeczeństwa do udziału w postępowaniu w określonych kategoriach postępowań i na zasadach określonych w tej ustawie. Ustawa określa sposoby powiadamiania społeczeństwa i stron o czynnościach postępowania podejmowanych przez organ, a więc o decyzjach w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Możliwość udziału społeczeństwa w prowadzonym postępowaniu wiąże się również z podaniem informacji o orzeczeniu do publicznej wiadomości. Zgodnie z art. 38 ustawy organ właściwy do wydania decyzji podaje do publicznej wiadomości informację o wydanej decyzji i o możliwościach zapoznania się z jej treścią, przy czym podanie informacji do publicznej wiadomości definiuje art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy. W odniesieniu do stron postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań art. 74 ust. 3 ustawy wskazuje, że gdy liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 K.p.a., który umożliwia zawiadamianie stron o decyzjach i innych czynnościach organów administracji przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. W tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. W przypadkach, gdy na mocy przepisów szczególnych znajduje zastosowanie przewidziany w art. 49 K.p.a. sposób komunikowania o wydaniu określonej decyzji, czyli publiczne ogłoszenie, adresat takiego ogłoszenia nie może następnie podnosić zarzutu, iż nie został powiadomiony (nie wiedział) o tej decyzji lub że decyzja ta nie została jemu doręczona. Statuowana w art. 49 K.p.a. fikcja prawna doręczenia decyzji lub powiadomienia o niej – w braku wyraźnego, odmiennego zastrzeżenia – rozciąga się na wszystkie przepisy, które z faktem doręczenia decyzji lub powiadomienia (dowiedzenia się) o niej wiążą określone skutki prawne, a w szczególności na przepis art. 148 § 2 K.p.a.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że przewidziany w tym przepisie miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w odniesieniu do podmiotów, którym, na mocy przepisu szczególnego, decyzja kończąca dane postępowanie była komunikowana w drodze publicznego ogłoszenia, rozpoczyna swój bieg w piętnastym dniu po ogłoszeniu tej decyzji, i to bez względu na to, czy ów podmiot z takim ogłoszeniem rzeczywiście się zapoznał.

W ocenie Kolegium, skoro art. 74 ust. 3 ustawy miał zastosowanie w sprawie, to należy przyjąć – zgodnie z art. 49 K.p.a. – że decyzja środowiskowa została doręczona wnioskodawcom najpóźniej w dniu 11 kwietnia 2014 roku (obwieszczenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w O., na stronie internetowej oraz na słupach ogłoszeniowych wywieszono w dniu 28 marca 2014 roku), a dzień 12 kwietnia 2014 roku był nie tylko pierwszym dniem czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, ale także terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Złożenie wniosku przez skarżących w lipcu 2014 roku nastąpiło więc znacznie po upływie terminu ustawowego, stąd wznowienie postępowania nie jest możliwe. Z upływem tego czternastodniowego terminu nastąpił, na mocy art. 49 K.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy, skutek w postaci prawnie skutecznego powiadomienia adresatów ogłoszenia, w tym m. in. skarżących, o wydaniu decyzji środowiskowej, a co za tym idzie – prawnie ważnego (choć niekoniecznie rzeczywistego) "dowiedzenia się" przez te podmioty o decyzji w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a.

Organ gminy odmawiając wznowienia postępowania zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach również wskazał na uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jednakże mylnie uznał, że skoro decyzja środowiskowa stała się ostateczna z dniem 25 kwietnia 2014 roku, to od tej daty liczy się miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Organ zaakcentował również, że skoro przepis art. 49 K.p.a. przewiduje zawiadomienie o decyzji przez obwieszczenie lub w inny sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, a inwestycja projektowana jest na terenie miasta O. – dotyczy terenów na obszarze miasta, to nie można w istocie zarzucać skutecznie niezamieszczenia obwieszczenia o decyzji na terenie innej miejscowości.

Zdaniem Kolegium nie są zasadne zarzuty zażalenia naruszenia przepisów ustawy dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz wskazanych przepisów K.p.a. Zastosowanie obowiązujących przepisów prawa, czyli art. 49 K.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy dla oceny prawidłowego ustalenia terminu, w którym strona dowiedziała się o decyzji nie narusza zasad postępowania administracyjnego, na które wskazują autorzy zażalenia. Nie można terminu, w którym strona dowiedziała się o decyzji obalić przez zarzut odnoszący się do udziału społeczeństwa w postępowaniu zakończonym decyzją środowiskową.

W skardze do sądu administracyjnego J.W., R. W. i D. W., D. L. i Z. L. oraz K. K. wnosząc o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji wskazali na naruszenie:

- art. 2 i 7 Konstytucji RP oraz art. 8 K.p.a., tj. zasad demokratycznego państwa prawnego, zasady legalizmu i zasady pogłębiania poprzez wprowadzenie w błąd przez organ prowadzący postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach co do faktu prowadzenia tego postępowania i etapu, na jakim postępowanie się znajduje przez stanowcze zaprzeczenie jakoby jakikolwiek inwestor ubiegał się o wydanie tzw. decyzji środowiskowej, podczas gdy w dacie tej wypowiedzi procedura środowiskowa dobiegała końca;

- art. 150 § 2 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie wznowienia przez organ, którego działalność jest przyczyną wznowienia postępowania co skutkowało naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 K.p.a.);

- art. 126 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu do treści wniosku o wznowienie postępowania;

- art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i wnikliwy, a także naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, tj. w szczególności z pominięciem przytoczonych okoliczności i dowodów wskazujących na wprowadzenie stron postępowania w błąd przez organ administracji, co skutkowało naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.);

- art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy poprzez zaniechanie ogłoszenia decyzji w miejscu planowanego przedsięwzięcia, mimo iż organ zobligowany był do skutecznego doręczenia stronom tej decyzji, oraz

- art. 79 ust. 1 ustawy poprzez niezapewnienie w postępowaniu zakończonym decyzją możliwości udziału społeczeństwa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.

Prawomocnym postanowieniem z dnia 18 listopada 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych skargi, odrzucił skargę J.L. i A. L., J. W., D. L. i Z. L. oraz K. K..

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa ze skargi R. W. i D. W. zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.).

Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia w postaci budowy elektrowni wiatrowej. Powodem odmowy wznowienia postępowania była okoliczność złożenia wniosku o wznowienie po terminie określonym w art. 148 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonych postanowień sąd uznał, że skarga jest uzasadniona, bowiem organy administracji obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. następuje na żądanie strony złożone w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 147 i art. 148 § 2 K.p.a.). Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja. Na stronie żądającej wznowienia postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. Powyższe, stosownie do art. 7 i art. 9 K.p.a., nie zwalnia organu od podjęcia czynności mających na celu wyjaśnienie tej kwestii i obowiązku weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.

W sprawie nie ulega wątpliwości, iż z uwagi na przedmiot postępowania – ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia – strony były informowane o podejmowanych w toku postępowania czynnościach, w tym m.in. o wydaniu decyzji, w drodze obwieszczenia na podstawie art. 49 K.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 powołanej wcześniej ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 49 K.p.a., strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Takim przepisem szczególnym jest właśnie art. 74 ust. 3 ustawy stanowiący, że jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 K.p.a.

W sprawie organy obu instancji stanęły na stanowisku, iż przewidziany w art. 148 § 2 K.p.a. miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w odniesieniu do podmiotów, którym, na mocy przepisu szczególnego, decyzja kończąca dane postępowanie była komunikowana w drodze publicznego ogłoszenia, rozpoczyna swój bieg w piętnastym dniu po ogłoszeniu tej decyzji, i to bez względu na to, czy ów podmiot z takim ogłoszeniem rzeczywiście się zapoznał. W ocenie organów, skoro art. 74 ust. 3 ustawy miał zastosowanie w sprawie, to – zgodnie z art. 49 K.p.a. – decyzja środowiskowa została doręczona wnioskodawcom najpóźniej w dniu 11 kwietnia 2014 roku (obwieszczenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w O., na stronie internetowej oraz na słupach ogłoszeniowych wywieszono w dniu 28 marca 2014 roku), a dzień 12 kwietnia 2014 roku był nie tylko pierwszym dniem czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania, ale także terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Złożenie wniosku przez skarżących w dniu 11 lipca 2014 roku nastąpiło więc znacznie po upływie terminu ustawowego, stąd wznowienie postępowania – w ocenie organów – nie było możliwe. Z upływem tego czternastodniowego terminu – zdaniem organów – nastąpił, na mocy art. 49 K.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy, skutek w postaci prawnie skutecznego powiadomienia adresatów ogłoszenia, w tym m. in. skarżących, o wydaniu decyzji środowiskowej, a co za tym idzie "dowiedzenia się" przez te podmioty o decyzji w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a.

Z przedstawionym poglądem skład orzekający w sprawie niniejszej się nie zgadza. W pierwszej kolejności dostrzec wypada, iż miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. rozpoczyna swój bieg z momentem "dowiedzenia się o decyzji" (art. 148 § 2 K.p.a.). Tymczasem przepis art. 49 K.p.a. posługuje się sformułowaniem, iż strony są "zawiadamiane o decyzji". Jednocześnie regulacja art. 49 K.p.a. odnosząc się wprost do doręczania decyzji, wprowadza szczególny tryb doręczenia i pozwala na obliczenie terminu, z jakim skutek doręczenia nastąpił. Aby utożsamić ten termin z datą dowiedzenia się o decyzji, o jakiej mówi art. 148 § 2 K.p.a. trzeba rozważyć, czy wprowadzony tryb doręczenia ma znaczenie dla obliczania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Dowiedzenie się jest pewnym faktem intelektualnym, stanem wiedzy. Odróżnienie skutku doręczenia i dowiedzenia się jest zatem jak najbardziej uprawnione i prawidłowe. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 lutego 2011 roku (sygn. akt: II OSK 2517/10 oraz wyroki WSA w: Olsztynie z dnia 13 stycznia 2015 roku, sygn. akt: II SA/Ol 994/14 i w Gliwicach z dnia 10 października 2013 roku, II SA/Gl 1240/13; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl) zgodnie z art. 49 K.p.a. sam upływ czternastu dni, w ciągu których obwieszczenie było dostępne publicznie, powoduje, że czynność doręczenia uważa się za dokonaną ze skutkiem prawnym. Jest to rozwiązanie procesowe umożliwiające prowadzenie postępowań administracyjnych, w których występuje duża liczba podmiotów. Jednakże przyjęcie, zgodnie z art. 49 in fine K.p.a., doręczenia stronie decyzji ze skutkiem prawnym nie jest tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji (art. 148 § 2 K.p.a.), czy też z dowiedzeniem się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 K.p.a.). Kwestia zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie może być oceniana wyłącznie przez pryzmat regulacji art. 49 K.p.a., uznającej obwieszczenie o decyzji za równoważne jej doręczeniu.

W tej sytuacji okoliczność, że organ pierwszej instancji umieścił informację o wydaniu decyzji na tablicy ogłoszeń i stronie internetowej nie jest równoznaczna z powzięciem w tym dniu wiedzy o rozstrzygnięciu decyzji przez nieograniczony krąg podmiotów, do których potencjalnie mogły dotrzeć te informacje. Samo stworzenie możliwości zapoznania się z decyzją nie jest bowiem tożsame z "dowiedzeniem się o decyzji", jakie przewiduje art. 148 § 2 K.p.a. Można uznać jedynie, że data ogłoszenia o wydaniu decyzji jest najwcześniejszym dniem, w którym zainteresowani mogli dowiedzieć się o wydaniu decyzji, ale nie przesądza to, że w tym dniu taką wiedzę powzięli. Istotne jest powzięcie informacji o rozstrzygnięciu zapadłym w formie ostatecznej decyzji. Dowiedzenie się o rozstrzygnięciu oznacza pozyskanie wiadomości o tym, jakiej sprawy dotyczyła decyzja, czy była to decyzja pozytywna bądź negatywna, czy też w inny sposób kończąca postępowanie.

Z tego powodu, w odniesieniu do przesłanki wznowienia postępowania wynikającej z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., Sąd przyjął, że nie można utożsamić doręczenia decyzji w trybie art. 49 K.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy z dowiedzeniem się o decyzji, o jakim mowa w art. 148 § 2 K.p.a. Przepis art. 148 § 2 K.p.a. wskazuje, że termin do złożenia wniosku o uzasadnienie rozpoczyna swój bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, co – z opisanych powodów – nie musi zaistnieć w momencie dokonania ogłoszenia decyzji w trybie art. 49 K.p.a.

W obliczu treści załączonych do akt administracyjnych dokumentów nie ma podstaw do skutecznego kontestowania poglądu przedstawionego we wniosku o wznowienie postępowania i dalszych pismach skarżących, iż o fakcie wydania decyzji dowiedzieli się w dniu 11 czerwca 2014 roku (zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań), zatem wniosek o wznowienie postępowania złożony w dniu 11 lipca 2014 roku (data nadania listu poleconego zawierającego wniosek o wznowienie postępowania), został wniesiony z zachowaniem terminu, o którym stanowi art. 148 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Okoliczność ta przesądza o konieczności uwzględnienia zarzutów skargi, co skutkuje wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanych rozstrzygnięć organów obu instancji.

Końcowo, odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić wypada, iż przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie była kwestia oceny zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a nie prawidłowość prowadzenia przez Burmistrza postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań, dlatego wszelkie argumenty wskazujące na to, iż to postępowanie było prowadzone nieprawidłowo lub nierzetelnie, jako wybiegające poza zakres rozstrzygnięcia organów, pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie. Z tego powodu także kwestie wskazujące na naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 11 i art. 79 ust. 1 ustawy, jako odnoszące się do trybu prowadzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań, pozostają poza zakresem zainteresowania Sądu.

Następnie wyjaśnić wypada, iż stosownie do art. 150 § 2 K.p.a. jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawach wymienionych w art. 149 § 2 K.p.a. Przez działalność organu, o której mowa w art. 150 § 2 K.p.a., należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku postępowania w danej sprawie, które mogłyby godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej, co powinno być ustalone w postępowaniu wyjaśniającym przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (por. np. wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2011 roku, sygn. akt: I OSK 1401/10). W sprawie Sąd badając legalność kwestionowanych rozstrzygnięć – mimo iż zakwestionowany został pogląd organów obu instancji – nie stwierdził naruszenia wymienionego przepisu.

W sprawie Sąd nie podziela także zarzutu naruszenia art. 126 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak odniesienia się przez organy w uzasadnieniu ich rozstrzygnięć do treści wniosku o wznowienie postępowanie. Powodem odmowy wznowienia postępowania było stwierdzenie, iż wniosek o wznowienie został złożony po terminie, zatem wznowienie – w ocenie organów – nie było możliwe z przyczyn formalnych. Z tego powodu wszelkie argumenty natury merytorycznej pozostawiono poza zakresem zainteresowania.

Z opisanych powodów Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 P.p.s.a. uznawszy, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 148 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił w punkcie drugim wyroku czyniąc za podstawę treść art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzoną kwotę 440 zł składa się uiszczony wpis od skargi oraz wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego.

MR