Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 690/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Gospodarka mieniem
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 1 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2012 poz 83
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej S. na decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Wnioskiem, który wpłynął w dniu [...], R.N. i R.N. zwrócili się do Prezydenta Miasta S. o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w S. przy ul. [...], w obrębie [...], oznaczonej numerem działki [...], o powierzchni [...], stanowiącej własność Gminy Miasto S., dla której prowadzona jest księga wieczysta [...].

Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta S., działając na podstawie art. 1, art. 3 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i 3, art. 4 ust. 1, 2 i 6, oraz art. 5a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. z 2012 r., poz. 83), zwanej dalej "ustawą o przekształceniu", orzekł o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności, przysługujące R. i R. N., na zasadzie wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej, jednocześnie ustalając opłatę za przekształcenie.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wnioskodawcy spełnili wymogi wynikające z art. 1 ust. 1 i ust. 3 ww. ustawy, w świetle którego z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności mogą wystąpić osoby fizyczne i prawne będące w dniu [...] użytkownikami wieczystymi nieruchomości oraz osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi ww. osób. Powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone stronom w dniu [...].

Pismem z dnia [...] Prokurator Prokuratury Rejonowej, działając na podstawie art. 50 § 1, art. 52 § 2 i art. 53 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", zaskarżył ww. ostateczną decyzję Prezydenta Miasta S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Skarżący wnosząc o uchylenie ww. decyzji zarzucił, że została ona wydana na podstawie art. 1 ust. 1 i 3 ustawy o przekształceniu, który to wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 marca 2015 r. (sygn. akt K 29/13) uznano za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi Prokurator przytoczył stan faktyczny sprawy podkreślając, że nieruchomość będąca przedmiotem decyzji zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego położona jest na terenie, którego funkcją dominującą jest zabudowa usługowa. Działka zabudowana jest budynkiem handlowo-usługowym w zabudowie bliźniaczej. Dalej wyjaśnił, że z uwagi na wątpliwości co do konstytucyjności przepisów stanowiących podstawę do obligatoryjnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości komercyjnych w prawo własności, Rady Miast [...] zwróciły się do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie ich zgodności z art. 2, art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji.

Na skutek rozpoznania powyższych wniosków wyrokiem z dnia 10 marca 2015 r. (sygn. akt: K 29/13) Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 1 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w zakresie, w jakim przyznaje uprawnienie do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osobom fizycznym i prawnym, które nie miały tego uprawnienia w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 187, poz. 1110) jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP, a ponadto w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego jest niezgodny z art. 165 ust. 1 Konstytucji, a w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, nie jest niezgodny z art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji.

W ocenie Prokuratora, w analizowanej sprawie w dniu wejścia w życie ustawy

z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw R.N. i R.N. nie posiadali uprawnienia do żądania przekształcenia przysługującego im prawa wieczystego użytkowania nieruchomości w prawo własności, a działka objęta skargą nadal stanowi własność strony postępowania. W związku z powyższym zaistniała przesłanka do uchylenia przez sąd decyzji administracyjnej wydanej przez organ na podstawie przepisu uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta S. wniósł o jej rozpatrzenie zgodnie z wnioskiem Prokuratora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 1 ust. 1 i 3 ustawy z dnia

29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2012 r. poz. 83).

Dnia 10 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że wspomniane przepisy w zakresie, w jakim przyznają uprawnienie do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osobom fizycznym i prawnym, które nie miały tego uprawnienia w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110), jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a ponadto w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, jest niezgodny z art. 165 ust. 1 Konstytucji, a w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, nie jest niezgodny z art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zgodnie z art. 53 § 3 P.p.s.a. prokurator, może wnieść skargę w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej. W niniejszej sprawie termin ten został dotrzymany. Legitymacja skargowa prokuratora oparta jest na przesłance ochrony obiektywnego porządku prawnego.

Jak wynika z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a., sąd administracyjny uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W Kodeksie postępowania administracyjnego w art.145 § 1, art.145a i art.145b określone zostały przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Jedną z nich jest orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja (art.145a K.p.a.).

Naruszenie prawa, o którym mowa w art.145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a., może nastąpić również po wydaniu decyzji administracyjnej, gdy jak miało to miejsce

w niniejszej sprawie, podstawą wznowienia postępowania jest stwierdzenie przez

TK niekonstytucyjności przepisu będącego podstawą prawną decyzji. (por. wyrok WSA w Gliwicach I SA/Gl 279/13 z 30 czerwca 2014 r., II SA/Kr z 27 maja 2010 r. WSA w Krakowie).

W ocenie sądu, dla uznania, iż w sprawie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania wystarczające jest stwierdzenie, że Trybunał Konstytucyjny orzekł o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji. Nieistotne jest przy tym przez kogo skarga została wniesiona, kto mógłby występować z wnioskiem o wznowienie postępowania i w jakim terminie, należy bowiem zwrócić uwagę na fakt, że uchylenie decyzji w oparciu o art.145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. powoduje nie wznowienie postępowania lecz ponowne rozpoznanie sprawy w trybie zwykłym.

Równocześnie należy podkreślić szczególny tryb rozpoznawania niniejszej sprawy przez sąd i brak jakiegokolwiek podobieństwa do uregulowań zawartych

w Kodeksie postępowania administracyjnego umożliwiających prokuratorowi wniesienie sprzeciwu od wydanej decyzji i dlatego też, skład sądu orzekający w niniejszej sprawie nie podziela poglądów zaprezentowanych w orzeczeniach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Ponadto zaskarżona decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Do nieodwracalnych skutków prawnych można byłoby zaliczyć zbycie nieruchomości w formie aktu notarialnego na rzecz osób trzecich, chronionych rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych (wyrok NSA sygn. akt I OSK 739/07).

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję.

Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta S. winien uzupełnić postępowanie dowodowe i rozstrzygnąć sprawę w oparciu o aktualny stan prawny,

tj. z uwzględnieniem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt K 29/13.