Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 755/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2022-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 11, art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 18 ust. 4, art. 92a ust. 1 w zw. z art. 93 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska, sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD) decyzją z dnia [...] sierpnia 2022 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: MWITD) z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 9.300 zł.

Decyzja GITD wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

W dniu 29 września 2020 r. w W. na A. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki T. o nr rej. [...], przeprowadzona przez funkcjonariuszy Policji. Kontrolowanym pojazdem kierował V. C. Podczas kontroli kierujący okazał prawo jazdy i paszport, natomiast nie okazał wypisu z licencji ani orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Przewożony w pojeździe pasażer M. S. oświadczył, że usługa przewozu została zamówiona poprzez aplikację BOLT. Za kurs została uiszczona opłata w gotówce w wysokości 10,00 zł. Stwierdzono także, że kontrolowany pojazd nie posiadał żadnych zewnętrznych oznaczeń świadczących, że kierujący wykonuje przewóz taksówką. Natomiast przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem z dnia 29 września 2020 r., nr [...].

Pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. MWITD zawiadomił A. Sp. z o.o. w B. o wszczęciu wobec niej postępowania z urzędu w związku ze stwierdzonymi naruszeniami w zakresie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Pismo te pozostało bez odpowiedzi.

Pismami z dnia 31 grudnia 2020 r. MWITD wysłał zapytania do organów licencyjnych o przekazanie informacji dotyczących posiadanych przez A. Sp. z o.o. w B. uprawnień oraz zgłoszenia do nich pojazdu marki T. o nr rej. [...]. W odpowiedzi Urząd Miasta w B. wskazał, że A. Sp. z o.o. w B. na dzień kontroli posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Dodatkowo poinformowano, że pojazd ten nie został zgłoszony do ww. uprawnień. Z kolei z pisma Urzędu Miasta Stołecznego W. wynika, że A. Sp. z o.o. w B. posiadała licencję nr [...]na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udzieloną 21 lipca 2020 r., jednocześnie informując, że samochód marki T. o nr rej. [...]nie został zgłoszony do ww. licencji.

Pismem z dnia 25 stycznia 2021 r. MWITD zawiadomił pełnomocnika A. Sp. z o.o. w B., iż po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdzono następujące naruszenia: 1) niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę (lp. 1.5 zał. nr 3 do ustawy o transporcie drogowym; 2) niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym — za każdy dokument (lp. 1.12 zał. nr 3 do u.t.d.; 3) wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy (lp. 2.11 zał. nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Ww. zawiadomienie zostało doręczone pełnomocnikowi A. Sp. z o.o. w B. w dniu 1 lutego 2021 r. Na powyższe zawiadomienie ani skarżący ani jego pełnomocnik nie odpowiedzieli.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez MWITD, zgodnie z art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, decyzji administracyjnej z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], nakładającej na A. Sp. z o.o. w B. karę pieniężną w łącznej kwocie 9.300 zł. za:

- niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę (800 zł),

- niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d.- za każdy dokument (500 zł),

- wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. (800 zł).

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. Sp. z o.o. w B.

Po rozpoznaniu odwołania, GINB decyzją z dnia [...] sierpnia 2022 r., nr [...[, utrzymał w mocy decyzję MWITD z dnia [...] marca 2021 r., nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, że protokół kontroli nr [...] z dnia [...] września 2020 r. stanowi istotny dowód w sprawie. Kierowca V. C. odmówił jego podpisania bez podania przyczyn, jednakże odmowa podpisania przez kierowcę nie umniejsza jego wartości jako dokumentu urzędowego oraz dowodu w sprawie.

Dalej organ wyjaśnił, że na podstawie sporządzonej dokumentacji fotograficznej, a w szczególności zdjęcia okazanej w toku kontroli karty z aplikacji BOLT, na której wskazano dostawcę usług, stwierdzono, iż wykonany w dniu 29 września 2020 r. przewóz osób został wykonany w imieniu i na rzecz A. Sp. z o.o. w B. W związku z powyższym organ odwoławczy wywiódł, że strona ta wykonywała zarobkowo przewóz osób, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. Dlatego organ I instancji prawidłowo zakwalifikował naruszenie dotyczące niezgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 utd, w wymaganym terminie - za każdą zmianę oraz niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. - za każdy dokument, w wypadku niniejszej sprawy niewyposażenie kierowcy w wypis z licencji. Poskutkowało to nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 800 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz lp. 1.5 załącznika nr 3 oraz lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. w wysokości 500 zł.

Zdaniem organu, jak wynika z protokołu kontroli, pasażer za zamówiony przewóz z ul. E. na A. w W. dokonał zapłaty gotówką w wysokości 10,00 zł, co bezspornie wskazuje na zarobkowy charakter skontrolowanego przewozu. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że strona realizowała za pomocą aplikacji Bolt zlecenie na przewóz osób oraz uzyskała wynagrodzenie za wykonaną usługę. Dodatkowo, sam fakt dokonania wskazanej usługi z wykorzystaniem aplikacji BOLT przesądza o jej charakterze.

Ponadto, w ocenie organu, analiza zebranego materiału dowodowego wykazała, że pojazd marki T. o nr rej. [...], którym kierujący V. C. wykonywał w dniu kontroli przewóz osób, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Powyższe organ odwoławczy ustalił w szczególności na podstawie protokołu kontroli drogowej. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem przedmiotowy pojazd tego warunku nie spełniał. Z akt sprawy wynika też, że kontrolowany przewóz okazjonalny był wykonywany pojazdem marki T. o nr rej. [...] , który nie jest pojazdem zabytkowym. Ponadto przedmiotowy przewóz samochodem osobowym nie spełniał łącznie wszystkich przesłanek wskazanych w art. 18 ust. 4b pkt 2. Nie spełniono bowiem warunku polegającego na zawarciu umowy z pasażerem w formie pisemnej lub elektronicznej w lokalu przedsiębiorstwa, tym samym skarżąca Spółka nie mogła korzystać z odstępstwa przewidzianego w ww. przepisie. Dlatego organ I instancji prawidłowo nałożył na skarżącą Spółkę karę pieniężną w wysokości 8 000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.

Zdaniem więc organu, przytoczone okoliczności jednoznacznie wskazują, że strona wykonywała zarobkowo przewóz osób bez zgłoszenia pojazdu do posiadanej licencji, nie wyposażyła kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. a zarazem wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. W oparciu o powyższe organ odwoławczy uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 9.300 zł tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.5, lp. 1.12 oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.

Organ odwoławczy odniósł się też do wszystkich zarzutów odwołania i stwierdził, że są one niezasadne. Zdaniem organu w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym prawidłowo ustalono podmiot wykonujący przewóz z dnia kontroli. V. C. wykonywał przewóz osób w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy A. Sp. z o.o. w B. W chwili zatrzymania kierowca przewoził pasażera z ul. E. na A. w W. w ramach usługi zamówionej poprzez aplikację BOLT, a za wykonany przejazd pasażer zapłacił gotówką 10,00 zł. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jasno wskazuje zaistniały stan faktyczny i nie wymaga dalszego badania.

Dalej organ wyjaśnił, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że zatrzymanym do kontroli pojazdem świadczono usługę krajowego transportu drogowego zamówioną przez pasażera przy użyciu aplikacji BOLT, którą wykonano w ramach działalności gospodarczej, zrealizowano ją w celach zarobkowych, co potwierdza poniesiona przez pasażera opłata. W związku z powyższym należy uznać, iż zarzut dotyczący nałożenia kary za naruszenie określone w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. jest bezpodstawny w świetle stwierdzonego stanu faktycznego z dnia 29 września 2020 r.

Odnosząc się do zarzutu, że przedmiotowy przewóz nie był przewozem okazjonalnym, organ wyjaśnił, że definicja przewozu okazjonalnego zawarta jest w art. 4 pkt 11 u.t.d., zgodnie z którym przewóz okazjonalny jest to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Definicja ta jest nieprecyzyjna i nie określa, co dokładnie jest przewozem okazjonalnym. W związku z tym należy sięgnąć po kryteria charakteryzujące przewóz okazjonalny przez przepisy prawa wspólnotowego, gdzie jak wynika z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz. U. UE. L z 2009 r.; 300. s. 8), za usługi okazjonalne uznaje usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika. Przyjmuje się więc, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej". W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika ". Z powyższego wynika więc, iż do uznania przewozu za przewóz okazjonalny nie stosuje się kryterium ilości przewożonych pasażerów, a może to być grupa osób lub pojedyncza osoba i nie wpływa to na charakter wykonywanego przewozu.

Dalej organ wyjaśnił, że aby móc wykonywać przewozy okazjonalne pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., należy spełnić łącznie wszystkie warunki określone w art. 18 ust. 4b u.t.d. Nie wystarczy spełnienie jednego z wymienionych warunków. W ocenie organu II instancji organ I instancji prawidłowo zakwalifikował naruszenia polegające na nie zgłoszeniu organowi licencyjnemu aktualnej listy pojazdów, którymi wykonuje transport drogowy, zarazem nie wyposażając kierowcy w wypis z licencji a także wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. Potwierdzają to protokół kontroli drogowej, dokumentacja kserograficzna okazanych dokumentów i fotograficzna pojazdu oraz informacja z organu licencyjnego. Dlatego brak jest podstaw do zmiany decyzji i umorzenia postępowania.

Organ odwoławczy wskazał też, że wbrew twierdzeniom strony, nie nałożono na nią kary za brak uprawnienia, lecz za niezgłoszenie pojazdu marki T. o nr rej. [...]do posiadanej licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, co wypełnia przesłanki określonego w lp. 1.5 do załącznika 3 u.t.d. naruszenia. W związku z powyższym niezasadny jest zarzut strony dotyczący naruszenia prawa materialnego poprzez nałożenie kary za brak zgłoszenia ww. pojazdu mimo nie posiadania przez stronę wymaganego uprawnienia. Także chybiony jest argument kierowany w stosunku do nałożenia kary za naruszenie określone w lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d., tj. niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d., gdyż zgodnie z zebranym materiałem dowodowym strona posiadała ważne na dzień kontroli uprawnienie a jej obowiązkiem było wyposażenie kierowcy realizującego przewozy w wypis z licencji nr [...].

Na koniec organ wyjaśnił, że w sprawie brak było przesłanek do zastosowania art. 92c u.t.d.

Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła A. Sp. z o.o. w B., w której zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a i b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie BOLT, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę V. C., nie zaś przez skarżącego (bądź jej pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);

3) naruszenie art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 oraz Ip. 1.12 oraz 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za brak zgłoszenia zmiany danych do posiadanej licencji, w sytuacji, w której organ uznał, że posiadana przez skarżącą licencja nie uprawnia do przeprowadzenia zgodnie z prawem kontrolowanego przejazdu;

4) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 18 ust. 4b pkt 1 lit. c u.t.d., poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest BOLT;

5) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5, 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt 6a u.t.d., poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;

6) naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprze niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;

7) naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia 29 września 2020 r.), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;

8) naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;

9) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

10) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji BOLT;

11) naruszenie art. 8 k.p.a., poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o uchylenie poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji, a także zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja GITD z dnia [...] sierpnia 2022 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję MWITD z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], o nałożeniu na A. Sp. z o.o. w B. kary pieniężnej w wysokości 9.300 zł.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 180; dalej: u.t.d.).

W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji, nie naruszają przepisów prawa materialnego na których zostały oparte, ani też nie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Rozpoznawana sprawa dotyczy nałożenia na skarżącą Spółkę kar pieniężnych z tytułu naruszenia poszczególnych przepisów u.t.d., a to poprzez niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d. w wymaganym terminie, niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy. Strona podważa przy tym głównie kilka kwestii leżących u podstaw wymierzonych kar, tj. m.in. nieustalenia wykonywania przez Spółkę działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób, uznania wykonywanych przez skarżącą czynności za przewóz okazjonalny, braku podstaw do nałożenia kary za niezgłoszenie danych do licencji. W opinii Sądu jednak, twierdzenia strony należy uznać za nieznajdującą odzwierciedlenia w przepisach prawa i okolicznościach sprawy polemikę z ustaleniami organów.

W art. 4 pkt 1 u.t.d. wskazano, że krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W myśl art. 4 pkt 22 u.t.d., przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumie się obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy. W myśl art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE.

Zgodnie z art. 5b ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym. 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.

Stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d., przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 - nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Zgodnie z art. 14 ust. 2 u.t.d., jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji. Z kolei po myśli art. 14 ust. 4 u.t.d., jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1 pkt 2, polegają na zwiększeniu liczby pojazdów, przedsiębiorca jest obowiązany udokumentować sytuację finansową dla każdego zgłoszonego pojazdu samochodowego, zgodnie z art. 5c ust. 1 pkt 3, i może wystąpić z wnioskiem o wydanie dodatkowych wypisów z licencji.

Art. 4 pkt 11 u.t.d. stanowi, że przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W myśl ust. 4b tego przepisu, dopuszcza się przewóz okazjonalny: 1) pojazdami zabytkowymi, 2) samochodami osobowymi: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu: zaplata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a wykonując transport drogowy – wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.

Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12.000 złotych. Stosownie do art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9.

W myśl art. 92c ust. 1 u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1. na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Stosownie do treści lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d. niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowymi), w wymaganym terminie - za każdą zmianę sankcjonowane jest karą pieniężną w kwocie 800 zł. W myśl lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł.

Stosownie do art. 189a § 2 k.p.a., w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Zdaniem Sądu wyjaśnić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych, a regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zastosowania w sprawie nie znajdą również przepisy art. 189e oraz art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez u.t.d. w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1 u.t.d. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale lVa k.p.a.

W ocenie składu orzekającego, w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym niniejszej sprawy, który Sąd przyjmuje jako własny, zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez Spółkę przepisów prawa w zakresie wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, a także niezgłoszenia przez stronę w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę, jak również niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d.

Okoliczności te potwierdza zebrany materiał dowodowy, a w szczególności protokół kontroli nr [...] z [...] września 2020 r. Z dokumentu tego wynika, że funkcjonariusze Policji w dniu [...] września 2020 r. w W. przy A. poddali kontroli drogowej pojazd marki T. o nr rej. [...] i stwierdzili, że ww. pojazdem kierował – w imieniu Spółki – V. C., wykonując przewóz drogowy osób. Przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji BOLT i miał miejsce na trasie z ul. E. na D. przy A. w W. Był odpłatny, ponieważ pasażer zapłacił gotówką kwotę 10 zł. Na podstawie zdjęć z aplikacji z telefonu pasażera (k. k. 1 -3 akt adm.) stwierdzono, że kierowca działał na rzecz Spółki, jako podmiotu wykonującego przedmiotowy przewóz. Z protokołu kontroli oraz z notatki urzędowej sporządzonej przez funkcjonariuszy Policji w dniu 29 września 2020 r. wynika także, że pasażer M. S. wyjaśnił, że usługę przewozu zamówił za pomocą aplikacji BOLT i za przejazd zapłacił gotówką 10 zł. Kierowca nie zgłosił uwag do kontroli, ale jednocześnie odmówił podpisania protokołu bez wskazania przyczyn. Z ustaleń organów wynika ponadto, że Spółka posiada licencję nr [...] na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Do licencji nie został jednak zgłoszony ww. pojazd.

Zdaniem Sądu należy podkreślić, wobec zarzutów względem protokołu kontroli, że protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny.

W niniejszej sprawie protokół nie został podpisany przez kierowcę. Jednakże zdaniem Sądu, ustalenia protokołu kontroli, wyjaśnienia pasażera M. S., notatka urzędowa funkcjonariuszy Policji, zdjęcia z aplikacji z telefonu pasażera (k. 1-3 akt adm.), jak też ustalenia organów (m.in. informacje uzyskane z Urzędu m.st. W. i Urzędu Miejskiego w B.), nawet mimo braku umowy między Spółką a kierowcą, świadczą o tym, że przewóz zamówiony był przy pomocy aplikacji BOLT i kierowca wykonywał go w imieniu skarżącej Spółki. Podstawowym dowodem na tę okoliczność są zdjęcia z aplikacji z telefonu pasażera (k. 1-3 akt adm.). Wynika z nich niezbicie, że dostawcą usług w ramach aplikacji BOLT jest A. Sp. z o.o. ul. Ł., B.. Ze zdjęć tej aplikacji wynika też, jaka jest zamówiona trasa przejazdu, kwota do zapłaty za przejazd, sposób zapłaty kwoty oraz wskazany jest dodatkowo kierowca wykonujący przewóz – jako V.. Wobec zatem jednoznacznego oświadczenia pasażera M. S., że "zamówił kurs za pomocą aplikacji BOLT z ul. E. na D. autobusowy W. Z. (Al. J.)", nie może być wątpliwości, że to z tej aplikacji na jego telefonie wynikają wszystkie dane dotyczące przedmiotowego przejazdu. Skoro więc sama aplikacja jako dostawcę przedmiotowej usługi wskazuje A. Sp. z o.o. w B., to nie można skutecznie a zarazem gołosłownie twierdzić, że jest inaczej. Tymczasem organ I instancji zwracał się do skarżącej o złożenie wyjaśnień i dokumentów związanych z protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] września 2020 r. (pismo z dnia 29 grudnia 2020 r.) oraz doręczył jej uzupełnienie zawiadomienia (pismo z dnia 25 stycznia 2021 r.). Reakcją skarżącej było jedynie zawiadomienie organu o zgłoszeniu się jej pełnomocnika.

Jak z powyższego zatem widać, skarżąca w niniejszej sprawie na etapie postępowania administracyjnego przyjęła taktykę niewdawania się w jakiekolwiek wyjaśnienia, zaś na etapie zarzutów skargi podniosła zarzut braku wyjaśnienia, w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącej. W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do przyjęcia, że kierujący wykonywał przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącej. Okoliczność ta wynika wprost z aplikacji BOLT z telefonu pasażera M. S. W okolicznościach sprawy dowód ten uznać należy za przesądzający. To skarżąca chcąc go podważyć powinna złożyć stosowne wyjaśnienia i dowody, czego jednak nie uczyniła. W ocenie Sądu w stanie faktycznym sprawy nie zachodziła też potrzeba poszukiwania przez organy kolejnych dodatkowych dowodów na okoliczność powiązania skarżącej z kierowcą wykonującym przedmiotowy przejazd. Wszak to sama skarżąca nie chciała wdać się w jakiekolwiek wyjaśnienia w tej mierze, co należy potraktować jako rezygnację z możliwości podważenia dowodu w postaci wydruku danych z aplikacji BOLT w telefonie pasażera.

Zdaniem Sądu zauważenia także wymaga, że dla przypisania odpowiedzialności za naruszenie przepisów u.t.d. nie jest wymagane, aby strona była przedsiębiorcą. Powołując się na poglądy doktryny, zaakcentować trzeba, że: "Przepisy art. 92a u.t.d. regulują odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy (przewoźnika lub przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy na potrzeby własne), a także innego podmiotu wykonującego przewóz drogowy w rozumieniu ustawy u.t.d., jak również innych podmiotów wykonujących inne czynności związane z przewozem drogowym. (zob. Uwagi do art. 92a (w:) Renata Strachowska, Ustawa o transporcie drogowym. Komentarz, wyd. III, LEX/el. 2012). W związku z powyższym organ nie ma obowiązku ustalenia, czy Spółka posiadała status przedsiębiorcy, czy nie. Skład orzekający nie ma jednak przy tym wątpliwości, że działalność Spółki wyczerpywała definicję krajowego transportu drogowego (licencja nr 16), a więc działalności gospodarczej.

Spółka wykonywała swoją działalność zarobkowo w postaci usług transportowych. Usługi przewozu osób były wykonywane przez kierowcę, który działał na jej rzecz. Wykonywane zaś przez Spółkę, przez powiązanego z nią kierowcę, usługi transportowe to odpłatne przewozy okazjonalne osób bez dopełnienia wszystkich wymagań określonych w przepisach. W momencie kontroli kurs był zamówiony przy pomocy zainstalowanej w telefonie komórkowym aplikacji BOLT, tak umówiony pasażer wsiadł do pojazdu prowadzonego przez powiązanego ze skarżącego kierowcę, który wykonywał umówiony kurs za umówioną kwotę. Za usługę pasażer płacił określoną z góry kwotę za pośrednictwem aplikacji BOLT. W tych okolicznościach należało przyjąć, że Spółka za pośrednictwem powiązanego z nią kierowcy, korzystając z aplikacji BOLT przy nawiązywaniu kontaktu z klientem, realizowała zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób. Korzystając z tejże aplikacji, Spółka wykonywała usługi odpłatnie w zakresie transportu drogowego.

Zgromadzone w sprawie dowody pozwalają stwierdzić, że Spółka prowadziła działalność gospodarczą, jednak nawet zakładając, że takiej działalności nie prowadziła – jak sama twierdzi - to okoliczność ta nie ma dla jej odpowiedzialności za naruszenie przepisów ustawy żadnego znaczenia. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji jest działaniem faktycznym polegającym na przewozie osób lub rzeczy. Czynności wykonywane przez skarżącą, aby zostały zakwalifikowane jako wykonywanie transportu drogowego, nie muszą stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, w tym ewidencjonowanej (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r., II GSK 701/17).

Należy podkreślić, że przewóz okazjonalny (zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d.) wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Kontrolowany pojazd tego warunku nie spełniał (przeznaczony był do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą). Zgodnie natomiast z ust. 4b tego przepisu, dopuszcza się przewóz okazjonalny: 1) pojazdami zabytkowymi, 2) samochodami osobowymi: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy. W ocenie sądu, użycie słów "dopuszcza się" wskazuje, że jest to wyjątek od zasady ogólnej z art. 18 ust. 4a u.t.d. Natomiast z akt sprawy wynika, że co prawda usługa przewozu była świadczona przez kierowcę działającego na zlecenie przedsiębiorcy przewozowego – o czym była już mowa wyżej – to jednak przejazd został zamówiony za pomocą aplikacji mobilnej BOLT, pasażer nie zawierał żadnej umowy ani z kierowcą ani z innym podmiotem na wykonanie przewozu, a opłata została pobrana bezgotówkowo z rachunku pasażera. Należało zatem uznać, że wykonanie tego przewozu na zasadach opisanych w zaskarżonej decyzji, stanowiło wykonanie przewozu pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, określonego w art. 18 ust. 4a z zastrzeżeniem ust. 4b u.t.d., dlatego stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. prawidłowo nałożono na skarżącą Spółkę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł.

W kontekście powyższego, Sąd za nieuzasadnione uznał zarzuty naruszenia art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a i b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, jak również odrębnie stawiany zarzut naruszenia art. 18 ust. 4b pkt 1 lit. c u.t.d.

W tym miejscu zauważyć należy, że powoływane szeroko przez autora skargi rozporządzenie nr 1073/2009 dotyczy usług transportowych wykonywanych pojazdem konstrukcyjnie przystosowanym do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą, natomiast w art. 4 pkt 11 u.t.d. odniesiono się do przewozów wykonywanych pojazdem przeznaczonym do przewozu do 9 osób łącznie z kierowcą. Na gruncie niniejszej sprawy definicją obowiązującą jest wobec tego definicja przewozu okazjonalnego wynikająca z przepisów u.t.d.

Niezależnie od powyższego, w orzecznictwie przyjmuje się, że skoro definicja przewozu okazjonalnego, jaka znajduje się w art. 4 pkt 11 u.t.d., jest nieprecyzyjna i nie określa, co dokładnie jest przewozem okazjonalnym, uzasadnione jest sięgnięcie po kryteria charakteryzujące "przewóz okazjonalny" w prawie unijnym, tj. w m.in. ww. rozporządzeniu 1073/2009, uznającym za usługi okazjonalne "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika" (art. 2 pkt 4).

Zdaniem Sądu, przy ocenie tych kryteriów niezbędne jest jednak uwzględnienie treści punktu 7 uwag wstępnych do ww. rozporządzenia, cyt.: "Należy wziąć pod uwagę elastyczne rozwiązania, z zastrzeżeniem niektórych warunków dotyczących szczególnych usług regularnych i niektórych usług okazjonalnych, w celu zaspokojenia potrzeb rynku". W omawianej sprawie zauważyć zatem należy, iż przewóz dokonywany był samochodem osobowym, a nie autobusem lub autokarem. Tym samym rozwiązania przyjęte w rozporządzeniu nie muszą być stosowane dosłownie. W ocenie składu orzekającego, nawet przewóz jednej osoby nie pozbawia organu możliwości uznania tego przewozu za przewóz okazjonalny. Zgodnie z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, to m.in. zleceniodawca uprawniony jest określić liczebność grupy przewożonych osób. Dlatego też może on zawęzić skład osobowy pasażerów pojazdu do jednej osoby, jeśli przewóz dokonywany jest samochodem osobowym, a nie autobusem. Użyty w rozporządzeniu nr 1073/2009 zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy...", w przypadku przewozu samochodem osobowym daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera, czy też grupy pasażerów. Skutkiem dokonania powyższego wyboru przez zleceniodawcę nie będzie zmiana charakteru świadczonej przez Spółkę usługi na przewóz inny niż okazjonalny. Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny" jako "odnoszący się do określonej okazji – okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (zob.: wyrok NSA z 20 września 2007 r., I OSK 1361/06, publ. LEX nr 384423).

Skład orzekający za bezzasadny uznał wobec tego zarzut naruszenia art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009. Zestawienie ustalonych w sprawie okoliczności z przesłankami z art. 4 pkt 11 u.t.d. i art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 pozwalało uznać, że Spółka wykonywała odpłatny przewóz okazjonalny w rozumieniu tych unormowań, ale nie spełniła wszystkich wymagań określonych przepisami prawa.

Ponadto należy zauważyć, że kontrolowany samochód nie był zgłoszony do licencji, którą posiada Spółka (zob. informacje z urzędów w B. i W.), mimo obowiązku zgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, zmiany danych pojazdu. Dlatego też nie budzą wątpliwości ustalenia organów obu instancji, że Spółka nie dokonała zmian danych do licencji poprzez zgłoszenie do niej samochodu, którym była wykonywana usługa transportowa, czym nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d., zgodnie z którym przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 - nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Strona nie przedłożyła dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji w terminie. Konsekwencją było prawidłowe nałożenie kary pieniężnej w wysokości 800 zł, stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 utd oraz lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.

Argumentacja autora skargi dotycząca nieprawidłowości nałożenia przez organ powyższej kary jest całkowicie nietrafiona. Twierdzi on bowiem, że skoro Spółka posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, a kontrolowany przejazd w istocie był przejazdem okazjonalnym, to Spółka nie miała obowiązku zgłaszania samochodu osobowego, którym dokonany był sporny przewóz pasażerów do powyższej licencji; zdaniem strony ewentualną podstawą zgłoszenia do licencji winien być art. 5 ust. 1 pkt 2 u.t.d., tj. dotyczący przewozu osób pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Jest to twierdzenie oczywiście chybione – jak stwierdzono, kontrolowany pojazd konstrukcyjnie był przeznaczony do przewozu maksymalnie 5 osób (łącznie z kierowcą), zaś faktycznie wykonywano nim przejazd okazjonalny, który co do zasady nie może być wykonywany samochodem osobowym. Stanowisko, by tylko wzgląd na to, jaki był charakter przejazdu, w oderwaniu od wymogów konstrukcyjnych pojazdu, był decydująca dla zgłoszenia do licencji, przeczy logice i stoi w opozycji do obowiązujących przepisów.

W związku z powyższym, sąd za oczywiście bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 14 ust 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust 7 oraz Ip. 1.12 oraz 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.

W stanie faktycznym bezspornym jest ponadto, co nie jest też kwestionowane w skardze, że kierowca nie okazał kontrolującym wymaganego dokumentu w postaci wypisu z licencji udzielonej wykonawcy przewozu. Sąd stoi na stanowisku, że Spółka winna była upewnić się przed rozpoczęciem zadania przewozowego przez kierowcę, że kierowca jest wyposażony we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d., tj. m.in. wypis licencji. Z akt sprawy nie wynika, by Spółka dopełniła obowiązków w tym zakresie. W związku z powyższym sąd podziela ustalenia organu, że skarżąca nie dopełniła obowiązku wynikającego art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d.

Także w związku z niezasadnością powyższych zarzutów prawa materialnego, Sąd w konsekwencji za chybione uznał zarzuty naruszenia przepisów art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5, 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z 4 pkt. 6a u.t.d. W opinii składu orzekającego, nałożone kary miały swoje oparcie w przepisach prawa, a zaistniały w sprawie stan faktyczny uzasadniał ich wymiar.

W kontekście zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a oraz art. 107 § 3 k.p.a., przez niedostateczne rozpatrzenie przez organ, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierowcy z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność oraz braku wyjaśnienia zasad działania aplikacji BOLT, sąd wskazuje na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C-34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji BOLT. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.

Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Spółkę (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do BOLT), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że skarżąca jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce i wystawia paragon, również wykonywała usługę transportową (por. wyrok WSA w Krakowie z 29 stycznia 2018 r., III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z 1 kwietnia 2019 r., II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z 27 lutego 2018 r., VI SA/Wa 2358/17 i z 11 lipca 2019 r., VI SA/Wa 390/19).

Skład orzekający zauważa, że faktycznie w zaskarżonej decyzji nie znalazło się wyczerpujące wyjaśnienie sposobu działania aplikacji BOLT, jednak złożone przez Spółkę odwołanie – wbrew jej twierdzeniom podniesionym w skardze - nie zawierało zarzutów ani wniosków w tej materii. Organ, dysponując zgromadzonym materiałem dowodowym, mógł mieć przeświadczenie co do tego, że stronie znany jest mechanizm działania aplikacji, szczególnie biorąc pod uwagę powszechność jej użytkowania. Jeśli by nawet uznać, że w rozstrzygnięciach organów powinny pojawić się szersze rozważania na temat działania BOLT, nie sposób byłoby takiego naruszenia uznać za mające wpływ na finalne rozstrzygnięcie. Z tego powodu brak było podstaw do uwzględnienia zarzutów naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a oraz art. 107 § 3 k.p.a.

W tych okolicznościach należy przyjąć, że Spółka bezspornie wykonywała usługi w zakresie transportu drogowego. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, jest wyczerpujący i pozwala na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Wbrew twierdzeniom strony, choć protokół kontroli był oczywiście głównym dowodem w sprawie, to nie był to dowód jedyny – organ wziął pod uwagę także wyjaśnienia pasażera, notatkę funkcjonariuszy Policji, zdjęcia (screeny) z telefonu pasażera, dokumentację fotograficzną, jak też informacje uzyskane z urzędów w W. i B. W sprawie zostały ustalone przez organy istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że wykonywany przez stronę przewóz był przewozem okazjonalnym samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, jak również przesłanek z art. 18 ust. 4b u.t.d. oraz bez zgłoszenia tego samochodu do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, posiadanej przez Spółkę. W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanych powyżej naruszeń prawa po stronie skarżącej, za które została na stronę nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości. W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W ocenie Sądu ustalenia dokonane przez organy odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w k.p.a., w tym normom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., nie stojąc jednocześnie w sprzeczności z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu (art. 8 k.p.a.). Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwalał na ustalenie niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego, zaś sama decyzja odpowiada prawu i poddaje się kontroli; jej uzasadnienie jest spójne, logiczne i zgodne z wymogami formalnymi przewidzianymi przez przepisy prawa.

Podsumowując, wskazane wyżej okoliczności przesądzają zatem, że działanie Spółki mieściło się w ramach pojęcia krajowego transportu drogowego, czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego, ile razy strona świadczyła w ten sposób usługi przewozu. W tej sytuacji na skarżącej ciążył nie tylko obowiązek posiadania licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego (obowiązek ten strona zasadniczo wykonała), ale i obowiązek zgłoszenia spornego samochodu osobowego do licencji, obowiązek wyposażenia kierowcy w wymagane prawem dokumenty oraz obowiązek spełnienia przez pojazd wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 u.t.d. Wszystkie te bowiem obowiązki spoczywają na podmiotach wykonujących faktyczną działalność, odpowiadającą definicji transportu drogowego, zawartej w art. 4 u.t.d., a zatem nawet w przypadku, gdy taka działalność nie została zgłoszona jako przedmiot prowadzenia działalności gospodarczej.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.