Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 311/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Stwierdzono, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i w pozostałym zakresie umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 61
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 2  ust. 1,  art. 4  ust. 1,  art. 1  ust. 1,  art. 6,  art. 13  ust. 1  ust. 2,  art. 15  ust. 2,  art. 16,  art. 17
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 1  ust. 1,  art. 2  ust. 1  pkt 3,  art. 15  ust. 1,  art. 33  ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 572
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jednolity.
article: art. 149  par. 1  par. 2,  art. 161  par. 1  pkt 3,  art. 201  par. 1,  art. 205  par. 1,  art. 209
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.) Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk Adam Lipiński Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi T. L. na bezczynność Rektora Szkoły Wyższej [...] w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie w sprawie, 3. zasądza od Rektora Szkoły Wyższej [...] w [...] na rzecz skarżącego T. L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2012 r. T. L. działając w ramach Programu [...] Fundacji "[...]", mającego na celu monitoring szkół wyższych w zakresie dystrybucji środków z Funduszu Pomocy Materialnej dla Studentów i Doktorantów, powołując się na art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwrócił się do Rektora Szkoły Wyższej im. [...] w P. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez przesłanie następujących dokumentów:

- regulaminu, który jest podstawą przyznawania świadczeń pomocy materialnej ze środków pochodzących z budżetu państwa, obowiązującego w dniu odbioru niniejszego wniosku;

- aktualnie obowiązującego zarządzenia Rektora dotyczącego podziału Funduszu Pomocy Materialnej;

- przykładowych decyzji z roku akademickiego 2010/2011 (przynajmniej po jednej, z wyczernionymi/wybielonymi danymi osobowymi) o przyznaniu świadczenia z Funduszu Pomocy Materialnej i odmowie przyznania takiego świadczenia;

- dokumentów potwierdzających porozumienie Rektora z właściwym organem samorządu studenckiego odnośnie podziału środków Funduszu Pomocy Materialnej zgodnie z art. 174 ust. 2, art. 179 ust. 2 i art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.);

- informacji o wysokości dotacji przekazanej Uczelni z budżetu państwa na Fundusz Pomocy Materialnej w roku budżetowym 2011 w związku z art. 103 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym;

- informacji o wysokości środków z dotacji z budżetu państwa na Fundusz Pomocy Materialnej przeznaczonych na pokrywanie kosztów realizacji zadań związanych z przyznawaniem i wypłacaniem stypendiów i zapomóg dla studentów i doktorantów, ponoszonych przez Uczelnię w 2011 roku w związku z art. 103 ust. 6 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym;

- informacji o kwocie niewykorzystanej dotacji w roku budżetowym 2011 ze środków Funduszu Pomocy Materialnej pochodzących z dotacji z budżetu państwa w związku z art. 103 ust. 7 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym;

- kopii wniosków organów samorządu studenckiego do organów Uczelni dotyczących przekazania uprawnień w zakresie przyznawania stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, zapomogi oraz stypendium Rektora dla najlepszych studentów komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej;

- w przypadku powołania komisji stypendialnych – kopii decyzji o powołaniu komisji stypendialnych i odwoławczej komisji stypendialnej;

- kopi uchwały powołującej organy samorządu studenckiego właściwe do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 175 ust. 4 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym;

- informacji o liczbie uchylonych – przez organy nadzorujące – decyzji podjętych przez komisje stypendialne lub odwoławcze komisje stypendialne w trybie art. 177 ust. 6 wspomnianej ustawy;

- protokołów z posiedzeń organów kolegialnych odpowiedzialnych za przyznawanie stypendium Rektora dla najlepszych studentów (art. 173 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy), na których zapadły decyzje w sprawie przyznania lub odmowy przyznania tego świadczenia.

T. L. wniósł o przesłanie wymienionych dokumentów w formie wydruków poświadczonych podpisem upoważnionego pracownika Uczelni oraz o potraktowanie wniosku o udzielenie informacji publicznej jako złożonego przez osobę fizyczną, w przypadku zaistnienia wątpliwości co do umocowania wnioskodawcy. Wniosek zainteresowanego został doręczony Szkole Wyższej im. [...] w P. w dniu [...] lutego 2012 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru załączone do skargi.

W związku z nieudzieleniem żądanej informacji, pismem z dnia [...] marca 2012r. T. L. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez udzielenie informacji publicznej. Wskazał, że zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej oraz utrwalonym orzecznictwem, złożenie skargi na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga zażalenia, ani też wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto, podał także, że badania, które prowadzone będą na podstawie żądanych informacji, finansowane są ze środków organizacji pozarządowych oraz posłużą do sporządzenia rekomendacji i raportu, który zostanie przesłany Rektorowi Szkoły Wyższej przed jego publicznym ogłoszeniem. Do pisma dołączono kopię wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia [...]stycznia 2012 r.

W odpowiedzi na powyższe, pismem sformułowanym w dniu [...] marca 2012 r. Rektor Szkoły Wyższej im. [...] w P. poinformował, że żądane informacje i dokumenty w formie poświadczonych za zgodność wydruków dokumentów wewnętrznych Uczelni nie stanowią informacji publicznej. Ponadto, oparcie żądania na powołanych wyrokach sądów administracyjnych jest nietrafne. Rektor Szkoły Wyższej uznał także, że wnioskujący o udzielenie informacji publicznej podmiot, występujący pod nazwą "[...]“, jest podmiotem wyłącznie wirtualnym, bowiem nie można znaleźć informacji, do jakiego rejestru jest wpisany, jego formy prawnej, składu władz czy siedziby. Rodzi to podejrzenie, że dokumenty urzędowe Uczelni i zawarte w nich dane studentów staną się przedmiotem nielegalnego obrotu podmiotu nieuprawnionego do pozyskiwania i przetwarzania danych osobowych. Spowoduje to naruszenie zasady ochrony prywatności osoby fizycznej, gwarantowanej w art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak i przepisów zawartych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.). Ponadto, część objętych wnioskiem dokumentów, np: regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów oraz zarządzenia Rektora wydane na jego podstawie – są dokumentami ogólnie dostępnymi na stronie internetowej Uczelni, w sekretariatach jednostek organizacyjnych oraz na tablicach ogłoszeń. Informacje dotyczące wysokości dotacji na pomoc materialną dla studentów, jej rozdysponowania, kwot przeznaczonych na pokrywanie kosztów realizacji pomocy materialnej dla studentów oraz kwoty niewykorzystanej dotacji zawarte są w chronionym tajemnicą statystyczną sprawozdaniu [...], którego dysponentami są Główny Urząd Statystyczny oraz Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Natomiast dysponentem dokumentów dotyczących powołania władz samorządu studenckiego jest Zarząd Parlamentu Studentów Szkoły Wyższej im. [...] w P.

Rektor Szkoły Wyższej nie zgodził się także z uzasadnieniem wniosku o udzielenie informacji publicznej, podnosząc, że badanie prawidłowości działania Uczelni w zakresie pomocy materialnej studentom jest argumentem chybionym, bowiem instrumenty prawne, pozwalające ocenić prawidłowość tej działalności, posiadają organy Państwa – Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego i Polska Komisja Akredytacyjna. Nadto, sądy administracyjne są właściwe do rozpatrywania skarg na decyzje komisji stypendialnych.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. T. L. wniósł ponownie o rozpatrzenie jego wniosku i udostępnienie mu bez zbędnej zwłoki informacji publicznej. Podkreślił, że wniosek o udostępnienie informacji jest przejawem nadzoru obywatelskiego nad dysponowaniem pieniędzmi podatników. Wnioskodawca podkreślił także, że już we wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. zawarta została prośba o to, by traktować go jako złożony przez osobę fizyczną. Odnosząc się do kwestii bezpieczeństwa danych osobowych studentów, przypomniał, że we wniosku zawarta została prośba o anonimizację danych osobowych. Wniosek mógłby stać się bezprzedmiotowy jedynie w odniesieniu do tych dokumentów, które zostały ujawnione w Biuletynie Informacji Publicznej, natomiast Wyższa Szkoła – pomimo ciążącego na niej obowiązku – nie prowadzi Biuletynu Informacji Publicznej. Zarzucił także, że nikt z organu nie kontaktował się w celu wyjaśnienia niejasności związanych z wnioskiem. Powołana przez organ "tajemnica statystyczna" nie ma zastosowania do zbiorczych kwot pokazujących sposób wykorzystania pieniędzy publicznych. T. L. podkreślił, że działanie Programu "[...]" nie jest działaniem administracji publicznej, ale obywatelskim. Dostarczane przez uczelnie dokumenty są częścią materiału, który analizuje Fundacja, ponieważ znane są też jej wyniki działań Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Polskiej Komisji Akredytacyjnej, Najwyższej Izby Kontroli i wyroki sądów administracyjnych w obszarze objętym badaniem.

T. L. w dniu [...] maja 2013 r. sformułował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, której przedmiotem uczynił bezczynność Rektora Szkoły Wyższej im. [...] w P., podnosząc, że organ nie rozpatrzył jego wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku i o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący podkreślił, że Szkoła Wyższa im. [...] w P. jest Uczelnią wyższą niepubliczną, która działa na podstawie ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Otrzymuje pozwolenie na działanie po spełnieniu określonych warunków. Ustawa o szkolnictwie wyższym określa zadania publiczne, które realizuje Uczelnia. Niektóre powierzone Uczelni zadania są finansowane z pieniędzy podatników. Zatem Uczelnia niepubliczna, zgodnie z art. 1 ust. 1 i art. 4 ust 1 pkt 5 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, jest zobowiązana do udzielenia informacji publicznej. Fundusz pomocy materialnej dla studentów jest tworzony – zgodnie z art. 103 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym – w głównej mierze z dotacji z budżetu państwa.

W skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r. Rektor Szkoły Wyższej im. [...] w P. oświadczył, że pierwszym wnioskiem w przedmiotowej sprawie, jaki organ otrzymał, było pismo z dnia [...] marca 2012 r., zatem nie było możliwe udzielenie informacji publicznej na wniosek z dnia [...] stycznia 2012 r., którego nie otrzymano. Ponadto, Rektor wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) w związku z wątpliwością co do tego, czy osoba wnosząca skargę ma legitymację do reprezentowania podmiotu, w imieniu którego złożony został wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek o udzielenie informacji publicznej składała bowiem Firma "[...]", reprezentowana przez Dyrektora Programu T. L. Natomiast pismo przewodnie do skargi na bezczynność organu sporządzone zostało wprawdzie na druku firmowym "[...]", ale przy podpisie brakuje określenia, kim jest osoba występująca w imieniu tego podmiotu.

W dniu [...] września 2013 r. Rektor Szkoły Wyższej im. [...] w P. wydał decyzję nr [...], mocą której odmówił udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia [...] marca 2012 r. Do ww. decyzji dołączono także zwrotne potwierdzenie jej odbioru przez skarżącego T. L.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę prawnych form działania organów administracji publicznej, podlegających jego kontroli, a także orzeka w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W sprawach ze skarg na bezczynność sąd administracyjny obowiązany jest zbadać, czy organ wykonał ciążący na nim obowiązek załatwienia sprawy indywidualnej, określony przepisami prawa administracyjnego, a co za tym idzie – winien ustalić, czy wystąpiły przesłanki (podmiotowe i przedmiotowe) zaistnienia takiego prawnego obowiązku.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa (ust. 3).

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 tej ustawy).

Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1) organy władzy publicznej,

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,

5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W świetle powyższego, nie ulega zatem wątpliwości, że Rektor Szkoły Wyższej im. [...] w P. jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu (art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3). Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.), przepisy ustawy stosuje się do publicznych i niepublicznych szkół wyższych. Z art. 2 ust. 1 pkt 3 tej ustawy wynika, że uczelnią niepubliczną jest uczelnia utworzona przez osobę fizyczną albo osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną. Na podstawie art. 15 ust. 1 powołanej ustawy władze publiczne udzielają pomocy uczelni niepublicznej w zakresie i formach określonych w ustawie. Z kolei minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego sprawuje nadzór nad zgodnością działań uczelni niepublicznej z przepisami prawa i statutem oraz z treścią udzielonego pozwolenia na utworzenie uczelni niepublicznej, a także nad prawidłowością wydatkowania środków publicznych (art. 33 ust. 1 ww. ustawy). Ze wskazanych przepisów jednoznacznie wynika, że uczelnia niepubliczna, a taką jest Szkoła Wyższa im. [...] w P., stanowi część państwowego systemu edukacji i nauki, a Państwo ustala warunki jej utworzenia i funkcjonowania. Ustawodawca umożliwił zatem wykonywanie zadań oświatowych również uczelniom niepublicznym, prowadzonym przez osoby prawne lub osoby fizyczne, tak więc zadania przez nie wykonywane mają charakter zadań publicznych. Oznacza to, że uczelnia niepubliczna, niebędąca organem administracji publicznej, jest jednostką, która powołana została do wykonywania zadań publicznych, co przesądza o tym, że jest ona podmiotem obowiązanym do realizowania postanowień ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Z art. 4 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że wykonywanie zadań publicznych dotyczy także zadań o charakterze niewładczym i takich, które nie łączą się z koniecznością dysponowania majątkiem publicznym. Wykonywanie zadań publicznych przez osoby i jednostki organizacyjne może, ale nie musi, być związane z dysponowaniem majątkiem publicznym. Zadania publiczne to zadania, które służą zaspokajaniu potrzeb zbiorowych, przypisane Państwu oraz szeroko rozumianym podmiotom władzy publicznej, które ponoszą w świetle prawa odpowiedzialność za ich zrealizowanie (por. J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Zakamycze 2005; St. Biernat, Prywatyzacja zadań publicznych, Problematyka prawna, PWN Warszawa 1994).

Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, można więc przyjąć, że informacją publiczną będzie każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.

Skierowany do Rektora Szkoły Wyższej im. [...] w P. wniosek T. L. z dnia [...] stycznia 2012 r. dotyczył wydania różnego rodzaju dokumentów związanych z wypłacaniem świadczeń studentom i doktorantom z Funduszu Pomocy Materialnej. Zgodnie z art. 103 ust. 1 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, uczelnia tworzy fundusz pomocy materialnej dla studentów i doktorantów. Wspomniany fundusz uczelnia niepubliczna tworzy między innymi z dotacji wypłacanych z budżetu państwa. Uczelnia niepubliczna otrzymuje dotację na zadania związane z bezzwrotną pomocą materialną dla studentów. Tym samym w rozpoznawanej sprawie informacje zawarte w dokumentach, o udostępnienie których wnosił T. L., są informacją publiczną. Wypłacanie świadczeń studentom, jak i doktorantom, wiąże się bowiem z realizacją zadania publicznego, jakim jest szeroko rozumiane kształcenie i edukacja. Żądanie zainteresowanego mieści się więc w kategorii pojęciowej "sprawy publicznej", o których to sprawach stanowi art. 1 ust. 1 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, co wypełnia zarazem dyspozycję art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "f" i pkt 5 lit. "d" tej ustawy w związku z art. 61 Konstytucji RP.

Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Wbrew twierdzeniom Rektora, wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] stycznia 2012 r. podpisany został przez T. L., jako osobę fizyczną, co skarżący potwierdził na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 23 stycznia 2014 r. Nie można wobec tego przyjąć, że sformułowanie wniosku nastąpiło przez "podmiot wirtualny". Na wstępie wniosku zainteresowany uzasadnił jego złożenie, powołując się na wykonywanie zadań Programu [...] Fundacji "[...]". Następnie zamieścił wzmiankę, że w przypadku wątpliwości co do umocowania wnioskodawcy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej należy traktować jako złożony przez osobę fizyczną. Bezpodstawny jest więc także zawarty w piśmie Rektora z dnia [...] czerwca 2013 r. wniosek o odrzucenie skargi z powodu braku tożsamości podmiotu składającego wniosek o udostępnienie informacji publicznej z podmiotem składającym skargę.

Wnioskodawca, kierując swój wniosek do podmiotu zobowiązanego, nie musi wykazywać, w jakim celu żądana informacja publiczna jest mu potrzebna. Ustawodawca celowo w art. 2 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej wprowadził zapis, zgodnie z którym od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Toteż zainteresowany obywatel, kierując swój wniosek do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, nie musi wykazywać interesu faktycznego czy prawnego w żądaniu uzyskania informacji publicznej. Jedynie w przypadku żądania dotyczącego udzielenia informacji publicznej przetworzonej, konieczne jest wykazanie, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Gdyby natomiast istniał alternatywny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej, wówczas wyłączone byłoby stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej, o czym stanowi art. 1 ust. 2 tej ustawy. Jedynie istnienie innej regulacji, której przepisy pozwalałyby na uzyskanie objętych wnioskiem informacji, wyłączyłoby tryb z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie takiego trybu nie ma.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno – techniczną. Żaden przepis prawa nie nakłada na dysponenta takiej informacji obowiązku nadawania tejże czynności szczególnej formy. W myśl art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, czyli niezwłocznie, jednak nie później, niż w terminie 14 dni, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Z bezczynnością podmiotu zobowiązanego w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot ten nie podejmuje czynności materialno – technicznej wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Z kolei stanowisko podmiotu, które w istocie sprowadza się do odmowy udzielenia informacji, przybiera procesową formę decyzji administracyjnej (art. 16 i art. 17 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej), co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267).

Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest uwzględnić również wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku o dostęp do informacji publicznej ([...] lutego 2012 r. – dzień potwierdzenia odbioru wniosku przez pracownika Uczelni) i zestawiając ją z datą sformułowania skargi ([...] maja 2012 r.), należy przyjąć, że skarga na moment jej wniesienia była uzasadniona w świetle art. 13 przedmiotowej ustawy, gdyż Rektor nie podjął oczekiwanej przez stronę czynności materialno – technicznej, ani też nie poinformował jej o przyczynach niezrealizowania wniosku w sposób niezwłoczny. Jednak po wniesieniu skargi Rektor Szkoły Wyższej im. [...] w P. rozpatrzył wniosek skarżącego, wydając w dniu [...] września 2013 r. decyzję nr [...], odmawiającą udostępnienia żądanej informacji publicznej, którą to decyzję skarżący otrzymał, co potwierdził na rozprawie przed Sądem w dniu 23 stycznia 2014 r. Wprawdzie decyzja ta realizuje pismo skarżącego z dnia [...] marca 2012 r., niemniej jednak do tegoż pisma – jak wynika ze sprawy – była załączona lista informacji, o które zwrócił się skarżący w pierwotnym wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. Sąd uznał więc, że organ podjął stosowny akt w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, uwalniając się tym samym od zarzutu zwłoki w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. już po wniesieniu skargi, ale przed jej ostatecznym rozpoznaniem. W takiej sytuacji Sąd nie jest uprawniony do wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, bowiem w dniu orzekania zarzucana w skardze bezczynność już nie występuje.

Zgodnie z art. 149 § 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W myśl tej regulacji, Sąd nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania w kierunku wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, jeżeli w dniu orzekania zarzucana w skardze bezczynność już nie zachodzi, bo organ podjął stosowną decyzję, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd dopatrzył się w bezczynności Rektora Szkoły Wyższej im. [...] w P. rażącego naruszenia prawa. Wniosek o dostęp do informacji publicznej powinien zostać rozpatrzony w ciągu 14 dni od daty jego złożenia (otrzymania przez organ), natomiast w niniejszej sprawie został rozpatrzony po przeszło 18 miesiącach. Takie działanie Rektora świadczy o kwalifikowanej bezczynności organu, wynikającej z lekceważącego podejścia do skarżącego, jak i do nałożonego ustawą obowiązku informowania o sprawach publicznych. Nieodnotowanie w urządzeniach rejestrujących Uczelni faktu złożenia wniosku przez zainteresowanego i jego odbioru przez pracownika Uczelni świadczy bowiem o nieprawidłowej organizacji pracy w tym zakresie.

Sąd odstąpił przy tym od wymierzenia grzywny Rektorowi w trybie art. 149 § 2 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mając na względzie fakt podjęcia przez organ decyzji odmownej już po wniesieniu skargi, a przed jej merytorycznym rozpoznaniem.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, zaś w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 powołanej ustawy, jak w punkcie drugim.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 201 § 1, art. 205 § 1 oraz art. 209 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd zasądził od Rektora Szkoły Wyższej im. [...] w P. na rzecz skarżącego T. L. kwotę 100 zł, poniesioną tytułem uiszczenia wpisu od skargi.