Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 11/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2010-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 2,
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 718
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw
article: art. 49 ust. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania M.S. od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nakazującej M.S. rozbiórkę parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m, usytuowanej od jego wschodniej strony użytkowanej jako kotłownia, który to budynek jest znajduje się na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości Ś., gmina S.-Z., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wyjaśnił, że Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] podjętym na podstawie art. 48 ust. 2 prawa budowlanego z 1994 r. nakazał M.S. wstrzymanie w terminie natychmiastowym prowadzonej parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w m. Ś. gm. S.-Z. oraz nakazał stronie dostarczenie w terminie do dnia 20 grudnia 2007 r.: zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W związku z tym, że w wyznaczonym terminie inwestor nie przedłożył żądanych dokumentów, organ I instancji decyzją z dnia [...] nakazał M.S. rozbiórkę parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanej od jego wschodniej strony, użytkowanej jako kotłownia, który to budynek znajduje się na działce nr ewid. 1038 położonej w miejscowości Ś., gmina S.-Z..

W trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz podjęte w toku postępowania postanowienie z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwagi na fakt, iż przepisy art. 48 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego zostały częściowo uznane za niekonstytucyjne.

W trakcie ponownego postępowania wyjaśniającego INB postanowieniem z dnia [...], ponownie nakazał M.S. wstrzymanie w terminie natychmiastowym prowadzonej parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w m. Ś. gm. S.-Z. oraz nakazał stronie dostarczenie w terminie do dnia 10 lipca 2008 r.: zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Pismem z dnia 1 lipca 2008 r. M.S. zwróciła się do Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie, gdyż wydanie stosownego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Urząd Gminy w zakresie wydania decyzji o warunkach zabudowy. W dniu 6 sierpnia 2008 r. organ I instancji ustalił, że M.S. istotnie wnioskiem z dnia 15 lutego 2008 r. wystąpiła do Wójta Gminy o ustalenie warunków zabudowy dla działki, na której znajduje się przedmiotowa rozbudowy budynku mieszkalnego, jednakże w dniu 19 maja 2008 r. wystąpiła do tegoż organu o zawieszenie postępowania w tamtej sprawie.

W związku z takimi ustaleniami INB decyzją z dnia [...] nakazał M.S. rozbiórkę parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w m. Ś. gm. [...].

W trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] ponownie uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz podjęte w toku postępowania postanowienie z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji ponieważ rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. W ocenie organu odwoławczego 85-dniowy termin do przedłożenia dokumentów określonych w postanowieniu z dnia [...] był zbyt krótki, ponieważ w obecnym stanie prawnym strona postępowania może ubiegać się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu już istniejącego. Ponadto brak było szczegółowych ustaleń organu I instancji w istotnej kwestii zwrócenia się M.S. do Wójta Gminy o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego, a w szczególności wystąpienia odwołującej się do Urzędu Gminy o zawieszenie postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto w uznaniu organu II instancji w sytuacji, gdy M.S. wniosła o zawieszenie postępowania, odmawiając temu wnioskowi INB powinien był wydać stosowne postanowienie rozstrzygające o istocie tego wniosku.

W trakcie ponownego postępowania administracyjnego Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] nakazał M.S. wstrzymanie w terminie natychmiastowym prowadzonej parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w m. Ś. gm. S.-Z. oraz nakazał stronie dostarczenie w terminie do dnia 14 lipca 2009 r: zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Ponieważ zobowiązana nie przedłożyła w określonym terminie wymaganych dokumentów Inspektor Nadzoru Budowlanego wydaną w dniu [...] decyzją, po raz trzeci nakazał M. S. rozbiórkę parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m, usytuowanej od jego wschodniej strony, użytkowanej jako kotłownia, który to budynek znajduje się na działce nr ewid. [...] położonej w m. Ś. gm. S.-Z.

W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji stwierdził, iż przedmiotowa parterowa rozbudowa budynku mieszkalnego został dokonana samowolnie pod rządami obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r., o czym świadczy zgromadzony materiał dowodowy, a w szczególności dokumentacja dotycząca budowy na działce nr 1038 szopo–garażu, w tym plan zagospodarowania terenu, który był załącznikiem do decyzji Wójta Gminy z dnia [...] w sprawie udzielonego D.P. pozwolenia na budowę. Z planu tego wynika, że na dzień sporządzenia szkicu, tj. 2 października 1994 r. przy budynku mieszkalnym nie ma naniesionej kotłowni, skąd wniosek, że w tej dacie pomieszczenie to jeszcze nie istniało. Organ odwoławczy podkreślił, iż szkic z dnia 2 października 1994 r. nie stanowi fragmentu mapy, lecz został sporządzony przez projektanta wraz z naniesieniem, zwymiarowaniem i opisaniem w legendzie wszystkich znajdujących się wówczas na działce obiektów budowlanych.

W dalszym ciągu uzasadnienia WINB stwierdził, że inwestor D.P. realizując przedmiotową budowę nie posiadał wymaganego pozwolenia na budowę, a także nie dokonał zgłoszenia tej budowy w Starostwie Powiatowym. Przytaczając treść postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 27 listopada 2001 r. z którego wynika, iż spadek po zmarłym D.P. nabyła M.S. organ zauważył, że to M.S. przejęła po poprzednim właścicielu wszelkie prawa i obowiązki dotyczące tego obiektu i to ona jest osobą zobowiązaną. Dlatego zasadnie organ I instancji postanowieniem z dnia 31 grudnia 2008 r. wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego, nakazał M.S. wstrzymanie w terminie natychmiastowym parterowej rozbudowy budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m usytuowanego na działce nr ewid. 1038, położonej w miejscowości Ś. gm. S.-Z. z jednoczesnym nałożeniem na zobowiązaną obowiązku przedłożenia w określonym terminie dokumentów wymienionych w rozstrzygnięciu. Ponieważ zobowiązana nie wykonała tego obowiązku, organ odwoławczy zgodził się również z nakazem rozbiórki tej rozbudowy orzeczonym przez organ I instancji na podstawie art. 48 ust. 4 prawa budowlanego.

Organ odwoławczy dodatkowo wywiódł, że oświadczenia złożone przez M. S. odnośnie daty przedmiotowej rozbudowy nie było spójne, a ponadto ojciec skarżącej i zmarłego inwestora M.P., przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że przedmiotowa rozbudowa budynku mieszkalnego miała miejsce w 1995 r. Dlatego organ I instancji słusznie ustalił, że wyjaśnienia M.S. dotyczące daty tej rozbudowy nie odpowiadają prawdzie.

Powołując się na przepisy prawa budowlanego organ odwoławczy wyjaśnił, że zarzut M.S. o braku ustalenia opłaty legalizacyjnej jest niesłuszny, bo jej ustalenie może nastąpić dopiero po przedłożenie przez zobowiązanego w zakreślonym terminie dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie M.S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1, art. 7, 77, 80 i 107 § 3 kpa poprzez:

1. nieustalenie kiedy dokładnie zakończono rozbudowę budynku mieszkalnego,

2. dowolne i nie mające oparcia w materiale dowodowym przyjęcie, że rozbudowę budynku mieszkalnego wykonano po 1995 r.,

3. uznanie faktu wykonania rozbudowy budynku mieszkalnego po 1995 r. za udowodnione jedynie na podstawie szkicu sytuacyjnego (planu zagospodarowania) z dnia 2 października 1994 r. mimo, że dokument ten nie przesądza, iż rozbudowa ta nie została wykonana przed 1 stycznia 1995 r.,

4. niewskazanie przyczyn, dla których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom z zeznań świadków,

5. niewyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.

Z ostrożności procesowej skarżąca wskazała ponadto, że nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowy budynek został wybudowany po 1995r., to i tak przy założeniu wykonania tego budynku do dnia 10 lipca 1998 r. doszło do przedawnienia samowoli budowlanej w rozumieniu art. 49 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., przez co wydanie nakazu rozbiórki jest obecnie niedopuszczalne jako prowadzące do naruszenia prawa materialnego. Na poparcie swojej argumentacji skarżąca przywołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2007r., sygn. akt II OSK 1477/06. Ponadto skarżąca dodała, iż prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy polegające na zastosowaniu właściwych przepisów prawa materialnego, wymaga dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym wyjaśnienia, kiedy poprzednik prawny skarżącej zakończył budowę budynku gospodarczego, czego organy administracji nie ustaliły.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w pisemnych motywach zaskarżonej decyzji.

W nawiązaniu do ostatnio wymienionego zarzutu skargi organ II instancji stwierdził, że zbędnym jest ustalenie daty zakończenia budowy przedmiotowej kotłowni, bowiem nie ma to znaczenia w świetle przepisów obowiązujących w czasie orzekania. Wynika to z tego, że przepis na który powołuje się skarżąca, tj. art. 49 ust. 1 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. ("Nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na właścicielu spoczywa wówczas obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego".), obowiązywał do dnia 10 lipca 2003 r. Dlatego przepis ten nie może mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, skoro zasadą jest, że przy rozstrzygnięciu stosuje się przepisy obowiązujące w czasie orzekania. Również argumentacja zawarta w uzasadnieniu powołanego w skardze wyroku NSA z dnia 2 października 2007 r. nie mogła zmienić oceny organu, ponieważ odnosi się do decyzji, której podstawą prawną był art. 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.03.80.718). Zgodnie natomiast z tym przepisem, do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2, tj. do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 - art. 1 pkt 41. Tymczasem postępowanie administracyjne w sprawie przedmiotowej rozbudowy zostało wszczęte w 2007 r., przez co wskazana argumentacja Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może mieć w sprawie zastosowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, należy stwierdzić, że skarga jest zasadna, częściowo z przyczyn w niej wskazanych.

Trafny okazał się w szczególności zarzut naruszenia przepisów postępowania, polegającego na braku ustaleń dotyczących daty zakończenia rozbudowy o kotłownię budynku mieszkalnego o wymiarach 3,0 x 5,94 m położonego w miejscowości Ś., gmina S.-Z., na działce nr ewidencyjny [...], a ściślej tego, czy nastąpiło ono przed dniem 10 lipca 1998 r. W toku postępowania organy nadzoru budowlanego obu instancji nie dokonały żadnych ustaleń we wskazanej kwestii, nie dostrzegając jakiejkolwiek ku temu potrzeby. Dopiero w odpowiedzi na skargę, organ II instancji wyjaśnił, że ustalenie daty zakończenia budowy przedmiotowej kotłowni było, jego zdaniem zbędne, z powodu nieobowiązywania w dacie rozstrzygania sprawy, jak również w dacie wszczęcia postępowania, przepisu art. 49 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., który to przepis wyłączał możliwość orzeczenia rozbiórki obiektu budowlanego, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z przedstawionym poglądem organu nie można się jednak zgodzić co powoduje, że poczynione w sprawie ustalenia nie są kompletne.

Uszło bowiem uwadze organu administracji, że art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80/03 poz.718), który po dniu 10 lipca 2003 r. ograniczył działanie art. 49 ust. 1 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. (który to przepis wyłączał rozbiórkową sankcję z art. 48 ust. 1 prawa budowlanego) do postępowań dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną – został uznany za niezgodny z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 18 października 2006 r. w sprawie P 27/05 stwierdził bowiem, że art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126, Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 5, poz. 42, Nr 100, poz. 1085, Nr 110, poz. 1190, Nr 115, poz. 1229, Nr 129, poz. 1439 i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 74, poz. 676), w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., do budowy obiektu budowlanego lub jego części, mimo że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do dnia 10 lipca 2003 r., jest niezgodny z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził między innymi, że spełnienie przed dniem wejścia w życie ustawy z 27 marca 2003 r. przesłanek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu stanowi wspólną cechę istotną uzasadniającą równe traktowanie przez organy władzy publicznej przy legalizacji samowoli budowlanej. Wszystkie podmioty, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy, to jest przed 11 lipca 2003 r., spełniały przesłanki uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, powinny być traktowane według jednakowej miary w zakresie możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Konsekwencją przytoczonego wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest to, że spełnienie przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, przesłanek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, określonych w art. 49 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed tym dniem, winno skutkować możliwością legalizacji samowoli budowlanej w oparciu o dotychczasową regulację, bez względu na datę wszczęcia postępowania administracyjnego. Jeżeli bowiem podmiot, który samowolnie wzniósł obiekt budowlany, spełnił przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. przesłanki uzyskania pozwolenia na użytkowanie tego obiektu, to wejście w życie kolejnych zmian ustawy - Prawo budowlane nie może być traktowane jako uchylenie skutków prawnych, które ziściły się przed wejściem w życie tych zmian. Brak jest bowiem jakichkolwiek podstaw do różnicowania podmiotów znajdujących się, w chwili wejścia w życie zmian Prawa budowlanego, w takiej samej sytuacji prawnej tylko z uwagi na datę wszczęcia postępowania administracyjnego. Należy wskazać, że na gruncie Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego, w sprawie dotyczącej samowoli budowlanej, zawsze były zobowiązane do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym ustalenia daty powstania samowoli, gdyż od tego ustalenia zależało zastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego, a także ewentualne odniesienie się do ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego (por. wyroki NSA z dnia 2 października 2007 r., II OSK 1477/06, LEX nr 394405, z dnia 9 maja 2008 r., II OSK 522/07, LEX nr 486439, z dnia 19 czerwca 2008 r., II OSK 675/07, LEX nr 485003).

Z powyższych uwag wynika, że również w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją konieczne było ustalenie, czy od dnia zakończenia przedmiotowej rozbudowy budynku mieszkalnego o kotłownię, do dnia 10 lipca 2003 r. upłynął 5-letni termin, o jakim mowa w art. 49 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. Pozostałe przesłanki warunkujące możliwość zastosowania tego przepisu (za wyjątkiem nie naruszania przez rozbudowę budynku mieszkalnego przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, co nie było przedmiotem ustaleń organów), zostały bowiem spełnione. W sprawie niesporne bowiem było, że przedmiotowy budynek mieszkalny został rozbudowany o kotłownię o wymiarach 3,0 x 5,94 m w warunkach samowoli budowlanej, o jakiej mowa w art. 48 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 r. i że rozbudowa ta zakończyła się przed wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie tej samowoli. Prawidłowe były natomiast ustalenia organów obu instancji co do tego, że przedmiotowa samowola została dokonana po dniu 1 stycznia 1995 r., a więc pod rządami obowiązującej od tej daty ustawy prawo budowlane z 7 lipca 1994 r., co nakazywało ocenę sprawy również pod kontem ewentualnego zastosowania konstrukcji z art. 49 ust. 1 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do 10 lipca 2003 r. Należy bowiem zaakceptować logiczne i przekonujące wnioski, jakie organ II instancji wywiódł z treści planu sytuacyjnego działki nr [...] położonej w miejscowości Ś., gmina S.-Z., sporządzonego w dniu 2 października 1994 r. i będącego integralną częścią pozwolenia na budowę szopo-garażu, udzielonego decyzją Wójta Gminy z dnia [...] D.P., poprzednikowi prawnemu skarżącej. Niewadliwa była również ocena zeznań świadka M.P., którego z racji bliskich więzów rodzinnych ze skarżącą i zmarłym inwestorem D.P. oraz zamieszkiwanie w Ś., nie można było podejrzewać o stronniczość, czy brak wiedzy na temat przedmiotowej rozbudowy. O trafności ustalenia organu co do daty tej rozbudowy świadczy dodatkowo zestawienie wniosków wynikających z wspomnianego planu sytuacyjnego, z oświadczeniami stron oraz zeznaniami zgłoszonych przez nich świadków. Ponieważ skarżąca podając datę budowy przedmiotowej kotłowni wskazała na rok 1992, a z planu sytuacyjnego z dnia 2 października 1994 r. ponad wszelką wątpliwość wynika, że do dnia 2 października 1994 r. kotłownia ta jeszcze nie istniała, to oświadczeniom skarżącej w żadnym razie nie można dać wiary. Taka właśnie ocena tych oświadczeń i zeznań dokonana przez organy administracji nie narusza więc zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 kpa.

Wskazana wyżej okoliczność dotycząca ewentualnego upływu 5-letniego terminu, o jakim mowa w art. 49 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., a więc również i ścisłej daty zakończenia rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego o kotłownię, na skutek wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego, nie została w sprawie ustalona, przez co doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 kpa w sposób mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Dlatego konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, celem dokonania niezbędnych w sprawie ustaleń, wymagających przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. W ramach tych ustaleń organ I instancji, w oparciu o wszelkie dostępne środki dowodowe wyjaśni, czy skarżąca, która niewątpliwie dopuściła się samowoli budowlanej po dniu 1 stycznia 1995 r., spełniła przesłanki uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej rozbudowy, o jakich mowa w art. 49 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r.

Z uwagi na stwierdzone i wskazane powyżej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). i 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą zaskarżony akt decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie wszystkie przedstawione wyżej uwagi i eliminując dotychczasowe naruszenia prawa.

Orzeczenie zawarte w punkcie II wyroku oparte zostało na przepisie art. 152 p.p.s.a.

Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego 500 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Na kwotę tę złożył się uiszczony przez skarżącą wpis od skargi.