Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 622/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw od decyzji
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 64b, art. 134 par. 1, art. 151a par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant: st. sekr. sąd. Krzysztof Dzierzgowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2019 r. sprawy ze sprzeciwu A. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala sprzeciw.


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z dnia [...] czerwca 2019r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) - zwanej dalej "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania [...] T. F. z [...] kwietnia 2019 r. (k.228), [...] I. F. reprezentowanej przez adw. [...] M. K. z [...] maja 2019 r. (k. 267) oraz [...] D. K. reprezentowanego przez r.pr. [...] M. I. z [...] maja 2019 r. (k. 286) od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. Nr [...] (znak: [...]) zatwierdzającej [...] A. D. projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku świniami przeznaczonego do hodowli trzody chlewnej w technologii bezściółkowej do 40 DJP wraz ze szczelnym zbiornikiem na gnojowice o pojemności 100 m3 oraz silosem BIN 60WW i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na dz. nr ew. [...] w miejscowości [...] etap II, uchylił ww. zaskarżoną decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W dniu [...] listopada 2015 r. [...] A. D. (zwany dalej również jako inwestor) złożył wniosek o pozwolenie na budowę oraz zatwierdzenie projektu budowlanego dla inwestycji polegającej na budowie budynku świniami przeznaczonego do hodowli trzody chlewnej w technologii bezściółkowej do 40 DJP oraz szczelnego zbiornika na gnojowice o V=100 m3 wraz z infrastrukturą techniczną na dz. nr ew. [...] w miejscowości [...] - etap II.

Po przeprowadzeniu postępowania Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. Wskazana wyżej decyzja została uchylona w dniu [...] maja 2016 r. przez organ II instancji i przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Z uwagi na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy oraz z uwagi na postępowanie administracyjne dotyczące wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016r. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Badając zasadność ww. postanowienia Wojewoda postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. utrzymał w mocy zasadność zawieszenia postępowania z uwagi na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne. Po ustaniu przyczyn zawieszenia postępowania, organ I instancji podjął w dniu [...] grudnia 2018 r. zawieszone postępowanie.

Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. Starosta, działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., wezwał inwestora do przedłożenia 4 egzemplarzy projektu budowlanego. Inwestor przedłożył w dniu [...] stycznia 2019 r. wymagane przepisem art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202) - dalej "Prawo budowlane" 4 egzemplarze projektu budowlanego.

Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. Starosta poinformował strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w spawie wszczętej wnioskiem z dnia [...] listopada 2015r. Z powyższego prawa skorzystali w dniu [...] lutego 2019 r. [...] D. K. oraz [...] T. F., a także w dniu [...] lutego 2019 r. [...] J. S. - pełnomocnik [...] D. K.. Ponadto uwagi do sprawy w dniu [...] lutego 2019 r. wniósł [...] D. K..

Działając w oparciu o art. 90 § 3 k.p.a. Starosta [...] wezwał w dniu [...] lutego 2019 r. strony postępowania do stawienia się na rozprawie administracyjnej i złożenia wyjaśnień w przedmiotowej sprawie. Wskazana rozprawa administracyjna odbyła się w dniu [...] marca 2019 r., na której strony postępowania nie wyraziły chęci porozumienia się z inwestorem w zakresie planowanej inwestycji.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. organ I instancji działając na podstawie art. 35 ust 3 Prawa budowlanego nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia braków i nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji, które zostały uzupełnione pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r.

Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. (znak: [...]) Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku świniami przeznaczonego do hodowli trzody chlewnej w technologii bezściółkowej do 40 DJP wraz ze szczelnym zbiornikiem na gnojowice o pojemności 100 m3 oraz silosem BIN 60WW i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na dz. nr ew. [...] w miejscowości [...]- etap II.

Odwołanie w ustawowym terminie wnieśli:

1. [...] T. F. zarzucając m.in. spadek wartości nieruchomości sąsiednich, pogorszenie warunków życia, zwiększenie hałasu, naruszenie przepisów postępowania tj. zasadę wysłuchania stron (art. 10 k.p.a.), przepisów prawa materialnego poprzez naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego - brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a także błędną interpretację możliwej obsady zwierząt w budynku;

2. [...] I. F. zarzucając m.in. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronom czynnego udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji, art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. przez niedokładne zebranie i wyjaśnienie stanu faktycznego, art. 8 k.p.a. tj. sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób arbitralny i pozbawiony bezstronności, art. 107 § 3 k.p.a. przez brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia, art. 84 § 1 k.p.a. pominięcie wniosku o powołanie biegłego o wydanie opinii, art. 61 a § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. przez tożsamość sprawy rozstrzygniętej wcześniej decyzją o odmowie wydania pozwolenia na budowę o sygn. [...], prawa materialnego tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez niezgodność przedmiotowego postępowania z decyzją o warunkach zabudowy, art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez wydanie pozwolenia bez przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

3. [...] D. K. zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronom czynnego udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji, a także art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 i art. 103 § 3 k.p.a., prawa materialnego tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 3 ust. 1 pkt 103 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71 t.j.) w zw. z § 24 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 56, poz. 344 z późn. zm.) poprzez niedokładne zbadanie możliwej obsady zwierząt w budynku, a także poprzez nieuwzględnienie wymogów ochrony środowiska, higieny, zdrowia, ochrony przed hałasem, usuwania ścieków, wód opadowych i odpadów, art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez niezgodność przedmiotowego postępowania z decyzją o warunkach zabudowy.

Wojewoda, opisanym we wstępie rozstrzygnięciem, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wojewoda zwrócił uwagę, że inwestor na działce nr ew[...] w miejscowości [...] planuje budowę budynku inwentarskiego przeznaczonego do hodowli w technologii bezściółkowej trzody chlewnej (świniami) o wymiarach 40,00 m x 15,00 m i wysokości od 4,44 m do 6,53 m, oddalonego od granicy z dz. nr ew. [...] o 4,20 m, dla którego zaprojektowano rampę załadunkową o powierzchni 25,84 m2 znajdującą się z tyłu budynku w odległości ok. 3,00 m od działki o nr ew. [...] oraz szczelny zbiornik na gnojowice o pojemności 100 m3 z zaprojektowanym wlotem w odległości 18,40 m od granicy z dz. nr ew. [...] (zasięg oddziaływania zbiornika na gnojowicę ograniczony został do działki inwestycyjnej). Ponadto w ramach planowanego przedsięwzięcia zaprojektowano silos zbożowy typu NBIN 60 WW o wysokości 8,97 m posadowiony na fundamencie o wymiarach 5,00 m x 5,00 m x 0,50 m oddalonego o 4,00 m od granicy z dz. nr ew. [...], w sąsiedztwie istniejących silosów zbożowych i projektowanego budynku inwentarskiego, a także towarzyszącą infrastrukturę techniczną. Dojazd do planowanej inwestycji zapewniono z ulicy [...] tj. z dz. nr ew. [...], a następnie za istniejącym budynkiem inwentarskim i budynkiem gospodarczo-garażowym zlokalizowanym na działce [...] Jak wynika z opisu technicznego (str. 9 projektu budowlanego) inwestor zaplanował w nowym budynku inwentarskim hodowlę trzody chlewnej w wysokości 23,76 DJP i wraz z istniejącą już obsadą znajdującą się w gospodarstwie tj. 13,9 DJP, całkowita wielkość obsady wzrośnie do 37,66 DJP i nie przekroczy wartości progowej 40 DJP.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wymaganiami ochrony środowiska. Z tego też względu organ prowadzący sprawę w przedmiocie pozwolenia na budowę zobowiązany jest dbać by normy środowiskowe zostały dochowane.

Wojewoda poddał szczegółowej analizie wielkość planowanej obsady inwentarza. Zgodnie z delegacją zawartą w art. 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 z późn. zm.) - dalej "ustawa środowiskowa" rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71) określiło jakie przedsięwzięcia zalicza się do kategorii przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a jakie do kategorii przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Z treści § 2 ust.1 pkt 51 oraz § 3 ust. 1 pkt 102 i 103 tego rozporządzenia wynika, że kryterium zakwalifikowania danego przedsięwzięcia polegającego na chowie lub hodowli zwierząt jest liczba tzw. dużych jednostek przeliczeniowych (DJP) obliczanych według współczynników przeliczeniowych sztuk zwierząt na DJP określonych w załączniku do rozporządzenia. Zwrócić należy uwagę, że § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia wyraźnie stanowi, że za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza. Biorąc powyższe pod uwagę organ I instancji rozpatrując niniejszą sprawę zobowiązany był do przeanalizowania rozwiązań projektowych i obliczenia liczby dużych jednostek przeliczeniowych w oparciu o maksymalną obsadę inwentarza planowanej świniami. Jak wynika z projektu budowlanego (rzut parteru str. 22) analizowany budynek inwentarski składać się będzie z jednego kojca dla knura o powierzchni 10,08 m2 (3,6 m x 2,8 m), ośmiu kojców dla loch prośnych o powierzchni od 11,31 m2 do 11,44 m2 (cztery kojce o wymiarach 2,78 m x 4,07 m i cztery o wymiarach 2,81 mx 4,07 m), kojca dla loszek remontowych, a więc loszek przed pierwszym pokryciem o powierzchni 11,44 m2 (2,81 m x 4,07 m), szesnastu kojców porodowych dla loch w okresie porodu i odchowu prosiąt ssących o powierzchni każdego osobno z kojców - 4,80 m2 (2,0 m x 2,4 m) oraz ośmiu kojców dla prosiąt o powierzchni każdego po 4,8 m2 (2,4 m x 2,0 m). Ponadto w ramach budynku zaprojektowano również izolatkę o powierzchni 11,44 m2, osiemnaście boksów w sekcji krycia, magazyn pasz o powierzchni 82,25 m2, paszarnie o powierzchni 76,26 m2 i korytarz o powierzchni 29,01 m2. Jak wskazał inwestor w opisie technicznym znajdującym się na str. 16 projektu budowlanego budynek będzie przeznaczony do chowu: 56 loch, 1 knura, 160 prosiąt i 4 loszek. Przy czym jak wynika z rzutu parteru (str. 22), w którym zaznaczono liczbę i rozmieszczenie inwentarza, inwestor wskazuje: 1 sztukę knura, 32 sztuk loch prośnych, 160 sztuk prosiąt i 16 loch znajdujących się w kojcu porodowym. Zatem deklarowana przez inwestora wielkość obsady różni się.

Wojewoda, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. (sygn. akt II SA/Kr [...]) wskazał, że nie można zaakceptować takiej wykładni przepisów Prawa budowlanego, ustawy środowiskowej i rozporządzenia, z której wynikałoby, że liczbę DJP będzie obliczać się na podstawie oświadczenia projektanta lub inwestora. Byłoby to nie tylko sprzeczne z powołanym już § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia, ale także otwierałoby możliwość do obchodzenia przepisów Prawa budowlanego, ustawy środowiskowej i rozporządzenia i w konsekwencji niweczyłoby cały sens postępowania dotyczącego oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Wyliczenia dotyczące dużych jednostek przeliczeniowych przedstawione przez inwestora nie są zatem wiążące dla organu administracji publicznej w toku postępowania o udzielenie pozwolenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 95/17).

Organ wyjaśnił, iż § 24 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r., poz. 344 z późn. zm.) określił minimalną powierzchnię kojców na jedną sztukę, którą należy wziąć pod uwagę obliczając obsadę inwentarza. Zgodnie z § 24 ust. 3 pkt 2 lit. a) ww. rozporządzenia powierzchnia kojca w przypadku utrzymywania grupowo warchlaków i tuczników o masie ciała do 10 kg - a więc prosiąt, powinna wynosić co najmniej 0,15 m2, zgodnie z ust. 1 pkt 1 komentowanego przepisu powierzchnia kojca dla knura utrzymywanego pojedynczo powinna wynosić 6 m2, a gdy krycie odbywa się w kojcu - co najmniej 10 m2 (nie dotyczy z uwagi na 16 boksów w sekcji krycia), natomiast zgodnie z pkt 2 dla loch w okresie porodu i odchowu prosiąt ssących - co najmniej 3,5 m2, a zgodnie z ust. 3 pkt 5 dla loszek po pokryciu - co najmniej 1,64 m2. Z uwagi na powierzchnię kojców wyliczoną wcześniej, w budynku można chować jednocześnie 1 knura (powierzchnia jednego kojca w projekcie 10,08 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 6,00 m2 = 1,68 sztuki), po jednej loszce w okresie porodu - maciorze w 16 kojcach tj. łącznie 16 loch (powierzchnia jednego kojca w projekcie 4,80 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 3,5 m2 = 1,37 sztuki), po 32 prosiąt w 8 kojcach tj. łącznie 256 prosiąt (powierzchnia jednego kojca w projekcie 4,80 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 0,15 m2 = 32 sztuki), po 6 loch prośnych - macior w 8 kojcach tj. łącznie 24 loch (powierzchnia jednego kojca o wymiarach 2,78 m x 4,07 m w projekcie 11,31 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 1,64 m2 = 6,90 sztuki, a także powierzchnia jednego kojca o wymiarach 2,81 mx 4,07 m w projekcie 11,44 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 1,64 m2 = 6,98 sztuki) oraz 6 sztuk loszek remontowych - przed pierwszym pokryciem (powierzchnia kojca w projekcie 11,44 m2/powierzchnię kojca dla jednego zwierzęcia wg rozporządzenia 1,64 m2 = 6,98 sztuki). Maksymalna obsada inwentarza w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) określone w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. stanowić będzie 30,02 DJP (knur 0,4 DJP x 1 szt. = 0,4 DJP, maciory - lochy prośne, w okresie porodu i loszki remontowe 0,35 DJP x 70 szt. = 24,50 DJP, prosięta 0,02 DJP x 256 szt. = 5,12 DJP). Tym samym biorąc pod uwagę istniejącą już obsadę w wysokości 12,60 DJP (lochy 0,35 DJP x 10 szt. = 3,5 DJP, tuczniki 0,14 DJP x 40 szt. = 5,6 DJP, warchlaki 0,07 DJP x 50 szt. = 3,5 DJP), którą określił inwestor (str. 16 projektu budowlanego, str. 86 tomu III akt organu I instancji) oraz Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (znak: [...]) z [...] marca 2019 r. (str. 87 III tomu akt organu I instancji), łączna obsada inwentarza w gospodarstwie zgodnie z dyspozycją zawartą w § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] listopada 2010 r. wyniesie 42,62 DJP. W związku z faktem, iż powierzchnie kojców wskazane w ww. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. stanowią powierzchnie minimalne, inwestor mając również na uwadze opinię Inspekcji Weterynaryjnej z [...] lipca 2014 r. (znak: [...]) zalecającą zwiększenie powierzchni kojców, zastosował się do zaleceń powiększając powierzchnię przeznaczoną dla knura, jednakże nie miało to wpływu na wielkość obsady.

Wojewoda zwrócił uwagę, że organ I instancji rozpatrując ponownie sprawę powinien jeszcze raz szczegółowo poddać analizie planowane przedsięwzięcie i działając na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego nałożyć na wnioskodawcę obowiązek doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z przepisami środowiskowymi, bądź w przypadku braku zmian w projekcie budowlanym wymagać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, mając na uwadze fakt, że organ środowiskowy decyzją z dnia [...] marca 2019 r. (znak: [...]) umorzył postępowanie wszczęte z wniosku [...] A. D. z uwagi na brak pisma o podjęcie postępowania zawieszonego z jego wniosku (str. 76 tomu III akt organu I instancji). Ponadto Starosta [...] dokona oceny pojemności szczelnego zbiornika na gnojowice, który jest skorelowana z obsadą inwentarza utrzymywanego w technologii bezściółkowej. W tym stanie rzeczy należy przyznać rację odwołującym, iż organ nie zweryfikował poprawnie wielkość obsady, akceptując wielkość inwestycji, która winna być objęta postępowaniem środowiskowym, ze względu na możliwość potencjalnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wskazanym w § 3 ust. 2 pkt 103 lit a), tym bardziej, iż najbliższa zabudowa mieszkalna projektowana na dz. nr ew. [...] znajduje się w odległości 8 m od planowanego budynku inwentarskiego i 32 m od budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na dz. nr ew. [...].

Poruszając kwestie ewentualnego obniżenia wartości nieruchomości sąsiedniej organ zauważył, iż nie mają one zastosowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, bowiem organ administracji architektoniczno-budowlanej weryfikuje złożoną dokumentację pod kątem ściśle określonych w ustawie Prawo budowlane aspektów. Mogą one jednak stanowić ewentualne źródło roszczeń cywilno-prawnych i nie mają wpływu na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. W tym miejscu zaznaczyć należy, że Kodeks cywilny regulując kwestię własności, zawiera również przepisy tę własność ograniczające. Z faktu sąsiedztwa nieruchomości wynika wzajemna zależność. Ustawodawca w kodeksie cywilnym przewidział szereg sytuacji, kiedy wzajemne uprawnienia sąsiadów będą na siebie zachodzić i uznając za konieczne, wprowadził odpowiednie regulacje, których nieprzestrzeganie spowoduje naruszenie prawa i da drugiej stronie sporu możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem. Zadaniem prawa sąsiedzkiego jest wiec zapobieganie konfliktom na gruncie sąsiedztwa nieruchomości. Jedną z podstawowych zasad, jest regulacja nakładająca na właściciela nieruchomości, przy wykonywaniu przez niego swego prawa, obowiązek powstrzymywania się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Ponadto ewentualne przekroczenie dopuszczalnego poziomu immisji w rozumieniu ustawy Kodeks Cywilny (takich jak: spaliny, ścieki, pyły) może rodzić określone roszczenia cywilnoprawne. Odpowiadając na zarzuty podnoszone w odwołaniu dotyczące zapachów towarzyszących obiektom inwentarskim należy wyjaśnić, iż powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie wprowadziły odpowiedniej normy dotyczącej ochrony powietrza przed zapachami lecz tylko przed określonymi substancjami w powietrzu. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2014 r., (sygn. akt II OSK 253/13) unormowanie zawarte w art. 85 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska nie wprowadziło odpowiedniej normy dotyczącej ochrony powietrza przed zapachami lecz tylko przed określonymi substancjami w powietrzu. Należy podkreślić, że zapach czy też odór jest substancją niemierzalną. Zapachy pomimo, że mogą być uciążliwe nie mogą być badane, gdyż w polskim systemie prawnym nie obowiązują normy prawne, które odnosiłyby się do tej materii. Zatem rozwiązywanie tego typu konfliktu i problemu nie należy do kompetencji organu administracji architektoniczno- budowlanej.

Poddając analizie sposób prowadzenia postępowania przez Starostę [...] Wojewoda wskazał, iż pomimo próby rozwiązania sporu sąsiedzkiego poprzez organizację rozprawy administracyjnej, organ nie poinformował stron postępowania o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji pozwolenia na budowę, zwłaszcza gdy ten uległ zmianie (odpowiedź inwestora na postanowienie z dna [...] lutego 2019 r.). Zatem naruszył przepisy prawa procesowego mającego wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy w tym m.in. art. 10 § 1 k.p.a., podważając zaufanie obywateli do władzy publicznej.

Odnosząc się do zarzutu wystąpienie przesłanki tożsamości sprawy organ wyjaśnił, że w sprawie mamy do czynienia z tym samym podmiotem tj. inwestorem - [...] A. D., natomiast zmienił się przedmiot sprawy. Jak wynika z zasobów archiwalnych organu, w dniu [...] września 2015 r. Wojewoda (znak: [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. (znak: [...]) zapadłej w przedmiocie odmowy pozwolenia na budowę, gdzie głównym argumentem był - przy ówczesnych założeniach projektowych, wymóg przedstawienia decyzji środowiskowej. Zatem z uwagi na zmiany projektowe wewnątrz budynku świniami, w tym zwłaszcza kojców oraz fakt, iż inwestor nie uzyskał akceptacji organu administracji architektoniczno-budowlanej na realizację przedsięwzięcia, organ stwierdził, iż w stosunku do ww. decyzji nie zachodzi przesłanka tożsamości sprawy. Tożsamość będzie istniała, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. Chodzi o te elementy stanu faktycznego, które mają znaczenie dla subsumcji przepisów prawa materialnego mającego zastosowanie w sprawach rozstrzygniętych kolejnymi decyzjami, czyli o fakty prawotwórcze. W niniejszym postępowaniu inwestor przedstawił projekt budowlany, który odbiega rozwiązaniami technicznymi i technologicznymi od pierwotnych projektów. Ma to dla niniejszego postępowania niezwykle ważne znaczenie, gdyż to właśnie na podstawie przyjętych rozwiązań technicznych sprawdzana jest zgodność inwestycji z obowiązującymi normami środowiskowymi. Organ wyjaśnił, iż nie można mówić również z tożsamością sprawy z decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. (znak: [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dwóch silosów na zboże i komponenty o pojemności 80 ton każdy - stanowiącej I etap inwestycji polegającej na: budowie budynku świniarni, przyłącza elektroenergetycznego i wodociągowego, dwóch silosów na zboże i komponenty o pojemności 80 ton, jednego silosu na paszę o pojemności 100 ton oraz szczelnego zbiornika na gnojowicę o pojemności 100 m3 na dz. nr ew. [...] w m. [...] gm. [...], zmienionej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. (znak: [...]) w części dotyczącej lokalizacji silosów. Zatem biorąc powyższe pod uwagę zakres objęty pierwszym etapem inwestycyjnym nie obejmował budowy m.in. świniami i zbiornika na gnojowicę będącej przedmiotem wniosku z dnia [...] listopada 2015 r., w związku z tym w tej sprawie również nie zachodzi przesłanka tożsamości.

Wojewoda nie zgodził się z zarzutem pominięcia wniosku o powołanie biegłego o wydanie opinii w przedmiotowej sprawie. Wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji podda szczegółowej analizie zakres przedmiotowej inwestycji zarówno pod kątem przepisów środowiskowych, jak i zgodności planowanego przedsięwzięcia z decyzją o warunkach zabudowy. Ponadto rozważy wniosek I. F. o powołanie biegłego w zakresie ochrony środowiska.

Odnosząc się do zarzutu przekroczenia poziomu stężenia zanieczyszczeń powietrza wewnątrz i na zewnątrz obiektu tj. amoniaku, dwutlenku węgla i siarkowodoru, organ wyjaśnił, że zastosowana w budynku technologia bezściółkowa hodowli trzody chlewnej spowodowała budowę pod komorami chowu zbiornika z kanałami gnojowymi (str. 23 projektu budowlanego), które mają za zadanie odprowadzenie rurami PCV 300 (str. 24 projektu budowlanego) gnojowicy poprzez wewnętrzną kanalizację do projektowanego szczelnego zbiornika na gnojowice (str. 4, 8 projektu budowlanego). Ponadto jak wskazano w projekcie budowlanym (str. 4) zbiornik na gnojowicę ma zapewnić przechowywanie gnojowicy przez okres 4 miesięcy w przypadku braku wegetacji, natomiast w okresie wegetacji roślin gnojowicę planuje się wylewać na pola - wg obliczeń projektanta pod rusztami przewiduje się przechowywanie gnojowicy o powierzchni 70,00 m3, pozostała część przechowywana będzie w osobnym zbiorniku o pojemności 100,00 m3. Ze względu na zastosowanie wentylacji mechanicznej z wlotami powietrza o wymiarach 67x28 cm i wentylatorami dachowymi, a także usytuowaniem budynku od strony zawietrznej względem projektowanego w sąsiedztwie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie spowoduje ponadnormatywnej emisji gazów oraz substancji i zapachów na zewnątrz pomieszczeń. Projekt budowlany został również uzgodniony z rzeczoznawcą do spraw sanitarnohigienicznych tj. [...] [...] E. P., która przyjęła projekt bez zastrzeżeń (str. 8 i 22 projektu budowlanego). Niemniej jednak ze względu na zwiększoną obsadę inwentarza, dla której inwestor winien uzyskać decyzję środowiskową, organ rozpatrując ponownie sprawę zobowiązany jest poddać analizie poziom dopuszczalny hałasu, jak również pojemność zbiornika bezodpływowego, tak by były zachowane normy środowiskowe.

Wątpliwości organu odwoławczego budziła również forma w jakiej inwestor przedstawił projekt budowlany, który jest niezgodny z § 6 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2012 r. - w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. 2018, poz. 1935) w zakresie uniemożliwiającą dekompletację projektu.

Zdaniem Wojewody zasadne jest uchylenie decyzji Starosty i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia celem rozważenia projektowanej inwestycji pod kątem przepisów środowiskowych jak i nieprawidłowości w projekcie budowlanym, co wymaga przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części.

Sprzeciw od powyższej decyzji wniósł A. D., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych, zarzucając rozstrzygnięciu Wojewody:

I. Naruszenie przepisów prawa materialnego a to:

1. art. § 2 ust. 1 pkt 51 i § 3 ust. 1 pkt 103 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2016 poz. 71 z późn. zm. zwane dalej "Rozporządzeniem RM" poprzez błędną wykładnię a w konsekwencji uznanie, że, na potrzeby wyliczenia dużych jednostek przeliczeniowych, o których mowa w tych przepisach przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza rozumianą jak ilość zwierząt, którą budynek może pomieść, niezależnie od tego czy przepisy prawa pozwalają utrzymywać tyle zwierząt w budynku na potrzeby hodowli, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu powinna uwzględniać dopuszczalne przez przepisy prawa normy i okresy w jakich zwierzęta mogą przebywać w pomieszczeniach oraz charakterystykę samego cyklu rozrodczego zwierząt hodowlanych;

2. § 19 ust. 5, § 22 ust. 1 i § 24 ust. 5 Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r. poz. z 344 z późn. zm. dalej jako Rozporządzenie "MRiRW") poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i nieuwzględnienie przy obliczeniu maksymalnej możliwej obsady inwentarza okresów w jakich locha świni domowej musi przebywać w określonych pomieszczeniach budynku zgodnie z przepisami tego Rozporządzenia oraz prawidłowego metrażu kojcy;

II. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy a to: art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie ilości hodowanych w inwestycji zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe (dalej jako DJP) i przyjęcie, że maksymalną możliwą obsadę inwentarza projektowanej inwestycji stanowi wartość 30,02 DJP, a wartość DJP z uwzględnieniem istniejącego inwentarza to wartość 42,62 DJP, podczas gdy prawidłowo dokonane wyliczenie w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa pozwala na przyjęcie, że w projektowanej inwestycji maksymalna możliwa obsada inwentarza z uwzględnieniem istniejącego inwentarza będzie mniejsza niż 40 DJP jeśli uwzględnić wszystkie wymogi dotyczące maksymalnej obsady inwentarza określone w rozporządzeniu.

W sprzeciwie podano, że organ II instancji dokonał błędnych wyliczeń, a planowana przez inwestora obsada z uwzględnieniem obsady istniejącej nie przekroczy wartości 40 DJP (wyniesie 24,04 DJP a nie 30,02 jak przyjął organ). Ponadto w ocenie strony organ II instancji zamiast uchylać decyzję winien był wezwać inwestora do wyjaśnienia kwestii związanych z obsadą.

W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie.

Na rozprawie pełnomocnik wnoszącego sprzeciw podtrzymał stanowisko zawarte w sprzeciwie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sprzeciw należało oddalić.

Stosownie do art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. W postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym sprzeciwem nie stosuje się art. 33 p.p.s.a (art. 64 b § 3 p.p.s.a.), co oznacza, iż w postępowaniu tym uczestniczy tylko strona, która wniosła sprzeciw oraz organ administracji publicznej, który wydał zaskarżoną decyzję, a prawa udziału w postępowaniu sądowym pozbawione są pozostałe strony postępowania administracyjnego. Jednocześnie wyrok zapadły w następstwie rozpoznania sprzeciwu zaskarżalny jest tylko w przypadku jego oddalenia, co oznacza, że od orzeczenia uwzględniającego sprzeciw i uchylającego zaskarżoną nim decyzję jakikolwiek środek zaskarżenia nie przysługuje (art. 151 a § 3 p.p.s.a.) Taki sprzeciw został wniesiony w niniejszej sprawie.

W myśl art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Badanie przez Sąd rozpoznający sprzeciw zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 138 § 2 k.p.a. musi ograniczyć się do ściśle formalnego zbadania, czy uchylając decyzję organ odwoławczy powołał się na przesłanki wskazane w art. 138 § 2 k.p.a., w tym czy wykazał wydanie decyzji pierwszoinstancyjnej z naruszeniem postępowania oraz czy wykazał, że konieczny w jego ocenie do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, przez co uniemożliwia uzupełnienie postępowania przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. (tak: WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 10 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Po 1152/17 - dostępny na stronach internetowych NSA w: CBOSA).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z [...] czerwca 2019 r. o uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2019r. Nr [...] zatwierdzającej A. D. projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku świniarni przeznaczonego do hodowli trzody chlewnej w technologii bezściółkowej do 40 DJP wraz ze szczelnym zbiornikiem na gnojowicę o pojemności 100m3 oraz silosem BIN 60WW i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na dz. nr ew. [...] w miejscowości [...] – etap II i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Zwrot normatywny "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest zwrotem ocennym. W orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie to jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (tak np. NSA w wyroku z dnia 24 kwietnia 2014 r., II OSK 2846/12). W sytuacji gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 k.p.a., braki dowodowe postępowania pierwszej instancji nie mogą co do zasady stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Dopiero w razie bezspornego wykazania, że przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego na podstawie art. 136 k.p.a. prowadziłoby w istocie do konieczności zastąpienia w całości organu pierwszej instancji albo przeprowadzenia po raz pierwszy postępowania dowodowego w znacznej części, zastosowanie kompetencji kasatoryjnej w świetle przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a. może być uznane za uzasadnione. Nie są zatem wystarczające ustalenia organu odwoławczego, że w postępowaniu przed organem pierwszej instancji doszło do określonych naruszeń prawa procesowego. Konieczne jest bowiem ścisłe wykazanie, że naruszenia te dotyczą nie tylko istotnych okoliczności prawnych lub faktycznych sprawy, których ustalenie warunkuje prawidłowe zastosowanie normy prawa materialnego, lecz także, że organ odwoławczy nie jest w stanie sanować powyższych uchybień lub uzupełnić materiał dowodowy na podstawie art. 136 k.p.a. bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. Brak precyzyjnego i przekonującego wykazania powyższych przesłanek oraz wydanie decyzji kasatoryjnej są równoznaczne z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. Należy również przypomnieć, że wydanie decyzji kasatoryjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. Podkreślić bowiem należy, że organ odwoławczy, w przeciwieństwie do sądu administracyjnego, jest organem merytorycznie rozstrzygającym sprawę.

Odnosząc powyższe uwagi do ustaleń i uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, należy stwierdzić, że organ ten w żadnej mierze nie dopuścił się naruszenia przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a.

Po pierwsze podkreślenia wymaga, że decyzja organu I instancji została wydana na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Przepis art. 35 ust. 1 ustawy obliguje właściwy organ, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, do sprawdzenia w szczególności zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (pkt 1), a także zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi (pkt 2), kompletność projektu budowlanego i wykonanie sprawdzenia projektu przez podmioty uprawnione (pkt 3 i 4).

Wedle art. 71 ust. 2 u.o.n.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie takiej decyzji następuje w szczególności przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego (art. 72 ust. 1 pkt 1 u.o.n.ś.).

Do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP - przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza).

Z kolei do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się, szczegółowo opisane w przywołanych wyżej § 3 ust. 1 pkt 102 i pkt 103 (obecnie pkt 104) rozporządzenia, chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) lub w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), obecnie nie mniejszej niż 40 DJP .

Uwzględniając powyższe, należy zauważyć, że w § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. prawodawca jednoznacznie wskazał, że za liczbę DJP przyjmuje się "maksymalną możliwą obsadę inwentarza". Chociaż sformułowanie to nie zostało powtórzone w § 3 ust. 1 pkt 102 i pkt 103 (obecnie pkt 104) rozporządzenia, to nie ulega wątpliwości, że odnosi się także do tych przepisów. Przemawia za tym zawarte w nich odesłanie do § 2 ust. 1 pkt 51 oraz wzgląd na spójność rozwiązań przyjętych w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2010 r. Sąd w pełni podziela stanowisko w tej kwestii zajęte już przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 lipca 2017 r. sygn. akt II OSK 95/17 (Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nadto zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010r. w niniejszej sprawie należy sumować parametry inwestycji nowej i zrealizowanej.

W świetle przepisów rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., przy obliczaniu DJP dla danej inwestycji nie jest więc istotna obsada deklarowana przez inwestora, ponieważ należy uwzględnić maksymalną możliwą obsadę inwentarza, którą powinien ustalić organ administracji. Nie ma zatem znaczenia deklarowanie przez inwestora, jakie zwierzęta zamierza on hodować i w jakich cyklach produkcyjnych, np. ze względów ekonomicznych, lecz konieczne jest obliczenie, w oparciu o parametry techniczne budowanego obiektu, ile maksymalnie zwierząt może on pomieścić.

W przedmiotowej sprawie ocena taka nie została dokonana przez organ I instancji a z ustaleń dokonanych przez organ II instancji wynika, że dopuszczalna maksymalna obsada przekraczać może graniczne 40 DJP. W decyzji z [...].04.2019r. Starosta [...] nie rozważał kwestii zakresu inwestycji. Podał, że zamierzenie nie kwalifikuje się do grupy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie wyjaśnił przy tym na jakiej podstawie oceniał zakres, rodzaj i skalę przedsięwzięcia. Powołał się jedynie na wyjaśnienie zawarte w decyzji Wojewody z [...] maja 2016r., w której zaznaczono, że organ architektoniczno – budowlany nie jest uprawniony do nałożenia w trybie art. 35 ust. 3 p.b. obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Stanowisko to, co do zasady mogłoby zostać uznane za prawidłowe, gdyby nie stan faktyczny niniejszej sprawy, który nadto uległ zmianie po wydaniu przez Wojewodę w/w decyzji z [...] maja 2016r..

Organ I instancji w istocie bowiem przy ustalaniu zakresu planowanej inwestycji pod kątem przepisów środowiskowych oparł się jedynie na oświadczeniu inwestora, który podał, że inwestycja wraz z dotychczasową obsadą nie przekroczy granicznej liczby 40 sztuk DJP, od której przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z [...] listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko kwalifikują dane przedsięwzięcie do potencjalnie mogących znacząco oddziaływać na środowisko( § 3 ust. 1 pkt 103 rozporządzenia). Starosta nie zwrócił uwagi, że w niniejszej sprawie na etapie ustalania warunków zabudowy nie była przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko. Postępowanie w tej sprawie decyzją organu środowiskowego z dnia [...] marca 2019r. (znak [...]) zostało umorzone z uwagi na brak pisma A. D. o podjęcie zawieszonego na jego wniosek postępowania (k. 76 tomu III akt organu I instancji). Umorzenie miało więc charakter formalny i nie uzasadniało przyjęcia, że na już etapie ustalania warunków zabudowy wykluczono konieczność oceny środowiskowej dla przedmiotowej inwestycji. Warto również zauważyć, że wniosek o wszczęcie postępowania przez organy środowiskowe był złożony przy wnioskowanej przez A. D. większej obsadzie w tym samym budynku (o 160 warchlaków). Samo oświadczenie inwestora, jak już wyżej wskazano o maksymalnej obsadzie nie jest wystarczające do dokonania takiego ustalenia. Tym bardziej, że jak w niniejszej sprawie może być przez inwestora różnie określane w tym samym budynku.

Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 2.06.2018r. (II OSK 1805/16, dostępny w bazie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych) podstawą do budowy budynku świniarni przez inwestora jest pozwolenie na budowę , a przed wydaniem pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko także istnieje możliwość oceny, czy pozwolenie na budowę powinno być poprzedzone wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji danego przedsięwzięcia.

W myśl art. 86 u.o.n.ś. decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1 tej ustawy, zatem m.in. organy administracji architektoniczno-budowlanej rozstrzygające w przedmiocie pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego (art. 72 ust. 1 pkt 1). Oznacza to, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter "rozstrzygnięcia wstępnego" względem przyszłego zezwolenia na realizację konkretnego przedsięwzięcia inwestycyjnego i pełni wobec niego funkcję prejudycjalną. W konsekwencji należy przyjąć, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie rozstrzyga kwestii wstępnej. Należy do niego jednak rozważenie, czy kwestia prejudycjalna występuje (zob. też wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 532/12. Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl i z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt II OSK 821/08, ONSAiWSA 2009 nr 6, poz. 116). Stanowisko tego organu powinno znajdować oparcie w ustaleniach faktycznych istotnych z punktu widzenia stosowanych przepisów materialnoprawnych, zawartych w u.o.n.ś. i rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2010 r. Bezpodstawne przyjęcie, że nie zachodzi konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może zatem skutkować naruszeniem przez organ administracji architektoniczno-budowlanej zasad określonych w art. 6 P.o.ś., ponieważ wskutek nieprzeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie dojdzie do rozpoznania możliwego negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko.( por. wyrok NSA z dnia 16.01.2019r., sygn.. II OSK 304/17)

Słusznie więc Wojewoda uznał, że kwestia ta nie została choć powinna być zbadana przez organ I instancji. Badanie zakresu planowanej inwestycji pod kątem ustalenia czy wymagana jest ocena środowiskowa nie została dokonana na etapie ustalania warunków zabudowy co obligowało organ procedujący w sprawie o pozwolenie na budowę do zbadania tej kwestii a nie oparciu się jedynie na oświadczeniu inwestora, które nadto jak słusznie wskazał Wojewoda w niniejszej sprawie różniło się (k. 16 i 22 projektu budowlanego). W takiej sytuacji zakres koniecznych czynności dotyczący istoty sprawy wymagał wydania decyzji kasatoryjnej. Rację miał Wojewoda wskazując, że należy uwzględnić dopuszczalną maksymalną obsadę inwentarza, czego organ I instancji nie uczynił. Ustalenia dotyczące maksymalnej obsady dokonane winny być na podstawie § 24 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz.U. 2010. 344 ze zm.) w oparciu o parametry techniczne budowanego obiektu a organ samodzielnie nie ma podstaw do zajmowania się kwestią rotacji zwierząt. Organ bada bowiem projekt budowlany i przy braku stosownych wyjaśnień inwestora nie ma podstaw do samodzielnego ustalania zasad hodowli i rotacji zwierząt między pomieszczeniami czy w określonych czasookresach. Należy również zwrócić uwagę, że badając maksymalną obsadę organ nie ustala, iż będzie ona w takim stanie utrzymywana przez cały rok, istotne jest ustalenie, że w konkretnym budynku określona maksymalna obsada jest z uwagi na jego parametry techniczne dopuszczalna. Skoro jednak inwestor w sprzeciwie wywodził, że rodzaj produkcji wprowadzić może określone zmienne w ilości obsady maksymalnie dopuszczalnej to w takiej sytuacji ustalenie czy te zmienne mają wpływ na maksymalną ilość obsady wykluczając ilości wyliczone przez Wojewodę na podstawie § 24 rozporządzenia wymaga analizy i rozważenia pod kątem ustalenia czy przepisy § 24 uwzględniają wskazane przez skarżącego okoliczności związane z rozwojem zwierząt, grupowym ich przebywaniem czy też są to wiadomości specjalne w zakresie zagadnienia mającego wpływ na treść rozstrzygnięcia, a których zakres przekracza zakres wiadomości i doświadczenia życiowego osób mających wykształcenie ogólne. Ocena ta winna zostać dokonana przez organ I instancji. Powyższe wskazuje, że brakujące ustalenie maksymalnej dopuszczalnej obsady inwentarza w projektowanym budynku chlewni pod kątem rozważenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko wymaga ustaleń przez organ I instancji i nie może być dokonane przez organ II instancji w ramach art. 136 § 1 k.p.a. ani też nie może opierać się na deklaracji inwestora.

W przedmiotowej sprawie zmieniona została również decyzja o warunkach zabudowy (decyzja z [...].06.2019r.) a projekt budowlany winien być z nią zgodny. Ocena tej zgodności winna być dokonana przez organ I instancji.

Rację miał też Wojewoda, że zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Wodnej z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t.j. [...]) projekt budowlany należy sporządzić w czytelnej technice graficznej oraz oprawić w okładkę przystosowaną do formatu A4, w sposób uniemożliwiający dekompletację projektu, który to przepis w niniejszej sprawie został naruszony.

Słusznie również Wojewoda uznał, że ponownie winny być poddane analizie poziom dopuszczalnego hałasu jak również pojemność szczelnego zbiornika na gnojowicę, który jest skorelowany z obsadą inwentarza utrzymywanego w technologii bezściółkowej i to pod kątem zachowania norm środowiskowych.

W ocenie Sądu wymienione wyżej uchybienia uzasadniały zastosowanie przez organ II instancji tryb z art. 138 § 2 k.p.a. i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia i wyjaśnienia ww. kwestii przez Starostę. Wskazać trzeba, że w ramach kontroli zgodności z prawem decyzji kasacyjnej sąd ma za zadanie odpowiedzieć na pytanie, czy organ odwoławczy winien był podjąć merytoryczne rozstrzygnięcie, czy też zaszła konieczność wyjaśnienia podstawowych okoliczności stanu faktycznego sprawy, w szczególności uzupełnienia postępowania dowodowego w takim zakresie, który - z uwagi na obowiązek dochowania zasady dwuinstancyjności postępowania, wynikającej z art. 15 k.p.a.- uzasadniał przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a jednocześnie w postępowaniu przed organem pierwszej instancji doszło do uchybień natury proceduralnej, które można określić jako istotne. W tak zakreślonych granicach w ocenie Sądu rozstrzygnięcie Wojewody było prawidłowe.

Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a. oddalił sprzeciw.