Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1466/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.
article: art. 122
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędziowie WSA Beata Machcińska, Bożena Pindel (spr.), Protokolant Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego wymiaru zobowiązania podatkowego za 2013 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 249 (dwieście czterdzieści dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm. [obecnie: t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.]; dalej: O.p.) w związku z art. 2, art. 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849; dalej: u.p.o.l.) – po rozpatrzeniu odwołania R.K. od nakazu płatniczego wydanego przez Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr ewid. [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. w wysokości [...] zł – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Organ I instancji nakazem płatniczym z dnia 17 lipca 2015 r. ustalił podatnikowi łączne zobowiązanie pieniężne za 2013 r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu organ ten podał, że SKO decyzją z dnia [...] r. uchyliło poprzedni nakaz płatniczy dotyczący omawianego zobowiązania zalecając "w uzupełniającym postępowaniu (...) ustalić, czy zakwalifikowanie spornego zbiornika wodnego jako Ws w ewidencji gruntów i budynków jest prawidłowe". Wyjaśniając tę kwestię organ wskazał, że w piśmie z dnia 2 grudnia 2014 r. Wydział Geodezji poinformował, iż "oznaczenie użytków gruntowych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...] obręb L. w tym oznaczenie części tej działki o powierzchni 1,0380 ha jako Ws jest zgodne z posiadana przez organ dokumentacją źródłową". Podał także, że na wniosek właściciela prowadzone jest postępowanie administracyjne w sprawie przeprowadzenia uzupełniającej gleboznawczej klasyfikacji gruntów w zakresie m.in. zmiany użytku Ws na działce nr [...] ". Dalej organ ustalił, że decyzja w tej sprawie stała się ostateczna z dniem 15 maja 2015 r. a z dniem 18 maja 2015 r. nastąpiła zmiana klasyfikacji gruntów:

- na działce nr [...] z gruntów pod wodami powierzchniowymi stojącymi (Ws) o powierzchni 1,0380 ha na grunty pod stawami (Wsr-RV) o powierzchni 1,0380 ha,

- na działce nr [...] z terenów mieszkaniowych (B) o powierzchni 0,3082 ha na użytki rolne zabudowane (R-Ry) o powierzchni 0,3082 ha.

Organ podatkowy do opodatkowania gospodarstwa rolnego za 2013 r. przyjął składniki wynikające z dokumentów posiadanych przez organ w tym grunty zgodne z ewidencją gruntów i budynków.

W odwołaniu podatnik nie zgodził się z opodatkowaniem stawu stawką jak za pozostałe – pod wodami stojącymi. Podkreślił także, że stodoła i garaż związane są z prowadzonym gospodarstwem rolnym. Złożył ponadto szczegółowe wyjaśnienia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ powołał się na przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz pismo z dnia 2 grudnia 2014 r. Naczelnika Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K., z którego wynika, że oznaczenie użytków gruntowych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...] obręb L., w tym oznaczenie części tej działki o powierzchni 1,0380 ha jako "Ws" jest zgodne z posiadaną przez organ dokumentacja źródłową tj. operatem geodezyjnym przyjętym w dniu 28 listopada 2011 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...]. Jednocześnie poinformował, iż na wniosek właściciela ww. działki aktualnie prowadzone jest postępowanie administracyjne w sprawie przeprowadzenia uzupełniającej gleboznawczej klasyfikacji gruntów w zakresie m.in. zmiany użytku Ws na działce nr [...]. W piśmie z dnia 26 maja 2015 r. Naczelnik Wydziału Geodezji poinformował, że decyzją Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] r. zatwierdzono gleboznawczą klasyfikację gruntów dla nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...] i nr [...], Obręb L.. Decyzja stała się ostateczna z dniem 15 maja 2015 r.

Z wypisu z rejestru gruntów wynika, że podatnik w 2013 r. był właścicielem m.in. gruntów oznaczonych symbolem Ws (grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi) o powierzchni 10380 m2 oraz terenów mieszkaniowych B o powierzchni 0,3082 ha. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Zgodnie z art. 1a ust. 3 pkt 1 u.p.o.l. przez użyte w ustawie określenia użytki rolne rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Kolegium podsumowało swoje uzasadnienie stwierdzeniem, że organ I instancji był związany zapisami ewidencji gruntów i budynków i nie miał możliwości dokonywać własnych ustaleń, a decyzja zawiera szczegółowe wyliczenie podatku, zgodne z przepisami prawa. Stanowisko to poparł orzecznictwem sądowoadministracyjnym.

W skardze podatnik domagał się uchylenia decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. Decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania oraz ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W uzasadnieniu powołał się na złożone w sprawie odwołanie i podniesioną tak argumentację. Zarzucił organowi nieuwzględnienie uchybień podczas wprowadzania zmian ewidencyjnych w 2011 r.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie z dnia 19 stycznia 2016 r. skarżący poinformował, że w dniu 23 grudnia 2015 r. Prezydent Miasta K. wszczął postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności wprowadzonych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zmian dla działek nr [...] i [...] obręb dz. L. (do pisma załączył kserokopię zawiadomienia tego organu). Natomiast w piśmie z dnia 13 marca 2016 r. poinformował, że decyzją ww. organu ewidencyjnego z dnia 12 lutego 2016 r. odmówiono stwierdzenia nieważności wprowadzonych dnia 28 listopada 2011 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zmian dla działek nr [...] i [...] obręb dz. L., od której to decyzji złożył odwołanie do SKO.

Na rozprawie skarżący wnosił i wywodził jak w skardze oraz piśmie z dnia 13 marca 2016 r. Dodatkowo podał, że informacje w sprawie podatku rolnego złożył w dniu 4 listopada 2013 r. – po wezwaniu przez organ. Wyjaśnił, że w 2011 r. była prowadzona inwentaryzacja geodezyjna w zakresie wód płynących i stojących dokonana na zlecenie Wydziału Geodezji Urzędu Miejskiego w K. i w ocenie skarżącego już wtedy było wiadomo, że są to stawy, które nie mogą być objęte symbolem Ws. Dodał, że budynki zawsze były związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego przez skarżącego, a wcześniej przez jego rodzinę. Wyjaśnił także, że nakazy płatnicze za lata 2011-2012 opiewały na kwotę ok. [...] zł, natomiast za rok 2016 na kwotę ok. [...] zł. Od nakazu zapłaty za rok 2015 nie składał odwołania. Podał także, że w maju bądź czerwcu 2014 r. zlecił klasyfikatorowi dokonanie oceny przeznaczenia jego gruntów, który z kolei we wrześniu 2014 r. złożył dokumenty do organu. Przyznał, że decyzja dotycząca zmiany klasyfikacji stała się ostateczna w dniu 18 maja 2015 r. Od nakazów płatniczych dotyczących roku 2013-2014 otrzymanych w kwietniu 2014 r. złożył odwołanie a po ich uchyleniu przez SKO, zostały wydane ponowne nakazy płatnicze w dniu 17 lipca 2015 r., w których wymierzono łączne zobowiązanie pieniężne jak w poprzednio wydanych nakazach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Kontroli Sądu – w ramach art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej P.p.s.a.) – podlegała decyzja SKO utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji określające skarżącemu łączne zobowiązanie pieniężne za 2013 r.

Stan faktyczny w zasadzie nie jest sporny. Przedmiotem sporu jest zastosowana przez organy stawka podatkowa w podatku od nieruchomości w odniesieniu do gruntów i budynków będących własnością skarżącego, a jego istota koncentruje się na znaczeniu zapisów w ewidencji gruntów i budynków dla określenia stawki opodatkowania, na której nastąpiła zmiana klasyfikacji gruntów:

- na działce nr [...] o powierzchni 1,0380 ha z "gruntów pod wodami powierzchniowymi stojącymi" (Ws), na "grunty pod stawami" (Wsr-RV),

- na działce nr [...] o powierzchni 0,3082 ha, z terenów mieszkaniowych (B), na użytki rolne zabudowane (B-RV).

Nie jest także sporne, że zmiana ewidencji gruntów i budynków nastąpiła z dniem 18 maja 2015 r. Skarżący zaś podważa przyjętą przez organy podatkowe zasadę, że zapisy w ewidencji gruntów i budynków są podstawą ustalenia charakteru gruntów i budynków będących przedmiotem opodatkowania.

Rozstrzygając zaistniały spór należy zaakcentować, że co do zasady rację mają organy podatkowe powołując się na przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm. [obecnie tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 520 ze zm.]; dalej: P.g.k), zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych (art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 P.g.k.).

Ponadto z art. 1a ust. 3 pkt 1 u.p.o.l. przez użyte w ustawie określenia użytki rolne rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (obecnie t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 617) stanowi, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Składowi orzekającemu znany jest ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że organy podatkowe ustalając wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji (por. m.in. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09 oraz uchwała 7 sędziów NSA z dnia 18 listopada 2013 r., II FPS 2/13; dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak dalsze powoływane orzeczenia). Także najnowsze orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego potwierdza, że użyty w art. 21 ust. 1 P.g.k. zwrot "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, iż przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, w podatku rolnym i podatku leśnym, winny zostać uwzględnione zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Uwzględniając zaś kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości, tj. ustalenia elementów przedmiotowych i podmiotowych zobowiązania podatkowego, zawarte w niej informacje można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy (dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane). Drugą kategorię stanowią natomiast informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) zarówno gruntu, jak i budynku (lokalu) mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów. Natomiast kto nie zgadza się z ustaloną przez organy wysokością podatku od nieruchomości z powodu nieścisłości w ewidencji, musi najpierw doprowadzić do ich usunięcia (np. wyrok NSA: z 15 lipca 2014 r., II FSK 2234/12 i z 13 stycznia 2015 r., II FSK 3108/12; Lex nr 1580045). Dopuszcza się jednak w niektórych sytuacjach odstępstwo od związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z 19 listopada 2015 r., II FSK 2365/13; Lex nr 19902271).

Pomimo wyrażonych wyżej poglądów, które co do zasady skład orzekający w tej sprawie w pełni podziela i akceptuje, nie można jednak pominąć i nie uwzględnić sytuacji prawnej zaistniałej w rozpoznawanej sprawie. Z akt sprawy wynika (pismo Wydziału Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta K. z 12 czerwca 2014 r.), że w wyniku przeprowadzenia wizji w dniu 11 czerwca 2014 r. stwierdzono, iż na działce nr 10 znajduje się zbiornik wodny wyposażony w urządzenia upustowe odprowadzające nadmiar wody do rowu, zbiornik posiada cechy stawu (jest sztucznym zbiornikiem wodnym). Organ powołując przepisy ustawy Prawo wodne przyznał, że stawy nie są zaliczane do wód stojących tylko do urządzeń wodnych. Natomiast w piśmie Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K. z dnia 25 sierpnia 2015 r. podniesiono, że aktualizacja użytków gruntowych działki nr [...], w wyniku której zmianie uległa m.in. powierzchnia użytku Ws (z 9898 m2 na 10380 m2), nastąpiła na podstawie pracy geodezyjnej dotyczącej pomiaru zasięgu wód płynących i stojących wraz z aktualizacją ewidencji gruntów w zakresie użytków gruntowych obejmujących tereny zajęte przez wody na obszarze miasta K. zaewidencjonowanej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym i przyjętym do zasobu w dniu 28 listopada 2011 r. Wyjaśniono ponadto, że przedmiotem zlecenia nie były prace pozostające w kompetencjach klasyfikatora. Natomiast odnośnie działki nr 18 poinformowano, że od 1992 r. oznaczona była użytkiem B (pow. 3082 m2).

W toku sprawy skarżący konsekwentnie podnosił, że dane w ewidencji gruntów nie są zgodne ze stanem rzeczywistym a użytkowana przez niego nieruchomość ma charakter rolny. Na działce nr [...] znajduje się staw służący do nawadniania pół uprawnych, natomiast na działce nr [...] posadowione są budynki związane z prowadzoną działalnością rolną (garaż i budynki gospodarcze). Podnosił także (pismo z 12 maja 2015 r.), że stan na jego nieruchomościach jest niezmienny od 30 lat, a wcześniejsze nakazy płatnicze (do 2012 r.) nie wyróżniały wód (ich klasyfikacji) i nie rozróżniały zabudowań gospodarczych. W odwołaniu (dotyczącym lat podatkowych 2013-2015) podniósł, że jego rodzina uprawia przedmiotowe nieruchomości od 1848 r.; w 1929 r. jego dziadek wybudował stodołę, a w 1981 r. jego ojciec, sypiąc wały, zamienił łąkę na staw. Zarzucił organowi I instancji bezczynność, bowiem decyzję ustającą podatek za 2013 r. doręczono mu w dniu 20 maja 2014 r. Ponadto jako istotne uznał, że już w dniu 23 września 2014 r. Miejski Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej wpisał do swych zasobów zmiany danych ewidencyjnych: mapa [...] (działka nr [...] [...] z klasoużytku B na Br-RV) oraz mapa [...] (działka nr [...] z klasoużytku Ws na Wsr-RV). Natomiast Prezydent Miasta K. wydał decyzję zatwierdzającą gleboznawczą klasyfikację gruntów dopiero w dniu 16 kwietnia 2015 r. Potwierdzają to załączone do odwołania dokumenty (Wykaz zmian danych ewidencyjnych z 23 września 2014 r. oraz decyzja z [...] r.).

Organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżącego, poprzestając na powołaniu art. 21 ust. 1 P.g.k. Nie wyjaśnił także, co skarżący wielokrotnie akcentował, sposobu dotychczasowej metody naliczania podatnikowi łącznego zobowiązania pieniężnego (do 2012 r.), w tym także dotyczącym nieruchomości budynkowych posadowionych na działce nr [...] .

Zdaniem Sądu, w zakresie działki nr [...] (stawu), rozstrzygnięcie sporu wymaga odwołania się do okoliczności, które są poza sporem i winny być uwzględnione przez organy podatkowe. Z materiału zgromadzonego przez organy podatkowe wynika, że:

- sporne grunty stanowiły łąkę, następnie zmienioną na staw; w 2011 r. organ ewidencyjny oznaczył je jako wody śródlądowe stojące (Ws); na skutek podjętych przez skarżącego czynności z dniem 18 maja 2015 r. do ewidencji wprowadzono oznaczenie działki jako Wsr-RV (grunty pod stawami, rolne);

- skarżący z chwilą powzięcia wiadomości o dokonanej z urzędu zmianie podjął działania, w wyniku których Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. zmienił klasyfikację spornego gruntu;

- grunty te wykorzystywane były zarówno przed zmianą, jak i po zmianie do celów rolniczych.

Z powyższych wywodów wynika, że o sposobie kwalifikacji gruntów dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Niemiej jednak, domniemanie zgodności z prawdą dowodu, jaki stanowi wypis z ewidencji gruntów i budynków, jest domniemaniem wzruszalnym. Przeciwko treści takiego dokumentu mogą być przeprowadzone dowody przeciwne, zgodnie z treścią art. 194 § 3 O.p. Jednak dokument urzędowy, o jakim stanowi art. 194 § 1 O.p., nie jest dowodem niepodważalnym. Zarzut niezgodności z prawdą dokumentu urzędowego (narratywnego - czyli zawierającego oświadczenie wiedzy) może być dowodzony wszelkimi środkami dowodowymi. Przepisy Ordynacji podatkowej nie wprowadzają żadnych ograniczeń w odniesieniu do środków dowodowych, które organ orzekający może dopuścić w celu obalenia mocy dowodowej dokumentów urzędowych. Wzruszenie domniemania wynikającego z art. 194 § 1 O.p. oznacza, że dokument urzędowy jest odtąd traktowany tak jak dokument prywatny, a zatem jego treść podlega swobodnej ocenie (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 19 stycznia 2016 r., I SA/Gl 829/15 i przywołany tam wyrok WSA w Lublinie z dnia 18 października 2013 r., I SA/Lu 560/13).

Dodać należy, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji odzwierciedlającym aktualny stan prawny danej nieruchomości. Rejestruje ona stan prawny zaistniały uprzednio, ale w żadnym wypadku stanu prawnego nie tworzy. Nie rozstrzyga także sporów o prawa do gruntów, ani żadnych kwestii spornych związanych z ustaleniem tytułu własności. Stąd też, poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji, nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że nie kształtują one nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdzają stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1004/11). Postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma więc charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje bowiem poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Dokonuje się jej niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Zatem zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków wynikające z ustawy P.g.k. nie stanowią wystarczającej gwarancji wykluczającej możliwość istnienia w rejestrze wpisów niedopuszczalnych czy też błędnych. Wbrew twierdzeniom organu o bezwzględnym związaniu danymi zawartymi w ewidencji oznacza to, że przeciwdowód może być przeprowadzony także w postępowaniu podatkowym i również w tym postępowaniu można wykazać, że dane zawarte w ewidencji są niezgodne ze stanem rzeczywistym. W postępowaniu podatkowym obowiązuje zasada otwartego systemu środków dowodowych (art. 180 O.p.). Wykazanie, że zapisy ewidencji są nieprawidłowe, niezgodne ze stanem rzeczywistym, może być dokonane za pomocą każdego dopuszczonego prawem dowodu. W kontrolowanej sprawie nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla jej rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych, co stanowi o naruszeniu art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p.

Ponadto należy zwrócić uwagę, że w myśl art. 20 w związku z art. 22 ust. 1 P.g.k. oraz § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 542) starosta (prezydent miasta) jest organem administracji publicznej, który prowadzi ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów. Obowiązkiem starosty (prezydenta miasta) jest prowadzenie oraz utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Przepis § 45 ust. 2 rozporządzenia określa, że źródłami danych ewidencyjnych są m.in.: materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym; wyniki pomiarów fotogrametrycznych; wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych; dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne; wyniki oględzin. Dodatkowo, obowiązujący do dnia 10 stycznia 2016 r. § 46 ust. 2 tego rozporządzenia (uchylony przez § 1 pkt 10 lit. a) rozporządzenia z dnia 6 listopada 2015 r. [Dz. U. z 2015 r., poz. 2109] zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 stycznia 2016 r.) stanowił, że z urzędu wprowadza się zmiany wynikające m.in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych. Zważywszy na występującą w sprawie tożsamość organu podatkowego I instancji i organu ewidencyjnego I instancji tj. Prezydenta Miasta K. (co reguluje art. 22 ust. 1 P.g.k. w związku z § 44 ww. rozporządzenia) organy miały możliwość ustalenia wskazanych wyżej kwestii i uwzględnienia działań podjętych przez skarżącego, zmierzających do uzgodnienia danych w ewidencji gruntów ze stanem rzeczywistym. Tym bardziej, że skarżący podjął je niezwłocznie, tj. po doręczeniu mu w dniu 20 maja 2014 r. nakazów płatniczych dotyczących lat 2013-2014 (data podana przez skarżącego, w aktach sprawy brak bowiem uchylonych nakazów zapłaty jak również decyzji SKO z dnia [...] r.). Natomiast z dołączonej (także przez skarżącego) decyzji organu ewidencyjnego (załącznik nr 12 odwołania) z dnia [...] r. wynika, że skarżący złożył wniosek o przeprowadzenie uzupełniającej gleboznawczej klasyfikacji gruntów dla działki nr [...] i [...] – już w dniu 10 czerwca 2014 r. Jak wyżej wskazano "Wykaz zmian danych ewidencyjnych" organ uzyskał w dniu 23 września 2014 r.

Sygnalizowany wyżej tryb procedowania został wskazany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 2632/10 (Lex nr 1225422). Sąd w wyroku tym wyraził także w pełni podzielany przy rozstrzyganiu tej sprawy pogląd, że w sytuacji, gdy podatnik wykaże w postępowaniu podatkowym, że wbrew wskazanym w stosownej procedurze administracyjnej przesłankom do zmiany klasyfikacji w ewidencji, tak aby była ona zgodna ze stanem rzeczywistym, organy ewidencyjne nie dokonały właściwej zmiany, organy podatkowe muszą taką okoliczność zweryfikować, aby podjąć swoje rozstrzygnięcie w oparciu o prawdę obiektywną (art. 122 O.p). Przeciwna wykładnia systemowa ww. przepisów prawa prowadziłaby do zbytniego formalizmu, który godziłby nie tylko w zasadę prawdy obiektywnej, ale także w zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Nie można bowiem przyjąć, że ze względu na silnie formalistyczną wykładnię art. 21 P.g.k. ograniczenia może doznać fundamentalna dla postępowania podatkowego zasada prawdy obiektywnej.

Dodać należy – za stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku tut. Sądu z dnia 19 stycznia 2016 r. – że przepis art. 21 ust. 1 P.g.k., nie stanowi o braku potrzeby przeprowadzenia postępowania podatkowego i dokonania przez organ podatkowy własnych ustaleń co do treści zapisów, zamieszczonych w ewidencji, zwłaszcza w sytuacji, gdy istnieją podstawy do ich negowania. Takie natomiast, zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie miały miejsce. Wyjaśnienia wymaga przede wszystkim ustalenie charakteru (funkcji) jaką w 2013 i 2014 r. spełniały sporne grunty. Organ podatkowy, by w pełni zrealizować zasadę prawdy obiektywnej i wykonać obowiązek ustalenia stanu faktycznego, przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, nie może ograniczać postępowania dowodowego jedynie do zapisów zawartych w ewidencji.

Dokonując z urzędu oraz w aspekcie wniosków i zarzutów skargi kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdza, że w ustalaniu zasadniczej dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii (charakteru spornych gruntów i budynków) naruszono podstawowe zasady regulujące postępowaniem podatkowym. Przede wszystkim naruszono zasadę prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 122 O.p., która nakazuje organom podatkowym podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Niezgodnie z prawdą ustalenie stanu faktycznego prowadzi bowiem w postępowaniu do naruszenia prawa. Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego jest natomiast nie tylko ustalenie faktów zgodnie z rzeczywistością, ale również prawidłowa ocena prawna wszystkich prawotwórczych w danej sprawie faktów. Tych ostatnich należy więc poszukiwać, czyniąc to według obowiązujących reguł proceduralnych, a każdy fakt prawotwórczy musi być ustalony w sposób obiektywny (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 8 kwietnia 2004 r., I SA/Ka 453/03 i przywołanym tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2000 r., I SA/Lu 1608/98, Lex nr 45250). Odnosząc dotychczasowe spostrzeżenia do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że w przypadku uzasadnionych wątpliwości związanych z treścią ewidencji gruntów, organy podatkowe nie powinny brać pod uwagę jedynie danych ewidencyjnych, lecz mają obowiązek ustalić obiektywnie istniejący stan faktyczny na tyle jasno, aby można było określić prawidłowo jego skutki podatkowe. Zebrany w sprawie materiał skłania do konkluzji, że organy podatkowe nie uczyniły zadość temu obowiązkowi.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem uwag poczynionych powyżej. Przede wszystkim organ ustali sposób wykorzystania spornych gruntów w latach 2013-2014. Ustalenie powyższe będzie miało wpływ nie tylko na sposób opodatkowania gruntów, ale także na opodatkowanie posadowionych na nich budynków.

Powyższe ustalenia skutkowały koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy zasądzając na rzecz skarżącego uiszczony w sprawie wpis sądowy.