Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 890/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. (dalej jako: SKO, organ II instancji) z dnia [...] marca 2014r. nr [...], wydana na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej jako: k.p.a.) oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.), po rozpoznaniu odwołań E. Sp. z o.o. (dalej jako: skarżąca Spółka, Spółka, strona skarżąca, skarżąca) oraz Pana Z.S. prowadzącego działalność pod firmą "S." od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] września 2013 r. (dalej jako: organ I instancji), ustalającej: środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na realizacji:

-elektrociepłowni o mocy cieplnej nie mniejszej niż 110 kV,

-stacji elektroenergetycznej o napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110kV,

- stacji redukcji gazu o ciśnieniu 2,5-5,5 MPs dla planowanej do realizacji instalacji do przesyłu gazu o ciśnieniu większym niż 0,5 MPa,

w ramach budowy elektrociepłowni gazowej o mocy elektrycznej ok. 110 MWe, wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w Dzielnicy U. W., orzekającej na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Stan sprawy przestawiał się następująco:

Pismem z dnia [...] lipca 2011 roku C. Sp. z o.o. Sp. k. (dalej jako: inwestor) reprezentowana przez T.F. zwróciła się do Prezydenta W. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrociepłowni gazowej o mocy elektrycznej ok. 110 MWe, wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w Dzielnicy U. W.

Z dołączonej do wniosku karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że w ramach tej inwestycji planowana jest budowa elektrociepłowni gazowej o mocy 110 MWe, stacji gazowej i głównego punktu zasilania, budynku portierni oraz parkingu dla samochodów, a także infrastruktury technicznej na terenie o pow. ok. 1,8 ha.

W piśmie z dnia [...] września 2012 r. organ I instancji zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. (dalej jako: PPIS w W.) oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. (dalej jako: RDOŚ w W.) o wydanie opinii co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W postanowieniu z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], RDOŚ w W. wyraził opinię, że dla wnioskowanego przedsięwzięcia jest konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W piśmie z dnia [...] października 2012 roku, znak: [...], PPIS w W. wyraził opinię o konieczności przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.

Organ I Instancji postanowieniem nr [...]. z dnia [...] listopada 2012 roku, znak: [...], uznał za konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na realizacji:

- elektrociepłowni o mocy cieplnej nie mniejszej niż 25 MW,

-stacji elektroenergetycznej o napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110kV,

-stacji redukcyjnej gazu o ciśnieniu 2,5-5,5 MPa dla planowanej do realizacji instalacji do przesyłu gazu o ciśnieniu większym niż 0,5 MPa, w ramach budowy elektrociepłowni gazowej o mocy elektrycznej ok. 110 M We, wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w Dzielnicy U. W.

W dniu [...] października 2012 r. skarżąca Spółka wystąpiła o uznanie jej za stronę w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Swój interes prawny do udziału w postępowaniu administracyjnym wywodziła między innymi z faktu, iż jest właścicielem ogromnej infrastruktury sieci energetycznej ciepłowniczej, gazowej, wodociągowej i kanalizacyjnej. Organ I instancji uznał, iż skarżąca Spółka wykazała interes prawny uzasadniający jej przymiot strony w prowadzonym przez niego postępowaniu.

W dniu [...] grudnia 2012 r. inwestor przedłożył raport o oddziaływaniu na środowisko ww. inwestycji.

W postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2013 roku, znak: [...], RDOŚ w W. wydał pozytywne uzgodnienie realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

PPIS w W. w piśmie z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak: [...], wydał pozytywną opinię dotyczącą realizacji tej inwestycji.

W dniu [...] maja 2013 r. opublikowano informację o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie:

-elektrociepłowni o mocy cieplnej nie mniejszej niż 25 MW,

-stacji elektroenergetycznej o napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110kV,

-stacji redukcyjnej gazu o ciśnieniu 2,5-5,5 MPa dla planowanej do realizacji instalacji do przesyłu gazu o ciśnieniu większym niż 0,5 MPa, w ramach budowy elektrociepłowni gazowej o mocy elektrycznej ok. 110 M We, wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w Dzielnicy U. W. Jednocześnie wyznaczono społeczeństwu 21-dniowy termin na składanie uwag i wniosków.

W decyzji z dnia [...] września 2013 r. organ I instancji ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na realizacji:

- elektrociepłowni o mocy cieplnej nie mniejszej niż 25 MW,

-stacji elektroenergetycznej o napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110kV,

-stacji redukcyjnej gazu o ciśnieniu 2,5-5,5 MPa dla planowanej do realizacji instalacji do przesyłu gazu o ciśnieniu większym niż 0,5 MPa,

w ramach budowy elektrociepłowni gazowej o mocy elektrycznej ok. 110 MWe, wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w Dzielnicy U. W.

Odwołania od powyższej decyzji wnieśli E. Sp. z o.o. oraz Pan Z.S. prowadzący działalność pod firmą "S.".

W uzasadnieniach odwołujący się wskazali, iż zaskarżona decyzja narusza szereg przepisów zarówno ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm., dalej jako: u.u.i.ś.) jak i postępowania administracyjnego.

W decyzji z dnia [...] marca 2014 r., SKO W., po rozpoznaniu odwołań E. Sp. z o.o. oraz Pana Z.S. prowadzącego działalność pod firmą "S." od decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2013 r., ustalającej: środowiskowe uwarunkowania realizacji dla przedmiotowego przedsięwzięcia, umorzyło postępowanie odwoławcze. W ocenie organu II instancji, odwołujący się nie mają interesu prawnego w toczącym się postępowaniu. Ponadto według SKO, działki stanowiące własność odwołujących się nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji (znajdują się od niej w odległości około 450 m).

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. skargę na decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł syndyk masy upadłości Spółki "E." Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1)naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez wadliwe zastosowanie i umorzenie postępowania odwoławczego,

2)naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez nie uznanie Spółki E. Sp. z o.o. za stronę postępowania mimo, że skarżącej Spółce przysługuje interes prawny w niniejszym postępowaniu,

3)błąd w ustaleniach faktycznych i wadliwą ocenę materiału dowodowego skutkującą wyprowadzeniem wadliwych wniosków, że: Spółka swój interes prawny wywodzi jedynie z kolizji sieci infrastruktury technicznej znajdującej się na działkach, na których ma być realizowana inwestycja, w sytuacji gdy skarżąca spółka we wniosku o uznanie za stronę postępowania wskazała także, na bardzo bliską odległość pomiędzy istniejącą, a planowaną elektrociepłownią wynoszącą, według skarżącego 434, 28 m oraz na oddziaływanie przyszłej elektrociepłowni na istniejącą elektrociepłownię i konieczność sporządzenia skumulowanego raportu oddziaływania na środowisko,

4)błąd w ustaleniach faktycznych i wadliwą ocenę materiału dowodowego skutkującą wyprowadzeniem wadliwego wniosku, że raport oddziaływania na środowisko sporządzony na zlecenie wnioskodawcy tj. na zlecenie spółki C. Sp. z o.o. jest podstawą do oceny:, które nieruchomości znajdują się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia z uwzględnieniem oddziaływania emisji substancji powietrza, emisji hałasu, w sytuacji, gdy skarżąca spółka podważa rzetelność i prawidłowość sporządzenia raportu, w tym wskazywała na nie prawidłowe określenie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, z pominięciem skumulowanego oddziaływania na środowisko, wadliwe sporządzenie analizy akustycznej i wiele innych uchybień, które zostały pominięte przez SKO w W., a które mają wpływ na ocenę istnienia interesu prawnego po stronie Spółki w niniejszym postępowaniu.

W piśmie z dnia [...] czerwca pełnomocnik skarżącego w uzupełnieniu uzasadnienia skargi podniósł, że na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r. nr 16, poz. 87, dalej jako: rozporządzenie Ministra Środowiska) do obliczenia zasięgu potencjalnego oddziaływania inwestycji w aspekcie powietrza atmosferycznego przyjmuje się pięćdziesięciokrotność wysokości komina, czyli w tym przypadku 50 x 35m = 1750m.

Zdaniem skarżącej Spółki, w niniejszym postępowaniu organy administracji obu instancji nie wzięły pod uwagę faktu, że jako strona postępowania powinni być uznani właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości zlokalizowanych w promieniu 1750 m od planowanego źródła, co przesądza o nieważności postępowania. Według skarżącej, załącznik nr 3 "Referencyjne metodyki modelowania poziomów substancji w powietrzu" punkt 2.3 "Aerodynamiczna szorstkość terenu" ww. rozporządzenia, jako sposób modelowana rozprzestrzeniania zanieczyszczeń powietrza wskazuje analizę mapy topograficznej terenu przy użyciu współczynnika aerodynamicznej szorstkości terenu w zasięgu 50hmax (pięćdziesięciokrotność wysokości najwyższego z emitorów). Jest to w ocenie skarżącej, metodyka powszechnie przyjmowana, którą posługują się twórcy raportów przy badaniu oddziaływania na środowisko oraz do wyznaczenia zasięgu potencjalnego oddziaływania przy rozpatrywaniu spraw zmierzających do wydania decyzji środowiskowych dla przedsięwzięć o podobnym charakterze jak przedmiotowa planowana elektrociepłownia gazowa. Na tej podstawie należałoby zdaniem skarżącej Spółki, stwierdzić, że nieuznanie odwołania E. Sp. z o.o. oddalonej od planowanej elektrociepłowni gazowej o 434 m, ze względu na brak oddziaływania jest całkowicie błędne. W ocenie skarżącej Spółki, w raporcie oddziaływania planowanej elektrowni gazowej Spółki C. Sp. z o.o. zajęto się jedynie zbadaniem szkodliwego oddziaływania w obszarze bezpośredniego oddziaływania inwestycji w promieniu dziesięciokrotnej wysokości komina tj. 10x35m=350m. Zdaniem skarżącej, jeżeli E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w świetle rozporządzenia Ministra Środowiska znajduje się w obrębie obszaru potencjalnego oddziaływania planowanej elektrociepłowni gazowej, to powinna być uznana za stronę postępowania. Według stanowiska skarżącej, istotne z punktu widzenia Spółki E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej jest to, aby miała ona możliwość właściwego i odpowiedzialnego kontynuowania dotychczasowej działalności w oparciu o realne zagospodarowanie sąsiednich terenów, tak aby nie dopuścić do przekroczeń standardów emisyjnych narzuconych przez obowiązujące przepisy ochrony środowiska oraz posiadane przez spółkę pozwolenia tj. pozwolenie zintegrowane. Z tego punktu widzenia według skarżącej, fundamentalna jest znajomość planowanych do wprowadzenia ładunków emisji zanieczyszczeń w otoczeniu instalacji E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej. Według stanowiska skarżącej, jej interes w niniejszym postępowaniu wynika również z możliwości nałożenia się szkodliwych oddziaływań hałasowych z dwóch instalacji o tym samym charakterze, położonych w tak bliskiej odległości od siebie tj. 434 m.

W ocenie skarżącej, taka kumulacja będzie miała duży wpływ na klimat akustyczny, kształtowany poprzez hałas pochodzący od urządzeń i instalacji ze wszystkich pobliskich zakładów przemysłowych, znajdujących się w tej samej strefie oddziaływania.

W ocenie skarżącej, ekspertyza akustyczna, wykonana na jej zlecenie wykazuje szereg błędów w przedstawionym w raporcie modelu propagacji dźwięków. Przyjęte w raporcie o oddziaływaniu na środowisko do obliczeń parametry akustyczne poszczególnych źródeł emisji według skarżącej, nie są wiarygodne, gdyż nie zostały udokumentowane w żaden sposób i mają charakter hipotetyczny. Według skarżącej Spółki, użyte moce akustyczne zostały zaniżone, co w rezultacie zmniejszyło zasięg oddziaływania planowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia emisji hałasu, a tym samym zawęziło krąg stron postępowania w ocenie oddziaływania na środowisko. Skarżąca podnosi ponadto, że pominięcie jako strony kluczowego ze społecznego punku widzenia obiektu energetycznego w sytuacji decyzji o budowie w bezpośrednim sąsiedztwie i strefie oddziaływania bliźniaczej instalacji pozostaje w jawnej sprzeczności z interesem społecznym.

W odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2014 r., SKO w W. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: ustawa p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpatrując niniejszą sprawę, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa w stopniu skutkującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu administracyjnym toczącym się na podstawie przepisów u.u.i.ś. W postępowaniu tym organy zobowiązane są także do stosowania zasad i reguł określonych w przepisach k.p.a. Wskazać należy, iż przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia nie jest celem samym w sobie, ale ma umożliwić ustalenie ewentualnych zagrożeń dla środowiska związanych z realizacja planowanego przedsięwzięcia, a co za tym idzie -ułatwić ocenę czy zachodzą podstawy do wydania pozytywnych decyzji upoważniających do jego realizacji. Stosownie do treści przepisu art. 73 ust. 1 u.u.i.ś. postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia. W myśl przepisu art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Dla prawidłowej wykładni wskazanej, a spornej w niniejszej sprawie, treści normy prawnej podstawowe znaczenie ma pojęcie interesu prawnego. W piśmiennictwie przedmiotu oraz orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości teza, że kategoria interesu prawnego, na której oparta jest legitymacja procesowa w postępowaniu administracyjnym, należy do prawa materialnego. Przyjmuje się bowiem, że interes prawny wynika z określonego przepisu prawnego, odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu. Pojawia się on wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną konkretnego podmiotu w zakresie prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1998 r., IV SA 2164/97 - nie publikowany). Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 1999 r. I SA 1189/98, oraz z dnia 15 grudnia 1998 r. II SA 1355/98 nie publikowane).

Dla uzyskania przymiotu strony wystarczy przy tym, by wynik toczącego się konkretnie postępowania administracyjnego mógł oddziaływać na sferę uprawnień danego podmiotu, wynikających z określonych przepisów prawa materialnego, lecz niekiedy także ze stosunku obligacyjnego. Stroną postępowania jest się nie tylko wówczas, gdy konkretne uprawnienia materialno-prawne zostaną rzeczywiście naruszone, ale także wówczas, gdy istnieje realne zagrożenie ich naruszenia orzeczeniem kończącym postępowanie. To hipotetyczne zagrożenie powoduje, iż określone podmioty, których uprawnienia mogą zostać realnie naruszone wynikiem postępowania, powinny brać w nim udział w charakterze stron, celem zapewnienia im możliwości obrony ich praw.

Od tak pojmowanego interesu prawnego należy oczywiście odróżnić interes faktyczny, kiedy to jednostka jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał ją do żądania stosownych czynności organu administracji.

W literaturze przyjmuje się, że interes faktyczny "jest wyłącznie wyrazem subiektywnego postrzegania przez jednostkę jej sytuacji w danym układzie odniesienia. O jego występowaniu będzie zatem można mówić tylko wówczas, gdy w wyniku swego procesu myślowego, dany podmiot nabędzie przekonanie o konieczności uzyskania dla siebie jakiegoś stanu rzeczy i podejmie w tym kierunku określone czynności (choćby tylko poprzez wyrażenie zgody na złożenie wniosku/skargi w jego interesie). Trzeba jednak zaznaczyć, że przejawem realizacji interesu faktycznego przez jednostkę może być "czynienie" nie tylko w znaczeniu zachowania aktywnego ale także w znaczeniu zachowania pasywnego". (zob. A.S. Duda, Interes prawny w polskim prawie administracyjnym, Warszawa 2008, s. 72).

Właściciel nieruchomości położonej w sąsiedztwie nieruchomości, na której planowana jest inwestycja, może mieć interes prawny w sprawie decyzji w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody realizacji przedsięwzięcia, jednakże nie oznacza to, że taki przymiot posiada każdy właściciel nieruchomości znajdującej się w sąsiedztwie lub nieruchomości sąsiedniej i w każdych okolicznościach faktycznych. Decydujące znaczenie w tym przypadku ma wnioskowanie wynikające z rodzaju i zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji z jednej strony oraz położenia nieruchomości, na której ma być prowadzona inwestycja względem nieruchomości osoby ubiegającej się o status strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 804/10, Lex 1081908). Uznanie zatem za stronę postępowania administracyjnego (postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach) może nastąpić w sytuacji, gdy da się ustalić przepis prawa powszechnie obowiązujący, którego zastosowanie może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu nie tylko w zakresie prawa administracyjnego, ale również cywilnego czy też wspólnotowego (zob. G. Dobrowolski, Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, Toruń 2011, s. 160). W niniejszej sprawie skarżąca spółka nie wskazała takiego przepisu prawa powszechnie obowiązującego, wykazując swój interes prawny. Interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, aktualny oraz sprawdzalny w sposób obiektywny. W orzecznictwie przyjmuje się, że postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby.

Pozycję prawną strony w postępowaniu administracyjnym wyznaczają obowiązki i uprawnienia. Przyjmuje się, że norma ustanawia dla danego podmiotu obowiązek zwłaszcza wtedy, kiedy przewiduje dla niego jeden tylko sposób nakazywanego zachowania w danych okolicznościach. Obowiązek prawny sprowadza się więc najczęściej do tego, że przepis prawa ustanawia dla danej grupy adresatów nakaz lub zakaz określonego zachowania się (działania lub zaniechania). Niezastosowanie się do nakazu lub zakazu wytwarza stan niewypełnienia obowiązku uregulowanego przez prawo. Zachowanie będące przedmiotem obowiązku wynikające z określonej normy prawnej może być nakazane lub zakazane. Drugim elementem określającym pozycję prawną strony w postępowaniu jest uprawnienie. Oznacza to, że strona "posiada prawo", "ma prawo", "dysponuje prawem" oraz "przysługuje jej prawo". Jest to pochodna sytuacji prawnej strony, wyznaczana przez normy prawne. Interes prawny strony w postępowaniu administracyjnym nie sięga więc dalej niż interes chroniony przez ustawodawcę.

Inaczej mówiąc – "przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub, w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw" (wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2005 r., II OSK 310/05, LEX nr 190891). Musi to być jednak norma dająca się indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm – norma, której treść można do końca ustalić a nie tylko wywieść z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej (zob. J. Zimmermann, Glosa do wyroku NSA z dnia 2 lutego 1996 r., IV SA 846/95, OSP 1997, nr 4, poz. 83.). Skarżąca spółka nie wykazała w niniejszym postępowaniu, że jej interesem prawnym jest posiadanie lub wykonywanie pewnego prawa. Strona skarżąca dla swojego interesu prawnego nie znalazła oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa mających związek z przedmiotem toczącego się postępowania. Należy podkreślić, że przepisy u.u.i.ś. nie dają samoistnej podstawy do zdefiniowania interesu prawnego skarżącej Spółki w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Konieczne w niniejszej sprawie było więc wykazanie interesu prawnego na podstawie innych przepisów prawa materialnego powszechnie obowiązującego. Z punktu widzenia przedmiotowego postępowania poszukując norm prawnych uzasadniających przymiot strony należy sięgnąć przede wszystkim do norm prawa administracyjnego i cywilnego. System prawa ochrony środowiska nie wyłącza bowiem prawa cywilnego jako instrumentu ochrony właściciela nieruchomości, na którą może oddziaływać inwestycja realizowana na innej nieruchomości. Istotną rolę ma tutaj funkcja prewencyjna i kompensacyjna przepisów prawa ochrony środowiska i prawa cywilnego. W literaturze przyjmuje się, że mogą być wykorzystywane wszystkie środki chroniące przed immisjami pośrednimi nieruchomości. Zdaniem W.J. Katnera, "Niemniej jednak niemożliwe jest bowiem przy obecnym tempie rozwoju industrializacji uniknięcie jakiegokolwiek ujemnego oddziaływania na środowisko. Sytuacja jest podobna, jak w wypadku pośredniego oddziaływania nieruchomości: niemożliwe jest osiągnięcie stanu, w którym właściciele nieruchomości nie odczuwaliby żadnych skutków oddziaływania sąsiadów. Konieczna jest więc pewna tolerancja, której stopień określają między innymi, przepisy prawa sąsiedzkiego. Podobnie do pewnych granic musi się znosić oddziaływanie na poszczególne składniki środowiska. W granicach przeciętnej miary nie można mówić o naruszeniu prawa do środowiska. Dla ogółu sytuacji, w których naruszenie środowiska łączy się z immisjami pośrednimi, można przyjąć, że oddziaływanie w granicach miary, jakie jest zobowiązany znosić właściciel nieruchomości (a więc osoba mająca najpełniejsze prawo rzeczowe) ze strony sąsiadów, jest w określonym miejscu i czasie dozwolonym oddziaływaniem na środowisko" (zob. W.J. Katner, Ochrona własności nieruchomości przed naruszeniami pośrednimi, Warszawa 1982, s. 177, 186).

Skarżąca spółka nie wskazała również i w tym obszarze systemu prawa, żadnych podstaw prawnych uzasadniających uznanie jej za stronę. Kwestionując w sposób polemiczny ustalenia raportu strona skarżąca nie dowiodła występowania ponadnormatywnych uciążliwości na nieruchomościach skarżącej Spółki. Z raportu bowiem wynika, że realizacja planowanego przedsięwzięcia nie wpłynie na wykonywanie prawa własności przez skarżącą Spółkę. Planowane przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać na nieruchomość strony skarżącej ponad przeciętną miarę. Immisje pochodzące z terenu planowanej inwestycji nie będą stanowić oddziaływania przekraczającego dopuszczalne normy emisji zanieczyszczeń określone w przepisach prawa ochrony środowiska.

Status strony w niniejszym postępowaniu reguluje art. 28 k.p.a. Materialnoprawnym wyrazem interesu prawnego może być ochrona prawa do korzystania z nieruchomości, przejawiająca się w możliwości ograniczenia wykonywania tego prawa. Skarżąca spółka nie wykazała możliwości ograniczenia wykonywania swego prawa w odniesieniu do własnych nieruchomości. W ocenie Sądu, zasięg oddziaływania planowanej inwestycji ustalony na podstawie raportu oraz w świetle ekspertyzy akustycznej wykonanej na zlecenie skarżącej Spółki nie wykazał ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości należących do strony skarżącej.

Należy także zauważyć, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy skarżąca głównie upatruje źródło swego interesu prawnego przede wszystkim z faktu, że "Spółka we wniosku o uznanie za stronę postępowania wskazała także, że na bardzo bliską odległość pomiędzy istniejącą planowaną elektrociepłownią 434,28 m, oddziaływanie przyszłej elektrociepłowni na istniejącą elektrociepłownię i konieczność sporządzenia skumulowanego raportu oddziaływania na środowisko". Według skarżącej Spółki, planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać na jej nieruchomość. Słowo "oddziaływanie" oznacza wywoływanie zmiany lub utrzymywanie stanu rzeczy, czyli niedopuszczenie do zmiany. Uwzględniając pozycję oddziaływania w łańcuchu zdarzeń w odniesieniu do danego skutku, można rozróżnić oddziaływanie pośrednie i bezpośrednie. "Oddziaływanie" jest terminem, którego znaczenie jest szersze od pojęcia "działanie", które można traktować jako pewien rodzaj wpływu na coś lub kogoś. Termin działanie dotyczy człowieka, natomiast na człowieka może oddziaływać jakaś rzecz albo kompleks rzeczy, który uczestniczy w stanie rzeczy (T. Pszczołowski, Mała encyklopedia prakseologii i teorii organizacji, Wrocław, Warszawa, Kraków 1978, s. 143.).

Z dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania wynika, iż inwestor wykazał, że planowane przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na nieruchomości skarżącej Spółki i nie umożliwi prowadzenia na nich działalności gospodarczej. W raporcie o oddziaływaniu na środowisko przeprowadzona została analiza przedsięwzięcia w odniesieniu do funkcjonujących źródeł emisji. Emisję zanieczyszczeń z istniejących zakładów uwzględniono w tle zanieczyszczeń otrzymanym przez inwestora od [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w piśmie nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., stanowiącym załącznik nr [...] do raportu.

W raporcie o oddziaływaniu na środowisko w rozdziale 9.9 wykonana została analiza skumulowanego oddziaływania planowanej elektrociepłowni z uwzględnieniem wszystkich sąsiadujących źródeł emisji. Efekt skumulowany został uwzględniony w raporcie poprzez uwzględnienie w obliczeniach aktualnego stanu jakości powietrza oraz tła hałasu przemysłowego przyjętego dla analizy akustycznej (s. 109-110). Zdaniem Sądu, ekspertyza akustyczna wykonana na zlecenie skarżącej spółki nie podważyła wiarygodności obliczeń parametrów akustycznych przyjętych w raporcie. Z raportu wynika, iż w razie potrzeby zostaną zastosowane dodatkowe zabezpieczenia tak, aby wartości dopuszczalnego poziomu hałasu poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny nie były przekroczone. W raporcie do określenia oddziaływania w zakresie ochrony przed hałasem wykorzystano metodykę opisaną w normie PN-ISO 96-13-2 Tłumienie dźwięku podczas propagacji w przestrzeni otwartej. Raport szczegółowo przedstawia metodę obliczeń poziomu hałasu. Dla obu wariantów przedsięwzięcia wykonano obliczenia rozkładu poziomu hałasu w środowisku przy identycznych parametrach emisji hałasu. Wykonano serię obliczeń, dobierając wartości poziomu mocy akustycznej w taki sposób, aby przynajmniej w jednym z wariantów dopuszczalne poziomu hałasu nie były przekroczone (s. 80 raportu).

Jak wynika z treści raportu "Sprawdzenie efektu skumulowanego oddziaływania emisji substancji z eksploatowanego przedsięwzięcia wraz z funkcjonującymi dotychczas źródłami emisji wykonano poprzez przeprowadzenie obliczeń poziomu średniorocznego stężenia tych substancji w środowisku Sª, będącego efektem realizacji przedsięwzięcia i zsumowania uzyskanego wyniku maksymalnego z wartościami aktualnego stanu, jakości powietrza (tła substancji), określonego przez właściwy wojewódzki inspektorat ochrony środowiska (WIOŚ)"

(s. 109 raportu). W raporcie stwierdzono, iż uwzględniono zgodnie z zasadą oceny poziomów substancji w powietrzu określony przez WIOŚ aktualny stan jakości powietrza, który wyznacza bieżącą wartość istniejącego tła poszczególnych substancji w rejonie lokalizacji przedsięwzięcia, czyli podaje efekt działalności już prowadzonej na rozpatrywanych terenach, tzn. efekt ładunków emisji deponowanych w środowisku, a uwalnianych przez obecnie funkcjonujących emitentów, współodpowiedzialnych za wielkość stężeń rejestrowanych na nowych obszarach (s. 109). W raporcie wykazano, że wpływ przedsięwzięcia na środowisko w zakresie emisji substancji do powietrza nie tylko mieści się w ramach wymaganej normy, ale również nie powoduje nadmiernej kumulacji i negatywnych skutków wzajemnego oddziaływania. Według autorów raportu, nakładanie się uciążliwości jest pomijalne.

Z raportu także wynika, iż istniejące obiekty w rejonie realizacji przedsięwzięcia nie są obecnie wykorzystywane, jako hale przemysłowe, dlatego nie przewiduje się istotnego podwyższenia wartości poziomu hałasu obliczonych w punkcie 9.3 raportu, na skutek jednoczesnego oddziaływania istniejących źródeł hałasu (s. 110). Instalacja funkcjonująca w ramach planowanego przedsięwzięcia będzie odpowiadała wymaganiom Najlepszych Dostępnych Technik (Best Available Techniques), norm technicznych, środowiskowych i bezpieczeństwa. Z treści raportu wynika, iż dla planowanej inwestycji wykonano modelowanie i analizę oddziaływań w zakresie emisji do powietrza. Przeprowadzona analiza wskazuje, że funkcjonowanie obiektów i urządzeń będących przedmiotem przedsięwzięcia, nie będzie uciążliwe ze względu na stan powietrza, a poziom i zasięg oddziaływania nie jest znaczący. Wartości dopuszczalnych norm w powietrzu będą dotrzymane na całym obszarze potencjalnego oddziaływania (s.11 raportu).

W celu ograniczenia negatywnych oddziaływań na zdrowie ludzi i środowisko przyrodnicze zaproponowano odpowiednie działania obejmujące m.in.: zastosowanie urządzeń o wskazanym dopuszczalnym poziomie mocy akustycznej. Według autorów raportu, wyniki wykonanych obliczeń rozprzestrzenia się substancji w powietrzu na rozpatrywanym poziomie emisji nie wykazują przekroczeń wartości dopuszczalnych poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny, dla każdego z rodzajów emitowanych substancji (s. 70 raportu).

Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postępowaniu można stwierdzić, iż obszar znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie będzie wykraczał poza granice terenu, do którego inwestor będzie posiadał tytuł prawny.

Według Sądu, przedstawiony w niniejszej sprawie raport o oddziaływaniu na środowisko jest rzetelny, spójny i wolny od niejasności i nieścisłości. Zawarta nim analiza ma charakter kompleksowy, pełny i uwzględniający wszelkie możliwe zagrożenia dla środowiska. Sąd w niniejszym postępowaniu nie stwierdził uchybień w jego treści. Organom administracji w toczącym się postępowaniu nie można zarzucić akceptowania uchybień w jego treści i zaniechania prób wyeliminowania wadliwości tego dokumentu.

Podkreślić należy, że o interesie prawnym właścicieli nie decyduje fakt, iż dwie działki znajdują się w określonej odległości lecz to, że jedna z nich znajduje się w strefie oddziaływania inwestycji lokalizowanej na drugiej działce (wyrok NSA z 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 467/07 LEX nr 466155). Mówiąc o oddziaływaniu konkretnego przedsięwzięcia należy mieć na uwadze również te miejsca, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa lub decyzjach na ich podstawie wydanych.

Nie są zasadne zatem zarzuty wskazane skardze o oddziaływaniu zamierzonej inwestycji na nieruchomość skarżącej. Z raportu o oddziaływaniu na środowisko, w części dotyczącej emisji zanieczyszczeń do powietrza wynika, że przeprowadzone obliczenia wykazały, że źródła emisji, które będą eksploatowane na terenie realizacji planowanego przedsięwzięcia przy przewidywanych do wprowadzenia ilościach substancji w gazach odlotowych, nie będą powodować ponadnormatywnego oddziaływania na poziom tych substancji w powietrzu w otoczeniu terenu, do którego inwestor ma tytuł prawny. Raport wskazuje, że z wykonanych obliczeń wynika, że dla wszystkich emitowanych substancji poza granicami terenu planowanego przedsięwzięcia spełnione będą standardy jakości powietrza określone w obowiązujących aktach prawnych.

Nie jest zasadny również argument zawarty w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. stanowiącym uzupełnienie uzasadnienia skargi, że w niniejszym postępowaniu organy administracyjne obu instancji nie wzięły pod uwagę faktu, że jako strona postępowania powinni być uznani właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości zlokalizowanych w promieniu 1750 m od planowanego źródła emisji. W raporcie określono szkodliwe oddziaływanie w obszarze bezpośredniego oddziaływania inwestycji w promieniu dziesięciokrotnej wysokości komina tj. 10 x 35 m = 350 m.

Zdaniem Sądu, raport o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 66 u.u.i.ś. W opracowaniu tym przeanalizowano oddziaływanie całości przedsięwzięcia na środowisko. Zakres merytoryczny raportu jest wystarczający do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia. Ponadto należy podkreślić, że organy biorące udział w niniejszym postępowaniu, zgodnie z art. 77 ust. 5 u.u.i.ś., orzekły o potrzebie ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, na etapie pozwolenia na budowę, która pozwoli na ocenę oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko na etapie, na którym będą znane ostateczne rozwiązania projektowe i technologiczne.

Rysunek 1 Usytuowanie przedsięwzięcia – zdjęcie lotnicze (s. 21 raportu) przedstawia usytuowanie przedsięwzięcia i otoczenie o zasięgu ponad 700 m od miejsca realizacji inwestycji. Skarżąca Spółka jest oddalona od planowanego przedsięwzięcia o ok. 450 m.

SKO w W. wyjaśniło w wystarczającym i wymaganym normami procedury administracyjnej zakresie wątpliwości co do przysługiwania skarżącej przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu, nie uchybiając przepisom art. 7, art. 28, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja, którą organ drugiej instancji umorzył postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniem skarżącej Spółki została wydana prawidłowo.

Odnosząc się do zarzutów wskazanych w skardze na temat raportu, to są one niezasadne. Zdaniem Sądu, analiza treści sporządzonego i przedłożonego do sprawy raportu wskazuje, iż spełnia on wymogi wynikające z art. 66 u.u.i.ś.

Przedstawiony przez inwestora raport zawiera charakterystykę środowiska objętego oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia oraz określa przewidywane oddziaływania na środowisko, zarówno w fazie budowy, w fazie eksploatacji, jak i fazie likwidacji przedsięwzięcia.

Raport określa oddziaływanie na stan jakości powietrza i higieny aerosanitarnej (s. 61 raportu), na wody powierzchniowe i podziemne (s. 92 i n raportu), gospodarkę odpadami (s. 74 i n raportu). Raport przedstawia również działania minimalizujące wpływ przedsięwzięcia na środowisko. Dokonano w nim również analizy uciążliwości akustycznej.

Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest jednym z najważniejszych elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Aby opracowanie to w każdym przypadku zawierało informacje niezbędne do zakończenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w art. 66 u.u.i.ś. określono elementy, które powinien zawierać każdy raport oddziaływania na środowisko. Należy zwrócić uwagę na istotną w tej mierze kwestię, iż raport opracowywany jest na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia, ale oceniany przez organ administracji przeprowadzający ocenę oddziaływania na środowisko. W wyroku z dnia 23 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 363/06 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, zgodnie z którym "Raport o oddziaływaniu na środowisko sporządzany na użytek postępowania wiążącego się z realizacją inwestycji budowlanych jest dokumentem prywatnym będącym dowodem w sprawie administracyjnej przedkładanym przez inwestora, zaś inne podmioty uczestniczące w postępowaniu administracyjnym jako strony lub na prawach strony mają wynikającą z przepisów o postępowaniu dowodowym w administracji, normowanym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do podważenia miarodajności tego dowodu, np. w postaci opinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą odpowiednią wiedzę". Stanowisko powyższe, na tle rozpatrywanej sprawy, należy uznać za w pełni aktualne.

Trzeba jednak wyraźnie zaznaczyć, że w postępowaniu administracyjnym zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej obligująca do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Aby dokument w postaci raportu spełnił wymagania, powinien on mieć charakter kompleksowy i odnosić się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia oraz wskazywać, jakie w tym zakresie obowiązują standardy ochrony środowiska oraz czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach.

Wbrew twierdzeniom skargi w raporcie uwzględniono prawidłowo obliczoną odległość pomiędzy istniejącą, a planowaną elektrociepłownią oraz oddziaływanie przyszłej elektrociepłowni na istniejącą elektrociepłownię i konieczność sporządzenia skumulowanego oddziaływania na środowisko. Sąd w niniejszym postępowaniu nie stwierdził błędu w ustaleniach faktycznych i wadliwej oceny materiału dowodowego skutkującej wyprowadzeniem wadliwych wniosków, z raportu oddziaływania na środowisko. Zdaniem Sądu, raport prawidłowo określa oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, nie pomija skumulowanego oddziaływania na środowisko i zawiera prawidłowo sporządzoną analizę akustyczną. W raporcie szczegółowo omówione zostały skutki wynikające z istnienia przedsięwzięcia. Przedłożony w przedmiotowym postępowaniu raport został sporządzony prawidłowo i odniósł się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia. Charakteryzuje planowane przedsięwzięcie i zawiera wymagane ustawowe elementy opisane powyżej, uwzględniające jego specyfikę. W konsekwencji, skoro raport podlegający ocenie organów nie zawiera nieścisłości i nieprawidłowości, pozostaje w zgodzie z wymogami ustawy, a zgłaszane w stosunku do niego zastrzeżenia są nieuzasadnione, nie ma podstaw, by odmówić mu waloru wiarygodności. Zarzuty stawiane raportowi powinny być oparte na wykazaniu jego niezgodności z konkretnym przepisem prawa materialnego, w oparciu o który została ustalona treść raportu. Analizując przebieg postępowania, stwierdzić należy, iż na żadnym jego etapie nie doszło do naruszenia przepisów u.u.i.ś. oraz nie doszło do naruszenia art. 28 k.p.a.

Zdaniem Sądu, realizacja planowanego przedsięwzięcia nie wyłączy oraz nie spowoduje ograniczenia możliwości odpowiedzialnego kontynuowania przez skarżącą Spółkę dotychczasowej działalności w oparciu o realne zagospodarowanie sąsiednich terenów.

Kontrola sądu dotyczy prawidłowości postępowania organu administracji, poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy administracji w przepisach art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Organy administracji w niniejszej sprawie uwzględniły wskazane wyżej przepisy ustaw i przeprowadziły postępowanie zgodnie z regułami, wynikającymi z k.p.a. i u.u.i.ś., rozważając wszystkie okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).