Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 700/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi S. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego S. T. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Starosta S., decyzją z dnia [...] maja 2014 roku nr [...] zatwierdził projekt scalenia gruntów nieruchomości obiektu "D. i i.", w skład którego wchodzą obręby geodezyjne: D., K. S., N. – P., N. –S., R., gm. G., powiat s., woj. P.,

o łącznej powierzchni 1834 ha, wynikający z nowego pomiaru granic obrębów, zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia oraz w rejestrze szacunkowym gruntów wydzielonych w wyniku scalenia, na zasadach objęcia w posiadanie nowo wydzielonych gruntów, spisanych w wykazie

z dnia 19 grudnia 2013 roku.

Uczestnikiem tego postępowania był między innymi S. T. zam. R. [...], który nie wyraził zgody na przekwalifikowanie rzeki P. na rów melioracyjny i tym samym włączenie go do działek indywidulanych. Nie zgodził się również na przesunięcie granicy na działce nr [...] na połączenie działek nr [...], [...] w jedną działkę o nr [...]. Wniósł także o połączenie w jedną nieruchomość działek nr [...] i [...] oraz w oddzielną działek nr [...] i [...]. Nie zgodził się także na wytyczenie drogi nr [...]i wnioskował o jej przesunięcie w stronę rowu. Organ nie uwzględnił tych zastrzeżeń. Uzasadniając swoje stanowisko w tym zakresie podał,

że nie ma podstaw do wydzielenia 2 odrębnych działek. Organ podniósł, że jednym z celów scalenia jest zmniejszenie ilości działek. Odnośnie rowów wchodzących

w skład indywidulanych gospodarstw podano, że brak jest podstaw prawnych do wyłączenia rowu z działek prywatnych. Zgodnie z przepisami prawa wodnego urządzenia melioracji szczegółowej wchodzą w skład działek. Zastrzeżenia do projektu scalenia w zakresie przywrócenia statusu rzeki P. wnieśli także mieszkańcy wsi D., K. S., N. – P., N. – S., R.. Podali, że wyznaczone w projekcie rowy stanowią rzekę, która odprowadza wody przez cały rok (nie wysycha). Zawsze była i jest uważana jako ciek podstawowy. Wnieśli także o wyłączenie rowu z ich indywidulanych gospodarstw. Organ nie uwzględnił tych zastrzeżeń z uwagi na brak podstaw do wyłączenia rowu

z działek prywatnych. Ponowie podano, że zgodnie z przepisami prawa wodnego urządzenia melioracji szczegółowej wchodzą w skład działek

S. T. odwołał się od tej decyzji i nie zgodził się na przekwalifikowanie rzeki P. na rów melioracyjny. Zdaniem odwołującego w części dotyczącej dopływu z Rybałt rzeka powinna być potraktowana jako ciek naturalny. Nadto nie zgodził się na przesunięcie granicy na działce nr [...] i pomiędzy działką nr [...] . Podał, że chciałby aby między tymi działkami była równa granica

a nie skośna i nie chciałby aby granicą była rzeka. Nadto nie zgodził się z granicą działek [...]i [...] a także z granicą działki [...]. Chciałby także aby działka nr [...] została wyrównana i aby od jej powierzchni odłączyć rzekę. Podniósł, że z jego obliczeń wynika iż "zginęło" mu około 0,6 ha a według scalenia przybyło 10 arów. Odwołanie to zostało uzupełnione w piśmie procesowym z dnia 18 czerwca 2014 roku, złożonym przez pełnomocnika odwołującego w którym zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 9 ust. 1 pkt 1 c ustawy – Prawo wodne, poprzez niewłaściwe zastosowanie definicji cieku wodnego oraz art. 8 ust. 11 ustawy

o scaleniu i wymianie gruntów, poprzez zaniżenie scalonej powierzchni o 6000 m2 . Nadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 3 K.p.a., poprzez nieoznaczenie stron oraz brak pouczenia, czy i w jakim trybie służy odwołanie od decyzji i art. 11 § 1 K.p.a., poprzez brak właściwego pouczenia w decyzji administracyjnej. Wskazując na te naruszenia pełnomocnik wniósł o zmianę projektu scalenia gruntów w części dotyczącej zakwalifikowania dopływu z R. jako rowu melioracyjnego a także wyłączenia tego cieku naturalnego z powierzchni działek odwołującego. Nadto wniósł o przesunięcie wytyczenia drogi nr[...]do granicy dopływu z R.

Odwołanie od tej decyzji złożyli także S. N. i M. L. a także mieszkańcy wsi D., K. S., N. – P., N. – S., R. - reprezentowani przez S. T. zamieszkałego R.

S. T. działający jako pełnomocnik ww. mieszkańców wniósł

o uchylenie decyzji w kwestii dotyczącej rzeki P., która - jego zdaniem - nie powinna być przekwalifikowana na rów melioracyjny i tym samym nie powinna być włączona do działek indywidualnych. Podniósł, że zgodnie z obowiązującymi przepisami taki naturalny ciek wodny nie może być urządzeniem melioracji wodnych. Podkreślił również, że nikt nie uprzedził rolników, którzy niegdyś wyrazili zgodę na dokonanie tych prac, iż przeprowadzenie tych zmian spowoduje zmianę statusu cieku wodnego z rzeki na rów melioracyjny, a co za tym idzie poniesienie przez nich ogromnych kosztów finansowych.

Odwołujący się S. N. wniósł odwołanie od pkt 13 decyzji mówiącego, "że pomimo propozycji Komisji Scaleniowej odnośnie przesunięcia punktów granicznych na działkach o numerach ewidencyjnych [...] Starosta projekt scalenia pozostawił bez zmian". Zdaniem odwołującego się propozycja Komisji Scaleniowej była słuszna i należało ją przyjąć, natomiast organ scaleniowy jej nie przyjął. Odwołujący się M. L. wskazał na podnoszone zastrzeżenia w toku postępowania scaleniowego odnośnie działki o nr geod.[...] , które nie zostały rozpatrzone przez Komisję Scaleniową oraz geodetów. Uważa, że został w wyniku scalenia pozbawiony około 87 olch które przeszły na rzecz innego uczestnika scalenia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., decyzją z dnia [...] maja 2015 roku nr [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie I – instancyjne. Odnośnie odwołujących się S. N. i M. L. podano, że scalenie zostało dokonane zgodnie z art. 8 ust. 1 i art. 14 ust. 2 ustawy a zarzuty podnoszone w odwołaniu są bezzasadne.

W uzasadnieniu decyzji odnośnie gospodarstwa S. T. położonego we wsi Rybałty podano, że przed scaleniem składało się ono z 9 działek, oznaczonych nr geod. [...] o łącznej powierzchni ewidencyjnej 13,0246 ha, oszacowanej na 142794,39 jednostek szacunkowych. Po uwzględnieniu potrąceń z tytułu wydzielenia gruntów na cele użyteczności publicznej oraz pod drogi, wartość gruntów odwołującego przed scaleniem wynosiła (142794,39 jednostek szacunkowych - 141,29 jednostek szacunkowych (potrącenia) = 142653,10 jednostek szacunkowych). Po scaleniu na rzecz tego uczestnika wydzielono ekwiwalent składający się z 4 działek, oznaczonych: nr geod.: [...] o łącznej powierzchni 13,1633 ha i wartości 143107,47 jednostek szacunkowych, (czyli o wartości większej o 454,37 jednostek szacunkowych), przy maksymalnie dopuszczalnej odchyłce wynoszącej ± 4279,59 jednostek szacunkowych Odnośnie gospodarstwa rolnego położonego na terenie wsi K. S. podano, że przed scaleniem składało się ono z 2 działek, oznaczonych nr geod. [...] o łącznej powierzchni ewidencyjnej 3,5500 ha, oszacowanych na 52990,90 jednostek szacunkowych. Po uwzględnieniu potrąceń

z tytułu wydzielenia gruntów na cele użyteczności publicznej oraz pod drogi, wartość gruntów odwołującego przed scaleniem wynosiła (52990,90 jednostek szacunkowych - 31,89 jednostek szacunkowych (potrącenia) = 52959,01 jednostek szacunkowych). Po scaleniu na rzecz tego uczestnika wydzielono ekwiwalent składający się

z 2 działek oznaczonych: nr geod.: [...] o łącznej powierzchni 3,6217 ha

i wartości 52498,31 jednostek szacunkowych, przy maksymalnie dopuszczalnej odchyłce wynoszącej ± 308,00 jednostek szacunkowych. Odnośnie gospodarstwa położonego na terenie wsi N. S. podano, że przed scaleniem składało się ono z 3 działek oznaczonych nr geod. [...] o łącznej powierzchni ewidencyjnej 5,6200 ha, oszacowanych na 835613 jednostek szacunkowych.

Po uwzględnieniu potrąceń z tytułu wydzielenia gruntów na cele użyteczności publicznej oraz pod drogi, wartość gruntów odwołującego przed scaleniem wynosiła (83561,20 jednostek szacunkowych - 4,99 jednostek szacunkowych (potrącenia)

= 83556,21 jednostek szacunkowych). Po scaleniu na rzecz tego uczestnika wydzielono ekwiwalent składający się z 3 działek, oznaczonych: nr geod.: [...] o łącznej powierzchni 5,6230 ha i wartości 82744,32 jednostek szacunkowych, (czyli o wartości mniejszej o 811,89 jednostek szacunkowych), przy maksymalnie dopuszczalnej odchyłce wynoszącej ± 2506,69 jednostek szacunkowych. Ogółem przed scaleniem powierzchnia trzech ww. gospodarstw wynosiła 22,3546 ha

o wartości szacunkowej po potrąceniach 236475,82. Po scaleniu powierzchnia

ww. gospodarstw wyniosła 22,4080 ha, przy wartości szacunkowej 278350,10 (czyli o wartości mniejszej o 367,53 jednostek szacunkowych), przy maksymalnie dopuszczalnej odchyłce wynoszącej ± 7094,275 jednostek szacunkowych. W ocenie Kolegium, z powyższego wynika, że uczestnik postępowania za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o większej wielkości szacunkowej

z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa określonej

w art. 8 ust. 1 ustawy. Nie ma też żadnych wątpliwości, zdaniem Kolegium, że zostały zachowane normy wynikające z art. 14 ust. 2 ustawy.

Odnosząc się do zarzutów odwołania S. T., Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że brak jest podstaw prawnych zarówno do wydzielenia 2 odrębnych działek jak i do wyłączenia rowu z działek prywatnych. Natomiast odnosząc się do zarzutu mieszkańców wsi D., K. S., N. P., N. S., R. dotyczącego przywrócenie statusu rzeki P., Kolegium powołało się na pismo z dnia 1 kwietnia 2014 r. Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. w którym stwierdzono, że przebiegający przez ww. wsie ciek wodny według Mapy Podziału Hydrograficznego Polski (MPHP lOk) nie jest rzeką P.. Zgodnie ze stanem informacji na dzień 27 marca 2014 r. wskazany ciek posiada wg MPHP następującą charakterystykę: 1) Nazwa cieku - dopływ z R. 2) Charakter odcinka cieku - ciek naturalny; 3) Rodzaj odcinka cieku- rzeczywisty; 4) Przebieg odcinka cieku - ciek główny; 5) Szerokość odcinka cieku [m]- od 1,5 m do 5 m. Wskazano, że piśmie tym wyjaśniono, iż w trakcie projektowania systemów melioracyjnych ciek naturalny był często poddawany regulacji, a dla potrzeb prowadzenia ewidencji otrzymywał swój numer ewidencyjny i byt od tej pory traktowany jako rów melioracyjny (urządzenie wodne). Dyrektor wskazał również, iż podstawą informacji dotyczącej sieci hydrograficznej w prowadzonym dla regionu wodnego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w W. katastrze wodnym jest Mapa Podziału Hydrograficznego Polski, przekazana do użytkowania przez Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, który zgodnie z art. 3 pkt 7 lit. 1 ustawy z dnia 4 marca 2010 roku (Dz.U. 2010.76.489) o infrastrukturze informacji przestrzennej jest organem wiodącym w części dotyczącej elementów hydrograficznych wraz

z podjednostkami hydrograficznymi i regionami wodnymi, z wyłączeniem morskich wód wewnętrznych i morza terytorialnego Rzeczypospolitej Polskiej. Kolegium stwierdziło, że mając na uwadze stanowisko zawarte w ww. piśmie podnoszony zarzut uznania cieku wodnego za rzekę o nazwie P. należy uznać za niezasadny.

W konkluzji Kolegium podało, że nie można zarzucić zatwierdzonemu projektowi scalenia naruszenia zasad postępowania scaleniowego (określonych art. 1, 8 i 14 ustawy). Nie naruszono także procedury scaleniowej. Dokonany podział obszaru scalanego wolny jest także od dowolności przyjętych rozwiązań. Poczucie krzywdy, wyrządzonej nieakceptowanym przydziałem ekwiwalentu, nie jest argumentem wystarczającym dla podważenia legalności decyzji. Kontrola uznaniowych rozstrzygnięć sprowadza się do oceny prawidłowości "ważenia" interesów i życzeń poszczególnych osób. Treść protokołów posiedzeń komisji scaleniowej dowodzi, że analizowano wnikliwie - w kontekście zarzutów i wniosków poszczególnych uczestników scalenia - przyczyny takiego, a nie innego rozdysponowania nowo wydzielonymi działkami.

Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniósł S. T. i zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 1 ust. 1 , art. 2 ust. 3a i art. 8 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów;

- art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo wodne;

- art. 3 ust. 7 lit. 1), art. 4 ust. 1, art. 14 ust. 1 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej.

2. przepisów o postępowaniu administracyjnym, tj.: art. 7, art. 8, art. 12 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1 , art. 78 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a.

Wskazując na powyższe naruszenia wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podano, że kwestionowana decyzja narusza interes prawny skarżącego, albowiem zmniejsza obszar należących do niego nieruchomości i kreuje niezgodny z właściwymi przepisami i porządkiem naturalnym stan prawny dotyczący naturalnego cieku wodnego, czyniąc z niego rów melioracyjny. Narusza art. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, tj. zamiast tworzyć korzystniejsze warunki gospodarowania, poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw

i dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu, w sposób zbędny kreuje nieistniejące do tego czasu problemy prawne i faktyczne, na szkodę skarżącego. Na skutek scalenia skarżący utracił nie mniej niż 6000 m2 dotychczasowej powierzchni gospodarstwa rolnego. Jeżeli taki stan miałby być utrzymany, to powinien otrzymać w zamian grunty o równej wartości szacunkowej. Skarżący wywiódł, że zgodnie z definicjami z ustawy – Prawo wodne, ciek wodny o którym mowa w kwestionowanej decyzji jest naturalnym ciekiem wodnym, co zostało ujawnione i zarejestrowane w jedynym oficjalnym i wiążącym wszystkie organy władzy indeksie, sporządzonym i prowadzonym na podstawie wskazanych przepisów ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej. W takiej sytuacji SKO nie mogło z naturalnego cieku wodnego uczynić na szkodę skarżącego "rowu melioracyjnego".

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i generalnie podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2015 roku, sygn.. akt II SA/Bk 498/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżona decyzję. Sąd w uzasadnieniu swego stanowiska stwierdził, że decyzja organu I instancji zatwierdzająca scalenie gruntów nie została zweryfikowana obiektywnie przez organ odwoławczy poprzez brak wyjaśnienia, przed podjęciem scalenia, statusu prawnego cieku wodnego przepływającego przez grunty scalane (m.in. przez tereny skarżącego S. T.), tzn. czy jest to rzeka P., czy też inny ciek naturalny, czy

w ewidencji ciek wodny zaliczono do melioracji wodnych podstawowych czy melioracji wodnych szczegółowych itp. Organ II instancji winien te kwestie wyjaśnić w trybie art. 136 k.p.a., zwracając się do odpowiednich organów oraz dokonując analiz dokumentacji prowadzonej przez organy gospodarki wodnej czy też materiałów geodezyjnych (map) celem ostatecznego stwierdzenia, jaki charakter miał sporny ciek wodny w dacie zatwierdzania projektu scalenia. Starosta S.\ nie był organem kompetentnym, by dokonywać zmian w kwalifikacji cieku wodnego w trakcie zatwierdzania projektu scalenia gruntów poszczególnych wsi. Musiał bazować w tym względzie na ustaleniach kompetentnych organów z zakresu Prawa wodnego.

W ocenie Sądu zasadniczą kwestią pozostaje w tej sprawie wskazanie podstawy prawnej (bądź jej braku) do "włączenia" lub "wyłączenia" rowów do powierzchni działek prywatnych. To, w sposób oczywisty, może rzutować na powierzchnie scalanych gruntów.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy otrzymał pismo Starosty S. z dnia [...] lipca 2016 roku oraz pismo Kierownika Oddziału Terenowego Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w B. z dnia [...] lipca 2016 roku, z których wynikało, ze rzeka P. występuje jedynie w obrębie D., nr geod. działki [...], o pow. 30171 ha, będącej własnością Skarbu Państwa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 roku, nr[...] – utrzymało ponownie w mocy decyzję organu I instancji.

Odnosząc się do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Białymstoku zawartych w wyroku z dnia 10 grudnia 2015 roku, sygn.. akt II SA/Bk 498/15 – organ odwoławczy stwierdził, że zagadnienie dotyczące statusu prawnego cieku wodnego przepływającego przez scalone grunty było przedmiotem rozpatrywania w toku postępowania scaleniowego.

Organ scaleniowy postanowił projekt scalenia pozostawić bez zmian,

ze względu na brak podstaw prawnych do wyłączenia rowu z działek prywatnych.

W toku ponownego rozpatrywania sprawy, Kolegium w trybie art. 136 K.p.a., zwróciło się do organu l instancji celem przeprowadzenia uzupełaniającego postępowania dowodowego. W efekcie Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych

w B., piśmie z dnia 19 lipca 2016 roku, poinformował, że na mapach obszaru scalania dołączonych do pisma ma obrębach: R., K. S., N. – P., N. – S., nie występuje rzeka P.. Rzeka P. występuje w obrębie D., nr geod. Działki [...] o pow. 30171 ha, figurująca

w ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów. Właścicielem działki, na której występuje rzeka, jest Skarb Państwa, jednocześnie organ I instancji dołączył do akt sprawy mapy scaleniowe oraz wskazał, które

z nieruchomości położonych w obszarze scalania należą do S. T. Przez żadną z tych nieruchomości nie przepływa rzeka P. Z map scaleniowych wynika również, ze rzeka: P. nie przepływa przez żadną z nieruchomości należących do uczestników scalania

Skargę na powyższą decyzję do wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Białymstoku wywiódł Pan S. T., zarzucając naruszenie:

1. przepisów postępowania, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy:

-art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi,

- art. 7, art. 10 § 1, art. 15, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego,

2. przepisów prawa materialnego:

- art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 3 a oraz art. 8 ust. 1 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów,

- art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. 1 ustawy Prawo wodne,

- art. 3 pkt 7 lit. I, art. 4 ust. 1, art. 14 ust. 1 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało argumentację zawartą

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 153 p. p. s. a., ocena prawna wyrażona

w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W tym miejscu podkreślić należy, że pojęcie "sprawa",

o której mowa w powyższym przepisie, to sprawa w znaczeniu materialnym, a nie formalnym oraz, że pomimo użycia w art. 153 p. p. s. a. określenia "orzeczenie", chodzi w nim nie o samą sentencję wyroku, lecz o także o jego uzasadnienie.

Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem w pierwszym rzędzie

z wykładnią prawa, a ta może mieścić się jedynie w uzasadnieniu wyroku. Ocena prawna, o której stanowi ww. przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie.

Natomiast naruszenie przez organy administracyjne przepisu art. 153

p. p. s. a. uzasadnia możliwość powtórnego zaskarżenia aktu lub czynności

na tej podstawie i spowoduje uchylenie ich przez sąd administracyjny. Stanowi to gwarancję przestrzegania przez te organy związania orzeczeniem tego sądu

(por. J. Tarno, Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wydanie 3, Warszawa 2008, str. 376 i nast.).

W orzecznictwie podkreśla się również, że działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego. Bez ścisłego stosowania powołanego przepisu trudno byłoby zapewnić spójność działania systemu władzy państwowej. Jego nieprzestrzeganie w istocie podważałoby bowiem obowiązującą w polskim prawie zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji (por. dla przykładu: wyroki NSA z dnia 21 października 1999 roku, sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 roku, sygn. akt I OSK 920/10, LEX 745376).

Jednocześnie zauważyć należy, że ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana – po wydaniu orzeczenia sądowego – istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną

w przewidzianym do tego trybie (por.: A. Kabat w: B. Dauter, B. Gruszczyński,

A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie II, Wolters Kluwer, Warszawa 2006, s. 325 -326 i B. Adamiak, Glosa do wyroku SN z dnia 25 lutego 1998 roku, III RN 130/97, OSP 1999/5/101).

Zatem ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów

i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną.

Przedstawione wyżej rozważania prowadzą zatem do konkluzji, że orzekające ponownie w niniejszej sprawie organy administracji państwowej związane zostały wykładnią wyrażoną w motywach przywołanych wyroku: WSA w Białymstoku o sygn. akt II SA/Bk 498/15 z dnia 10 grudnia 2015 roku, albowiem po jego wydaniu nie doszło do zmiany prawa.

Powyższe oznacza, że ocena legalności zaskarżonych decyzji oraz trafności podniesionych w skardze zarzutów odbywać się będzie poprzez pryzmat oceny prawnej wyrażonej we wskazanym wyżej orzeczeniu wydanym w sprawie.

W wyniku tak zakreślonych ram prawnych badanej sprawy, Sąd uznał,

że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem ponowna ocena legalności zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że Organ odwoławczy nie wykonał

w sposób prawidłowy zaleceń WSA w Białymstoku co do dalszego postępowania

w sprawie, czym naruszył komentowany przepis art. 153 p. p. s .a., a co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd podziela pogląd Skarżącego, że pomimo, iż Organ odwoławczy obszernie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do pism, które uzyskał w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, niemniej w dalszym ciągu nie wyjaśnione zostały wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA w Białymstoku z dnia 10 grudnia 2015 roku n astr. 10 i 11 (scalenie w świetle pisma Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2014 roku) nie wyjaśniało jednoznacznie jaki status prawny ma przedmiotowy ciek wodny.

Ponadto, z uwagi na wypowiedź pełnomocnika skarżącego, złożoną na rozprawie w dniu 6 grudnia 2016 roku wraz z mapami – powstało nowe zagadnienie do wyjaśnienia: czy dopływ z R. jest dopływem rzeki P. i jest tym ciekiem wodnym, o którym mówi Skarżący.

Sąd przypomina, że wyjaśnienie wszystkich wyżej wymienionych okoliczności ma olbrzymie znaczenie prawne i społeczne, bowiem proces scalenia gruntów kształtuje nowy stan prawny dotyczący wielu pokoleń.

Wszechstronne, wnikliwe i jednoznaczne wyjaśnienie wszystkich wątpliwości związanych z przeprowadzeniem powyższego procesu zapobiegnie konfliktom społecznym orz wpływie na zaufanie do władzy publicznej (art. 8 K.p.a.).

Konkludując dotychczasowe ustalenia i rozważania zaskarżoną decyzję należało uchylić, ponieważ – w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja naruszyła przepis art. 153 p.p.s.a. poprzez brak odpowiedniego uwzględnienia oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania w sprawie, wynikających z wyroku WSA

w Białymstoku z dnia 10 grudnia 2015 roku, sygn. akt II SA/Bk 498/15, a naruszenie to ma istotny wpływ na wynik postępowania w rozstrzyganej sprawie.

Ponownie prowadząc postępowanie Organ związany jest zarówno oceną prawną wynikającą z przedmiotowego orzeczenia, jak również wskazań zawartych

w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

W tym stanie rzeczy, w świetle wskazanego naruszenia, Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.