Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 169/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 art. 59 par. 1 art. 145 par. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: par. 128 pkt 2 pkt 3 par. 130 ust. 1 pkt 1 ust. 3
journal: Dz.U. 1999 nr 104 poz 1195
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 listopada 1999 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Protokolant Joanna Zienkowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I Sz na rozprawie w dniu 18 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania zniszczenia towaru oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w S. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] r. nr [...] nakazującą zniszczenie samochodu osobowego marki [...] nr nadwozia [...], rok produkcji [...], przechowywanego na parkingu Izby Celnej w S..

Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w dniu [...] r. funkcjonariusze Straży Granicznej w K. zatrzymali do kontroli samochód osobowy marki [...] o numerach rejestracyjnych [...], który zarejestrowany był na M. C. zamieszkującego w H. (N.). Pojazdem tym kierowała, zamieszkała w Ż., J. N.. W trakcie przesłuchania J. N. zeznała, że samochodem tym wjechała na terytorium Polski razem z M. C. przez przejście graniczne w K., który następnie wrócił do N. autobusem, pozostawiając jej samochód do dyspozycji. Samochód został zatrzymany do postępowania karnego.

W prawomocnym rozstrzygnięciu wydanym w tym postępowaniu Sąd Okręgowy

w E. podzielił stanowisko Sądu Rejonowego w E., zgodnie z którym, M. C. korzystał z odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła, pozwalającej na wykorzystywanie na polskim obszarze celnym towarów niekrajowych przeznaczonych do ich powrotnego wywozu; wyjeżdżając z Polski i pozostawiając na jej terytorium ww. samochód, M. C. naruszył warunki odprawy czasowej, czym wyczerpał znamiona czynu zabronionego opisanego w art. 88 § 2 Kodeksu karnego skarbowego. Sąd Okręgowy w E. uchylił zaskarżony wyrok w części zastosowania środka karnego w postaci przepadku ww. samochodu, co stanowiło podstawę do wszczęcia postępowania celnego w sprawie uregulowania jego sytuacji. Wobec tego, Naczelnik Urzędu Celnego II w S. postanowieniem z dnia [...] r. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie uregulowania sytuacji tego samochodu, objętego w [...] roku na przejściu granicznym w K. procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła, niezakończoną zgodnie z warunkami i terminami przewidzianymi przepisami prawa celnego. Następnie, decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego II w S. stwierdził, że w związku z niewykonaniem w odniesieniu do ww. samochodu obowiązku związanego ze stosowaniem procedury odprawy czasowej

z całkowitym zwolnieniem od cła, tj. nadania towarowi nowego przeznaczenia celnego, w dniu [...] r. powstał dług celny w wysokości [...] zł,

a jako osobę zobowiązaną do jego zapłaty (dłużnika) wskazano M. C. M. C. odwołał się od tej decyzji, a - w wyniku rozpatrzenia jego odwołania - Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zawartego w niej zapisu art. 2421 Kodeksu celnego poprzez jego wykreślenie, a w pozostałej części utrzymał decyzję w mocy. Skarga M. C. na tę decyzję ostateczną, wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., wyrokiem z dnia [...] r. o sygn. akt [...] została oddalona. Naczelny Sąd Administracyjny w W.,

w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej od tego wyroku, wyrokiem z dnia [...] r. o sygn. akt [...] uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. i przekazał sprawę do ponownego temu Sądowi. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny w W. wskazał, że organ powinien był rozważyć zasadność podjęcia czynności określonych w art. 59 Kodeksu celnego. Zamiast tego organ II instancji wadliwie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, co do wysokości długu celnego, zaś w zakresie art. 2421 Kodeksu celnego uchylił decyzję w tej części. Wygenerował więc sytuację, w której skarżący, po zapłaceniu cła i innych należności, nie miałby możliwości rozporządzania samochodem na terenie Polski.

Dalej, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że po ponownym rozpoznaniu sprawy, wyrokiem z dnia [...] r. o sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...]r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że przy ponownym prowadzeniu postępowania organ odwoławczy winien ocenić, czy organ I instancji w okolicznościach niniejszej sprawy prawidłowo uznał, iż doszło do usunięcia samochodu spod dozoru celnego oraz rozważyć zasadność podjęcia czynności określonych w art. 59 Kodeksu celnego. Rozpatrując ponownie odwołanie M. C., Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...] r. uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie uregulowania sytuacji pojazdu marki [...] o nr rejestracyjnym [...]. Następnie, postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w S. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie uregulowania sytuacji towaru, tj. samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia [...] i decyzją z dnia [...] r. nakazał zniszczenie ww. towaru, które miało być dokonane przez organ celny we własnym zakresie. Pismem z dnia [...] r. M. C. wniósł odwołanie od tej decyzji zarzucając organowi I instancji niewłaściwe zastosowanie art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne w sytuacji, gdy kwestia powstania domniemanego długu celnego została już prawomocnie rozstrzygnięta i jest bezsporne, że dług celny nie powstał. Za niewłaściwe, jego zdaniem, należy także uznać to, że okoliczność zatrzymania samochodu utożsamiana jest z powstaniem długu celnego, jak też nieprawidłowe zinterpretowanie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie, że naruszenie procedury odprawy czasowej powoduje utratę przywilejów z nią związanych, tzn. zwolnienia od cła oraz zawieszenia środków polityki handlowej w sytuacji, gdy na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi i podwozi do tych pojazdów przywóz nie był możliwy, a co za tym idzie - nie było możliwości zastosowania jakichkolwiek przywilejów czy zwolnień, a ponadto, rozporządzenie Rady Ministrów już nie obowiązuje. M. C. zarzucił również wskazanie w decyzji, że zniszczenie towaru dokonane zostanie przez organ celny we własnym zakresie, co miałoby oznaczać, że Naczelnik Urzędu Celnego w S. nakazał sam sobie dokonanie tej czynności. Według niego, nietrafne jest także twierdzenie, że z powodu zatrzymania samochodu w głębi kraju i uznania go za dowód w postępowaniu karnym skarbowym, niemożliwe było wykonanie dyspozycji art. 58 § 1 Kodeksu celnego, tzn. natychmiastowe cofnięcie samochodu poza polski obszar celny, gdyż cofnięcie samochodu możliwe było z każdego miejsca w kraju, tym bardziej, że postępowanie karne skarbowe zakończyło się w ciągu kilku miesięcy. Zarzucono również brak wskazania przepisów, odnoszących się do przywołanego w treści rozstrzygnięcia art. 58 § 1 Kodeksu celnego, co do zapisu: "umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne". Według odwołującego się, w sprawie nie zaistniała przesłanka do zastosowania art. 58 § 1 i § 1a Kodeksu celnego, a ewentualne zastosowanie art. 58 § 1a Kodeksu powinno nastąpić po prawomocnym ustaleniu sytuacji prawnej towaru. Zarzucił on również niezgodne z przepisami ponowne wszczęcie postępowania w tej samej sprawie, gdyż sama treść postanowienia z dnia [...] r. miała nie tylko wszczynać postępowanie, ale także zawierać rozstrzygnięcie, bowiem pierwsze postępowanie, wszczęte postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., zostało umorzone decyzją nr [...] z dnia [...] r., a możliwość wszczęcia postępowania powinna być brana pod uwagę wyłącznie w kontekście stanu faktycznego z daty zatrzymania samochodu, czego nie dostrzegł organ celny. Nadto, według niego, również upływ czasu uniemożliwiał wszczęcie takiego postępowania.

Ponadto, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji M. C. zarzucił także naruszenie przepisów proceduralnych, poprzez uniemożliwienie mu zapoznania się przed wydaniem decyzji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Według niego, obowiązek ten nie został wykonany pomimo wydania postanowienia z dnia [...] r., wyznaczającego siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, gdyż po tej dacie organ I instancji wydał co najmniej trzy postanowienia informujące o niezakończeniu prowadzonego postępowania w sprawie i wyznaczające nowy termin zakończenia postępowania. M. C. podniósł również zarzut nieinformowania go o miejscu przechowywania samochodu, pozostającego w dalszym ciągu jego własnością i zbyt dużą rozbieżnością w przedstawieniu stanu faktycznego z tym związanego.

Dyrektor Izby Celnej w S. uzasadniając natomiast swoje rozstrzygnięcie podjęte w sprawie wyjaśnił, że w dniu 1 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne, której art. 26 stanowi, iż dotychczasowe przepisy stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. Przepisami tymi są przepisy Kodeksu celnego. Ponadto, przytoczył treść przepisów Kodeksu Celnego oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 listopada 1999 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych znajdujących zastosowanie w sprawie. Organ ten wskazał, że w dniu zdarzenia obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi i podwozi do tych pojazdów, zakazujące przywozu pojazdów starszych niż 10-letnie, a samochód należący do strony miał w tym czasie 12 lat, co stanowiło podstawę do podjęcia czynności określonych w art. 59 Kodeksu celnego. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w S., organ I instancji słusznie zastosował art. 58 Kodeksu celnego zasadnie twierdząc, że jedyną dopuszczalną decyzją jest zniszczenie pojazdu. Wydając zaskarżoną decyzję, wypełnił tym samym jego dyspozycję. Wskazany przez sądy administracyjne przepis art. 59 Kodeksu celnego znajduje bowiem zastosowanie w sytuacji, gdy umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne ustanowione przez organy do tego uprawnione uzależniają przywóz, a co za tym idzie posiadanie, obrót lub rozpowszechnianie towarów na terytorium Polski, od spełnienia określonych wymogów. Wówczas, przywóz lub wywóz tych towarów może być dokonany pod warunkiem ich spełnienia. W rozpoznawanej sprawie mamy natomiast do czynienia z sytuacją i towarem, w odniesieniu do którego przepisy prawa zakazywały przywozu towaru na polski obszar celny. Tym samym więc, zastosowanie winien mieć przepis art. 58 Kodeksu celnego.

Dalej organ ten stwierdził, że do dnia złamania przez stronę warunków odprawy czasowej, tj. do dnia jego wyjazdu z kraju i pozostawieniu na terenie Polski pojazdu, samochód ten nie podlegał (art. 145 § 1 Kodeksu celnego) środkom polityki handlowej w postaci zakazu przywozu ustanowionego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi i podwozi do tych pojazdów. Stan ten uległ zmianie w chwili opuszczenia Polski przez M. C. Skoro samochód nie został wywieziony, ani też M. C. nie nadał mu nowego przeznaczenia celnego, pojazd pozostał z nieuregulowaną sytuacją prawną, a co tym idzie, przestał podlegać przepisom dotyczącym procedury odprawy czasowej i nie mógł korzystać z przywilejów z niej wynikających. Samochód w momencie zatrzymania nie mógł być cofnięty za granicę, niezależnie od tego, jak długo prowadzone było postępowanie karne skarbowe. Instytucja cofnięcia towaru za granicę znajduje generalnie zastosowanie w sytuacji, gdy zostanie on zatrzymany na granicy. W rozpoznawanej sprawie towar nie został zatrzymany na granicy, lecz wprowadzony na terytorium Polski w ramach gospodarczej procedury celnej czasowej przez osobę do tego uprawnioną, której warunki zostały przez tą osobę naruszone. Zakończenie tego rodzaju procedury celnej następuje co do zasady poprzez powrotne wywiezienie towaru poza polski obszar celny bądź też nadanie towarowi innego przeznaczenia celnego (w katalogu przeznaczeń celnych wskazane zostało m.in. zniszczenie towaru - art. 3 § 2 pkt 4 Kodeksu celnego). Wyrażenie zatem zgody przez organ celny na odbiór towaru i swobodne nim dysponowanie naraziłoby organ celny na złamanie zakazu, który wówczas obowiązywał w odniesieniu do pojazdu.

Ponadto, według organu odwoławczego, organ I instancji wskazał przepisy, które mają zastosowanie i umożliwiają organowi celnemu rozstrzygnięcie inne niż cofnięcie towaru poza polski obszar celny. Za bezpodstawne uznał również zarzuty niewłaściwego zastosowania przepisów art. 58 i art. 58 § 1a Kodeksu, które - według strony - miałyby mieć zastosowanie po prawomocnym ustaleniu sytuacji prawnej towaru, bowiem decyzja Naczelnika Urzędu Celnego jest decyzją, która tę sytuację ureguluje.

Dyrektor Izby Celnej w S. nie zgodził się również z zarzutem, iż przywóz samochodu będącego przedmiotem sprawy, a co za tym idzie stosowanie przywileju w postaci całkowitego zwolnienia od cła, nie był możliwy w świetle rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi i podwozi do tych pojazdów. Możliwe było objęcie go przez osobę do tego uprawnioną procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła towaru. Niedopełnienie przez tę osobę warunków przewidzianych dla stosowania tej procedury spowodowało powstanie długu celnego, a co za tym idzie znalazło również zastosowanie ww. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r., na mocy którego do dnia 31 grudnia 2001 r. ustanowiony został zakaz przywozu towarów wskazanych w załącznikach do tego rozporządzenia. I bez znaczenia jest okoliczność, że w dniu rozstrzygania rozporządzenie to nie obowiązywało. Organ celny rozpatrując sprawę zobowiązany jest bowiem do stosowania przepisów prawa materialnego obowiązujących na dzień zdarzenia, co miało miejsce w sprawie.

W odniesieniu do zarzutu zniszczenia towaru przez organ celny we własnym zakresie, organ odwoławczy wskazał, że organ celny jest do tego uprawniony na mocy art. 58 Kodeksu celnego. Ze względu na obecny etap postępowania, bez znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia pozostaje okoliczność, gdzie faktycznie znajduje się towar. Organ celny ma prawo dokonać jego zniszczenia, niezależnie

w czyjej znajduje się on gestii. Obecnie znajduje się on w dyspozycji organów celnych, które - w przypadku przystąpienia do konkretnych czynności związanych

z jego zniszczeniem - powiadomią o tym stronę postępowania.

Ponadto, co do zarzutu ponownego wszczęcia postępowania, organ odwoławczy wskazał, iż postępowanie umorzone decyzją Dyrektora Izby Celnej

w S. z dnia [...] r. prowadzone było w zakresie obliczenia kwoty długu i innych ciążących na towarze należności w związku z niewykonaniem obowiązków wynikających z objęcia towaru procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła. Prowadzenie postępowania w tym kierunku zostało zakwestionowane w wyrokach sądów administracyjnych. Fakt natomiast wydania tej decyzji nie stanowi o braku możliwości przeprowadzenia innego postępowania, którego przedmiotem byłby ten sam towar. Zgodnie bowiem z treścią art. 95 Kodeksu celnego, organy celne podejmują wszelkie działania sprawdzające i wyjaśniające w celu uregulowania sytuacji towarów, wobec których procedura nie została zakończona zgodnie z określonymi warunkami i terminami. Tym samym, uzasadnione było wszczęcie przez Naczelnika Urzędu Celnego w S. odrębnego postępowania. Ponadto, wydanie zaskarżonej odwołaniem decyzji, jak

i decyzji Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. stanowi wypełnienie wskazań sądów administracyjnych. Obowiązek rozważenia podjęcia czynności przewidzianych w art. 59 Kodeksu celnego (a właściwie art. 58), doprowadził organ celny do takiego właśnie rozstrzygnięcia sprawy. Jednocześnie brak jest możliwości odniesienia się do zarzutu, że wszczęcie postępowania nie powinno mieć miejsca z uwagi na upływ czasu, gdyż zarzut ten nie został uzasadniony, a przepisy prawa nie wprowadzają ograniczenia czasowego do wszczęcia tego rodzaju postępowania, przy tak stwierdzonym stanie faktycznym.

Dalej, Dyrektor Izby Celnej w S. za bezpodstawny uznał zarzut naruszenia przepisów proceduralnych poprzez uniemożliwienie stronie zapoznania się przed wydaniem decyzji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w S. wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, na które to postanowienie strona odpowiedziała pismem z dnia [...] r. , przy czym - jak wynika z akt sprawy - strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa do osobistego zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym (brak stosownego protokołu na tą okoliczność), a wcześniej, po otrzymaniu postanowienia o wszczęciu postępowania, skierowała do Naczelnika Urzędu Celnego w S. pismo z dnia [...] r. Z akt sprawy wynika, iż po doręczeniu stronie pisma z dnia [...] r. wydane zostały trzy postanowienia, którymi strona została powiadomiona, że nie zostało ono zakończone w ustawowym terminie przewidzianym w art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej i informujące o przewidywanym terminie jego zakończenia. Niewydanie przez Naczelnika Urzędu Celnego

w S. kolejnego postanowienia, wyznaczającego siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, nie naruszyło

w rażący sposób prawa strony do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, które w konsekwencji mogłoby prowadzić do uchylenia decyzji przez organ odwoławczy. Brak tego postanowienia nie miał bowiem żadnego wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia, gdyż w tym czasie nie został w sprawie zgromadzony żaden nowy materiał dowodowy, mogący mieć istotne znaczenie dla wydanego rozstrzygnięcia..

Także, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że M. C. pismem z dnia [...] r. podtrzymał w całości swoje stanowisko zawarte w odwołaniu oraz wskazał na treść przepisu art. 867a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, a także oficjalne stanowisko Unii Europejskiej dotyczące zajęcia towaru, które powinno być traktowane jedynie jako tymczasowy środek zabezpieczający i dopiero przejście zajętego towaru na własność Skarbu Państwa, poprzez przepadek lub zrzeczenie się, umożliwia organowi celnemu dalsze nim dysponowanie, np. sprzedaż lub zniszczenie. Odnosząc się do tego argumentu, organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na fakt, iż zdarzenie miało miejsce przed dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, regulacje zawarte w przepisach wspólnotowych nie mają zastosowania w sprawie.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją ostateczną, M. C. zaskarżył ją skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. Uzasadniając skargę, wskazał na nietrafne zastosowanie przepisu art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne. W ocenie skarżącego, nie budzi wątpliwości, że kwestia powstania domniemanego długu celnego odnośnie do jego samochodu została prawomocnie rozstrzygnięta. Według niego, jest bezsporne, że dług celny nie powstał. W tych okolicznościach, nie istnieją podstawy zastosowania ww. przepisu art. 26, tym bardziej nie można stosować rozszerzającej jego wykładni, zawierającej niedopuszczalną próbę ominięcia przez organ prawomocnego rozstrzygnięcia.

Ponadto, skarżący przytoczył fragment treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] r. i wskazał, że w toku postępowania organy celne ustaliły powstanie długu celnego, co znalazło wyraz w treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego S. z dnia [...] r. Po kontroli rozstrzygnięć w tym przedmiocie dokonanej przez sądy administracyjne, Dyrektor Izby Celnej w S. uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie. Zdaniem skarżącego, jeżeli organ decyzją ostateczną ustalił, iż dług celny nie powstał, to nie może jednocześnie twierdzić, że dług celny powstał, bo takim twierdzeniem narusza kodeksową zasadę zaufania do organów Państwa. Według niego, chybiona jest próba utożsamienia przez organ stanu faktycznego, tj. zatrzymania w dniu [...]r. samochodu do kontroli, ze stanem faktycznym, tj. powstaniem długu celnego, który nie powstał, jak sam ostatecznie ustalił tenże organ.

Dalej, w uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył zarzut odwołania, iż nietrafnie interpretuje organ hipotetyczną okoliczność naruszenia procedury odprawy czasowej. Organ twierdzi, że naruszenie tej procedury w odniesieniu do samochodu powoduje utratę przywilejów z nią związanych, tj. zwolnienia od cła oraz zawieszenia stosowania środków polityki handlowej. Tymczasem, według skarżącego, jeżeli nie był możliwy przywóz samochodu, w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z 19 grudnia 1997 r. ustanawiającego czasowy zakaz przywozu niektórych pojazdów samochodowych, to oczywiste jest, iż nie mogła wystąpić możliwość zastosowania przywileju w postaci zwolnienia od cła. Według niego, Kodeks celny określił w art. 58 § 1 tryb postępowania w przypadku zakazu posiadania towaru. Organ celny zobowiązany był do natychmiastowego działania polegającego na cofnięciu towaru niekrajowego za granicę, chyba że umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne przewidują jego przepadek albo inny sposób postępowania. Dopiero, gdy cofniecie towaru jest obiektywnie niemożliwe lub niedopuszczalne, organ może nakazać zniszczenie towaru. Zupełnie nietrafne jest twierdzenie organu, iż niemożliwe było wykonanie dyspozycji natychmiastowego cofnięcia pojazdu poza polski obszar celny z powodu zatrzymania go w głębi kraju i uznania za dowód w postępowaniu karnym skarbowym. Przepis ten umożliwia cofnięcie towaru z każdego miejsca w kraju, a nie - jak twierdzi organ - tylko z granicy, zaś postępowanie karne skarbowe zakończyło się w ciągu kilku miesięcy. Nie budzi wątpliwości, według skarżącego, że w sprawie organ celny wadliwie prowadził postępowanie, czego dowodem jest uchylenie wszystkich wydanych decyzji i umorzenie prowadzonych postępowań. Ponadto, według niego, poważną wątpliwość budzi konstrukcja rozstrzygnięcia, nieuzasadniona prawnie, polegająca na tym, że organ sam sobie nakazał wykonanie określonej czynności, tj. Naczelnik Urzędu Celnego w S. nakazał Naczelnikowi Urzędu Celnego w S. zniszczenie samochodu. Organowi umknęło, że regulacje zamieszczone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r. już nie obowiązują. Wskazał, że organ przeoczył własne wcześniejsze stwierdzenia odnoszące się do sposobu postępowania z towarem, w stosunku do którego istnieje zakaz posiadania. Organ stwierdził, że kwestię tę regulują umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne, jednakże nie wskazał żadnego przepisu tego rodzaju. Nie uzasadnił także faktycznie i prawnie następującego twierdzenia: "W sytuacji gdy cofnięcie towaru jest niemożliwe lub niedopuszczalne, organ celny może nakazać zniszczenie towaru". W istocie nie istnieje konieczna przesłanka do stosowania przepisów art. 58 §1 i §1a Kodeksu celnego. Ponadto, jak zauważył skarżący, on nie posiadał, nie rozpowszechniał ani nie obracał towarem zakazanym przez umowy międzynarodowe w dacie wszczęcia postępowania.

Dalej, uzasadniając skargę skarżący przytoczył treść art. 58 § 1a Kodeksu celnego i wskazał, że nie można w skuteczny sposób likwidować skutków przepadku towaru, jeżeli sam przepadek nie nastąpił w sposób zgodny z prawem i, na potwierdzenie powyższej tezy, przytoczył tezy z orzecznictwa sądowego. Skarżący nie zgodził się także, że uregulować sytuację prawną samochodu nie sposób obecnie inaczej, jak przez wydanie decyzji o jego zniszczeniu, gdyż w orzecznictwie podnoszono, że Państwo może w majestacie prawa niszczyć tylko własne rzeczy, nie może natomiast niszczyć rzeczy cudzych.

Skarżący ponowił również zarzut wadliwego ponownego wszczęcia postępowania w tej samej sprawie oraz, że postanowienie z dnia [...] r. nie tylko wszczyna postępowanie w sprawie, ale także zawiera rozstrzygnięcie bez przeprowadzenia postępowania, co - według niego - stanowi element przesądzający o jego wadliwości.

Nadto, w ocenie skarżącego, organ nie dostrzegł, że postępowanie

w sprawie uregulowania sytuacji jego samochodu może być oparte wyłącznie na stanie faktycznym z daty zatrzymania pojazdu, to zaś określa możliwość wszczęcia postępowania, a dodatkowo, z uwagi na upływ czasu, nie było już możliwe wszczęcie ponownego postępowania.

Skarżący zarzucił również organowi, że zupełnie bezpodstawnie przypisał osobie, która użyczyła mu adresu do doręczeń uprawnienie pełnomocnika, skoro postanowienia o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy zostały doręczone "pełnomocnikowi M. C.".

Nadto, skarżący zauważył, że sporny samochód nadal jest jego własnością i o wszelkich zmianach miejsca jego parkowania winien być informowany w formie procesowej oraz wniósł o precyzyjne wskazanie przez organ miejsca przechowywania pojazdu oraz przedstawienie opinii biegłego rzeczoznawcy o jego stanie.

W piśmie procesowym z dnia [...] r., uzupełniającym skargę, M. C. dodatkowo podniósł, że w postępowaniu pominięto jego małżonkę, będącą współwłaścicielką pojazdu, oraz wskazał, że ma podejrzenie iż sporny samochód fizycznie już nie istnieje, którą to okoliczność powinien wziąć pod rozwagę Sąd i zawiadomić o prowadzonym postępowaniu prokuratora.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w S. nie podzielił zasadności jej zarzutów i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, a także ustalenie, że decyzja organu dotknięta jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c tej ostatniej ustawy).

Rozpoznając sprawę, Sąd nie stwierdził wskazywanych w skardze naruszeń przepisów prawa, jak również nie stwierdził innych naruszeń prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy wskazać, że sprawa będąca przedmiotem skargi była już rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny w W., a następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. Wyrokiem z dnia [...] r. o sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną M. C. i uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenia przepisów procesowych jak i materialnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., związany wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w W., na podstawie art. 190 ww. ustawy, uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. nr [...] z dnia [...] r. i wskazał, że przy ponownym prowadzeniu postępowania organ odwoławczy winien ocenić, czy organ I instancji w okolicznościach niniejszej sprawy słusznie uznał, że doszło do usunięcia samochodu spod dozoru celnego oraz rozważyć zasadność podjęcia czynności określonych w art. 59 Kodeksu celnego.

Ponadto, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

W doktrynie przyjmuje się, iż przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w danej sprawie. Natomiast, za wskazania co do dalszego sposobu postępowania uznaje się sposób działania

w toku ponownego rozpoznania sprawy. Organ, który ponownie rozpatruje sprawę, jest zobowiązany do przestrzegania oceny prawnej jak i wskazań co do dalszego działania. Natomiast sąd, który ponownie rozpoznaje sprawę dokonuje kontroli

i ocenia, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wskazania sądu zawarte

w wyroku.

Mając na uwadze powyższe kwestie wstępne, należy wskazać, że Dyrektor Izby Celnej w S. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję organu

I instancji, nakazującą zniszczenie samochodu osobowego marki [...], na podstawie przepisów art. 58 § 1 i § 1a oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (t.j.: Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), a więc nie na podstawie przepisu art. 59 Kodeksu celnego, jak przewidywały to wskazania Sądu. W tej sytuacji, konieczne jest porównanie uregulowań obu tych przepisów, celem ustalenia, czy zastosowanie w sprawie przepisów art. 58 Kodeksu celnego skutkowało innym rozstrzygnięciem, niż to, które wydane zostałoby, gdyby w sprawie zastosowano przepisy art. 59 Kodeksu celnego, a zatem, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Zgodnie z art. 58 § 1 Kodeksu celnego, jeżeli umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne zakazują posiadania, rozpowszechniania lub obrotu towarami, organ celny cofa natychmiast towar za granicę lub na polski obszar celny, chyba że umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne przewidują jego przepadek albo inny sposób postępowania. Na podstawie natomiast art. 58 § 1a Kodeksu celnego, jeżeli cofnięcie towaru, o którym mowa w § 1, jest niemożliwe lub niedopuszczalne, organ celny może nakazać zniszczenie towaru. Ponadto, art. 58 § 1b tego Kodeksu przewiduje, że: jeżeli:

1) umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne, o których mowa w § 1, przewidują przepadek towaru lub

2) nakaz zniszczenia, o którym mowa w § 1a, nie może być wydany z powodu braku osoby zobowiązanej w rozumieniu art. 36, lub

3) zniszczenie towaru jest nieuzasadnione

- sąd, na wniosek organu celnego, orzeka o przepadku towaru na rzecz Skarbu Państwa.

Natomiast, art. 59 § 1 Kodeksu celnego stanowi, że jeżeli umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne uzależniają posiadanie, obrót lub rozpowszechnianie towarów od spełnienia określonych wymogów, to przywóz lub wywóz tych towarów może być dokonany pod warunkiem ich spełnienia. W wypadku niespełnienia tych wymogów, organ celny cofa towar, chyba że umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne przewidują jego przepadek albo inny sposób postępowania. Przepis § 2 stanowi, iż jeżeli cofnięcie towaru, o którym mowa w § 1, jest niemożliwe lub niedopuszczalne, organ celny może: dokonać sprzedaży towaru osobie, która zapewni spełnienie wymogów określonych w § 1 w terminie wyznaczonym przez organ celny albo, gdy osoba ta zobowiąże się do dokonania powrotnego wywozu towaru, lub też nakazać zniszczenie towaru, w wypadku gdy dokonanie sprzedaży towaru będzie niemożliwe lub znacznie utrudnione. Zgodnie zaś z art. 59 § 3 Kodeksu, jeżeli :

1) umowy międzynarodowe lub przepisy odrębne, o których mowa w § 1, przewidują przepadek towaru lub

2) dokonanie sprzedaży towaru jest niemożliwe lub znacznie utrudnione, lub

3) nakaz zniszczenia, o którym mowa w § 2 pkt 2, nie może być wydany z powodu braku osoby zobowiązanej w rozumieniu art. 36, lub

4) zniszczenie towaru jest nieuzasadnione

- sąd, na wniosek organu celnego, orzeka o przepadku towaru na rzecz Skarbu

Państwa.

Z przedstawionej regulacji wynika, że przepisy art. 58 Kodeksu celnego określają sposób postępowania organów celnych z towarami, które na podstawie umów międzynarodowych lub odrębnych przepisów są objęte zakazem posiadania, rozpowszechniania lub obrotu towarami. Co do takich towarów, organy celne podejmują czynności polegające na:

- natychmiastowym cofnięciu towaru, chyba że umowy międzynarodowe lub odrębne przepisy przewidują jego przepadek albo inny sposób postępowania,

- nakazaniu zniszczenia towaru, jeżeli cofnięcie towaru jest niemożliwe lub niedopuszczalne,

- wystąpieniu do sądu (powszechnego) z wnioskiem o orzeczenie przepadku towaru na rzecz Skarbu Państwa, jeżeli przepadek przewidują umowy międzynarodowe lub odrębne przepisy albo nakazanie zniszczenia jest niemożliwe z powodu braku osoby zobowiązanej lub zniszczenie jest nieuzasadnione.

Natomiast z regulacji art. 59 Kodeksu celnego wynika, że określa ona sposób postępowania organów celnych w stosunku do towarów, których posiadanie, obrót lub rozpowszechnianie uzależnione jest od spełnienia określonych wymogów - na podstawie umów międzynarodowych lub odrębnych przepisów. Wówczas, przywóz lub wywóz takich towarów może być dokonany pod warunkiem ich spełnienia.

W wypadku ich niespełnienia organy celne podejmują czynności polegające na:

- cofnięciu towaru, chyba że umowy międzynarodowe lub odrębne przepisy przewidują jego przepadek albo inny sposób postępowania,

- dokonują sprzedaży towaru osobie, która zapewni w wyznaczonym terminie spełnienie tych wymogów albo zobowiąże się do dokonania powrotnego wywozu towaru, jeżeli cofnięcie towaru jest niemożliwe lub niedopuszczalne,

- nakazaniu zniszczenia towaru, gdy dokonanie sprzedaży towaru będzie niemożliwe lub znacznie utrudnione,

- wystąpieniu do sądu (powszechnego) z wnioskiem o orzeczenie przepadku towaru na rzecz Skarbu Państwa, jeżeli przepadek przewidują umowy międzynarodowe lub odrębne przepisy albo dokonanie sprzedaży towaru jest niemożliwe lub znacznie utrudnione lub nakazanie zniszczenia jest niemożliwe z powodu braku osoby zobowiązanej lub zniszczenie jest nieuzasadnione.

A zatem, zarówno tryb postępowania organów podatkowych określony w art. 58, jak i w art. 59 Kodeksu celnego wskazuje kolejność podejmowania przez te organy czynności tam opisanych w celu uregulowania sytuacji towarów objętych ww. zakazami i ograniczeniami. W pierwszej kolejności, organy te powinny cofnąć towar za granicę, następnie podjąć próbę sprzedaży towaru, ale tylko takiego który nie jest objęty zakazem z art. 58, w następnej kolejności, organy powinny nakazać zniszczenie towar, a w końcu – wystąpić do sądu (powszechnego) z wnioskiem

o orzeczenie jego przepadku.

Towar w postaci samochodu osobowego marki [...], legalnie wprowadzony przez skarżącego na polski obszar celny, tj. z wykorzystaniem procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła, w momencie, gdy skarżący wyjechał z kraju, pozostawiając samochód na terytorium RP, i nie wystąpił do organów celnych o nadanie temu towarowi innego przeznaczenia, stał się przedmiotem długu celnego (art. 212 § 2 Kodeksu celnego). Jednak, wobec tego, że w dniu [...] r., tj. podczas kontroli tego pojazdu, gdy okazało się, że skarżący naruszył warunki odprawy czasowej, a ponadto samochód ten miał więcej niż [...] lat, więc objęty był w tym czasie przedmiotem zakazów i ograniczeń wynikających ze środków polityki handlowej, niemożliwe było – wbrew temu co uczyniły organy celne – określenie decyzją kwoty długu celnego, gdyż – jak wskazał to w wyroku z dnia [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny w W. – organy te wygenerowały sytuację, w której skarżący, po zapłaceniu cła i innych należności, nie miałby możliwości rozporządzania samochodem na terenie Polski.

W tej sytuacji, wobec tego, że ww. samochód nie mógł zostać cofnięty przez skarżącego za granicę, gdyż znajdował się już w kraju, a możliwości powrotnego wywozu przez zobowiązanego samochodu ww. regulacje nie przewidują, a ponadto, cofnięcie lub powrotny wywóz wiązałby się z koniecznością wydania skarżącemu samochodu co do którego obowiązywał zakaz przywozu, a więc było to niemożliwe, bowiem skarżący mógłby wówczas rozporządzać tym samochodem, a nadto - dokonanie sprzedaży osobie trzeciej tego samochodu także powodowałoby naruszenie zakazu obrotu takim samochodem, więc konieczne było nakazanie zniszczenia tego samochodu. Wobec tego, nie wystąpiła także konieczność wystąpienia przez organy celne do sądu (powszechnego) z wnioskiem o orzeczenie przepadku tego samochodu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, należało uznać, że aczkolwiek organy celne w sprawie zastosowały przepisy art. 58, a nie art. 59 Kodeksu celnego, jak przewidywały to wskazania Sądu, to jednak naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż zastosowanie w sprawie przepisów art. 59 Kodeksu celnego także skutkowałoby wydaniem rozstrzygnięcia o nakazaniu zniszczenia samochodu.

Ponadto, jak słusznie zauważył organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, skoro samochód został wprowadzony na polski obszar celny w ramach gospodarczej procedury celnej przez osobę do tego uprawnioną, a zakończenie procedury odprawy czasowej następuje w momencie wywozu towaru poza polski obszar celny, co nie nastąpiło, to należało mu nadać nowe przeznaczenie celnego, wśród których ustawodawca wskazał zniszczenie towaru - art. 3 § 2 pkt 4 Kodeksu celnego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, według którego, organy błędnie twierdzą, że naruszył on warunki procedury odprawy czasowej, przez co utracił możliwość skorzystania z prawa do zawieszenia stosowania środków polityki handlowej, należy podzielić ocenę prawną wyrażoną w tej kwestii przez te organy. Zgodnie bowiem z art. 145 §1 Kodeksu celnego, procedura odprawy czasowej pozwala na wykorzystywanie na polskim obszarze celnym towarów niekrajowych przeznaczonych do powrotnego wywozu bez dokonywania żadnych zmian,

z wyjątkiem zwykłego zużycia wynikającego z używania tych towarów, z całkowitym lub częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych i bez stosowania wobec nich środków polityki handlowej. Na podstawie art. 3 pkt 17 tego Kodeksu, środkami polityki handlowej, ustanowionymi w ramach polityki gospodarczej państwa, są takie środki, jak ograniczenia ilościowe i zakazy dotyczące przywozu i wywozu oraz środki ochrony rynku określone w odrębnych ustawach. Stosownie zaś do § 128 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 listopada 1999 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych (Dz. U. Nr 104, poz. 1195), przedmiotem odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła mogą być pojazdy samochodowe lub pojazdy samochodowe wraz z przyczepami lub naczepami, zarejestrowane za granicą, inne niż przeznaczone do odpłatnego zwolnienia od cła, jeżeli będą użytkowane wyłącznie przez osobę uprawnioną do korzystania z procedury odprawy czasowej. Na mocy § 130 ust. 1 i pkt 1 i ust. 3 tego rozporządzenia, pojazdy samochodowe, o których mowa jest w § 128 pkt 2 mogą być przedmiotem odprawy czasowej pod warunkiem, że zostaną przywiezione przez osobę mającą swoją siedzibę lub miejsce zamieszkania poza polskim obszarem celnym. Towary te powinny być powrotnie wywiezione lub otrzymać nowe przeznaczenie celne najpóźniej w dniu, w którym osoba, która je wprowadziła, opuszcza polski obszar celny. W świetle tej regulacji, nie budzi zatem wątpliwości, że skarżący, który miał miejsce zamieszkania poza polskim obszarem celnym, gdyż mieszkał

w H. (N.), mógł skorzystać z odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła lub zawieszeniem stosowania środków polityki handlowej. Skarżący naruszył jednak warunki procedury odprawy czasowej, gdyż opuszczając polski obszar celny nie wywiózł samochodu, ani nie zgłosił go do objęcia inną procedurą celną.

Do zarzutu skarżącego, iż z uwagi na upływ czasu, nie było możliwe wszczęcie postępowania w sprawie, Sąd nie może się odnieść, gdyż skarżący nie wskazał żadnego przepisu, który stanowiłby przeszkodę w uregulowaniu sytuacji towaru, który nie uzyskał przeznaczenia celnego.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego, iż organ sam sobie nakazał wykonanie określonej czynności, tj. zniszczenie samochodu, należy wskazać, że przepisy nie zakazują organowi celnemu wydania decyzji o nakazaniu zniszczenia towaru, nawet, jeżeli to ten organ będzie w przyszłości przeprowadzał procedurę zniszczenia.

Nieuzasadniony jest również zarzut skarżącego dotyczący rozbieżności co do miejsca przechowywania pojazdu. Nie budzi wątpliwości to, że samochód pozostaje w dyspozycji Izby Celnej w S. Z analizy akt sprawy wynika, iż organ

w decyzji omyłkowo wskazał, jako miejsce przechowywania pojazdu, parking Izby Celnej w S., podczas gdy samochód znajduje się na Parkingach Strzeżonych E. Z. S. 82 – [...], co zostało szczegółowo wyjaśnione w piśmie Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] r. ([...] verte) oraz w stanowisku pełnomocnika organu przedstawionym na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w S. w dniu [...] r.

Także zarzut skarżącego w kwestii niedopuszczalnego, tj. ponownego wszczęcia postępowania w tej samej sprawie jest nieuzasadniony. Jak wynika z akt sprawy postanowieniem z dnia [...] r. zostało wszczęte postępowanie na podstawie przepisu art. 95 Kodeksu celnego i art. 165 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w sprawie uregulowania sytuacji samochodu marki [...], tj. określenia kwoty długu celnego oraz innych należności ciążących na towarze, wskazanie dłużników celnych wobec naruszenia warunków procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła. Postępowanie to zostało umorzone na mocy decyzji Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...]. Natomiast, postanowieniem z dnia [...] r. organ celny I instancji wszczął z urzędu postępowanie celne na podstawie art. 165 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, art. 58 § 1 i § 1a Kodeksu celnego oraz art. 26 ustawy Przepisy wprowadzające - Prawo celne, w sprawie uregulowania sytuacji samochodu osobowego marki [...] poprzez jego zniszczenie. Tym drugim postanowieniem zainicjowano kolejne, inne postępowanie w sprawie uregulowania sytuacji samochodu osobowego, nie poprzez określenie kwoty długu celnego i innych należności, tak jak miało to miejsce poprzednio, lecz poprzez jego zniszczenie. To drugie postanowienie nie zawiera rozstrzygnięcia w kwestii zniszczenia towaru, gdyż użyty w nim zwrot: "poprzez zniszczenie" określa jedynie kierunek i przedmiot postępowania, zaś samo rozstrzygnięcie znalazło swoje odzwierciedlenie w decyzji z dnia [...] r. nr [...], którą organ I instancji rozstrzygnął o zniszczeniu towaru.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skarżącego co do wadliwego uznania przez organ I instancji J. N. - pełnomocnika do doręczeń, za pełnomocnika strony, należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że organ I instancji przez pomyłkę nie dodał do użytego określenia: "pełnomocnik" zwrotu: "do doręczeń", gdyż analiza akt sprawy jednoznacznie dowodzi, że J. N. w toku całego postępowania traktowany był przez organ jako pełnomocnik strony do doręczeń, a nie pełnomocnik strony i, że na jego adres kierowana tylko była korespondencja przeznaczona dla strony postępowania – M. C.. Ponadto, skarżący nie wykazał, jaki istotny wpływ mogła mieć ta okoliczność na wynik sprawy, a tylko taka może stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego aktu.

Co do zarzutu skarżącego, iż nie można nakazać zniszczenia bez uprzedniego przepadku towaru, wskazać należy, że zgodnie z powołanymi przepisami art. 58, art. 59 Kodeksu celnego oraz także przepisu art. 77 Kodeksu celnego, dopuszczalne jest zniszczenie towaru, którego właścicielem jest inny podmiot niż Skarb Państwa. Możliwość zastosowania procedury zniszczenia towaru, bez uprzedniego orzeczenia jego przepadku przez sąd (powszechny), jest dopuszczalne zwłaszcza w sytuacji, gdy orzeczenie przepadku jest niemożliwe

z uwagi na brak podstaw do zadysponowania tym pojazdem (po orzeczeniu przepadku) w sposób inny niż jego zniszczenie. A, z taką sytuacją miały do czynienia w tej sprawie organy celne. Samochód nie mógł być cofnięty za granicę czy powrotnie wywieziony, sprzedany, ani w inny sposób zadysponowany, po ewentualnym orzeczeniu jego przepadku, gdyż był objęty zakazem przywozu i,

w konsekwencji także, obrotu w kraju z uwagi na jego wiek (powyżej [...] lat). Natomiast, przywołany przez skarżącego wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w W. z dnia [...] r. o sygn. akt [...] dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w przedmiocie kosztów likwidacji towaru oraz poprzedzającej ją decyzją orzekającej przepadek towaru na rzecz Skarbu Państwa. W wyroku tym Sąd uznał, że skoro sam przepadek nie nastąpił, w sposób zgodny z prawem - co wymaga podkreślenia - to tym bardziej nie można skutecznie likwidować skutków jego przepadku. W rozpoznawanej zaś sprawie wydanie przez sąd (powszechny) orzeczenia o przepadku towaru było zbędne z uwagi na brak jakichkolwiek możliwości zadysponowania nim po orzeczeniu przepadku, tj. sprzedania, czy też przekazania innemu podmiotowi.

Rozpatrując zarzut niewłaściwego zastosowania w sprawie przez organy celne przepisu art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.), uznać należy, iż zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 26 tej ustawy, przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej. A zatem przepisy Kodeksu celnego nadal znajdują zastosowanie

w sprawach dotyczących długu celnego, który powstał przed dniem 1 maja 2004 r.,

a w tej sprawie, jak to wyżej wskazano, dług celny powstał w dniu [...] r., chociaż nie znalazło to odzwierciedlenia w decyzji określającej powstanie długu celnego, z przyczyn wyżej wskazanych. Do postępowań dotyczących długu celnego, powstałego przed dniem 1 maja 2004 r., należy stosować, obowiązujące przed tą datą, zarówno przepisy materialne jak i procesowe. Odnosi się to, zarówno do spraw, które były w toku jaki i spraw, które zostały wszczęte po tej dacie, ale dotyczą długu celnego, powstałego przed akcesją Polski do Unii (vide: wyrok NSA z dnia 20 lutego 2007 r. o sygn. akt I GSK 559/06 i z dnia 18 kwietnia 2007 r. o sygn. akt I GSK 1274/06, publ. w internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Odnosząc się dalej do zarzut skarżącego, iż regulacje zamieszczone

w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi

i podwozi do tych pojazdów (Dz. U. Nr 158, poz. 1053) już nie obowiązują, nie powinny więc być stosowane, należy stwierdzić, że nie jest on uzasadniony.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, który skład orzekający w sprawie podziela, iż w celu ustalenia, czy pojazd jest przedmiotem zakazu przywozu na polski obszar celny, należy stosować w odniesieniu do tego zakazu przepisy prawa materialnego, obowiązuje w dacie ujawnienia, nawet jeśli już nie obowiązują w dniu orzekania (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia [...] r. o sygn. akt [...]).

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia prawa procesowego polegającego - jak twierdzi skarżący w uzupełnieniu skargi - na pominięciu w postępowaniu małżonki skarżącego, mającej być współwłaścicielką spornego samochodu. W zgromadzonym materiale dowodowym sprawy brak jest bowiem jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego podniesioną okoliczność. Ponadto, zarówno Sąd Rejonowy

w E. jak i Okręgowy w E. w wyrokach skazujących uznały M. C. za właściciela pojazdu, natomiast J.N., wówczas konkubinę skarżącego, za winną popełnienia czynu polegającego na przyjęciu do użytkowania samochodu, co do którego istniała reglamentacja pozataryfowa (art. 88 § 2 Kks),

a na podstawie przepisu art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego

w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Ponadto, Sąd Okręgowy w E.

w uzasadnieniu swojego wyroku odniósł się do zagadnienia współwłasności tego pojazdu i wskazał, że instytucja konkubinatu nie powoduje takich samych skutków prawnych jak instytucja małżeństwa w kwestii współwłasności majątkowej.

Odnosząc się do sugestii skarżącego co do konieczności rozważenia zawiadomienia prokuratora o toczącym się postępowaniu, Sąd wskazuje, że aby zawiadomić prokuratora o toczącym się postępowaniu, Sąd powinien mieć uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, a w tej sprawie takiego podejrzenia Sąd nie miał, wobec czego sugestii skarżącego w tej kwestii nie podzielił.

Uznając więc, że zarzuty skargi nie są uzasadnione, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało oddalić.