Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 820/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 2
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. S. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w W. przy ulicy [...]: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z [...] lutego 2009 r. w sprawie odmowy przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup farb na odnowienie i wyremontowanie mieszkania przy ul. [...] utrzymało - w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że J. S. wniósł odwołanie od decyzji Prezydenta W. [...] lutego 2009 r. W uzasadnieniu odwołania skarżący wskazał na swoją trudną sytuację życiową i materialną oraz podniósł, że remont jest konieczny, ze względu na stan mieszkania po wyprowadzce synowej z dziećmi.

Organ odwoławczy powołując treść przepisów art. 8 ust. 1, art. 39 ust 1 i 2, art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115 poz. 728) wskazał , że pomoc społeczna ma udzielać swoim podopiecznym wsparcia, a nie dostarczać im świadczeń pieniężnych w wysokości przez nich oczekiwanej. Przy czym ma to być pomoc w wysokości umożliwiającej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, a nie na poziomie uznanym przez stronę za wystarczająco wysoki.

Organ podkreślił, że przyznanie zasiłku celowego z pomocy społecznej nie jest prawnym obowiązkiem organów administracji i nie rodzi dla strony roszczenia o przyznanie świadczenia, zaś dla ośrodka obowiązku jego przyznania. Ośrodki zachowują w tej mierze znaczny zakres swobody zarówno w ocenie warunków bytowych osoby zainteresowanej, jak i w ocenie okoliczności sprawy, a także korzystają ze znacznego zakresu swobody w wyborze właściwego rozstrzygnięcia. Dzięki temu stwarza się możliwość dokonywania właściwych wyborów, jednakże nie każdy potrzebujący w każdym czasie może uzyskać spełnienie pełnych oczekiwań, ze względu na ograniczone środki, jakimi dysponują ośrodki pomocy społecznej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że przyznawanie pomocy finansowej należy do zadań ośrodka pomocy społecznej, w ramach których zobowiązany jest on zaspokoić najbardziej pilne i konieczne potrzeby osób mieszkających w obszarze jego działania. Możliwość zaspokojenia tych potrzeb jest determinowana posiadanymi przez ośrodek środkami pieniężnymi. W sytuacji, kiedy środki są ograniczone, a potrzebujących wielu, ośrodek zmuszony jest dokonać ich podziału pomiędzy jak największą ilość potrzebujących. W związku z powyższym ośrodek korzysta w tym względzie z prawa uznania, kto jest najbardziej potrzebującym, oraz czy i jaką formę oraz wymiar pomocy należy mu przyznać.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że jak wynika z akty sprawy odwołujący systematycznie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej, która to pomoc jest jego źródłem dochodu. W grudniu J. S. otrzymał, poza zasiłkiem stałym i pielęgnacyjnym, zasiłki celowe w łącznej wysokości [...] zł z przeznaczeniem na zakup żywności, leków i poduszki rehabilitacyjnej zgodnie z wnioskiem 28 listopada 2008 r. Zdaniem organu potrzeba zakupu farb, nie zasługuje na uwzględnienie. Przeprowadzenie remontu nie jest niezbędną potrzebą bytową, w sytuacji, gdy w stosunku do wnioskodawcy toczy się postępowanie o eksmisję. Wobec tego inwestowanie środków publicznych w remont przedmiotowego lokalu jest niecelowe.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. S.

Skarżący wskazał na swoją trudną sytuację materialną i życiową. Podniósł, że w 2005 r. organ przyznał mu pomoc finansową na remont mieszkania. Powołał się na treść przepisu art. 39 ustawy o pomocy społecznej, z którego wynika, że pomoc finansowa musi być przyznana na wykonanie drobnego remontu i napraw w mieszkaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, w tym przypadku decyzji.

Przy czym zgodnie z art. 145 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej: ,,ppsa ), Sąd uwzględnia skargę na decyzję w całości lub w części tylko wtedy, jeżeli narusza ona: przepisy prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (§ 1 pkt 1 a), prawo dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (§ 1 pkt 1 b), inne przepisy postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (§ 1 pkt 1 c), a ponadto gdy stwierdzi nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w innych przepisach (§ 1 pkt 2), stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kpa lub w innych przepisach (§ 1 pkt 3).

Oznacza to, że nie każde naruszenia prawa przez organ administracji może stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, lecz konieczne jest stwierdzenie takiego naruszenia, o którym mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę kryteria określone w powyższym przepisie należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co skutkuje oddaleniem skargi. Wydał ją organ właściwy w sprawie, nie ma postaw do stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia jej nieważności z innych przyczyn.

W tej sytuacji kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana była według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Należało wziąć pod uwagę, że właściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i konsekwencji tego zastosowania uwarunkowane jest prawidłowością ustaleń faktycznych. Stwierdzić należy, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego. Ustalenia faktyczne poczynione w zaskarżonej decyzji nie budzą wątpliwości. Organy administracyjne zgromadziły niezbędne dowody pozwalające na ustalenie, że skarżący objęty jest od wielu lat różnymi formami pomocy społecznej, która to pomoc jest faktycznie jedynym jego źródłem utrzymania.

Jak wynika z akt sprawy, skarżący otrzymał w 2008 r. pomoc z opieki społecznej w łącznej kwocie [...] zł. W grudniu 2008 r., poza pomocą w formie zasiłku stałego i pielęgnacyjnego, otrzymał zasiłki celowe w łącznej wysokości [...] zł z przeznaczeniem na zakup żywności, leków i poduszki rehabilitacyjnej. Nie można więc zarzucić organowi pomocy społecznej bagatelizowania potrzeb skarżącego i braku dbałości o zapewnienie mu godnego życia. Jednakże nie oznacza to, że zawsze i wszystkie zgłaszane przez skarżącego potrzeby organ ma obowiązek zaspokoić. Ograniczony jest on choćby ilością środków publicznych i liczbą podopiecznych.

Trafnie organy stwierdziły, że przeprowadzenie remontu mieszkania w sytuacji, gdy w stosunku do skarżącego toczy się postępowanie sądowe o eksmisję z lokalu, na remont którego chciałby uzyskać zasiłek celowy, nie jest niezbędną i pilną potrzebą życiową. Z tego także względu należy uznać, że wydatkowanie środków publicznych na remont lokalu byłoby przedwczesne i nieracjonalne. Nie ma przy tym znaczenia, co podnosi skarżący w skardze, że w 2005 r. otrzymał on pomoc na remont mieszkania, a teraz organ mu jej odmawia. Jest to tylko dowodem, że organ pomocy społecznej przyznawał skarżącemu pomoc na różne cele, lecz nie oznacza to, że ma taki obowiązek w sytuacji, gdy wobec skarżącego toczy się postępowanie o eksmisję, a szkody wymagające remontu lokalu wyrządziły osoby bliskie skarżącemu i zamieszkałe w tym lokalu.

Wprawdzie przepis art. 39 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej przykładowo przewiduje możliwość udzielenia pomocy na drobne remonty i naprawy w mieszkaniu, jednakże -jak wyżej wskazano - nie oznacza to, że w każdej sytuacji i każdemu wnioskującemu pomoc ta musi być udzielona. Organy prawidłowo uzasadniły odmowę przyznania pomocy na zakup farb, a w szczególności ich decyzje nie noszą cech dowolności. Wskazują bowiem obiektywne kryterium odmowy przyznania świadczenia.

Zatem organy nie naruszyły także przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy

Zważyć należy, że zadaniem pomocy społecznej, jak wskazuje na to sama nazwa ustawy, jest świadczenie pomocy osobom, które znalazły się w trudnej sytuacji materialnej, życiowej, losowej, są chore, niepełnosprawne, bezdomne. Takie świadczenia skarżący od wielu lat otrzymuje. Celem pomocy społecznej nie jest natomiast zapewnianie świadczeniobiorcy stałego źródła utrzymania, na poziomie i w wysokości przez niego oczekiwanej oraz zwrot wszelkich poniesionych wydatków. Zakres pomocy uzależniony jest od sytuacji osobistej, dochodowej osoby ubiegającej się o tę pomoc. Wobec tego nie wszystkie potrzeby i nie w każdym zakresie mogą być zrealizowane Z kolei ciągle wzrastająca liczba osób oczekujących wsparcia finansowego powoduje konieczność bardzo racjonalnego gospodarowania przyznanymi na ten cel środkami przez organy pomocy społecznej, w kierunku zapewnienia koniecznej pomocy wszystkim tym, którym jest ona niezbędna.

Mając powyższe na uwadze Sąd z mocy art. 151 ppsa orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 ppsa.