Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1960/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-03-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 15 ust 1 pkt 6 i art 18 ust 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1999 nr 53 poz 549
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędzia del. WSA Mieczysław Górkiewicz Protokolant Edyta Balcer-Szczęsna po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej L.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 2142/07 w sprawie ze skargi L.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 marca 2008r., sygn. akt VI SA/Wa 2142/07, oddalił skargę L.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2007r., nr [...], w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] sierpnia 2007r. zostało cofnięte L.K. pozwolenie na broń palną myśliwską.

Decyzję wydano w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji ( tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Organ administracji powziął bowiem informację o skazaniu posiadającego pozwolenie prawomocnym wyrokiem przez Sąd Rejonowy w Augustowie z dnia 25 kwietnia 2007r. w sprawie III K 122/07 za popełnienie przestępstwa z art. 263 § 2 k.k. za nielegalne posiadanie amunicji. Organ Policji przy wydawaniu decyzji wziął pod uwagę pozytywną opinię o stronie z miejsca zamieszkania i z macierzystego koła łowieckiego lecz, jak stwierdził, okoliczności te nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie. Fakt nielegalnego wejścia w posiadanie amunicji spowodował bowiem, iż posiadacz pozwolenia na broń naruszył przepisy prawa w zakresie kategoryzującym go jako osobę wskazaną w art. 15 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy.

Od tej decyzji L.K. odwołał się stwierdzając, że uznane powinno być za wystarczającą karę to, iż zatrzymano mu broń na rok. Podniósł nadto, iż jest myśliwym z dwudziestopięcioletnim stażem selekcjonera, pełni społeczną funkcję gospodarza obwodu nr [...] na terenie L., został odznaczony w 2005r. przez Polski Związek Łowiecki Brązowym Medalem Zasługi Łowieckiej oraz odznaką za zasługi dla Województwa Suwalskiego. Znalezione w szafie myśliwskiej naboje innego kalibru niż posiadana broń były innych myśliwych (dwóch z nich już nie żyje), a pozostałe należały do broni myśliwych cudzoziemców, z którymi chodził na polowania. Nadto podkreślił, że nie miał żadnych intencji co do wykorzystania posiadanej amunicji, a nie miał świadomości, że posiadanie tej amunicji było nielegalne. Naboje były zostawione jako prezent w dowód szacunku i uznania do skarżącego jako myśliwego przez gości (myśliwych) z zagranicy.

Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2007r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ administracji stwierdził, że przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, nakazujący cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku stwierdzenia, że osoba ją posiadająca należy do kategorii osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, nakłada na organy Policji obowiązek wydania decyzji pozbawiającej uprawnionego takiego pozwolenia. Katalog przestępstw zawarty w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy nie jest zamknięty, zatem norma ta stanowi dla organów Policji wytyczną interpretacyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia na broń, co daje możliwość oceny postępowania posiadacza broni pod katem dyspozycji tego przepisu. Strona popełniła przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu związane z amunicją. Nielegalnie posiadając amunicję sprzeniewierzyła się więc ustawie o broni i amunicji. Zatem w ocenie organu administracji popełnienie tego czynu daje uzasadnioną obawę także użycia w przyszłości broni sprzecznie z prawem. Fakt wieloletniego posiadania broni przez skarżącego powinien uwrażliwić go na przestrzeganie przepisów prawa, zwłaszcza dotyczących posiadania broni i amunicji. Ponieważ postępowanie L.K. godziło w porządek publiczny, w tym w przepisy ustawy o broni i amunicji, dlatego opinie na które się powoływał nie mogły mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi L.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wskazał, iż w czasie przeszukania Policja znalazła w jego szafie pancernej, służącej do przechowywania broni, 5 naboi myśliwskich, nabój sztucerowy kal. 243, 2 naboje do winczestera, jeden nabój ślepy i naboje karabinowe mauzer. Wyjaśnił, że w kwietniu 2006r. chory kolega myśliwy przyniósł mu amunicję by schował do szafy pancernej aby nie dostała się w niepowołane ręce. Pozostałą amunicję zostawili w samochodzie skarżącego myśliwi cudzoziemcy, których podprowadzał na polowania. Amunicję pozostawili bez wiedzy skarżącego dlatego schował ją do swojej szafy pancernej aby nie miały do niej dostępu osoby niepowołane. Podkreślał, że nie wiedział, iż takie zabezpieczenie amunicji było niezgodne z prawem. Prosił więc by wziąć pod uwagę jego dotychczasową niekaralność oraz to, że nie był również upominany, a także by wziąć pod uwagę posiadane dobre opinie i fakt uznania posiadanymi odznaczeniami łowieckimi i państwowymi.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko z zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie i oddalił ją na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji administracyjnej stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przy spełnieniu zatem przesłanek z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne.

Skarżący jak zauważono został skazany prawomocnym wyrokiem sądu karnego za przestępstwo z art. 263 § 2 k.k. - posiadanie amunicji bez wymaganego zezwolenia.

Sąd wyjaśnił , iż osoba posiadająca pozwolenie na dany rodzaj broni może posiadać amunicję wyłącznie przeznaczoną do tej broni. Stanowią o tym przepisy art. 9 ust. 1 i art. 14 ustawy o broni i amunicji. W myśl art. 9 ust. 1 tej ustawy broń palną i amunicję do tej broni, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 11 (dotyczy wyłącznie broni, na którą nie jest wymagane posiadanie pozwolenia), można posiadać na podstawie pozwolenia na broń wydanego przez właściwego ze względu na miejsce stałego pobytu zainteresowanej osoby lub siedzibę zainteresowanego podmiotu komendanta wojewódzkiego Policji (...). Amunicję natomiast można nabywać na podstawie legitymacji posiadacza broni lub świadectwa broni, wyłącznie dla tej broni, która jest określona w legitymacji albo na podstawie świadectwa broni i pisemnego zamówienia podmiotu uprawnionego do nabycia amunicji ( art. 14 ustawy o broni i amunicji).

Podkreślono, iż skarżący tłumaczył, że wszedł w posiadanie przedmiotowej amunicji od kolegów, którzy przekazali mu ją by zabezpieczył naboje przed osobami nieuprawnionymi. Natomiast amunicję od myśliwych cudzoziemców otrzymał, jak twierdził w odwołaniu jako prezent, innym razem (w skardze) myśliwi ci, bez jego zgody i wiedzy pozostawili amunicję w samochodzie skarżącego, a więc zabrał ją by zabezpieczyć w posiadanej szafie na broń.

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o broni i amunicji dopuszcza się zbywanie broni i amunicji do tej broni pomiędzy osobami posiadającymi pozwolenie na ten sam rodzaj broni.

Według ustaleń organów administracji amunicja zabezpieczona w domu L.K. nie byłą amunicją przeznaczoną do broni, na którą wydano mu pozwolenia. Zatem w świetle powołanych przepisów jest poza sporem, że skarżący nie miał uprawnienia do posiadania przedmiotowej amunicji.

L.K., posiadając pozwolenie na broń, był zobowiązany do przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji, będącej zbiorem podstawowych norm i przepisów prawa dotyczących zasad posiadania broni i amunicji. Tłumaczenie skarżącego o nieświadomości naruszenia wymienionych przepisów można było uznać jedynie jako świadczące o tym, że jego wiedza w zakresie obowiązujących go przepisów prawa, była co najmniej niedostateczna, nie powinien bowiem w ogóle przyjąć amunicji do broni, na którą nie miał pozwolenia. Jeżeli natomiast już znalazł się w posiadaniu takiej amunicji to powinien zachować się zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji, Żandarmerii Wojskowej lub organu celnego oraz stawki odpłatności za ich przechowywanie w depozycie (Dz. U. Nr 152, poz.1609) i zdeponować amunicję w jednostce organizacyjnej wymienionej w § 1 tego rozporządzenia.

Skarżący podkreślał, że jest wieloletnim i zasłużonym dla łowiectwa myśliwym, posiadającym również uprawienia selekcjonera. Od osoby takiej należy oczekiwać absolutnej znajomości przepisów dotyczących broni i amunicji. Tymczasem zachowanie skarżącego i jego tłumaczenie się nieświadomością obowiązków, jakie spoczywają na posiadaczu pozwolenia na bron, stawiają go na równi z osobami wskazanymi w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zauważono, iż przepis ten, stanowiąc o istnieniu uzasadnionej obawy użycia broni sprzecznie z prawem nie zastrzega, by ta obawa użycia broni wiązała się ze świadomym jej użyciem niezgodnie z prawem. Może zatem zaistnieć także skutkiem nieświadomości uprawnionego wynikającej z braku wiedzy co do obowiązujących przepisów, a taką nieświadomością przepisów ustawy o broni i amunicji wykazał się skarżący dopuszczając się nadto przestępstwa godzącego w porządek publiczny.

Organy obu instancji w ocenie Sądu wyczerpująco zebrały wszystkie okoliczności faktyczne mające istotne znaczenie dla dokonanego rozstrzygnięcia zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. oraz z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.).

Zdaniem Sądu, poczynione przez organy Policji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału, zaś dokonana ocena tego materiału i dowodów zgromadzonych w sprawie, w kontekście art. 80 k.p.a., nie budzi zastrzeżeń. Uznano, że prawidłowo zastosowano przepisy prawa materialnego (art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji) oraz przepisy postępowania.

W związku z tym Sąd zgodził się z oceną wyrażoną przez organy obu instancji i uznał, iż fakt nielegalnego posiadania amunicji przez osobę z wieloletnim doświadczeniem w zakresie posiadania pozwolenia broń palną, świadczy o braku poszanowania dla obowiązującego porządku prawnego.

L.K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od powyższego wyroku i zaskarżając go w całości zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 i 2 pkt 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegających na przedstawieniu stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością i niezasadne oddalenie skargi, w sytuacji gdy organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego:

- art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywatela do organów Państwa, zaniechanie udzielenia stronie wyczerpujących wyjaśnień i wskazówek co do okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na obowiązki skarżącego, braku działania organu z urzędu, zaniechania podjęcia z urzędu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego, co skutkowało przyjęciem błędnego stanu faktycznego,

- art. 10 § 1-3 k.p.a., art. 73 § 1 i 2 k.p.a. przez uniemożliwienie skarżącemu czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w tym w postępowaniu odwoławczym i uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, zaniechanie odebrania od skarżącego jednoznacznego oświadczenia co do faktycznego zaznajomienia się z materiałami sprawy, jego kompletności i co do zebranych dowodów i materiałów,

- art. 75 § 1 k.p.a. przez zaniechanie dopuszczenia z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu psychologii i ewentualnie psychiatrii w celu wypowiedzenia się ,czy wobec skarżącego zachodzi obawa użycia posiadanej broni myśliwskiej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego w sytuacji karalności za występek posiadania amunicji, gdy tymczasem stan zdrowia, osobowość, właściwości i warunki osobiste, stan rodzinny, wykonywana praca, dotychczasowy sposób życia przed i po zdarzeniu całkowicie wykluczają takie domniemanie,

- art. 89 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 78 k.p.a., art. 81 k.p.a. przez zaniechanie przeprowadzenia przez organ odwoławczy rozprawy administracyjnej, przez co nie został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy, w tym z udziałem biegłego, a skarżący nie miał możliwości pełnego wypowiedzenia się co do okoliczności uznanych za udowodnione,

- art. 107 § 3 k.p.a. przez ogólnikowość uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji organu odwoławczego, które to naruszenia przepisów postępowania miały łącznie istotny wpływ na wynik sprawy,

2. naruszenie prawa materialnego, tj. art.15 ust. 1pkt 6 i art.18 ust. 1 pkt 2 ustawy z 21 maja 1999r o broni i amunicji (Dz. U. Nr 53 poz. 549 z 1999 ze zm.) przez błędną jego zastosowanie i błędną wykładnię polegającą na niezasadnym uznaniu, że wobec skarżącego zachodzą przesłanki wzbudzające obawę, że może użyć broni myśliwskiej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego oraz nie daje gwarancji bezpiecznego używania i posiadania broni myśliwskiej, w sytuacji gdy przypisany mu czyn karalny stanowi jedynie występek a nie zbrodnię, było to jednostkowe naruszenie prawa o nieznacznym stopniu społecznej szkodliwości, zaś dotychczasowy sposób życia, właściwości i warunki osobiste skarżącego, wykonywana praca, pozytywne opinie z miejsca zamieszkania i koła łowieckiego, zaangażowanie społeczne w pracach dla dobra łowiectwa, prawidłowe przechowywanie broni myśliwskiej i amunicji do niej, brak zastrzeżeń co do ich używania, wykluczają możliwość zachowania się wskazanego w art. 15 ust. 1 pkt 6 wyżej powołanej ustawy o broni.

Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów sądowych wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnienie skargi kasacyjnej wskazano, że trudno zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, że organy obu instancji wyczerpująco zebrały wszystkie okoliczności faktyczne, mające istotne znaczenie dla dokonanego rozstrzygnięcia zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. oraz zasadą pogłębiania zaufania obywatela do organów Państwa (art. 8 k.p.a.), a także ocena tych materiałów na podstawie art. 80 k.p.a. nie budzi zastrzeżeń.

Podkreślono w motywach kasacji, iż skarżący nie ma wykształcenia prawniczego, w sprawie przed organami występował bez pełnomocnika, czego potwierdzeniem jest forma i treść odwołania i skargi. Obowiązkiem organów było udzielenie stronie wyczerpujących wyjaśnień i wskazówek co do okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na jego obowiązki. W aktach sprawy brak jest dowodów na takie pouczenia. Wręcz przeciwnie, został on pozbawiony możliwości obrony swoich praw przed organami Policji. Nie ma w sprawie jednoznacznego oświadczenia skarżącego co do faktycznego zaznajomienia się z materiałami sprawy, w tym również w postępowaniu odwoławczym, a także rezygnacji z wniosków dowodowych czy oświadczenia co do kompletności.

Organy nie podjęły żadnych działań z urzędu Jeżeli organy miały podejrzenia lub wątpliwości, że broń myśliwska może być użyta przez skarżącego w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego obowiązane były z urzędu dopuścić dowód z opinii biegłego psychologa lub psychiatrów, lub obie specjalności razem, celem fachowego wypowiedzenia się, czyjego osobowość, stan zdrowia psychicznego i emocjonalnego, wiek, stosunek do norm i zasad współżycia społecznego, jednostkowa karalność za występek i inne uzasadniają podejrzenie niewłaściwego wykorzystania broni myśliwskiej lub amunicji do niej. Orzekanie nie może się opierać wyłącznie na niesprawdzonych przypuszczeniach lub domniemaniach, nie popartych dowodami, czy faktami, gdyż godzi to w prawa strony, narusza prawa obywatelskie w demokratycznym państwie prawa. Wpływ tych naruszeń na wynik sprawy jest oczywisty, gdyż prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego mogło doprowadzić do ustalenia odmiennego stanu faktycznego i innej merytorycznej decyzji.

Skutkiem naruszenia powołanych powyżej przepisów postępowania i ich wpływu na wynik sprawy, była jak zaznaczono w kasacji błędna wykładnia i zastosowanie przepisów prawa materialnego art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r o broni i amunicji.

Stanowisko Sądu, iż skarżący powinien być zaliczony do osób wskazanych w art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy uznano więc za dowolne i nie mające uzasadnionych podstaw w realiach tej sprawy. Czyn za który został skazany skarżący jest tylko występkiem a nie zbrodnią, co w samym sobie powoduje, iż stopień społecznej szkodliwości czynu nie jest znaczny. Dopuścił się go nieumyślnie, zaś wieloletnia praktyka z bronią myśliwską, bez żadnych uchybień, dowodziła iż posiadanie tej amunicji nie związane było z zagrożeniem dla porządku publicznego. To zdarzenie było wypadkiem odosobnionym, pojedynczym na przestrzeni całego życia. Tenże skarżący nie miał i nie ma problemów z alkoholem, nie przebywał w izbie wytrzeźwień, czego potwierdzeniem jest dobra opinia z miejsca zamieszkania i z koła łowieckiego. Posiadana broń myśliwska, a także ta dodatkowa amunicja były zabezpieczone prawidłowe, bez obaw dla porządku bezpieczeństwa publicznego. Okres przynależności do koła łowieckiego, praca na jego rzecz, zaangażowanie, nie są obarczone jakimikolwiek zarzutami naruszenia prawa lub statutu. Przepis art.15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy wymaga od organów wykazania, że "istnieje uzasadniona obawa" użycia broni w celu sprzecznym z interesem porządku publicznego. Takiej obawy organy Policji nie udowodniły. Skarżący nie został skazany za czyn przeciwko zdrowiu lub mieniu. Ustawa nie nakazuje obligatoryjnego cofania pozwolenia, tylko uzasadnioną obawę trzeba wykazać, czego w tej sprawie wbrew nakazowi art. 7 k.p.a. nie uczyniono. Amunicja nie jest bronią a ustawa wyraźnie mówi o obawie użycia "broni", co kompletnie pomijają organy Policji jak i WSA w zaskarżonym wyroku.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2009r. Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił na podstawie art. 125 § 1 pkt.1 w zw. art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przedmiotowe postanowienie z uwagi na potrzebę rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego zawartego we wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich a wynikającego z zadanego pytania –"Czy sam fakt skazania orzeczeniem sądu za przestępstwo wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni czy też niezbędne jest dodatkowo wskazanie, iż przestępstwo to realnie wskazuje na możliwość użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?" Wniosek ten został zarejestrowany pod sygnaturą II OPS 4/09.

Z uwagi na podjęcie uchwały w dniu 18 listopada 2009r. udzielającej odpowiedzi na tak postawione pytanie, postanowieniem z dnia 9 grudnia 2009r. zawieszone w tej sprawie postępowanie zostało podjęte.

Pismem procesowym z dnia 1 marca 2010r. skarżący powiadomił, że dnia 26 stycznia 2010r. Sąd Rejonowy w Augustowie orzekł o zatarciu jego skazania z mocy prawa z dniem 4 listopada 2009r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 cytowanej wyżej ustawy tym samym sprawa ta mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

Natomiast skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem posiada usprawiedliwione podstawy, co sprawia, że nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując do wyjaśnienia przesłanek oddalenia skargi kasacyjnej w pierwszej kolejności podkreślić należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2009r., sygn. akt II OPS 4/09, podjął uchwałę następującej treści: "Osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.)." Jednocześnie w uzasadnieniu tej uchwały wskazano, iż co do innych osób niż wymienione w w/w przepisie organ musi szczegółowo analizować i uzasadniać istnienie takiej obawy.

Skoro skarżący nie został skazany za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lecz za przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu tj. czyn z art. 263 § 2 kodeksu karnego to okoliczności uzasadniające obawę, że broń może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego musiała być w tej sprawie analizowana i uzasadniana istnieniem takiej obawy. W rozpoznawanej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanki te zostały prawidłowo ustalone a istnienie takiej obawy należycie wykazano.

Przechodząc do analizy podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a to art. 3 § 1 i 2 pkt.1, art. 134 §1 , art. 141§ 4 w związku z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( zwanej w dalszej części tego uzasadnienia p.p.s.a.) polegających na przedstawieniu stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością a w konsekwencji niezasadne oddalenie skargi w sytuacji gdy organy administracji naruszyły przepisy art. 7, 8, 9 , 10 § 1-3 , art. 73 § 1 i 2, 75§1, 77, 78, 81, 89,107 §3 k.p.a.- przyjąć należy, że zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut przedstawienia niezgodnie z rzeczywistością stanu faktycznego sprawy za całkowicie bezzasadny. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny, a ustalenia te Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za własne, poczynione przez organ zarówno pierwszej jak i drugiej instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez organ drugiej instancji ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli

do organów państwa, a poczynione przez organy Policji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału co powoduje, że słusznie, a więc nie naruszając art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponadto nie można uznać zarzutu kasacji naruszenia art. 3 § 1 i 2 oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. za zasadny gdyż Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił legalność zaskarżonych decyzji orzekając w granicach przedmiotowej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz przedstawił wyniki tego w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, które wbrew wywodom kasacji odpowiada dyspozycji art. 141 § 4 p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko organów Policji, wskazuje przede wszystkim podstawę prawną rozstrzygnięcia w tej sprawie i jej wyjaśnienie. Stąd też brak jest usprawiedliwionych podstaw by uznać zgłoszony w kasacji zarzut naruszenia art. 141§ 4 p.p.s.a. w tym polegający na przedstawieniu stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością . W motywach zaskarżonego wyroku wskazano wyłącznie na ustalenia dokonane w sprawie i zebrane w toku postępowania administracyjnego co odzwierciedlają akta administracyjne sprawy.

Niesporne zaś w okolicznościach rozpoznawanej sprawy pozostaje fakt skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2007r. przez Sąd Rejonowy w Augustowie w sprawie III K 122/07 za popełnienie przestępstwa z art. 263 § 2 kodeksu karnego a więc za nielegalne posiadanie amunicji ( 68 sztuk amunicji do różnego typu broni). Przestępstwo to skierowane jest generalnie przeciwko porządkowi publicznemu. Również ustalono, że skarżący zarówno w miejscu zamieszkania jak i w macierzystym kole łowieckim posiadał dobrą opinię lecz okoliczności te nie mogły mieć wpływu co wyraźnie zaznaczono na rozstrzygniecie jakie podjęto w tej sprawie, skoro uznano, iż fakt nielegalnego posiadania amunicji w całokształcie okoliczności ustalonych w toku postępowania administracyjnego spowodował, że uznano skarżącego za osobę wskazana w art. 15 ust.1 pkt. 6 w związku z art. 18 ust.1 pkt. 2 ustawy o broni i amunicji.

Podstawą cofnięcia stronie pozwolenia na broń palną myśliwską była zatem uzasadniona obawa, że broń myśliwska będąca w posiadaniu skarżącego może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Tym samym z uwagi na podstawę prawną tego cofnięcia brak było podstaw do przeprowadzania dowodu z opinii biegłego z zakresu psychologii czy też psychiatrii gdyż nie wymagają tego w opisanych okolicznościach przepisy prawa. Skoro skarżący nie należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji to brak było uzasadnionych przesłanek do przeprowadzania takiego dowodu w sprawie. Tym samym całkowicie nieusprawiedliwiony pozostaje zarzut naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu psychologii i ewentualnie psychiatrii.

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 89.77, 78 i 81 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez organ odwoławczy rozprawy administracyjnej. Rozprawa taka jest formą postępowania wyjaśniającego, które w tej sprawie w sposób prawidłowy zostało przeprowadzone co już wyżej podniesiono. Natomiast wymóg jej przeprowadzenia powstaje wówczas gdy przyśpieszy to lub uprości postępowanie, zapewni to osiągniecie celu wychowawczego, wymaga tego przepis prawa, zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron jak też występuje potrzeba wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków, biegłych lub w drodze oględzin. Tylko więc wystąpienie jednej z w/w przesłanych pozwala na przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Natomiast w niniejszej sprawie gdzie występuje wyłącznie jedna strona postępowania, postępowanie administracyjne nie jest długotrwałe i brak jest świadków, biegłych, nie przeprowadza się oględzin, nie zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron, brak jest konkretnego przepisu prawa materialnego wskazującego na potrzebę przeprowadzenia obligatoryjnie takiej rozprawy, nie można też uznać, iż zapewnienie celu wychowawczego wymagało jej przeprowadzenia, to tym samym brak było jakichkolwiek przesłanek faktycznych i prawnych do przeprowadzania takiej rozprawy administracyjnej.

Jednocześnie podkreślić należy, że organy administracji wbrew wywodom kasacji zapewniły skarżącemu czynny udział w postępowaniu o jakim mowa w art. 10 k.p.a. Przede wszystkim zawiadamiając o wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie w dniu 19 lipca 2007r. ( k-113 akt ) poinformowano stronę o uprawnieniu z art. 10 k.p.a. Po zakończeniu postępowania przed organem pierwszej instancji zawiadomiono stronę o możliwości zapoznania się z aktami i skarżący zapoznał się z materiałem dowodowym w dniu 14 sierpnia 2007r. ( k-132 akt) oraz złożył w tym zakresie stosowne oświadczenie. Po złożeniu odwołania Komendant Główny Policji nie prowadził już postępowania dowodowego, tylko rozpoznał wniesiony środek odwoławczy opierając się w całości na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ pierwszej instancji, który co jest niesporne nie wymagał już uzupełnienia. Wprawdzie organ odwoławczy w tej sprawie wydając zaskarżoną decyzję, która wbrew stanowisku skarżącego została należycie uzasadniona, nie powiadomił strony o możliwości zapoznania się ponownie z materiałem sprawy lecz okoliczność ta nie może być oceniona jako naruszenia art. 10 k.p.a. Przede wszystkim czynny udział strony przejawia się w szczególności w postępowaniu wyjaśniającym, co dla ochrony praw strony ma istotne znaczenie. Zapewnia jej bowiem wpływ na ustalenie stanu faktycznego, ale jest warunkiem koniecznym oceny prawnej sprawy. W tej sprawie stan faktyczny sprawy ustalono przed organem pierwszej instancji gdzie zapewniono stronie czynny udział w postępowaniu. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, iż skarżący na etapie postępowania odwoławczego nie formułował żadnych wniosków dowodowych; również organ odwoławczy nie prowadził dodatkowego postępowania wyjaśniającego, a rozstrzygnięcie oparł na materiale dowodowym ustalonym prawidłowo przez organ pierwszej instancji. Zatem trudno mówić w tym przypadku o naruszeniu w postępowaniu odwoławczym przepisu art. 10 § 1 k.p.a. mającym wpływ na wynik postępowania tym bardziej, że skarżący w kasacji nie wskazał w sposób właściwy, na czym naruszenie to miało polegać ,w tym w szczególności jakie wnioski dowodowe chciał składać na etapie postępowania dowodowego, które wpłynęły by na odmienną ocenę stanu faktycznego sprawy.

Także Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że Sąd pierwszej instancji uwzględnił całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego i w sposób prawidłowy odniósł się do kwestii podnoszonych w skardze, przy czym podobnie jak organy administracji nie uwzględniono pozytywnych opinii skarżącego z miejsca zamieszkania jak i z koła łowieckiego. Skoro organy prawidłowo ustaliły, że skarżący jest osobą skazaną prawomocnym wyrokiem za przestępstwo o czyn typizowany w art. 263 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, tj. nielegalne posiadanie ponad 60 sztuk amunicji różnego kalibru bez wymaganego zezwolenia ( co wynika z wyroku skazującego stronę ) a więc przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu to w sytuacji kiedy skarżący jest myśliwym o wieloletnim stażu obowiązanym znać przepisy ustawy o broni i amunicji, które nie pozwalają na posiadanie amunicji do innej broni niż posiadania, to tym samym fakt skazania za takie przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu przy uwzględnieniu faktu nieprzestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji pozwala w pełni przyjąć uzasadnioną tezę, iż należy on do kręgu osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa. Zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie ocenił, że organy administracji - mając na uwadze opinie dotyczące skarżącego - słusznie uznały, że nie mogły one zniwelować istnienia uzasadnionej obawy możliwości użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bowiem wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jako osoby skazanej prawomocnym wyrokiem za nielegalne posiadanie amunicji zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy zobowiązywały do utrzymania w obrocie prawnym decyzji cofającej pozwolenie na broń.

Tym samym uznać należy, iż wskazane w kasacji zarzuty naruszenia prawa procesowego nie mogły doprowadzić do przyjecie innego stanu faktycznego jak ten który stał się podstawą zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. 15 ust.1 pkt 6 w związku z art. 18 ust.1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji .

Również skarga kasacyjna zawiera zarzut naruszenia prawa materialnego art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji poprzez błędną wykładnię jak i niewłaściwe zastosowanie polegającą na wadliwym przyjęciu, iż wobec wymienionego zachodzi uzasadniona obawa, że użyje on broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego oraz nie daje gwarancji bezpiecznego używania i posiadania broni myśliwskiej wskazując jednocześnie, że czyn za który został skazany skarżący jest jedynie występkiem a działanie sprawcy było jednostkowe.

Jednakże zarzut ten także w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostaje nieusprawiedliwionym w okolicznościach tej sprawy.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt. 2 z dnia 21 maja 1999r. ustawy o broni i amunicji (Dz. U. Nr 52 z 2004 r. poz. 525 ze zm.) organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt. 2-6 tej ustawy. Natomiast ze względu na fakt podany jako uzasadnienie zaskarżonych decyzji w sprawie organ zastosował przepis art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji. Z dyspozycji tej normy prawa wynika, iż pozwoleń na broń nie wydaje się (a także cofa się już wydane ) osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Wskazany wyżej przepis art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, mający charakter bezwzględnie wiążący w zestawieniu z powołanym wyżej art. 18 ust. 1 pkt. 2 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m. in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane .

Zastosowanie przez organ policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest zatem obligatoryjne w każdym przypadku gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy. Są to zatem osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazane prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika w sposób oczywisty, że ma on przede wszystkim zastosowani do osób skazanych lub wobec których toczy się postępowanie za którekolwiek z przestępstw wskazanych w tym przepisie. W takim przypadku jednostka, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mówiąc innymi słowy, sam fakt popełnienia powyższego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni – stanowisko takie potwierdza uchwał Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009r. sygn. akt II OPS 4/09.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezsporny jest fakt skazania strony wyrokiem Sądu Rejonowego w Augustowie z dnia 25 kwietnia 2007r. sygn. akt II K 122/07 za przestępstwo z art. 263 § 2 Kodeksu karnego a więc za przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu (Rozdział XXXII Kodeksu karnego). W takiej sytuacji, rozpoznając sprawę cofnięcia pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem, albowiem warunkiem cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest wskazanie w toku postępowania administracyjnego przez organy administracji, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez stronę danego przestępstwa (w tym przypadku przeciwko bezpieczeństwu publicznemu), a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego.

W rozpoznawanej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego charakter przestępstwa, za które został wnoszący kasację skazany, akcentowane przez Sąd pierwszej instancji tłumaczenie skarżącego o nieświadomości naruszenia przepisów dotyczących posiadania amunicji a więc niedostateczna wiedza w zakresie przepisów o broni i amunicji w sytuacji wieloletniego legitymowania się bronią myśliwską świadczą o braku poszanowania dla obowiązującego porządku prawnego. Popełnienie tego czynu ma niewątpliwie ścisły związek z bronią. Dlatego też zasadnie podniesiono w tej sprawie, że podstawowe znaczenie ma charakter zarzucanego czynu a ten niewątpliwie mając na uwadze okoliczności związane z ujawnieniem nielegalnego posiadania amunicji różnego kalibru przez skarżącego oraz nieprzestrzegania przepisów związanych przecież z posiadaniem amunicji, do czego skarżący winien niewątpliwie dążyć jako wieloletni myśliwy - prowadzi do wniosku , że skarżący nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji ( co do bezpiecznego jej posiadania) a tym samym może być zaliczony do kręgu osób co do których istnieje uzasadniona obawa jej użycia w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Popełnienie zatem tego rodzaju przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu pozwalało na wykazanie bezpośredniego związku z rzeczywistymi cechami charakteru strony i sposobem postępowania, które uzasadniają pojęcie decyzji o cofnięcie pozwolenia na broń w oparciu o podstawę prawną zastosowaną w sprawie. Tym samym w rozpoznawanej sprawie należycie ustalono i prawidłowo oceniono przesłanki cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń myśliwską. Bez wpływu zatem na prawidłowość zastosowania w tej sprawie przepisów prawa materialnego ma wykazywana w kasacji okoliczność, że zarzucany czyn jest występkiem i że jest to naruszenie jednostkowe prawa.

Niewątpliwie trafnie również Sąd pierwszej instancji interpretując przepisy zarzucone w kasacji wskazał, że przepis art. 15 ust.1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji stanowiący o istnieniu uzasadnionej obawy broni sprzecznie z prawem nie zastrzega by obawa ta użycia broni wiązała się ze świadomym jej użyciem niezgodnie z prawem skoro może również zaistnieć skutkiem nieświadomości uprawnionego wynikającego z braku wiedzy co do obowiązujących przepisów.

Dlatego też mając powyższe na uwadze nie można przyjąć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przedstawił niewłaściwą wykładnię czy też niewłaściwie zastosował art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji.

Ponadto podnieść na koniec należy, iż bez wpływu na wynik niniejszego postępowania miał fakt zatarcia skazania o czym skarżący poinformował Naczelny Sąd Administracyjny. Zatarcie skazania bowiem nastąpiło już po wydaniu zaskarżonych decyzji, natomiast podstawową regułą przy dokonywaniu oceny legalności zaskarżonych do sądów administracyjnych decyzji jest dokonywanie jej przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji ostatecznej. Zmiana stanu prawnego jaki i okoliczności faktycznych po wydaniu takich decyzji nie ma wpływu na wynik sadowej kontroli decyzji administracyjnych. Stąd też zatarcie skarania po upływie dwóch lat od wydania zaskarżonych decyzji nie mogło wpłynąć również na wynik niniejszego postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji wyroku .