Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1039/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 a ust. 1 pkt  3, art 5 usrt. 1 pkt 2 e
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Fabińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi I. G. i M.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 17 maja 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia 23 stycznia 2012 r. ustalającą I. G. i M. G. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 13.854,00 zł.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

Burmistrz Miasta jako organ podatkowy I instancji, działając na podstawie art. 2, art. 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.) oraz Uchwały Rady Miasta U. nr [...] z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2012 (Dz.Urz. Woj. Pomorskiego z 2012 r., poz. 9), ustalił I. G. i M. G. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 13.854,00 zł. Przedmiotem opodatkowania było 571,41 m2 powierzchni budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej, 179,70 m2 powierzchni budynku mieszkalnego, 2.390 m2 powierzchni gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz 90 m2 powierzchni związanej z prowadzeniem sezonowej działalności gospodarczej.

Podatnicy wnieśli odwołanie od powyższej decyzji podnosząc, że w stosunku do budynku stanowiącego kino powinna zostać zastosowana stawka podatku od nieruchomości jak za budynki pozostałe, nie zaś najwyższa stawka związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, bowiem prowadzenie kina nie jest działalnością gospodarczą, lecz kulturalną.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 maja 2012 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Kolegium uzasadniło, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), zwanej dalej u.p.o.l., za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Zinterpretowało, że już sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że grunt, budynek i budowla są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i że bez znaczenia pozostaje, czy nieruchomość jest wykorzystywana do prowadzenia tej działalności. Będąca przedmiotem opodatkowania nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy, na co wskazują znajdujące się w aktach sprawy dokumenty, z których wynika, że I. G. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą A, a w przedmiotowym budynku oprócz kina prowadzony jest także pensjonat oraz bufet. Znajduje się tam również bankomat.

Kolegium wskazało, że podatnik prowadzi działalność kulturalną, w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, ale nie jest instytucją kultury. Stosownie zaś do art. 3 ust. 2 tej ustawy jedynie działalność instytucji kultury nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu odrębnych przepisów. Skoro więc podatnik nie jest taką instytucją to do jego działalności, zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 ww. ustawy, mają zastosowanie przepisy o prowadzeniu działalności gospodarczej.

Tym samym, w ocenie Kolegium, skoro osoba będąca podatnikiem prowadzi działalność kulturalną, a nie jest instytucją kultury, o której mowa w ustawie o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, podatek od przedmiotowej nieruchomości (w zakresie działalności kulturalnej) winien być płacony według najwyższych stawek właściwych dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wnieśli o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji w zakresie opodatkowania błędną stawką powierzchni kina stanowiącej 665,26 m2.

W uzasadnieniu skargi podatnicy podnieśli, że przedmiotem działalności prowadzonej pod nazwą A jest działalność związana z projekcją filmów, wspomagająca wystawianie przedstawień artystycznych i działalność obiektów kulturalnych. Świadczy to jednoznacznie, że w ramach swej działalności przedsiębiorca świadczy usługi działalności kulturalnej, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 26 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz.U. z 2001 r., Nr 13, poz. 123). Powołując art. 1, art. 2, art. 3 ust. 1-3 ww. ustawy skarżący wywieli, że działalność kina nie jest działalnością gospodarczą. Potwierdza to, ich zdaniem, także art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz.U. z 2009 r., Nr 62, poz. 504) definiujący imprezę masową, z wyjątkiem m.in. imprez organizowanych w kinach. Ustawodawca nie zaliczył imprez w kinach do imprez masowych, jednakże umieścił kino razem z innymi imprezami kulturalnymi jak teatr, opera czy filharmonia. Podobnie o kulturalnym charakterze działalności kina świadczą zapisy zawarte w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz.U. z 2009 r., Nr 4, poz. 17), ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o kinematografii (Dz.U. z 2005 r., Nr 132, poz. 1111), a także Europejska Karta języków regionalnych lub mniejszościowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 137, poz. 1121), która w art. 12 zaliczyła kina do obiektów kulturalnych.

Skarżący stwierdzili, że z przepisów ustawy o działalności kulturalnej wynika, że osoby fizyczne, osoby prawne jak i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą prowadzić działalność kulturalną, jednakże tylko podmioty wskazane w art. 8 i art. 9 ustawy o działalności kulturalnej mogą tworzyć instytucje kultury. Fakt, że skarżący nie są instytucją kultury nie oznacza, że nie prowadzą działalności kulturalnej. Organy podatkowe nie dokonały zróżnicowania powierzchni zajętych na działalność gospodarczą od zajętych na działalność kulturalną. Tymczasem podatek od nieruchomości płaci się głównie od przedmiotu opodatkowania jakim jest powierzchnia budynku lub gruntu i dopiero w tym zakresie można dokonywać ustaleń, czemu ona służy i na jaką działalność jest wykorzystywana i czy w całości, czy w części.

Podsumowując skarżący stwierdzili, że powierzchnie kinowe powinny być opodatkowane stawką preferencyjną dla "budynków pozostałych", możliwe jest bowiem ujęcie tych powierzchni dla celów podatku od nieruchomości jako niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Taki pogląd wyrażony został w artykule prasowym, na który powołali się skarżący. Ponadto powołali się także na uchwałę Rady Miejskiej [...] z dnia 29 października 2009 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, w której to uchwale kina zaliczone zostały właśnie jako "pozostałe budynki lub ich części zajęte na prowadzenie działalności w zakresie prowadzenia kin" i opodatkowane niższą stawką podatku.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1-3 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (przedmiot opodatkowania). Definicję nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zawiera treść art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. stanowiąc, że za związane z tą działalnością uznaje się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami (także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych.

Z przytoczonej definicji wynika właściwie jeden tylko warunek, jaki muszą spełniać - wymienione w art. 2 ust. 1 u.p.o.l. - przedmioty opodatkowania do uznania ich za związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, a mianowicie, warunek ich posiadania przez przedsiębiorcę (względnie inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą). Wyrażona opinia znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym i poglądach doktryny, gdzie przyjmuje się niemal jednolicie, że sam fakt posiadania budynku, budowli lub gruntu przez przedsiębiorcę przesądza o uznaniu tych przedmiotów za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 28 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Op 160/10 i powołane tam orzecznictwo; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 24 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Rz 729/11; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 7 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 1294/11; zachowująca aktualność uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 kwietnia 2001 r., sygn. akt FPK 3/00; wyroki i uchwała na stronie: http://orzeczenia/nsa.gov.pl; L. Etel, "Podatek od nieruchomości, rolny, leśny", Podatkowe Komentarze Praktyczne, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 39).

Przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., definiujący zakres znaczeniowy gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie zawiera warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą. W tym też kierunku zmierza, jak już to sygnalizowano, sądowa wykładnia tego przepisu, w której powszechnie aprobowany jest pogląd, że dla przyjęcia związku nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej (opodatkowania według wyższych stawek), wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. Przy czym nie ma tu znaczenia okoliczność, czy w danym momencie owe grunty, budynki czy budowle są wykorzystywane do działalności gospodarczej. Uzasadnienie dla przyjętej koncepcji opodatkowania stanowi charakter podatku od nieruchomości, który jest podatkiem majątkowym - od posiadania, a nie od dochodu. Konsekwencją powyższego jest konstatacja, że opodatkowaniu tym podatkiem podlegać będzie samo posiadanie nieruchomości.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2009 r., II FSK 1031/09, konstrukcja podatku od nieruchomości ma charakter majątkowy (rzeczowy), a nie przychodowy, jako że nie nawiązuje do wpływów z nieruchomości. Podatek ten (jego konstrukcja) skupia się na samej własności lub posiadaniu gruntów, budynków i budowli, użytkowaniu wieczystym gruntów. Także sposób określenia podstawy opodatkowania w oparciu o pewne fizyczne parametry cechujące poszczególne rodzaje nieruchomości w ustawie tej wymienione jak powierzchnia użytkowa budynków, powierzchnia gruntów, wartość początkowa budowli, wskazuje wyraźnie na majątkowy, a nie przychodowy charakter tego podatku. Miejscem, w którym pojawia się element charakterystyczny dla podatków przychodowych jest przepis określający stawki podatku. Wyższe stawki określone są dla budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Jednak nie zmienia to charakteru tej daniny co do zasady, gdyż uzależnia się obowiązek płacenia podatku według wyższej stawki tylko od potencjalnych możliwości osiągania przychodów z budynku (gruntu), a nie stawek zróżnicowanych według wielkości rzeczywistych przychodów.

W rozpatrywanej sprawie I. G. współwłaściciel spornej nieruchomości, jest niewątpliwie przedsiębiorcą – prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą A w U. której przedmiotem jest m.in. prowadzenie kina, pensjonatu i działalności gastronomicznej. Skoro zatem przedmiotowy budynek jest wykorzystywany do prowadzenia działalności, o której mowa w art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447 ze zm.), to niewątpliwie jest on związany z działalnością gospodarczą w ujęciu art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.

Odwołując się natomiast do ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t.j. Dz.U. z 2001, Nr 13, poz.123 ze zm.), należy zauważyć, że art. 2 ww. ustawy zawiera jedynie przykładowe wyliczenie form organizacyjnych działalności kulturalnej, a wśród nich kino, o tym zaś, co stanowi działalność kulturalną, przesądza treść art. 1 ust. 1 cyt. ustawy. W myśl tego przepisu działalność kulturalna w rozumieniu tej ustawy polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury. Nie sposób więc podzielić argumentacji, że skarżący jest podmiotem prowadzącym działalność kulturalną w rozumieniu art. 3 ust. 2 tej ustawy, tj. działalność nie będącą działalnością gospodarczą. Skarżący jest bowiem przedsiębiorcą, który zgodnie z PKD prowadzi działalność gospodarczą związaną z kulturą. Zdaniem Sądu prowadzenie działalności "związanej z kulturą" nie jest tożsame z "prowadzeniem działalności kulturalnej", o której mowa w art. 1 ust. 1 cytowanej ustawy. Inaczej mówiąc, jakkolwiek jedną z dopuszczalnych form organizacyjnych prowadzenia działalności kulturalnej jest kino, to jednak nie wyklucza to prowadzenia w tej samej formie także działalności gospodarczej.

Dodatkowo należy zauważyć, że ustawodawca w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności kulturalnej przesądza, że do działalność kulturalnej, w zakresie nieuregulowanym jej przepisami oraz przepisami o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, stosuje się przepisy o prowadzeniu działalności gospodarczej, czyli ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447 ze zm.), zwanej dalej u.s.d.g. Skoro działalność kulturalna prowadzona przez skarżącego w formie kina nie jest uregulowana przepisami ustawy o działalności kulturalnej – ta reguluje bowiem działalność instytucji kultury, do których skarżący bezspornie się nie zalicza - to w tym zakresie zastosowanie znajdują przepisy u.s.d.g.

W konsekwencji przyjęcia przez organy podatkowe, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą, czego dowodzi wpis do ewidencji działalności gospodarczej, sporna w sprawie nieruchomość kwalifikowała się do jej opodatkowania według stawek wyższych, tj. właściwych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Fakt, że działalność ta w jednym z jej aspektów wiąże się z kulturą, nie pozbawia jej cech działalności gospodarczej, o których mowa w art. 2 u.s.d.g., do którego z kolei odsyła art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.

Powtórzyć należy, że z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tak więc różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza (np. socjalna, kulturalna) należy uznać za związane z działalnością gospodarczą.

Odnosząc się natomiast do przedłożonej przez skarżących uchwały Rady Miejskiej w Pruszkowie należy podkreślić, że wydana ona została w ramach delegacji ustawowej wynikającej z art. 5 ust. 4 u.p.o.l. W myśl tego przepisu przy określaniu wysokości stawek, o których mowa m.in. w ust. 1 pkt 2 lit. b-e (a więc m.in. stawek od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz pozostałych), rada gminy może różnicować wysokość stawek dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności rodzaj prowadzonej działalności. Rada gminy ma zatem kompetencję do tego, aby opodatkować np. kina niższą stawką podatku. Istotne jest jednak, że tego rodzaju uchwała, jako akt prawa miejscowego, obowiązuje jedynie na obszarze działania organu, który uchwałę tę wydał (art. 94 Konstytucji RP). Z faktu, że rada danej gminy zrezygnowała z opodatkowania kin podatkiem od nieruchomości według stawki wyższej, właściwej dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie można wywodzić generalnego obowiązku takiej rezygnacji także przez pozostałe gminy. Ustalenie wysokości stawek podatku od nieruchomości, w granicach upoważnienia ustawowego, jest bowiem suwerenną decyzją każdej gminy.

Wobec powyższego, w stanie prawnym obowiązującym w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie było podstaw prawnych dla uznania, że skarżący w zakresie prowadzenia kina nie wykonuje działalności gospodarczej, a tym samym, że nie mają zastosowania stawki w podatku od nieruchomości przewidziane dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.