Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2093/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA del. do WSA - Halina Kremis Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Asesor WSA - Anna Siedlecka/sprawozdawca/ Protokolant - Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości Przedsiębiorstwa A w O. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki samowolnie wybudowanych dwóch boksów garażowych na działce nr [...] w P. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kwotę 10 zł /dziesięć złotych/ tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi; I. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. II.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000

2

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...], oznaczoną [...] na podstawie art. 51 ust. 2, art. 52, art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz. 414 ze zm.) i art. 104 K.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał Przedsiębiorstwu A z/s w O. dokonanie na koszt własny rozbiórki samowolnie wybudowanych dwóch boksów garażowych o pow. zabudowy 11,34 x 7,57 m, dobudowanych do istniejącej zabudowy szeregowej zaplecza warsztatowo- socjalnego na terenie bazy zlokalizowanej na działce nr [...] w P., gmina S. oraz doprowadzenie terenu objętego przedmiotową inwestycją do stanu poprzedniego.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniach 11 października 1999 r. i 10 listopada 1999 r. przeprowadzone zostały wizje lokalne, w wyniku których ustalono, że w/w przedsiębiorstwo rozpoczęło i prowadzi roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia. Ponadto, inwestor nie uzyskał zgody W. G. na usytuowanie boksów garażowych bezpośrednio przy granicy z działką nr [...], stanowiącą jego własność.

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wstrzymał prowadzenie wszelkich robót budowlanych związanych z realizacją boksów garażowych. Następnie decyzją z dnia [...] Nr [...], w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, nałożył na Przedsiębiorstwo A w O. obowiązek wykonania i dostarczenia w terminie do dnia 31 stycznia 2000 r. powykonawczego projektu obejmującego inwentaryzację wykonanych robót związanych z realizacją przedmiotowych pomieszczeń garażowych wraz z orzeczeniem technicznym , stwierdzającym prawidłowość ich wykonania , a także z uwzględnieniem wymagań określonych w art.5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm. ) - sporządzonego przez osobę posiadająca odpowiednie uprawnienia.

Inwestor przedłożył powykonawczy projekt obejmujący inwentaryzację robót związanych z realizacją dwóch boksów garażowych wraz z orzeczeniem technicznym , określającym zakres robót niezbędnych do wykonania zgodnie z obowiązującymi przepisami , w tym techniczno - budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej. Jednakże nie został spełniony wymóg określony w art.. 5 ustawy - Prawo budowlane, dotyczący zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, a mianowicie brak jest zgody właściciela sąsiedniej działki nr [...] będącej własnością W. G. na usytuowanie boksów garażowych bezpośrednio przy granicy tej działki. Przedsiębiorstwo nie przedłożyło również

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000 3

dowodu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w obrębie, przewidzianego do wykupu od W. G., pasa gruntu niezbędnego do zachowania odległości realizowanych boksów garażowych.

Stwierdzając w/w uchybienia formalno-prawne brak jest, zdaniem organu I instancji, podstaw do uznania czynności dokonanych przez Przedsiębiorstwo A w O., za dopełnienie obowiązku zmierzającego do doprowadzenia zaistniałego stanu do zgodnego z prawem.

W odwołaniu od decyzji z dnia [...] Nr [...] Przedsiębiorstwo A w O. podniosło, że sporny obiekt istnieje już od pięciu lat, wobec powyższego powinien być rozpatrzony zgodnie a art. 49, art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Na dowód powyższego odwołujący przedłożył kserokopię protokołu kontroli z dnia 16 marca 1994 r. przeprowadzonej przez Urząd Rejonowy w O. na okoliczność stwierdzenia samowoli budowlanej w postaci budowy wiaty garażowej na bazie KGR w P.

Odwołujący podnosi ponadto, że usiłował załatwić sprawę zgodnie z obowiązującymi przepisami , jednakże ze względu na upór W. G. co do wygórowanej ceny zbycia części swojego gruntu pod w/w inwestycję ( żąda ceny 6-ciokrotnie wyższej ), zmuszony jest prosić organ odwoławczy o pomoc w bezspornym załatwieniu sprawy.

Decyzją z dnia [...] nr [...], oznaczoną [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w S. w mocy.

W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję nie uchybiając przepisom prawa budowlanego , regulującym w sposób szczegółowy procedurę doprowadzania do stanu zgodnego z prawem , inwestycji realizowanych w warunkach samowoli budowlanej . Obowiązek dostarczenia określonych dokumentów , nałożony został na inwestora w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. W związku z tym, że inwestor nie wykonał obowiązku w zakreślonym terminie, z uwagi na istotne braki w dostarczonej dokumentacji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę przedmiotowych obiektów w trybie art. 51 ust 2 ustawy.

Analizując prowadzone przez organ I inst. postępowanie nie istnieje , zdaniem organu odwoławczego, możliwość doprowadzenia spornej inwestycji do stanu zgodnego z prawem.

Ponadto, organ odwoławczy zauważa, że odnośnie wniosku inwestora z dnia 21 lutego 2000 r. ( data wpływu 23.02.2000 r.) o przesunięcie terminu do

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000 4

uzupełnienia dokumentacji, iż został on złożony po upływie 7- dniowego terminu, liczonego od daty doręczenia wezwania ( 4.02.2000 r.) do dostarczenia w/w dokumentacji.

W skardze do NSA Przedsiębiorstwo A w O. podniosło, że w trakcie budowy podległej jednostki w P. w latach 1984-87, wykonało pełny zakres fundamentowania planowanych obiektów zaplecza warsztatowo-socjalnego w swojej bazie, pozostawiając wiaty niedokończone o przeciętnej wysokości 2,20 m z bloczków betonowych. W późniejszym okresie przykryto je tymczasowym dachem blaszanym nie wychodzącym poza obręb wiaty. Stan taki potwierdza protokół Urzędu Rejonowego w O. z dnia [...]. Przedstawiony stan nie uległ zmianie do września 1998 r., kiedy w systemie gospodarczym podniesiono wysokość wiat do 3,40 m, co spowodowało interwencję W. G. -właściciela przylegającego pola do posesji skarżącego. Skarżący dodaje, że pola orne W. G. od spornego obiektu oddziela pas zieleni ( nieużytku) zadrzewionego wysokimi topolami, nie zachodzi więc możliwość przesłaniania użytkowanych pól.

Skarżący wskazuje, że usytuowanie wiat mieści się w linii zabudowy budynków socjalnych stojących od przeszło 20 lat. Podjęta też próba zgodnego z prawem usankcjonowania istniejącej zabudowy, przy poniesionych nakładach finansowych ( projekt techniczny, pomiary geodezyjne ) została odrzucona przez organ I instancji.

W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Ustosunkowując się do zarzutów i wywodów zawartych w skardze organ odwoławczy uznał, że zostały one wyjaśnione w całości w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia i pozostają bez wpływu na treść wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

W dniu 7 listopada 2003 r. do sprawy wstąpił, w miejsce skarżącego, Syndyk Masy Upadłościowej Przedsiębiorstwa A w O., który poparł skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) - Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy jest do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000

5

jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.

Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz., U. Nr 153, poz. 1270 ), uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu administracyjnym lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdził, że przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt la i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Nie będąc związany z mocy art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi granicami skargi, należało z urzędu podnieść, że organy obu instancji nie wykazały w sposób dostateczny istnienia przesłanek do wydania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 51 ust. 2, art. 52 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji.

Do zastosowania bowiem rygoru określonego w art. 51 ust. 2 ustawy prawo budowlane, konieczne jest ustalenie nie tylko faktu realizowania obiektu budowlanego w ramach samowoli budowlanej, ale również dokładne opisanie i wykazanie niewykonania obowiązków określonych w poprzedzającej decyzji nakazującej obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.

W decyzji z dnia [...] Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nakazano skarżącemu dostarczenie powykonawczego projektu obejmującego inwentaryzację wykonanych robót związanych z realizacją pomieszczeń garażowych na działce nr [...] w P. wraz z orzeczeniem technicznym, stwierdzającym prawidłowość ich wykonania , a także z uwzględnieniem wymagań określonych w art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. w decyzji z dnia [...] nr [...] nakazującej rozbiórkę przedmiotowych garaży stwierdził, że Przedsiębiorstwo A w O. nie spełniło wymogu art. 5 ustawy - Prawo budowlane dotyczącego zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, a mianowicie nie uzyskało zgody właściciela sąsiedniej działki nr [...] W. G. na usytuowanie boksów garażowych bezpośrednio przy granicy z tą działką.

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000 6

Ponadto Przedsiębiorstwo nie przedłożyło dowodu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w obrębie przewidzianego do wykupu od W. G. pasa gruntu niezbędnego do zachowania odległości realizowanych boksów garażowych zgodnie z obowiązującymi przepisami,

Z tych samych przyczyn D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy powyższą decyzję, która została zaskarżona do Sądu.

Przytaczając jako przesłankę zastosowania rygoru przewidzianego w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane samowolę w zakresie braku zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości na dokonanie wymienionych prac w postaci realizacji boksów garażowych , a w związku z tym uznanie, że inwestor nie dysponuje nieruchomością na cele budowlane jako warunku niezbędnego do uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych , organy obu instancji przeoczyły, iż art. 5 prawa budowlanego nie zawiera w ogóle wymogu spełnienia tych przesłanek. Powołanie się zatem na brak zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich w powyższym zakresie jest wymogiem chybionym.

Również wśród obowiązków inwestora określonych decyzją Nr [...] z dnia [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nie znajduje się wymóg uzyskania i dostarczenia powyższej zgody od W. G.

Zauważyć przy tym należy, że sporne garaże posadowione zostały na działce nr [...] stanowiącej w całości własność strony skarżącej, a nie W. G., zatem usytuowanie obiektu budowlanego bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią nie jest budową na cudzym gruncie, lecz na gruncie, co do którego inwestorowi przysługuje prawo wykorzystania go na cele budowlane.

Wobec powyższego Sąd za błędną uznał konieczność przedłożenia przez inwestora dokumentu stwierdzającego zgodę właściciela nieruchomości sąsiedniej W. G. na budowę spornych garaży.

W tym miejscu wskazać trzeba, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 5 marca 2001 r. ( Dz. U. Nr 17, poz. 207 ) orzekł, że §12ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela sąsiedniej działki na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jest niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego.

W konsekwencji zaprezentowanego orzecznictwa przepis ten utracił moc z dniem 16 marca 2001 r. , na co Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując kontroli postępowania administracyjnego, obowiązany był zwrócić uwagę z urzędu.

Sygn. akt II SA/Wr 2093/2000 7

Reasumując należy stwierdzić, że skoro ostateczna decyzja nr [...] z dnia [...] PINB w S., mająca charakter uprzedni w stosunku do zaskarżonych, nie zawierała wyraźnie wymogu dostarczenia dokumentu w postaci zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości, to nie można było uznać, iż inwestor nie wykonał nałożonych na niego powyższą decyzją obowiązków, a zatem decyzje organów obu instancji wydane na podstawie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego należało uznać za wadliwe.

Z tych przyczyn oraz na mocy art. 145 § 1 pkt la i c , art. 152 oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.