Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 949/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 64 par 1, art. 64b
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Agnieszka Krawczyk, po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 24 stycznia 2019 r. sygn. akt I SA/Ke 431/18 w sprawie ze skargi W. w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 1 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Ke 431/18, w sprawie ze skargi

Województwa [...] Centrum [...] w L. (dalej: Centrum) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 1 października 2018 r. w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżone postanowienie,

Stan faktyczny sprawy przedstawiony przez Sąd pierwszej instancji jest następujący.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Kielcach zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. (dalej: Naczelnik Urzędu Skarbowego) z 13 lipca 2018 r. w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. Organ wyjaśnił, że pismem z 6 grudnia 2016 r. wierzyciel - Województwo Łódzkie, w imieniu którego działa Centrum, przesłał tytuł wykonawczy o nr [...] z 6 grudnia 2016 r. celem wszczęcia egzekucji administracyjnej wobec E. sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej: spółka). Zawiadomieniem z 2 stycznia 2017 r. organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego zostało doręczone spółce 19 stycznia 2017 r. W związku z dokonaniem zajęcia powstały koszty egzekucyjne w kwocie 52.250,75 zł, opłata manipulacyjna stanowiła kwotę 8.708,46 zł. W wyniku zastosowania ww. środka egzekucyjnego I. (dalej: Bank) przekazał na rachunek organu egzekucyjnego jednorazowo w dniu 9 stycznia 2017 r. kwotę 7.569,86 zł, która została zarachowana na koszty egzekucyjne. Pismem z 2 lutego 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego skierował wniosek do Banku o wskazanie wszelkich operacji dokonywanych na rachunku bankowym dłużnika oraz do Starostwa Powiatowego w S. o udostępnienie danych osobowych. Starostwo Powiatowe poinformowało, że spółka nie jest właścicielem, współwłaścicielem, posiadaczem bądź wieczystym użytkownikiem jakiejkolwiek nieruchomości gruntowej lub budynkowej położonej na terenie powiatu staszowskiego. W dniu 14 lutego 2017 r. powyższy tytuł wykonawczy został przydzielony do służby, w trakcie której pracownik organu egzekucyjnego ustalił, że brak jest oznak prowadzenia działalności gospodarczej pod adresem spółki. Na podstawie danych uzyskanych z Banku organ egzekucyjny dokonał zajęć wierzytelności z tytułu współpracy w D.L.P. sp. z o.o., D.D.G.P. sp. z o.o., P. O. sp. z o.o., D. sp. z o.o. Trzy spółki, tj. D.L.P. sp. z o.o., D.D.G.P. sp. z o.o. oraz D. sp. z o.o. nie uznały zajętej wierzytelności oraz oświadczyły, że nie posiadają zobowiązań wobec zobowiązanej spółki. Spółka P.O. nie odebrała kierowanej do niej korespondencji. Tytuł wykonawczy 8 marca 2017 r. został ponownie przydzielony do służby, w wyniku której ustalono, że pod adresem ul. [...] w R. spółka nie prowadzi działalności od lutego 2016 r., ponadto nie stwierdzono żadnych ruchomości wymienionych w piśmie wierzyciela z 21 lutego 2017 r. Organ egzekucyjny skierował zapytanie do Serwisu Ksiąg Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości w celu ustalenia nieruchomości spółki na terenie całego kraju. Z uzyskanej odpowiedzi wynika, że spółka nie posiada żadnych nieruchomości. Pismem z 6 kwietna 2017 r. organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o wskazanie majątku spółki, do którego należy skierować egzekucję. Organ egzekucyjny podniósł, że dotychczas zgromadzony materiał dotyczący majątku spółki daje podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wierzyciel poinformował, że nie posiada dodatkowych informacji dotyczących majątku zobowiązanej spółki.

Postanowieniem z 9 czerwca 2017 r. organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku spółki na podstawie ww. tytułu wykonawczego. Na postanowienie to wierzyciel nie złożył zażalenia. Pismem z 5 lipca 2017 r. organ egzekucyjny zawiadomił wierzyciela o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki. Wierzyciel wystąpił o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Postanowieniem z 17 sierpnia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego obciążył wierzyciela - Województwo Łódzkie, w imieniu którego działa Centrum, kosztami prowadzonego wobec majątku spółki postępowania egzekucyjnego w kwocie 44.680,89 zł. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z 5 października 2017 r. utrzymał w mocy to postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 22 lutego 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 661/17 uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd stwierdził, że obciążając wierzyciela kosztami egzekucyjnymi organ w żaden sposób nie odniósł się do kwestii adekwatności wysokości ustalonych kosztów egzekucyjnych względem poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny, poniesionego nakładu pracy przy egzekwowaniu należności, nie rozważył, czy została zachowana racjonalna zależność między ustaloną wysokością opłat a czynnościami organów, za podjęcie których opłaty te zostały naliczone, tak aby opłaty nie stały się swoistą sankcją pieniężną. Organ pominął te argumenty, które zadecydowały o niekonstytucyjności zastosowanych przepisów, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z sygn. akt SK 31/14.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Dyrektor postanowieniem z 30 maja 2018 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Postanowieniem z 13 lipca 2018 r. organ egzekucyjny — Naczelnik Urzędu Skarbowego po ponownym rozpatrzeniu sprawy obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 18.080,14 zł. Utrzymując w mocy to postanowienie dyrektor przytoczył przepisy art. 64c § 1 i § 6a pkt 2, art. 64 § 1 pkt 4, § 2, § 6, § 9 pkt 2, § 10 i art. 64b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. 2017. poz. 1257 ze zm., dalej u.p.e.a. ), a także art. 153 p.p.s.a. Wskazał na stanowisko zawarte w wyroku I SA/Ke 661/17. Dyrektor wyraził stanowisko, że działania organu egzekucyjnego zawarte w postanowieniu z 13 lipca 2018 r. uwzględniają wytyczne wyroku Trybunału Konstytucyjnego zawarte w sprawie SK 31/14 jak i w wyroku WSA w Kielcach sygn. akt I SA/Ke 661/17. Za punkt odniesienia do określenia kosztów egzekucyjnych przyjęto regulacje u.p.e.a. dotyczące wysokości kosztów egzekucyjnych w przypadku egzekucji z nieruchomości, gdzie ustawa przewiduje ograniczenie wysokości opłaty za zajęcie nieruchomości poprzez wskazanie kwotowo maksymalnej wysokości opłaty za zajęcie nieruchomości - nie więcej niż 34.200 zł. Nieuzasadnionym jest obciążenie wierzyciela opłatą za zajęcie rachunku bankowego w kwocie przekraczającej stawkę maksymalną w wysokości 34.200 zł, określonej w art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. z tytułu egzekucji z nieruchomości uznawanej za najbardziej skomplikowaną i pracochłonną czynność egzekucyjną. W stosunku do opłaty za zajęcie rachunku bankowego jak i opłaty manipulacyjnej ustawa nie określa maksymalnej jej wysokości, a jedynie minimalną. Nieuzasadnione byłoby jednak z uwagi na konieczność zapewnienia funkcji fiskalnej obniżenie kosztów egzekucyjnych do wysokości minimalnych stawek określonych w ustawie egzekucyjnej. Skoro przy skomplikowanej czynności zajęcia nieruchomości opłata wynosi 8%, nie więcej niż 34.200 zł, to przy opłacie za zajęcie rachunku bankowego oraz opłacie manipulacyjnej należy uwzględnić mniejszy nakład pracy. Ustawodawca uznał, że 8% opłata dla zajęcia nieruchomości może wynosić maksymalnie 34.200 zł, dlatego organ egzekucyjny miał podstawy do przyjęcia, zachowując proporcję, że 5% opłaty za zajęcie rachunku bankowego może wynosić maksymalnie 21.375 zł, natomiast przy przyjęciu ww. proporcji 1% opłaty manipulacyjnej może wynosić maksymalnie 4.275 zł. Organ miał na względzie fakt, że ustawodawca biorąc pod uwagę stopień skomplikowania czynności określił odmiennie wysokość opłat na 1% za czynności manipulacyjne, 5% za zajęcie rachunku bankowego i 8% za zajęcie nieruchomości. Przejmując z u.p.e.a. różnice w wysokości opłat przyjętej przez ustawodawcę pomiędzy 1%, 5% i 8% organ zachowując ustawową proporcję doszedł do wniosku, że skoro opłata procentowa od 8% została ograniczona do 34.200 zł, to wypełnieniem wymogu miarkowania kosztów będzie przyjęcie proporcji od tej maksymalnej stawki z uwzględnieniem stawki procentowej dla opłaty za zajęcie rachunku bankowego oraz opłaty manipulacyjnej. Z tego względu uznał, że wykonaniem nakazów z wyroku Trybunału Konstytucyjnego oraz wyroku WSA w Kielcach będzie ograniczenie procentowej opłaty za zajęcie rachunku bankowego do kwoty 21.375 zł oraz opłaty manipulacyjnej do kwoty 4.275 zł, wynikające z miarkowania kosztów uwzględniającego fakt mniejszego skomplikowania czynności manipulacyjnych niż zajęcia nieruchomości. Uwzględniając uzyskane kwoty w wyniku zajęcia rachunku bankowego w Banku organ egzekucyjny ustalił kwotę należnych kosztów egzekucyjnych w wysokości 18.080,14 zł.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 7 § 2 u.p.e.a. Dyrektor wyjaśnił, że organ egzekucyjny dokonując (niezwłocznie po wpływie tytułu wykonawczego do organu egzekucyjnego) zajęcia rachunku spółki w żaden sposób nie mógł przewidzieć, czy egzekucja z tego środka będzie skuteczna. Z odpowiedzi uzyskanej 22 lutego 2017 r. z Banku w trybie art. 36 § 1c u.p.e.a. wynika, że do listopada 2016 r. rachunek spółki wykazywał obroty, które w pełni zaspokoiłyby zobowiązanie objęte przedmiotowym tytułem wykonawczym. Ponadto dokonanie przez organ egzekucyjny zajęć wierzytelności od podmiotów, które zostały wskazane przez Bank jako potencjalni kontrahenci dłużnika było w pełni uzasadnione. Podmioty te w przeszłości współpracowały ze spółką, zachodziło więc prawdopodobieństwo, że sytuacja taka może mieć miejsce w dalszym ciągu. Wskutek dokonanych ww. zajęć wierzytelności, organ egzekucyjny nie naliczył wierzycielowi żadnych kosztów egzekucyjnych.

Na powyższe postanowienie Województwo Łódzkie - Centrum złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wnosząc o jego uchylenie zarzuciło naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. polegające na niewłaściwym zastosowaniu powołanych norm poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, mocą którego organ pierwszej instancji obciążył skarżącego wierzyciela nadmiernie wygórowaną opłatą za dokonanie czynności egzekucyjnej i opłatą manipulacyjną, mimo, iż podjęte przez organ czynności egzekucyjne nie wymagały szczególnych kosztów, nakładów pracy, ani też nie były obarczone wysokim poziomem skomplikowania, a co więcej czynności podjęte przez organ pierwszej instancji były z perspektywy skarżącego - całkowicie nieskuteczne - wobec czego wysokość naliczonych opłat pozostaje całkowicie nieadekwatna do nakładu i efektów pracy organu, jak również stopnia jej skomplikowania,

- art. 64 § 1 pkt 4 oraz art. 64 § 6 u.p.e.a. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 31/14, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, mocą którego organ pierwszej instancji określił wysokość kosztów egzekucyjnych w sposób abstrakcyjny, w oderwaniu od stopnia efektywności egzekucji, oraz stopnia skomplikowania i nakładu pracy koniecznego do wykonania czynności egzekucyjnych,

2) przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 153 p.p.s.a. poprzez określenie kosztów egzekucyjnych przedmiotowego postępowania z pominięciem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Kielcach sygn. akt I SA/Ke 661/17, tj. bez uwzględnienia stopnia efektywności egzekucji, poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych,

- art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez ich niezastosowanie, polegające na naruszeniu zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiana zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, co skutkowało niesłusznym naliczeniem i obciążeniem skarżącego kosztami egzekucyjnymi w nadmiernej wysokości, mimo że czynności organu egzekucyjnego podjęte w toku postępowania egzekucyjnego (w szczególności stopień ich skomplikowania i pracochłonność) nie dawały podstaw do naliczenia opłat w tak znacznej wysokości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylając zaskarżone postanowienie wyjaśnił, że prawomocnym wyrokiem z 22 lutego 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 661/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 5 października 2017 r. w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. Sąd wyjaśnił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wyeliminował z porządku prawnego przepisów art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i art. 64 § 6 u.p.e.a. w całości. Co do zasady istnieje nadal podstawa prawna do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a., z zastosowaniem procentowego sposobu obliczania opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej w odniesieniu do kwoty egzekwowanych należności. Sąd wskazał organowi, że ponownie rozpoznając sprawę, w razie braku interwencji ustawodawcy, winien ocenić czy ustalone koszty egzekucyjne na podstawie stawek procentowych wskazanych w przepisach u.p.e.a. przystają do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. Wyjaśnił też, że koszty egzekucyjne mają zapewnić funkcjonowanie aparatu egzekucyjnego z tym zastrzeżeniem, że jakkolwiek funkcja fiskalna powinna polegać na uzyskaniu (przynajmniej częściowego) zwrotu kosztów funkcjonowania aparatu egzekucyjnego, to istotne jest zachowanie racjonalnej zależności pomiędzy wysokością tych kosztów, a czynnościami organów, za podjęcie których zostały naliczone. W ocenie Sądu orzekającego w obecnie rozpoznawanej sprawie, Dyrektor w ponownie prowadzonym postępowaniu nie zastosował się do powołanych wyżej wytycznych Sądu zawartych w wyroku z 22 lutego 2018 r. Tym samym naruszył przepis art. 153 p.p.s.a. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ obliczając wysokość kosztów egzekucyjnych prowadzonego w przedmiotowej sprawie postępowania egzekucyjnego, uczynił to w odniesieniu do przepisu art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a., tj. do przepisu regulującego wysokość kosztów egzekucyjnych w przypadku egzekucji z nieruchomości. Wyjaśnił, w jaki sposób przełożył wymienioną w tym przepisie kwotę 34.200 zł na maksymalną opłatę za zajęcie rachunku bankowego i opłatę manipulacyjną. Wskazał, że proporcjonalnym odpowiednikiem wskaźnika 8% i kwoty 34.200 zł, będzie przy wskaźniku 5 % kwota 21.375 zł za zajęcie rachunku bakowego i przy wskaźniku 1 % kwota 4.275 zł opłaty manipulacyjnej. Uznał, że ograniczenie tych opłat wynika z miarkowania kosztów i uwzględnia fakt mniejszego skomplikowania czynności manipulacyjnych niż zajęcie nieruchomości.

W ocenie Sądu orzekającego w rozpoznawanej sprawie błędne jest stanowisko organu, że taki sposób ustalania kosztów stanowi wykonanie wytycznych wynikających z wyroku I SA/Ke 661/17. Organ nie uwzględnił jednoznacznie brzmiącego nakazu rozpatrzenia trzech czynników: stopnia skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny, nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych oraz stopnia efektywności egzekucji. Zaniechania organu powodują, że nadal, tak jak i w sprawie I SA/Ke 661/17, powstaje uzasadniona wątpliwość czy ustalone koszty egzekucyjne przystają do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP, w zakresie których to przepisów wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny. Należy ocenić, że zarówno poziom skomplikowania sprawy, nakład pracy jak efektywność były niewielkie. Nie można tracić z pola widzenia, że sprawa dotyczy egzekucji z rachunku bankowego. W sprawie tej, jak wynika z akt sprawy, wystosowano pięć zawiadomień o zajęciu wierzytelności i trzy ponaglenia. Cztery pisma stanowiły wystąpienia do innych podmiotów (do Banku, do Starostwa Powiatowego, do serwisu ksiąg wieczystych, do Urzędu Gminy w Rytwianach). Jednym pismem organ wystąpił do wierzyciela o wskazanie majątku spółki, a kolejnym do odrębnego referatu o przekazanie analizy dotyczącej zobowiązanej spółki. Wygenerował też raporty na temat spółki. Pracownik organu dwukrotnie udał się do siedziby zobowiązanej spółki w celu podjęcia czynności egzekucyjnych. W efekcie podjętych czynności organ wyegzekwował kwotę 7.569,86 zł.

Podsumowując Sad zarzucił organowi, że obliczenie wysokości opłaty za zajęcie rachunku bankowego i opłaty manipulacyjnej przez odwołanie się do art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. nie stanowi realizacji przepisu art. 153 p.p.s.a. Organ miał obowiązek dokonać analizy czynników wyszczególnionych w uzasadnieniu sprawy I SA/Ke 661/17, czego zaniechał. Nie zbadał w żaden sposób, czy zachowana została racjonalna zależność pomiędzy wysokością kosztów egzekucyjnych a czynnościami organów, za które zostały naliczone.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Kielcach wniósł skargę kasacyjną i zaskarżył powyższy wyrok w całości zarzucając mu naruszenie:

1. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów o postępowaniu, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 1 października 2018 r. przez nie mający usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organ nie uwzględnił wytycznych Sądu zawartych w orzeczeniu I SA/Ke 661/17 z 22 lutego 2018 r. pomimo, że rozpoznając ponownie sprawę organy zastosowały się do wskazanego orzeczenia i wykonały je w sposób prawidłowy, uwzględniając wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 31/14. Wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

- art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 1 października 2018 r. przez nie mający usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym art. 8 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organ naruszył zasadę proporcjonalności określając należne koszty egzekucyjne we wskazanej w uchylonym postanowieniu wysokości, a ponadto błędne przyjęcie, iż takie wyliczenie kosztów egzekucyjnych stwarza zagrożenie, że "wierzyciele nie będą kierować tytułów egzekucyjnych do organów egzekucyjnych w obawie przed grożącymi im kosztami tego postępowania." Wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

- naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 1 października 2018 r. przez nie mający usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym art. 6 i 7 k.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że działanie organu w rozpoznawanej sprawie "nie sprzyja zasadzie praworządności", podczas, gdy organ w prowadzonym postępowaniu zastosował obowiązujące przepisy prawa oraz wzorce konstytucyjne zawarte w wytycznych Sądu, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

2. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 1 października 2018 r. przez nie mający usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 4 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że dokonane przez organ miarkowanie kosztów egzekucyjnych nie przystaje do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP, podczas, gdy mając na uwadze wskazane przepisy oraz wytyczne zawarte przez Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu SK 31/14 organy ustaliły wysokość należnych kosztów w sposób uwzględniający wzorce konstytucyjne, a co za tym idzie uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy.

- art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 1 października 2018 r. przez nie mający usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 4 u.p.e.a. poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i przyjęcie, że koszty związane z czynnościami takimi jak wezwania, zapytania kierowane do innych organów, kontrole w siedzibie zobowiązanego, powiązane są z wysokością opłat egzekucyjnych uregulowanych w art. 64b u.p.e.a. i nie mają żadnego związku z naliczaniem opłat egzekucyjnych. Uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, alternatywnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi z uwagi na jej bezzasadność oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

W piśmie procesowym – spóźnionej odpowiedzi na skargę kasacyjną strona wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych oraz o przeprowadzenie rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest niezasadna.

Na początek podnieść należy, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia dostatecznie wszystkie wymogi, przesłanki i standardy wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji ustosunkował się wystarczająco wszechstronnie, kompletnie i poprawnie do istotnych zagadnień i okoliczności sprawy.

Z uzasadnienia tego wynika również zastosowanie się Sądu do związania uprzednio wydanym w sprawie wyrokiem (art. 153 p.p.s.a.), czego nie można jednak pozytywnie powiedzieć o ponowionym postępowaniu egzekucyjnych organów podatkowych.

Sąd pierwszej instancji nie dążył wyłącznie do obniżenia lub nawet zniesienia spornych kosztów egzekucyjnych, czego potwierdzeniem być może, że nie podążył za poglądami prawnymi, zgodnie z którymi przepisy nie określające górnej granicy odpowiedzialności nie mogą stanowić legalnej podstawy rozstrzygnięć administracyjnych, że w takim przypadku, zgodnie z Konstytucją, należałoby zrezygnować z pobierania spornych opłat egzekucyjnych (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2019 r., II FSK 2576/18, CBOiSA).

Sąd pierwszej instancji zarzucił "zaledwie" organowi egzekucyjnemu, że nie zbadał, czy zachowana została racjonalna zależność pomiędzy wysokością kosztów egzekucyjnych a czynnościami organów, za które zostały naliczone. Przytoczona ocena Sądu pierwszej instancji nie narusza prawa, w tym nie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a., nie może jej zmienić treść skargi kasacyjnej, która nie zastępuje, w tym nie uzupełnia prawidłowości, kompletności i wszechstronności ocen postępowania administracyjnego.

Nietrafny jest pogląd wnoszącego skargę kasacyjną, że Sąd pierwszej instancji bezpodstawnie utożsamił opłaty egzekucyjne z wydatkami postępowania egzekucyjnego, to jest (normatywnie) art. 64 § 1 u.p.e.a. i art. 64b u.p.e.a.

Porównując czasochłonność i pracochłonność czynności postępowania egzekucyjnego Sąd badał standardy według których winny być określane i miarkowane opłaty egzekucyjne za wynik tego postępowania. Poszukiwanie, rozważania i badanie tych standardów zgodne jest niewątpliwie z zasadami postępowania administracyjnego wynikającymi z art. 6, art. 7, art. 8 Kpa a także z ocenami prawnymi przedstawionymi w obowiązującym erga omnes (art. 190 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14, (Dz. U. 20016 r., poz. 1244).

Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaną skargę kasacyjną oddalił.