Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1055/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 5 ust. 1, art. 7
journal: Dz.U. 2005 nr 267 poz 2259
law: Ustawa z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania"
article: Art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, ust. 4, art. 8 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: Par. 6
journal: Dz.U. 2006 nr 25 poz 186
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006 r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania"
article: Art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego skargę oddala.


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 12 kwietnia 2012r.

Decyzją z dnia [...] 2010r. Nr [...] Wójt Gminy przyznał J. J. świadczenie pieniężne w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności w wysokości 300 zł. Na podstawie wywiadu środowiskowego organ I instancji ustalił, iż J. J. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną oraz obecnie nie posiada stałego źródła dochodu, a tym samym spełnia wymogi określone w art. 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Ponadto organ ustalił, iż J. J. korzysta z doraźnej pomocy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w formie zasiłków celowych i okresowych. W związku z powyższym Wójt Gminy przyznał J. J. jednorazowy zasiłek celowy na zakup żywności lub posiłków w miesiącu wrześniu i październiku 2010r.

Po rozpoznaniu odwołania J. J., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2011r. Nr [...] uchyliło powyższą decyzję Wójta Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, iż w uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że dochód J. J. nie przekracza 150% kryterium dochodowego, określonego w art. 8 ustawy o pomocy społecznej oraz że wskazane jest udzielenie pomocy pieniężnej na zakup żywnością. Nie odniósł się natomiast w ogóle do kwestii, że zarówno wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Tym samym organ I instancji przyznając pomoc w wysokości 300 zł nie wskazał, jakimi kryteriami poza kryterium dochodowym się kierował. Zdaniem Kolegium, dla ustalenia stanu faktycznego sprawy niezbędna była także szczegółowa analiza potrzeb skarżącego w zakresie przeciętnych miesięcznych kosztów zakupu posiłków oraz żywności, a następnie odniesienie potrzeb i oczekiwań wnioskodawcy do możliwości Ośrodka Pomocy Społecznej. Organ odwoławczy zarzucił również, iż uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełnia wymogów zawartych w art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Kolegium uznało zatem, iż decyzja organu I instancji jest nadmiernie dowolna, a zatem przekracza granice uznania administracyjnego. Zasady doświadczenia życiowego wskazują bowiem, iż nawet podstawowe zaspokojenie miesięcznych potrzeb żywieniowych dorosłego mężczyzny znacznie przekracza kwotę 150 zł. SKO wyjaśniło, iż organ, orzekając na podstawie przepisu opartego na uznaniu administracyjnym, tak jak w niniejszej sprawie, ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, a to znaczy, że nawet w sytuacji uznania, iż strona spełnia przesłanki w nim wskazane, może wydać negatywne dla niej orzeczenie, przy czym przed jego podjęciem winien rozważyć interes społeczny i słuszny interes strony, tj. w odpowiedni logiczny sposób przedstawić swoje argumenty również i w tym zakresie.

Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze, stwierdziło, iż uzasadnienie decyzji organu I instancji nie odpowiada wymogom wynikającym z przywołanego powyżej przepisu prawa, a dostrzeżone uchybienia posiadają wpływ na podjęte rozstrzygnięcie i tym samym wyczerpują przesłankę zawartą w art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym Kolegium uznało, iż decyzję Wójta Gminy należy uchylić po to, aby umożliwić organowi I instancji wydanie decyzji po uprzednim przeprowadzeniu postępowania oraz należyte jej uzasadnienie i tym samym dać możliwość organowi odwoławczemu na prawidłowe orzeczenie w ramach kontroli instancyjnej.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2011r. Nr [...] przyznał J. J. świadczenie pieniężne w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności w kwocie 300 zł w miesiącu wrześniu i październiku 2010r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że J. J. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie jest osobą niepełnosprawną, a obecnie nie posiada stałego źródła dochodu. Organ I instancji uznał zatem, iż J. J. spełnia wymogi określone w art. 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Wójt Gminy wskazał również, iż w 2010r. J. J. otrzymał pomoc w postaci zasiłku celowego na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w kwocie 100 zł oraz zakup żywności w kwocie 100 zł razem 200 zł (decyzja z dnia 1 kwietnia 2010r.), zasiłek celowy na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w kwocie 100 zł, na zakup opału 200 zł oraz zakup żywności w kwocie 100 zł razem 400 zł (decyzja z dnia [...] 2010r.), zasiłek okresowy w kwocie 238,50 zł miesięcznie za okres od 1 lipca 2010r. do 31 sierpnia 2010r. Ponadto w 2010r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej przyznawał według planu 5 zł na dzień na zakup żywności lub posiłków przez 30 dni w miesiącu. Organ wskazał, iż J. J. otrzymał 300 zł – po 150 zł (30 dni razy 5 zł) na miesiąc na zakup żywności lub posiłków. Wójt Gminy stwierdził, iż priorytetem jest przyznawanie pomocy w postaci finansowania posiłków dla dzieci lub osób dorosłych – dla dzieci na stołówce szkolnej, a dla dorosłych na stołówce Caritas Kuchnia dla Ubogich.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji J. J. stwierdził, iż pomoc finansowa według planu GOPS na 2010r. po 5 zł na dzień na zakup żywności lub posiłków stanowi zagrożenie dla życia. Podniósł również, iż zasiłki na cele społeczne nie były waloryzowane od 2004r., zaś koszty utrzymania stale wzrastają.

Decyzją z dnia 16 maja 2011r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 3, art. 5 ust. 1, art. 7 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (DZ. U z 2005r. nr 267, poz. 2259 z późn. zm.) oraz art. 8 ust. 1, art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. nr 175, poz. 1362 z późn. zm.) oraz art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r. nr 79, poz. 856 z późn. zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] 2011r. Nr [...]. Kolegium stwierdziło, iż bezsporne w sprawie jest to, że J. J. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie jest osobą niepełnosprawną oraz obecnie nie posiada stałego źródła dochodu. Z akt sprawy wynika ponadto, iż J. J. nie złożył wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (pismo Kierownika Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności), jak również nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako bezrobotny (zaświadczenie wydane przez działającego z up. Starosty Starszego Inspektora w Powiatowym Urzędzie Pracy). Bezsporna jest też, zdaniem organu, treść wniosku w przedmiotowej sprawie, w którym J. J. wystąpił o przyznanie pomocy finansowej w postaci zasiłku celowego na zakup żywności w miesiącu wrześniu 2010r.

Organ odwoławczy podniósł, iż wskazana pomoc przyznana została J. J. na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. nr 267, poz. 2259). Jedną zaś z form tej pomocy jest świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności. Zgodnie z art. 3 i art. 5 w/w ustawy pomoc w zakresie dożywiania w formie świadczenia pieniężnego może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150% kryterium dochodowego, określonego w ustawie o pomocy społecznej. Organ II instancji zaznaczył również, iż do udzielania pomocy w zakresie dożywiania mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (art. 7 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r.). W związku z tym organy administracji publicznej podejmując w tym przedmiocie rozstrzygnięcie kierować się muszą ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy oraz uwzględniać potrzeby osób korzystających z pomocy, jeżeli odpowiadają one celom i możliwościom pomocy społecznej. Oznacza to m.in., że rozmiar świadczenia powinien być odpowiedni do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz do możliwości finansowych organów odpowiedzialnych za jej udzielnie. Kolegium podkreśliło przy tym, iż decyzja o przyznaniu pomocy w trybie ustawy z dnia 29 grudnia 2005r., podobnie jak decyzja o pomocy przyznawanej w trybie ustawy z dnia 12 marca 2004r., ma charakter uznaniowy. Oznacz to, że nie zawsze osoba, która spełnia ustawowe kryteria uprawniające do jej uzyskania taką pomoc otrzyma, gdyż organ może, ale nie musi dane świadczenie przyznać. Nie zawsze też zostanie ono przyznane w wysokości zgodnej z oczekiwaniami osoby ubiegającej się o nie. Organy pomocy społecznej bowiem, dysponując ograniczonymi środkami finansowymi muszą mieć na względzie nie tylko potrzeby osoby wnioskującej o pomoc oraz cel tej pomocy, ale także uwzględniać potrzeby innych osób ubiegających się o świadczenia.

Zdaniem Kolegium, sytuacja dochodowa J. J. uprawniała go do uzyskania pomocy w zakresie dożywiania w formie świadczenia pieniężnego, a zatem przyznając przedmiotowe świadczenie organ I instancji nie naruszył przepisów ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" oraz przepisów ustawy o pomocy społecznej. Organ odwoławczy stwierdził również, iż ustalając wysokość tej pomocy na kwotę 300 zł Wójt Gminy nie wykroczył poza granice uznania administracyjnego. Kolegium wskazało, iż organ I instancji uzasadnił wysokość przyznanej kwoty faktem, iż kierował się planem, według którego przeznaczano 5 zł na dzień na zakup żywności lub posiłku. W opinii organu II instancji, ocena ta jest tym bardziej uzasadniona, że przyznanie pomocy finansowej na zakup żywności nie było konsekwencją rozpoznania zgłoszonego przez stronę żądania przyznania konkretnej kwoty.

Kolegium zwróciło także uwagę na fakt, iż J. J. w 2010r. objęty był pomocą ze strony państwa, bowiem otrzymał pomoc ze świadczeń pomocy społecznej w postaci: zasiłków celowych na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia, na zakup żywności w miesiącach kwietniu i maju, zasiłku celowego na zakup opału w miesiącu maju, zasiłku okresowego na okres od 01.07.2010r. do 31.08.2010r. Ponadto zdaniem Kolegium, istotną okolicznością jest również to, że J. J. nie współdziała w rozwiązywaniu swojej sytuacji życiowej, bowiem nie wykazuje chęci podjęcia pracy (nie jest zarejestrowany w Biurze Pracy) i nie podjął żadnych działań w celu wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, a zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społecznej, osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Poza tym J. J. oświadczył, iż utrzymuje się z pomocy " dobrych ludzi", których jednakże nie ujawnia. Kolegium wskazało także, iż organ I instancji podjął działania w celu przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego u M. J. na rzecz jej syna J. J., która jednakże odmówiła jego przeprowadzenia. Zdaniem organu II instancji, brak aktywności ze strony wnioskodawcy uprawnia organ do powstrzymania się od udzielenia świadczenia.

Mając na uwadze powyższe ustalenia, jak również fakt, iż odwołujący się oczekiwał pomocy finansowej na zakup żywności, zaś jego dochód nie przekracza 150% kryterium dochodowego, przewidzianego w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej (art. 5 ust. 1 ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania") Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż organ I instancji zasadnie przyznał J. J. pomoc w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności.

Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodził się J. J. i pismem z dnia 27 lipca 2011r. wniósł na nią skargę, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi J. J. podniósł, iż minimum socjalne na osobę w rodzinie to kwota 504 zł., co daje dzienną stawkę żywieniową 16,80 zł. Zaznaczył przy tym jednak, iż kwota ta nie była waloryzowana od 2004r. Skarżący stwierdził również, iż zmianie nie uległy kryteria przyznawania świadczeń finansowych, jak i wysokość udzielanej pomocy. Nie bierze się natomiast pod uwagę wzrostu kosztów utrzymania. J. J. uważa, że jeżeli organy państwowe powołane do zabezpieczenia społecznego nie są w stanie zabezpieczyć utrzymania osoby ubiegającej się o taką pomoc to naruszają art. 67 ust. 1 Konstytucji RP. Jego zdaniem, doraźna pomoc, przewlekłe rozpatrywanie spraw i przyznana pomoc poniżej minimum socjalnego stanowi zagrożenie dla życia, gdyż żadna osoba nie utrzyma się przy życiu za tak głodową pomoc.

Skarżący zarzucił, iż w uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji nie wykazał jaką kwotą dysponował do wydania na ten cel oraz w jakiej wysokości i ilu osobom udzielił pomocy. Mogło zatem dojść do przekroczenia granic uznania administracyjnego.

W dalszej części skargi, skarżący wskazał na inne decyzje, które zapadły w stosunku do jego osoby w zakresie pomocy społecznej. Podniósł również, iż analiza akt sprawy jest nieaktualna, skoro nie ma podstaw prawnych, które urealniają wzrost cen kosztów utrzymania. Zarzucił także Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, iż nie rozpoznało istoty sprawy i nie przyznało mu żadnej pomocy ograniczając się jedynie do uchylenia decyzji organu I instancji.

Skarżący uważa, iż nie można przyjąć za dowód w sprawie pisma Kierownika Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności (na które powołało się Samorządowe Kolegium Odwoławcze), iż nie złożył on wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, a tym samym nie jest osobą niepełnosprawną. Zdaniem skarżącego, organ nie dołożył należytej staranności w uzyskaniu informacji w tej sprawie, gdyż źródłem informacji odnośnie prowadzonego postępowania o ustalenie stopnia niepełnosprawności jest Naczelna Rada Adwokacka w Warszawie, do której skarżący zwrócił się z żądaniem wyjaśnienia stanu prawnego postępowania o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Nie udzielono mu jednakże pisemnej informacji.

Skarżący wyjaśnił również, iż nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy, gdyż mogą w nim być zarejestrowane jedynie osoby zdrowe i zdolne podjąć każdą pracę o każdej porze dnia i nocy, do których on się nie zalicza. Skarżący stwierdził, iż jest chory i w związku z tym w jego sprawie już od 6 lat są prowadzone postępowania administracyjne w przedmiocie chorób zawodowych, jednakże są prowadzone przewlekle i z rażącym naruszeniem prawa.

Skarżący nie zgodził się z argumentacją, iż brak jego aktywności uprawnia organy do powstrzymania się od udzielania mu świadczeń i że organy pomocy społecznej nie wyręczają obywatela z obowiązku utrzymania się w trudnej sytuacji życiowej. Zdaniem skarżącego, państwo winno stanowić akty prawne, które będą służyć społeczeństwu, a jest odwrotnie, gdyż aktualnie obowiązujące przepisy zagrażają życiu obywateli.

Skarżący podniósł również, iż nie ma gospodarstwa rolnego, nie uzyskuje przychodu, nie ma zdrowia do pracy na roli, zaś odmowa przyznania prawa pomocy jest nieuzasadniona. Zdaniem skarżącego, standard rozpatrywania jego wniosków o pomoc oraz jej wysokość nie budzą zaufania do organów administracji państwowej. Skarżący uważa również, iż sposób w jaki organ I instancji próbuje rozwiązać jego sytuację (przewlekłe rozpatrywanie jego spraw w przedmiocie chorób zawodowych, alimentowanie go przez matkę M. J.) stanowi przykład uchylania się przez państwo od problemów narastającej biedy i nędzy społeczeństwa.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Zdaniem organu, podnoszone przez skarżącego okoliczności nie mogą wpłynąć na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Kolegium stwierdziło również, iż zwrócenie się przez skarżącego do Naczelnej Rady Adwokackiej w celu wyjaśnienia procedury ustalania stopnia niepełnosprawności, czy też uznanie się przez skarżącego za osobę, która nie jest zdrowa i zdolna podjąć każdą pracę o każdej porze dnia i nocy, nie może stanowić przejawu współdziałania w rozwiązywaniu jego sytuacji życiowej. Działania te nie prowadzą bowiem do żadnych konkretnych rozwiązań. Ponadto Kolegium wskazało, iż przyznana skarżącemu pomoc na wnioskowany okres została przez niego skonsumowana.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Zdaniem Sądu, skarga J. J. jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

Pomoc w zakresie dożywiania jest udzielana na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. nr 267, poz. 2259 z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. nr 175, poz. 1362 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, o których mowa w art. 3 pkt 1, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej nie przekracza 150% kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, tj. 477 zł. Zasadą jest, że świadczenie tego rodzaju pomocy następuje w formie posiłku, natomiast w przypadku braku możliwości jego zapewnienia lub gdy przyznanie pomocy w formie posiłku byłoby nieuzasadnione z uwagi na sytuację osobistą lub rodzinną, może być przyznany zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności, a także pomocy w formie świadczenia rzeczowego (§ 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania Dz. U. nr 25, poz. 186 z późn. zm.). Z kolei art. 7 ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" stanowi, że do udzielania pomocy w zakresie dożywiania, z wyłączeniem pomocy określonej w art. 6a, mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy o pomocy społecznej dotyczące udzielania świadczeń z pomocy społecznej.

Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy przyznającą skarżącemu świadczenie pieniężne na zakup żywności w kwocie 300 zł w miesiącu wrześniu i październiku 2010r. Decyzja o przyznaniu pomocy na dożywianie oraz o ustaleniu jej wysokości ma charakter uznaniowy, co oznacza po pierwsze – że nie zawsze osoba spełniająca ustawowe kryteria do przyznania świadczenia, świadczenie to otrzyma, po drugie – że otrzyma je w formie i wysokości, jakiej oczekuje. Uznanie administracyjne pozwala bowiem organowi administracyjnemu na wybór rozstrzygnięcia, które uważa za najbardziej właściwe. Działanie w granicach uznania administracyjnego nie oznacza jednak dowolności przy załatwianiu sprawy. Organ związany jest zarówno przepisami procedury administracyjnej, jak i przepisami prawa materialnego. Dla dokonania oceny legalności decyzji uznaniowej istotną kwestią jest natomiast to, że decyzja uznaniowa nie podlega kontroli sądowej z punktu widzenia jej celowości. Dokonywana przez Sąd kontrola legalności sprowadza się do oceny, czy uwzględniony został całokształt okoliczności faktycznych, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz czy ocena materiału dowodowego nie była dowolna, a organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Sąd nie może natomiast wkraczać w sferę zastrzeżoną do kompetencji organów administracyjnych, a więc – o ile prawidłowo przeprowadzono postępowanie – sąd nie może kwestionować wysokości przyznanego świadczenia.

W ocenie Sądu organy administracji w sposób prawidłowy przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające i nie naruszyły obowiązujących przepisów.

Z akt administracyjnych sprawy oraz z informacji podanych przez skarżącego w skardze wynika, iż prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną i obecnie nie uzyskuje żadnego dochodu. Organy administracyjne słusznie zatem ustaliły, iż skarżący spełnia kryterium dochodowe ustalone w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej i przyznały mu świadczenie pieniężne na zakup żywności. Trudna sytuacja materialna skarżącego nie była jednak nigdy kwestionowana przez organy. Kwestią sporną między stronami była natomiast wysokość przyznanej skarżącemu pomocy.

Odnosząc się zatem do kwestii wysokości przyznanego skarżącemu świadczenia Sąd zwraca uwagę, iż pomoc społeczna ma jedynie charakter posiłkowy, nie jest żadnym zastępczym środkiem utrzymania osób lub rodzin. Pomoc ta ma zmierzać do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Wskazuje na to treść art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Z kolei w art. 3 ust. 1 tej ustawy ustawodawca stwierdził, iż pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Skarżący, będąc niewątpliwie w sytuacji wymagającej świadczeń z pomocy społecznej, nie może z kolei oczekiwać, by organ pomocy społecznej przejął na siebie wszystkie obowiązki wynikające z konieczności jego utrzymania. Świadczenie w postaci zasiłku celowego służy zaspokojeniu konkretnej potrzeby, a jego wysokość, uzależniona jest nie tylko od wysokości konkretnej potrzeby, ale i od możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej). Ośrodki pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą być rozdzielane pomiędzy liczne grono osób wymagających wsparcia. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości.

Należy również zwrócić uwagę na fakt, iż skarżący nie jest pozostawiony bez jakiegokolwiek wsparcia finansowego ze strony Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Jak wynika z akt sprawy w 2010r. skarżący otrzymał pomoc w postaci zasiłku celowego na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w kwocie 100 zł oraz zakup żywności w kwocie 100 zł – razem 200 zł (decyzja z dnia 1 kwietnia 2010r.), zasiłek celowy na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w kwocie 100 zł, na zakup opału 200 zł oraz zakup żywności w kwocie 100 zł – razem 400 zł (decyzja z dnia [...] 2010r.), zasiłek okresowy w kwocie 238,50 zł miesięcznie za okres od 1 lipca 2010r. do 31 sierpnia 2010r. Ponadto w uzasadnieniu swojej decyzji Wójt Gminy wyjaśnił, iż w 2010r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej przyznawał pomoc finansową na zakup żywności lub posiłków po 5 zł na dzień przez 30 dni w miesiącu. J. J. otrzymał 300 zł – po 150 zł (30 dni razy 5 zł) na miesiąc na zakup żywności lub posiłków.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja organu II instancji oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są prawidłowe, a zatem na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.