Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 730/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk ( spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2017 r. sprawy ze skargi W.J., M.M., P.M., I.M. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na podział nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego po rozpatrzeniu odwołania W.J., M.M., P.M. i I.M. od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia[...].07.2015 r., niepozwalającej Miastu [...] na podział nieruchomości [...], położonej w W. przy ul.[...], stanowiącej dz. ew. [...] z obrębu [...], położnej na terenie Starego Miasta w W. - działając na podstawie art. 7 pkt 1, art. 36 ust. 1 pkt 8, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tj. Dz. U. 2014 poz. 1446 ze zmianami) art. 17 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] złożył do [...] Konserwatora Zabytków, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...], wniosek z dnia [...].08.2014 r. o wydanie pozwolenia na podział działki przy ul. [...] w W. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z obrębu [...] w W., poprzez wydzielenie z niej projektowanej działki o nr [...]. Do wniosku dołączony został projekt podziału. Zgodnie z wyjaśnieniami Wnioskodawcy, planowany podział ma na celu realizację roszczeń wynikających z art. 7 ust. 3 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...].

Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...].07.2015 r., nie pozwolił na wnioskowany podział.

W.J., M.M., P.M. i I.M., reprezentowani przez adwokata J.D., odwołali się od ww. decyzji w ustawowym terminie.

Rozpoznając sprawę w postepowaniu odwoławczym Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, zgodnie z którym dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. W myśl art. 36 ust. 5 ww. ustawy pozwolenie to wydaje się na wniosek osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru, wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, trwałego zarządu albo ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku zobowiązaniowego.

Właściwość rzeczowa organu konserwatorskiego w rozpatrywanej sprawie wynika z faktu, że działka objęta planowanym podziałem znajduje się w granicach wpisanego do rejestru zabytków założenia urbanistycznego Stare Miasto w obrębie murów obronnych decyzją Konserwatora Zabytków [...] z dnia 01.07.1965 r., numer rejestru [...], zabudowanej kamienicami przy ul.[...], ul. [...] oraz [...], wpisanymi do rejestru zabytków odpowiednio decyzjami Konserwatora Zabytków [...] z dnia [...].07.1965 r., numer rejestru[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...]. Do rejestru zabytków decyzjami Konserwatora Zabytków [...] z dnia[...].07.1965 r., numer rejestru[...],[...] i [...] wpisane zostały także układy urbanistyczne ulic[...],[...] i [...]. Przedmiotowy teren stanowi element historycznego centrum[...], które w dniu[...].09.1980 r. zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa jako wyjątkowy przykład odbudowy.

Stosownie do przepisu art. 7 Kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Organ podkreślił, że ograniczenie dla podziałów zabytków wpisanych do rejestru zabytków, o których mowa w przepisie art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, stanowi ocena ich dopuszczalności przez wyspecjalizowany organ, mając na uwadze cel regulacji art. 4 tej ustawy. Zgodnie z ww. przepisem przyjmuje się, że wszelkie działania i rozstrzygnięcia organu konserwatorskiego powinny być podejmowane dla zapewnienia odpowiednich warunków, umożliwiających zachowanie zabytków we właściwym stanie, ich odpowiedniego zagospodarowania i utrzymania, zapobiegania zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla ich wartości, udaremniania niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków. Przepis ten zawiera ogólną regulację wyjaśniającą zakres pojęcia ochrona zabytków: określa otwarty katalog celów, których realizacja uprawnia organy administracji publicznej do podejmowania określonych w ustawie działań, w tym do rozstrzygania w sprawach pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków. Zadaniem organu konserwatorskiego jest powstrzymanie działań prowadzących do utraty wartości zabytkowych chronionego obiektu. Działań, które stoją w kolizji z chronionym przez organ konserwatorski interesem społecznym. Zatem po rozważeniu obu interesów organy ochrony zabytków mogą przedłożyć opisany wyżej ważny interes społeczny nad interes strony. Wpisanie obiektu do rejestru zabytków wiąże się z ograniczeniem prawa własności.

W ocenie organu odwoławczego rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji [...] Konserwatora Zabytków niepozwalającej na podział działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z obrębu [...] w W. nie narusza prawa i jest zasadne merytorycznie.

Organ II instancji wskazał, że z analizy akt sprawy wynika, że przedmiotowy podział działki [...] ma na celu wydzielenie działki w granicach dawnej nieruchomości hipotecznej nr [...] (projektowana działka nr[...]) dla realizacji wspomnianych wcześniej roszczeń.

Kształt i wielkość działek na przedmiotowym terenie wynika z zachowania rozplanowania ukształtowanego w czasie odbudowy Starego Miasta po drugiej wojnie światowej. Parcelacja przedwojenna została zatarta, bowiem w miejscu gęstej zabudowy obrzeżnej z oficynami odbudowywano jedynie kamienice w pierzejach ulic a dawne podwórza łączono tworząc tereny zielone wewnątrz kwartałów. Podkreślono, że przedmiotem ochrony jest odbudowane Stare Miasto, co oznacza, że zachowane podziały parcelacyjne z czasu odbudowy stanowią o wartościach konserwatorskich tego obszaru. Odbudowa ta stanowi odwołującą się do historycznych wzorców i przedwojennej zabudowy tego obszaru kreację artystyczną. Przywracanie historycznej, w tym przedwojennej parcelacji, nie stanowi zatem, wobec tego układu urbanistycznego działania pożądanego.

Obecnie, jak ustalił [...] Konserwator Zabytków, w omawianym kwartale ograniczonym ulicami:[...], [...], [...], a od północy murami obronnymi, znajdują się działki: nr[...],[...]i[...]. Przy czym działki o nr [...] i [...] zostały wydzielone po obrysie murów istniejących kamienic, a zatem w wyniku podziału geodezyjnego w obrębie kwartału nie doszło do podziału części wspólnej - zielonego wnętrza. Natomiast projektowany podział działki nr [...] przewiduje wyodrębnienie nie tylko nieruchomości zabudowanej kamienicą przy ul. [...], ale także części podwórza, prowadząc do podziału części, które zostały przeznaczone jako części wspólne dla zabudowy kwartału. Podkreślono, że ochrona układu urbanistycznego Starego Miasta poprzez wpis do rejestru zabytków miała na celu ochronę nie tylko zachowanej koncepcji urbanistycznej, ale również wszystkich składowych, które określają jej historyczny charakter. Dotyczy to również, układu parcelacyjnego, zasadniczo zachowanego w przedmiotowym kwartale, który stanowi element przemyślanej koncepcji odbudowy Starego Miasta w W.

Przepisy prawa nie określają, w jakich przypadkach konieczne jest wydanie przez organ ochrony zabytków pozwolenia konserwatorskiego, a w jakich odmowa jego udzielenia, pozostawiając tę kwestię ocenie organu prowadzącego postępowanie. Ocena ta opiera się na ustaleniu, jaki wpływ konkretny podział określony we wniosku będzie miał na wartości chronione danego obiektu lub obszaru zabytkowego. Oceniając, czy dana inwestycja jest dopuszczalna ze względów konserwatorskich, organ konserwatorski kieruje się ogólną zasadą, unormowaną w art. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, która stanowi, iż ochrona zabytków polega na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań, mających na celu zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków (pkt 2), a także udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków (pkt 3).

Organ odwoławczy stwierdził, że przedstawiony podział działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z obrębu [...] w W. narusza podstawowe zasady ochrony zabytków, tj. podejmowanie działań zmierzających do trwałego zachowania wartości zabytkowych obiektów. Zgodnie z definicją ustawową historyczny układ urbanistyczny to przestrzenne założenie miejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg. Podkreślono, że objęcie ochroną konserwatorską układu urbanistycznego ma na celu zachowanie najcenniejszych elementów historycznego rozplanowania, w tym parcelacji, oraz kompozycji przestrzennej zespołu. Oznacza to między innymi zachowanie w niezmienionym kształcie parcelacji działek, rozplanowania placów, ulic, ich przebiegu, szerokości i przekroju, zachowanie gabarytów zabudowy i zasadniczych proporcji wysokościowych kształtujących sylwetę całego zespołu, układu i wystroju elewacji poszczególnych budynków tworzących ten układ, a także relacji przestrzennych między zabudową a terenami zielonymi.

W ocenie organu II instancji w przedmiotowej sprawie zachodzi kolizja zamierzonego podziału działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z obrębu [...] w W. z chronionym przez organ konserwatorski interesem społecznym. Podział działki, zgodnie z przedstawionym we wniosku projektem zubaża wartości chronione zabytkowego układu urbanistycznego Starego Miasta. Wydzielenie nowej odrębnej nieruchomości, obejmującej zabudowaną część kamienicą przy ul. [...] oraz części podwórza wiązałoby się z zacieraniem czytelności układu parcel, bowiem doprowadziłby do wydzielenia nieruchomości o przebiegu granic sprzecznych z koncepcją podziału terenu Starego Miasta, w ramach kwartałów, ukształtowanego w czasie odbudowy powojennej.

W tej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, iż nie znalazł podstaw do zmiany dokonanego przez [...] Konserwatora Zabytków rozstrzygnięcia, uznając jednocześnie, że organ pierwszej instancji miał podstawy do wydania decyzji odmawiającej wydania pozwolenia na podział działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] w obrębie [...] w W., zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, oraz w wystarczającym zakresie wykazał, że podział ten jest sprzeczny z zasadami ochrony zabytków.

Skargę na tę decyzję złożyli W.J., M.M., P.M. i I.M.

Zaskarżonej decyzji zarzucili:

I. niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego;

1) art. art. 7 pkt 1, art. 36 ust. 1 pkt 8, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tj. Dz. U. 2014 poz. 1446 ze zmianami) wskazanych w petitum zaskarżonej decyzji wydanej, po rozpatrzeniu odwołania stron w ramach postępowania z wniosku Urzędu Miasta [...], Biura Gospodarki Nieruchomościami, Delegatury w Dzielnicy [...] w sprawie wydania pozwolenia na podział nieruchomości KW [...], położonej w W. przy ul.[...], stanowiącej dz. ew. [...] z obrębu [...], położonej na terenie Starego Miasta w W., którego układ urbanistyczny w obrębie murów obronnych został wpisany do rejestru zabytków pod nr rej. [...] decyzją z dnia[...].07.1965 r., zabudowanej kamienicami przy ul.[...], ul.[...], [...] oraz ul.[...], [...], wpisanymi do rejestru zabytków pod nr rej.[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...]decyzjami z dnia [...].07.1965 r., która to z kolei utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji wydaną na podstawie art. 96 ust 2, art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Ponadto konserwator nie uzasadnił w jaki sposób podział geodezyjny przedmiotowej nieruchomości naruszałby art. 4 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162 poz. 1568, ze zm.), w myśl których ochrona zabytków polega, na podejmowaniu przez organ administracji publicznej działań mających na celu zapewnienie warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie oraz zapobieganiu zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków. Oraz przez niewłaściwe uznanie iż proponowany podział geodezyjny przywracający historyczną parcelę narusza cele i zasady ochrony zabytków czy dóbr kultury jak i narusza dyspozycje przywołanych przepisów dając podstawę do wydania błędnej decyzji odmownej.

2) art. 21 konstytucji RP przez niezastosowanie i naruszenie prawa własności przez wydanie decyzji blokującej zwrot nieruchomości w historycznym kształcie, restytucję prawa własności, pomimo istnienia przesłanek do jej zwrotu na podstawie art. 7 dekretu .

II. naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności przez:

1) nie uwzględnienie przy rozpoznaniu sprawy słusznego interesu stron jakim było przywrócenie historycznych granic nieruchomości [...] w W. w celu dokonania zwrotu nieruchomości następcom prawnym byłych właścicieli.

2) naruszenie zasady pogłębiania czynnego udziału stron w postępowaniu oraz pogłębiania zaufania do organów administracji przez brak wskazania stanowiska na jakich zasadach wyrażono zgodę na podział obecnej nieruchomości [...] w celu wyodrębnienia z niej nieruchomości przy ul.[...].

3) brak poinformowania stron o możliwości zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji przez organ II instancji.

- naruszając w ten sposób art. 7-11 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a.

4) nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie wskazanym w odwołaniu gdzie wnoszono o przeprowadzenie postępowania dowodowego w ramach którego zostanie ustalony przebieg historycznych granic nieruchomości przy ul [...] oraz możliwości dopuszczalnego podziału geodezyjnego w oparciu o uzupełniająca opinie biegłego geodety.

- co stanowi naruszenie art 75, 77 78 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a.

5) nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów i twierdzeń wskazanych w odwołaniu.

-co stanowi naruszenie art. 11 w zw. z art. 107 w zw. z art. 138 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a.

Podnosząc te zarzuty Skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzający.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem - w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję organu wojewódzkiego z dnia [...] lipca 2015 r. o odmowie pozwolenia na podział nieruchomości KW [...] położonej w W. przy ul.[...], stanowiącej dz. ew. [...] z obrębu [...], położnej na terenie Starego Miasta w W.

W odniesieniu do tej decyzji Skarżący przestawili zarzuty naruszenia prawa procesowego i prawa materialnego.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia prawa materialnego należy uznać je za nieuzasadnione.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2014 r. poz. 1446) pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru. Dostrzec należy, iż przepis ten pozostaje w korelacji z art. 96 ust. 1a w zw. z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782). W myśl bowiem tego ostatniego, w odniesieniu do nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków decyzję, o której mowa w ust. 1, wydaje się po uzyskaniu pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podział tej nieruchomości.

Stosując wskazany przepis oba organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły stan sprawy. Miały na uwadze treść wniosku i załączony do niego wstępny podział nieruchomości, ale też zakres zabytku objętego wpisem do rejestru. Miały również na względzie ww. normę prawną (art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami), którą jak prawidłowo przyjęły należy stosować z uwzględnieniem art. 4 ww. ustawy. W konsekwencji, w ocenie Sądu, miały postawy do wydania decyzji negatywnej dla Skarżących, przyjmując przede wszystkim, iż proponowany podział nieruchomości ma na celu wydzielenie nieruchomości dla potrzeb roszczeń reprywatyzacyjnych. Wskazać trzeba, iż art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie zabytków nie określa przesłanek umożliwiających pozytywne zaopiniowanie podziału nieruchomości zabytkowej. Stąd oceny tej organ ochrony zabytków dokonuje przez pryzmat art. 4 wskazanej ustawy, który określa przykładowo na czym polega ochrona zabytków.

Zgodnie z tym przepisem ochrona zabytków polega, w szczególności, na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań mających na celu:

1) zapewnienie warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie;

2) zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków;

3) udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków;

4) przeciwdziałanie kradzieży, zaginięciu lub nielegalnemu wywozowi zabytków za granicę;

5) kontrolę stanu zachowania i przeznaczenia zabytków;

6) uwzględnianie zadań ochronnych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przy kształtowaniu środowiska.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego orzekając w oparciu art. 36 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o ochronie zabytków, nie tylko słusznie powołał się na zasady i cele ochrony konserwatorskiej, lecz również wskazał okoliczności występujące w sprawie, które przemawiają za tym, iż zgoda na podział nieruchomości spowoduje naruszenie integralności zabytku.

Sąd orzekając w niniejszej sprawie podziela w całości pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 6 czerwca 2013 r. o sygn. akt II OSK 382/12, zgodnie z którym "gdy chodzi o zabytek stanowiący pewien kompleks obszarowy, jego podział nie może zagrażać niepodzielności i integralności tego kompleksu". W tym samym wyroku NSA podniósł również, że jeśli zaproponowany podział nie jest uzasadniony podziałami historycznymi, może powodować niejednolity sposób gospodarowania wyodrębnionymi częściami zabytku i utrudnienia w zapewnieniu spójności i integralności zabytku, to zaś stanowi uzasadnienie dla prewencyjnego działania organów ochrony konserwatorskiej, o których mowa we wskazanym na powyżej art. 4 pkt 1, 2 i 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

W decyzji organu odwoławczego wskazano, że wpisem do rejestru zabytków zostały objęte założenia urbanistycznego Stare Miasto w obrębie murów obronnych decyzją Konserwatora Zabytków [...] z dnia [...].07.1965 r., numer rejestru[...], zabudowanej kamienicami przy ul.[...], ul.[...], [...] oraz [...], wpisanymi do rejestru zabytków odpowiednio decyzjami Konserwatora Zabytków [...] z dnia [...].07.1965 r., numer rejestru [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...]. Do rejestru zabytków decyzjami Konserwatora Zabytków [...] z dnia [...].07.1965 r., numer rejestru [...],[...] i [...] wpisane zostały także układy urbanistyczne ulic [...],[...] i [...].

Nadto stosownymi decyzjami z lipca 1965 r. ochroną konserwatorską zostały objęte kamienice położone przy ul. [...] o nr [...], [...], [...].

Podkreślić w tym miejscu należy za organem, że decyzje konserwatora zabytków podejmowane w 1965 r. odnosiły się do stanu istniejącego w chwili wydawania decyzji. Przy czym w odniesieniu do spornej nieruchomości mamy do czynienia z konserwatorską ochroną obszarową jak i ochroną indywidualną odnoszącą się wyłącznie do budynku znajdującego się ww. nieruchomości.

Z tych też powodów rację ma organ odwoławczy wskazując, że chroniony historyczny układ urbanistyczny to przestrzenne założenie miejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg.

Zatem objęcie ochroną konserwatorską układu urbanistycznego ma na celu zachowanie najcenniejszych elementów historycznego rozplanowania, w tym parcelacji, oraz kompozycji przestrzennej zespołu. Oznacza to między innymi zachowanie w niezmienionym kształcie parcelacji działek, rozplanowania placów, ulic, ich przebiegu, szerokości i przekroju, zachowanie gabarytów zabudowy i zasadniczych proporcji wysokościowych kształtujących sylwetę całego zespołu, układu i wystroju elewacji poszczególnych budynków tworzących ten układ, a także relacji przestrzennych między zabudową a terenami zielonymi.

Słusznie organy wskazują, że kształt i wielkość działek na przedmiotowym terenie wynika z zachowania rozplanowania ukształtowanego w czasie odbudowy Starego Miasta po drugiej wojnie światowej. Parcelacja przedwojenna została zatarta, bowiem w miejscu gęstej zabudowy obrzeżnej z oficynami odbudowywano jedynie kamienice w pierzejach ulic a dawne podwórza łączono tworząc tereny zielone wewnątrz kwartałów.

Podkreślić w związku z tym należy, że przedmiotem ochrony jest odbudowane Stare Miasto, co oznacza, że zachowane podziały parcelacyjne z czasu odbudowy stanowią o wartościach konserwatorskich tego obszaru.

Przywracanie historycznej, w tym przedwojennej parcelacji – zgodnie z żądaniem Skarżących, nie znajduje racjonalnego uzasadnienia.

Szczególnie, że przedwojenny wygląd Starego Miasta, jak i całej W. nie jest układem pierwotnym. Miasto a wraz z nim jej dzielnice ulegały ciągłym zmianom na przestrzeni kilkuset lat, a nie ma powodu aby przyjmować, że wyłącznie stan istniejący przed 1939 r. podlega ochronie konserwatorskiej i wszelkie działania w ramach tej ochrony mają zmierzać do przywrócenia stanu istniejącego w 1939 r.

W związku z tym Sąd uznał, iż zasługuje na akceptację stanowisko organu co do tego, że proponowany podział nieruchomości wiązałoby się z zacieraniem czytelności układu parcel, bowiem doprowadziłby do wydzielenia nieruchomości o przebiegu granic sprzecznych z koncepcją podziału terenu Starego Miasta, w ramach kwartałów, ukształtowanego w czasie odbudowy powojennej.

Niezależnie od wskazanych wyżej okoliczności i prezentowanej argumentacji wskazać należy, że zaproponowany podział nieruchomości w oparciu o przestawiony projekt w żadnych okolicznościach nie mógł zostać zaakceptowany.

Zauważyć należy, że projekt przewiduje taki sposób wydzielenia nowej nieruchomości, że budynek objęty indywidualną ochroną nie będzie w całości znajdował się na wydzielonej działce. Granice nowej działki miały by przebiegać w taki sposób, że ściany budynku po obydwu stronach w znacznej części znalazły by się na innych nieruchomościach.

Rozwiązanie takie z całą pewnością kłóciło by się z podstawowymi zasadami ochrony zabytku.

Nadto granica nowej działki leżąca po przeciwnej stronie do ul. [...] jest tak usytuowana, że nieruchomość objęła by niewielki fragment znajdującego się tam budynku.

Dodatkowo wskazać należy, że zaproponowany podział nieruchomości doprowadził by do powstania działek bez możliwości ich zagospodarowania.

Z tych względów Sąd uznał, że decyzja organu odwoławczego jest prawidłowa a zarzuty skargi wymienione w pkt I ppkt 1 nie zasługują na uwzględnienie.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 21 Konstytucji wskazać należy, że skarżona decyzja bezpośrednio nie ingeruje w prawo własności Skarżących. Utrata własności przedmiotowej nieruchomości nie ma żadnego związku z przedmiotowym postępowaniem.

Poza tym prawo własności chronione wskazanym przepisem podlega ograniczeniom zgodnie z art. 64 Konstytucji. Natomiast zabytki jako składniki dziedzictwa narodowego podlegają również konstytucyjnej ochronie na podstawie art. 5.

Podkreślić jednocześnie należy, że po pierwsze skarżona decyzja nie pozbawia definitywnie Skarżących możliwości odzyskania części utraconych nieruchomości. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu nie wyklucza on możliwości podziału ale na innych zasadach. Po drugie zwrot nieruchomości w naturze nie jest jedyną formą zaspokojenia roszczeń reprywatyzacyjnych.

Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia prawa procesowego.

Zarzut wymieniony w pkt 1 w istocie dotyczy merytorycznej wadliwości rozstrzygnięcia i za odniesienie się do tego zarzutu należy uznać przedstawione wyżej stanowisko Sądu.

Zarzut wskazany w pkt 2 skargi nie może być uznany za zasadny, bowiem organ odwoławczy wyjaśnił w jakich okolicznościach doszło do wyodrębnienia innych nieruchomości wskazywanych przez Skarżące. W ocenie Sądu przedstawiona przez organ argumentacja jest wystarczająca.

Odnosząc się do zarzutu wskazanego w pkt 3 podkreślić należy, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jego skuteczność zależy od wykazania bezpośredniego wpływu takiego uchybienia na treść decyzji, w szczególności poprzez uniemożliwienie podjęcia przez stronę istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia czynności.

Skarga takiej argumentacji nie przedstawia, w związku z tym należało uznać wskazany zarzut za nieskuteczny.

W ocenie Sądu przeprowadzanie dowodu, o którym mowa w pkt 4 skargi było bezprzedmiotowe. Jak słusznie wskazywał organ, przedwojenny kształt nieruchomości nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia podjętego w sprawie. Organ uznał bowiem, że układ ten uległ już zatarciu a ochrona obejmuje stan powstały po odbudowie W.

Nie można też zgodzić się z zarzutem skargi wskazujący na brak odniesienia się przez organ do twierdzeń strony skarżącej.

Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego zawiera przedstawienie stanowiska w obszarze wszystkich istotnych okoliczności. Szczególnie brak jest uzasadnienia do postawienia tezy, że uchybienia w tym zakresie mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Na koniec wskazać należy, że dokumenty dołączone przez stronę skarżącą w postępowaniu sądowym nie mają takiego znaczenia dla sprawy aby mogły wpłynąć na inną treść wyroku.

Organ nie kwestionował, że ukształtowany w czasie odbudowy układ przestrzenny Starego Miasta uległ i nadal ulega przekształceniom. Częściowo jest to wynikiem dokonywanych podziałów nieruchomości. Jednakże zgodzić należy się ze stanowiskiem, że dotychczas dokonane zmiany nie uzasadniają całkowitej rezygnacji z ochrony historycznego układu urbanistycznego.

W konsekwencji Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, sprawa została należycie wyjaśniona. W uzasadnieniach obu wydanych decyzji organy orzekające wskazały nie tylko na okoliczności faktyczne, stan prawny sprawy, ale też przywołały konkretną (i zgodną) argumentację odnoszącą się do rozpatrywanego wniosku (i proponowanego podziału nieruchomości) wskazując w ten sposób na brak możliwości pozytywnego jego załatwienia.

Z tych przyczyn, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.