Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 377/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2018-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 147 § 2, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c , art. 145 a § 1 , podstawie art. 200 w zw. z  art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 156 ust. 3,4 art. 130 ust.  2 , art. 98 ust. 1, 3
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Asystent sędziego Magdalena Niźnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2018 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz [...] 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 6.04.2018r. znak: SPN.I.7534.2.2016 Wojewoda [...], po ponownym rozpatrzeniu odwołania Gminy [...]:

uchylił decyzję Starosty [...] z dnia 5.04.2016r. znak: GN- 1.683.2.1.2014.GB, orzekającą o ustaleniu odszkodowania na rzecz [...] w wysokości 92.656,00 zł za nieruchomość położoną w obrębie [...], które w wyniku podziału działek nr [...], zatwierdzonego decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...]wydzielone zostały na poszerzenie drogi gminnej i z mocy prawa przeszły na własność Gminy [...];

w tym zakresie orzekł o odmowie ustalenia na rzecz [...] odszkodowania za nieruchomość położoną w obrębie [...].

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia 17.08.2011r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...], stanowiącej zgodnie z księgą wieczystą własność [...]. W pkt 3 decyzji wskazano, że z uwagi na to, że działki nr [...] zostały wydzielone na wniosek właściciela pod drogi gminne, zgodnie z art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami z mocy prawa przechodzą na własność Gminy [...] z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Decyzją z dnia 22.12.2011r. organ I instancji zmienił w trybie art. 155 K.p.a. ww. decyzję z dnia 17.08.2011r. w ten sposób, że pkt 3 decyzji otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym z uwagi na to, że działki nr[...], 420/40, 420/50, nr[...]0, nr [...], nr 130/12, nr 130/29, nr 130/46, nr 130/62, nr 130/98 wydzielone zostały na wniosek właściciela pod drogi gminne, zgodnie z art. 98 ust. 1 u.g.n. z mocy prawa przechodzą na własność Gminy [...] z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Ostateczną decyzją z dnia 5.04.2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu wniosku Gminy [...], stwierdziło nieważność pkt 3 decyzji z dnia 17.08.2011r. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wskazał, że skoro zgodnie z art. 98 u.g.n. przewłaszczenie nieruchomości zajętej pod drogę następuje z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o zatwierdzeniu podziału stała się ostateczna, to orzekanie w tym przedmiocie w decyzji podziałowej dotknięte jest wadą nieważności z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Następnie ostateczną decyzją z dnia 5.04.2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji z dnia 22.12.2011r., zmieniającej decyzję z dnia 17.08.2011r.

Pismem z dnia 1.08.2012r. [...] wystąpił do Starosty [...] o ustalenie odszkodowania m.in. za działki nr [...] , położone w obrębie [...] gmina [...], które w wyniku podziału działek nr [...], wydzielone zostały pod drogi gminne i z mocy prawa przeszły na własność Gminy [...].

W toku postępowania przed organem I instancji pojawił się spór co do tego, czyją własnością stały się działki nr [...] i[...]. W decyzji z dnia 17.08.2011r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej nr [...] stwierdzono bowiem, że działki nr [...] i[...] wydzielone zostały pod drogi gminne i przechodzą z mocy prawa na rzecz Gminy [...]. Natomiast Gmina [...], wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej z dnia 17.08.2011r., podniosła że działki te w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sołectwa [...] i części sołectwa [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w [...] nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. znajdują się na terenie oznaczonym symbolem KD-Z - co stanowi istniejącą powiatową drogę klasy zbiorczej - wobec czego winny one przejść na własność Powiatu [...] a nie Gminy [...].

Pismem z dnia 2.05.2013r. [...] cofnął swój wniosek z dnia 1.08.2012r. w zakresie działek oznaczonych nr [...] i[...] - w związku z czym postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za ww. działki zostało umorzone decyzją Starosty [...] z dnia 21.05.2013r.

Decyzją z dnia 12.07.2013r. Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania Gminy [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 21.05.2013r.

Wyrokiem z dnia 14.11.2013r. sygn. akt II SA/Ke 803/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, oddalił skargę Gminy [...] wniesioną na decyzję z dnia 12.07.2013r.

Wnioskiem z dnia 3.09.2014r. [...] ponownie wystąpił do Starosty [...] o ustalenie odszkodowania za działki nr [...] i[...], które - jego zdaniem - przeszły z mocy prawa na własność Powiatu [...].

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego polegającego w szczególności na ustaleniu czy działki nr [...] i[...] wydzielone zostały pod drogi publiczne i w związku z tym czy przechodzą z mocy prawa na rzecz Gminy [...] czy Powiatu [...], Starosta [...] wydał decyzję z dnia 5.04.2016r. ustalającą na rzecz [...] w wysokości 92.656,00 zł odszkodowanie za nieruchomość położoną w obrębie [...], które w wyniku podziału działek nr [...], zatwierdzonego decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17.08.2011r. wydzielone zostały na poszerzenie drogi gminnej i z mocy prawa przeszły na własność Gminy [...].

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Gmina [...] reprezentowana przez Burmistrza Miasta i Gminy [...].

Decyzją z dnia [...] Wojewoda uchylił powyższą decyzję z dnia 5.04.2016r w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Skargę na ww. decyzję organu odwoławczego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach [...].

Prawomocnym wyrokiem z dnia 20.10.2016r. sygn. akt II SA/Ke 747/16 WSA w Kielcach uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia 30.06.2016r.

Wydając zaskarżone w sprawie niniejszej rozstrzygniecie organ odwoławczy w wskazał, że:

w trakcie prowadzonego ponownie postępowania odwoławczego (po wyroku WSA o sygn. akt II SA/Ke 747/16), ustalił, że postanowieniem z dnia 22.09.2016r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonej w obrębie [...], Gmina [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...], stanowiącej własność [...], zakończonej ostateczną decyzją tego organu z dnia 17.08.2011r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 24.08.2016r. sygn. akt II SA/Ke 922/15 stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia 28.01.2010r. nr XXXIV/321/2010 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa [...] i części sołectwa [...] gm. [...] - na podstawie której wydano decyzję o zatwierdzeniu projektu podziału działek nr [...];

postanowieniem z dnia 8.02.2017r. zawiesił z urzędu, na podstawie art. 97 § 1 pkt

4 Kpa, postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z dnia 5.04.2016r. - do czasu ostatecznego zakończenia wznowionego przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], zakończonego ostateczną decyzją z dnia 17.08.2011r. oraz zobowiązał organ I instancji do doręczenia uwierzytelnionej kopii ostatecznej decyzji zapadłej we wznowionym postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu podziału ww. działek;

pismem z dnia 28.02.2018r. [...] wystąpił o podjęcie zawieszonego postępowania odwoławczego od decyzji Starosty [...] z dnia 5.04.2016r., podnosząc że ustały przesłanki uzasadniające zawieszenie i wskazując m.in., że przedstawioną w załączeniu decyzją z dnia 19.06.2017r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] umorzył wznowione postanowieniem z dnia 22.09.2016r. postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, oznaczonej jako działki nr [...];

pismem z dnia 7.03.2018r. wystąpił do organu I instancji o nadesłanie uwierzytelnionej kopii ww. decyzji z dnia 19.06.2017r. wraz z informacją dotyczącą jej prawomocności;

pismem z dnia 8.03.2018r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] przesłał m.in. uwierzytelnioną kopię decyzji z dnia 19.06.2017r. znak: RGN.6831.2.18.2016/2017 oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19.09.2017r., utrzymującej w mocy zaskarżoną przez [...] decyzję organu I instancji z dnia 19.06.2017r., umarzającą wznowione postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu podziału działek nr [...];

postanowieniem z dnia 15.03.2018r. Wojewoda podjął z urzędu zawieszone postanowieniem z dnia 8.02.2017r. postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z dnia 5.04.2016r.;

postanowieniem z dnia 27.03.2018r. Minister Inwestycji i Rozwoju, po rozpatrzeniu zażalenia [...] na postanowienie Wojewody z dnia 8.02.2017r., zawieszające z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z dnia 5.04.2016r, umorzył postępowanie zażaleniowe. Organ odwoławczy przytaczając treść art. 98 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r., o gospodarce nieruchomością (tekst jedn. Dz. U z 2018r. poz. 121 ze zm.) zwanej dalej jako u.g.n., podniósł, że z treści art. 98 ugn wynika, że ustalenie prawa do odszkodowania uwarunkowane zostało dwoma przesłankami: po pierwsze wydzieleniem działek gruntu pod drogi publiczne, w tym drogi gminne, w następstwie podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela, a po drugie przejściem ich z mocy prawa na własność gminy - w przypadku drogi gminnej. W związku z powyższym, w pierwszej kolejności należało ustalić, czy w związku z wydaną na wniosek [...] decyzją z dnia 17.08.2011r. działki nr [...] i[...], powstałe z podziału działek nr [...], wydzielone zostały pod drogi publiczne i przeszły z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa lub odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. W postępowaniu dotyczącym ustalenia odszkodowania, w trybie art. 98 ust. 3 u.g.n., za nieruchomości wydzielone pod drogi organ samodzielnie ustala czy w stanie faktycznym i prawnym rozpatrywanej sprawy nastąpił skutek, o którym mowa w art. 98 ust. 1 u.g.n., tzn. czy konkretne działki wobec zatwierdzonego podziału zostały wydzielone pod drogi publiczne i tym samym przeszły na własność danej jednostki samorządu terytorialnego z mocy tego przepisu. Oznacza to, że dopiero pozytywne ustalenie w tym zakresie uzasadnia i warunkuje przyznanie odszkodowania, o którym mowa w art. 98 ust. 3 u.g.n. (np. wyrok NSA z dnia 8 sierpnia 2014r. sygn. akt I OSK 1857/14). W niniejszej sprawie skutkiem stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji z dnia 17.08.2011r., zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], decyzja podziałowa nie zawiera w swojej treści żadnej informacji, że działki nr [...] i[...] wydzielone zostały pod drogi publiczne. W związku z tym, niezbędne było ustalenie przeznaczenia spornych działek w aktualnym na dzień wydania decyzji podziałowej miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. W tym zakresie Wojewoda wskazał, że prawomocnym wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016r. sygn. akt II SA/Ke 922/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w [...]u Nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. w całości, wskazując, że naruszone zostały zasady i tryb sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określone w art. 28 ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016r. poz. 778; zm.: Dz. U. z 2016r. poz. 904, poz. 961 i poz. 1250). W konsekwencji powyższą uchwałę należy traktować jako niebyłą od samego początku - wobec czego brak jest podstaw do stwierdzenia, że działki nr [...] i[...] zostały wydzielone pod drogi publiczne, a zatem, że przeszły one z mocy prawa na rzecz Gminy [...]. Tym samym brak jest podstaw do ustalenia odszkodowania za ww. działki.

Odnosząc się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20.10.2016r. sygn. akt II SA/Ke 747/16, uchylającego decyzję Wojewody [...] z dnia 30.06.2016r., organ wskazał, że orzeczenie to nie wiąże organu w niniejszej sprawie w myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., gdyż w związku z ww. wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016r. sygn. akt II SA/Ke 922/15 zmieniły się okoliczności faktyczne sprawy, a ocena sądu stała się nieaktualna. Organ powołał się w tym zakresie na stanowisko zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 kwietnia 2005r. sygn. akt OSK 1403/04.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach [...] zarzucił powyższemu rozstrzygnięciu:

- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. przepisu art. 98 ust. 1 i 3 u.g.n. oraz przepisów art. 6, 7 i 8 K.p.a., a także art. 7 Konstytucji RP poprzez rażąco wadliwe, sprzeczne z zasadami: praworządności, prawdy obiektywnej oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, ustalenie, że z decyzji podziałowej Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17.08.2011r. nie wynika, aby przedmiotowe działki zostały wydzielone pod drogi gminne - podczas gdy z treści rażąco naruszonych przepisów jasno wynika, że działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja stwierdzająca podział stała się ostateczna;

naruszenie art. 98 ust. 1 u.g.n. poprzez przyjęcie, że stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miejskiej w [...]u nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. automatycznie przekłada się na konieczność odmowy ustalenia odszkodowania za wywłaszczone pod drogi gminne działki - gdy tymczasem to nie plan zagospodarowania przestrzennego, ale decyzja podziałowa, stanowi podstawę wydania decyzji odszkodowawczej, zaś stwierdzenie nieważności planu nie wiąże się automatycznie z koniecznością odmowy ustalenia odszkodowania za wydzielone pod drogi gminne działki, tym bardziej że Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji działowej, zaś wszczęte przez organ I instancji postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji podziałowej zostało umorzone - co miało wpływ na wynik sprawy;

naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez uchylenie decyzji i orzeczenie o odmowie ustalenia odszkodowania za wydzielone pod drogi gminne działki, podczas gdy zasadnym jest rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję Starosty [...] z dnia z dnia 5.04.2016r.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o:

stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i zobowiązanie Wojewody [...] do wydania, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyroku, decyzji utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 5.04.2016r. - na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i 145 a § 1 p.p.s.a.;

w przypadku uznania przez Sąd, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz 145 a § 1 p.p.s.a., uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i o zobowiązanie Wojewody [...] do wydania, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyroku, decyzji utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 5.04.2016 r.;

zasądzenie kosztów postępowania;

rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi jej autor przytoczył argumenty uzasadniające podnoszone zarzuty. Podkreślił, że to nie plan zagospodarowania przestrzennego ale decyzja podziałowa stanowi podstawę do wydania decyzji odszkodowawczej, zaś stwierdzenie nieważności planu nie wiąże się automatycznie z koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej. Przedmiotowe działki zostały wydzielone pod drogi publiczne z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela i przeszły z mocy prawa na własność Gminy [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018r. poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w nim naruszeń prawa materialnego i procesowego skutkujących koniecznością jego uchylenia.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja Wojewody [...] orzekająca o uchyleniu decyzji Starosty [...] orzekającej o ustaleniu odszkodowania na rzecz [...] za nieruchomość położoną w obrębie [...], które w wyniku podziału działek nr [...],

zatwierdzonego decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17.08.2011 r., wydzielone zostały na poszerzenie drogi gminnej i z mocy prawa przeszły na własność Gminy [...] i w tym zakresie orzekająca o odmowie ustalenia na rzecz [...] odszkodowania za nieruchomość położoną w obrębie [...], gmina [...] oznaczoną jako działki nr [...] o pow. 0,3270 ha i[...] o pow. 0,3372 ha.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły m.in. przepisy art. 98 ust. 1-3 u.g.n.

Zgodnie z art. 98 ust. 1 u.g.n. działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych.

Z kolei w myśl ust. 3 za działki gruntu, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokość uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Przepis art. 131 stosuje się odpowiednio. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego ustala się odszkodowanie według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

Uchylając decyzję organu I instancji i odmawiając skarżącemu ustalenia odszkodowania organ odwoławczy wskazał, że skutkiem stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji z dnia 17.08.2011r., zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], decyzja podziałowa nie zawiera w swojej treści żadnej informacji, że działki nr [...] i[...] wydzielone zostały pod drogi publiczne, a w związku z tym, niezbędne było ustalenie przeznaczenia spornych działek w aktualnym na dzień wydania decyzji podziałowej miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Prawomocnym wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016r. sygn. akt II SA/Ke 922/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w [...] Nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. w całości, wskazując, że naruszone zostały zasady i tryb sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określone w art. 28 ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016r. poz. 778; zm.: Dz. U. z 2016r. poz. 904, poz. 961 i poz. 1250). W konsekwencji, zdaniem organu, powyższą uchwałę należy traktować jako niebyłą od samego początku - wobec czego brak jest podstaw do stwierdzenia, że działki nr [...] i[...] zostały wydzielone pod drogi publiczne a zatem, że przeszły one z mocy prawa na rzecz Gminy [...]. Tym samym brak jest podstaw do ustalenia odszkodowania za przedmiotowe działki.

W ocenie Sądu, o ile organ słusznie wskazuje, że w postępowaniu dotyczącym ustalenia odszkodowania, w trybie art. 98 ust. 3 u.g.n., za nieruchomości wydzielone pod drogi organ samodzielnie ustala czy w stanie faktycznym i prawnym rozpatrywanej sprawy nastąpił skutek, o którym mowa w art. 98 ust. 1 u.g.n., tzn. czy konkretne działki wobec zatwierdzonego podziału zostały wydzielone pod drogi publiczne i tym samym przeszły na własność danej jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa - to wadliwie ustala, że w realiach rozpoznawanej sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia, iż działki nr [...] i[...] zostały wydzielone pod drogi publiczne, a zatem że przedmiotowe działki przeszły z mocy prawa na rzecz Gminy [...].

Zdaniem Sądu, uważna lektura akt administracyjnych sprawy niniejszej daje podstawę do uznania, że wbrew stanowisku organu odwoławczego, decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17.08.2011r., zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] (zwana dalej "decyzją podziałową"), zawiera informacje, że działki nr [...] i[...] wydzielone zostały pod drogi publiczne. Z decyzji tej wynika, że cyt.: " Powyższy projekt podziału przedstawiono na mapie sytuacyjnej w skali 1:2000 sporządzonej przez geodetę uprawnionego [...] i przyjętej do ewidencji przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dniu 2011.07.14 za nr 2785-20/2011. Mapa stanowi integralna część decyzji". Z mapy tej wynika, że projektowane działki m.in. nr[...] i [...] przeznaczone są w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod drogę (pkt 3 uwag). Z opracowania tego wynika również, że sporne działki położone są w pasie terenu nieruchomości oznaczonej jako działka nr 129 o symbolu dr. Nie ma przy tym wątpliwości, że nieruchomość oznaczona jako działka nr 129 na skutek komunalizacji stanowi własność Gminy [...], co potwierdza prawomocna decyzja Wojewody [...] z 2 lutego 2007r. znak: IG.IV.7723-7-9/06 stwierdzająca na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990r.- Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie własność nieruchomości stanowiącej drogi o pow. 21,5400 ha oznaczonej w ewidencji gruntów gminy [...] obrębu [...] m.in. nr 129 o pow. 0,8700 ha. ( k- l- 18 akt adm.). Nie budzi również wątpliwości, że decyzja podziałowa jest ostateczna, pozostaje w obrocie prawnym, a w związku z tym z mocy art. 16 K.p.a. służy jej domniemanie legalności, które oznacza, że jest ona ważna i powinna być wykonywana dopóty, dopóki nie zostanie zmieniona, uchylona lub nie zostanie stwierdzona jej nieważność przez właściwy organ i z zachowaniem przepisanego trybu postępowania. Faktu tego nie zmienia okoliczność, że decyzją z dnia 5.04.2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważności decyzji podziałowej w części dotyczącej jej pkt 3. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że skoro zgodnie z art. 98 u.g.n. przewłaszczenie nieruchomości zajętej pod drogę następuje z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o zatwierdzeniu podziału stała się ostateczna, to orzekanie w tym przedmiocie w decyzji podziałowej dotknięte jest wadą nieważności z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Treść uzasadnienia wskazuje, że Kolegium stwierdziło nieważność decyzji podziałowej w części dot. jej punktu 3 nie dlatego, że sporne działki nie zostały wydzielone pod drogę publiczną (poszerzenie drogi publicznej), ale z tej przyczyny, że orzekanie w decyzji podziałowej o przejściu własności działek wydzielonych pod drogi jest dotknięte wadą nieważności z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. - skoro przewłaszczenie nieruchomości zajętej pod drogę następuje z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o zatwierdzeniu projektu podziału stała się ostateczna, albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne.

Podkreślić jednocześnie trzeba, że decyzja Kolegium jest ostateczna.

W tym stanie rzeczy uznać należy, że organ odwoławczy wadliwie ustalił, że w realiach rozpoznawanej sprawy, brak jest podstaw do stwierdzenia, iż z decyzji podziałowej nie wynika aby działki nr [...] i[...] zostały wydzielone pod drogi publiczne, a zatem że działki te przeszły z mocy prawa na rzecz Gminy [...] z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna.

W związku z powyższym, uzasadniony okazał się zarzut skargi wskazany w pkt. 1 petitum skargi.

Trafnie również autor skargi podnosi zarzut naruszenia przez organ art. 98 ust. 1 u.g.n. (pkt 2 petitum skargi) poprzez przyjęcie, że stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miejskiej w [...]u nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. automatycznie przekłada się na konieczność odmowy ustalenia odszkodowania za wywłaszczone pod drogi gminne działki.

Stosownie do art. 147 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcia w sprawach indywidualnych, wydane na podstawie uchwały lub aktu, których nieważność w całości lub w części stwierdził sąd, podlegają wzruszeniu w trybie określonym w postępowaniu administracyjnym albo w postępowaniu szczególnym.

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 10.11.2011r. sygn. akt II SA/Kr 1325/11, ustawodawca przewidział więc możliwość wzruszenia zapadłych w sprawach indywidualnych rozstrzygnięć zapadłych na podstawie uchwały, której nieważność stwierdził później sąd administracyjny. Jednak przepis art. 147 § 2 p.p.s.a. ma charakter normy odsyłającej. Tym samym nie stanowi on samodzielnej podstawy prawnej do wzruszenia aktu indywidualnego wydanego na podstawie uchwały, której nieważność została później stwierdzona prawomocnie przez sąd. Nie kreuje też nowych, odrębnych przesłanek wzruszenia aktu indywidualnego od tych, które określone zostały już przez ustawodawcę w kodeksie postępowania administracyjnego.

W konsekwencji wzruszenie aktu indywidualnego w okolicznościach wskazanych w art. 147 § 2 p.p.s.a. jest możliwe wyłącznie na gruncie unormowań kodeksu postępowania administracyjnego.

Przestawiony wyżej pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skład orzekający w sprawie niniejszej w pełni podziela.

Jak już wskazano na wstępie, w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja podziałowa, a w związku z tym nieuzasadnione jest stanowisko organu odwoławczego, że wobec wyeliminowania uchwały Rady Miejskiej w [...] nr XXXIV/321/2010 z dnia 28.01.2010r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z obrotu prawnego brak jest podstaw do stwierdzenia, że działki nr [...] i[...] zostały wydzielone pod drogi publiczne.

W tym stanie rzeczy, Sąd stwierdza, że organ odwoławczy naruszył przepisy prawa materialnego i procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. ( pkt I sentencji wyroku).

Nie wszystkie jednak wnioski skargi zasługiwały na uwzględnienie.

W tym miejscu wskazać należy, że nieuzasadniony jest, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, wniosek skarżącego o zobowiązanie organu do wydania decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji (art. 145 a § 1 p.p.s.a.). Zauważyć należy, że ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającego wartość nieruchomości (art. 130 ust. 2 u.g.n.). Z mocy art. 156 ust. 3 u.g.n. operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony przez okres 12 miesięcy od daty jego sporządzenia (...). Natomiast zgodnie z ust. 4 art. 156 operat szacunkowy może być wykorzystywany po upływie okresu, o którym mowa w ust. 3, po potwierdzeniu jego aktualności przez rzeczoznawcę majątkowego (...).

Powyższych wymogów nie spełnia operat szacunkowy znajdujący się w aktach sprawy (k-l- 187 i 189 akt adm.). Operat ten został sporządzony 15 października 2015r., a zatem upłynął okres 12 miesięcy od daty jego sporządzenia.

O kosztach postępowania (pkt II sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Na koszty te, w łącznej wysokości 697 zł, złożyły się: wpis od skargi - 200 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika - 480 zł.

Sąd uznał, że skoro w rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewody o odmowie ustalenia odszkodowania, a w związku z tym jej przedmiotem nie jest skonkretyzowana kwota pieniężna, to zastosowanie powinien znaleźć § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015r., poz. 1800 ze zm.), a nie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 tego rozporządzenia.

Rozpoznając sprawę ponownie Wojewoda wyda stosowne rozstrzygnięcie mając na uwadze powyższe rozważania.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

-----------------------

12