Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 342/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6164 Wspólnoty gruntowe
Hasła tematyczne: Gospodarka mieniem
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 138 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca), Sędziowie Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 września 2018 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie uznania nieruchomości za mienie gromadzkie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez J. S. od decyzji Prezydenta Miasta L.

z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...] ustalającej, że nieruchomość gruntowa obejmująca działki: nr [...] o pow. 1,0943 ha, nr [...] o pow. 0,6738 ha i nr [...] o pow. 0,0399 ha - położone w obrębie ewidencyjnym [...] - [...] ark. 1 stanowi mienie gromadzkie - na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne.

Powyżej opisaną decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., Prezydent Miasta L. ustalił, że nieruchomość gruntowa obejmująca działki: nr [...] o pow. 1,0943 ha, nr [...]

o pow. 0,6738 ha i nr [...] o pow. 0,0399 ha - położone w obrębie ewidencyjnym [...] - [...], ark. 1 stanowi mienie gromadzkie.

Organ I instancji wskazał, że działki gruntu nr [...], nr [...] i nr [...] (obręb 13 - [...], ark. 1) położone w granicach administracyjnych L. (dawniej przy ul. [...]), stanowiły pastwisko i rów ogólnodostępne o charakterze publicznym,

z których korzystali mieszkańcy dawnej Gromady wsi H.. W roku 1959 poszerzono granice Miasta L. włączając m.in. przedmiotowe działki w obszar miasta, na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] listopada 1958 r.

w sprawie zmiany granic miasta L. w województwie lubelskim (Dz. U. Nr 69, poz. 340). Na mocy uchwały Miejskiej Rady Narodowej w Lublinie Nr N//18/69 z dnia 17 grudnia 1969 r. w sprawie nadania nazw ulicom oraz zmiany nazwy jednej ulicy

w granicach administracyjnych m. L. (Dz. Urz. W. R. N. w L. Nr [...], poz. 2) zmieniono nazwę części ulicy [...] od ulicy [...] i nadano jej nazwę [...] (§ 2 ust. VIII. os. "[...]", pkt 42 uchwały). Pierwotnie pastwisko ogólnospołeczne dawnej wsi H., po przyłączeniu terenu do m. L., było wykazane jako jedna działka. Następnie wydzielono rów, w wyniku czego

z nieruchomości powstały trzy działki ewidencyjne.

Z dokumentacji będącej w posiadaniu Urzędu Miasta L. wynika, iż

w stosunku do przedmiotowych działek, stanowiących ogólnodostępne pastwisko

i rów, ujawnione było Mienie Gromadzkie byłej Wsi H. bez tytułu prawnego, pozostające we władaniu Skarbu Państwa (władanie na zasadach posiadania samoistnego). Brak informacji o prowadzeniu dla tej nieruchomości księgi wieczystej lub zbioru dokumentów.

Organ I instancji wyjaśnił, że z operatu z założenia ewidencji gruntów, przyjętego do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w L. pod nr [...]/61 wynika, że pierwotnie przedmiotowe nieruchomości oznaczone były jako "pastwisko ogólne wsi H. niepodzielone" - pochodzące z gruntów ukazowych niehipotekowanych, następnie, oznaczone zostały nr [...] i nr [...] jako "pastwisko ogólne wsi H." oraz nr [...] jako "rów odpływowy", będące nieudokumentowaną własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu Prezydium Miejskiej Rady N. w L.. Dane te potwierdzają również informacje zawarte w operacie pomiarowym nr [...]/73.

Z pierwszego dostępnego rejestru ewidencji gruntów z 1988 r. wynika, że do przedmiotowych działek przypisano Mienie Gromadzkie Wsi H.. Władającym - zwyczajowo przyjętym - pozostał Skarb Państwa - Prezydium Miejskiej Rady N. w L.. Organ I instancji ustalił także, iż analizowane działki stanowiły pastwisko i rów jako grunty ogólnodostępne o charakterze publicznym, przeznaczone były do powszechnego korzystania, służyły wszystkim jej użytkownikom i zaspokajały potrzeby lokalnej społeczności.

Powyższy stan faktyczno-prawny, w ocenie Prezydenta Miasta L., pozwalał na stwierdzenie, że zostały spełnione przesłanki do uznania dawnej nieruchomości położonej w L. w obrębie ewidencyjnym [...] - [...], w skład której weszły działki nr [...] o pow. 1,0943 ha, nr [...] o pow. 0,6738 ha oraz nr [...] o pow. 0,0399 ha, ark. 1 - za mienie gromadzkie.

Organ I instancji stwierdził, że decyzję o uznaniu nieruchomości za mienie gromadzkie wydaje się biorąc pod uwagę stan nieruchomości istniejący w dniu wejścia w życie ustawy z dnia [...] czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Decyzja organu w tej sprawie ma charakter deklaratoryjny i stwierdza jedynie stan prawny istniejący w dniu wejścia w życie ustawy.

Rozpatrując odwołanie złożone przez J. S., Wojewoda wskazał, że z dniem 1 stycznia 2016 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. z. 2015 r., poz. 1276) modyfikująca w sposób gruntowny regulacje dotyczące zagospodarowania wspólnot gruntowych, w tym organów orzekających w przedmiotowych sprawach. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej, postępowania wszczęte

i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych nie dłużej jednak niż do dnia [...] marca 2016 r. Po dniu [...] marca 2016 r., jak stanowi ust. 2 ww. przepisu, postępowania o których mowa w ust. 1, prowadzi się na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1

w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że nie składa się wniosku, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie do postępowania administracyjnego zastosowanie znajdują przepisy ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, po zmianach dokonanych ustawą zmieniającą, które weszły

w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Z art. 8m ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r.

o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 703) wynika, że

w postępowaniu administracyjnym organem wyższego stopnia w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) w stosunku do starosty jest wojewoda. Mając na uwadze powyższy stan prawny, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazało odwołanie J. S., wraz z aktami sprawy, do Wojewody.

Organ II instancji wyjaśnił, że materialno-prawną podstawę do uznania nieruchomości jako mienie gromadzkie stanowi art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 703). Z powołanego przepisu ustawy wynika uprawnienie właściwego organu do wydania decyzji o ustaleniu, które spośród nieruchomości, o których mowa w art. 1 ust. 2 i 3, stanowią mienie gromadzkie. Jednocześnie ustawa w sposób kompleksowy i enumeratywny określa przesłanki, jakie muszą zostać spełnione, aby nieruchomość mogła zostać zaliczona do mienia gromadzkiego i w konsekwencji podlegała zagospodarowaniu w myśl regulacji powołanej ustawy.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy, oprócz wspólnot gruntowych (ust. 1) podlegają zagospodarowaniu w trybie i na zasadach określonych w niniejszej ustawie także nieruchomości rolne, leśne i obszary wodne, stanowiące mienie gromadzkie

w rozumieniu przepisów o zarządzie takim mieniem, jeżeli przed dniem wejścia

w życie tej ustawy były faktycznie użytkowane wspólnie przez mieszkańców wsi. Przepis ust. 2 nie dotyczy mienia gromadzkiego położonego na terenach miast

i osiedli (art. 1 ust. 3 ustawy).

W ocenie organu odwoławczego skoro zaskarżona decyzja orzeka

w przedmiocie stwierdzenia, że działki nr ewid.[...], 6 i 29 położone w obrębie ewidencyjnym [...] - [...], ark. 1 stanowią mienie gromadzkie, w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy osoba, która wniosła od niej odwołanie, jest stroną postępowania nią zakończonego. Przepis art. 127 § 1 k.p.a. przyznaje uprawnienie do złożenia odwołania od orzeczeń organu I instancji tylko stronie

w rozumieniu art. 28 k.p.a., a więc osobie, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie lub, gdy żąda ona od organu czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Zgodnie z utrwalonymi poglądami doktryny postępowania administracyjnego, uprawnienie do złożenia odwołania przysługuje także podmiotowi niebędącemu stroną, którego interes prawny w obaleniu decyzji organu I instancji wynika

z przekonania podmiotu, że decyzja organu I instancji dotyczy jego praw

i obowiązków. Dla skutecznego wniesienia odwołania wystarczające jest bowiem przyjęcie tzw. subiektywnej koncepcji legitymacji procesowej strony. Skuteczne jest zatem odwołanie wniesione na podstawie przekonania podmiotu, że decyzja organu

I instancji dotyczy jego praw i obowiązków, a w związku z tym ma interes

w zakwestionowaniu tego rozstrzygnięcia. Organ II instancji ma obowiązek zbadać dopuszczalność odwołania. Dopuszczalność odwołania jest zaś wyznaczona przesłankami przedmiotowymi i podmiotowymi. Przesłanki podmiotowe, to przede wszystkim złożenie odwołania przez legitymowany podmiot, a zatem przez stronę postępowania w sprawie. Wojewoda wyjaśnił, że jeżeli ze złożonego odwołania wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że wnoszący nie ma w sprawie interesu prawnego, organ odwoławczy w formie postanowienia stwierdza niedopuszczalność odwołania. W razie jednak, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności dowodowych w postępowaniu wyjaśniającym czy też pogłębionych rozważań prawnych, nie można przyjąć, że organ tych ustaleń będzie dokonywał poza zasadniczą formą postępowania administracyjnego, tj. bez zapewnienia w nim udziału jednostki powołującej się - chociażby w sposób dorozumiany - na własny interes prawny. W takim przypadku organ odwoławczy obowiązany jest przeprowadzić postępowanie odwoławcze, a w razie gdy ustali na tym etapie postępowania administracyjnego, że podmiot wnoszący odwołanie nie ma interesu prawnego, zakończy to postępowanie rozstrzygnięciem w formie decyzji

o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138§ 1 pkt 3 k.p.a. (zob. uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r. sygn. akt OPS 16/98, publ. (ONSA 1999/4/119), wyroki NSA: z dnia 15 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 515/05,

z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt: II OSK 942/05, z dnia 10 marca 2009 r" sygn. akt II OSK 316/08 i z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1192/09 oraz wyrok WSA

w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2010 r" sygn. akt II SA/Rz 873/10 i WSA w Lublinie

z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 541/12).

W złożonym od decyzji Prezydenta Miasta L. odwołaniu J. S. wskazał, iż niezasadnie nieruchomość oznaczona działkami nr [...], nr [...] i nr [...] została zaliczona do mienia gromadzkiego. Zdaniem skarżącego przedmiotowe działki stanowią Wspólnotę Gruntowa Dawnej wsi H.. Z posiadanych informacji dotyczących stanu faktycznego i przekazów jakie posiada od dziadków J. P. i J. P. działki gruntu nr [...] i nr [...] stanowiły pastwisko, które nigdy nie było ogólnodostępne czy ogólnospołeczne, lecz było przeznaczone tylko

i wyłącznie do użytku osób posiadających grunty we wsi H., gm. W.

i prowadzących gospodarstwo rolne (z czego odnośnie działki nr [...] wskazuje, że "o charakterze publicznym można uznać jedynie działkę nr [...] gdyż stanowiła ona rów melioracyjny będący zabezpieczaniem przeciwpowodziowym dla całej wsi H."). Z gruntów "nieprzerwanie od lat 1950 korzystali jego przodkowie i właściciele gruntów gospodarstw rolnych, które na chwilę obecną są w jego posiadaniu - pradziadkowie F. M., A. M. z domu S., następnie dziadkowie J. P. i J. P. z domu M., rodzice H. S. i M. S. z domu P. i obecnie J. S.. W przedłożonych w toku postępowania pismach z dnia [...] grudnia 2017 r., dnia [...] grudnia 2018 r. (data wpływu do LUW [...] stycznia 2018 r.) oraz z dnia [...] stycznia 2018 r. J. S. zarzucił, że Prezydent Miasta L. nie potwierdził żadnymi dokumentami swojego prawa do ww. nieruchomości oraz nie wykazał, że grunty te stanowiły gromadę jako jednostkę samorządu terytorialnego, na której działało Prezydium Gromadzkiej Rady N..

Analizując treść odwołania J. S. i przeprowadzając w sprawie postępowanie wyjaśniające organ II instancji stwierdził, że w dniu [...] lutego 2017 r. Prezydent Miasta L. wydał decyzję znak: [...] w przedmiocie uznania nieruchomości za Wspólnotę Gruntową Byłej Wsi [...] G., Wspólnotę Gruntową Dawnej Wsi Z. S., Wspólnotę Gruntową Wsi J., Wspólnotę Gruntową Wsi P., Wspólnotę Gruntową Wsi W. oraz Wspólnotę Gruntową Wsi W.. Do wspólnot gruntowych nie zostały zaliczone sporne działki nr [...], nr [...] i nr [...], położone w obrębie ewidencyjnym [...] - [...], ark. 1, która to kwestia stanowiła przedmiot wniesionego przez J. S. odwołania od ww. decyzji Prezydenta Miasta L. (pismo z dnia [...] marca 2017 r.), podlegającego rozpatrzeniu przez Wojewodę. W wyniku wnikliwej analizy zarówno stanu faktycznego, jak też obowiązujących w tej mierze unormowań prawnych Wojewoda doszedł do przekonania, że J. S. nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania od wskazanej wyżej decyzji Prezydenta Miasta L.. Skarżący nie wykazał bowiem interesu prawnego pozwalającego na dopuszczenie go do udziału w postępowaniu w przedmiocie uznania nieruchomości oznaczonych nr [...] i 29 za wspólnotę gruntową.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych uprawnionymi do udziału we wspólnocie gruntowej są osoby fizyczne lub prawne posiadające gospodarstwa rolne, jeżeli w ciągu ostatniego roku przed dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy, faktycznie korzystały z tej wspólnoty. J. S. nie przedłożył żadnych dokumentów spadkowych dotyczących dziedziczenia udziału w ww. nieruchomości, stanowiącej w jego ocenie Wspólnotę Gruntową Dawnej wsi H., ewentualnie innych dokumentów,

z których wynikałoby prawo skarżącego do udziału w tejże nieruchomości, jak również nie potwierdził żadnymi dokumentami faktycznego korzystania z tegoż udziału w gruncie przez swoich wstępnych, w czasie określonym w art. 6 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, tj. przed dniem [...] lipca 1963 r.

W związku z tym, że weryfikacja dotycząca interesu prawnego skarżącego

w opisanym powyżej postępowaniu przyniosła wynik negatywny, Wojewoda ostateczną decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., znak [...] umorzył postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Interes taki nie został przez skarżącego wykazany także w toku prowadzonego przez Wojewodę postępowania wyjaśniającego w niniejszym postępowaniu odwoławczym od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...] Co więcej, J. S. nie udowodnił jakichkolwiek praw rzeczowych do objętych zaskarżoną decyzją działek nr [...] i 29.

Przedłożone w obecnie rozpoznawanej sprawie przez J. S. dokumenty mogą świadczyć co najwyżej o jego interesie faktycznym. Jak wskazuje orzecznictwo sądowoadministracyjne, interes faktyczny występuje wtedy, gdy jednostka jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał ją do żądania stosownych czynności organu administracji. Tymczasem jednoznaczne brzmienie art. 28 k.p.a. nie pozwala na jego dowolną interpretację. Posiadanie przez dany podmiot statusu strony nie zależy więc od subiektywnej oceny tego podmiotu w tym zakresie, zaś okoliczności występujące w danej sprawie muszą w sposób nie budzący wątpliwości wskazywać na przesłanki określone w art. 28 k.p.a. (wyrok NSA z 9 lutego 2010 r" sygn. akt I OSK 1035/09).

Organ odwoławczy wyjaśnił, że z treści ustawy z dnia [...] czerwca 1963 r.

o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych wprost wynika, że osobami których interesu prawnego dotyczy postępowanie w sprawie ustalenia, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową są wyłącznie członkowie wspólnoty (osoby uprawnione do udziału we wspólnocie gruntowej). Skoro odwołujący nie wykazał żadnego tytułu prawnorzeczowego do będącej przedmiotem sporu nieruchomości oznaczonej nr [...] i 29, brak było podstaw prawnych do przyznania mu przymiotu strony w tym postępowaniu. Zebrany w toku prowadzonego postępowania materiał dowody nie wskazuje, aby J. S. posiadał interes prawny w postępowaniu dotyczącym zaliczenia ww. nieruchomości do wspólnot gruntowych, która to kwestia jest także przedmiotem przedłożonego przez skarżącego odwołania z dnia [...] września 2017 r., to brak jest podstaw prawnych do przyznania skarżącemu przymiotu strony

w niniejszym postępowaniu odwoławczym od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2017 r., ustalającej, iż wymienione grunty stanowią mienie gromadzkie.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w L. złożył J. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że posiada interes prawny do zaskarżenia decyzji zgodnie z art. 28 k.p.a. ponieważ zgodnie z ustawą z dnia [...] czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych znajduje się w gronie wymienionych podmiotów uprawnionych do nabycia udziałów w przedmiotowych gruntach. Jest również posiadaczem gruntów rolnych działek w obrębie geodezyjnym 13- [...] leżących w sąsiedztwie działek 5,6 i 29 w obrębie 13- [...] będących przedmiotem zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo rolne, którego ciągłość istnienia sięga 1950 r. Działki rolne wchodzące w skład gospodarstwa skarżący nabył przez dziedziczenie gospodarstwa rolnego położonego w miejscowości L., które pierwotnie było własnością matki M. S. z domu P., babki J. P. z domu M. i pradziadków [...] i A. M.. Pradziadkowie F. i A. M. do czasu dewastacji posiadali wygrodzoną parcele do wyłącznego korzystania na terenie działek objętych skarżoną decyzją. Prócz [...] i A. M. kilku innych gospodarzy zamieszkałych pierwotnie we wsi H. później po reformie administracyjnej w Dzielnicy Miasta L. H.-Z. posiadało takie wygrodzone parcele. Na chwilę obecną

z gruntu korzystają jedynie strona J. S. i spadkobiercy S. P. tj. G. P., którego oświadczenie dołączono do akt.

Skarżący wskazał, że od kiedy pamięta jego wstępni uważali, że mają prawo do użytkowania i korzystania z działek nr [...] i nigdy nie uważali ich za mienie gromadzkie, gminne czy komunalne. Skarżący nie widział nigdy na ww. działkach jakiejkolwiek działalności mającej na celu utrzymanie ich ze strony Skarbu Państwa.

Skarżący podważa fakt, jako nie potwierdzony żadnymi dokumentami, że działki objęte decyzją były ogólnodostępne i miały charakter publiczny. Podważa również fakt samoistnego władania nieruchomością przez Prezydenta Miasta L. dołączając do akt sprawy dokument poświadczający, że J. S. pobiera dopłaty z tytułu użytkowania rolniczego działek nr [...] z Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa. Brak w dokumentacji sprawy jest jakichkolwiek dokumentów archiwalnych dotyczących pochodzenia działek (listy likwidacyjne itd.), jak i oświadczeń starszych mieszkańców poświadczających fakt mienia gromadzkiego na tym terenie.

Prezydent Miasta L. nie wystąpił do Archiwum Państwowego w L.

o przesłanie dokumentów dotyczących pochodzenia przedmiotowych działek,

a Wojewoda nie wezwał strony o uzupełnienie kluczowego materiału

w postępowaniu.

Skarżący wskazał, że zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, starosta ustala, stosownie do przepisów art. 1 i 3, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową bądź mienie gromadzkie. Powyższe ustalenie powinno być dokonane w terminie 1 roku od dnia wejścia w życie ustawy (art. 8 ust. 5). Termin ten nie jest jednak terminem materialnoprawnym lecz instrukcyjnym, dlatego po jego upływie możliwe jest wydanie decyzji wskazującej, iż nieruchomość stanowi mienie gromadzkie (por. wyrok NSA z 22.09.1995 r. SA/Kr 2717/94 ONSA 4/96 poz. 157). Skarżący wskazał, że ustalenie faktów sprzed 55 lat wymaga przedstawienia dokumentów z tego okresu, natomiast w sprawie powołuje się jedynie dokument poprzedzający datę 1963 jako operat z założenia ewidencji gruntów z roku 1961 nr [...]/61, w którym nie ma wzmianki o tym, że działki objęte decyzją są mieniem gromadzkim.

Zdaniem skarżącego zgodnie z treścią art. 1 ust. 2 i 3 ustawy, za mienie gromadzkie można uznać jedynie te nieruchomości rolne, leśne i obszary wodne położone na terenach wiejskich, które stanowią mienie gromadzkie w rozumieniu przepisów o zarządzie takim mieniem, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy

o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, były faktycznie użytkowane wspólnie przez mieszkańców wsi. Z przepisu tego wynika, że definicji mienia gromadzkiego, którego dotyczy ustawa, należy poszukiwać w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 listopada 1962 r. w sprawie zarządu mieniem gromadzkim oraz trybu jego zbywania (Dz. U. Nr 64/62 poz. 303 ze zm.). W § 1 tego rozporządzenia znajduje się definicja zarówno mienia gromadzkiego, jak i dawnych gromad. Zgodnie z tą definicją, przez użyte w rozporządzeniu określenie mienie gromadzkie, rozumieć należy mienie, które do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 25 września 1954 r.

o reformie podziału administracyjnego wsi i powołaniu gromadzkich rad narodowych (Dz. U. Nr 43, poz. 191), stanowiło majątek dawnych gromad jako majątek gromadzki, dobro gromady oraz inne prawa majątkowe (pkt 1), a przez dawne gromady - rozumieć należy gromady istniejące do dnia wejścia w życie wskazanej ustawy z dnia [...] września 1954 r. (pkt 3). Tym samym, dla ustalenia czy dana nieruchomość była w dniu [...] lipca 1963 r. mieniem gromadzkim, istotny jest stan prawny w okresie poprzedzającym tę datę, a w szczególności to, czy nieruchomość taka należała do istniejących w okresie od 1933 do 1954 r. gromad jako jednostek samorządu terytorialnego, mających osobowość prawną i będących podmiotami praw i obowiązków.

W ocenie skarżącego, będąca przedmiotem niniejszego postępowania nieruchomość nie należała do istniejącej w okresie od 1933 do 1954 gromady wsi H., czy Gromady wsi Z. ponieważ po badaniu dokumentów

z Państwowego Archiwum w L. skarżący nie znalazł żadnej uchwały, wzmianki w protokołach z posiedzeń lub zapisach budżetowych o zagospodarowaniu czy utrzymaniu przedmiotowych działek.

Skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja uznająca za mienie gromadzkie działki nr [...] i 29 nie może opierać się na dokumencie z ewidencji gruntów z 1988 r., w której jest wpis mienie gromadzkie bez podstawy prawnej, ponieważ dopiero wydanie prawomocnej decyzji o uznaniu działki za mienie gromadzkie daje organowi prowadzącemu rejestr ewidencji gruntów i budynków możliwość wprowadzenia wpisu powyższej treści.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Prawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., zgodnie

z którym organ odwoławczy wydaje decyzję w której umarza postępowanie odwoławcze. Przesłanką wydania takiej decyzji jest bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, która zachodzi m.in. w przypadku stwierdzenia przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżącemu J. S. przysługuje status i związane z nim prawa strony postępowania

w sprawie ustalającej, że nieruchomość gruntowa obejmująca działki: nr [...] o pow. 1,0943 ha, nr [...] o pow. 0,6738 ha i nr [...] o pow. 0,0399 ha - położone w obrębie ewidencyjnym [...] - [...], ark. 1 stanowi mienie gromadzkie.

Dokonane przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie, oparte na art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., zakreśla przy tym granice rozpatrywanej przez Sąd sprawy, zatem tylko do tej kwestii, tj. uprawienia skarżącego do złożenia skutecznego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...] ogranicza się rozpoznanie niniejszej skargi.

W ocenie Sądu argumentacja skarżącego, odwołująca się do wskazania, że "od kiedy pamięta jego wstępni uważali, że mają prawo do użytkowania i korzystania z działek nr [...] i nigdy nie uważali ich za mienie gromadzkie, gminne czy komunalne" oraz "(...), że skarżący jest posiadaczem gruntów rolnych działek

w obrębie geodezyjnym 13 - [...] leżących w sąsiedztwie działek nr [...] i 29

w obrębie 13- [...] będących przedmiotem zaskarżonej decyzji jako podstawy jego interesu prawnego, nie jest trafna.

Zgodnie ze stanowiskiem orzecznictwa sądowoadministracyjnego o istnieniu interesu prawnego można mówić w sytuacji, gdy istnieje przepis prawa materialnego, który przewiduje, że uzyskanie przez konkretny podmiot uprawnień lub nałożenie na niego obowiązków następuje przez władcze ich określenie przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej. Oznacza to, że stroną postępowania administracyjnego jest osoba fizyczna lub prawna albo też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie obowiązującego prawa może uzyskać konkretne korzyści, albo też może być obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej. Pojęcie "interes prawny" oznacza zatem interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Tak rozumiany interes musi być zatem oparty na konkretnej normie prawa materialnego, stanowiącej podstawę dla określonych praw lub obowiązków danego podmiotu, a nadto winien cechować się tym, że jest konkretny, indywidualny, bezpośredni, aktualny i dający się obiektywnie stwierdzić, a więc sprawdzalny. Winien też pozostawać w związku

z przedmiotem postępowania i treścią wydanego w jego wyniku władczego rozstrzygnięcia organu administracji.

Naruszenie tak rozumianego interesu prawnego wiąże się zatem z ingerencją organu administracji publicznej w sferę wynikających z przepisów prawa praw lub obowiązków określonego podmiotu, w tym wypadku - skarżącego J. S..

W rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie zachodzi.

W toku prowadzonego postępowania odwoławczego, Wojewoda

w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. zwrócił się do skarżącego o wykazanie interesu prawnego w żądaniu prowadzenia postępowania odwoławczego poprzez przedłożenie dokumentów świadczących o użytkowaniu przez skarżącego lub jego wstępnych, będących przedmiotem postępowania działek nr [...] oraz 29 przed dniem wejścia w życie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych.

W odpowiedzi na powyższe pismo skarżący J. S. nie przedłożył żadnych dokumentów, wskazał zaś, że użytkuje samodzielnie działkę nr [...] oraz użytkuje działki nr [...] razem z G. P.. Wyjaśnił, że jako posiadacz samoistny na podstawie art. 172 k.c. "będzie starał się uregulować stan prawny i faktyczny poprzez zasiedzenie działek nr [...]".

Wobec okoliczności, że granice rozpatrywanej przez Sąd sprawy ograniczone zostały do badania uprawienia skarżącego do złożenia skutecznego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...], Sąd nie może odnosić się do prawidłowości merytorycznego rozstrzygnięcia organu I instancji.

W tym stanie rzeczy uznać należało, iż skarga nie jest zasadna, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.