Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1111/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 ust 8 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.) WSA Piotr Głowacki Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi Centrum [...] w K. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa z dnia [...] września 2018 r. Nr [...] w przedmiocie negatywnej ponownej oceny projektu - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Instytucja Organizująca Konkurs tj. Zarząd Województwa, pismem z dnia 18 września 2018r., [...] w wyniku oceny formalnej projektu pn. [...] C. K. poinformował wnioskodawcę - C. K., że przedstawione przedsięwzięcie, realizowane przez kościelną osobę prawną nie może uzyskać dofinansowania w ramach RPO z uwagi na niespełnienie obligatoryjnego kryterium, tj. "Kwalifikowalność projektu", określonego w załączniku nr [...] do regulaminu konkursu.

Organ wskazał następnie, że zgodnie ze wskazaniami wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (I SA/Kr 326/18) wniosek został oceniony przez dwie osoby, będące członkami komisji.

Dalej wskazano na niezgodność wnioskowanego wsparcia z zapisami umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez [...] oraz z aktami prawa krajowego. Zdaniem IOK, udzielenie wsparcia ze środków publicznych na realizację przedmiotowego projektu stanowi naruszenie zapisów art. 22 ust. 1 Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzeczpospolitą Polską (dalej: Konkordat), podpisanego w Warszawie w dniu 28 lipca 1993r. oraz ust. 1 art. 43 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w RP. Wsparcie mogłoby zostać udzielone kościelnej osobie prawnej na działalność, służącą celom humanitarnym, charytatywno-opiekuńczym, naukowym i oświatowo-wychowawczym oraz działalność obejmującą odbudowę, utrzymanie dóbr kultury oraz konserwację i remontowanie obiektów zabytkowych. IOK stwierdziło jednak, że projekt objęty wnioskiem nie należy do żadnej ze wskazanych kategorii.

C. K. wniosło w terminie skargę na powyższe rozstrzygnięcie. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 22 ust. 1 Konkordatu oraz art. 43 ust. 1 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego, polegające na błędnym zastosowaniu wykładni zawężającej i błędnym odczytaniu normy prawnej, ujętej w tym przepisie i w konsekwencji przyjęciu, że wniosek o dofinansowanie, złożony przez kościelną osobę prawną nie może uzyskać dofinansowania z uwagi na swój rzekomo sakralny charakter, co przesądziło o uznaniu, że nie zostało spełnione kryterium kwalifikowalności projektu. Nadto w skardze podniesiono zarzut niezbadania całokształtu wniosku, a w konsekwencji planowanego przedsięwzięcia, co w efekcie skutkowało negatywną oceną formalną wniosku. Strona skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi, stwierdzenie że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, a nadto zwróciła się o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018r., poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2018r., poz. 1431 ze zm., dalej: ustawa wdrożeniowa), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a., z wyłączeniami o których mowa w art. 64 ustawy z o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:

a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny wniosku o dofinansowanie, sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. Rozważając zasadność skargi w tym aspekcie należy mieć na względzie, że w ustawie wdrożeniowej wskazano, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania (art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej).

Sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona do kryterium legalności rozumianym stricte jako zgodność albo niezgodność oceny z prawem powszechnie obowiązującym i niesprzecznymi z nim postanowieniami systemu realizacji. Przypomina to kontrolę sądową decyzji uznaniowych, czy też aktów opartych na opiniach biegłych, w ramach której sąd ocenia czy argumentacja organu nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu i instrukcji wypełniania wniosku. Zatem podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem dokonanej oceny projektu przez Instytucję Zarządzającą stanowią odpowiednie przepisy prawa powszechnie obowiązującego łącznie z postanowieniami aktów i dokumentów, wchodzących w skład tzw. systemu realizacji programu (art. 6 ustawy wdrożeniowej). Postępowanie w sprawie było prowadzone w oparciu o przepisy powołanej ustawy oraz akty wydane przez Instytucję Zarządzającą, składające się na system realizacji programu operacyjnego, w tym m.in. regulamin konkursu oraz regulamin prac Komisji Oceny Projektów.

Według art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, Instytucją Zarządzającą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest Zarząd Województwa. W ust. 2 pkt 1 i 2 wyżej wskazanego artykułu Instytucja Zarządzająca została zobowiązana do przygotowania propozycji kryteriów wyboru projektów, spełniających warunki określone w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego oraz do wyboru projektów do dofinansowania w ramach regionalnego programu operacyjnego.

Postępowanie w zakresie ubiegania się o dofinansowanie jest prowadzone w oparciu o pewne uniwersalne zasady i reguły, które wynikają z treści przepisów unijnych i krajowych. Kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny wniosku o dofinansowanie, sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. U.UE L z dnia 20 grudnia 2013 r.), zgodnie z którym procedury wyboru i kryteria powinny zapewniać, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów, są niedyskryminacyjne i przejrzyste oraz są zgodne z zasadą równości płci i niedyskryminacji oraz zasadą zrównoważonego rozwoju.

Natomiast z punktu widzenia przepisów ustawy wdrożeniowej, dokonując kontroli zaskarżonego aktu sąd bada, czy wybór projektu został przeprowadzony zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 37 ust. 1 tej ustawy w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniający wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup, czy rodzajów wnioskodawców lub projektów.

W trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu składany jest w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję (art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 39 ust. 2 tej ustawy, konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów. Zgodnie z art. 41 ust. 1, konkurs jest przeprowadzany przez właściwą instytucję na podstawie określonego przez nią regulaminu. Obligatoryjne elementy regulaminu konkursu zostały zawarte w art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 41 ust 3, do czasu rozstrzygnięcia konkursu właściwa instytucja nie może zmieniać regulaminu konkursu w sposób skutkujący nierównym traktowaniem wnioskodawców, przy czym, przepisu tego nie stosuje się, jeżeli konieczność dokonania zmiany wynika z odrębnych przepisów, (art. 41 ust. 4).

Rozpatrując skargę wniesioną na negatywną ocenę projektu, sąd administracyjny powinien badać zasadność oceny projektu, czyli sięgać do argumentacji, na podstawie której projekt został oceniony. Należy przy tym zaznaczyć, że kontrola sądu administracyjnego przeprowadzana w tym zakresie, powinna zmierzać do oceny, czy argumentacja oceniającego nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu.

Ramy prawne przyznawania środków z funduszy europejskich, które determinują i delimitują możliwość udzielenia wsparcia finansowego (pomocy państwa określonemu beneficjentowi) wyznaczają nie tylko przepisy wspólnotowe i krajowe, powołane wyżej, ale także unormowania, dotyczące poszczególnych kategorii podmiotów, do których mogą należeć wnioskodawcy. Nie można abstrahować od otoczenia normatywnego, w którym funkcjonuje dany podmiot, ubiegający się o udzielenie wsparcia.

Strona skarżąca jest kościelną osobą prawną Kościoła Katolickiego, zatem reprezentuje określoną wspólnotę konfesyjną funkcjonującą w określonych reżimach prawnych wynikających z ustawy z 17 maja 1989r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, umowy międzynarodowej, bilateralnej tj. Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską z 28 lipca 1993r. podpisanego w Warszawie/ Ramy prawne istnienia i funkcjonowania Kościoła Katolickiego w Polsce określają m.in.: Konstytucja, ustawa o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, ustawa z 17 maja 1989r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, i wreszcie Konkordat.

Badając zasadność przedstawionych zarzutów trzeba przyznać racje organom, iż oceniając wniosek o dofinasowanie uwzględniły prawne możliwości udzielania pomocy Kościołowi Katolickiemu przez państwo wynikające w swym zasadniczym zrębie z treści Konkordatu. Z tą regulacją prawną korespondują przepisy ustawy zasadniczej, a w szczególności art. 25 Konstytucji, który statuuje zasadę bezstronności władz publicznych w sprawach przekonań religijnych, światopoglądowych i filozoficznych.

Zgodnie z przepisem art. 43 ust. 1 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła inwestycje sakralne i kościelne są finansowane ze środków własnych kościelnych osób prawnych. Z przepisu tego wynika zakaz dla wszystkich organów i władz publicznych finansowania inwestycji sakralnych i kościelnych. Zasada bezstronności władz publicznych wyznacza granice działania władzy publicznej we wszystkich sferach życia w tym także w sferze finansowej. Finansowanie (współfinansowanie) wspólnoty konfesyjnej nie może być formą opowiadania się państwa po stronie określonej religii. Przyznanie środków finansowych ma charakter nieuzasadnionego przywileju i może być uznane za formę ingerencji państwa w działalność wspólnoty konfesyjnej. Co więcej, w art. 10 ust. 2 ustawy z 17 maja 1989r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, przyjęto zasadę, że państwo i państwowe jednostki organizacyjne nie dotują i nie subwencjonują kościołów i innych związków wyznaniowych. Wyjątki od tej zasady regulują ustawy lub przepisy wydane na ich podstawie. Regulacje prawne dotyczące finansowania działalności instytucji wyznaniowych (np. ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, Fundusz Kościelny) są elementem stosunków między państwem a wspólnotami religijnymi.

Wyjątki od tej zasady przewidują przepisy art. 22 ust.1 Konkordatu oraz art. 51 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła. Zgodnie art. 22 ust. 1 tego aktu prawnego, działalność służąca celom humanitarnym, charytatywno-opiekuńczym, naukowym i oświatowo-wychowawczym, podejmowana przez kościelne osoby prawne, jest zrównana pod względem prawnym z działalnością służącą analogicznym celom i prowadzoną przez instytucje państwowe. Nadto, stosownie do art. 22 ust. 4 Konkordatu, Rzeczpospolita Polska w miarę możliwości udziela wsparcia materialnego w celu konserwacji i remontowania zabytkowych obiektów sakralnych i budynków towarzyszących, a także dzieł sztuki stanowiących dziedzictwo kultury. Z kolei w myśl z art. 51 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła, instytucje państwowe, samorządowe i kościelne współdziałają w ochronie, konserwacji, udostępnianiu i upowszechnianiu zabytków architektury kościelnej i sztuki sakralnej oraz ich dokumentacji, muzeów, archiwów i bibliotek będących własnością kościelną, a także dzieł kultury i sztuki o motywach religijnych, stanowiących ważną część dziedzictwa kultury polskiej. Wyjątki powyższe należy interpretować ściśle.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy zaakcentować, że strona skarżąca złożyła wniosek w ramach konkursu, który odnosił się do regionalnej polityki energetycznej, zarządzania wykorzystywaniem odnawialnych źródeł energii, a konkretnie rozwojem infrastruktury produkcji energii ze źródeł odnawialnych. Strona skarżąca wniosek o dofinansowanie złożyła na swoje potrzeby własne. Z treści wniosku jednoznacznie wynika, że jego celem było dofinansowanie inwestycji mającej na celu wykonanie urządzeń grzewczych i chłodzących – zgodnie z jego zapisami projekt ma przede wszystkim zwiększyć sprawność wytwarzania energii oraz stanowić działanie na rzecz racjonalnego i oszczędnego zużycia energii poprzez zastosowanie jej odnawialnych źródeł. To z kolei ma umożliwić zmniejszenie kosztów zakupu energii elektrycznej. Strona skarżąca nie wykazała natomiast w żaden przekonywujący sposób, że projekt dotyczący budowy źródła ciepła i chłodu z zastosowaniem pomp ciepła służyć będzie celom, o których mowa w art. 22 ust. 1 lub ust. 4 Konkordatu.

Skarga w znacznej mierze oparta była na twierdzeniu o pozbawieniu możliwości ubiegania się o dofinansowanie kościelnych osób prawnych w ramach przedmiotowego projektu, co miało stanowić przejaw dyskryminacji takich osób. Argumentacji tej w sposób oczywisty przeczą zapisy regulaminu konkursu oraz dokonana przez IOK ocena w ramach kryterium "Kwalifikowalność wnioskodawcy i partnerów". Zgodnie z § 20 ust. 1 pkt 9 regulaminu konkursu o dofinansowanie projektu mogą ubiegać się kościoły i związki wyznaniowe oraz osoby prawne kościołów i związków wyznaniowych. W kontekście powyższego należy wskazać, że negatywna ocena projektu, czego nie dostrzegła strona skarżąca nie wynikała ze statusu podmiotu, który złożył wniosek, a przede wszystkim związana była z przedmiotem projektu.

Sakralny charakter strony skarżącej nie wyklucza jej zatem z udziału w konkursie, a jedynie – z uwagi na art. 22 ust. 1 Konkordatu oraz art. art. 43 ust. 1 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego – nakłada na nią dodatkowe wymogi, które muszą być spełnione, aby dofinansowanie mogło zostać przyznane. Zgodzić się należy, że sytuacja prawna podmiotów kościelnych, działających w szczególnej sytuacji normatywnej, może być w konkretnym wypadku odmienna od sytuacji podmiotów, nie działających w oparciu o Konkordat, nie korzystających z uprawnień i ograniczeń, wprowadzonych przepisami ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego. Jednakże działanie w oparciu o przepisy prawa powszechnie obowiązującego, nakładające m. in. ograniczenia co do możliwości finansowania inwestycji sakralnych i kościelnych przez Państwo nie może być uznane za przejaw dyskryminacji, tym bardziej, że wspomniana ustawa korzysta z domniemania zgodności z Konstytucją RP, a w szczególności jej art. 25. Wspomniane ograniczenia, stanowiące realizację chociażby zasady świeckości państwa (art. 10 ust. 1 ustawy o gwarancjach wolności sumienia i wyznania) oraz niedotowania i niesubwencjonowania kościołów i związków wyznaniowych (art. 10 ust. 2 tejże ustawy) należy analizować w sposób systemowy, widząc ich miejsce w kontekście całokształtu stosunków Państwo – Kościół. Regulacje te, oprócz ograniczeń, wynikających z rozdziału Państwa od Kościoła, zasady świeckości tego pierwszego itd. zawierają również szereg preferencji, wynikających np. z konieczności zapewnienia swobody wypełniania funkcji religijnych. Kościelne osoby prawne nie są zresztą jedynymi podmiotami, które – z uwagi na szczególny reżim prawny, w jakim funkcjonują – mogą doznawać pewnych ograniczeń. Tytułem przykładu wskazać można na podmioty uprawnione do wzięcia udziału w konkursie, które prowadzą działalność gospodarczą związaną z przedmiotem projektu. Muszą one spełniać warunki otrzymania pomocy de minimis albo pomocy publicznej (§ 28 regulaminu konkursu), co wynika z przepisów powszechnie obowiązujących (m. in. art. 107 ust. 1 traktatu o funkcjonowaniu UE), a jednocześnie w sposób wyraźny różnicuje sytuację takich wnioskodawców w stosunku do podmiotów, które działalności gospodarczej nie prowadzą.

Ocena wniosku o dofinansowanie odbywa się nie tylko pod kątem tego, czy projekt spełnia kryteria określone w regulaminu konkursu, ale ocena ta – aby mogła być uznana za prawidłową – nie może być dokonywana w oderwaniu od przepisów powszechnie obowiązującego prawa, których przedmiot regulacji dotyczy, tj. statusu prawnego oraz zasad działania (funkcjonowania) wymienionej grupy potencjalnych beneficjentów pomocy finansowej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 25 kwietnia 2019 r., I GSK 398/19 oraz z 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt I GSK 344/19, wydanych w sprawach dotyczących dofinansowań w ramach tego samego konkursu). Zatem to nie sam charakter (status) wnioskodawcy, ale dopiero jego łączna ocena w zestawieniu z przedstawionym we wniosku projektem stała się przyczyną odmowy przyznania dofinansowania. Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę, to nie wnioskodawca, ale projekt został oceniony jako niekwalifikowalny.

Nie można zatem podnosić zarzutu, że konkurs miał na celu wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii, a oceniający analizowali zupełnie niezwiązane z celem konkursu kwestie. W przypadku kościelnej osoby prawnej wniosek, aby uzyskać dofinansowanie, musiał zarówno dotyczyć celów konkursu, jak i mieścić się w wyznaczonych przez Konkordat i ustawę o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego ramach, w jakich przyznanie dofinansowania jest dopuszczalne. Analiza tych kwestii, będąca w istocie zasadniczym przedmiotem rozważań oceniających i organu była zatem jak najbardziej właściwa i wręcz konieczna. Natomiast tego, że wniosek mieścił się w ramach celów konkursu organ nie kwestionował, stąd szersze rozważania w tym zakresie były zbędne.

Opisana we wniosku działalność strony skarżącej nie służy celom humanitarnym, charytatywno-opiekuńczym, naukowym i oświatowo-wychowawczym. Infrastruktura jest bowiem nakierowana na działalność muzealną i wystawienniczą, ma umożliwiać obsługę ruchu turystycznego i pielgrzymkowego, a także obsługę osób, które będą zainteresowane zgłębianiem wiedzy na temat patrona Centrum. Zgodnie z zapisami rubryki C.1.2 wniosku "Bezpośrednimi odbiorcami rezultatów projektu będą dwie grupy (...) odwiedzający muzeum, korzystający z instytutu, uczestnicy konferencji, spotkań rekolekcyjnych, wierni, pielgrzymi i turyści przybywający do Centrum indywidualnie i w zorganizowanych grupach" oraz "społeczność lokalna". Treść wniosku nie pozwala zatem przyjąć, że w budynku prowadzona będzie jakaś zinstytucjonalizowana działalność służącą celom humanitarnym, charytatywno - opiekuńczym, naukowym i oświatowo -wychowawczym.

Trudno także pominąć fakt, że w ramach Centrum funkcjonuje sanktuarium [...] a zatem rozważając charakter muzeum, o którym mowa we wniosku należy mieć na uwadze, że związane ono będzie przede wszystkim z kultem świętego, a zatem jego zasadniczą funkcją będzie funkcja sakralna, obsługi kultu religijnego. Wynika to w znacznej mierze z treści wniosku, a nadto z uzasadnienia skargi, w której strona skarżąca przywołała szereg cytatów patrona Centrum oraz wskazała, że obiekt ma upamiętniać [...]. W. w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego kościół w [...] i jego osoby prawne mają prawo realizacji inwestycji sakralnych i kościelnych. Inwestycją sakralną jest budowa, rozbudowa, odbudowa kościoła lub kaplicy, a także adaptacja innego budynku na cele sakralne (art. 41 ust. 2), natomiast inwestycją kościelną jest inwestycja kościelnej osoby prawnej niewymieniona w ust. 2 (art. 41 ust. 3). W ocenie Sądu lokalizacja obiektu muzeum w ramach Centrum, jako placówki towarzyszącej sanktuarium świadczy o spełnianiu przez taką placówkę celów sakralnych, a zatem stanowi inwestycję sakralną.

Z wniosku nie wynika również, aby inwestycja miała na celu ochronę zabytków (budynek, w którym miałaby powstać instalacja nie jest wpisany do rejestru zabytków) ani dóbr kultury. Strona skarżąca nie podjęła ani we wniosku, ani w skardze próby wykazania takiej roli obiektu. Trzeba w tym miejscu zaznaczyć, że właściwa instytucja jest związana konkretnym wnioskiem o dofinansowanie konkretnego projektu oraz załączoną do niego przez wnioskodawcę i wymaganą w danym postępowaniu konkursowym dokumentacją. Poza zakres zawartych w nich oświadczeń woli i wiedzy wnioskodawcy kształtujących przedmiotowo istotne elementy projektu instytucja ta nie może więc wykraczać, poprzez uczynienie przedmiotem oceny elementów niewynikających z wniosku o dofinansowanie projektu oraz dołączonej do niego dokumentacji. W konsekwencji nie jest również zobowiązana do dokonywania ustaleń, czy też poszukiwania albo domniemywania istnienia innych jeszcze niż wskazane przez wnioskodawcę danych, z punktu widzenia których projekt mógłby być oceniony jako spełniający kryteria wyboru do dofinansowania. Byłoby to nie do pogodzenia z istotą oraz logiką omawianego postępowania, które jest postępowaniem konkursowym (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 kwietnia 2019 r., I GSK 324/19).

Podkreślić należy, że dofinansowanie działalności Centrum w przedstawionych wyżej ramach nie jest wykluczone. Tytułem przykładu z całą pewnością dopuszczalne byłoby dofinansowanie inwestycji, dotyczącej placówki opiekuńczej, świadczącej np. usługi dla osób chorych albo w podeszłym wieku, względnie placówki opieki zdrowotnej. W takim wypadku nie byłoby mowy o sakralnym charakterze przedsięwzięcia, ponieważ wiodącą rolę odgrywałyby kwestie humanitarne czy charytatywno-opiekuńcze. Natomiast jeśli chodzi o sporną inwestycję w kształcie, wynikającym z wniosku, to tego rodzaju funkcji nie sposób się dopatrzyć, nie mogą stanowić dowodu na ich istnienie ogólnikowe stwierdzenia wniosku i skargi. Fakt, że w działalność i naukę J. wpisują się i opieka nad chorymi i słabymi, edukacja, humanitaryzm, charytatywność idt., co podnosi się w skardze i czego Sąd nie zamierza kwestionować nie dowodzi jeszcze, że te postulaty patrona Centrum będą realizowane w budynkach, objętych wnioskiem. Z twierdzeń strony skarżącej nie wynika, aby zamierzała ona prowadzić nad rzeczonymi chorymi i słabymi opiekę w budynkach Centrum – co najwyżej, w ramach muzeum będzie informować o tym, że kwestie te były poruszane przez św. J.

Reasumując należy wskazać, że Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie dopatrzył się naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ani innych przepisów prawa, a podniesione w skardze zarzuty nie znalazły potwierdzenia. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił, za podstawę biorąc art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej.