Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1048/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13, art. 15, art. 97 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 189 poz 1472
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej1) - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska -Urbaniak, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - specjalista Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M.N.L. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] przy udziale: H. F. P.C., P. T. P. A. oraz S. K. P.H. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności dla udzielenia zgody na pobyt tolerowany. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Rady do Spraw Uchodźców na rzecz M.N.L. kwotę 257 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

M. L., obywatel U. narodowości u., dalej "skarżący" lub "strona", w dniu ... kwietnia 2012 r. złożył skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... marca 2012 r. nr ... utrzymującą w mocy decyzję wydaną przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu ... października 2011 r. nr ... o odmowie nadania statusu uchodźcy, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i o wydaleniu wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Skarżący w dniu ... sierpnia 2009 r. wystąpił z wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy w Polsce. Wnioskodawca powoływał się na zagrożenie prześladowaniem w kraju pochodzenia, tj. w U., ze względu na swoją homoseksualną (biseksualną) orientację. Oświadczył, że został zatrzymany ze względu na odbywanie homoseksualnego stosunku w miejscu publicznym (w parku). Po ... dniach został zwolniony i objęty dozorem policyjnym, a w jego sprawie miało zostać wszczęty karne postępowanie sądowe. Po zwolnieniu, wnioskodawca ukrywał się, a następnie opuścił kraj pochodzenia i udał się do Europy. Po zwróceniu się do władz h. z wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy został przekazany odpowiednim władzom Rzeczypospolitej Polskiej w trybie Rozporządzenia Dublin II z 2003 r. określającego państwo członkowskie Unii Europejskiej odpowiedzialne za rozpatrzenie wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Wnioskodawca uzyskał bowiem uprzednio wizę wydaną przez odpowiednie władze konsularne Rzeczypospolitej Polskiej.

Decyzją z dnia ... października 2011 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowił odmówić nadania skarżącemu statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej i postanowił wydalić skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Organ pierwszej instancji uznał homoseksualną orientację wnioskodawcy za udowodnioną w oparciu o jego oświadczenie i na podstawie zaświadczenia lekarskiego o stwierdzeniu orientacji homoseksualnej wydane na prośbę skarżącego przez polskiego specjalistę seksuologa-ginekologa w dniu ... stycznia 2011 r. Odnośnie do pozostałych okoliczności podnoszonych przez wnioskodawcę i dotyczących jego zindywidualizowanej sytuacji, tj. dotyczących zatrzymania skarżącego oraz wszczęcia wobec skarżącego postępowania karnego wobec niego, organ I instancji uznał je za niewiarygodne. Organ I instancji odniósł się także do sytuacji osób homoseksualnych w U. i uznał, że o ile sytuacja osób homoseksualnych w U. jest zła i dochodzi do incydentów na tym tle, o tyle brak jest realnego zagrożenia prześladowaniem ze względu na orientację homoseksualną. Odnosząc zindywidualizowaną sytuację wnioskodawcy do sytuacji w kraju pochodzenia uznano, że nie wykazał on uzasadnionej obawy przed prześladowaniem i w konsekwencji odmówiono nadania statusu uchodźcy.

Skarżący wniósł w terminie odwołanie od decyzji wydanej w I instancji wnosząc o jej uchylenie i przyznanie mu ochrony międzynarodowej. Następnie wnioskodawca uzupełnił odwołanie oraz złożył liczne wnioski dowodowe dotyczące sytuacji w kraju jego pochodzenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 13, art. 15 oraz art. 97 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2009 r. Nr 189, poz. 1472, z późn. zm.; dalej: “u.u.c.o."), poprzez nieudzielenie żadnej z form ochrony wymienionych w powyższych przepisach, naruszenie art. 9 ust. 2 Dyrektywy Rady 2004/83/WE z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państwa trzecich i bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują miedzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznawanej ochrony (dyrektywa kwalifikacyjna). Ponadto skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego przez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7, art. 11, art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.); dalej: "k.p.a.".

Rada do Spraw Uchodźców, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia ... marca 2012 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

Rada do Spraw Uchodźców podzieliła ustalenia organu I instancji, który uznał, że wnioskodawca nie spełnia ani przesłanek do nadania mu statusu uchodźcy, ani przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej, ani też przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Doszła jednak do powyższych wniosków w rezultacie wnioskowania odmiennego od wnioskowania organu I instancji, które zostało przedstawione w uzasadnieniu wydanej przez ten organ decyzji. Powołując przepisy art. 13 ust. 1 i art. 14 ust. 2 u.u.c.o. wskazała, że kluczowe znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma ustalenie, czy wnioskodawca jest osobą należącą do grupy osób o orientacji homoseksualnej jako grupy społecznej i czy z tego powodu może żywić uzasadnioną obawę przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, tj. w U.

Rada do Spraw Uchodźców nie podzieliła ustaleń organu I instancji odnośnie sytuacji osób homoseksualnych w U. Wskazała, że zebrany w sprawie materiał dowodowy - z uwzględnieniem licznych wniosków dowodowych składanych przez skarżącego zarówno w trakcie postępowania przed organem I instancji, jak i przed organem odwoławczym i obejmujący dowody z dokumentów, a także film dokumentalny - jednoznacznie wskazuje, że sytuacja osób homoseksualnych w U. jest bardzo zła i może stwarzać realne zagrożenie ich prześladowania. Szczególne znaczenie ma w tym względzie fakt penalizowania zachowań homoseksualnych na mocy prawa.

W związku z powyższymi ustaleniami Rada wskazała, że kluczowe znaczenie w sprawie ma ustalenie, czy skarżący należy do osób o orientacji homoseksualnej i czy zindywidualizowane okoliczności na które się powołuje wykazują, że może on żywić uzasadnioną obawę przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. W jej ocenie, ze względu na omówioną wyżej sytuację osób homoseksualnych w U. już sam fakt uznania homoseksualnej orientacji wnioskodawcy za udowodniony - jak uczynił to organ pierwszej instancji - w wysokim stopniu uprawdopodabnia zagrożenie jego prześladowaniem w sytuacji powrotu do kraju pochodzenia.

Rada przypomniała, że organ I instancji uznał homoseksualną orientację wnioskodawcy za udowodnioną w oparciu o jego oświadczenie i na podstawie zaświadczenia lekarskiego o stwierdzeniu orientacji homoseksualnej wydanego na prośbę wnioskodawcy przez polskiego specjalistę seksuologa-ginekologa w dniu ... stycznia 2011 r. Stwierdziła jednak, że jednozdaniowe zaświadczenie wskazuje, że nie było ono wydane w oparciu o jakiekolwiek szersze czynności nakierowane na ustalenie rzeczywistej orientacji seksualnej wnioskodawcy. Zwróciła uwagę, że skarżacy oświadczył, że jest osobą biseksualną. Następnie powołała się na materiały eksperckie (S. Jansen i T. Spijkerboer, Ucieczka..., s. 53-57), w których wskazuje się, że wobec wieloaspektowości czynników kształtujących orientację seksualną osoby ludzkiej, nie istnieją żadne obiektywne metody pozwalające na medyczne stwierdzenie w sposób definitywny czyjejś orientacji seksualnej, a opinie biegłych i ekspertów w zakresie medycyny i psychiatrii nie są stosowną ani właściwą metodą ustalania orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej wnioskodawcy. W ocenie Rady ustalenie orientacji seksualnej powinno następować w oparciu o oświadczenie wnioskodawcy w tej kwestii. Równocześnie Rada podkreśliła, że oświadczenie wnioskodawcy podlega weryfikacji pod względem jego wiarygodności na ogólnych zasadach, tj. w kontekście ogólnej wiarygodności wnioskodawcy na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego. W związku z powyższym, mając na uwadze cały materiał dowodowy zebrany w sprawie Rada w pełni podzieliła w tym względzie szczegółową argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji wydanej w I instancji, że okoliczności powoływane przez skarżącego odznaczają się bardzo niską wiarygodnością i licznym niespójnościami. Jako przykład wskazała oświadczenia wnioskodawcy dotyczące jego domniemanej przynależności do organizacji społecznej w U. broniącej praw osób homoseksualnych. Za wysoce niewiarygodne Rada do Spraw Uchodźców uznała również dowody z dokumentów w postaci "wykonalnego nakazu aresztowania" i w postaci "zwolnienia za zobowiązaniem". Wiarygodność wnioskodawcy podważa również w opinii organu fakt, że w okresie, w którym miał być poszukiwany, swobodnie przekraczał granicę [...] w celu przeprowadzenia postępowania wizowego. Podobnie, korespondencję mailową, którą wnioskodawca prowadził z pracownikami Politechniki Ł. w celu nawiązania kontaktów biznesowych (pozyskiwanie studentów zagranicznych) umożliwiających mu wjazd na terytorium Polski miałby prowadzić wtedy, kiedy według własnych oświadczeń przebywał w areszcie. Wyjaśnienie tej kwestii przez wnioskodawcę w odwołaniu, że poprosił kolegę o prowadzenie korespondencji w jego imieniu, organ odwoławczy uznał za wysoce niewiarygodne. Wiarygodność wnioskodawcy obniża też fakt, że miał on być - według informacji zawartych w załączonej w aktach korespondencji mailowej - w przeszłości studentem Politechniki Ł. i nie ubiegał się wówczas o ochronę międzynarodową na terytorium Polski. Organ odwoławczy uznał, że bardzo niska ogólna wiarygodność wnioskodawcy rzutuje także na ocenę zadeklarowanej przez niego orientacji homoseksualnej (biseksualnej), której w związku z tym - i wbrew twierdzeniu organu I instancji - nie można uznać za udowodnioną. Biorąc powyższe pod uwagę, Rada stwierdziła, że odmowa nadania statusu uchodźcy jest w pełni uzasadniona.

Organ odwoławczy podzielił również ustalenia organu I instancji, że w przypadku wnioskodawcy nie zachodzą przesłanki uzasadniające udzielenie mu ochrony uzupełniającej w rozumieniu art. 15 u.u.o.c. Organy administracji zgodnie uznały, że wnioskodawca nie jest narażony na orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji (w tym względzie same postulowanie wprowadzenia do ustawodawstwa kary śmierci dla homoseksualistów w U. nie uznano za wystarczające). Do wnioskodawcy nie ma również zastosowania przesłanka art. 15 pkt 2 u.u.o.c., tj. ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie.

Rada do Spraw Uchodźców nie dopatrzyła się też w sytuacji skarżącego przesłanek uzasadniających udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Wnioskodawca nie uwiarygodnił w wystarczającym stopniu, że ze względu na swoje osobiste działania byłby w konsekwencji wydalenia do U. narażony na naruszenie praw człowieka zgodnie z art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, art. 48 ust. 1 pkt 2 u.u.o.c.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się też nieprawidłowości w postępowaniu dowodowym prowadzonym przez organ I instancji i uznał, że zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto, stwierdził, że skarżący miał zapewnioną w toku całego postępowania możliwości pełnego wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W skardze z dnia ... kwietnia 2012 r. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... marca 2012 r. utrzymującą w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... października 2011 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany skarżący wniósł o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach. Zaskarżonym decyzjon zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 13, art. 15 oraz art. 97 ust 1 pkt 1 u.u.o.c. poprzez nieudzielenie żadnej z form ochrony wymienionych w powyższych przepisach oraz istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 7 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich kroków celem wyjaśnienia sprawy, co narusza zasadę prawdy obiektywnej;

- art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, co narusza zasadę przekonywania;

- art. 15 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie zakwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych przez organ II instancji, co narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego;

- art. 77 k.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania i nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy;

- art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów;

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący przypomniał, że organ I instancji w postępowaniu o nadanie statusu uchodźcy, na podstawie zebranego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności w oparciu o zaświadczenie lekarza medycyny o specjalizacji seksuologii - ginekologii, uznał za udowodnioną okoliczność posiadania przez skarżacego orientacji homoseksualnej, ale w ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców sam fakt przynależności do grupy społecznej, za jaką należy uznać homoseksualistów w U., nie może stanowić - w świetle informacji o kraju pochodzenia strony - samoistnej podstawy do nadania statusu uchodźcy".

Skarżacy argumentował, że dogłębna analiza informacji na temat kraju pochodzenia powinna prowadzić do uznania, że w razie powrotu do U. byłby narażony na prześladowania ze względu na przynależność do określonej grupy społecznej. Będąc homoseksualistą w U., skarżący żywi uzasadnioną obawę przed powrotem do kraju pochodzenia, jako że już samo istnienie środków prawnych w postaci przepisów karnych penalizujących zachowania homoseksualne stanowi akt prześladowania. Istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że skarżący będzie prześladowany jeśli po powrocie zostanie w jakichkolwiek okolicznościach odkryte przez organy władzy kraju pochodzenia, bądź inne podmioty określone w art. 16 u.u.o.c., że jest homoseksualistą.

W ocenie skarżącego organy administracji niezasadnie odmówiły wiarygodności oświadczeniom i wyjaśnieniom, które składał w toku całego postępowania administracyjnego. Podkreślił, że wyjazd z kraju pochodzenia planował jeszcze przed zatrzymaniem w parku. Celem wyjazdu do Polski było spotkanie biznesowe w Ł. Dodał, że w kraju pochodzenia czuł się prześladowany jako homoseksualista także przed incydentem w parku, mając na uwadze nastroje panujące względem osób ... w U. Problemy z prawem w związku z kontaktem seksualnym w miejscu publicznym pogorszyły sytuację, jednak nie stanowiły wyłącznej podstawy ubiegania się o ochronę.

W zakresie przynależności do organizacji osób homoseksualnych skarżący powtórzył, że w latach 2007-2008 utrzymywał kontakt z innymi osobami homoseksualnymi tworząc w ukryciu pewną społeczność (commimity), jednak nie była to ustrukturyzowana organizacja, czy oficjalny związek albo stowarzyszenie. Dlatego na przesłuchaniu w toku postepowania uchodźczego skarżący podkreślił, że nie był członkiem organizacji w tym znaczeniu - ponieważ kontakty z innymi osobami homoseksualnymi miały wyraz nieformalny i odbywały się na poziomie lokalnym. W odniesieniu do korespondencji z Politechniką w Ł. w czasie, kiedy skarżący przebywał w więzieniu, wyjaśnił, że w czasie pobytu w więzieniu kontaktował się z kolegę (E. M.), którego poprosił, żeby prowadził rozmowy ze szkołą. Skarżący nie potrafił się odnieść do zarzutu dotyczącego przekraczania granicy w czasie, w którym wydany był wobec niego nakaz aresztowania, ponieważ nie posiadał informacji na temat tego, jak działają służby w kraju pochodzenia. Przekroczanie granicy było związane z ubieganiem się o wizę i wolą jak najszybszego opuszczenia kraju pochodzenia.

Skarżący zwrócił uwagę, że postępowanie przed organem II instancji, doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, ale decyzja organu II instancji została wydana w oparciu o odmienne ustalenia faktyczne. Organ odwoławczy przychylił się do oceny warunków w kraju pochodzenia i uznał, że fakt uznania homoseksualnej orientacji wnioskodawcy za udowodniony — jak uczynił to organ I instancji - w wysokim stopniu uprawdopodabnia zagrożenie jego prześladowaniem w sytuacji powrotu do kraju pochodzenia'. Organ II instancji uznał za udowodnione, że sytuacja osób ... w U. jest wysoce zła i obawa przed prześladowaniem w związku z przynależnością do określonej grupy społecznej na tle posiadania orientacji homoseksualnej byłaby w związku z tym uzasadniona. Podważył jednak ustalenia organu I instancji w zakresie orientacji seksualnej i odmówił wiarygodności i mocy dowodowej zaświadczeniu lekarskiemu.

Nie zgadzając się z ustaleniem stanu faktycznego dokonanym przez organ II instancji skarżący podkreślił, że drugorzędne ustalenia co do kwestii wiarygodności wnioskodawcy nie mogą przesądzać o kwestii tak podstawowej dla postępowania jak posiadanie orientacji homoseksualnej i w związku z tym przynależności do określonej grupy społecznej, narażonej na prześladowania w kraju pochodzenia.

W ocenie skarżącego organ II instancji działał wbrew zasadzie prawdy obiektywnej, naruszył zasadę przekonywania, zgodnie z którą organ powinien wyjaśnić stronie zasadność przesłanek, którymi się kierował przy rozpoznaniu sprawy. Nie dopełnił również ciążącego na nim obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Skarżący argumentował, że organ II instancji zaniechał przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sprawie na podstawie art. 136 kpa, co oznacza, że w całości oparł swoje twierdzenia na ustaleniach dokonanych przez organ I instancji.

Ponieważ oba organy, na podstawie tego samego materiału dowodowego w sprawie, doszły do wniosków zgoła odmiennych, zachodzi duże prawdopodobieństwo przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodów w sprawie. Jeżeli organ II instancji uznał, że w postępowaniu przed organem I instancji doszło do naruszeń w zakresie prowadzonego postępowania, zobowiązany był przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające na podstawie art. 136 k.p.a., który to przepis może mieć zastosowanie wówczas, gdy w ocenie organu II instancji materiał zebrany przez organ I instancji był niewystarczający do prawidłowego załatwienia sprawy lub część materiału dowodowego została zgromadzona z naruszeniem prawa w sposób uniemożliwiający uznanie pewnych faktów za udowodnione.

W ocenie skarżącego organy naruszyły zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, której celem jest zagwarantowanie stronie postępowania możliwości rozpoznania sprawy w dwóch instancjach w administracyjnym toku postępowania. Argumentował, że jako strona nie miał możliwości zakwestionowania ustaleń stanu faktycznego dokonanego przez organ II instancji. Organ II instancji powinien był albo zebrać materiał dowodowy na podstawie art. 136 k.p.a. poprzez przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego albo uchylić decyzję organu I instancji i przekazać mu sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., jeśli stwierdził w postępowaniu przed tym organem naruszenia proceduralne.

Poważne wątpliwości skarżącego wzbudza uzasadnienie decyzji w zakresie odmowy nadania statusu uchodźcy. W jego ocenie uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Stwierdzając tylko i wyłącznie na podstawie rozbieżności w zeznaniach, że skarżący nie posiada orientacji homoseksualnej, nie przeprowadzając żadnego postępowania wyjaśniającego, organ dokonał oceny materiału dowodowego wbrew zasadom logiki oraz doświadczenia życiowego.

Organ II instancji nie rozpatrzył także w ogóle sprawy w odniesieniu do ryzyka, na jakie skarżacy byłby narażony w sytuacji posądzenia o posiadanie orientacji homoseksualnej, nawet gdyby w rzeczywistości nie posiadał przypisywanych cech. Przedstawione okoliczności faktyczne powinny zostać także wnikliwie rozpatrzone w kontekście udzielenia ochrony uzupełniającej, ponieważ w razie powrotu do kraju pochodzenia zachodzi rzeczywiste ryzyko, że skarżący będzie narażony na nieludzkie lub poniżające traktowanie lub karanie. W sprawie zachodzą również przesłanki udzielenia zgody na pobyt tolerowany, gdyż wydalenie do kraju pochodzenia oznaczałoby bezsprzecznie zagrożenie prawa do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego.

Po zapoznaniu się ze skargą oraz po ponownym przeanalizowaniu sprawy, Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła, że zarzuty podniesione przez skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. W związku z powyższym w całości podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu ... listopada 2012 r. Sąd rozpoznał wnioski organizacji społecznych o dopuszczenie do udziału w postępowaniu i postanowił dopuścić do udziału w postępowaniu [...]. W trakcie rozprawy pełnomocnik H. oświadczył, że jedynie bardzo nieliczni spośród cudzoziemców ubiegających się o przyznanie statusu uchodźcy deklarują w Polsce orientację homoseksualną, ponieważ jest to dla tych osób bardzo niezręczne i kłopotliwe. Prezes P. oświadczył natomiast, że w sprawie organ nie zbadał dokładnie sytuacji skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Rady do Spraw Uchodźców, z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż wnioskodawca jest osobą o niskiej wiarygodności co musi rzutować także na ocenę zadeklarowanej przez niego orientacji seksualnej (biseksualnej), której w związku z tym – i wbrew twierdzeniu organu pierwszej instancji – nie można uznać za udowodnioną. Rada wskazała przy tym, iż organ pierwszej instancji uznał homoseksualną orientację wnioskodawcy za udowodnioną w oparciu o jego oświadczenie i na podstawie zaświadczenia lekarskiego o stwierdzeniu orientacji homoseksualnej, wydanego na prośbę wnioskodawcy przez polskiego specjalistę seksuologa-ginekologa w dniu ... stycznia 2011 r. Jednozdaniowe zaświadczenie wskazuje, w ocenie organu odwoławczego, że nie było ono wydane w oparciu o jakiekolwiek szersze czynności nakierowane na ustalenie rzeczywistej orientacji seksualnej wnioskodawcy.

Należy zauważyć, iż organ odwoławczy dokonując oceny stanu faktycznego zakwestionował dowód w postaci zaświadczenia lekarskiego specjalisty seksuologa-ginekologa, które zostało nadesłane przez cudzoziemca w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji z ... grudnia 2010 r. do dostarczenia w możliwie jak najszybszym terminie stosownego zaświadczenia od lekarza seksuologa lub psychologa potwierdzającego orientację seksualną wnioskodawcy (k. ... akt adm. organu I instancji). Należy w powyższym kontekście podkreślić, iż Rada nie posiada uprawnienia do kwestionowania, poprzedzonej stosownym wywiadem klinicznym, opinii lekarza specjalisty seksuologa.

Należy zatem stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady ogólnej prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.); dalej: "k.p.a.", w myśl której w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

W ocenie Sądu, brak uwzględnienia dowodu przedstawionego przez skarżącego na żądanie organu I instancji, wskazującego, w świetle pozostałych ustaleń faktycznych, iż w sprawie zachodzą przesłanki udzielenia ochrony międzynarodowej, uzasadnia ocenę, iż organ nie dopełnił obowiązku wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czym naruszył art. 7 i 77 k.p.a.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej ustawy.