Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1073/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz, sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej decyzję i umarzającej postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2004 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz M. F. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 26 czerwca 2008 r. Prezydent W. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w celu określenia M. F. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za wynajmowany od jednostki samorządu terytorialnego —W. lokal użytkowy położony w W. przy ul. [...] o powierzchni ogólnej 328,56 m², w tym powierzchni podstawowej 254,44 m² i powierzchni piwnic 74,12 m². Na wezwanie organu podatkowego M. F. w dniu 6 sierpnia 2008 r. złożył Informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych.

Decyzją z [...] listopada 2008 r., ustalił skarżącemu wymiar podatku od przedmiotowej nieruchomości na 2004 rok w kwocie 5.046 zł.

W odwołaniu z dnia 19 grudnia 2008 r. skarżący wskazał, że decyzja, która nie została doręczona do 1 marca w roku podatkowym nie rodzi skutków w postaci obowiązku podatkowego. Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów art. 118 Kodeksu cywilnego i art. 286 § 1 Kodeksu karnego. Podniósł ponadto, że opodatkowany lokal nie jest pełnowartościowy, stawka przyjęta przy jego opodatkowaniu jest zbyt wysoka, zaś opodatkowanie jako posiadacza nieruchomości jedynie Skarżącego (nie zaś w równych proporcjach: Skarżącego, Skarbu Państwa i Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami) jest nieprawidłowe.

W dniu [...] maja 2009 r. decyzją nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z [...] listopada 2008 r. ustalającą wymiar podatku od nieruchomości za 2004 rok w kwocie 5.046 zł., decyzją oznaczoną nr [...] powołując się na instytucję przedawnienia zobowiązania podatkowego, uchyliło w całości przedmiotową decyzję Prezydenta W. z [...] listopada 2008 r. i umarzyło postępowanie w sprawie.

W dniu 16 czerwca 2010 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynął sprzeciw prokuratora na jego decyzję nr [...] uchylającą w całości decyzję Prezydenta W. z [...] listopada 2008 r., w którym Prokurator Prokuratury Rejonowej W. zarzucił rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) - dalej O.p.

Postanowieniem z 29 marca 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowiło o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z [...] maja 2009 r. nr [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] stwierdziło nieważność własnej decyzji z dnia [...] maja 2009 r. wskazując, że sprawa ustalenia podatnikowi wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok została rozstrzygnięta przez Kolegium dwukrotnie tj. decyzją z [...] maja 2009 r. Znak [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, oraz decyzją z dnia [...] maja 2009 r. znak [...] uchylającą w całości decyzję organu I instancji i umarzającą postępowanie w sprawie. W tej sytuacji należało stwierdzić nieważność tej ostatniej decyzji jako wydanej w sprawie już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

W odwołaniu od ww. decyzji Kolegium skarżący podniósł, że wydane przez Kolegium decyzje nie są tożsamymi decyzjami, dotyczą podatków za dwa inne lata. A nadto, podatek uległ przedawnieniu na co wskazało Kolegium w decyzji z [...] maja 2009 r. Znak [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] marca 2013 r. utrzymało w mocy decyzję własną z [...] lipca 2011 r.

W uzasadnieniu wskazało że zapadła w dniu [...] lipca 2011 r. znak [...] stwierdzająca nieważność własnej decyzji z [...] maja 2009 r. znak [...] orzekającej o uchyleniu w całości decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2008 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok w kwocie 5.046 zł i umarzającej postępowanie w sprawie, jest prawidłowa, zaś argumentacja zawarta w jej uzasadnieniu jest trafna i zasługuje na aprobatę. Jak wynika bowiem z sentencji decyzji z dnia [...] maja 2009 r. znak [...] jej przedmiotem była decyzja Prezydenta W, z [...] listopada 2008 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok, mimo iż [...] maja 2009 r. decyzją znak [...] organ odwoławczy przesądził już o prawidłowości ww. rozstrzygnięcia Prezydenta W. z [...] listopada 2008 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok. W tej sytuacji wyeliminowanie wymienionej decyzji Kolegium znak [...] z dnia [...] maja 2009 r. z obrotu prawnego w drodze stwierdzenia jej nieważności było prawnie uzasadnione.

Odnosząc się zaś do podniesionej w odwołaniu kwestii przedawnienia podatku organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 247 § 2 i 3 O.p. organ podatkowy odmawia stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przewidzianych w art. 68 lub art. 70 O.p. Odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji ww. przypadku organ podatkowy w rozstrzygnięciu stwierdza, że decyzja zawiera wady określone w § 1, oraz wskazuje okoliczności uniemożliwiające stwierdzenie nieważności decyzji. Sytuacja prawna, o której mowa w tym przepisie nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 21 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania lub doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania.

Regulacje dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych zawarte zostały przez ustawodawcę w Ordynacji podatkowej zasadniczo w dwóch przepisach. Pierwszy o jakim mowa to art. 68 O.p. drugi art. 70 O.p. W przedmiotowej sprawie, nie może budzić wątpliwości, że decyzja Prezydenta W. ustalająca odwołującemu wymiar podatku od nieruchomości ma charakter konstytutywny. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 7 zd. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. - o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej "u.p.o.l.", podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych ustala, w drodze decyzji, wójt (burmistrz, prezydent) właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Decyzja organu podatkowego kreowała więc zobowiązanie podatnika ustalając jego wysokość, przy czym moment powstania zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości łączyć należy z chwilą jej doręczenia tj. z dniem 16 grudnia 2008 r. Z tych względów organ uznał, że sytuacja prawna opisana w art. 68 i 70 O.p. nie zachodziła w kontrolowanej sprawie.

Skargę na powyższą decyzję złożył skarżący i wskazał, że do tej pory nie została wyjaśniona sprawa doręczenia jego zeznania o naliczanie podatku. Składając powtórne zeznanie wskazał, że chciał otrzymać pokwitowanie jego złożenia, ale nikt w urzędzie nie podpisał pokwitowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skargę należało uwzględnić, aczkolwiek zasadniczo z innych powodów niż w niej wskazane.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z akt sprawy wynika, że jeżeli chodzi o wymiar podatku od nieruchomości na 2004 r. od wynajmowanego przez Skarżącego lokalu położonego w W. przy ul. [...] wydane zostały i doręczone mu dwie decyzje organu odwoławczego. Obie decyzje wydane zostały przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w dniu [...] maja 2009 r. i dotyczą wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 r. od powyższego lokalu. Jedna z tych decyzji oznaczona jest nr [...] a druga z nich nr [...].

Z okoliczności sprawy i znajdujących się w aktach podatkowych dokumentów można wnosić, iż domniemanym zamiarem (intencją) Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. było to, że jedna z tych decyzji miała dotyczyć wymiaru podatku od nieruchomości za 2003 r. Jak wynika bowiem z akt sprawy, wobec Skarżącego toczyły się równolegle postępowania (wszczęte postanowieniem z dnia 26 czerwca 2008 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości od wspomnianego wyżej lokalu, za sześć kolejnych lat podatkowych 2003-2008. W ich wyniku organ podatkowy pierwszej instancji - Prezydent W. wydał w dniu [...] listopada 2008 r. sześć decyzji podatkowych ustalających skarżącemu wymiar podatku od nieruchomości za kolejne lata podatkowe okresu 2003-2008, od których to decyzji Skarżący się odwołał. W nadesłanych Sądowi aktach sprawy znajdują się, m.in. pocztowe potwierdzenia odbioru, z których wynika, iż skarżącemu doręczonych zostało 6 decyzji z dnia [...] maja 2009 r. oznaczonych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Można więc przyjąć, iż w założeniu miały to być decyzje organu odwoławczego – Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., wydane w wyniku rozpatrzenia odwołań skarżącego od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji za sześć kolejnych lat podatkowych (2003-2008). Na skutek pomyłki dwie z tych decyzji z dnia [...] maja 2009 r. oznaczone nr [...] i [...] dotyczyły wymiaru podatku za 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zorientowało się, iż popełniony został błąd, skoro w dniu [...] lipca 2011 r. wydało decyzję stwierdzającą nieważność decyzji uchylającej nr [...] rozstrzygnięcie Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2008 r. w przedmiocie wymiaru skarżącemu podatku od nieruchomości za przedmiotowy lokal za 2004 r.

Przedstawiając powyższe trzeba wskazać, iż ocenie Sądu pod względem zgodności z prawem podlegają rezultaty działań organów. W rozpoznawanej sprawie rezultatem tych działań Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. było to, iż wydane zostały i doręczone skarżącemu (a zatem weszły do obiegu prawnego) dwie decyzje podatkowe z dnia [...] maja 2009 r. oznaczone odpowiednio numerami [...] i [...] w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za ten sam lokal na 2004 r.

Powyższe decyzje wydane zostały i doręczone jednocześnie (w tym samym dniu – [...] czerwca 2009 r.) nie zachodzi zatem przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji, określona w art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej - decyzja dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

Jednakże w ocenie Sądu, w sytuacji jaka miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, zaistniała inna przesłanka nieważnościowa - rażące naruszenie prawa (art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej).

Wydanie równocześnie dwóch decyzji rozstrzygających jedną sprawę podatkową - ustalenie tej samej osobie wysokości zobowiązania podatkowego za tę samą nieruchomość, za ten sam rok podatkowy stanowi rażące naruszenie art. 207 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej i art. 6 ust. 7 u.p.o.l.

Ponieważ, jak już była o tym mowa, obie powyższe decyzje wydane zostały jednocześnie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. bezpodstawnie stwierdziło nieważność własnej decyzji z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w oparciu o przesłankę wynikającą z art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.

Wobec takiego rozstrzygnięcia, przedwczesne i jako takie niecelowe jest dokonywanie oceny zarzutów podniesionych w skardze.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.