Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1079/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 ust.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Danuta Kania, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] marca 2020 r.; 2. zasądza od Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego na rzecz skarżącej Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

We wniosku z [...] marca 2020 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego: 5 marca 2020 r.) Helsińska Fundacja Praw Człowieka (dalej również jako: "wnioskodawca") zwróciła się do Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego o udzielenie informacji o:

- liczbie skarg, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 75 ze zm., dalej: "ustawa o skardze na przewlekłość") złożonych do Sądu Najwyższego na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010- 2019 wraz z podziałem na poszczególne lata;

- liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały odrzucone przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 9 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010- 2019 wraz z podziałem na poszczególne lata;

- liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały oddalone przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010- 2019 wraz z podziałem na poszczególne lata;

- liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały uwzględnione przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze wraz z informacją jaka została przyznana łączna suma pieniężna w danej kategorii spraw w latach 2010-2019 wraz z podziałem na poszczególne lata.

Pismem z [...] marca 2020 r., znak; [...], Dyrektor [...] Sądu Najwyższego, działając z upoważnienia Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, wezwał wnioskodawców do wykazania, w terminie 7 dni, że uzyskanie żądanej informacji ma istotne znaczenie dla interesu publicznego. Wnioskodawcom wyjaśniono przy tym, że informacja ta ma charakter przetworzony i w świetle art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. nie może być udostępniona bez wykazania przesłanki specjalnego znaczenia jej udostępnienia dla interesu publicznego.

Pismem z [...] marca 2020 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego: [...] marca 2020 r.) wnioskodawcy odpowiedzieli na powyższe wezwanie, wskazując w pierwszej kolejności, że organ nie ustalił, czy wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej, Podkreślili, że obowiązek ustalenia, czy podjęta informacja ma charakter przetworzony ciąży bowiem na organach wymienionych wart. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p., a zdaniem wnioskodawców, takiego ustalenia nie poczyniono w piśmie, w którym wzywa się do wykazania szczególnego interesu publicznego. W drugiej kolejności wnioskodawcy podnieśli, że organ nie ustalił, czy wnioskowana informacja nie jest informacją prostą. W tym zakresie wskazano, że z wezwania nie wynika, aby organ przeanalizował charakter wnioskowanych informacji z tego punktu widzenia, czy nie są one informacją prostą. Ponadto wnioskodawcy wskazali, że przetworzenia informacji nie stanowi sięganie do materiałów archiwalnych. Wnioskodawcy podnieśli ponadto, że WSA w Warszawie w wyroku z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 978/09 podkreślił, że podstawową cechą różniącą informację publiczną przetworzoną od informacji publicznej jest to, że informacji tej wprost organ nie posiada i dla jej wytworzenia niezbędne jest przeprowadzenie pewnych działań na posiadanych przez dany podmiot informacjach, w wyniku których to działań powstanie nowa jakościowo informacja. Następnie wnioskodawcy podnieśli, że organ przyjął, iż czasochłonność udostępnienia informacji publicznej jest tożsama z jej przetworzonym charakterem. W tym zakresie wskazali oni, że sama czasochłonność udostępnienia informacji publicznej nie może być bezpośrednio utożsamiana z jej przetworzonym charakterem. W ostatniej kolejności wnioskodawcy podnieśli, że organ zobowiązał Fundację do wykazania interesu publicznego, w sytuacji, gdy z orzecznictwa NSA wynika, że Fundacja taki interes ma, niezależnie od charakteru wnioskowanych informacji.

Decyzją z dnia [...] marca 2020 r., znak: [...], Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego odmówił udostępnienia żądanej informacji.

W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia wskazano w pierwszej kolejności, że wnioskowana informacja wymaga stworzenia szczegółowego opracowania statystycznego i jako taka - stanowi ona informację przetworzoną w rozumieniu przepisów u.d.i.p. W drugiej kolejności podniesiono, że po stronie wnioskodawców nie została spełniona przesłanka specjalnego znaczenia udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego i z tego powodu wydano decyzję odmowną.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2020 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego: [...] kwietnia 2020 r.) wnioskodawcy złożyli do Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w wyniku czego w dniu [...] kwietnia 2020 r. została wydana decyzja utrzymująca w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu tej kolejnej decyzji wskazano, że art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p. ma w założeniu przeciwdziałać wnioskom zmierzającym do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów osobistych lub komercyjnych i ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organów skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzielaniu informacji publicznych (zob. wyrok NSA z 7 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1737/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podniesiono, że informację przetworzoną definiuje się jako informację jakościowo nową, nieistniejącą dotychczas w żądanej treści i postaci, choć jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej (H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 182, M, Bernaczyk, M. jabłoński, K. Wygoda, Biuletyn informacji publicznej. Informatyzacja administracji, Wrocław 2005, s. 85). Przetworzenie oznacza zebranie lub zsumowanie pojedynczych informacji prostych, w różny sposób ze sobą powiązanych i mogących występować w różnej formie, równoznaczne z koniecznością odpowiedniego zestawienia informacji, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzania czynności analitycznych, których efektem finalnym jest dokument, pozwalający na dokonanie przez jednostkę samodzielnej Interpretacji i oceny (H. Knysiak-Molczyk, op.cil, s. 182, H. Izdebski, Dostęp do informacji publicznej - wdrażanie ustawy, Warszawa 2001, s. 31). Omawiane pojęcie obejmuje zarówno przekształcenie intelektualne, jak i przybranie nowej formy, w tym zwłaszcza stworzenia pewnej bazy danych (zob. wyrok WSA w Warszawie z 16 września 2004 r., sygn. akt II SA/Wa 1139/04, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Informacją przetworzoną jest więc pewna suma informacji prostych, jeżeli z uwagi na treść żądania jej udostępnienie wymaga dokonania analiz, obliczeń, wyciągów, zestawień statystycznych, czy dokonywania innych czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych (por. wyroki WSA w Warszawie z 22 sierpnia 2007 r., sygn, akt II SA/Wa 1048/07, z 27 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 112/07, z 17 maja 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 481/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, różnica między informacją prostą a informacją przetworzoną polega na tym, że informacją prostą jest informacja zawarta w istniejącym dokumencie lub dokumentach, a informacja przetworzona, musi zostać dopiero wytworzona na podstawie istniejących dokumentów czy - inaczej mówiąc - "specjalnie" przygotowana dla wnioskodawcy (zob. wyrok NSA z 24 czerwca 2015 r., sygn. akt I OSK 1398/14, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze uznano, że żądane przez wnioskodawców dane mają charakter informacji przetworzonej, która w świetle art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p nie może być udostępniona bez wykazania przesłanki specjalnego znaczenia jej udostępnienia dla interesu publicznego. Zdaniem organu żądana przez wnioskodawców informacja nie może zostać wygenerowana w sposób automatyczny z prowadzonych przez Sąd Najwyższy urządzeń ewidencyjnych i programów służących do obsługi administracyjnej spraw. Słusznie zatem, w ocenie organu wskazano w decyzji z dnia [...] marca 2020 r., że zarówno zakres tego żądania, w tym zwłaszcza w odniesieniu do szczegółowości i układu informacji, jakich się domagają wnioskodawcy, jak i wskazana specyficzna forma udostępnienia tych informacji, wskazuje, że spełnienie żądania wnioskodawców byłoby bardzo pracochłonne. Żądane dane nie są bowiem utrwalone w istniejącym dokumencie, a ich zebranie i opracowanie według wskazanych przez wnioskodawców kryteriów i zasad wymagałoby dokonania analiz, obliczeń, wyciągów, zestawień statystycznych oraz innych czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych. Zdaniem organu trafne jest stwierdzenie zawarte w decyzji odmownej z dnia [...] marca 2020 r., że wnioskodawcy domagają się stworzenia specjalnie dla nich specjalnego zestawienia obejmującego swym zakresem szczegółowe statystyki odnoszące się do instytucji skargi na przewlekłość postępowania. W tym zakresie organ podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż już żądanie sporządzenia wykazu konkretnych spraw ze wskazaniem szczegółowych informacji dotyczących tychże spraw, odnosi się do informacji przetworzonej (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 85/18, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie organu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej podobnie należy ocenić żądanie sporządzenia statystyk odnoszących się do instytucji skargi na przewlekłość postępowania. Argument wnioskodawców, że organ nie ustalił, czy wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej - nie może przy tym zostać uznany za trafny. Jak wskazano wyżej, organ ustalił przetworzony charakter żądanej informacji i wskazał na okoliczności, na podstawie których doszedł do takiej konkluzji. Wnioskodawcy słusznie wskazali w tym zakresie na wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 978/09, w którym podkreślono, że: "podstawową cechą różniącą informację publiczną przetworzoną od informacji publicznej jest to, że informacji tej wprost organ nie posiada i dla jej wytworzenia niezbędne jest przeprowadzenie pewnych działań na posiadanych przez dany podmiot informacjach, w wyniku których to działań powstanie nowa jakościowo informacja". Nie dostrzegli jednak, że organ zobowiązany poinformował ich, że nie znajduje się w posiadaniu gotowych opracowań statystycznych żądanych przez wnioskodawców. W konsekwencji, dla ich udostępnienia niezbędne byłoby wytworzenie wnioskowanej informacji, poprzedzone przeprowadzeniem żmudnych działań analitycznych, w wyniku których to działań powstałaby nowa jakościowo informacja. Również argument dotyczący "informacji statystycznej" zawarty we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wydaje się nietrafny. Wnioskodawcy wskazali bowiem, że wnioskowana informacja ma charakter statystyczny, tzn. można ją uzyskać na podstawie prowadzonych rejestrów, a więc jako taka nie jest ma ona ich zdaniem charakteru przetworzonego. Należy według organu w tym zakresie zauważyć, że stanowisko to jest błędne. Wnioskodawcy błędnie zakładają bowiem, że żądane opracowanie statystyczne już istnieje, a więc jego ujawnienie nie wymaga stworzenia nowej informacji. Raz jeszcze zatem podkreślono, że żądane opracowanie dotyczące instytucji skargi na przewlekłość postępowania - w kształcie przedstawionym przez wnioskodawców - nie znajduje się w posiadaniu organu. Takie opracowanie musiałoby zostać stworzone specjalnie na potrzeby wnioskodawców, a rodzaj żądanych informacji wyraźnie wskazuje na jej przetworzony charakter. W tym zakresie na podkreślenie według organu zasługuje fakt, że zgodnie z poglądem reprezentowanym w większości orzecznictwa i doktryny, w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania (zob. wyroki NSA: z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1199/11; z dnia 17 maja 2012 r" sygn. akt I OSK 416/12 oraz z dnia 10 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1261/15). Właśnie z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Ponadto, mając na uwadze przywołane wyżej orzecznictwo sądów administracyjnych (w szczególności wyrok z dnia 10 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1261 /15), należy dojść do wniosku, że zaskarżona decyzja z dnia [...] marca 2020 r. nie narusza przepisów postępowania wskazanych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Wnioskodawcy wskazali w tym zakresie, że kwestie związane ze złożonością wnioskowanej informacji i trudności organizacyjno-technicznej jej udostępnienia nie mogą ograniczać prawa do uzyskania informacji publicznej. Taka argumentacja jest co do zasady trafna, ale należy zwrócić uwagę, że podniesione okoliczności nie były powodem decyzji odmownej, która została wydana z uwagi na niespełnienie przez wnioskodawców przesłanki specjalnego znaczenia udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego. Organ wskazał na pewne trudności organizacyjnotechniczne jedynie w zakresie wykazania, że żądana informacja ma charakter przetworzony i ze swej natury - w przypadku konieczności jej opracowania - doszłoby do zaangażowania znacznych środków i zasobów, które są konieczne dla prawidłowego funkcjonowania Sądu Najwyższego. Podkreślenia wymaga w związku z tym, że uzyskanie informacji przetworzonej możliwe jest tylko w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Powinność wykazania interesu publicznego jako podstawy żądania udzielenia informacji przetworzonej spoczywa co do zasady na wnioskodawcy, zgodnie z regułą koniecznego współdziałania organu i podmiotu ubiegającego się o załatwienie danej sprawy w określony sposób. Niewskazanie interesu publicznego przez zobowiązany do tego podmiot nie oznacza jednak automatycznie konieczności wydania decyzji odmownej. W tej sytuacji organ powinien z urzędu zbadać czy w danej sprawie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie zainteresowanemu podmiotowi przetworzonej informacji publicznej. Należy podkreślić, że zdaniem organu rozpoznającego przedmiotową sprawę, wnioskodawcy nie przedstawili przekonującej argumentacji przemawiającej za uznaniem, że uzyskanie przez nich informacji przetworzonej było szczególnie istotne dla interesu publicznego. Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem niedookreślonym i odnosi się w swojej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa, Pojęcie to dookreślono w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Podnosi się, że skuteczne działanie w granicach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. W zakresie prawa dostępu do informacji publicznej oznacza to, że interes publiczny istnieje wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa, np. w konsekwencji usprawniałoby działanie jego organów (zob. np. wyroki: WSA w Warszawie z 22 lutego 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1721/05, Prokuratura i prawo 2006, nr 5, poz. 53, WSA w Warszawie z 7 grudnia 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 680/15, http://orzeczenia.nsa.gov,pl). W wyniku tego, udzielenie wnioskodawcy przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego informacji przetworzonej byłoby uzasadnione interesem publicznym o tyle, o ile mogłoby to realnie przełożyć się na przykład na poprawę funkcjonowania Sądu Najwyższego, bądź też sądownictwa w ogólności. Natomiast w sytuacji, gdy z żądaniem udzielenia informacji publicznej przetworzonej występują podmioty, które nie zapewniają, że zostanie ona wykorzystana w celu usprawnienia funkcjonowania organów państw, należy przyjąć, że po stronie wnioskodawcy nie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie mu żądanej informacji (tak WSA w Warszawie wyroku z 16 września 2004 r., sygn. akt II SA/Wa 1139/04, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym kontekście za prawidłowe należy uznać zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie, że przeprowadzona analiza sprawy wskazuje, iż przesłanka interesu społecznego nie została spełniona. Wnioskodawcy upatrują znaczenia żądanej informacji dla interesu publicznego w związku z działalnością fundacji, którą reprezentują (Helsińska Fundacja Praw Człowieka). Tym niemniej, zdaniem organu, nie można zgodzić się ze sformułowaniem, że sam statut Fundacji przesądza, iż każda żądana przez nią informacja, skierowana do jakiegokolwiek podmiotu, automatycznie wypełnia przesłankę szczególnego znaczenia dla interesu publicznego z uwagi tylko na postanowienia statutu Fundacji i bez wykazywania okoliczności wskazujących na spełnienie tej przesłanki. Wobec powyższego, za prawidłowe należy uznać zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie, że przeprowadzona analiza sprawy wskazała, że przesłanka interesu społecznego nie została spełniona. Tym bardziej, że treść statutu Fundacji nie przesądza, czy żądana informacja w ogóle zostanie użyta, a tym bardziej w celu poprawy funkcjonowania Sądu Najwyższego lub sądownictwa powszechnego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 stycznia 2004 r., sygn. akt II SA/Ka 2633/03, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego po ponownym rozpoznaniu sprawy nie dopatrzył się znaczenia żądanej informacji dla interesu publicznego. Na podkreślenie zasługuje fakt, że w art. 3 ust. 1 u.d.i.p. nie chodzi o jakiekolwiek znaczenie udostępnienia żądanej dla interesu publicznego, ale o znaczenie kwalifikowane. Racjonalny ustawodawca używając nie tylko formy "istotny", lecz także "szczególnie istotny", chciał bowiem podkreślić "szczególną" wyjątkowość sytuacji, kiedy stronie przysługiwałoby uprawnienie do uzyskania informacji wymagającej przetworzenia (zob. wyrok WSA z dnia 24 października 2017 r., II SA/Kr 1070/17, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na uwadze powyższe organ doszedł do wniosku, że wnioskodawcy nie przedstawili przekonującego uzasadnienia znaczenia udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego.

Od powyższej decyzji skargę do tut. Sądu wywiodła Helsińska Fundacja Praw Człowieka zarzucając organowi naruszenie przepisów:

1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w zw. z art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że wnioskowana przez Fundację informacja ma charakter przetworzony oraz że HFPC nie wykazała, że udostępnienie informacji o liczbie złożonych skarg na przewlekłość postępowania oraz sposobie ich rozpatrzenia leży w interesie publicznym, podczas gdy wnioskowana informacja ma charakter informacji statystycznej, którą można uzyskać na podstawie prowadzonych rejestrów, ewidencji lub archiwum, a Sąd Najwyższy posiada wnioskowane dane, co wynika z rocznych sprawozdań z działalności Sądu Najwyższego, na co również wskazał organ w decyzji z dnia [...] marca 2020 roku, pismo znak: [...], a także, że udostępnienie informacji leży w interesie publicznym, ponieważ informacja o liczbie złożonych skarg na przewlekłość postępowania oraz sposobie ich rozpatrzenia jest istotna dla oceny, czy skargi na przewlekłość postępowania są rozpatrywane w sposób zgodny z art. 6 EKPC oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, a także, że HFPC będąc organizacją pozarządową posiada interes publiczny, ponieważ jej działalność wpływa pozytywnie na funkcjonowania określonych struktur publicznych w dziedzinie przestrzegania praw człowieka;

2. postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 13 ust. 2 u.d.i.p. poprzez przyjęcie, że udostępnienie informacji publicznej sprawiłoby trudności organizacyjno-techniczne, byłoby pracochłonne, a tym samym czasochłonne i nieskorzystanie z możliwości przedłużenia czasu na udostępnienie informacji publicznej, w sytuacji gdy czasochłonność oraz trudności organizacyjno-techniczne, jakie wiążą się z przygotowaniem informacji publicznej, nie mogą zwalniać zobowiązanego podmiotu z obowiązku udostępnienia informacji publicznej, a tym samym kwestie te nie mogą ograniczać prawa do uzyskania informacji publicznej przewidzianej w art. 3 u.d.i.p.

b) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego w sprawie wbrew ciążącemu na organie na mocy art. 77 § 1 k.p.a., także w przypadku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, obowiązkowi w tym zakresie, a w konsekwencji niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, że HFPC nie posiada interesu publicznego, pomimo przedstawienia przez Fundację we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] kwietnia 2020 roku, pismo znak: [...], kolejnej, dodatkowej argumentacji przemawiającej za interesem publicznym HFPC w udostępnieniu przez I Prezesa Sądu Najwyższego informacji publicznej, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego;

c) art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji I Prezesa Sądu Najwyższego z dnia [...] marca 2020 roku, pismo znak: [...], w sytuacji gdy organ nie rozpatrzył całego materiału dowodowego w sprawie koniecznego do wyjaśnienia okoliczności sprawy mających istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, poprzez przyjęcie, że HFPC pomimo przedstawienia kolejnej, dodatkowej argumentacji we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] kwietnia 2020 roku, pismo znak: [...], przemawiającej za interesem publicznym HFPC, nadal nie posiada interesu publicznego, a to w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji I Prezesa Sądu Najwyższego z dnia [...] marca 2020 roku, pismo znak: [...] i nieudostępnienia informacji publicznej Fundacji;

d) art. 8, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie zaskarżonej decyzji ze względu na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji do zarzutów przedstawionych we wniosku HFPC o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] kwietnia 2020 roku, pismo znak: [...].

W oparciu o w/w zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa.

W pierwszym rzędzie należało wyjaśnić, iż co do zasady adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Przedmiotem wniosku była zaś informacja publiczna. Powyższe okoliczności nie były z resztą kwestionowane na żadnym etapie postępowania.

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ w sposób wyczerpujący uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Ocenę ową należało oczywiście zacząć od kluczowej dla sprawy materii tj. kwestii tego, czy żądana informacja ma charakter przetworzony. Skoro zaś, pytany organ przyjął, że o przetworzonym charakterze informacji przesądza łącznie konieczność jej wytworzenia, oraz znaczna pracochłonność przy wykonywaniu tej pracy, to badaniu podlegały obydwie w/w przesłanki.

Odnosząc się do problematyki wytworzenia informacji, to w orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjęło się, iż działania tego typu winny być czynnościami polegającymi na pracach porównawczych, analitycznych, czy szerzej – na pracy intelektualnej. Informacja będzie miała charakter informacji przetworzonej także wtedy, gdy do jej wyodrębnienia koniecznym będzie dokonanie stanowczych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych.

W świetle poglądów judykatury (patrz. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie m.in. w wyrokach z dnia 22.08.2007r. (II SA/Wa 1048/07) i z dnia 27.06.2007r. (II SA/Wa 112/07) informacja przetworzona jawi się jako pewnego rodzaju kompilacja posiadanych przez organ danych. W jej efekcie powstaje nowy – czyli przetworzony dokument.

Za takim odczytywaniem rozumienia omawianego sformułowania przemawia również użyty w powołanych wyrokach zwrot – "wytworzenie dokumentu żądanej treści". To, iż dla udzielenia informacji konieczne jest dopiero wytworzenie stosownego dokumentu świadczy dodatkowo o tym, iż będzie to inny dokument niż pierwotny czy pierwotne dokumenty.

Co się tyczy materii pracochłonności przy udzielaniu informacji to decyzja w której organ powołuje się na taką okoliczność powinna szczegółowo wskazywać na pełne ustalenia stanu faktycznego, z których powinno wynikać, jakie dokładnie czynności i obejmujące jaki zakres działań, w odniesieniu do ilu dokumentów, konieczne są do podjęcia, aby udostępnić żądaną informację publiczną. Jeśli w ocenie organu dla wyszukania danych niezbędnych do udzielenia odpowiedzi konieczne będzie np. przejrzenie określonej liczby dokumentów czy akt spraw, należy wskazać, ile takich dokumentów czy akt spraw wymaga przejrzenia. Twierdzenie, że żądana we wniosku informacja publiczna stanowi informację przetworzoną wymaga dokonania przez organ pełnej oceny, która to ocena nie może być dowolna. Ewentualne ustalenie organu, że wykonanie zadania w postaci udostępnienia żądanych danych zakłóci funkcjonowanie SN wymagać będzie wyczerpującego uzasadnienia z wykazaniem, jaka liczba pracowników zostałaby przez organ skierowana do wykonania tego zadania i przez jaki czas.

W ocenie tut. Sądu realia faktyczne niniejszej sprawy świadczą o tym, że organ nie podołał obowiązkowi wykazania powyższych okoliczności.

Przede wszystkim w skarżonej decyzji brak jest przekonującego uzasadnienia tezy, iż udzielenie żądanej informacji będzie polegało na wytworzeniu nowej dokumentacji czyli na działaniu, które będzie wymagało dokonania stanowczych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych – czyli generalnie pracy czysto intelektualnej. Takich analiz nie domagał się przecież wnioskodawca. Nie domagał się także wytworzenia nowego (a wręcz jakiegokolwiek) dokumentu. Żądał jedynie podania ogólnej liczby konkretnych skarg, oraz ogólnej liczby konkretnych rozstrzygnięć w konkretnych sprawach. Stąd twierdzenia organu, jakoby udzielenie żądanych informacji, ich zebranie i opracowanie według wskazanych przez wnioskodawców kryteriów i zasad - wymagało dokonania żmudnych analiz, obliczeń, wyciągów, zestawień statystycznych oraz innych czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych – zdaje się odbiegać od stanu faktycznego niniejszej sprawy.

Adresat wniosku inicjującego przedmiotowe postępowanie nie udowodnił też (ani nawet nie uprawdopodobnił) by udzielenie żądanej informacji wiązało się z pracami na tyle czasochłonnymi, by destabilizowały pracę organu. Nie podał bowiem (nawet w przybliżeniu) tego, w jakiej dokumentacji biurowej znajdują się dane niezbędne dla udzielenia żądanej informacji (czy jest to dokumentacja papierowa czy też dane są zgrupowane w systemie komputerowym o określonych cechach). Nie podał też nawet w przybliżeniu tego, jaka ilość żądanych skarg wpływała do Sądu Najwyższego w latach objętych żądaniem. Bez przybliżenia przywołanych okoliczności niemożliwym było dokonanie rzetelnej oceny omawianej materii czasochłonności.

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty, uzasadnienie skarżonej decyzji jawiło się jako niespełniające minimalnych wymogów opisanych w art.107 K.p.a. Zawierało bowiem jedynie poglądy orzecznictwa i judykatury, których organ nie osadził w realiach faktycznych niniejszej sprawy.

Z uwagi na powyżej stwierdzone braki, które uniemożliwiały Sądowi weryfikację twierdzenia o przetworzonym charakterze żądanej informacji, przedwczesnym było odnoszenie się do problematyki istnienia szczególnie istotnego interesu przemawiającego za udostępnieniem informacji przetworzonej. Do czasu bowiem skutecznego udowodnienia przez organ tezy, o posiadaniu przez żądane dane tego typu charakteru, nie zachodzi faktyczna konieczność wykazywania przez wnioskodawcę, że po jego stronie istnieje szczególnie istotny interes przemawiający za udostępnieniem informacji przetworzonej.

W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art.145 § 1 pkt.1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.)

O kosztach rozstrzygnięto stosownie do dyspozycji art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.).

Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany do szczegółowego

i wnikliwego zbadania wniosku strony z uwzględnieniem uwag poczynionych

w niniejszym uzasadnieniu.