Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1368/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 53, art. 54
journal: Dz.U. 2012 poz 159
law: Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2015 r. sprawy ze skargi W K na postanowienie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] maja 2014 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

W związku z wnioskami W K oraz J K o ustalenie, że zostało naruszone prawo pacjenta I K do informacji o stanie zdrowia w tym wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego oraz prawa do dokumentacji medycznej przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej, Szpital Wojewódzki im. [...] w [...], zwanym dalej Szpitalem, Rzecznik Praw Pacjenta zwany dalej Rzecznikiem wszczął postępowanie wyjaśniające na podstawie 50 ust. 3 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2012 r., poz. 159 z późn. zm.) zwanej dalej ustawą o prawach pacjenta.

W przedmiotowych wnioskach skierowanych do Rzecznika wnioskodawcy poinformowali, że pacjentce I K bezpodstawnie odmawia się wykonania przeprowadzenia operacji w związku ze złamaną szyjką kości udowej, pomimo wyrażenia zgody w dniu [...] marca 2012 roku. Zarzucili również niewłaściwe postępowanie ordynatora Oddziału Ortopedyczno-Urazowego Szpitala poprzez nie przekazywanie pacjentowi I K oraz osobie upoważnionej - J K informacji o stanie zdrowia oraz dokumentacji medycznej pacjentki.

Według wyjaśnień Szpitala I K nie upoważniła na piśmie kogokolwiek do udostępnienia dokumentacji medycznej dotyczącej jej leczenia w Szpitalu oraz do udzielania informacji o stanie zdrowia. Zatem nie było również możliwe wystawienie doręczenia osobom trzecim zaświadczenia czy też opinii o Jej stanie zdrowia". W zakresie wyrażenia zgody na zabieg wyjaśniono, że "pacjentka dwukrotnie odmówiła wyrażenia na piśmie i ustnie zgody na proponowane jej metody znieczulenia, wobec czego nie było w ogóle możliwe wykonanie zabiegu operacyjnego tym bardziej, że pacjentka cofnęła również zgodę wyrażoną wcześniej na wykonanie samego zabiegu ".

W kolejnych wyjaśnieniach Szpitala stwierdzono, ze "pacjentka konsekwentnie będąc w stanie ogólnym dobrym i logicznym kontakcie nie wyrażała zgody na proponowane leczenie operacyjne złamanej szyjki kości udowej lewej. Pacjentka odmówiła przyjmowania leków oraz posiłków. Nie upoważniła nikogo do informacji o stanie zdrowia i do dokumentacji medycznej. Pacjentka konsultowana była przez lekarza psychiatrę, wywiad odnoszący się do ustalenia czy chora jest w stanie świadomie decydować o swoim leczeni dał pozytywną odpowiedź w tym zakresie". Dodano również, że "okoliczność ustanowienia dla I K kuratora osoby niepełnosprawnej tj. J K zgodnie kodeksem rodzinnym i opiekuńczym jest bez znaczenia".

W dniu [...] czerwca 2013 roku wpłynęły kolejne wyjaśnienia Szpitala (w którym wyjaśniono kwestię wyrażenia zgody przez pacjentkę na wykonanie zabiegu operacyjnego. W szczególności wskazano, że "Pani I K w czasie pobytu w Szpitalu była w pełni świadoma tj. zdolna do podjęcia decyzji i wyrażenia woli, co potwierdza konsultacja lekarza psychiatry (w dokumentacji medycznej)". Ponadto nadmieniono, że w historii choroby znajduje się zgoda pacjentki na wykonanie zabiegu operacyjnego implantacji endoprotezy do stawu biodrowego lewego wyrażona na piśmie, które odnotowano również w dniu [...] marca 2012 roku oraz, że pacjentkę przygotowano do zabiegu operacyjnego a jednym z etapów przygotowania do zabiegu jest kwalifikacja anestezjologiczna, którą przeprowadza lekarz anestezjolog. Z uwagi na to, że znieczulenie jest zabiegiem o podwyższonym ryzyku musi również uzyskać zgodę pacjenta na piśmie na wykonanie znieczulenia. Podkreślono, że pacjentka stanowczo, dwukrotnie odmówiła wyrażenia zgody na znieczulenie, co odnotowano w dniu [...] marca 2012 roku. Wobec powyższego wskazano, że nieuprawnionym jest aby nie została wzięta pod uwagę zgoda pacjentki wyrażona w dniu [...] marca 2012 roku, albowiem po uzyskaniu zgody pacjentki rozpoczęto procedurę przygotowania do zabiegu, a jednym z etapów przygotowania jest ocena anestezjologiczna pacjenta (ocena ta może zdyskwalifikować pacjenta przygotowywanego do zabiegu operacyjnego) i uzyskanie jego zgody na znieczulenie. Wykonanie zabiegu implantacji endoprotezy bez znieczulenia jest niemożliwe, tym samym mimo wyrażenia przez pacjentkę zgody na sam zabieg operacyjny wykonanie operacji nie było możliwe, wobec braku możliwości znieczulenia pacjentki do zabiegu. Dodano również, że pacjentka w dniu [...] marca 2012 roku cofnęła wyrażoną wcześniej zgodę na zabieg operacyjny. W czasie pobytu w Szpitalu pacjentka wielokrotnie odmawiała wyrażenia zgody na różne czynności medyczne, co odnotowywano każdorazowo w historii choroby pacjentki. Na zakończenie powołano się na przepisy kodeksu cywilnego dotyczące cofnięcia oświadczenia, które może zostać wykonane przez każde oświadczenie woli.

Rzecznik stwierdził ,że uzyskał informacje Sądu Rejonowego w [...] (znak: [...]) który poinformował, że "Pani I K w sprawie [...] nie występowała w charakterze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej, ale jako osoba niepełnosprawna". Poinformowano, że w dniu [...] marca 2012 roku J K został ustanowiony kuratorem osoby niepełnosprawnej do pomocy w prowadzeniu wszelkich spraw I K. Z akt sprawy wynika, że przed Sądem Okręgowym w [...] toczyło się postępowanie o ubezwłasnowolnienie I K pod. Sygn. [...] . Zakres kompetencji kuratora osoby niepełnosprawnej - I K określony został w treści postanowienia Sądu z dnia [...] marca 2012 roku. Natomiast odnośnie pozostałych kwestii dotyczących wyrażenia zgody na zabieg operacyjny i dostępu do dokumentacji medycznej powołano się na przepisy ustawy o zawodach lekarzu i lekarzu dentyście oraz ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.

Mając na uwadze dokonane ustalenia w sprawie, w kontekście jej przedmiotu, tj. prawa pacjenta do informacji, określonych w art. 9 ust. 2 oraz prawa do wyrażania zgody lub odmowy na udzielenie świadczenia zdrowotnego określonego w art. 16 oraz art. 18 ustawy, Rzecznik rozstrzygnięciem z dnia [...] marca 2014 r. (znak: [...] ) poinformował, że w niniejszej sprawie nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w zakresie stwierdzenia lub niestwierdzenia naruszenia przez podmiot leczniczy - Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Szpital Wojewódzki im. [...] w [...] prawa pacjenta I K do informacji oraz do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, o których mowa w art. 9 oraz art. 16 w związku z art. 18 ustawy o prawach pacjenta.

Od powyższego rozstrzygnięcia W K oraz J K w dniu 1 kwietnia 2014 r. wnieśli wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym podnieśli w szczególności, iż Szpital nie przedstawił Rzecznikowi Praw Pacjenta zadanych dokumentów, że pacjentka I. K. nie wyraziła zgody na wykonanie zabiegu leczenia. Zdaniem wnioskodawców, Rzecznik Praw Pacjenta pominął w postępowaniu wyjaśniającym, że opiekun J K otrzymał od Sądu Rejonowego, III Wydział Rodzinny w [...] , zezwolenie na zabieg operacyjny dla pacjentki I K, bez jej zgody. Pominął również, że Szpital otrzymał również sądową zgodę na zabieg operacyjny wydaną kuratorowi, tj. postanowienie - wyrażające zgodę na zabieg operacyjny Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt. [...] Otrzymał wcześniej także wezwanie sądowe z dnia [...] marca 2012 r. do złożenia dokumentów lekarskich stwierdzając konieczność przeprowadzenia pilnego zabiegu operacyjnego I K. Ponadto wnioskodawcy wnieśli zarzuty wobec postępowania lekarzy ze Szpitala w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych I K.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. Rzecznik Praw Pacjenta na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) dalej k.p.a, w związku z art. 54 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej rozstrzygnięciem o umorzeniu postępowania wyjaśniającego wszczętego w przedmiocie ustalenia czy doszło do naruszenia przez Szpital prawa I K do informacji oraz do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, o którym mowa w art. 9 oraz art. 16 w związku z art. 18 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.

W uzasadnieniu tego postanowienia Rzecznik wyjaśnił, ze rozstrzygnięciem z dnia [...] marca 2014 r. poinformował, że nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w zakresie stwierdzenia lub niestwierdzenia naruszenia przez Szpital prawa pacjenta I K do informacji oraz do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, o których mowa w art. 9 oraz art. 16 w związku z art. 18 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano ponownie, że prawo do informacji, określone w art. 9 ustawy oraz prawo do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, na podstawie art. 16 w zw. z art. 18 ustawy jest prawem osobistym i niezbywalnym, a w konsekwencji przysługuje wyłącznie pacjentowi, czyli I K .

Wobec śmierci I K w dniu [...] czerwca 2012 r., ,zdaniem Rzecznika, postępowanie wyjaśniające stało się bezprzedmiotowe i jako takie zostało umorzone.

Prawo pacjenta jest prawem osobistym i niezbywalnym, a w konsekwencji przysługuje wyłącznie pacjentowi, nie może być zaś dochodzone przez osoby jemu bliskie. W uzupełnieniu podać należy również, że zgodnie z art. 8 Kodeksu cywilnego oraz doktryną w ww. zakresie, podmiotem praw osobistych może być wyłącznie osoba posiadająca zdolność prawną, tj. od momentu urodzenia do chwili śmierci.

Rzecznik Praw Pacjenta stwierdził, iż z uwagi na brak prawa pacjenta, które mogłoby zostać objęte merytorycznym rozstrzygnięciem (prawo pacjenta do wyrażenia zgody bądź odmowy zgody na zabieg operacyjny; prawo do informacji o stanie zdrowia i udzielonych świadczeniach zdrowotnych wygasło wraz ze śmiercią pacjenta) i tym samym brak przedmiotu postępowania, zastosowanie w sprawie znalazł, w oparciu o odesłanie ustawowe zawarte w art. 54 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Rzecznik Praw Pacjenta stwierdził ,że rozstrzygnięcie z dnia [...] marca 2014 r. nie zawierało pouczenia o przysługujących wnioskodawcy środkach prawnych. Zgodnie z art. 53 ust. 3 ustawy o prawach pacjenta w przypadku wyjaśnienia wnioskodawcy i pacjentowi, którego sprawa dotyczy, że Rzecznik nie stwierdził naruszenia praw pacjenta, wnioskodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Zatem, a contario, wniosek o ponowne rozstrzenie sprawy nie będzie przysługiwał w przypadku wydana innego rozstrzygnięcia niż określonego w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Tym samym w razie umorzenia postępowania wnioskodawcy nie będzie przysługiwał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Organ odwoławczy wyjaśnił w uzasadnieniu, że na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ administracji obowiązany jest zbadać dopuszczalność wniesienia wniosku o ponowne rozstrzenie sprawy (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 316/08). Dopuszczalność wniesienia takiego wniosku jest wyznaczona w szczególności przesłankami przedmiotowymi. Do tych przesłanek zalicza się zaskarżenie rozstrzygnięcia, które nie podlega z mocy przepisów szczególnych zaskarżeniu w drodze wniosku o ponowne rozstrzenie sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2000 r. (sygn. V SA 235/00). Wobec tego mając na uwadze, iż przepisy ustawy o prawach pacjenta nie dopuszczają możliwości wniesienia wniosku o ponowne rozstrzenie sprawy od rozstrzygnięcia Rzecznika w przedmiocie umorzenia postępowania wyjaśniającego, wniosek taki należy uznać za niedopuszczalny w rozumieniu art. 134 k.p.a.

W skardze skierowanej do Sądu W K podniósł, ze Rzecznik Praw Pacjenta nie wykorzystał swoich uprawnień wynikających z art. 52, 53 jak również art. 55 oraz 67b ustawy o prawach pacjenta i Rzecznika Praw Pacjenta.

Zdaniem strony skarżącej, Szpital nie udzielił fachowej pomocy medycznej.

Skarżący wskazał, że Szpital był w posiadaniu zgody pacjentki I K z dnia [...] marca 2012 r. na zabieg operacyjny a mimo to lekarz w dniu [...] marca 2012 r. odmówił wykonania zabiegu, lekarz nie zwrócił się również do Sądu Rodzinnego o wydanie zgody na zabieg operacyjny.

Strona podniosła również, że Sąd Rejonowy w [...] wydał zezwolenie na zabieg operacyjny dla pacjentki I K a mimo to Szpital oświadczył, że zakończył leczenie.

Strona podniosła, że nie ma w dokumentacji medycznej poświadczenia ustnego ani pisemnego pacjentki, że nie chce operacji oraz że nie chce udostępnienia opinii lekarskiej rodzinie.

W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji orzeczenia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., dalej jako: p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym było postanowienie Rzecznika z dnia [...] maja 2014 r. wydane na podstawie art. 134 k.p.a w związku z art. 54 ustawy o prawach pacjenta stwierdzające niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej rozstrzygnięciem o umorzeniu postępowania wyjaśniającego wszczętego w przedmiocie ustalenia czy doszło do naruszenia przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej, Szpital Wojewódzki im. [...] w [...] , prawa I K do informacji oraz do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, o którym mowa w art. 9 oraz art. 16 w związku z art. 18 ustawy o prawach pacjenta.

Aby można było ocenić czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu należy na wstępie rozważyć czy dopuszczalna jest kontrola sądowa rozstrzygnięć w przedmiocie niestwierdzenia naruszenia prawa pacjenta L R do świadczeń zdrowotnych, a w szczególności art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz.159 ze zm.), Orzeczenia Sądów , jakie zapadły na tle postępowania, prowadzonego w trybie art. 50, 51, 52, a w szczególności art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta nie jest jednolite.

Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, uznał za nieuzasadniony pogląd, zgodnie z którym skarga sądowa w tego typu sprawach nie przysługuje i podlega odrzuceniu (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 13/12 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1161/12) i podzielił pogląd zawarty w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 czerwca 2014 r. sygn. Akt VII SA/Wa 2773/13.

Zgodnie z art. 1 p.p.s.a przed sądami administracyjnymi rozpatrywane są sprawy z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz inne sprawy, do których przepisy p.p.s.a. stosuje się z mocy ustaw szczególnych.

Zakres tych spraw enumeratywnie wymienia przepis art. 3 § 2 p.p.s.a., który określa akty prawne poddane kontroli w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne - pkt 1 ww. przepisu; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty - pkt 2; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie - pkt 3; wreszcie także na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa – pkt 4.

Jak wskazano wyżej, kontrola sądowa dotyczyć może innych niż określone w pkt 1-3 (nie mających charakteru decyzji lub postanowień) aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Zauważyć należy, że o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4, na który może by niesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Podmiot, którego uprawnienia do ochrony praw lub obowiązku dotyczy akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ma zapewnioną ochronę na drodze sądowej, ponieważ może zaskarżyć takie akty i czynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego, a także bezczynność organu w tych sprawach, jak również żądać, aby sąd administracyjny orzekł o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 146 p.p.s.a.). Właśnie to, że "istnienie" lub "nieistnienie" uprawnienia do ochrony praw, wynika z przepisów prawa, wyraźnie wskazuje, że chodzi tu o uprawnienie lub obowiązek określonej osoby (podmiotu administrowanego), których źródłem jest obowiązujący powszechnie przepis prawny.

Powyższe rozważania przekonują Sąd, że w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli mogą być czynności Rzecznika Praw Pacjenta, które zostały następnie przedstawione w wyjaśnieniach skierowanych do wnioskodawcy, w trybie art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Czynności te były zindywidualizowane i dotyczyły naruszenia praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej (art. 6 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta). Podstawą podjęcia czynności przez Rzecznika Praw Pacjenta był art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 159 ze zm.).

W dniu [...] marca 2012 r. zostało wszczęte przez Rzecznika Praw Pacjenta postępowanie wyjaśniające w związku z informacjami W K i J K wskazującymi na naruszenie praw pacjenta – I K przez szpital w [...].

7 marca 2014r. Rzecznik Praw Pacjenta działając na podstawie art. 54 ustawy w związku z art. 105 § 1 k.p.a. poinformował wnioskodawców - W K i J K, że w sprawie nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w zakresie stwierdzenia lub niestwierdzenia naruszenia przez podmiot leczniczy - Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Szpital Wojewódzki im. [...] w [...] prawa pacjenta Pani I K do informacji oraz do wyrażenia zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego lub odmowy takiej zgody, o których mowa W art. 9 oraz art. 16 w zw. z art. 18 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta wobec śmierci I K w dniu [...] czerwca 2012 r.

Zdaniem Rzecznika, postępowanie wyjaśniające stało się bezprzedmiotowe i jako takie zostało umorzone z uwagi na brak prawa pacjenta, które mogłoby zostać objęte merytorycznym rozstrzygnięciem (prawo pacjenta do wyrażenia zgody bądź odmowy zgody na zabieg operacyjny; prawo do informacji o stanie zdrowia i udzielonych świadczeniach zdrowotnych wygasło wraz ze śmiercią pacjenta) i tym samym brak przedmiotu postępowania, zastosowanie w sprawie znalazł, w oparciu o odesłanie ustawowe zawarte w art. 54 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

W niniejszej sprawie tymi podmiotami są synowie zmarłej pacjentki Z K którzy wnioskowali o wszczęcie postępowania wyjaśniającego a swój interes prawny wywodzili z prawa do reprezentowania pacjentki a póżniej (po śmierci pacjentki ) z prawa do udostępnienia im dokumentacji medycznej.

Zdaniem Rzecznika postępowanie prowadzone przez Rzecznika Praw Pacjenta w szczególności w zakresie stosowania trybu z art. 51, 52, 53 ustawy o prawach pacjenta charakteryzuje wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, wskazanie na zastosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, oraz umieszczenie samej instytucji Rzecznika Praw Pacjenta wprost w ustawie o prawach pacjenta i związanie jego kompetencji wprost z przepisami tej ustawy ale zdaniem Rzecznika. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie będzie przysługiwał w przypadku wydana innego rozstrzygnięcia niż określonego w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Tym samym w razie umorzenia postępowania wnioskodawcy nie będzie przysługiwał wniosek o ponowne rozstrzenie sprawy.

Sąd nie podziela takiego stanowisko. Skoro Sąd stanął na stanowisku, że rozstrzygnięcia Rzecznika wydane w oparciu o przepisy ustawy podlegają kontroli sądu, to kontroli tej podlegają wszystkie rozstrzygnięcia które podjęte zostały w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczą uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Wprawdzie art. 53 ust. 3 ustawy o prawach pacjenta stanowi , ze w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, wnioskodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy a art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio to nie znaczy, że w przypadku umorzenia postępowania np. wobec brak interesu prawnego wnioskodawcy orzeczenie takie już nie podlega ponownej kontroli organu, a następnie Sądu skoro o wyjaśnienie zabiega wnioskodawca postępowania. Zdaniem Sądu z przepisu art. 54 ust. 3 nie wynika, że od innych rozstrzygnięć np. stwierdzenia naruszenia prawa lub jak w tym przypadku umorzenia postępowania wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przysługuje.

Powyższe stanowisko Sądu wynika również z treści art. 54 ustawy, który stanowi, że w zakresie nieuregulowanym w art. 49-53 ustawy o prawach pacjenta do postępowania prowadzonego przez Rzecznika stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego a więc również przepis art. 127 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Rozstrzygniecie w kwestii jej wykonalności oparto o przepis art. 152 p.p.s.a.