Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 37/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 52 a ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 124
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 37/16 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 28 czerwca 2016 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, , Sędziowie:, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (sprawozdawca), , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 r., sprawy ze skargi M. Ł., na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych, , , oddala skargę w całości., , ,


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], którą po rozpatrzeniu odwołania M. Ł. (dalej: skarżący, strona) utrzymano w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w sprawie wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 100.000 zł za wprowadzanie w okresie do dnia 31 stycznia 2014 r. do obrotu środków zastępczych.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. wraz z funkcjonariuszami Komendy Miejskiej Policji w W. przeprowadził kontrolę sanitarną w zakresie przestrzegania zakazu wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych w obiekcie, w którym działalność prowadził A. K. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzono protokół kontroli sanitarnej z dnia 31 stycznia.2014r., nr [...].

Jednocześnie funkcjonariusze Policji na podstawie postanowienia Prokuratora Rejonowego w W. z dniu 31 stycznia 2014r., sygn. akt [...] w przeprowadzili przeszukanie pomieszczeń w miejscu prowadzenia działalności.

Z treści protokołu wynika, że kontrola odbyła się pod nieobecność właściciela, a w związku z tym, że lokal był zamknięty dokonano siłowego otwarcia pomieszczenia, a następnie przeszukania. Na zapleczu ujawniono trzy sejfy, każdy z nich wyposażony w zamek elektroniczny zabezpieczony kodem. W sejfach ujawniono 89 zagiętych kartek tekturowych z informacją, że produkty są własnością firmy A. W ww. kartkach znajdowały się woreczki strunowe wypełnione suszem w kolorze zielonym, bądź białym proszkiem o nazwach:

ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2385 - 50 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2371 - 2 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2372 - 2 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG301 - 10 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG170 - 2 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG171 - 1 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG172 - 8 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG187 - 13 szt., ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO HG2572 - 1 szt.

Ponadto podczas kontroli zabezpieczono książkę kontroli, umowę zlecenia zawartą w dniu 18 stycznia 2014 r. pomiędzy A A. K. reprezentowanym przez M. Ł.ę a D. K. w sprawie zobowiązania się do wykonania zlecenia w postaci wypożyczenia 100 artykułów powierzonych przez zleceniodawcę, prowadzenia punktu handlowego oraz rejestracji sprzedaży. Znaleziono również 2 zeszyty z zapiskami potwierdzającymi wprowadzanie do obrotu przez stronę przedmiotowych produktów.

Przedstawiciele Powiatowego Inspektora Sanitarnego zabezpieczyli ww. produktów poprzez wydanie na podstawie art. 117 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustnego polecenia o zabezpieczeniu i ich odebraniu jako rzeczy ruchomej. Z czynności tych sporządzono protokół odebrania rzeczy ruchomej z dnia 31 stycznia 2014r. W następstwie tego sporządzono adnotację służbową o odstąpieniu od zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji, o której mowa w art. 27c ust. 1 i 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. nr 212, poz. 1263 ze zm.), czyli od zasady określonej wart. 10 § 1 k.p.a. tj. czynnego udziału strony, z uwagi, iż załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego.

Z racji na wygląd, sposób pakowania, oznakowania produktów, postać, w jakiej oferowane są do sprzedaży Powiatowy Inspektor Sanitarny uznał, że zachodzi podejrzenie, iż mogą to być środki zastępcze. W związku z tym na podstawie art. 27 c ust. 1 i ust 3 pkt 1 i 2 ustawy w zw. z art. 44c ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii decyzją z dnia [...] lutego 2014r., nr [...] wstrzymał wprowadzanie do obrotu przez A. K. produktów, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że stanowią zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, na okres 18 miesięcy niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań ich bezpieczeństwa:

ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2385, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2371, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO AB2372, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG301, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG170, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG171, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG172, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG187, ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO HG2572,

oraz zatrzymującą ww. produkty oraz nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

Od decyzji tej odwołanie wniósł skarżący, zaskarżając ją w całości, zarzucając naruszanie przepisów art. 27c ust. 1 i ust.3 punkt 1 i 2 ustawy poprzez błędne przyjęcie, że istnieje prawna możliwość wstrzymania wprowadzania do obrotu i zatrzymania produktów, w stosunku do których orzeczono prawną możliwość ich wprowadzania oraz orzeczono legalność prowadzenia działalności związanej z handlem takimi artykułami.

Zaskarżona decyzja została utrzymana w mocy przez Organ II instancji decyzją z dnia [...] maja 2014r., nr [...]

Zawiadomieniem z dnia 10 lutego 2014r. Powiatowy Inspektor Sanitarny wszczął postępowania administracyjnego w zakresie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej środków zastępczych zatrzymanych decyzją Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2014r., nr [...], a ujawnionych w trakcie kontroli w dniu 31 stycznia 2014r. Dnia 25 lutego 2014r. w siedzibie Powiatowego Inspektora Sanitarnego zostały pobrane próby do badań z dwóch produktów ujawnionych w trakcie kontroli sanitarnej w dniu 31 stycznia 2014r. (ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG 172 oraz ABSORBER PROMIENIOWANIA ELEKTROMAGNETYCZNEGO NRG301). Następnie dnia 13 marca 2014r. zostały przekazane do Narodowego Instytutu Leków w Warszawie w celu badania składu jakościowego. Przeprowadzona ekspertyza - protokół badań z dnia 23 kwietnia 2014 r., nr [...], wskazała, że w zbadanych produktach znajduje się substancja a-PVP, która spełnia kryteria ustalone w definicji środka zastępczego w rozumieniu art. 4 pkt. 27 ustawy.

Równolegle Prokurator Prokuratury Rejonowej w W. pismami z dnia 6 marca 2014 r. oraz 11 marca 2014r. postanowieniem z dnia [...] lutego 2014r. przekazał Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu dowody zebrane w prowadzonym we własnym zakresie postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przeciwko skarżącemu i innym osobą. Z przekazanego materiału dowodowego wynikało, że w dniu 29 sierpnia 2013r. funkcjonariusze Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w W. zabezpieczyli środki mogące stanowić substancje zabronione w lokalu przy ul. [...] w W. Przedmiotowe produkty zostały zbadane w Laboratorium Kryminalistycznym w Komendzie Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu. Z wydanej przez tą jednostkę ekspertyzy z dnia 12 grudnia 2013r., nr [...] wynikało, że w produktach stwierdzono AM2201, 3-MMC, pentedron, PVP będące składnikami tzw. dopalaczy.

W związku z tym, że z przekazanego materiału dowodowego wynikało, iż stronami w sprawie są A. K. M. Ł. oraz E. Ł. Powiatowy Inspektor Sanitarny zawiadomieniem z dnia 11 kwietnia 2014r. wszczął postępowanie wobec A. K., a dnia 29 kwietnia 2014r. wobec pana M. Ł. oraz E. Ł. w zakresie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej środków zastępczych, ujawnionych w dniu 28 sierpnia 2013r w toku przeszukania przez Policjantów Komisariatu Policji II w W., (sygn sprawy [...]).

Dnia 26 maja 2014r. skarżący złożył pismo z dnia 10 maja 2014 r., w którym informuje, że był on pracownikiem firmy A A. K. nie wiedział, że produkty sprzedawane przez tę firmą mogą zostać uznane za środki zastępcze, nigdy nie przekazywał żadnych środków zastępczych osobiście i nigdy nie były w jego posiadaniu, nigdy nie miał z nimi fizycznej styczności.

Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia 27 sierpnia 2014r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w zakresie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzanie do obrotu do dnia 31 stycznia 2014r. na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej środków zastępczych zatrzymanych decyzją Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2014r., nr [...] ujawnionych w trakcie kontroli sanitarnej w dniu 31 stycznia 2014 r.

Następnie Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem dnia 14 października 2014r. zawiadomił skarżącego, że w siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej zostanie przeprowadzona czynność poboru prób z produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są one środkami zastępczymi, a ujawnionych w trakcie kontroli sanitarnej w dniu 31 stycznia 2014r. Pobór prób ograniczono wyłącznie do tych produktów, które nie zostały przebadane wcześniej przez Narodowy Instytut Leków (ekspertyza - protokół badań; z dnia 23 kwietnia 2014r., nr [...]). Próby pobrane dnia 28 października 2014r. zostały wysłane do Centralnego Laboratorium Kryminalistycznego Policji w Warszawie w celu przeprowadzenia badań chemicznych. W następstwie tego wydano ekspertyzy z dnia 9 stycznia 2015 r., nr [...], nr [...], nr [...], nr [...],[...], z których wynika, że wszystkie zbadane produkty stanowią środki zastępcze, stwierdzono w nich: BB-22, 5-Fluoro-AKB48, AM-2201, alfa-PVP, etylofenidat oraz pentedron.

Po uzyskaniu zleconej Centralnemu Laboratorium Kryminalistycznego Policji w Warszawie ekspertyzy Powiatowy Inspektor Sanitarny połączył czynności procesowe wykonywane w postępowaniu o sygn. [...] (dotyczącym produktów ujawnionych w trakcie kontroli sanitarnej w dniu 31 stycznia 2014r.) oraz w postępowaniu o sygn. [...] (dotyczącym produktów ujawnionych w dniu 28 sierpnia 2013r.) zmierzając tym samym do wydania jednej decyzji o karze pieniężnej do obu grup produktów.

Mając powyższe na uwadze Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] czerwca 2015r wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 100.000 zł za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych w okresie do dnia 31 stycznia 2014r.

Po rozpatrzeniu odwołania D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wyjaśniając że zgodnie z art. 4 ust 34 u.p.n. wprowadzanie do obrotu oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Definicja ta, w zw. z art. 52a ust. 1 u.p.n., obejmuje zatem każdą postać udostępniania środków zastępczych innej osobie - niezależnie zatem od tego czy odbiorca tych środków jest ich konsumentem czy też wyłącznie pośrednikiem w drodze do konsumenta; niezależnie również od tego czy chodzi o pierwotne udostępnianie produktu innym osobom, czy też o następcze (wtórne) jego udostępnianie.

D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał trafność ustaleń organu I instancji, że skarżący wprowadzał do obrotu środki zastępcze, co znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.

Podczas przesłuchania dnia 31 sierpnia 2013r. skarżący zeznał: "Kwestionowany towar wziąłem z legalnie działającego sklepu, z hurtowni, zamawiam na stronie [...]. Towar przychodzi paczką. Towar ten dołączany jest do kaset jako absorber promieniowania elektromagnetycznego. Pisane było, że nie nadaje się do spożycia, aby chronić przed dziećmi. Generalnie są to środki nie zakazane ustawą o przeciwdziałaniu narkomanii, to wyjdzie na badaniach, jestem tego pewien.(...) Obecnie nie obowiązuje nas żaden zakaz sprzedaży tych środków. W sklepie pracowała E. Ł., jest to pracownica. Ona siedziała i sprzedawała, ale decyzje o sprzedaży podejmowałem ja wspólnie z szefem. Decyzję o tym, że będziemy ten środek, absorber promieniowania elektromagnetycznego sprzedawać, podjąłem ja wspólnie z szefem, czyli panem A. K. Zysk z tej sprzedaży czerpiemy ja, szef oraz pracownica. Pracownica ma prowizję od sprzedanej sztuki. Na początku szło ciężko. Działamy tak od stycznia, lutego tego roku. Sprzedajemy różne środki, ale ten jeden wyszedł, jako marihuana. Obroty były małe. W ostatnim czasie ruszyły obroty."

Powyższe jednoznacznie wskazuje, że przedmiotowe produkty były wprowadzane do obrotu przez skarżącego, podkreślić należy, że zamówił je a następnie podjął decyzję, iż zamówione produkty będzie sprzedawał.

Potwierdzeniem tego są zapiski zwarte w zeszycie zabezpieczonym przez Policję. W zeszycie prowadzona była ewidencja sprzedawanych produktów, wypisane są daty obejmujące okres od 18 czerwca 2013r. do 5 sierpnia 2013r., przy każdej z dat widnieje zapis: "sprzedałam" a następnie wypisane liczbowo ile produktów zostało sprzedanych np. "18 czerwca 2013r. sprzedałam 4 żółte, 13 zielonych zostało 35 żółtych, 52 zielonych, 25 jasny róź", 21 czerwca 2013r. sprzedałam 15 zielonych, 2 czerwone zostało: 117 zielonych, 32 żółte, 18 czerwone, 18 niebieskich, 82 róź jasne". W świetle powyższych faktów wskazać należy, że z dokumentacji fotograficznej wykonanej przez Policję podczas przeszukania oraz oględzin pomieszczenia sklepu dnia 31 stycznia 2014r. wynika, iż etykiety zabezpieczonych produktów były w kolorach: zielonym, niebieskim, żółtym i czerwonym, czyli w tych samych kolorach. Z powyższego wynika, iż kolory etykiet ze zdjęć, na których widnieje napis "Absorber" są tożsame z kolorami wypisanymi w zeszycie. Dodać należy w przedmiotowym zeszycie znajdował się również cennik: "zielone 15 zł, żółte 15 zł, różowe 30zł, niebieskie 40 zł." Z powyższego można wywnioskować, że środki zastępcze były wprowadzane do obrotu, a ich ewidencja prowadzona była w zabezpieczonym zeszycie.

Ponadto podczas przesłuchania E. Ł. zeznała: "jestem zatrudniona w wypożyczalni kaset video znajdującej się w W. przy ul. [...]. W dniu wczorajszym do miejsca gdzie pracuje przyjechała policja i zrobiła przeszukanie. W trakcie przeszukania policjanci znaleźli zawiniątka papierowe, w których były woreczki strunowe z zwartością białego proszku i suszu roślinnego Te papierki były w różnych kolorach. (..)Proszek był w kolorach niebieskim i czerwonym natomiast susz w tych innych. Zawiniątka koloru zielonego ja miałam w szufladzie, tzn. część z nich, były one przygotowane na polecanie szefa na przypadek kontroli z sanepidu. Reszta zawiniątek znajdowała się na zapleczu w zamkniętych sejfach. (...) W zeszytach była spisana ilość poszczególnych zawiniątek jakie ja sprzedawałam i cena tych rzeczy. Ja jestem zatrudniona w wypożyczalni kaset, jednak tak naprawdę ta wypożyczalnia miała opierać się na sprzedaży tych zawiniątek. Co prawda były tam kasety video ale nie było ich za dużo. Ja te zawiniątka sprzedawałam osobno albo z kasetami. Na tych zawiniątkach jest napis, że służą one do tego by kaseta się nie niszczyła miała lepszą jakość, jednak ja z tego co wiem to w woreczkach strunowych znajdowały się tzw. dopalacze. Tak jak mówiłam czasem sprzedawałam to z kasetą ale zazwyczaj sprzedawałam samo zawiniątko. (...) Ja to sprzedawałam na polecenie szefa. On dobrze wiedział co to są za środki, do czego to służy, mówił że to są dopalacze i kazał mi to sprzedawać. Ja wiedziałam że są to środki zabronione, jednak byłam w ciężkiej sytuacji materialnej, nie mogłam znaleźć pracy a szef mówił mi, że nic z tego nie będzie, a w razie czego ma dobrych adwokatów i mnie z tego wybroni. Ja nie jestem w stanie podać dokładnej ilości sprzedanych dopalaczy, ale dziennie to było około 40 sztuk. Dokładne informacje posiadam w zabezpieczonych notatkach, tam to jest zapisane nawet datami i cenami. Ja mogę powiedzieć że kolor niebieski kosztował 40zł, żółty 15zł, czerwony 30zł, różowy 15zł i zielony 15zł. (...)Utargi z dziennych sprzedaży przekazywałam osobiście szefowi, on po nie przyjeżdżał raz w tygodniu czasem co dwa tygodnie, w dniu wczorajszym też był przed przyjazdem Policji i wziął cały utarg. (.. .)Mi te zawiniątka przywoził mój szef, tzn. tak było na początku, a w chwili obecnej przysyłał mi to pocztą (...) Taką paczkę otrzymywałam około 1 raz w tygodniu czasem raz na dwa tygodnie. Ja mówiłam szefowi co jest potrzebne telefonicznie. Od czerwca 2013r. czyli od momentu kiedy tam pracuje do dnia wczorajszego ja tych zawiniątek sprzedałam na pewno kilka tysięcy. (...)Tak jak mówiłam mój szef o wszystkim dobrze wiedział. On wiedział, że są to środki zabronione."

Powyższe zeznania E. Ł. jak i skarżącego jednoznacznie potwierdzają, że w lokalu przy ul. [...] wprowadzane były do obrotu środki zastępcze. E. Ł. - pracownik sklepu podczas przesłuchania, zeznała, że zamawianie i nadzór nad przedmiotowym lokalem pełnił jej szef, czyli skarżący. Nadto skarżący zeznał, że A. K. również był odpowiedzialny za wprowadzanie do obrotu przedmiotowych produktów, dodać należy, iż na kartach dołączanych do produktów widniał napis: "produkt jest własnością firmy A". Ponadto ważnym dowodem w sprawie jest zeznanie skarżącego, że decyzje o sprzedaży przedmiotowych produktów podejmował razem z szefem, a tym samym zyski ze sprzedaży czerpali obaj. Wskazuje to, iż wprowadzanie do obrotu środków zastępczych było działalnością prowadzoną wspólnie przez A. K. i skarżącego.

Żnaczące w sprawie są zeznania Ł. S., przesłuchanego przez funkcjonariusza KP II w W. w dniu 29 sierpnia 2013r., z których wynika: "w dniu dzisiejszym o godz. 15.55 zostałem zatrzymany przez Policję, która znalazła u mnie biały proszek. Z tego co ja wiem to jest tzw. "dopalacz" i działa podobnie do amfetaminy. Wiem to bo ją już wcześniej zażywałem. Ja to kupiłem pięć minut przed tym jak zatrzymali mnie policjanci. Ja to kupiłem w W. przy ul. [...], nie znam numeru jest to obok przystanku w budce z kasetami erotycznymi. Ja tam poszedłem powiedziałem do ekspedientki, że chcę "film za 40" Ona dała mi niebieski papierek. W jego wnętrzu był woreczek z białym proszkiem. Kasety żadnej nie dostałem. Tak naprawdę ja poszedłem specjalnie po ten proszek. Ja już to kupowałem 5 razy wcześniej na przełomie ostatnich dwóch miesięcy. (...) Za każdym razem było tak samo. Mówiłem, że chcę film podawałem kwotę, dawałem pieniądze i dostawałem zawiniątko. Ekspedientka dobrze wiedziała co mi sprzedaje. Ja tam nigdy nie dostałem kasety tylko zawiniątko."

Wobec tego uznać należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na ustalenie, iż pan skarżący wprowadzał do obrotu środki zastępcze, wobec czego prawidłowo wobec niego znalazł zastosowanie art. 52 a ustawy o przeciwdziałaniu narkomani. Powyższe zostało jednoznacznie potwierdzone w ekspertyzach uzyskanych na skutek przeprowadzonych badań produktów zabezpieczonych zarówno przez organy ścigania w dniu 28 sierpnia 2013r. oraz Powiatowego Inspektora Sanitarnego.

Z opinii z dnia 12 grudnia 2013r. NR [...] Laboratorium Kryminalistycznym Komendy Wojewódzkiej Policji we W. wynika, że w produktach zabezpieczonych stwierdzono AM2201, 3-MMC, pentedron i a-PVP, a są "to substancje będące składnikami tzw. dopalaczy, jednak nie są ujęte w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii Wyczerpują natomiast definicję środka zastępczego zawartą w art. 4, pkt.27 wspomnianej ustawy.

Produkty zabezpieczone przez przedstawicieli Powiatowego Inspektora Sanitarnego podczas kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dniu 31 stycznia 2014r., również stanowią środki zastępcze, co zostało potwierdzone wynikami badań przeprowadzonymi w Narodowym Instytucie Leków oraz Centralnym Laboratorium Kryminalistycznym Policji w Warszawie.

Dnia 30 kwietnia 2014r. Powiatowy Inspektor Sanitarny otrzymał z Narodowego Instytutu Leków protokół badań: [...], z którego wynika, że produkty o nazwach Absorber promieniowania elektromagnetycznego NRG 301 oraz Absorber promieniowania elektromagnetycznego NRG 172, zabezpieczone podczas kontroli sanitarnej w dniu 31 stycznia 2014r w lokalu przy ul. [...] w W. zawierają w składzie a-PVP. Zgodnie z informacją zawartą w przedmiotowym protokole substancja ta "spełnia kryteria ustalone w definicji środka zastępczego w rozumieniu art. 4 pkt 27 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii".

Z przeprowadzonych badań chemicznych w pozostałych produktach w Centralnym Laboratorium Kryminalistycznym Policji w Warszawie stwierdzono, że badane produkty również stanowią środki zastępcze, ze względu na stwierdzoną obecność substancji: BB-22, 5-Fluoro-AKB48, AM-2201, a-PVP, etylofenidat, oraz pentedron.

Wobec powyższych faktów zarzut strony dotyczący nie udowodnienia, że sprzedawane przez skarżącego produkty zawierały środki zastępcze jest niezasadny.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji obu instancji, zarzucając:

1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż skarżący wprowadzał do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej środki zastępcze, ujawnione w dniu 28 sierpnia 2013 r. w toku przeszukania przez Policjantów Komisariatu Policji II w W., mający wpływ na wynik postępowania,

2) naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 52a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że działania Skarżącego wypełniały definicję pojęcia "wprowadzanie do obrotu", co miało wpływ na wynik postępowania,

3) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 52a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, poprzez nie uwzględnienie przy wydawaniu decyzji całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co miało wpływ na wynik postępowania.

W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpatrywanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Spór pomiędzy stronami dotyczy prawidłowości decyzji o wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 100.000 zł za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r., poz. 124 ze zm., zwanej dalej u.p.n.)

Zgodnie z art. 52a ust. 1 u.p.n., kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy podlega karze pieniężnej w wysokości od 20.000 zł do 1.000.0000 zł. Przedmiotową karę pieniężną wymierza, w drodze decyzji, właściwy państwowy inspektor sanitarny. Decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności (art. 52a ust. 2). Ustalając wysokość kary pieniężnej właściwy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego (art. 52a ust. 3). Ustawodawca w art. 44b u.p.n. zakazuje wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych. "Środek zastępczy" jest to, zgodnie z definicją określoną w art. 4 pkt 27 u.p.n. substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego używana zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych. Natomiast "wprowadzanie do obrotu" to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych (art. 4 pkt 34 u.p.n.).

Wskazać należy, że przepisy art. 44b i 52a u.p.n. zostały dodane do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ustawą z dnia 8 października 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. nr 213, poz. 1396) zmieniającą przedmiotowa ustawę z dniem 27 listopada 2010 r. Celem zmiany było przeciwdziałanie rozwojowi zjawiska wprowadzania do legalnego obrotu nowych substancji posiadających działanie psychoaktywne, nazywanych potocznie "dopalaczami". Ustawa wprowadziła w tym celu odpowiedzialność administracyjną uzupełniając pierwotną ustawę o cały nowy rozdział 6a. Ustawodawca uznał, że prócz obowiązujących regulacji penalizujących wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej, w celu realizacji podstawowych założeń ustawy, należy wyodrębnić instytucję odpowiedzialności administracyjnej za wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu na terytorium Polski środków zastępczych, czyli substancji pochodzenia naturalnego lub syntetycznego używanych zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa. Wprowadzenie do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a sankcji administracyjnej z tytułu wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego miało na celu szybkie reagowanie na pojawiające się zagrożenia życia i zdrowia jednostki. Ponadto przepisy ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a ust. 4 wskazują, że do kary, o której mowa w ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, a organowi inspekcji sanitarnej przysługują uprawnienia organu podatkowego, a wyegzekwowana kara pieniężna stanowi dochód budżetu państwa.

Wskazać należy, że art. 52a u.p.n. funkcjonuje aktualnie obok wcześniejszych postanowień ustawy, przewidujących odpowiedzialność karną za wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej lub uczestniczenie w takim obrocie. Ustawodawca odrębnie penalizuje udzielanie innej osobie środka odurzającego lub środków psychotropowych, określając w art. 58 ust. 1 u.p.n., że kto, wbrew przepisom ustawy, udziela innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej, ułatwia albo umożliwia ich użycie albo nakłania do użycia takiego środka lub substancji, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Podobnie w art. 59 u.p.n. przewiduje środki karne m.in. za udzielanie innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej.

Uwzględniając powyższe rozważania stwierdzić należy, że w razie ustalenia, że wytworzono lub wprowadzono do obrotu na terytorium RP środek zastępczy określony w art. 4 pkt 27 u.p.n. organ inspekcji sanitarnej obowiązany jest nałożyć administracyjną karę pieniężną w wysokości uwzględniającej w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego (art. 52a ust. 3). Nie można zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, że na gruncie postanowień art. 52a ust. 1-3 u.p.n. pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 u.p.n. oznacza udostępnianie ich odpłatnie lub nieodpłatnie tylko osobom trzecim, które nie są konsumentami tych środków.

Zdaniem Sądu pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 u.p.n. udostępnienie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim zarówno niebędącymi ich konsumentami, jak i będącymi ich konsumentami tj. nabywającymi je w celu własnego spożycia. Ustawodawca w art. 52a ust. 1-3 u.p.n. wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. "dopalacz"). Organ inspekcji sanitarnej prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, ustala i ocenia, czy doszło do "wprowadzenia do obrotu", czyli do udostępnienia w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego.

Ocena, w ramach odpowiedzialności administracyjnej podmiotu, który wprowadza do obrotu środki zastępcze, w oparciu o reguły i zasady prawa karnego, jest nie do pogodzenia z ratio legis nowelizacji ustawy z 2010 r.. Niewątpliwie wykładnia postanowień art. 52a ust. 1-3 u.p.n. powinna uwzględniać cel wprowadzenia tej regulacji oraz jej miejsce w systematyce ustawy, a także związek normatywny z postanowieniami art. 44b i 44c u.p.n.. W konsekwencji w procesie ustalania treści normatywnej art. 52a u.p.n., nie powinno się odwoływać do poglądów doktryny i judykatury ukształtowanych na gruncie przepisów karnych zawartych w rozdziale 7 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, a zwłaszcza tych ukształtowanych przed wejściem w życie noweli ustawy z dnia 8 października 2010 r., ponieważ ugruntowały się one na tle innego reżimu normatywnego, penalizującego wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej, czyli narkotyków.

Z tej racji nie ma także zastosowania zasada interpretacyjna wykluczająca na gruncie jednego aktu prawnego nadawanie takim samym wyrażeniom odmiennego znaczenia. W przekonaniu składu orzekającego wyraźne rozdzielenie przez ustawodawcę części karnej ustawy regulującej zagadnienia związane z popełnianiem przestępstw (z wyłączeniem regulacji odnoszących się do środków zastępczych) od części odnoszącej się do kary administracyjnej, dotyczącej środków zastępczych pozwala na zastosowanie systemowej wykładni dopuszczającej nadanie wyrażeniu "wprowadzanie do obrotu" odmiennego znaczenia, w przypadku stosowania kary administracyjnej, a innego znaczenia, w przypadku stosowania przepisów karnych.

Skład orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2684/13, a także w wyroku z dnia 8 lipca 2015 r. w sprawie II OSK 2965/13 (dostępne na stronie http://orzeczenia.ms.gov.pl.) i wyroku z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt II OSK 77/14.

W ocenie Sądu organy inspekcji sanitarnej orzekające w niniejszej sprawie dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 52a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 u.p.n., uznając, że strona skarżąca wprowadzała do obrotu środki zastępcze i z tego tytułu wymierzyły jej karę pieniężną w wysokości 100.000 zł.

Reasumując, wskazać należy, że zaskarżona w sprawie decyzja została wydana w zgodzie z obowiązującym prawem, po zgromadzeniu przewidzianych prawem dowodów, a jej uzasadnienie spełnia wymogi przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a.

Z powyższych względów, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, Sąd oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.