Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2877/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant St. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...]Nr [...] , II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego kwotę 10,-zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Górecka /-/ B. Drzazga /-/ E. Brychcy


UZASADNIENIE

II S.A./Po 2877/03

Uzasadnienie

Skarżący- G. K. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] , którą organ administracyjny utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] wydaną w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy istniejącego garażu samochodowego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie szeregowej oraz budowie muru oporowego i zjazdu do garażu przewidzianych do realizacji na działce nr [...] w P. przy ul. [...].

Prezydent Miasta P. zaskarżoną decyzją z dnia [...] odmówił skarżącemu ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji szczegółowo opisanej wyżej.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że przedmiotowa działka przewidziana dla realizacji inwestycji, zgodnie z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta P. znajduje się na obszarze oznaczonym symbolem II. MB6.m3. Jest to teren zabudowy mieszkaniowej, niskiej, w rejonie osiedli mieszkaniowych o różnej formie intensywności, w sferze pośredniej intensywnego zagospodarowania mieszkaniowego i produkcyjno- magazynowego. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, z uwagi -jak to wskazał organ administracyjny-na specyficzny charakter istniejącej zabudowy, organ ten uzyskał w niniejszej sprawie opinię Miejskiej Pracowni Urbanistycznej (pismo z dnia 21.03.2002r.) W piśmie tym MPU przedstawiła stanowisko, że należy zachować linie zabudowy wyznaczone przez istniejącą zabudowę i obecnie w przypadku posesji wyznaczają je:

od strony ulicy [...]- granica działki (ściany istniejącego segmentu),

od strony ulicy [...] - zewnętrzna ściana wschodnia istniejącego budynku mieszkalnego.

Organ I instancji w oparciu o obowiązujący na mocy uchwały Rady Miejskiej P. z dnia 6.12.1994r. nr X/58/II/94 plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta P. oraz w oparciu o wyżej wskazane pismo MPU z dnia 21.03.2002roku a także powołując się na przepis & 12 pkt 6. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) stwierdził, że budynek może być usytuowany ścianą zewnętrzną bez otworów bezpośrednio przy granicy działki, tylko jeżeli na działce sąsiedniej istnieje już taki budynek ze ścianą usytuowaną przy tej granicy. Ponieważ w omawianej sprawie-zdaniem organu I instancji- nie występuje taka sytuacja, toteż odmówił on ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla omawianej inwestycji. Odwołanie od tej decyzji z dnia [...]wniósł skarżący, żądając przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucał dowolną interpretację i wykorzystanie wzajemnie wykluczających się opinii Miejskiej Pracowni Urbanistycznej oraz błędne zastosowanie & 12 pkt 6.2 powołanego w uzasadnieniu decyzji rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r.

W uzasadnieniu odwołujący podał, że organ administracyjny dowolnie interpretuje opinie wydane przez Miejską Pracownię Urbanistyczną, która wydała dwie skrajnie odmienne opinie w sprawach, które nie dotyczą omawianej inwestycji a nadto organ wybiórczo stosuje przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002roku albowiem w tym akcie prawnym powołany w uzasadnieniu skarżonej decyzji przepis & 12 pkt 6.2 wskazuje tylko jeden z warunków, które należy uwzględnić sytuując daną inwestycje.

Rozpoznając wniesione odwołanie, organ II instancji decyzją z dnia [...]. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...].

W uzasadnieniu także powołując się na plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta P. uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej P. z dnia 6.12.1994r. oraz na opinię

Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w P. stwierdził, iż planowana inwestycja nie jest z nim zgodna. Organ II instancji podał, iż MPU jako autor obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wypowiedziała się w sprawie obowiązującej linii zabudowy dla istniejącej zabudowy i organ administracyjny nie znalazł podstaw do zakwestionowania tej opinii. Nadto kolejnym argumentem dla organu II instancji przemawiającym za utrzymaniem w mocy decyzji wydanej przez organ i instancji było to, iż żaden z właścicieli nieruchomości przy tak wyjątkowym usytuowaniu budynków Jak w przypadku budynków przy ul. [...] [...] i [...] oraz ul. [...] i [...] " [...]" nie może żądać określenia warunków zabudowy dla zamierzenia, które narusza prawa własności

nieruchomości sąsiednich.

Skargę na powyższą decyzję z dnia [...] wniósł inwestor- G. K. .

W uzasadnieniu podał, że nie jest prawdą aby planowana przez niego inwestycja- rozbudowa garażu o kolejne stanowisko przekroczyła istniejącą linię zabudowy jak i to, że planowane

zamierzenie naruszy prawo własności nieruchomości sąsiedniej.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i obciążenie skarżącego kosztami postępowania. W uzasadnieniu powtórzył argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uczestnik postępowania Z. K. wniósł o oddalenie skargi stwierdzając, iż planowana inwestycja jest sprzeczna z planem zagospodarowania przestrzennego uściślonego wypowiedzią MPU w P. co do linii zabudowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Skarga zasługuje na jej uwzględnienie.

Przede wszystkim należy wskazać, że planowana inwestycja była już niejednokrotnie przedmiotem badań organów obydwu instancji. Organy te skupiały swoją uwagę na zakwalifikowaniu budynków przy ul. [...]. Organ I instancji zwracał się o dokonanie ich kwalifikacji przez Miejską Pracownię Urbanistyczną w P. która w odpowiedzi stwierdziła, iż nie jest jednostką kompetentną w sprawie rozstrzygnięcia kwalifikacji istniejącej tam zabudowy .

Ostatecznie organ I instancji przesądził, iż przedmiotowy budynek , którego ma dotyczyć planowana inwestycja polegająca na rozbudowie garażu samochodowego, budowie muru oporowego i zjazdu do garażu, jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym- co wynika ze wskazania w petitum decyzji z dnia [...] , zaś organ II instancji dodał, że jest budynkiem jednorodzinnym w zabudowie szeregowej- o czym świadczy wskazanie zamieszczone także w petitum skarżonej decyzji z dnia [...]. . Tak więc dokonując takiej klasyfikacji budynku na omawianej działce o numerze ewid. 382 ark. 24, obręb [...] położonej w P. przy ul. [...]- organy obydwu instancji miały rozstrzygnąć czy zamierzona inwestycja jest zgodna z obowiązującym wówczas planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta P..

Plan ten w pkt. 2.1.2. na stronie 168 ustalał nieprzekraczalne linie zabudowy i maksymalny procent zabudowy powierzchni działki. Na stronie 169 w tym samym punkcie mowa jest także o garażach.

Skoro uznano, że przedmiotowa działka znajduje się na terenie oznaczonym w planie symbolem II.MB6.m3- teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - niskiej i określono formę zabudowy(szcregową) to należało odnieść przewidywaną inwestycję do założeń zawartych w planie.

W tym miejscu zauważyć należy, iż art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1974roku – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. Z 2003r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) zawiera słowniczek określeń używany w tej ustawie, który jest obowiązujący przy stosowaniu prawa budowlanego i przepisów wykonawczych a w nim ustawodawca podał definicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego, która to definicja okaże się przydatna przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ administracyjny.

Tymczasem organy administracyjne obydwu instancji skupiły swoją uwagę na szczegółach dotyczących linii zabudowy, usytuowaniu ścian budynku odnosząc się w tej mierze do opinii (pisma ) Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w P..

Otóż Miejska Pracownia Urbanistyczna w P. nie jest organem współdziałającym w trybie art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1974r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139, ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organ I instancji.

Jej opinia- pismo jest natomiast jednym z elementów materiału dowodowego sprawy o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki, podlegających rozpoznaniu przez organ wydający decyzję w takich sprawach według zasad określonych w art. 7 k.p.a. oraz w trybie określonym w art. 77 & 1 , 80 i 107 k.p.a.

Mieć jednak trzeba na uwadze to, że warunki i ograniczenia dotyczące zagospodarowania określonego terenu muszą jednoznacznie wynikać z ustaleń dotyczących tego właśnie terenu.

Niedopuszczalna jest zaś interpretacja rozszerzająca co do ustaleń ograniczających uprawnienia zabudowy i zagospodarowania terenu bądź oparta na bezzasadnych domniemaniach (wyrok NSA w Warszawie z dnia 22.11.2000r., IV S.A. 2071/98, Lex nr 77634). W omawianej sprawie organy obydwu instancji oparły się na piśmie, a raczej kilku pismach Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w P. , w tym piśmie dotyczących innej działki (przy ul. [...]), w dodatku nie wyjaśniając istoty sprawy jaka w końcu jest ta "obowiązująca linia zabudowy dla istniejącej zabudowy" ( stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji przez organ II instancji). Oznacza to, że zaskarżoną decyzje wydano bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy.

Nadto- w ocenie Sądu orzekającego- skarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 3 i 40 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji).

Organy administracyjne odniosły się do szczegółowych warunków dotyczących usytuowania inwestycji oraz do praw własności nieruchomości sąsiednich ( co do tych ostatnich bliżej nie określając na czym owo naruszenie miałoby polegać).

Odległości nowo wznoszonych budynków od granicy działek i istniejących już budynków określają przepisy powołanego w uzasadnieniu przez organ I instancji rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.), który to akt prawny został wydany na mocy delegacji ustawowej wynikającej z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane. Ustawa ta określa, co zalicza się do przepisów techniczno- budowlanych ( w tym owe warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Odstępstwo od przepisów techniczno- budowlanych możliwe jest tylko i wyłącznie na zasadach określonych w art. 9 cytowanego prawa budowlanego. Czynności zmierzające do odstępstwa od warunków technicznych i uzyskanie zgody na ewentualne odstępstwa prowadzone są jednak dopiero na etapie pozwolenia na budowę. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu-jak wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku z dnia 19.12.200lr. wydanego w sprawie II S.A./Gd 2027/99 (Lex nr 76102) —jest jedynie promesą wydania pozwolenia na budowę po spełnieniu warunków, o jakich mowa w prawie budowlanym i cytowanym już rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przedwczesnym jest badanie warunków usytuowania planowanej inwestycji i odwoływania się do przepisów techniczno- budowlanych wskazanych w omawianym rozporządzeniu.

Ubocznie należy w tym miejscu odnieść się do nietrafnej - w ocenie Sądu orzekającego-interpretacji powołanego w uzasadnieniu decyzji organu I instancji przepisu & 12 pkt 6 cytowanego rozporządzenia. W tym przepisie całkowicie dowolnie organ administracyjny zinterpretował zapis tego paragrafu , pomijając jego wcześniejsze wskazanie zawarte w poprzedzającym go ppkt. 1 i z tej błędnej interpretacji wywiódł mylny wniosek czyniąc go uzasadnieniem odmowy udzielenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla omawianej inwestycji.

Tak więc organ administracyjny winien rozpoznając wniosek o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej decyzji odnieść się tylko i wyłącznie do obowiązującego wówczas planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania i odmówić ustalenia tych warunków jedynie wówczas, gdy okazałyby się sprzeczne z tymże planem, przy czym organ winien wówczas szczegółowo wskazać ową sprzeczność i to uzasadnić.

Organy administracyjne obydwu instancji tego nie uczyniły, przez co naruszyły nie tylko przepisy prawa materialnego lecz także przepisy k.p.a.

Ponownie rozpoznając sprawę w oparciu o dokonaną klasyfikację budynku organy muszą wziąć pod uwagę to, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał do 31.12.2003 r.

Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt Hit. "a", art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

/-/ E. Brychcy /-/ B. Drzazga /-/ M. Górecka