Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 762/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 127, 134, 138
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2016 r. sprawy ze skargi K.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 22 kwietnia 2016 r., znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzewa I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego K.G. kwotę 697,00 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 22 kwietnia 2016 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.) oraz art. 7 w zw. z art. 28, art. 138 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania E.K., uchyliło decyzję Wójta Gminy z dnia 20 stycznia 2016 r., znak: 4GK.6131.2.16, zezwalającą K. G. na usunięcie 1 szt. drzewa gatunek jesion wyniosły z działki nr [...] we wsi S., gmina S. i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

Orzekając w ten sposób Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek K. G. o zezwolenie na usunięcie drzewa z gatunku jesion, o obwodzie pnia 247 cm, z terenu działki nr [...], położonej w S. Do wniosku dołączony został akt notarialny poświadczający prawo własności przedmiotowej działki. Podczas oględzin dnia 14 listopada 2015 r. przeprowadzanych przy udziale żony i ojca K. G. stwierdzono, że drzewo z gatunku jesion wyniosły ma mocno zredukowaną koronę oraz oznaki chorobowe pnia. W obrębie zadrzewienia nie stwierdzono występowania gatunków chronionych. W trakcie oględzin doszło do incydentu z sąsiadem E. K., który powiedział iż drzewo jest także jego, ponieważ sprawa o ustalenie granicy jest w sądzie. W wyniku słownych potyczek pomiędzy sąsiadami pracownicy Urzędu Gminy opuścili teren i zaprzestali kontynuowania oględzin. Kolejno, pismem z dnia 1 grudnia 2015 r., wezwano K. G. oraz E. K. do podania informacji, czy postępowanie o rozgraniczenie pomiędzy działkami [...] i [...] w S. II prawomocnie się zakończyło. W odpowiedzi, pismem z dnia 30 grudnia 2015 r., E. K. poinformował, że postępowanie o rozgraniczenie pomiędzy działkami [...] i [...] w S. prawomocnie się nie zakończyło. Następnie Wójt Gminy S. wydał opisaną wyżej decyzję. W jej uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania oraz podał, że podczas oględzin nie stwierdzono występowania w obrębie drzewa gatunków chronionych. Zaznaczył, iż do wniosku o zezwolenie na usunięcie drzewa dołączono opinię dendrologiczną o stanie drzewa, z której wynika, że drzewo posiada rozległą martwicę korzeni i osłabienie pnia w części odziomkowej spowodowane rozkładem drewna, dlatego z uwagi na lokalizację stwarza realne zagrożenie dla istniejących obiektów budowlanych oraz zdrowia i życia ludzkiego.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył E. K., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił wadliwie ustalenie stanu faktycznego. Zaznaczył, iż drzewo objęte decyzją rośnie na terenie działki nr [...], która jest przedmiotem trwającego postępowania sądowego o rozgraniczenie. W związku z tym K. G. nie jest właścicielem przedmiotowego terenu i jako taki nie może wnioskować o wycinkę drzewa na nim rosnącego. Skarżący nie zgodził się także z opinią, jakoby stan drzewa zagrażał czyjemuś mieniu jak również życiu i zdrowiu ludzi.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało dalej, że aktem prawnym, mającym zastosowanie w przedmiotowej sprawie jest ustawa z dnia 16 kwietnia 2004r. - o ochronie przyrody, a także k.p.a. Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy, usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek: posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości. W ocenie Kolegium, Wójt w sposób wadliwy przeprowadził postępowanie.

Po pierwsze nie ustalił poprawnie kręgu stron postępowania. Jak wynika z akt sprawy toczy się postępowanie o rozgraniczenie pomiędzy działkami nr [...] i nr [...], na której rośnie przedmiotowe drzewo. W związku z tym organ pierwszej instancji powinien potwierdzić, czy takie postępowanie rzeczywiście się toczy przed sądem, a jeżeli tak to winien wstrzymać się z wydaniem decyzji do czasu zakończenia postępowania przed innym organem, ponieważ do tego czasu niemożliwe jest ustalenie właściciela terenu, na którym rośnie przedmiotowe drzewo, a co za tym idzie kręgu stron postępowania. Dodatkowo w niniejszym przypadku Wójt jest niekonsekwentny w ustaleniach, ponieważ uznał K. G. za stronę postępowania - właściciela terenu, na którym rośnie przedmiotowe drzewo, natomiast decyzja zezwalająca na usunięcie drzewa została dostarczona K. G., jak i E. K., nie mającemu przy takim założeniu przymiotu strony.

Po drugie w aktach sprawy brak zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania i poinformowaniu ich o mających się odbyć oględzinach ( art. 79 § 1 k.p.a.), w których zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. mogą uczestniczyć. Zgodnie z art. 14 § 1 k.p.a., zawiadomienie o oględzinach powinno być dostarczone do stron w formie pisemnej. Nadto przed wydaniem decyzji organ pierwszej instancji nie zawiadomił stron o zakończeniu postępowanie i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, do czego strony miały prawo na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. W tych warunkach niezależnie od podstaw materialnoprawnych decyzji, jej uzasadnienia prawnego i faktycznego należało uznać, że wydanie decyzji jest przedwczesne, bowiem istnieje możliwość pominięcia osoby, która ma interes prawny do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym jako strony, w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a., co stanowi naruszenie przepisów procedury administracyjnej mogące stanowić podstawę do wznowienia postępowania w trybie przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Oczywiste jest zdaniem Kolegium, że naruszenie praw strony do czynnego udziału w postępowaniu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co powoduje że ocena stanu faktycznego sprawy jest przedwczesna. Wada w postaci pozbawienia strony udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji nie może być sanowana przez Kolegium.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł w terminie K. G., który domagał się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości.

Skarżący zaznaczył, że podstawą wydania decyzji przez Wójta Gminy był fakt zagrożenia dla życia i mienia. Drzewo zagraża bowiem budynkom należącym do skarżącego. Na tę okoliczność została opracowana opinia dendrologiczna wykonana przez rzeczoznawcę, który w sposób jednoznaczny stwierdził, że istnieje bardzo duże zagrożenie, że drzewo to jest bardzo dużym zagrożeniem dla życia ludzi oraz zagrożeniem dla budynków tam się znajdujących. Samorządowe Kolegium Odwoławcze bezzasadnie uchyliło decyzję Wójta Gminy, przy tym całkowicie przemilczało i pominęło właśnie tak istotną okoliczność, jaką jest opinia dendrologa, która nakazywała usunięcie tego drzewa, gdyż ono stwarza zagrożenie dla ludzi i budynków.

Na rozprawie w dniu 4 października 2016 r. skarżący podkreślił, że drzewo rośnie na jego działce, a toczące się postępowanie rozgraniczeniowe nie ma znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Za wycięciem drzewa przemawiał również interes społeczny, bo jest ono w bardzo złym stanie. Zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 28, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 10 k.p.a. i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednol. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu, stosownie do art. 151 p.p.s.a.

Mając na uwadze treść powołanych na stepie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału i przebiegu postepowania należy uznać, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 kwietnia 2016 r., znak: [...], została wydana przedwcześnie. Zważyć należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., rozpoznawszy odwołanie E. K., jednocześnie jednak wskazując jako przyczynę orzeczenia kasacyjnego nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania, w tym przyznanie przymiotu strony wnoszącemu odwołanie E. K. Taki sposób działania jest błędny, a w konsekwencji może prowadzić do uchylenie przez organ drugiej instancji ostatecznej decyzji.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Już z treści tego przepisu wynika bardzo wyraźnie, że możliwość skutecznego wniesienia odwołania, tzn. zainicjowania postępowania odwoławczego zmierzającego do merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ drugiej instancji przysługuje wyłącznie takiemu podmiotowi, który posiada przymiot strony. Stroną postępowania administracyjnego jest zaś w myśl art. 28 k.p.a. każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Poszczególne ustawy mogą zawierać regulacje szczególne co do kręgu stron postępowania w konkretnych rodzajach spraw. Niemniej przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jednol. Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.), określają jedynie, kto może być w takim postępowaniu wnioskodawcą. Nie zawierają natomiast odrębnych unormowań odnośnie stron postępowania. Wobec tego krąg stron należy w takim postępowaniu określać na podstawie art. 28 k.p.a.

Przepisy normujące postępowanie wyjaśniające dotyczą wszelkich kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym także ustaleń co do kręgu stron. Stosownie do art. 7 k.p.a - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności oraz wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie z urzędu jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji. Konsekwencją obowiązywania zasad praworządności i prawdy obiektywnej jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne -wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 k.p.a.

Wniesienie odwołania od decyzji pierwszej instancji nie skutkuje samo w sobie przyznaniem organowi odwoławczemu kompetencji do badania istoty sprawy administracyjnej i orzekania w tym zakresie. Zanim organ ten przystąpi do takiego badania, względnie wydania decyzji kasacyjnej, obowiązany jest dokonać wstępnej weryfikacji odwołania pod kątem istnienia ewentualnych przeszkód formalnych, nie pozwalających na jego rozpatrzenie. Zgodnie z art. 134 zd. 1 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Rodzajem rozstrzygnięcia, stwierdzającego przeszkody w orzekaniu co do istoty sprawy administracyjnej jest również decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego, wydawana na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Jedną z formalnych przeszkód w rozpatrzeniu odwołania, aczkolwiek nie wymienioną wprost w art. 134 zd. 1 oraz art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. jest brak przymiotu strony podmiotu, który odwołanie wnosi. Z uwagi na treść art. 127 § 1 k.p.a. oczywiste jest, że odwołanie skutecznie może wnieść tylko strona, a rozpatrzenie odwołania niepochodzącego od strony nie jest dopuszczalne. Co do zasady orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, że w razie wniesienia odwołania przez podmiot nie będący stroną, organ odwoławczy jest obowiązany wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1067/14, Lex Omega nr 2033925 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 922/15, Lex Omega nr 1941495). W niektórych orzeczeniach wskazuje się, że postępowanie odwoławcze należy umorzyć, o ile brak przymiotu strony nie jest oczywisty i wymaga dokonywania ustaleń w tej mierze przez organ odwoławczy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1471/13, Lex Omega nr 1675970). Dlatego część orzecznictwa w przypadkach oczywistych uznaje za prawidłowe stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, wniesionego przez osobę, która nie jest stroną (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2432/15, Lex Omega nr 2055504). Niezależnie od sposobu stwierdzenia przeszkody formalnej, brak przymiotu strony osoby, która odwołanie wnosi uniemożliwia jego merytoryczne rozpatrzenie.

Dopiero w wypadku braku formalnych przeszkód, tzn. jeśli odwołanie jest dopuszczalne, wniesione zostało w terminie i pochodzi od strony postępowania, organ odwoławczy posiada kompetencję, by rozpatrzyć sprawę, a następnie wydać decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 138 § 1 pkt 2 albo art. 138 § 2 k.p.a., tj. utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję, uchylić zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umorzyć postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, względnie uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Z powyższego wynika, że na etapie wstępnej kontroli odwołania na organie odwoławczym ciąży obowiązek weryfikacji, czy nie zachodzą formalne przeszkody w rozpatrzeniu odwołania, w tym obowiązek ustalenia, czy podmiot wnoszący odwołanie jest stroną postępowania (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 256/16, Lex Omega nr 2104637). Nawet jeżeli organ odwoławczy dochodzi do wniosku, że przed organem pierwszej instancji nie ustalono kręgu stron postępowania w sposób właściwy, wskutek czego posiadanie przymiotu strony przez wnoszącego odwołanie nie jest oczywiste, to zbadanie tego przymiotu musi odbyć się na etapie postępowania przed organem drugiej instancji. Organ ten musi bowiem wiedzieć, że wniesiony środek zaskarżenia pochodzi od strony. Również decyzja kasatoryjna, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., może być bowiem wydana wyłącznie wówczas, gdy organ odwoławczy ustali, że odwołanie pochodzi od strony, a nie od podmiotu, który interesu prawnego nie posiada.

Tymczasem w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrzyło odwołanie E. K., uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i nakazało temu organowi, aby zweryfikował krąg stron postępowania, a zatem m. in. ustalił, czy E. K. przysługuje przymiot strony. Takie rozstrzygnięcie nie może zostać zaakceptowane albowiem Kolegium nie mogło kontrolować prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji, nie stwierdziwszy uprzednio, czy odwołanie zostało wniesione przez stronę. Zaskarżona decyzja została zatem wydana przedwcześnie, z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a.

Uwzględniając, że ustalenie czy E. K. winien być stroną postępowania warunkowało możliwość rozpatrzenia wniesionego przez niego odwołania, postępowanie wyjaśniające w tym zakresie winien był przeprowadzić organ drugiej instancji. Niezależnie od tego, że Kolegium zaniechało dopełnienia tego obowiązku, to nadto zawarło w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdzenia, których nie można zaakceptować.

W szczególności Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że skoro zgodnie z twierdzeniem E. K. miało się toczyć postępowanie rozgraniczeniowe, to koniecznym jest ustalenie czy zostało ono zakończone, a jeżeli toczy się nadal, to należy się wstrzymać z wydaniem decyzji w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzewa. Przede wszystkim, jeśli takie ustalenia miałyby wpływ na stwierdzenie, czy E. K. jest stroną postępowania, to – jak wyżej podniesiono – poczynić powinno je samo Kolegium, przed rozpatrzeniem odwołania w trybie art. 136 k.p.a. Ponadto w niniejszej sprawie nie można podzielić zapatrywania Kolegium, że jeśli postępowanie o rozgraniczenie jest w toku, to oznacza to konieczność "wstrzymania się z wydaniem decyzji", czyli zawieszenia postępowania w przedmiocie wydania zezwolenia na usunięcie drzewa.

Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Postępowanie rozgraniczeniowe jest uznawane w orzecznictwie za zagadnienie wstępne w wypadkach orzeczenia o karze za usunięcie drzewa bez zezwolenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2320/10, Lex Omega nr 1271783). Zauważyć jednak należy, że w przypadku orzekania o karze za usunięcie drzew bez zezwolenia istnieje bezpośredni związek pomiędzy ustaleniem granic nieruchomości a wynikiem postępowania, ponieważ od przebiegu granic nieruchomości bezpośrednio zależy ustalenie podmiotu, na który kara może być nałożona. Związku takiego nie ma w wypadku, gdy od przebiegu granic zależy jedynie ustalenie kręgu stron postępowania. Jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie, gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Stosunki własnościowe w szczególności co do własności gruntu (..) mają znaczenie w sprawie dla prawidłowego ustalenia stron postępowania, ale nie jest to wstępne zagadnienie prawne, które musi być rozstrzygnięte przez sąd czy inny organ (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Po 359/13, Lex Omega nr 1340409).

Należy nadto zwrócić uwagę, że wniosek K.G. o zezwolenie na usunięcie drzewa uzasadniony był tym, że drzewo jest stare i bardzo spróchniałe u podnóża, co stwarza zagrożenie dla mienia i ludzi (k. [...] akt administracyjnych). W aktach sprawy znajduje się nadto "Opinia dendrologiczna o stanie zachowania drzewa" (k. [...] akt administracyjnych). W opinii tej biegły stwierdził m. in., że system korzeniowy drzewa jest z dwóch stron odsłonięty, z licznymi uszkodzeniami mechanicznymi oraz rozległymi martwicami, obejmującymi ok. 50 % systemu korzeniowego, a obecność pozostałości gniazda gmachówki drzewotocznej (gatunku mrówek) świadczy o bardzo zaawansowanym rozkładzie drewna w części odziomkowej (tj. dolnej, najniższej) pnia oraz o rozkładzie systemu korzeniowego. Biegły uznał też, że sporny jesion jest w złym stanie fizycznym i stanowi zagrożenie dla obiektów budowlanych w otoczeniu, zatem drzewo kwalifikuje się do usunięcia z uwagi na stwarzane zagrożenie. Oznaki chorobowe pnia stwierdzili także pracownicy organu pierwszej instancji w trakcie oględzin, przeprowadzonych w dniu 24 listopada 2015 r. (protokół – k. [...] akt administracyjnych). Treść opinii oraz ustalenia oględzin, aczkolwiek oczywiście podlegające weryfikacji przez organy administracji publicznej w ramach swobodnej oceny dowodów co najmniej uprawdopodabnia, że sporny jesion stwarza zagrożenie.

W aktach sprawy znajdują się mapy uwidaczniające położenie i granice działki nr [...] (np. w opinii biegłego, k. [...] akt administracyjnych; na załączniku do wniosku o zezwolenie, k. [...]) oraz dokument w postaci kopii aktu notarialnego, potwierdzający iż właścicielem tej działki jest K.G. Zarówno na mapie, załączonej do wniosku, jak i na mapie w opinii biegłego sporne drzewo wrysowano jako znajdujące się na działce nr [...].

W ocenie Sądu w sytuacji, kiedy z dowodów w sprawie wynika, że sporne drzewo znajduje się na konkretnej działce, a jednocześnie na podstawie zgromadzonych materiałów zagrożenie jakie ono stwarzane uznać należy za wysoce prawdopodobne, nie sposób zawieszać postępowania w przedmiocie zgody na usunięcie drzew, gdyby toczyło się postępowanie rozgraniczeniowe. W takiej sytuacji winny być honorowane zapisy w księgach wieczystych oraz ewidencji gruntów, zarówno odnośnie stanu własności nieruchomości, jak i przebiegu granic uwidocznionych na mapie ewidencyjnej.

Oczekiwanie na wynik postępowania rozgraniczeniowego jest nieuzasadnione po pierwsze z uwagi na fakt, że jego wynik nie stanowi zagadnienia wstępnego, co omówiono powyżej, a po wtóre ze względu na konieczność sprawnego i szybkiego załatwienia sprawy, która dotyczy usunięcia drzewa, mogącego stwarzać zagrożenie dla ludzi i mienia.

Brak ustalenia w sposób prawidłowy kręgu stron postępowania stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Jeżeli w wyniku tego uchybienia podmiot, który winien być uznany za stronę zostanie pozbawiony prawa do czynnego udziału w postępowaniu, naruszony zostanie również art. 10 k.p.a. Jest zatem możliwe, że decyzja organu pierwszej instancji dotknięta jest tymi wadami, które wytyka w swoim uzasadnieniu Kolegium. Niemniej jednak od ustalenia kręgu stron, a dokładniej – od ustalenia, czy stroną postępowania był E. K. – zależy w ogóle możliwość prowadzenia postępowania odwoławczego. Stąd też wszystkie okoliczności związane z ewentualnym posiadaniem przymiotem strony przez E. K. winno ustalić Samorządowe Kolegium Odwoławcze i to właśnie będzie jego obowiązkiem przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Jeżeli w wyniku wnikliwych ustaleń organ odwoławczy dojdzie do wniosku, że E. K. nie posiada przymiotu strony, to będzie obowiązany umorzyć postępowanie odwoławcze, jako zainicjowane środkiem zaskarżenia niepochodzącym od strony. W wypadku ustalenia, że odwołanie zostało wniesione przez stronę dopuszczalne jest wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego lub kasacyjnego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie I. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II. sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.