Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 327/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 18
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 24 ust. 5b, ust. 5f
journal: Dz.U. 2019 poz 300
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: art. 6, art. 7
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Nita, Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Asesor WSA Monika Krywow (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 maja 2020 r. sprawy ze skargi P.J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako "organ nadzoru"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej jako "k.p.a.") oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1, § 4 pkt 1 i art. 59 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm., dalej jako "u.p.e.a."), po rozpoznaniu zażalenia P. J. (dalej jako "zobowiązany" lub "skarżący") utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w R. (dalej jako "wierzyciel" lub "organ egzekucyjny") z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] r. nr [...] oraz z dnia [...] r. o nr [...].

Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Upomnieniami z dnia [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r. wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania należności obejmujących:

- składki na ubezpieczenia społeczne za okres 10/2009, 11/2009, 12/2009, 01/2010, 03/2010, 04/2010, 05/2010, 06/2010, 07/2010;

- składki na ubezpieczenia zdrowotne za okres 10/2009, 11/2009, 12/2009, 01/2010, 03/2010, 04/2010, 05/2010, 06/2010, 07/2010;

- składki na FPiGŚP za okres 10/2009, 11/2009, 12/2009, 01/2010, 03/2010, 04/2010, 05/2010, 06/2010, 07/2010.

Powyższe upomnienia zostały odebrane odpowiednio w dniu [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r. i [...] r.

Wobec nieuregulowania należności przez zobowiązanego wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze z dnia [...] r. o nr [...] (okres 10-11/2009), z dnia [...] r. o nr [...] (okres 12/2009-01/2010), z dnia [...] r. nr [...] (okres 02-03/2010), z dnia [...] r. nr [...] (okres 04/2010), [...] r. nr [...] (okres 05-06/2010) oraz z dnia [...] r. nr [...] (okres 07/2010), a następnie działając jako organ egzekucyjny przekazał ww. tytuły wykonawcze do egzekucji. Egzekucja została skierowana do rachunków bankowych zobowiązanego w banku A S.A. oraz B S.A.

W związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej na rachunkach bankowych postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r., sygn. akt [...], wyznaczono do prowadzenia łącznej egzekucji administracyjnej Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. Tytuły wykonawcze zostały przekazane w dniu [...] r.

Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o ww. tytuły wykonawcze stwierdzając, że dalsze prowadzenie egzekucji jest niecelowe wobec stwierdzenia braku majątku zobowiązanego.

Pismem z dnia [...] r. wierzyciel zawiadomił zobowiązanego o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie określenia wysokości należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne, FP w ramach zakresów wynikających z deklaracji 01-37 za łączny okres 08/2010-08/2011, a następnie decyzją z dnia [...] r. określił wysokość tych składek. Przesyłka zawierająca ww. decyzję została zwrócona z powodu jej nie podjęcia w dniu [...] r.

W dniu [...] r. wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze o nr [...] -[...] obejmujące składki wynikające z decyzji z dnia [...] r. Przesyłka adresowana do zobowiązanego, zawierająca powyższe tytuły, po dwukrotnym jej awizowaniu została zwrócona w dniu [...] r.

Następnie w dniu [...] r. wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze o nr [...] -[...] obejmujące należności za okres 10/2009-07/2011.

Odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem z tej samej daty o zajęciu rachunku bankowego w A S.A. (na podstawie tytułów [...] - [...] oraz [...]), C S.A. (na podstawie tytułów [...] - [...] oraz [...]) oraz D S.A. (na podstawie tytułów [...] - [...] oraz [...]) zostały skierowane do zobowiązanego na adres w B., przy czym przesyłka została zwrócona z adnotacją adresat nieznany. W związku z powyższym korespondencja zawierająca odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniami została przesłana na adres skarżącego w R. i po dwukrotnym jej awizowaniu zwrócona w dniu [...] r. z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie".

Następnie w dniu [...] r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego w banku A S.A. na podstawie tytułów [...] - [...] oraz [...]).

Pismem z dnia 21 marca 2019 r. zobowiązany wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego wskazując, że należności za okres 10/2009-08/2011 uległy przedawnieniu z upływem pięcioletniego okresu, a zatem obowiązek stwierdzony w tych tytułach wygasł.

Postanowieniem z dnia [...] r. organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze o nr [...] - [...] z dnia [...] r. oraz tytuły wykonawcze o nr [...] - [...] z dnia [...] r. stwierdzając, że należności za okres 10/2009-08/2011 nie uległy przedawnieniu wobec prowadzonego postępowania egzekucyjnego od [...] r. do dnia [...] r. oraz od dnia [...] r. do nadal.

Na skutek wniesionego przez zobowiązanego zażalenia organ nadzoru postanowieniem z dnia [...] r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że organ egzekucyjny nie wyjaśnił w sposób dostateczny i jednoznaczny jakie zdarzenia, co do których konkretnie należności i kiedy w toku całego postępowania egzekucyjnego skutkowały przerwaniem bądź zawieszeniem postępowania. Jednocześnie stwierdził, że rolą organu egzekucyjnego było wskazanie terminu dochodzenia poszczególnych składek. Ostatecznie też nakazał, by organ egzekucyjny zajął stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnił jasno i należycie swoje stanowisko, w tym w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione.

Postanowieniem z dnia [...] r. organ egzekucyjny ponownie odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze o nr [...] - [...] z dnia [...] r. oraz tytuły wykonawcze o nr [...] - [...] z dnia [...] r.

Wskazał na przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wynikające z art. 59 § 1 u.p.e.a. oraz wskazał na zasady przedawnienia składek wynikające z art. 24 ust. 2-6 ustawy z dnia dziernika 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 300, dalej jako "u.s.u.s.") z uwzględnieniem nowelizacji tego przepisu. Ponadto przywołał art. 24 ust. 5b i 5f u.s.u.s. regulujące kwestię zawieszenia biegu terminu przedawnienia, a także przepisy art. 42-44 k.p.a. dotyczące zasad doręczania korespondencji.

Organ egzekucyjny stwierdził, że korespondencja była kierowana na prawidłowy adres zobowiązanego.

W odniesieniu do kwestii przedawnienia należności składkowych organ egzekucyjny wskazał na czynności podejmowane w odniesieniu do należności składkowych wskazując, że bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu:

1. od dnia [...] r. dla należności za okres 10-11/2009;

2. od dnia [...] r. dla należności za okres 12/2009-01/2010;

3. od dnia [...] r. dla należności za okres 02-03/2010;

4. od dnia [...] r. dla należności za okres 04/2010;

5. od dnia [...] r. za okres 05-06/2010;

6. od dnia [...] r. za okres 07/2010

do dnia [...] r., tj. do dnia umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Organ egzekucyjny wskazał, że dla należności z tytułu powyższych składek należy przyjąć pięcioletni okres przedawnienia jako korzystniejszy, a zatem ich przedawnienie nastąpiłoby w dniu [...] r. uwzględniając okres zawieszenia. Jednocześnie podkreślił, że dla składek za okres 10/2009-07/2010 r. w dniu [...] r., a zatem przed upływem terminu przedawnienia, zostały wystawione ponownie tytuły wykonawcze o nr [...] - [...], które zostały doręczone skarżącemu w dniu [...] r. W związku z czym bieg terminu przedawnienia ponownie uległ zawieszeniu i zawieszenie trwa nadal.

W odniesieniu do składek za okres 08/2010-08/2011 organ wskazał na skierowanie do zobowiązanego zawiadomienia o wszczęciu postępowania celem wydania decyzji określającej wysokość tych składek oraz wydaniu decyzji określającej ich wysokość w dniu [...] r. Podkreślił, że decyzja ta uprawomocniła się z dniem [...] r. Jednocześnie stwierdził, że w dniu [...] r. zostały wystawione tytuły wykonawcze o nr [...] - [...], których odpisy uznano za doręczone z dniem [...] r. Zauważył także, że w dniu [...] r. zostały wystawione zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych zobowiązanego, a korespondencję zawierającą ww. zawiadomienia uznano za doręczoną w dniu [...] r. W związku z powyższym, zdaniem organu egzekucyjnego, zawieszenie biegu terminu przedawnienia nastąpiło w dniu [...] r., tj. w dniu uznania za doręczone zawiadomienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie określenia wysokości składek za okres 08/2010-08/2011 i trwa nadal.

Organ egzekucyjny odnosząc się do kwestii przeksięgowania składek wskazał na zasady ich rozliczania i stwierdził, że zidentyfikowane wpłaty dokonane przez zobowiązanego zostały zgodnie z tymi zasadami zaliczone na najstarsze zadłużenie.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się zobowiązany i wniósł zażalenie kwestionując prawidłowość jego uzasadnienia jako sprzecznego z przepisami wobec braku odniesienia się do kwestii podnoszonych przez niego w pismach uzupełniających. Skarżący nie zgodził się także z uznaniem, że korespondencję kierowaną do niego można uznać za prawidłową. Podniósł także, że z postanowienia nie wynika, czy przed wystawieniem tytułów wykonawczych istniał obowiązek doręczenia upomnienia i czy upomnienia takie zostały wysłane. Ostatecznie wskazał na rozbieżności pomiędzy dokumentami w zakresie dochodzonych kwot.

Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie organ nadzoru wskazał na treść art. 59 § 1, § 3 i § 4 u.p.e.a. oraz art. 24 ust. 4 (i jego nowelizacje) i ust. 5b u.s.u.s.

Wskazał na fakt doręczenia upomnień zobowiązanemu w 2010 r. oraz na okoliczność prowadzenia postępowania egzekucyjnego w okresie od 2010 r. do [...] r. Uznał zatem, że pięcioletni okres przedawnienia najstarszej należności (składka za 10/2009) nastąpiłby z dniem [...] r., gdyby nie wystawienie ponownie tytułów wykonawczych w dniu [...] r. oraz w dniu [...] r. (składki za okres 08/2010-08/2011). Tym samym uznał, że składki od października 2010 r. do września 2010 r. oraz za sierpień i wrzesień 2011 r. nie uległy przedawnieniu.

Ponadto, organ egzekucyjny stwierdził, że postanowienie zostało wydane na podstawie przepisów k.p.a., a nie jak wskazywał zobowiązany O.p., a jednocześnie zawiera wszelkie niezbędne elementy.

Z powyższym postanowieniem nie zgodził się skarżący i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wnosząc o jego uchylenie. Powtórzył argumentację zawartą w zażaleniu co do nieprawidłowości w doręczaniu korespondencji, błędów w kwotach, jak również wskazując na wielokrotnie wystawiane tytuły wykonawcze.

W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał przy tym stanowisko w sprawie. Jednocześnie wskazał, że powołana przez skarżącego decyzja dotyczy innych okresów składkowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu jako naruszające prawo, jednakże z innych przyczyn niż wskazane w skardze.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu są postanowienia organów egzekucyjnych w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Oceniając zatem niniejszą sprawę wskazać należy, że umorzenie postępowania egzekucyjnego uregulowane zostało w art. 59 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne umarza się:

1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;

2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;

3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;

4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;

5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;

6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;

7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;

8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

9) na żądanie wierzyciela;

10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Skarżący, jako przesłankę umorzenia, upatruje w treści art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. wskazując, że dochodzone składki uległy przedawnieniu.

Kwestia przedawnienia zobowiązań składkowych uregulowana została w u.s.u.s. Na podstawie art. 24 ust. 4 u.s.u.s. - należności z tytułu składek ulegały przedawnieniu najpierw po upływie 5 lat, następnie od początku 2003 r. do końca 2011 r. - po upływie 10 lat, a od 1 stycznia 2012 r. ponownie - po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Zatem, prawidłowo organy wskazały w uzasadnieniach wydanych postanowień, że z dniem 1 stycznia 2012 r. - na podstawie art. 11 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378) zmieniającego art. 24 ust. 4 u.s.u.s. - skrócony został okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne z 10 do 5 lat. Ponieważ bieg przedawnienia spornych należności składkowych (tj. od 10/2009 do 08/2011) rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., dla rozstrzygnięcia kwestii przedawnienia w tym zakresie kluczowe znaczenie miał art. 27 ustawy o redukcji regulujący zagadnienia intertemporalne. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, do przedawnienia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 24 ust. 4 u.s.u.s., którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 r. Zgodnie zaś z art. 27 ust. 2 ustawy o redukcji, jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. w odniesieniu do najstarszej należności, tj. składki za 10/2009, która powinna być opłacona do 15 listopada 2009 r., według "starych" przepisów, bieg terminu zakończyłby się 16 lutego 2019 r., a stosując nowe przepisy bieg terminu przedawnienia rozpoczął się 1 stycznia 2012 r. i zakończyłby się z dniem 1 stycznia 2017 r. Trafnie zatem przyjął organ egzekucyjny, co zostało zaakceptowane przez organ odwoławczy, że względniejsze dla skarżącego byłoby zastosowanie, w odniesieniu do należności składkowych za okres od 10/2009 do 08/2011, "aktualnych" przepisów. A, to oznacza, że należności te uległyby co od zasady przedawnieniu z dniem 1 stycznia 2017 r.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że w stosunku do składek za okres 10/2009 – 07/2009 zaistniała przesłanka wynikająca z art. 24 ust. 5b u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Nie jest kwestionowanym, że w odniesieniu do powyższych składek zostały skierowane do zobowiązanego upomnienia. Zatem od dnia ich doręczenia, bądź uznania za doręczone, bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu i trwał do dnia [...] r., a zatem zakończenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze z dnia [...] r. o nr [...] (okres 10-11/2009), z dnia [...] r. o nr [...] (okres 12/2009-01/2010), z dnia [...] r. nr [...] (okres 02-03/2010), z dnia [...] r. nr [...] (okres 04/2010), [...] r. nr [...] (okres 05-06/2010) oraz z dnia [...] r. nr [...] (okres 07/2010). W dacie tej bowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. wydał postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Zatem ww. okres pięcioletni należało liczyć od dnia [...] r., co w konsekwencji prowadzi do uznania, że przedawnienie należności składkowych za okres od 10/2009 do 07/2010 następuje w dniu [...] r.

Oceniając prawidłowość rozstrzygnięcia należało uwzględnić to, że w dniu [...] r. zostały wystawione nowe tytuły wykonawcze. Organy wskazują na fakt, że wystawiono je "ponowne". Nie wyjaśniono przy tym przyczyn wystawienia "ponownych" tytułów wykonawczych. Jednocześnie uważna lektura tych tytułów wskazuje, że ich podstawą nie był przepis ani art. 26c u.p.e.a. (wystawienie dalszego tytułu wykonawczego), ani też art. 26d u.p.e.a, (wystawienie ponownego tytułu wykonawczego w miejsce utraconego). Zgodnie z art. 26c § 1 u.p.e.a. W razie potrzeby prowadzenia egzekucji przez więcej niż jeden organ egzekucyjny lub zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową, w tym hipoteką morską przymusową, wierzyciel wydaje dalszy tytuł wykonawczy. Z kolei w myśl art. 26d § 1 u.p.e.a. "W przypadku utraty tytułu wykonawczego, po wszczęciu egzekucji administracyjnej, wierzyciel ponownie wydaje tytuł wykonawczy po uprzednim wydaniu postanowienia o utracie pierwotnego tytułu wykonawczego". Na tytułach tych brak jest bowiem właściwych adnotacji w polach 4-6 tytułów o nr [...] - [...] z dnia [...] r. Należy przy tym podkreślić, że z treści art. 26c § 2 i art. 26d § 2 u.p.e.a. wynika wyraźnie, że dalszy tytuł wykonawczy poza wymogami, o których mowa w art. 27, zawiera także numer porządkowy oraz oznaczenie celu, dla którego został wydany, zaś na ponownie wydanym tytule wykonawczym wierzyciel umieszcza adnotację o jego wydaniu oraz oznaczenie postanowienia o utracie pierwotnego tytułu wykonawczego. Jednocześnie art. 26c § 4 i art. 26d § 4 u.p.e.a. stanowią, że zobowiązanemu nie doręcza się ani dalszego, ani ponownie wystawionego odpisu tytułu wykonawczego.

Uszło zatem uwadze organów, że żaden przepis u.p.e.a. nie daje podstaw do ponownego (wielokrotnego) wydania tytułów wykonawczych w stosunku do należności, wobec których uprzednio wydano już tytuły wykonawcze (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 306/16 z glosą P. Ostojskiego, Orzecznictwo Sądów Polskich nr 11/2019, str. 158-164, czy wyrok ). Wskazano w nim, że "co do zasady organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego tylko jeden raz tytułu wykonawczego (oryginału). Wystawienie zaś drugich tytułów wykonawczych co do tej samej należności jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym (chroni przed wielokrotnym dochodzeniem jednej i tej samej należności). Konieczność ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w stosunku do zobowiązanego w celu wyegzekwowania należności, która była już przedmiotem egzekucji, a która została umorzona wobec jej nieskuteczności, może nastąpić na podstawie tylko jednego, pierwotnie wystawionego tytułu wykonawczego (oryginału). Podkreślić należy, że wyjątki od ww. zasady, przewidującej jeden tytuł wykonawczy w jednej sprawie (tj. dotyczącej tej samej należności) ustawodawca przewidział w polskim systemie prawnym - w art. 26c i art. 26d u.p.e.a, a dotyczą tylko wystawienia dalszego tytułu wykonawczego (w sytuacjach określonych przepisem art. 26 c) oraz utraty tytułu wykonawczego (art. 26d u.p.e.a. - por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 146/06; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2012 r., II OSK 2307/10, publikowane w internetowej bazie orzeczeń NSA: www.nsa.gov.pl, czy też wyrok WSA w Szczecinie z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 960/15)".

Potwierdzeniem powyższego stanowiska, które Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela, jest mająca wejść w życie 20 lutego 2021 r. ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 1553) i wprowadzone tą ustawą nowe brzmienie art. 26c § 1 i art. 61 u.p.e.a. nadane mocą art. 1 pkt 7 i 14 ustawy zmieniającej. Zgodnie z nowym brzmieniem art. 26c § 1 u.p.e.a. "Wierzyciel wydaje dalszy tytuł wykonawczy w przypadku: 1) prowadzenia egzekucji przez więcej niż jeden organ egzekucyjny; 2) nieposiadania przez organ egzekucyjny właściwy do ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej dotychczasowego tytułu wykonawczego; 3) zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową, w tym hipoteką morską przymusową". Z kolei w myśl nowego brzmienia art. 61 u.p.e.a. Art. 61. § 1. W przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 postępowanie egzekucyjne wszczyna się ponownie:

1) na wniosek wierzyciela o ponowne wszczęcie egzekucji administracyjnej - jeżeli organ egzekucyjny nie jest jednocześnie wierzycielem,

2) z urzędu, poprzez wydanie zawiadomienia o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej, o którym mowa w § 4 - jeżeli organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem

- po ujawnieniu przez wierzyciela majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne.

§ 2. Wniosek, o którym mowa w § 1 pkt 1, zawiera informacje o majątku lub źródłach dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne, oraz inne informacje niezbędne do ponownego wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. W przypadku zmiany właściwości organu egzekucyjnego, który umorzył postępowanie egzekucyjne z przyczyny określonej w art. 59 § 2, wierzyciel przekazuje właściwemu organowi egzekucyjnemu również dalszy tytuł wykonawczy.

§ 3. Ponowne wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą:

1) doręczenia właściwemu organowi egzekucyjnemu wniosku o ponowne wszczęcie egzekucji administracyjnej - w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1;

2) wydania przez organ egzekucyjny zawiadomienia o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej, o którym mowa w § 4 - w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 2.

§ 4. Podstawą ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej jest dotychczasowy tytuł wykonawczy albo dalszy tytuł wykonawczy. Do ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej stosuje się odpowiednio przepisy o wszczęciu egzekucji administracyjnej, z tym że zamiast odpisu tytułu wykonawczego zobowiązanemu doręcza się zawiadomienie organu egzekucyjnego o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej.

§ 5. Zawiadomienie o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej, o którym mowa w § 4, zawiera co najmniej:

1) numer i datę wystawienia dotychczasowego tytułu wykonawczego albo dalszego tytułu wykonawczego;

2) informację o wysokości:

a) należności pieniężnej,

b) odsetek z tytułu niezapłacenia należności pieniężnej w terminie,

c) kosztów upomnienia,

d) kosztów egzekucyjnych powstałych w postępowaniu egzekucyjnym umorzonym z przyczyny określonej w art. 59 § 2 w przypadku, o którym mowa w art. 64ca § 2

- na dzień wydania tego zawiadomienia;

3) pouczenie o prawie zgłoszenia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.

§ 6. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres informacji zawartych we wniosku o ponowne wszczęcie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w § 1 pkt 1, mając na względzie zapewnienie prawidłowego wszczęcia i prowadzenia ponownie wszczętej egzekucji administracyjnej."

Tak więc dla oceny przedawnienia zobowiązań składkowych za okres 10/2009-07/2010 r. kluczowym winno być stwierdzenie, czy możliwym było wystawienie "ponownie" tytułów wykonawczych za ten sam okres czy też nie w kontekście wskazanych przepisów. Tego jednak nie uczyniono poprzestając na fakcie ich wystawienia i doręczenia skarżącemu odpisów "ponownie wystawionych" tytułów wykonawczych, zwłaszcza w kontekście ujawnionego zbiegu egzekucji na rachunku bankowym zobowiązanego w D S.A.

Odnosząc się do kwestii przedawnienia należności składkowych za okres 08/2010-08/2011 należy zauważyć, że w odniesieniu do nich w dniu [...] r. zostało wszczęte w urzędu postępowanie w przedmiocie określenia ich wysokości, które zakończyło się wydaniem decyzji z dnia [...] r. Jako podstawę prawną tej decyzji wierzyciel wskazał art. 83 ust. 1 u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem "Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności:

1) zgłaszania do ubezpieczeń społecznych;

1a) ustalania płatnika składek;

2) przebiegu ubezpieczeń;

3) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek;

3a) ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek;

4) ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;

5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych".

Jednocześnie w decyzji tej wskazano, że może stanowić ona podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Przedmiotowa decyzja stała się prawomocna z dniem [...] r. Należy przy tym podkreślić, że prawidłowość powyższej decyzji (wskazanej podstawy prawnej oraz jej treści) nie podlega ocenie w niniejszym postępowaniu, a wręcz wyłączona jest kognicja sądów administracyjnych w tym zakresie. Zgodnie bowiem z art. 83 ust. 2 u.s.u.s. od decyzji Zakładu, w tym w przedmiocie wysokości składek i ich poboru, przysługuje odwołanie do właściwego sądu powszechnego (nie zaś administracyjnego) w terminie i według zasad określonych w przepisach k.p.c., nie zaś p.p.s.a. Zatem brak jest możliwości uznania, że decyzja ta nie stanowi decyzji o jakiej mowa w art. 24 ust. 5f u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. Należy także zauważyć, że datą wszczęcia postępowania z urzędu jest data podjęcia pierwszej czynności przez organ co wynika z art. 61 k.p.a.

Oznacza to, że bieg terminu przedawnienia należności składkowych za okres 08/2010-08/2011 uległ zawieszeniu od dnia [...] r. do dnia [...] r., a zatem na okres 138 dni, z uwagi na . Następnie w dniu [...] r. wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze o nr [...] - [...], a ich odpisy zostały uznane za skutecznie doręczone w dniu [...] r. Zatem należało uznać, w świetle powyższego, iż pięcioletni okres przedawnienia tych zobowiązań uległ wydłużeniu o 138 dni, tj. do dnia [...] r., a wobec doręczenia odpisów ww. tytułów w dniu [...] r. uległ on ponownemu zawieszeniu w oparciu o treść art. 24 ust. 5d u.s.u.s. W konsekwencji zaś należało uznać, że składki za powyższy okres nie uległy przedawnieniu, jednakże termin zawieszenia wskazany przez organy był nieprawidłowy. Jednocześnie wadliwość ta nie wpływa na rozstrzygnięcie w tym zakresie.

Mając zatem na uwadze, że ustalenia faktyczne organu w zakresie składek za okres 10/2009 do 07/2010 budzą istotne wątpliwości w badanej sprawie w kwestii przedawnienia, zaistniała w konsekwencji tego podstawa do uznania, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania, tj. art. 6 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozstrzyganiu sprawy organ nadzoru jest zobowiązany uwzględnić powyższą ocenę sprawy i ponownie wyjaśnić stan faktyczny sprawy w sposób nie budzący wątpliwości co do kwestii przedawnienia, przy czym w przypadku zaistnienia jakichkolwiek wątpliwości organ nadzoru winien zbadać czy jest uprawniony z urzędu przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe w trybie art. 136 k.p.a., a następnie w zależności od dokonanych ustaleń wydać rozstrzygnięcie.

W tym stanie sprawy, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.