Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 194/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2016-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 130 ust. 2, art. 134 ust. 1, art. 154
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 12 ust. 4f, ust. 5, art. 18 ust. 1e i 1f
journal: Dz.U. 2013 poz 687
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) sędzia WSA Adam Matuszak Protokolant aplikant prokuratorski Robert Szamotuło po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2016 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]’ r. Prezydent Miasta ustalił na rzecz Przedsiębiorstwa A, dalej powoływanej jako "Spółka", odszkodowanie z tytułu przejęcia z mocy prawa, na własność Gminy, działki nr "[...]" (obręb "[...]"), o pow. 0,0778 ha, w łącznej kwocie 260.020,00. Do wypłaty odszkodowania, jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, zobowiązano Gminę.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podał, że Prezydent decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" r. udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej ulicy T. (od ul. B. do węzła Południowej Obwodnicy Miasta) w O. Powyższą decyzją objęta została działka nr "[...]", przejęta pod drogę, stanowiąca własność Spółki. Powołując się na przepisy art. 12 ust. 4, i 4f, art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 2031), art. 130, art. 134 ust. 1-4, art. 154 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.), dalej powoływanej jako "u.g.n.", oraz § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.), dalej powoływanego jako "rozporządzenie", organ administracji wyjaśnił, że przedmiotowa działka stała się własnością Gminy, co skutkowało obowiązkiem ustalenia na rzecz Spółki odszkodowania za tę nieruchomość. Na zlecenie organu, rzeczoznawca majątkowy wycenił prawo własności przedmiotowego gruntu i wartość odtworzeniową części składowych nieruchomości (budowli, nasadzeń) przejętych przez Gminę, ustalając wartość prawa własności nieruchomości na kwotę 172.568 zł zł, zaś wartość części składowych nieruchomości na kwotę 87.452 zł według stanu na dzień wydania decyzji

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej i poziomu cen na dzień wydania tej decyzji. Do określenia wartości rynkowej prawa własności gruntu biegły zastosował podejście porównawcze, metodę porównywania parami, zaś do wyceny części składowych

gruntu rzeczoznawca zastosował podejście kosztowe, metodę kosztów

odtworzenia, technikę wskaźnikową. Wartość nasadzeń została określona jako suma wartości bieżącej roślin, obliczonej na podstawie kosztów inwestycyjnych

z uwzględnieniem odpisów amortyzacyjnych i wartości utraconych korzyści. Organ pierwszej instancji stwierdził, że wysokość odszkodowania odpowiada wartości rynkowej nieruchomości, a obowiązujące przepisy nie operują kwotą brutto przy wypłacie odszkodowania. Nie było zatem przesłanek, aby wartość rynkową nieruchomości przedstawioną przez rzeczoznawcę powiększyć o podatek VAT. W ocenie organu, wycena nieruchomości została sporządzona prawidłowo i mogła stanowić podstawę do ustalenia wartości odszkodowania.

W odwołaniu, złożonym od decyzji Prezydenta, Spółka zarzuciła, że organ pierwszej instancji wadliwie przyjął, że przyznana kwota odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości nie podlega powiększeniu o podatek VAT. Spółka nie zgodziła się

ze stanowiskiem, że podatek VAT wliczony jest w cenę transakcyjną, a tym samym pomniejsza wysokość przyznanego odszkodowania. W ocenie odwołującej się, jest to niezgodne z art. 7 ust. 1 pkt 1 i art. 29a ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011r., nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), z których wynika, że wartość gruntu stanowi podstawę opodatkowania tym podatkiem. Spółka powołała się

w tym zakresie na orzecznictwo NSA, w szczególności tezy zawarte w wyrokach NSA

z dnia: 15 września2014r.,sygn.akt. I FSK 1254/13, 8 września 2014 r., sygn. akt FSK 1211/12, 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt. II OSK 2746/12 oraz interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 2 lutego 2009 r., nr ILPP1/443-1062/08-2/BP.

Wojewoda, decyzją z dnia "[...]" r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podał w uzasadnieniu decyzji, że dla potrzeb ustalenia odszkodowania został sporządzony operat szacunkowy przez rzeczoznawcę majątkowego, określający wartość prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr "[...]" na łączną kwotę 260.020,00 zł. Przy szacowaniu nieruchomości rzeczoznawca majątkowy uwzględnił stan nieruchomości z dnia wydania decyzji Prezydenta Nr "[...]", udzielającej zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, tj. na dzień z dnia 12 marca 2015 r. oraz poziom cen na dzień wydania decyzji o przyznaniu odszkodowania. Przeznaczenie nieruchomości przyjęte zostało zgodnie z art. 154 u.g.n. Biegły ustalił, że zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta dla terenu położonego miedzy ulicą T. a bocznicą kolejową spółki B., zatwierdzonym uchwałą Nr XLIII/561/05 Rady Miasta z dnia 15 kwietnia 2005 r., przedmiotowa nieruchomość położona jest na terenie oznaczonym symbolem 1PSist. - istniejąca zabudowa terenów przemysłu i składów. W celu zastosowania odpowiedniego sposobu wyceny, wynikającego z § 36 rozporządzenia, rzeczoznawca majątkowy dokonał analizy rynku nieruchomości gruntowych położonych na obszarach koncentracji usług, przemysłu

i składów oraz innej aktywności gospodarczej oraz analizy rynku nieruchomości nabywanych pod budowę dróg zlokalizowanych na obszarze O. W wyniku powyższego ustalił, że ceny transakcyjne nieruchomości gruntowych oznaczonych

w dokumentach planistycznych jako obszary usług, przemysłu i składów są wyższe od cen nieruchomości drogowych, zatem przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości. Biorąc pod uwagę powyższe, do wyceny przedmiotowej nieruchomości biegły zastosował procedurę z § 36 ust. 1 rozporządzenia i określił wartość nieruchomości według aktualnego sposobu użytkowania. Rzeczoznawca majątkowy określił wartość nieruchomości w podejściu porównawczym, metodą porównywania parami. Do wyceny przyjął zerowy wskaźnik zmiany cen w czasie. Do cech wpływających na cenę rynkową nieruchomości biegły zaliczył: lokalizację (waga 50%), warunki techniczno-użytkowe (waga 40%) i powierzchnię (waga 10%). Następnie, cechy nieruchomości skorygowane zostały stosownymi poprawkami kwotowymi, wynikającymi z ustalonych różnic w nieruchomościach. Ostatecznie biegły ustalił wartość prawa własności gruntu na kwotę 172.568 zł. Wartość nakładów w postaci obiektów budowlanych biegły określił w podejściu kosztowym z uwzględnieniem stopnia zużycia technicznego, na łączną kwotę 85.290 zł. Z uwagi na fakt, że na wycenianej działce znajdował się drzewostan, jego wartość została określona zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami jako suma wartości bieżącej roślin, obliczonej na podstawie kosztów inwestycyjnych z uwzględnieniem odpisów amortyzacyjnych i wartości utraconych korzyści. Wartość nasadzeń ustalono na kwotę 2.162 zł. Wojewoda zauważył, że operat szacunkowy sporządzany dla potrzeb prowadzenia postępowania odszkodowawczego jest jednym z dowodów w sprawie, i jak każdy dowód podlega ocenie przez organ administracji publicznej, stosownie do art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.). Ocena przedmiotowego operatu szacunkowego pozwoliła na stwierdzenie, że nie zawiera on nieprawidłowości, które uniemożliwiłyby jego wykorzystanie dla celów ustalenia odszkodowania.

Odnosząc się do kwestii żądania odwołującej się Spółki powiększenia kwoty odszkodowania o kwotę podatku VAT, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji o braku podstaw, by wartość rynkową nieruchomości przedstawioną przez rzeczoznawcę majątkowego powiększać o podatek VAT. Wskazując na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, to jest wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2746/12, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie, z dnia 28 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1656/10 i z dnia 9 marca

2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1639/11, organ odwoławczy stwierdził, że przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości rzeczoznawca majątkowy, jako podstawę wyceny, stosuje ceny transakcyjne nie zawierające podatku od towarów i usług. Zauważył, że

art. 134 u.g.n. wprost wskazuje wartość rynkową nieruchomości jako podstawę ustalenia odszkodowania, a zgodnie z art. 151 u.g.n. wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena możliwa do uzyskania na rynku. Dodał, że z samego określenia "wartość rynkowa nieruchomości" jednoznacznie wynika, że jest to wartość określona na podstawie czynników rynkowych. Tym samym, przy wyliczaniu wartości rynkowej nieruchomości, brane są pod uwagę ceny transakcyjne, będące efektem wzajemnego oddziaływania na siebie sił popytu i podaży. Wojewoda podkreślił ponadto, że rzeczoznawca majątkowy dokonujący wyceny przejętej z mocy prawa nieruchomości, nie ustala jej ceny sprzedaży, mogącej stanowić podstawę opodatkowania podatkiem VAT,

a jedynie wartość rynkową. Pojęcia wartość rynkowa i cena sprzedaży nie są zaś pojęciami tożsamymi. Wojewoda zauważył też, że przyjęcie poglądu, iż podatek VAT jest elementem wartości nieruchomości oznaczałoby, że ta sama nieruchomość, w zależności od rodzaju właściciela (podatnika podatku VAT lub nie), mogłaby mieć kilka wartości, choć jej wartość byłaby taka sama.

W skardze na powyższą decyzję Spółka domagała się jej uchylenia w związku

z naruszeniem art. 7 ust. 1 i art. 29a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług.

W uzasadnieniu podniosła, że organ odwoławczy na poparcie swojego stanowiska przytoczył orzecznictwo sądów administracyjnych, w którym zaprezentowano pogląd, że przy określeniu wartości rynkowej nieruchomości, jako podstawę wyceny, stosuje się ceny transakcyjne niezawierające podatku od towarów i usług. Wskazane orzecznictwo jest jednak przeciwdowodem na twierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji o braku podstaw, by wartość rynkowa nieruchomości określona przez rzeczoznawcę majątkowego

w operacie szacunkowym podlegała powiększeniu o podatek od towarów i usług.

W uzasadnieniu przytoczonego wyroku NSA z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2746/12, Sąd wyraźnie stwierdził, że przy określeniu wartości rynkowej nieruchomości, rzeczoznawca majątkowy jako podstawę wyceny stosuje ceny transakcyjne niezawierające podatku od towarów i usług, zaś podatki lub inne opłaty są zwykłe następstwem zawarcia transakcji, obliczonym od ceny transakcyjnej, a nie wliczonym w tę cenę. W świetle powyższego, wartość rynkowa nieruchomości określonej przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym, podlega powiększeniu o podatek od towarów

i usług.

W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że ani z przepisów specustawy drogowej, ani z przepisów u.g.n. nie wynika, że wysokość odszkodowania należnego za nieruchomość przejętą na własność jednostek samorządu terytorialnego na podstawie specustawy drogowej winna być powiększona o wartość podatku od towarów

i usług. Stwierdził też, że nie naruszono art. 7 ust. 1 i art. 29a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż nie miały one zastosowania w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej

(§ 2).

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. , powoływana dalej jako p.p.s.a.).

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że decyzja nie narusza przepisów prawa. Tym samym, skarga nie mogła podlegać uwzględnieniu.

Podstawę prawną ustalenia odszkodowania za przedmiotowy grunt stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania

i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2031), powoływanej dalej jako: "specustawa drogowa" oraz ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.

o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.), do których odpowiedniego stosowania odsyła art. 12 ust. 5 specustawy drogowej, a także przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, po. 2109 ze zm.).

Zgodnie z art. 12 ust. 4f specustawy drogowej, dotychczasowym właścicielom, użytkownikom wieczystym oraz osobom, którym przysługiwały do nieruchomości ograniczone prawa rzeczowe, za nieruchomości, które z mocy prawa przeszły na własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w chwili, w której decyzja

o realizacji inwestycji drogowej stała się ostateczna, przysługuje odszkodowanie. Stosownie do art. 12 ust. 5 tej ustawy, do ustalenia i wypłaty odszkodowania stosuje się przepisy u.g.n., z zastrzeżeniem art. 18 ust. 1 specustawy drogowej, według którego odszkodowania za nieruchomości nabyte pod inwestycje drogowe ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ pierwszej instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania.

Wysokość należnego skarżącej Spółce odszkodowania została ustalona stosownie do art. 130 ust. 2 u.g.n., po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość wywłaszczonego prawa. W sporządzonym w sprawie operacie szacunkowym

z dnia 15 czerwca 2015 r., rzeczoznawca majątkowy ustalił wartość prawa własności nieruchomości na kwotę 172.568 zł, zaś wartość części składowych nieruchomości na kwotę 87.452 zł - według stanu na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej i poziomu cen na dzień wydania tej decyzji. W operacie rzeczoznawca uwzględnił cel wyceny i rodzaj wycenianej nieruchomości i określił jej wartość zgodnie z art. 135 u.g.n. Do określenia wartości rynkowej prawa własności gruntu biegły zastosował podejście porównawcze, metodę porównywania parami, zaś do wyceny części składowych gruntu rzeczoznawca zastosował podejście kosztowe, metodę kosztów odtworzenia, technikę wskaźnikową. Wartość nasadzeń została określona jako suma wartości bieżącej roślin, obliczonej na podstawie kosztów inwestycyjnych, z uwzględnieniem odpisów amortyzacyjnych i wartości utraconych korzyści.

W toku postępowania odwoławczego i w skardze Spółka nie kwestionowała ustaleń zawartych w operacie co do sposobu i trybu ustalenia wartości rynkowej wywłaszczonego prawa. Sporną kwestię w sprawie stanowi wyłącznie brak powiększenia należnego odszkodowania o kwotę należnego od Spółki podatku od towarów i usług.

Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 1 specustawy drogowej, wysokość odszkodowania ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania.

W art. 18 ust. 1b ustawodawca zastrzegł, iż suma wysokości odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu, z wyłączeniem kwot, o których mowa w ust. 1e i 1f, i wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia ograniczonych praw rzeczowych ustanowionych na tej nieruchomości lub na prawie użytkowania wieczystego nie może przekroczyć wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego. W powołanym przepisie wskazano zatem, że wysokość odszkodowania – pomijając wyjątki określone w art. 18 ust. ust. 1e i 1f specustawy drogowej - nie może przekraczać wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego. W art. 18 ust. 1e specustawy drogowej określona została sytuacja, w której następuje powiększenie wysokości odszkodowania o kwotę równą 5 % wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego. Dotyczy to sytuacji, gdy dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej odpowiednio wyda tę nieruchomość lub wyda nieruchomość i opróżni lokal oraz inne pomieszczenia w terminie określonym w tym przepisie. W ust. 1f art. 18 specustawy drogowej również określono sytuację, w której wysokość odszkodowania powiększa się (o kwotę 10.000 zł), jeżeli przejęciu ulega nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym albo budynkiem, w którym został wyodrębniony lokal mieszkalny.

Z powołanych przepisów wynika, że wysokość odszkodowania ustalana jest według wartości nieruchomości i następnie może być powiększona jedynie ze względu na okoliczności określone w art. 18 ust. 1e i 1f specustawy drogowej, które nie obejmują jednak podatku od towarów i usług.

Również z art. 134 ust. 1 u.g.n. wynika, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości, którą - według art. 151 ust. 1 u.g.n. – stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych przy przyjęciu założeń wymienionych w tym przepisie. Ani więc z przepisów specustawy drogowej, ani też z przepisów ustawy

o gospodarce nieruchomościami nie wynika, aby wysokość odszkodowania należnego za nieruchomości przejęte na własność Skarbu Państwa na podstawie specustawy drogowej miała być powiększana o należny podatek od towarów i usług. Wskazać zaś należy, że podatek ten wynika z odrębnej ustawy, tj. z ustawy o podatku od towarów i usług, która jednak nie determinuje wysokości odszkodowania, lecz jedynie należności z tytułu tego rodzaju podatku. Należy również podkreślić, że odszkodowanie ustalane i wypłacane na podstawie specustawy drogowej wywodzi się ze środków publicznych, dlatego kształtowanie jego wysokości – poza art. 18 specustawy drogowej oraz art. 134 ust. 1

i art. 154 u.g.n. – w drodze wykładni opartej na normatywnej konstrukcji podatku od towarów i usług nie jest dopuszczalne. Należy bowiem odróżnić ustawowo określone reguły ustalania wysokości odszkodowania od ustawowych reguł ustalania należności obciążających to odszkodowanie. Podatek od towarów i usług nie stanowi ustawowo określonej składowej wysokości odszkodowania należnego na podstawie specustawy drogowej.

Powyższa ocena jest zbieżna z poglądami wyrażonymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym dominuje stanowisko, że prawidłowa wykładnia art. 18 ust. 1 specustawy drogowej w zw. z art. 134 ust. 1 u.g.n. wyklucza powiększenie odszkodowania ustalonego w związku z wywłaszczeniem o kwotę należnego podatku od towarów i usług (zob. np. wyrok NSA z: 3 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 802/14; 17 września 2015 r., sygn. akt I OSK 14/14, 12 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 1402/13; 12 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 289/14; 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2859/12; 19 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 170/11; 19 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 990/11; 18 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 1449/11; 18 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 1690/11; 2 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 533/12; 7 maja 2013 r., sygn. akt I OSK 1904/11; z dnia 7 maja 2013 r. sygn. akt I OSK 2017/11 i sygn. akt I OSK 1904/11, dostępne Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), a Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stanowisko to podziela

Dodać należy, że zgodnie z art. 128 ust. 1 i art. 134 ust. 1 u.g.n. odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość odpowiadać powinno wartości rynkowej wywłaszczonej nieruchomości. Pojęcie wartość rynkowa nieruchomości stanowi o wartości określonej na podstawie czynników rynkowych. Przy wyliczaniu wartości rynkowej nieruchomości brane są pod uwagę ceny transakcyjne, będące efektem wzajemnego oddziaływania na siebie sił popytu i podaży. Rzeczoznawca majątkowy, dokonujący wyceny wywłaszczonej nieruchomości, nie ustala jej ceny sprzedaży, mogącej stanowić podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a jedynie jej wartość rynkową. Stąd pojęcie wartość rynkowa i cena sprzedaży nie są pojęciami tożsamymi. Następcze zdarzenie w postaci powstania zobowiązania podatkowego nie może rzutować na zasady obowiązujące na etapie ustalania odszkodowania, które są jednolite wobec wszystkich podmiotów wywłaszczonych. Zaznaczyć również trzeba, że odszkodowanie za utraconą własność nieruchomości ma za zadanie zrekompensowanie wartości utraconego przez jej właściciela prawa, a nie zrekompensowanie całości szkody powstałej na skutek wywłaszczenia nieruchomości. Skoro zatem ustalenie wysokości odszkodowania następuje w oparciu o zasady określone w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami, a przepisy tej ustawy nie przewidują możliwości powiększenia należnego odszkodowania o dodatkowe składniki nieprzewidziane w tej ustawie, w tym również o podatek od towarów i usług, to brak jest podstawy prawnej do konstruowania normy prawa materialnego, nakładającej na organ ustalający wysokość odszkodowania taki obowiązek. Przyjęcie poglądu, że podatek od towarów i usług jest elementem wartości nieruchomości oznaczałoby, że ta sama nieruchomość w zależności od tego, kto jest jej właścicielem (podatnik podatku VAT lub nie), mogłaby mieć kilka wartości, choć w istocie jej wartość jest taka sama (zob. np. wyroki NSA: z dnia 20 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1530/13, z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt I OSK 587/13, z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2748/12, z dnia 12 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 289/14, dostępne pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Wtórne, w stosunku do odszkodowania, obowiązki publicznoprawne Spółki, związane z podatkiem, nie mogą przekładać się na ocenę odszkodowania w kategoriach słuszności, jeśli jego wysokość odzwierciedla wartość rynkową utraconego prawa. Podkreślić wypada, jak jednolicie przyjmuje się w orzecznictwie, że słuszne odszkodowanie nie może być utożsamiane z odszkodowaniem pełnym - rekompensującym wszelkie straty związane w wywłaszczaniem (tak np. w wyroku NSA z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1386/11). O ile więc skarżąca Spółka byłaby obowiązana do uiszczenia podatku VAT, nie oznacza to, że przyznane odszkodowanie nie jest słuszne w rozumieniu zasad konstytucyjnych.

Za nieuzasadniony należy uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 i art. 29a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż nie miały one zastosowania w rozpoznawanej sprawie. W szczególności, nie stanowiły podstawy ustalenia odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość. Dodać też należy, że

z powołanego w skardze wyroku NSA z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2746/12, również nie wynika obowiązek organu administracji powiększenia ustalonego odszkodowania o wartość podatku od towarów i usług.

Uwzględniając powyższe, należy stwierdzić, że w stanie prawnym mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawę, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co skutkuje oddaleniem skargi z mocy art. 151 p.p.s.a..