Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 534/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6 pkt 9, art. 50 ust. 1, art. 106 ust. 4.
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalistycznych usług opiekuńczych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] J. K. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Lu [...]

Uzasadnienie

We wniosku z [...]. Z. W. domagał się przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych z oczekiwaniem w wymiarze 8 godzin na dobę. Wnioskodawca wskazał, że do [...]. przyznano mu 6 godzin w dni powszednie. Decyzją [...]. Wójt Gminy [...] odmówił przyznania żądanego świadczenia. W uzasadnieniu podano, że decyzją z [...]. przyznano już wnioskodawcy nieodpłatnie specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi w wymiarze 2 dni w tygodniu po 3 godziny dziennie z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych od [...]. do [...]. W decyzji wskazano, że usługi będą świadczone przez Stowarzyszenie Opiekuńcze Nadzieja w L. i określono ich zakres. Skoro w dacie złożenia wniosku usługi były wykonywane brak jest podstaw do ich przyznania. Podano również, że [...]. Z. W. złożył kolejny wniosek o przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych, który nie został jeszcze załatwiony. Po rozpoznaniu odwołania strony w którym podał, że wniosek dotyczył roku 2016, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że na wniosek z dnia [...]. Wójt decyzją z [...]. przyznał wnioskodawcy specjalistyczne usługi opiekuńcze w wymiarze 2 dni w tygodniu po 3 godziny dziennie z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych na okres od [...]. do [...]. Zatem przedmiotowa sprawa mogła dotyczyć okresu od [...]. do [...]. , kiedy pozostawał bez przyznanych usług. Zdaniem Kolegium nie jest jednak możliwe ich przyznanie z datą wsteczną, a decyzja w tym przedmiocie byłaby niewykonalna. Zatem dalsze prowadzenie postępowania byłoby nieuzasadnione i bezprzedmiotowe, co uzasadnia uchylenie decyzji i umorzenie postępowania przed organem I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. W. stwierdził, że decyzja Kolegium " rażąco naruszające prawo od co najmniej kilkunastu lat – wrogość, bezprawie!. Aktualizacja wywiadu z [...], poza idiotyzmem ( Pomówienia " OPS", " SKO" tolerowane w WSA) i udziałem patrolu uzbrojonego Policji". Wskazał, że protokół aktualizacji wywiadu środowiskowego z [...]. nie jest zgodny z prawem, a tylko "kawałkiem cz" z nieznaną mu treścią i nie potwierdzoną przez żonę, która "nie zgłaszała zmian jego sytuacji życiowej znanej z urzędu do daty wizyty, także po wizycie, do daty orzeczenia OPS nie było istotnych zmian w sprawie". Stwierdził, że "dotychczas od wielu lat urzędasy i sędziowie decydowali o tym jakie usługi i w jakim wymiarze były dla niego najlepsze. O tym jednak powinny decydować dokumenty medyczne znane z urzędu jako istotne w zakresie stanu jego zdrowia. Jego oczekiwania są znane w OPS . Oczekiwanie na 8 godzin usług opiekuńczych na dobę jest kwestią wiedzy, nie wiary, jak odróżnia się opiekę całkowitą od częściowej". Stwierdził, że organy nie ustaliły nawet o jakie świadczenie się ubiega, a on od lat wnioskuje o usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze, jak do [...]. W związki z wnioskiem usługi powinny zostać przyznane od 2016r. na stałe, tzn. jedna z tych form. W piśmie z [...]. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z opinii sądowo – psychiatrycznej z [...]. sporządzonej na polecenie Sądu Rejonowego L. W. w L.. " Okres 1.01. 2011 – [...], [...] – [...]. Od maja 2008 do [...] usługi opiekuńcze specjalistyczne dla chorych P wykonywane przez opiekunkę specjalistkę. Wymiar - 6 godzin w dni powszednie !. Ograbianie od styczeń 2013, dotąd z wymiaru usług opiekuńczych dla chorych P, ( 6 godzin w tygodniu – Psycholog )". Domagał się również przeprowadzenie dowodu na podstawie "dokumentów z "obserwacji" laików medycznych "OPS-SKo", dowodu z " dokumentu – Aktualizacji wywiadu środowiskowego z [...]. "nie potwierdzonego przez żonę z fałszem wpisanym w Biurze po wizycie. Dnia 17 12. 2015r. dział I, II nie był wypełniany w miejscu zamieszkania tak jest od [...] dotąd" oraz dowodu z "dokumentów medycznych na okoliczność najść z P. od stycznia 2012r. dotąd z zagrożeniem życia ( psychoza )".

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze powtórzyło argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji, dodatkowo natomiast podano, że skarżący był poinformowany o terminie aktualizacji wywiadu środowiskowego w dniu [...]. Dobrowolnie opuszczając miejsce zamieszkania pozbawił się możliwości udziału w jego przeprowadzeniu. Aktualizacja wywiadu została przeprowadzona z jego żoną , która odmówiła podpisania protokołu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009r., Nr 175, poz.1362 ze zm.) osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. Według art. 50 ust. 2 tej ustawy usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zalecaną przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem (art. 50 ust. 3 ustawy). Z treści tych przepisów wynika, że usługi opiekuńcze kierowane są przede wszystkim do osób samotnych, gdyż nie mogą one liczyć na pomoc najbliższych. Skarżącego nie można jednak uznać za osobę samotną. Zgodnie bowiem z art. 6 pkt 9 powołanej ustawy osoba samotna to osoba samotnie gospodarująca, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych, ani zstępnych. Określone w art. 6 pkt 9 ustawy pojęcie osoby samotnej należy odczytywać łącznie z pojęciem osoby samotnie gospodarującej, wskazanym w pkt 10 art. 6 ustawy. Osobą samotną jest zatem osoba samotnie gospodarująca, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych ani zstępnych (pkt 9), przy czym osobą samotnie gospodarującą jest osoba prowadząca jednoosobowe gospodarstwo domowe (pkt 10). Tymczasem, jak wynika z wywiadu środowiskowego sporządzonego [...]. skarżący prowadzi wprawdzie samodzielne gospodarstwo domowe, ale pozostaje w związku małżeńskim, z żoną pozostaje w separacji, ma też syna M.. Utrzymuje z nim wprawdzie jedynie kontakt telefoniczny i nie otrzymuje od niego żadnej pomocy, w niczym nie ma to jednak wpływu na określenie statusu skarżącego. Razem z małżonką korzystają z łazienki i przedpokoju w tym samym mieszkaniu, w którym zajmuje jeden pokój i kuchnię. Taki stan skarżącego określono w decyzji o przyznaniu specjalistycznych usług opiekuńczych z [...]., gdzie powołano art. 50 ust.2 ustawy. Przyznanie pomocy w formie usług opiekuńczych na tej podstawie - w odróżnieniu od przyznawania takiej pomocy osobom samotnym na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy pozostawione jest uznaniu organu administracji, który pozwala organowi na wybór rozstrzygnięcia, które uważa za najbardziej właściwe. Taki też wniosek płynie z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...]., ( I OSK [...], tak też w wyroku z [...]. I OSK [...] opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ) gdzie stwierdzono, że art. 50 ust. 2 ustawy stwarza organowi pomocy społecznej możliwość, a nie obowiązek przyznania pomocy w formie usług opiekuńczych. Istota tej pomocy sprowadza się do przyznania świadczenia sytuacji, której można przypisać charakter nadzwyczajny, szczególnie uzasadniony. Przyznanie pomocy w sytuacji bardzo ograniczonych środków finansowych i dużej liczby wnioskodawców oraz osób oczekujących na wsparcie, wymaga wyjątkowych okoliczności, zaś ustalenie jej wymiaru wymaga uwzględnienia także uzasadnionych potrzeb innych osób ubiegających się o pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. Dlatego w każdej sprawie organ pomocy społecznej rozważa sytuację życiową osoby ubiegającej o pomoc, jej stan zdrowia i na tej podstawie ustala zakres niezbędnych dla niej usług opiekuńczych, biorąc pod uwagę możliwości świadczenia tej pomocy przez ośrodek pomocy społecznej oraz potrzeby innych osób znajdujących się w sytuacji, o której mowa w tym przepisie. Jest oczywiste, że pomoc społeczna nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o nią, jak również udzielać wszelkich świadczeń w oczekiwanych i wnioskowanych przez te osoby rozmiarach. Skarżący zdaje się nie dostrzegać, że uprawnienia wynikające w przepisów ustawy o pomocy społecznej mają charakter subsydiarny, polegają zatem jedynie na uzupełnianiu środków, możliwości i uprawnień własnych osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej. Uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie pomocy społecznej w formie usług opiekuńczych powoduje, że nawet w przypadku spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek organ pomocy społecznej może przyznać ją w wymiarze i zakresie, który uzna za niezbędny. Także kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia, oraz, czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. W takich przypadkach kontrola sądowa obejmuje proces wydania decyzji (spełnienie przez organ wymogów proceduralnych), ustalanie stanu faktycznego jako elementu tego procesu, czy wszechstronność oceny faktów. Dotyczy on zatem jedynie tej części treści decyzji uznaniowej, która jest powiązana z kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. Kontroli sądowej podlega zatem samo uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r., I OSK 130/10 opubl. w CBOSA). Jak wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 11 czerwca 2002r. Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z siedzibą w L. skarżący został zaliczony na stałe do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności z przyczyną niepełnosprawności P, ze wskazaniem konieczności częściowej opieki osób drugich. Z ustaleń organu wynika, że skarżący, mimo wskazanych przez niego chorób, porusza się samodzielnie, samodzielnie robi zakupy, jest zdolny do samoobsługi, samodzielnie ustala wizyty lekarskie, samodzielnie jeździ do lekarzy, załatwia sprawy urzędowe swoje i żony. Wbrew zatem temu, co zdaje się wywodzić skarżący, odmowa przyznania świadczenia była uzasadniona, tym bardziej, że skarżący już korzysta z tej formy pomocy. Decyzją z [...]. przyznano mu bowiem nieodplatnie specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi w wymiarze 2 dni w tygodniu po 3 godziny dziennie z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych od [...]. do [...]. Już wówczas organ uznał, że zakres przyznanych usług opiekuńczych jest adekwatny do jego stanu zdrowia i możliwości finansowych organu. Nie było zatem podstaw do ponownego przyznania tego samego świadczenia za ten sam okres, wniosek zaś nie wskazywał, aby skarżący domagał się zmiany decyzji z [...]. W odwołaniu stwierdził natomiast, że chodziło o przyznanie usług na rok 2016. Odmawiając przyznania świadczenia organ nie przekroczył zatem ram uznania administracyjnego. Co więcej, jak wynika z decyzji Kolegium, po rozpoznaniu kolejnego wniosku skarżącego z [...]., decyzją z [...]. przyznano mu kolejne świadczenie w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych na okres od [...]. do [...]. Wbrew temu, co twierdzi skarżący dla przyznania omawianego świadczenia nie ma decydującego znaczenia opinia biegłego psychiatry z [...]. sporządzona na zlecenie Sądu Rejonowego L. W. w związku ze złożonym przez skarżącego pozwem przeciwko Gminie [...] o zapłatę [...] złotych z tytułu świadczenia specjalistycznych usług opiekuńczych od [...]. w wymiarze mniejszym, niż świadczone do [...]. Bez wątpienia treść opinii ma znaczenie dla ustalenia stanu zdrowia i na tej podstawie określenia zakresu niezbędnych dla niej usług opiekuńczych, jednak do organu należy podjęcie decyzji w tej kwestii. Zwrócić ponadto należy uwagę, że określony w niej wymiar pomocy dla skarżącego w ilości 6 godzin specjalistycznych usług opiekuńczych dziennie od poniedziałku do piątku z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych dotyczy okresu od [...] do [...] i od [...]. do [...]. Powołanie się na ten dowód nie ma zatem dla sprawy żadnego znaczenia. Nieuzasadnione jest bowiem oczekiwanie skarżącego, że przy niezmienionej sytuacji bytowej, co przecież konsekwentnie podkreśla, powinien otrzymać pomoc w takiej samej wysokości, jak poprzednio lub wyższej. Każdy wniosek o przyznanie prawa pomocy wszczyna nową sprawę, w której organ ma obowiązek na nowo ustalić stan faktyczny i rozpoznać kierując się zasadami wyznaczającymi granice uznania. Podobnie należy ocenić treść zaświadczenia lekarskiego z [...]., które wbrew przekonaniu skarżącego znajduje się jednak w aktach sprawy, a które odnosi się do wcześniejszego zaświadczenia z [...]. Wtedy wskazano, że skarżący wymaga opieki osób drugich na stałe w wymiarze 8 godzin na dobę. Jednak w piśmie z [...]. Poradni Lekarza Podstawowej Opieli Zdrowotnej wyjaśniono, że wspomniane zaświadczenia lekarskie były wystawione na podstawie wywiadu od pacjenta, badania lekarskiego oraz posiadanych przez pacjenta dokumentacji., jednak bez informacji z wywiadu środowiskowego. Z pisma wynika, że w związku z zaistniałą dezinformacją decyzję co do wymiaru, rodzaju i czasu usług dla pacjenta pozostawiono d decyzji Ośrodka Pomocy Społecznej. Bezzasadne jest też żądanie przyznania przedmiotowego świadczenia za wspomniane okresy w wysokości wskazanej w opinii. W orzecznictwie podkreśla się, że decyzja w przedmiocie usług opiekuńczych nie ma charakteru decyzji deklaratoryjnej, tj. takiej, która stwierdza wyłącznie skutek prawny, który nastąpił z mocy prawa, a więc z mocą ex tunc. Decyzja ta nie poświadcza o powstaniu określonego skutku prawnego z mocy prawa w wyniku zaistnienia przewidzianego prawem stanu faktycznego. Innymi słowy prawo do świadczenia w postaci usług opiekuńczych nie powstaje z chwilą złożenia wniosku, lecz na mocy decyzji przyznającej świadczenie, która ma charakter konstytutywny (kształtujący). Skoro więc prawo do świadczenia powstaje wraz z jego przyznaniem, określonym i ukształtowanym w decyzji, brak jest podstaw prawnych do przyznania tego prawa przed datą jego powstania, to jest przyznania tego świadczenia za okres przed datą wydania decyzji. Przepis art. 36 pkt 2 lit. l) ustawy zalicza usługi opiekuńcze do świadczeń niepieniężnych z pomocy społecznej, co prowadzi do wniosku, że mogą być przyznawane jedynie na przyszłość ( tak w wyroku NSA z dnia 18 listopada 2010r. .I OSK 966/10 opubl. w CBOSA). Niezrozumiale są natomiast wywody Kolegium o konieczności uchylenia decyzji Wójta i umorzenia postępowania pierwszoinstancyjnego. Jakkolwiek można jeszcze się zgodzić, że przyznanie ponownie usług za ten sam okres bez zmiany dotychczasowej decyzji powoduje bezprzedmiotowość postępowania przez organem I instancji i konieczność jego umorzenia w tym zakresie, to już wskazywanie na brak możliwości udzielenia usług wstecz jako przesłanka umorzenia postępowania jest wadliwa. Przecież decyzja organu I instancji stanowiła o odmowie przyznania świadczenia i w tym zakresie powinien orzekać także organ odwoławczy. W żadnym miejscu Kolegium nie podważa stanowiska Wójta, nie wiadomo zatem do czego odnoszą się uwagi dotyczące daty przyznania świadczenia. Stanowisko Kolegium można rozważać w kontekście decyzji z [...]., ta jednak nie była przedmiotem jego rozpoznania. Mimo to, z powodu podanego wyżej, mimo błędnego uzasadnienia, rozstrzygnięcie miało uzasadnione podstawy..

Niezrozumiały jest zarzut skarżącego dotyczący wadliwego przeprowadzenia wywiadu środowiskowego [...]. Z akt jasno wynika, że pismem z [...]. powiadomiono skarżącego o ustaleniu terminu wywiadu. Zawiadomienie odebrał [...]., był zatem zobowiązany do udziału w przeprowadzanej czynności. Skoro nie uczestniczył w wywiadzie, nie jest jasne na jakich przesłankach opierał zarzuty niewypełnienia protokołu, tym bardziej, że takiej uwagi nie zgłosiła biorąca udział w czynnościach jego żona. Art. 4 ustawy z dnia o pomocy społecznej wprost nakłada na osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej obowiązek współdziałania z organami pomocy społecznej w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że jedną z postaci odmowy współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozumieniu powołanego przepisu jest odmowa lub uniemożliwianie pracownikom socjalnym przeprowadzenia środowiskowego wywiadu rodzinnego w miejscu zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej. Jasne jest bowiem, że w takim przypadku organ nie jest w stanie prawidłowo ustalić rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej wnioskodawcy, od której zależy przecież zarówno rozmiar, jak i forma udzielanej pomocy, o czym stanowi art. 3 ust.3 ustawy. Art. 106 ust. 4 ustawy wprost ustanawia wymóg jego przeprowadzenia przed wydaniem decyzji o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia. Rodzinny wywiad środowiskowy stanowi swoiste postępowanie dowodowe, prowadzone z udziałem strony, w którym osoba może zgłosić pracownikowi potrzeby i oczekiwania, natomiast organ podejmuje szereg czynności pozwalających na określenie rzeczywistych jej potrzeb i własnych możliwości. Ta obligatoryjna forma postępowania wyjaśniającego wymaga od strony szczególnej aktywności, bowiem z uwagi na charakter ustaleń odnoszących się do sfery ściśle osobistej, nie można jej zastąpić innymi środkami dowodowymi. Słuszne jest zatem wyrażane w orzecznictwie zapatrywanie stosownie do którego utrudnianie lub uniemożliwienie pracownikom socjalnym przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w pełni uzasadniają odmowę przyznania świadczenia ( por. także wyroki NSA z dnia 19 kwietnia 2011r. I OSK 60/11, 15 kwietnia 2010r. I OSK 1753/09, 19 marca 2009r. I SK 561/08, 30 listopada 2009r. I OSK 634/09, 23 września 2008r. I OSK 1765/07 wszystkie opubl. w CBOSA ). Znaczenie wywiadu w postępowaniu z zakresu pomocy społecznej potwierdza art. 107 ust. 4a ustawy jednoznacznie stanowiąc, że nie wyrażenie zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego przez osoby lub rodziny ubiegające się o świadczenia z pomocy społecznej lub na jego aktualizację przez osoby lub rodziny korzystające ze świadczeń z pomocy społecznej stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Wprawdzie w rozpoznawanej sprawie organy nie powołały w podstawie prawnej na brak współdziałania ze skarżącym, jednak okoliczności wskazane w decyzji nie mogą pozostać obojętne dla oceny zasadności przyznania świadczenia.

Bezskuteczny jest zarzut dotyczący próby przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego [...]. w asyście funkcjonariuszy Policji. W wyroku z 24 sierpnia 2016r. I OSK 95/15 opubl. w CBOSA ) Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie stwierdził, że nie stanowiło to obiektywnej przeszkody, uniemożliwiającej przeprowadzenia tej czynności, jak również nie była ona sprzeczna z przepisami prawa. Zdaniem sądu wprawdzie na pracownikach socjalnych organu pomocy społecznej ciąży obowiązek przeprowadzenia wywiadu środowiskowego lub dokonania jego aktualizacji, ale trzeba mieć także na uwadze, że żaden z przepisów ustawy o pomocy społecznej nie zakazuje asystowania funkcjonariuszom pracownikom socjalnym, którzy takiej czynności dokonują, zaś charakter zadań powierzonych funkcjonariuszom Policji może stanowić samodzielną podstawę wykonywania przez nich tego rodzaju czynności. Sąd zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 107 ust. 3a i 3b ustawy, dodanym na mocy art. 1 pkt 20 lit. a) ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz.U.2015 r. poz. 1310) - ustawodawca wprost usankcjonował możliwość przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w asyście funkcjonariusza Policji, obligując organy tej formacji do obowiązkowego jej udzielenia. Należy zatem uznać, że do tego czasu uczestnictwo funkcjonariuszy Policji przy dokonywaniu tego rodzaju czynności miało charakter dobrowolny. Zważywszy zaś na określone w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) zadania tej formacji, polegające m. in. na ochronie życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra, ochronie bezpieczeństwa i porządku publicznego, inicjowaniu i organizowaniu działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi oraz wykrywaniu przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców (art. 1), obecność funkcjonariuszy Policji przy dokonywaniu przez pracowników socjalnych czynności (przed znowelizowaniem ustawy o pomocy społecznej) mogła być uzasadniona. Sam zaś fakt przypisania przez ustawodawcę pracownikom socjalnym statusu funkcjonariuszy publicznych nie wyłączał możliwości wystąpienia sytuacji, w której, podczas wykonywanych przez nich czynności, pomoc udzielona im przez funkcjonariuszy Policji mogła okazać się niezbędna. Skoro skarżący zarzucał pracownikom socjalnym fałszowanie sporządzanych przez nich wywiadów środowiskowych, obecność funkcjonariuszy Policji przy dokonywaniu powyższej czynności leżała więc także w jego interesie.

Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2016r. poz. 718 ze zmianami ) skargę należało oddalić. O wynagrodzeniu adwokata ustanowionego w ramach pomocy prawnej orzeczono na podstawie art. 250 § 1 powołanej ustawy w związku z § 4 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015r., poz. 1801 ).

.