Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 850/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77 i art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Piórkowska /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk NSA Małgorzata Wolska Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2013 r. sprawy ze skargi I. R. i P. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku produkcyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących I. R. i P. R. solidarnie kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. R. i P. R. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r., znak: [...], nakazującą I. R. oraz P. R. rozbiórkę budynku produkcyjnego o wymiarach 21 m x 11,2 m z dobudowanym budynkiem socjalno-biurowym o wymiarach 6,2 m x 8,4 m oraz dobudowaną wiatą o konstrukcji stalowej o wymiarach 7,6 m x 21 m, usytuowanych na działce ewid. nr 1278/8 położonej w P.

W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.).

Z uzasadnienia i akt administracyjnych wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu [...] grudnia 2005 r. kontrolę obiektów budowlanych usytuowanych na działce nr ewid. gr. 1278/8 położonej w P., w których prowadzona jest działalność produkcyjna. W toku kontroli ustalono, że w budynku murowanym krytym blachą o wymiarach 21m x 11,2m prowadzone są prace spawalnicze, obróbka mechaniczna metali i malowanie wyrobów. Do budynku produkcyjnego dobudowany jest budynek socjalno-biurowy, murowany, kryty blachą trapezową, o wymiarach 6,2m x 8,4m oraz wiata o konstrukcji stalowej, ścianach z blachy trapezowej i dachu o pokryciu z blachy trapezowej o wymiarach 7,6m x 21,0m, w której prowadzone są prace polegające na cięciu metali i składowaniu wyrobów. Odległość budynku socjalno-biurowego od budynku mieszkalnego nr 118 na działce nr 1278/7 wynosi 4,9m, a budynku produkcyjnego od tego budynku 11,10m. Odległość tych budynków od budynku mieszkalnego nr 119 na działce nr 1278/6 wynosi 9m. Ściana budynku od tej strony posiada otwory okienne. Odległość wiaty spełniającej funkcję budynku od budynku mieszkalnego nr 117 na działce nr 1276/1 wynosi 21m. Granica pomiędzy działkami nr 1278/8 i 1278/6 przebiega w linii ściany z otworami okiennymi. Granica pomiędzy działką nr 1278/7 i działką nr 1278/8 przebiega w linii ściany budynku socjalno-biurowego bez otworów okiennych i drzwiowych. Ustalono, że właściciel działki nr 1278/8, będący jednocześnie właścicielem firmy produkcyjno-handlowo-usługowej, P. R. nie posiada pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Według jego oświadczenia wszystkie budynki powstały początkiem lat osiemdziesiątych, a inwestorem był Z. R.

W dalszej kolejności w dniu [...] maja 2006 r. przeprowadzona została rozprawa administracyjna, w toku której P. R. przedłożył oświadczenie Z. R. (z dnia [...] maja 2006 r.), w którym wskazał, że to on prowadził budowę budynku produkcyjnego z częścią socjalną oraz wiatą stalową. Budowę rozpoczął w 1975 r., następnie sukcesywnie dobudowywał kolejne części. Budowę ukończył w 1985 r. Całą nieruchomość przekazał notarialnie córce I. R. i zięciowi P. R. w październiku 2003 r. Natomiast P. R. oświadczył, że działalność produkcyjno-usługowa prowadzona jest od 1975 r., początkowo wykonywane były dmuchawy do siana, osie do wozów, następnie od około 1979 r. kotły do centralnego ogrzewania, bramy garażowe i garaże, a od 2003 r. bramy garażowe segmentowe i ogrodzenia. Stwierdzono, że od strony działki nr 1276/1 założona jest rynna i rura spustowa odprowadzająca wody opadowe z dachu wiaty. W trakcie oględzin ustalono, że wewnątrz wiaty znajduje się słup energetyczny, usytuowany przy ścianie wiaty od strony działki nr 1276/1, w odległości ok. 0,5m.

PINB, działając na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. ([...]) zobowiązał I. i P. R. do przedłożenia inwentaryzacji budowlanej budynku produkcyjnego z częścią socjalno-biurową oraz wiatą, usytuowanych na działce nr 1278/8 w P., uzgodnionej z właściwymi organami, z zakresem ewentualnych robót budowlanych do wykonania w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami, w terminie do dnia 30 września 2006 r.

Po przedłożeniu przedmiotowej inwentaryzacji, decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budynku produkcyjnego z częścią socjalno-biurową oraz wiatą usytuowanymi na działce nr 1278/8 w P. Rozstrzygnięcie to na skutek złożonego odwołania zostało uchylone mocą decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007r., Nr [...] a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] maja 2013r., znak: [...] nakazał I. R. oraz P. R. rozbiórkę budynku produkcyjnego o wymiarach 21m x 11,2 m z dobudowanym budynkiem socjalno-biurowym o wymiarach 6,2 m x 8,4 m oraz dobudowaną wiatą o konstrukcji stalowej o wymiarach 7,6 m x 21 m, usytuowanych na działce ewid. Nr 1278/8 położonej w P..

W uzasadnieniu organ wskazał, że w związku z ustaleniem, że obiekt wybudowany został w latach 1975-1985, zastosowanie znajdują przepisy ustawy

z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 ze zm.) – zgodnie z treścią art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. W dalszej części organ przytoczył treść art. 37 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. i wskazał, że w latach 1975-1981 obowiązywał Uproszczony Plan Zagospodarowania Przestrzennego Wsi [...] Nr [...] z dnia [...].12.1974 r. a w latach 1981-1990 obowiązywał Plan Przestrzennego Zagospodarowania Gminy [...], zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Miejsko-Gminnej Rady Narodowej w R. z dnia [...].10.1981 r., w latach 1990-2003 obowiązywał Plan Przestrzenny Zagospodarowania Gminy [...], zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Miasta i Gminy w R. z dnia [...].09.1990 r., który utracił swą moc z dniem 31.12.2003 r. Obecnie Gmina [...] nie posiada aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stwierdził, że działka, na której obiekt powstał, zgodnie z zapisami w planach przestrzennego zagospodarowania obowiązujących w latach 1981-2003, położona była w terenach zabudowy zagrodowej i jednorodzinnej, oznaczonych w tekście planów symbolem "MRj", co wynika z pisma z dnia 10.02.2006 r. Burmistrza Gminy [...]. Zaznaczono, że z treści załączonego do pisma tekstu planu zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta i Gminy w R. z dnia [...] września 1990 r., ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] poz. [...], z dnia [...] grudnia 1990 r. wynika, że na terenach zabudowy mieszkaniowej dopuszczona była również lokalizacja usług rzemieślniczych, handlowych i innych, nie wymagających stref ochronnych.

W świetle powyższego, zdaniem organu I instancji budowa obiektu nie naruszyła przepisów o planowaniu przestrzennym. Zaznaczono jednak, że przedmiotowy obiekt wybudowany został samowolnie, zatem koniecznym stało się ustalenie czy lokalizacja obiektu spełnia wymagania rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm. – zwane dalej "rozporządzeniem z dnia 3.07.1980 r."),

w szczególności w zakresie przepisów § 10 ust 2 oraz § 10 ust. 8 pkt 1 i pkt 2, zgodnie z którymi należy uzyskać stosowne uzgodnienia terenowej służby ochrony środowiska oraz państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

W tej sytuacji organ pismem z dnia [...] października 2007 r. zwrócił się do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w R. o dokonanie powyższych uzgodnień. Ostatecznym i prawomocnym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w R. uzgodnił zaliczenie inwestycji pn. "Budynek produkcyjny z częścią socjalno-biurową oraz wiatą, usytuowanych na działce nr ewid. 1278/8 w P." do kategorii uciążliwości U III. Przedmiotowy obiekt został zatem zaliczony do obiektów bardzo uciążliwych.

Organ zauważył, że pomimo, że wybudowanie przedmiotowego obiektu nie naruszyło przepisów o planowaniu przestrzennym, gdyż plan miejscowy dopuszczał na terenie działki nr 1278/8 położonej w P. zabudowę związaną z prowadzeniem usług rzemieślniczych, to jednak obiekt spowodował niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia z dnia 3.07.1980 r., obowiązującego w dacie zakończenia budowy obiektu, do kategorii uciążliwości U III należą obiekty i urządzenia bardzo uciążliwe. Zgodnie natomiast z ust. 3 tego paragrafu minimalna odległość budynków mieszkalnych od budynków zaliczonych do kategorii uciążliwości U III wynosi 50m. W okolicznościach sprawy odległości przedmiotowego obiektu od budynków mieszkalnych na posesjach sąsiednich nr 112, 117, 118 i 119 są mniejsze niż 50 m i wynoszą odpowiednio 45m, 22m, 5m i 10m, zatem są to odległości dużo mniejsze, niż wymagane przepisami warunków technicznych.

Odwołanie od tej decyzji złożyli I. R. i P. R. i wnieśli o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Podkreślili, że lokalizacja przedmiotowych obiektów nie naruszała przepisów o planowaniu przestrzennym, gdyż dla tego terenu plan nie zakazywał wznoszenia obiektów usługowych czy produkcyjnych. Przedłożony projekt budowlany, zawierający inwentaryzację budowlaną obiektów będących przedmiotem postępowania, został pozytywnie zaopiniowany w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych oraz pod względem bhp z zastrzeżeniami, z których wynika konieczność wykonania robót

w celu doprowadzenia obiektów do stanu zgodnego z przepisami. Podnieśli, że sam organ wskazał, że z przedłożonych wraz z inwentaryzacją dokumentów (opinii, uzgodnień) wynikało, że obiekt nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia oraz nie wymaga wykonania dodatkowych robót budowlanych w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z przepisami, ponieważ uwagi zawarte

w opiniach (uzgodnieniach) nie mogą stanowić podstawy do nakazania wykonania przeróbek na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r., gdyż nie dotyczą one robót budowlanych. Zarzucili, że organ nie wskazał, na czym miałaby polegać uciążliwość obiektów i nie wykazał, w jaki sposób nastąpiło niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Wskazali, że zastosowany środek w postaci rozbiórki obiektów jest bardzo dotkliwy, gdyż prowadzą tam działalność gospodarczą a to stanowi ich dochód, z którego utrzymują rodzinę. Wskazali, że organ nie zastosował możliwości przewidzianych w § 10 ust. 7 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.

Ich zdaniem organ nie tylko dopuścił się naruszenia przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. i rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, ale również dopuścił się naruszenia przepisów art. 7 i 77 Kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego. Końcowo zwrócili uwagę, że występujący jako strona postępowania A. Z. nie ma przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu a to winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy uznał, że decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z prawem. W pierwszej kolejności wskazał na prawidłowe ustalenie daty budowy przedmiotowego obiektu i zastosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Podał, że zgodnie z unormowaniami tam zawartymi na budowę przedmiotowego obiektu wymagane było pozwolenie na budowę – art. 28 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz § 44 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 roku w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. z 1975 r. Nr 8 poz. 48). Następnie organ wskazał, na prawidłowe wszczęcie i prowadzenie przez PINB postępowania w sprawie samowolnej budowy obiektu i dokonanie ustaleń czy w sprawie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

Cytując treść tego przepisu organ odwoławczy podał, że w okresie budowy w/w obiektów obowiązywały przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Zgodnie z § 10 ust. 1 tego rozporządzenia budynki mieszkalne i inne budynki, w których znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz budynki i urządzenia uciążliwe dla otoczenia należy sytuować w takiej odległości od siebie, ażeby ograniczyć lub wyeliminować uciążliwości. W ust. 2, w zależności od stopnia uciążliwości obiektów

i urządzeń dzieli się je na cztery kategorie, oznaczone symbolami UI do UIV - obejmujące:

kategoria Ul - obiekty i urządzenia mało uciążliwe,

kategoria UII - obiekty i urządzenia średnio uciążliwe,

kategoria U III - obiekty i urządzenia bardzo uciążliwe,

kategoria UIV - obiekty i urządzenia szczególnie uciążliwe.

W okolicznością sprawy postanowieniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2011 r., ([...]) uzgodniono zaliczenie inwestycji pn. "Budynek produkcyjny z częścią socjalno-biurową oraz wiatą, usytuowanych na działce nr ewid. 1278/8 w P." do kategorii uciążliwości U III.

W § 10 ust. 3 cyt. rozporządzenia podano minimalne odległości budynków mieszkalnych i innych budynków, w których znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, od uciążliwych obiektów i urządzeń poszczególnych kategorii. Dla obiektów kategorii U III, czyli bardzo uciążliwych odległość ta wynosi 50m. Tymczasem z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2005r. wynika, że odległość budynku socjalno-biurowego od budynku mieszkalnego nr 118 na działce nr 1278/7 wynosi 4,9m, a budynku produkcyjnego od tego budynku 11,10m. Odległość tych budynków od budynku mieszkalnego nr 119 na działce nr 1278/6 wynosi 9m. Odległość wiaty spełniającej funkcję użytkową budynku od budynku mieszkalnego nr 117 na działce nr 1276/1 wynosi 21m.

Organ podał, że powyższe ustalenie prowadzą do wniosku, że usytuowanie rozpatrywanych obiektów narusza § 10 ust. 3 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980 r. Nie zachowanie wymaganej odległości 50m obiektów, zaliczanych do obiektów bardzo uciążliwych, od budynków mieszkalnych, powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia.

Organ zaznaczył, że również na podstawie obecnie obowiązujących przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1397), przedmiotową inwestycję należy zaliczyć do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zgodnie z § 3 ust 1 pkt 11 tego rozporządzenia do przedsięwzięć takich zalicza się bowiem instalacje do obróbki metali żelaznych: kuźnie, odlewnie, walcownie, ciągarnie i instalacje do nakładania powłok metalicznych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 13. Organ zwrócił uwagę na brak konieczności prowadzenia postępowania dotyczącego oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, z uwagi na prawomocne stanowisko PPWIS w [...] wyrażone w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2011 r. a które to zostało poddane kontroli Sądu.

Reasumując organ wskazał, że w związku z ustaleniem, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt. 2 ustawy z 1974 r. Prawo budowlane, nie jest konieczne badanie czy zachodzi druga przesłanka z pkt 2, bowiem legalizacja obiektu i tak nie jest dopuszczalna.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ podał, że nie jest rzeczą organu nadzoru budowlanego szukanie odpowiednich środków technicznych albo rozwiązań technologicznych, aby ograniczyć uciążliwość obiektu do wymaganego poziomu, pozostaje to w gestii właściciela obiektu. Ze względu na niezgodne

z przepisami usytuowanie obiektów, brak jest możliwości doprowadzenia obiektów do stanu zgodnego z przepisami prawa budowlanego poprzez nakazanie przez organ właścicielowi obiektów wykonania zmian lub przeróbek na podstawie powoływanego przez skarżących przepisu art. 40 ustawy z 1974 r. Prawo budowlane

Odnośnie zarzutów dotyczących ustalenia kręgu stron postępowania wyjaśniono, że strony ustala organ I instancji na podstawie art. 28 k.p.a. Podano także, że argument odwołujących, że prowadzona w obiektach działalność gospodarcza jest źródłem ich dochodu nie może zostać uwzględniony. Sytuacja materialna nie usprawiedliwia pozostawienia stanu naruszenia prawa.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. ([...]) WINB wstrzymał w całości wykonanie decyzji z dnia [...] lipca 2013 r.

Skargę na opisaną powyżej decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyli I. R. i P. R. wnosząc o jej uchylenie i zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postepowania w szczególności art. 77 i art. 80 k.p.a. oraz naruszenie art. 37 i art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

W uzasadnieniu skarżący podtrzymali w całej rozciągłości zarzuty

i argumentację przedstawioną w odwołaniu. Dodatkowo zwrócili uwagę, że organ odwoławczy wydając decyzję nie zawarł w niej postawy prawnej. Powołał się wyłącznie na art. 138 § 1 pk 1 k.p.a. Ich zdaniem powołanie podstawy prawnej to przytoczenie przepisów prawa materialnego, na których organ oparł swe rozstrzygnięcie. Raz jeszcze zwrócono uwagę, że w dacie budowy obiektu (lata 1975 r. do 1981 r.) obowiązujące zapisy planów zagospodarowania na terenach zabudowy mieszkaniowej dopuszczały lokalizację usług rzemieślniczych, handlowych i innych, nie wymagających stref ochronnych. Zatem w okolicznościach sprawy lokalizacja przedmiotowych obiektów nie naruszała przepisów o planowaniu przestrzennym. Zwrócono uwagę na przedłożony projekt budowlany i inwentaryzację, które pozytywnie zaopiniowano. Podtrzymali zarzut o niewskazaniu przez organ na czym miałaby polegać uciążliwość obiektów i nie wykazaniu w jaki sposób nastąpiło niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, o dotkliwości zastosowanego środka oraz o niezastosowaniu § 10 ust. 7 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Podtrzymali twierdzenie o braku interesu prawnego po stronie A. Z. w prowadzonym postepowaniu.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje, postanowienia i akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270/ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargi są zasadne również z przyczyn w nich podniesionych.

Przedmiotem skarg jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku produkcyjnego z dobudowanym budynkiem socjalno-biurowym oraz dobudowaną wiatą na działce ewid. nr 1278/8 w P.

Jako podstawę materialnoprawną decyzji orzekający w sprawie organ wskazał przepis art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane /Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm./ przy zastosowaniu art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm./. W uzasadnieniu, orzekający w sprawie organ podniósł, że w latach 1975 - 1985 w/w obiekty budowlane zostały samowolnie wzniesione, która to okoliczność jest bezsporną między stronami a więc, stosownie do treści art. 103 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy - Prawo budowlane zastosowanie mają przepisy prawa budowlanego z dnia 24 października 1974 r. Stosownie zaś do treści art. 37 ust. 1 tej ustawy, obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce jeżeli naruszają przepisy o planowaniu przestrzennym /art. 37 ust. 1 pkt 1/, lub powodują niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia /art. 37 ust. 1 pkt 2/. W ocenie organu, jakkolwiek usytuowanie przedmiotowych obiektów nie pozostaje w sprzeczności z przepisami o planowaniu przestrzennym, nie mniej, samo niezgodne z przepisami usytuowanie jest wystarczającą przesłanką do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wzniesionych tych obiektów na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1974 r. W ocenie Sądu, takie stanowisko organu jest przedwczesne z uwagi na treść uregulowania zawartego w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1974r. Przepis ten bowiem stanowi, że przymusowej rozbiórce podlegają obiekty budowlane lub ich części powodujące niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Oznacza to, że samo stwierdzenie niezgodności usytuowania z przepisami nie jest dostateczną podstawą do zastosowania art. 37 ustawy. Skutkiem naruszenia tych przepisów muszą być okoliczności nimi wskazane, a więc niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia czy też niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych bądź użytkowych. Nie jest zatem wystarczające podanie, że wystąpiło samo zagrożenie wynikające z zaliczenia prowadzonej w obiektach tych działalności do określonej kategorii uciążliwości lecz niezbędnym jest wskazanie w jakich okolicznościach organ to zagrożenie upatruje. W orzecznictwie sadowoadministracyjnym przyjmuje się, że zagrożenie, o którym mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1974 r. mysi być nie teoretyczne, lecz realne, zaś organ zobowiązany jest podać w jakich okolicznościach zagrożenie to upatruje /tak wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 1989 r., IV SA 83/89 ONSA 1989/1/38/. Jak wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 lutego 2013 r., II OSK 2053/11, przesłanka "niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia" będzie spełniona wówczas, gdy samowolna budowa obiektu budowlanego skutkuje niedopuszczalnym pogorszeniem w korzystaniu z nieruchomości sąsiedniej na skutek naruszenia wymogów prawa budowlanego, a których usunięcie nie jest możliwe w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. / http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. Oznacza to więc nadto, że przed podjęciem decyzji w sprawie rozbiórki obiektu na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. organ prowadzący postępowanie powinien rozważyć sprawę w aspekcie przepisu art. 40 tej ustawy. Samo bowiem naruszenie warunków dotyczących usytuowania obiektów budowlanych nie może być utożsamiane z niedopuszczaInym pogorszeniem warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, a które automatycznie skutkują rozbiórką. Konieczne jest zatem ustalenie jaka zabudowa powstała na działce sąsiedniej, kiedy wzniesiono na niej zabudowania oraz czy samowolnie wzniesiony obiekt powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków korzystania z działki sąsiedniej. Przedwczesnym zatem w rozpoznawanej sprawie, a więc z naruszeniem przepisu art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. było podjęcie zaskarżonej decyzji bez uprzedniego ustalenia ewentualnego pogorszenia warunków zdrowotnych czy użytkowych, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1974 r., gdyż jak wyżej naprowadzono, samo usytuowanie niezgodne z przepisami nie jest wystarczającą przesłanką do zastosowania tego przepisu. Ponownie prowadząc postępowanie w sprawie organ dokona ustaleń zarówno w zakresie prawidłowego ustalenia stron postępowania a następnie w zakresie ewentualnego niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia oraz niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia w sposób wyżej omówiony i dopiero te ustalenia mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia w sprawie.

Z przyczyn wyżej naprowadzonych, skoro zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przywołanych wyżej przepisów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270/ orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 przywołanej wyżej ustawy.