Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1061/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), Sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska, Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz, Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka, po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Lu 71/11 w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 14 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 17 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Lu 71/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 14 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie decyzją z dnia 14 grudnia 2010 r., po rozpoznaniu odwołania J.S. od decyzji wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta [...]z dnia 18 października 2010 r., nr [...], odmawiającej przyznania zasiłku okresowego, utrzymało tę decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, iż powołaną wyżej decyzją organ I instancji odmówił przyznania J.S. wnioskowanego świadczenia, wskazując, że dochód rodziny J.S. wynosi 797,82 zł i przekracza kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej, które dla dwuosobowej rodziny wynosi 702 zł. Organ stwierdził, że z dokonanych w toku postępowania ustaleń wynika, iż nie ma możliwości prowadzenia odrębnego gospodarstwa domowego w warunkach, w jakich wnioskodawczyni zamieszkuje z matką. J.S. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką H.P., co przejawia się w opiece nad matką, przygotowywaniu posiłków, utrzymywaniu czystości w mieszkaniu, załatwianiu urzędowych spraw matki, umawianiu wizyt lekarskich. W związku z tym organ stwierdził, ze strona nie spełnia przesłanek niezbędnych do przyznania zasiłku okresowego.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Kolegium podkreśliło, iż J.S. i H.P. są ze sobą spokrewnione oraz wspólnie zamieszkują i gospodarują, o czym przesądza fakt, że odwołująca pozostaje na utrzymaniu matki, gdyż nie ma własnych dochodów. Jej dochodem był tylko dodatek mieszkaniowy, a nie emerytura matki, co podniosło Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia 25 sierpnia 2010 r., na którą powołała się J.S. w odwołaniu. Z racji prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z matką dochody członków rodziny sumuje się i uznaje za wspólny dochód rodziny. Odwołująca mieszka wspólnie z matką w mieszkaniu stanowiącym własność matki, dba o czystość mieszkania, dokonuje zakupów, przygotowuje posiłki (odrębne dla siebie i matki), opiekuje się matką, pomaga jej w sprawach urzędowych, podejmuje decyzje w sprawach związanych z lokalem mieszkalnym w imieniu matki – na podstawie umowy użyczenia – oraz ponosi opłaty za mieszkanie. O prowadzeniu gospodarstwa domowego przez odwołującą się i jej matkę świadczy również to, że stan zdrowia matki nie pozwala na samodzielne dokonywanie wielu czynności życia codziennego. Subiektywne przekonanie J.S. i H.P. o prowadzeniu odrębnego gospodarstwa domowego nie jest wystarczające dla stwierdzenia faktu prowadzenia przez nie odrębnego gospodarstwa domowego. Ponadto odwołująca ubiegając się o dodatek mieszkaniowy zawsze twierdziła, że jej gospodarstwo domowe liczy dwie osoby. Odwołująca nie może jednocześnie być uznana za osobę samotnie gospodarującą w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy społecznej i osobę prowadzącą wspólne gospodarstwo domowe z matką w rozumieniu przepisów o dodatkach mieszkaniowych. Zdaniem Kolegium, jej rezygnacja z dodatku mieszkaniowego od 1 października 2010 r. potwierdza, że podejmuje nierozsądne decyzje, aby uzyskać świadczenie z pomocy społecznej i działa na szkodę swojej rodziny. Zawarcie przez matkę umowy o kredyt, o który ubiegając się oświadczyła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie ma prawnego znaczenia dla rozstrzygnięcia zapadłego w sprawie, ponieważ treść umowy wiąże tylko strony umowy.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła J.S., nie precyzując jej zarzutów, a wyrażając niezadowolenie z wydania krzywdzącej decyzji. W skardze oraz w złożonym w dniu 21 lutym 2011 r. piśmie procesowym wskazała, iż nie zgadza się z ustaleniami organów obu instancji, które stwierdziły, że gospodaruje wspólnie z matką. Podniosła, że okoliczność, iż robi zakupy dla matki czy pomaga mamie w sprawach urzędowych nie oznacza prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego. Wskazała, że w innych rozstrzygnięciach organów administracji nie został zakwestionowany fakt prowadzenia przez nią odrębnego gospodarstwa domowego. Stwierdziła, że przeprowadzona w toku postępowania aktualizacja rodzinnego wywiadu środowiskowego odzwierciedla przekonania Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej, że rzekomo zarządza pieniędzmi matki. Skarżąca podkreśliła, że jeżeli cała emerytura jest jej dochodem, to nie będzie się dochodem z nikim dzieliła, gdyż przyznany jest jej, a nie rodzinie. Skarżąca stanowczo stwierdziła, że prowadzi samodzielne gospodarstwo, żyjąc w warunkach urągających godności niepełnosprawnego człowieka.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazał, że w świetle art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego:

1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.

W myśl art. 8 ust. 1 prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje:

1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł,

2) osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł,

3) rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie,

- przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.

Sąd I instancji wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej, ocena organów, iż nie jest ona osobą samotnie gospodarującą, lecz tworzy wraz z matką rodzinę w rozumieniu przepisów ustawy, nie nosi znamion dowolności.

Z przepisu art. 6 pkt 14 ustawy wynika, iż osoby spokrewnione ze sobą w myśl przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stanowią "rodzinę" w rozumieniu ustawy, o ile wspólnie zamieszkują i gospodarują, a także pozostają w związku faktycznym. Faktyczny związek, o jakim mowa w powołanym przepisie, oznacza codzienne współdziałanie osób zmierzające do lepszego zaspokojenia ich potrzeb bytowych, w tym mieszkaniowych, żywnościowych i polegających na zapewnieniu dochodu stanowiącego źródło utrzymania (zarobkowych). Wspólne zamieszkiwanie jest przesłanką uznania za rodzinę osób zamieszkujących ze sobą, jeżeli równocześnie z tym zamieszkiwaniem występuje element wspólnego gospodarowania. Polega ono na dzieleniu lokalu mieszkalnego w sposób pozwalający stwierdzić, że koncentruje się w nim aktywność życiowa osoby zamieszkującej. Wspólne gospodarowanie opiera się zaś na podziale zadań związanych z właściwym prowadzeniem gospodarstwa domowego, a także - jeżeli występuje w funkcjonalnym związku z tym gospodarstwem - gospodarstwa rolnego (W. Maciejko (w:) W. Maciejko, P. Zaborniak, Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2010, s. 72-73).

W ocenie Sądu wojewódzkiego, taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie, albowiem skarżąca, jak wynika z przeprowadzonej w niniejszej sprawie aktualizacji wywiadu środowiskowego, mieszka wraz z matką H.P. w mieszkaniu składającym się z 1 pokoju, kuchni oraz łazienki, na podstawie umowy użyczenia zawartej z matką. Matka skarżącej jest osobą w podeszłym wieku, która wymaga opieki, ma ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności, a jej dochód stanowi emerytura w kwocie netto 797,82 zł. Skarżąca jest natomiast osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, może pracować tylko w warunkach pracy chronionej, nie posiada żadnego dochodu, otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłków celowych. Z ustaleń organu I instancji, nie kwestionowanych w istocie przez skarżącą, wynika, że skarżąca ponosi opłaty za mieszkanie, robi zakupy dla siebie i matki, dba o czystość w mieszkaniu, przygotowuje posiłki, pierze, załatwia sprawy urzędowe. Skarżąca i jej matka korzystają ze sprzętu gospodarstwa domowego, jaki znajduje się w mieszkaniu. J.S. od dnia 1 października 2009 r., a następnie od dnia 1 kwietnia 2010 r. otrzymywała dodatek mieszkaniowy przyznany dla dwuosobowego gospodarstwa domowego. Z wywiadu środowiskowego wynika również, że odwołująca się nie zamierza ubiegać się o dodatek mieszkaniowy na kolejny okres od dnia 1 października 2010 r.

Zdaniem Sądu, w tych okolicznościach prawidłowe jest stanowisko Kolegium, iż skarżąca i jej matka prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Organ odwoławczy zasadnie zwrócił uwagę, iż skarżąca pozostaje na utrzymaniu matki, gdyż nie ma własnych dochodów. Z ustaleń organu I instancji wynika, że skarżąca mieszka wspólnie z matką w mieszkaniu stanowiącym własność matki, dba o czystość mieszkania, dokonuje zakupów, przygotowuje posiłki (odrębne dla siebie i matki), opiekuje się matką, pomaga jej w sprawach urzędowych, podejmuje decyzji w sprawach związanych z mieszkaniem w imieniu matki - na podstawie umowy użyczenia oraz ponosi opłaty za mieszkanie. Istotne jest również, że stan zdrowia matki, na co zwróciło także uwagę Kolegium, nie pozwala na samodzielne dokonywanie wielu czynności życia codziennego. Nie ulega wątpliwości, iż samo subiektywne poczucie zarówno skarżącej, jak i jej matki o prowadzeniu przez każdą z nich odrębnego gospodarstwa domowego, nie pozwala na uznanie, że prowadzą one odrębne gospodarstwa domowe.

Podkreślono, iż skarżąca ubiegając się o dodatek mieszkaniowy kilkukrotnie twierdziła, że jej gospodarstwo domowe liczy dwie osoby. W świetle art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. W ocenie Sądu, zasadne jest stanowisko organu odwoławczego, iż ta sama osoba nie może jednocześnie być uznana za osobę samotnie gospodarującą w rozumieniu przepisów ustawy i osobę prowadzącą gospodarstwo domowe z inną osobą w rozumieniu przepisów o dodatkach mieszkaniowych.

Sąd dodał, iż wynikający z akt administracyjnych sprawy oraz potwierdzony przez skarżącą na rozprawie przed Sądem fakt, że dobrowolnie zrezygnowała z ubiegania się o przyznanie jej dodatku mieszkaniowego okres od dnia 1 października 2010 r. nie tylko stanowi niezrozumiałe działanie na szkodę jej rodziny, lecz może również świadczyć o tym, iż skarżąca nie wykorzystuje własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej. Okoliczność ta, czego nie można wykluczyć, może mieć w przyszłości niekorzystny wpływ na sytuację skarżącej, albowiem oprócz tego, że skarżąca pozbawia swą rodzinę dodatkowego źródła dochodu, to winna ona mieć na względzie, iż stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy, jak wskazano wyżej, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Oznacza to, że świadczenia z pomocy społecznej adresowane są do osób, co do których organ administracji ustalił, iż mimo podejmowania przez nie określonych działań w celu poprawy własnej, trudnej sytuacji bytowej czy majątkowej, nie nastąpiła poprawa ich sytuacji.

W tej sytuacji organy administracji prawidłowo odmówiły, na podstawie art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy, przyznania skarżącej zasiłku okresowego wskazując, iż dochód jej rodziny, na który składa się emerytura matki w wysokości netto 797,82 zł, przekracza określone w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy kryterium dochodowe rodziny, które dla dwuosobowej rodziny skarżącej wynosi 702 zł.

Podkreślił, że złożone przez skarżącą wraz z pismem procesowym z dnia 21 lutego 2011 r. dokumenty nie mają wpływu na wynik sprawy. Wydana z upoważnienia Burmistrza Miasta [...]decyzja z dnia 30 sierpnia 2010 r., nr [...], odmawiająca przyznania H.P. usług opiekuńczych nie stanowiła przedmiotu kontroli Sądu w niniejszej sprawie, a więc Sąd nie może oceniać, czy prawidłowo w tejże decyzji organ I instancji uznał, że matka skarżącej prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Dokumentacja lekarska dotycząca stanu zdrowia skarżącej ani zaświadczenie dokumentujące fakt pobierania przez skarżącą zasiłku stałego w okresie do 31 sierpnia 2010 r. nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, gdyż podstawą odmowy przyznania wnioskowanego w tej sprawie świadczenia było przekroczenie przez rodzinę skarżącej kryterium dochodowego, o jakim mowa w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J.S., zaskarżając go w całości zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez nie dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych i nie wykazanie, że J.S. i H.P. wspólnie gospodarują oraz oparcie rozstrzygnięcia na nie odzwierciedlającym faktycznej sytuacji życiowej skarżącej i kwestionowanym przez nią wywiadzie środowiskowym.

Ponadto w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.

1) art. 2 ust 1, art. 3, art. 37 ust 1-4 w związku z art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, poprzez błędne przyjęcie, że ocena organów administracji iż skarżąca nie jest osobą samodzielnie gospodarującą, lecz tworzy wraz z matką rodzinę w rozumieniu przepisów o.p.s. nie nosi znamion dowolności, podczas gdy organy administracyjne wydając zaskarżoną decyzję przekroczyły granicę tzw. uznania administracyjnego, tzn. przysługującego im prawa do swobodnej oceny dowodów i ustalania wysokości świadczenia zgodnie z celami pomocy społecznej,

2 ) art. 38 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, poprzez przyjęcie, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania skarżącej zasiłku okresowego wskazując, iż dochód jej rodziny przekracza określone w art. 8 ust 1 pkt 3 ustawy o.p.s. kryterium dochodowe rodziny skarżącej, podczas gdy skarżąca samotnie prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe i nie osiągając dochodu nie przekroczyła kryterium dochodowego.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm. ) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie pomimo, iż oparta została na obu podstawach określonych w art. 174 Ppsa, w istocie zmierza do zakwestionowania stanu faktycznego przyjętego przez organy administracji publicznej i Sąd I instancji, według którego skarżąca prowadzi wspólnie z matką gospodarstwo domowe, co powoduje, iż przy ustalaniu kryterium dochodowego od którego uzależnione jest prawo do świadczeń z pomocy społecznej sumuje się miesięczne dochody osób w rodzinie.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżony wyrok oparty został na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy.

Zgodnie z art. 6 pkt. 10 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr.175, poz. 1362 ze zm. ) za osobę samotnie gospodarującą uważa się osobę prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe, natomiast stosownie do pkt. 14 art. 6 rodzina – to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące;

W świetle dowodów zgromadzonych w sprawie – wywiadu środowiskowego, decyzji z dnia 9 września 2009r. i z dnia 17 marca 2010r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, pisma skarżącej z dnia 13 października 2010r., skarżąca wraz z matką nie tylko wspólnie zamieszkują, ale i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe.

Skarżąca zamieszkuje w mieszkaniu matki, składającym się z 1 pokoju, kuchni i łazienki. Tak skarżąca jak i jej matka korzystają wspólnie z wyposażenia mieszkania – lodówki, kuchenki, mebli. W istniejących warunkach lokalowych niemożliwe jest, tak jak twierdzi skarżąca odrębne gospodarowanie. Nie da się w żaden sposób wyodrębnić gospodarstwa matki i córki. Mieszkanie, i wszystkie znajdujące się w nim sprzęty służą do użytku dwóch osób. Skarżąca nie może prowadzić jednoosobowego gospodarstwa także dlatego, że nie posiada własnych środków na jego utrzymanie. Skarżąca nie ma własnych dochodów, co wskazuje na to iż musi korzystać z pieniędzy (emerytury ) matki w celu m. In. zakupu żywności, środków czystości , opłacenia świadczeń związanych z mieszkaniem. Wspólne zamieszkiwanie, finansowane z dochodu tylko jednej osoby zawsze będzie oznaczać wspólne gospodarowanie.

Pomiędzy skarżącą, a jej matką istnieje ścisła więź, nie tylko rodzinna, ale też wieź gospodarcza oraz ekonomiczna. Matka skarżącej wymaga opieki i pomocy córki ( jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną ), skarżąca korzysta z mieszkania i pieniędzy matki. W realiach rozpoznawanej sprawy wyjaśnienia skarżącej mające wykazać odrębne gospodarowanie matki i córki są nie do przyjęcia, pozostają w sprzeczności z zebranym materiałem dowodowym i podstawową, istotną okolicznością jaką jest brak po stronie skarżącej środków na prowadzenie własnego gospodarstwa domowego.

W tym stanie nie można zarzucić Sądowi I instancji oparcia zaskarżonego wyroku na błędnie ustalonym stanie faktycznym sprawy.

Nietrafne są również zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przepisów prawa materialnego.

Skarga kasacyjna nie wskazuje w jaki sposób Sąd I instancji miałby naruszyć przepisy art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o pomocy społecznej , które zawierają definicję tej instytucji oraz określają cele przez nią realizowane. Samo nie przyznanie świadczeń z pomocy społecznej nie może naruszać w/wym. przepisów, które z uwagi na ich ustrojowy charakter nie dotyczą zasad na jakich pomoc społeczna jest udzielana.

Sąd I instancji nie naruszył też art.8 ust. 1 pkt. 3 i art. 37 ust. 1 -4 ustawy o pomocy społecznej.

Pierwszy z wymienionych przepisów znajdował zastosowanie w sprawie wobec prawidłowych ustaleń Sądu I instancji co do tego, że skarżąca pozostaje wraz z matką we wspólnym gospodarstwie domowym, co determinuje sposób określania dochodu istotnego dla ustalania prawa do świadczeń z pomocy społecznej.

Gdy chodzi natomiast o przepis art. 37 ust. 1 – 4 ustawy o pomocy społecznej to przepis ten w rozpoznawanej sprawie w ogóle nie był stosowany, ponieważ dotyczy zasiłku stałego, podczas gdy niniejsza sprawa dotyczyła zasiłku okresowego uregulowanego w art. 38 ustawy.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa orzekł jak w sentencji.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzeniu na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i art. 210 Pp.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 -261 P.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.