Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 344/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.116 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik Sędziowie: Sędzia WSA Izabela Najda – Ossowska Sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 04 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc od maja do listopada 2003 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA/Bd 344/09

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego

w B. z dnia [...] Nr [...], mocą której orzeczono

o odpowiedzialności Z.R. J., zam. w B., przy

ul. S.- członka zarządu P. Spółki z o.o., z siedzibą w B. za zaległości tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące:

• maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik oraz listopad 2003r., w łącznej kwocie 406.860,00zł,

• oraz odsetki od ww. zaległości, na dzień wydania decyzji w kwocie 248.521,00zł .

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał się na następujące ustalenia faktyczne:

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał w dniu [...] decyzję Nr [...] w której określił P.Spółka z o.o.

w B. kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od maja do listopada 2003r. w prawidłowej wysokości oraz ustalił za te okresy dodatkowe zobowiązanie podatkowe.

Decyzja została wydana po przeprowadzeniu kontroli podatkowej w spółce,

w następstwie której stwierdzono nieprawidłowości w określeniu przez spółkę

w złożonych za przedmiotowe okresy deklaracjach dla podatku od towarów i usług - kwot podatku naliczonego do odliczenia, co z kolei było skutkiem zaewidencjonowania w rejestrach zakupów za ww. okresy faktur zakupu pochodzących od podmiotów nieistniejących bądź nieuprawnionych do wystawiania faktur VAT.

Spółka od powyższej decyzji nie złożyła odwołania, nie wpłaciła również kwot należności z tej decyzji wynikających.

Przed wydaniem przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzji z dnia [...] wobec spółki wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych odnoszących się do zaliczek na podatek dochodowy, wypłacanych przez płatnika (PIT-4) oraz podatku VAT importowego, dotyczących głównie należności za poszczególne miesiące 2002r. Jednakże postępowanie to zostało umorzone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bydgoszczy z dnia[...] z uwagi na brak majątku Spółki.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., mając na uwagę powyższe oraz fakt, że skarżący w 2003r. był członkiem zarządu Spółki z o.o. P.wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie orzeczenia o jego odpowiedzialności za zaległości tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za okres od maja do listopada 2003r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego.

Organ, w wyniku przeprowadzonego postępowania nie stwierdził występowania żadnej okoliczności, która w myśl art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U.z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ) – dalej zwanej Ordynacją podatkową, zwalniałaby skarżącego od odpowiedzialności.

W konsekwencji organ I instancji decyzją z dnia [...]

Nr [...], orzekł o odpowiedzialności skarżącego za zaległości Spółki P. z tytułu podatku od towarów i usług za okres od maja do listopada 2003r. wraz z należnymi odsetkami. Decyzja ta została stronie doręczona w dniu [...]

W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, podnosząc

w pierwszej kolejności, iż nie został poinformowany o wydanych w dniu [...] niżej wskazanych postanowieniach Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.:

1. Nr [...] wyznaczającym siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego,

2. Nr [...] włączającym do akt postępowania - jako dowód w sprawie dodatkowe, wskazane przez stronę dokumenty;

3. Nr [...] odmawiającym zawieszenia postępowania.

Podatnik zarzucił, iż nie wiedząc o podjęciu tych postanowień nie mógł się wypowiedzieć odnośnie dołączonych dowodów, ani ich skomentować. Skarżący podniósł ponadto, iż zaskarżona decyzja została podjęta i dostarczona już [...]., dokładnie w szesnastym dniu po powyższych postanowieniach, a więc bez zachowania określonych prawem terminów.

W opinii strony zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o niesłuszne wnioski dotyczące uznania, iż skarżący nie wykazał istnienia okoliczności,

o których mowa w art. 116 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, tj. że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, ani też, że niezgłoszenie wniosku

o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jej winy.

Rozstrzygając sprawę w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]

Organ podkreślił, iż odpowiedzialność osób trzecich jest instytucją prawną mającą charakter wyjątkowy, wiążącą skutki istnienia zobowiązania podatkowego

z podmiotem innym niż podatnik. Odpowiedzialność ta wynikać może wyłącznie z mocy konkretnego przepisu Ordynacji podatkowej, a katalog osób trzecich ponoszących odpowiedzialność z tytułu cudzych zaległości podatkowych ma charakter zamknięty. Wyjaśniono, że orzeczenie o odpowiedzialności osób trzecich nie uwalnia od odpowiedzialności pierwotnego dłużnika, lecz poszerza krąg podmiotów, od których organ podatkowy może dochodzić świadczenia. Odpowiedzialność osób trzecich w Ordynacji podatkowej ma zatem charakter posiłkowy w stosunku do odpowiedzialności podatnika.

Organ wskazał, iż zgodnie z art. 107 § 1 tej ustawy, w przypadkach i w zakresie przewidzianym w rozdziale 15 Działu III tejże ustawy za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie.

Zgodnie z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, (...), odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu zaś zasadniczymi przesłankami orzeczenia o ich odpowiedzialności są powstanie zobowiązania w czasie pełnienia przez osobę trzecią funkcji członka zarządu spółki oraz bezskuteczność egzekucji w stosunku do majątku spółki w całości lub w części. Członek zarządu może uwolnić się od tej odpowiedzialności w przypadkach określonych w punktach 1 i 2 § 1 art. 116 Ordynacji podatkowej, tj. jeżeli wykaże, że: we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy lub wskaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Organ podał, iż jak wynika z pisma Sądu Rejonowego XIII Wydziału Gospodarczego - Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...]Nr [...] w 2003r., w czasie, kiedy powstały zobowiązania podatkowe, których spółka nie uregulowała, skarżący był członkiem zarządu Spółki P. był nim również

w chwili wydania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia

[...] Nr [...]. Organ podkreślił, iż ww. okoliczność jest bezsporna.

Odnosząc się do kwestii zaistnienia w przedmiotowej sprawie przesłanki wykazania bezskuteczności egzekucji organ wskazał, iż w odniesieniu zobowiązań spółki z tytułu podatku od towarów i usług za okres od maja do listopada 2003r. nie wszczęto i nie prowadzono postępowania egzekucyjnego. Jednakże przed wydaniem przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B.decyzji z dnia [...] dotyczącej tych właśnie należności, wobec spółki wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległości z tytułu zaliczek na podatek dochodowy wypłacanych przez płatnika (PIT-4) oraz podatku VAT importowego za określone miesiące głównie 2002r. Postępowanie to zostało umorzone w dniu 05 czerwca 2006r. z uwagi na brak majątku spółki.

Z treści postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wynika,

iż w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w dniu [...] dokonano zajęcia rachunku bankowego Spółki w Banku Spółdzielczym. Bank przekazał informację, zgodnie z którą na rachunku bankowym Spółki P.nie było obrotów od 2002r., w związku z czym konto zostało przeniesione na nieczynne w obrocie. Ponadto w [...] dokonano ze stroną jako prezesem spółki, spisania protokołu o stanie majątkowym spółki. Z uzyskanych informacji wynikało, iż od 2000r. firma miała problemy finansowe, w związku z czym w 2001r. złożono wniosek

o ogłoszenie upadłości Spółki, który został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego w B. VIII Wydział Gospodarczy z dnia [...] ze względu na brak środków na przeprowadzenie upadłości. Po jego uprawomocnieniu się zwolniono pracowników i zawieszono działalność firmy.

W maju 2003r. firma wznowiła działalność w ograniczonym zakresie tj. handlu paletami i złomem. W toku dalszych czynności egzekucyjnych, ustalono, iż spółka P.nie była właścicielem ani współwłaścicielem pojazdu mechanicznego. Ustalono również, iż firma nie posiada siedziby w związku z brakiem środków na wynajmowanie pomieszczeń, a zgłoszony adres siedziby: ul. S. jest nieaktualny. Ponadto w dniu [...] wystąpiono do Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny z wnioskiem o nakazanie wyjawienia majątku, jednakże do dnia wydania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]rozstrzygnięcie w tym zakresie nie zapadło.

W związku z tym, że postępowanie egzekucyjne prowadzone w powyższym zakresie wykazało brak majątku Spółki organ podatkowy pierwszej instancji uznał, iż powielanie nowych czynności egzekucyjnych tylko dlatego by formalnie potwierdzić bezskuteczność egzekucji byłoby zbędne. Wynika to z faktu, iż pojęcie bezskutecznej egzekucji w całości lub w części może i powinno być odnoszone do całości majątku zobowiązanego (dłużnika), a nie tylko do konkretnej wierzytelności publicznoprawnej. Organ ten powołał się na uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 08 grudnia 2008r., sygn. akt II FPS 6/08, w której stwierdzono, iż zasadniczo ustalenie przesłanki bezskuteczności egzekucji w stadium poprzedzającym wszczęcie egzekucji nie jest możliwe. Wyjątkowo będzie to dopuszczalne wówczas, gdy przeciwko spółce została przeprowadzona egzekucja zaległości podatkowych, czy nawet innych należności nie mających charakteru publicznoprawnego, która zakończyła się, a następnie powstały inne należności publicznoprawne.

Zważywszy na powyższe organ odwoławczy uznał, iż w przedmiotowej sprawie przesłanka bezskuteczności egzekucji została spełniona.

Odnosząc się do zarzutu, iż zaskarżona decyzja wydana została w oparciu

o niesłuszne wnioski dotyczące uznania, iż strona nie wykazała, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, ani też, że niezgłoszenie wniosku

o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jej winy organ wskazał, iż skarżący jako Prezes Zarządu Spółki P.wnioskiem z dnia [...] wystąpił do Sądu Rejonowego w B. o ogłoszenie upadłości Spółki, jednak wniosek Spółki w powyższym zakresie został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego, VIII Wydział Gospodarczy, z dnia [...] sygn. akt [...]

Podniesiono, iż w uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż niewątpliwie zachodzą przesłanki ogłoszenia upadłości określone w art. 1 Prawa upadłościowego, a więc zarówno zaprzestanie płacenia długów, jak i majątek dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie długów, jednakże zgodnie z art. 13 § 1 Prawa upadłościowego sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli majątek dłużnika oczywiście nie wystarcza nawet na zaspokojenie kosztów postępowania, a taka właśnie sytuacja miała miejsce w tej sprawie.

Organ podkreślił, iż biorąc pod uwagę fakt, że jednym z celów postępowania upadłościowego jest zapobieżenie dowolnemu i wybiórczemu zaspokajaniu przez dłużnika jednych wierzycieli kosztem innych, to "właściwym czasem" do zgłoszenia upadłości jest czas, w jakim zarząd spółki niebędący w stanie realizować zobowiązań względem wszystkich jej wierzycieli, winien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości, by w ten sposób chronić zagrożone interesy wszystkich wierzycieli, którzy po ogłoszeniu upadłości mogą liczyć na równomierne zaspokojenie. Jeżeli zarząd zgłasza wniosek o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie, to oznacza, że uczynił ze swej strony wszystko, by nie dopuścić do zaspokojenia niektórych wierzycieli.

W konsekwencji w przypadku, gdy wniosek o ogłoszenie upadłości zostaje oddalony z uwagi na brak środków na pokrycie nawet kosztów postępowania nie można mówić o zgłoszeniu takiego wniosku we właściwym czasie, a tym bardziej o możliwości zaspokajania jakichkolwiek wierzycieli. Tym samym zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka uwalniająca stronę od odpowiedzialności za zaległości Spółki P.w postaci zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki we właściwym czasie.

Rozpatrując kwestę zaistnienia przesłanki uwalniającej stronę od odpowiedzialności za zaległości Spółki P.w postaci braku po jej stronie winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości organ wyjaśnił, iż przesłanki do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości pojawiły się już przed zgłoszeniem wniosku o ogłoszenie upadłości w 2001r., zatem strona nie może się powoływać, jak to czyni w odwołaniu na okoliczność, iż w 2003r. taki wniosek, bez jej winy, zgłoszony nie został. Nie można mówić bowiem o istnieniu przesłanki niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w przypadku, gdy w sprawie taki wniosek został już raz zgłoszony - lecz nie we właściwym czasie.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził ponadto, iż w przedmiotowej sprawie bezsporną jest okoliczność, iż w toku prowadzonego postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności strony za zaległości Spółki P.nie wskazała ona mienia, z którego egzekucja jest możliwa.

Od powyższej decyzji strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Uzasadniając skargę stwierdziła, że decyzja wydana została tendencyjnie na jej niekorzyść, z pominięciem obowiązujących przepisów prawa procesowego, nie została oparta na żadnych dowodach, a nawet wydana wbrew nim, w oparciu jedynie o subiektywną ocenę organu odwoławczego.

Ponadto skarżący podniósł, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest niespójne i nielogiczne, a sama jego konstrukcja, w postaci odwrócenia kolejności ustosunkowania się do podniesionych przez Skarżącego w odwołaniu zarzutów świadczy o tendencyjnym i negatywnym nastawieniu.

W ocenie strony argumentacja organu odwoławczego zawarta w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którą organ ten z jednej strony twierdzi, iż nastąpiło bez wątpienia naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisów prawa procesowego, jednakże nie miało ono wpływu na wynik sprawy jest błędna, gdyż faktycznie skarżący nie odebrał postanowienia wyznaczającego siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zatem subiektywnie nie był w stanie odnieść się do tego materiału, a z drugiej strony organ ten wskazuje, iż okoliczność odesłania do nadawcy przez Pocztę korespondencji przed wskazanym w awizo terminem jej odbioru, mogła spowodować nieodebranie przez skarżącego awizowanych przesyłek poleconych.

Zdaniem strony w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca naprawienie przez organ odwoławczy nieprawidłowości postępowania podatkowego prowadzonego przez organ pierwszej instancji poprzez wyznaczenie skarżącemu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, z którego to prawa skorzystał. Zdaniem strony można mówić jedynie o tym, że w trakcie postępowania odwoławczego, w przeciwieństwie do poprzedniego postępowania, nie nastąpiło "złamanie" prawa, tj. art. 200 Ordynacji podatkowej.

Skarżący nie zgadza się również z oceną Dyrektora Izby Skarbowej, iż jego argumentacja oraz przedstawione dowody nie stanowią podstawy do uwolnienia go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki P.zarzucając jednocześnie organowi odwoławczemu nieuwzględnienie większości dostarczonych dla potrzeb postępowania dokumentów ("Opinii biegłego rewidenta dla Udziałowców i Zarządu" Spółki z badania "Sprawozdania finansowego i sprawozdania z działalności Spółki P.za rok 1997" z dnia [...]., bilansów za lata 1997 -1999) oraz faktu, że w 2000r. Spółka spłaciła wszystkie należności wobec Skarbu Państwa

i otrzymała zaświadczenie z właściwego urzędu skarbowego o niezaleganiu z opłatą podatków.

W opinii skarżącego organy błędnie przyjęły, iż decydujące znaczenie w przedmiotowej sprawie ma fakt oddalenia przez Sąd Rejonowy w dniu [...] wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki P.z powodu braku majątku dłużnika nawet na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego, co świadczyć ma o tym, że wniosek ten nie został zgłoszony we właściwym terminie.

Zdaniem strony argumentacja powyższa jest niezasadna, gdyż wydając swe postanowienie w dniu [...] Sąd Rejonowy brał pod uwagę sytuację finansową Spółki w tym czasie a nie z dnia [...] (rok wcześniej - w momencie zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości), zważywszy na to, że przez ten rok sytuacja finansowa firmy bardzo znacznie się pogorszyła. Wskazano ponadto, że nawet w powyższym postanowieniu Sąd Rejonowy stwierdza, że "dłużnik zaprzestał płacenia długów od czerwca 2001 r." a więc później niż został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości. Podkreślono, że na pokrycie strat z pierwszych lat działalności Spółki były uchwalane dopłaty wspólników w łącznej wysokości 38.000,- zł, które nigdy nie zostały zwrócone, a w latach gdy był wypracowany zysk nie były nigdy wypłacane dywidendy, a zysk był przeznaczany w całości na pokrycie strat lat ubiegłych. Kwota dopłat wspólników jw. wraz z kapitałem założycielskim i rezerwowym prawie dokładnie bilansowały fundusz własny Spółki za 1999r. (sprawozdanie finansowe za 1999 i 2000r.).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem przy jej wydawaniu nie doszło do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy ani prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. To oznacza, ze skarga zostaje oddalona.

Istotą sporu w sprawie jest kwestia uwolnienia się jedynego członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące : maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik oraz listopad 2003r., w łącznej kwocie 406.860,00zł.

Kwestię odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki reguluje przepis art. 116 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z jego treścią za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu :

1) nie wykazał, że :

a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe);

b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części (§ 1).

Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu (§ 2).

Innymi słowy, w postępowaniu dotyczącym przeniesienia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na osobę trzecią, organ podatkowy jest zobowiązany wskazać jedynie okoliczności pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce.

W sprawie okolicznością bezsporną jest fakt, iż po wznowieniu działalności spółki w roku 2003 - w zakresie handlu paletami i złomem skarżący był prezesem zarządu i funkcję tę pełnił jednoosobowo. Jak wynika z akt administracyjnych spółka nie zatrudniała w tym czasie pracowników, nawet nie wynajmowała pomieszczeń na swą działalność.

Należy podkreślić, iż zaległość podatkowa powstała, jak stwierdzono podczas kontroli, z uwagi na zaewidencjonowanie w rejestrach zakupów za ww. okresy faktur zakupu pochodzących od podmiotów nieistniejących bądź nieuprawnionych do wystawiania faktur VAT. Wydana w tej sprawie decyzja organu I instancji określająca spółce prawidłową wysokość podatku VAT w łącznej kwocie 406.860,00zł oraz odsetki od ww. zaległości, na dzień wydania decyzji w kwocie 248.521,00zł stała się prawomocna, gdyż nie wniesiono od niej środka zaskarżenia.

Następną kwestią, którą należy wyjaśnić jest bezskuteczność egzekucji wobec dłużnika, czyli wobec spółki.

W tym miejscu należy przywołać uchwałę, jaką podjął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie sygn. akt II FPS 6/08, uznając, że stwierdzenie bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. Zgodnie z art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego ma ogólną moc wiążącą.

Wracając do niniejszej sprawy należy się zgodzić ze stanowiskiem organu, iż egzekucja wobec spółki była bezskuteczna, gdyż spółka nie posiadała żadnego majątku, co potwierdził skarżący w trakcie przesłuchania w dniu 22 września 2004r. podczas spisania protokołu o stanie majątkowym spółki. Umorzono także z powodu braku majątku postępowanie egzekucyjne w zakresie zaliczek na podatek dochodowy.

Kolejną przesłanką uwalniającą członka zarządu od odpowiedzialności za zobowiązania spółki jest zgłoszenie wniosku o upadłość w tzw. "właściwym czasie".

Należy w tym miejscu dokonać interpretacji ww. pojęcia. Przepis art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej nie definiuje pojęcia "czasu właściwego" do zgłoszenia upadłości (bądź wszczęcia postępowania układowego). W związku z powyższym odwołać należy się do przepisów regulujących kwestie związane z upadłością jak i z postępowaniem układowym tj. do przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r., Nr 118, poz. 512 ze zm.) oraz do przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo o postępowaniu układowym (Dz. U. z 1950 r., Nr 38, poz. 349 ze zm.). Art. 1 § 1 pierwszego z tych aktów prawnych stanowi, że przedsiębiorca, który zaprzestał płacenia długów, będzie uznany za upadłego. Natomiast w § 2 tego artykułu stwierdza się, iż upadłość przedsiębiorcy będącego osobą prawną, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, będzie ogłoszona także wówczas, gdy jej majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów.

Gospodarczą zatem przyczyną upadłości jest finansowe załamanie podmiotu gospodarczego, polegające w zasadzie na jego trwałej niewypłacalności, a więc na braku możliwości zaspokojenia wszystkich wierzycieli. Podobne przesłanki decydują o wszczęciu postępowania układowego, bowiem jak wynika z art. 1 Prawa o postępowaniu układowym, przedsiębiorca, który wskutek wyjątkowych i niezależnych od niego okoliczności zaprzestał płacenia długów lub przewiduje w najbliższej przyszłości zaprzestanie ich płacenia, może żądać otwarcia postępowania celem zawarcia układu z wierzycielami.

Z przepisu art. 5 Prawa upadłościowego wynika natomiast, że przedsiębiorca zobowiązany jest, nie później niż w okresie 2 tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości (§ 1 tego artykułu), a reprezentant przedsiębiorcy, będącego osobą prawną jest obowiązany zgłosić taki wniosek w terminie 2 tygodni od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów (§ 2).

Stosownie natomiast do art. 11 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.), obowiązującej od 01 października 2003 r., upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny tj. wtedy, gdy nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań lub, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Zgodnie z art. 21 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze dłużnik jest zobowiązany nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła przyczyna ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości, a jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek ten spoczywa na tym, kto ma prawo go reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami.

W tym miejscu dla przypomnienia należy dodać, iż ocenie Sądu podlega okres roku 2003.

Skarżący jako dowody w sprawie wskazuje fakt, iż taki wniosek o upadłość spółki złożono w roku 2001, ale został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego w B. VIII Wydział Gospodarczy z dnia [...] ze względu na brak środków na przeprowadzenie upadłości.

A zatem wskazane przez skarżącego zdarzenie z roku 2001 nie ma związku ze sprawą. Podobnie dowody w postaci :

• "Opinii biegłego rewidenta dla Udziałowców i Zarządu" Spółki z badania "Sprawozdania finansowego i sprawozdania z działalności Spółki P.za rok 1997" z dnia [...]

• bilansów za lata 1997 -1999) również nie mają związku z rokiem 2003, kiedy to powstała zaległość podatkowa. Dotyczą bowiem sytuacji finansowej spółki w latach ubiegłych,

oraz podnoszony przez skarżącego fakt, iż w 2000r. Spółka spłaciła wszystkie należności wobec Skarbu Państwa i otrzymała zaświadczenie z właściwego urzędu skarbowego o niezaleganiu z opłatą podatków - nie mają znaczenia dla sprawy.

Sąd podziela również argumentacje organu, iż skarżący nie udowodnił,

że niezgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło bez jego winy. Nie wskazał także mienia spółki, z którego można by przeprowadzić egzekucję w znacznej części.

W podsumowaniu należy stwierdzić, iż wydane rozstrzygnięcie jest zgodne

z prawem a argumenty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie.

Mając powyższe na względzie Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) skargę oddalił.