Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1547/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 99  ust. 1  pkt 3  lit. b
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2015 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] r., [...] [...] Komendant Wojewódzki Policji w K., działając na podstawie art. 99 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2014, poz. 600), dalej zwaną "ustawą o kierujących pojazdami", zwrócił się do Prezydenta Miasta R. o skierowanie S. M. (M.) na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu. Swój wniosek uzasadnił okolicznością, że wyżej wymieniony w okresie od 20 sierpnia 2012 r. do 19 kwietnia 2013 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 26 punktów.

Pismem z dnia [...] r. Prezydent Miasta R. zawiadomił S. M. o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami oraz na badanie psychologiczne.

Ustosunkowując się do zawiadomienia, pismem złożonym w siedzibie organu w dniu [...]r., S. M. wniósł o umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na fakt, że w dniu [...]r. odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), zwanej dalej "ustawą Prawo o ruchu drogowym", skutkujące zmniejszeniem o 6 liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych podniósł, że art. 130 ust. 3 ww. ustawy stanowi zasadę, że odbycie określonego szkolenia powoduje zmniejszenie ilości punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, przewidując tylko jeden wyjątek, dotyczący kierowcy o stażu liczonym od daty uzyskania prawa jazdy, krótszym niż 1 rok. Jakiekolwiek odstępstwo od tej zasady wymagałoby istnienia przepisu szczególnego rangi ustawowej, ewentualnie przepisu rozporządzenia wydanego na podstawie delegacji ustawowej. Nadto wskazał, że norma wynikająca z § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488), zwane dalej "rozporządzeniem z 2012 r.", którym to przewidziano, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24, poszerza zakres wyłączenia z art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i wydana została z przekroczeniem upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 130 ust. 4 pkt 5 powołanej ustawy. Przywołany przepis rozporządzenia nie wprowadza zatem wyjątku od zasady wyrażonej w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Z kolei przepis ustawy zezwala jedynie na określenie w rozporządzeniu wykonawczym liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia, a nie określania okoliczności, w jakich odbycie takiego szkolenia nie może skutkować zmniejszeniem liczby uzyskanych punktów.

W okresie od [...]r. do [...]r. postępowanie zawieszono do czasu zajęcia przez [...]ego Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. stanowiska w sprawie zgłoszonych przez kierującego zastrzeżeń.

Decyzją z dnia [...]r., nr [...]Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b oraz art. 96 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, skierował S. M., posiadającego prawa jazdy kategorii A+B, na badania psychologiczne z zakresu psychologii transportu w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Organ I instancji podkreślił, że przedmiotowe rozstrzygnięcie nie ma charakteru uznaniowego.

Od powyższej decyzji, pismem z dnia [...]r. odwołał się pełnomocnik skierowanego. Wnosząc o uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i umorzenie postępowania w całości, zarzucił organowi błędną wykładnię art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b, art. 96 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, a także niewłaściwe zastosowanie § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik opisał stan faktyczny sprawy i powtórzył stanowisko skierowanego przedstawione w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania. W jego ocenie, w oparciu o odbyte szkolenie w [...]r. oraz upływ czasu wymagany przez ustawę, aktualna ilość punktów karnych przypisanych S. M. za naruszenie przepisów ruchu drogowego wynosi 0. Nadto jego zdaniem organ I instancji wydając decyzję nie przeprowadził jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego w celu zbadania legalności wniosku o skierowanie na kontrolne badania psychologiczne. Nie wzięto bowiem pod uwagę pisemnych wyjaśnień skierowanego.

W wyniku rozpoznania odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r., nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że z treści § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. wynika, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Organ odwoławczy, przywołując jednocześnie na poparcie liczne orzecznictwo sądowoadministracyjne, podzielił stanowisko organu I instancji, że odbycie szkolenia po przekroczeniu 24 punktów nie powoduje zmniejszenia punktów. Podkreślił nadto, że wystarczającą postawę do przyjęcia takiej tezy stanowi art. 130 ust. 2 i 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, którego wykładnia w aktualnej judykaturze nie budzi wątpliwości. Nadto organ II instancji zaznaczył, że powołany przepis rozporządzenia ma moc powszechnie obowiązującą i wiąże organy administracji, które nie posiadają kompetencji do oceny jego konstytucyjności. Zaznaczył także, że decyzja w zakresie skierowania na badania psychologiczne w przypadku złożenia wniosku przez organ kontroli ruchu drogowego ma charakter związany, co oznacza, że właściwy organ w określonym stanie faktycznym musi wydać decyzję o określonej treści.

Na powyższą decyzję Kolegium, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł S. M. nadal reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia skarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Co do zasady skarga stanowi powtórzenie zarzutów i argumentacji przedstawionych w powołanych wcześniej pismach skarżącego. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b oraz art. 82 ust. 1 lit. b ustawy o kierujących pojazdami w związku z § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie oraz art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez błędną wykładnię, w związku z czym skarżący podlegał skierowaniu na badania z zakresu psychologii transportu, podczas gdy powołany przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i nie powinien być stosowany. Zdaniem skarżącego zastosowanie w sprawie winien mieć art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz przepisy rozporządzenia wydane prawidłowo na postawie wytycznych przewidzianych ust. 4 wskazanego artykułu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi. Organ zwrócił jednocześnie uwagę, że sporna kwestia była przedmiotem wykładni judykatury, której rezultaty bywały odmienne. Jednakże w świetle aktualnego orzecznictwa, w tym także Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestia ta nie budzi wątpliwości, co zostało wyjaśnione w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Na rozprawie sądowej w dniu 26 marca 2015 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę podkreślając, że w jego ocenie rozporządzenie z 2012 r. jest sprzeczne w zakresie § 8 ust. 1 z delegacją ustawową. Wskazał jednocześnie, że powyższym fakt Rzecznik Praw Obywatelskich zasygnalizował Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował. Przeprowadzone w tym trybie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie można organom administracji publicznej skutecznie zarzucić, że przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Stosownie do art. 82 ust.1 pkt 4 lit. b powyższej ustawy, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem silnikowym, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Redakcja tego przepisu wskazuje na to, że wprowadza on kategoryczny obowiązek skierowania kierowcy na badanie psychologiczne, w przypadku stwierdzenia, że na skutek dokonanych naruszeń przepisów ruchu drogowego, suma przypisanych za te naruszenia punktów karnych w prowadzonej przez Policję ewidencji przekroczyła 24. Tak więc, organ właściwy w sprawie skierowania na badania psychologiczne, w przypadku stwierdzenia przekroczenia przez kierowcę liczby 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, zobowiązany jest skierować osobę uprawnioną do kierowania pojazdem na badanie psychologiczne. Literalne brzmienie przepisu dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany, a organ nie działa w ramach tzw. uznania administracyjnego.

Dodać należy, że ustawa o kierujących pojazdami, jak wynika to z art. 139 pkt 3 ustawy weszła w życie, w zakresie przepisu art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b, w dniu 19 stycznia 2013 r. Z akt sprawy wynika, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 14 lipca 2014 r., a więc pod rządem nowej ustawy. Jednakże w myśl art. 136 ust. 1 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, w stosunku do osób, które dopuściły się naruszeń przepisów ruchu drogowego przed dniem wejścia w życie ustawy i naruszenia te skutkowały przekroczeniem liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, stosuje się tryb postępowania oraz skutki według stanu prawnego na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów.

Kolegium, czyniąc ustalenia faktyczne i dokonując ocen prawnych w zawisłej sprawie, brało pod rozwagę stosownie do art. 136 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, art. 130 tej ustawy, co do trybu postępowania i skutków naruszeń. Powołany art. 130 ww. ustawy daje Policji uprawnienie do przetwarzania danych zgromadzonych w trybie tego przepisu, a zatem zastosowany w niniejszej sprawie tryb postępowania i tok rozumowania był zgodny z prawem. W sprawie bezsporne jest, że skarżący w okresie od [...]r. do [...]r. otrzymał łącznie 26 punktów karnych za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie budzi również wątpliwości fakt odbycia przez skarżącego w dniu [...]r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Istota sporu w niniejszej sprawie nie dotyczyła zatem faktów popełnienia poszczególnych naruszeń, gdyż tych skarżący nie kwestionuje, a i Sąd nie znalazł podstaw by podważyć zaskarżoną decyzję w tym zakresie. Kwestią sporną pozostaje natomiast zagadnienie związane z okresem, w jakim istnieje możliwość zmniejszenia liczby punktów karnych otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W związku z powyższym wskazać należy, że z treści art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Stosownie natomiast do art. 130 ust. 3 ww. ustawy kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, przy czym nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.

Wskazać należy także, że Minister Spraw Wewnętrznych, działając na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wydał w dniu 25 kwietnia 2012 r. rozporządzenie w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, które weszło w życie w dniu 9 czerwca 2012 r. W § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. prawodawca stwierdził, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24.

Rozpatrując kwestię możliwości zmniejszenia ilości punktów na skutek odbycia szkolenia, należy mieć na względzie, treść art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że dopiero odbycie szkolenia jest przesłanką zmniejszenia liczby punktów ujawnionych w ewidencji. Decydująca i prawnie doniosła jest zatem wyłącznie data przeprowadzenia szkolenia. Tym samym całkowicie pozbawiony znaczenia prawnego jest wskazywany przez skarżącego fakt, że przed wszczęciem postępowania odbył on szkolenie zmniejszające liczbę otrzymanych punktów karnych, skoro w dacie jego odbywania miał przekroczone 24 punkty.

Odnosząc się do argumentacji skargi, Sąd pragnie zauważyć, że na tle przepisów art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (którego § 8 ust. 6 brzmiał analogicznie do obowiązującego rozporządzenia z 2012 r.) zapadały orzeczenia sądów administracyjnych, które dokonywały różnej ich interpretacji. W niektórych wyrokach wskazywano na możliwość przekroczenia delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy, a nawet na niezgodność § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. z ustawą., tak np. we wskazanym przez skarżącą wyroku WSA w Gliwicach z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 26/12 oraz wyroku NSA z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09 (dostępne w bazie orzeczeń pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak reszta orzeczeń sądów administracyjnych przywołanych w uzasadnieniu). Jednakże, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie podziela stanowiska wyrażonego w powołanych orzeczeniach, wobec jednolitej linii orzeczniczej prezentowanej od 2012 r. w orzecznictwie sądowoadministracyjnym.

Wskazać bowiem należy, że w odniesieniu do kwestii przekroczenia delegacji ustawowej do wydania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r., zarówno rozporządzenie z 2002 r., jak też z 2012 r., wydane zostały w celu dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów o ruchu drogowym oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Ustawodawca zawarł zatem wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań delegowanych do rozporządzenia. Pierwszy cel osiągany jest poprzez samo nałożenie obowiązku poddania kierowcy określonym procedurom weryfikacyjnym (tak w zakresie praktycznych umiejętności prowadzenia pojazdów, jak też posiadanych ku temu predyspozycji psychologicznych), drugi natomiast poprzez eliminację z grona uprawnionych do kierowania pojazdami tych kierowców, którzy przeszli ww. procedury weryfikacyjne ze skutkiem negatywnym. W ocenie Sądu, kwestionowany przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. realizuje wytyczne ustawodawcy, co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego (por. wyroki NSA: z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/11, z dnia 22 marca 2011 r., sygn. I OSK 723/10, i powołane tam orzeczenia). Ostatecznie kwestię tę przesadził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 280/13 stwierdzając, że istniejąca w orzecznictwie rozbieżność co do oceny zgodności przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jaka ujawniła się w wyrokach z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09 oraz z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt. I OSK 275/10 ma znaczenie historyczne. Incydentalny pogląd zawarty w powołanych orzeczeniach, wobec utrwalonego później jednolitego stanowiska, utracił znaczenie. Ocena, przyjęta w wyroku z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 275/10, że § 8 ust. 6 powołanego rozporządzenia z 2002 r. jest zgodny z delegacją ustawową, w późniejszych licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie budziła żadnych wątpliwości (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10, z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1991/11, z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 763/12, z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1690/12 i z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt 2057/12).

Na gruncie rozpoznawanej sprawy dostrzec również trzeba, że kwestia ewentualnego przekroczenia granic upoważnienia ustawowego przy wydaniu powyższego rozporządzenia nie ma decydującego znaczenia. Odczytanie art. 130 ust. 1, 2 i 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym w kontekście art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami wskazuje, że po uzyskaniu 24 punktów karnych kierowca powinien podlegać badaniu pod kątem psychologicznych predyspozycji do kierowania pojazdami. Natomiast, aby dobrowolne odbycie przez niego szkolenia mogło spowodować zmniejszenie liczby posiadanych punktów, musi się odbyć przed przekroczeniem dopuszczalnej ilości punktów. Niewątpliwie, szkolenie jest przez kierowców odbywane w celu zmniejszenia liczby punktów. Jak już wywiedziono wyżej, odbycie szkolenia jest podstawą do usunięcia punktów z ewidencji. W tej samej jednostce redakcyjnej, tj. art. 130 ustawy, poświęconym instytucji ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i punktów za te naruszenia, ustawodawca zawarł zarówno regulację dotyczącą usuwania punktów z ewidencji po upływie rocznego okresu (ust. 2 ustawy), jak i regulację dotycząca możliwości obniżenia liczby punktów (ust. 3 ustawy). Z uwagi na przyjętą redakcję, przepisów tych nie można interpretować w oderwaniu od siebie. Jednocześnie ustawodawca wprowadził zasadę, że przekroczenie w ciągu roku określonego limitu wynoszącego – w zależności od daty uzyskania prawa jazdy – 24 punkty albo 20 punktów, skutkuje wszczęciem postępowań administracyjnych mających zweryfikować predyspozycje i kwalifikacje kierowców. Do tych postępowań należy także skierowanie na badanie psychologiczne określone w art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Nie mają one charakteru represyjnego, lecz prewencyjny. Unormowanie zawarte w art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uniemożliwiające usunięcie punktów z ewidencji w sytuacji przekroczenia w okresie roku ustalonego ich limitu, wpływa na interpretację art. 130 ust. 3 ww. ustawy, dotyczącego zmniejszenia liczby punktów w wyniku odbycia szkolenia. Prowadzi to do wniosku, że poddając się szkoleniu kierowca nie może doprowadzić do odliczenia punktów, jeśli ich liczba w ciągu roku od daty popełnienia pierwszego, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przekroczyła dopuszczalną górną granicę. Szkolenie nie jest już bowiem skuteczne, gdyż nie może zniweczyć stanu faktycznego zaistniałego na skutek przekroczenia określonego ustawowo limitu punktów. W tym stanie faktycznym nie jest już możliwe usunięcie punktów z ewidencji na skutek upływu czasu, otwiera się natomiast możliwość oraz obowiązek wdrożenia przez odpowiednie organy procedur weryfikujących i sprawdzających. Przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby do zaistnienia niemożliwej do zaakceptowania sytuacji, w której poprzez permanentne odbywanie szkoleń, kierowcy uporczywie naruszający przepisy ruchu drogowego mogliby nadal w tym ruchu uczestniczyć, podczas gdy celem rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę jest w miarę szybka identyfikacja takich osób i poddanie ich weryfikacji. Regulacja z § 8 ust. 6 rozporządzenia w istocie zawiera zatem postanowienia korelujące z postawieniami ustawy.

Reasumując stwierdzić należy, że zmniejszenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy przed rozpoczęciem takiego szkolenia przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła sumy 24, wniosek taki jest niezależny od treści § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Skoro, jak wynika z okoliczności sprawy, skarżący szkolenie w zakresie zmniejszenia liczby punktów ukończył po przekroczeniu sumy 24 punktów, to Prezydent Miasta R. zobowiązany był do wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.