Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 495/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-08-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 97 par. 1 pkt 4, art. 152 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 98 ust. 1-3, art. 113 ust. 6, art. 129 ust. 1 i 5, art. 132 ust. 1a, art. 133
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 21
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 6 sierpnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.) Protokolant Specjalista Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2013 roku sprawy ze skargi Gminy R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o ustalenie odszkodowania za nieruchomość - oddala skargę. LS


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., w skrócie K.p.a.), uchylił w całości postanowienie Starosty [...] [...] z dnia [...], nr [...], zawieszające z urzędu prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w R., w obrębie [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako dz. nr 460/1 o pow. 0,0235 ha i nr 460/8 o pow. 0,1110 ha i umorzył postępowanie w przedmiocie zawieszenia postępowania.

W toku postępowania ustalono, iż ww. postanowieniem z dnia [...] Starosta [...] [...], wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiesił na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 123 K.p.a. w zw. z art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010r., nr 102, poz. 651 ze zm., powoływana także jako ustawa), postępowanie administracyjne w sprawie o ustalenie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jakim w ocenie organu I instancji było postępowanie prowadzone przez Burmistrza Miasta R. w sprawie wznowienia postępowania w zakresie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr 460 o pow. 0,5150 ha, położonej w obrębie [...], gmina R. oraz wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podziału nieruchomości, a także postępowanie prowadzone przez Sąd Rejonowy w P. I Wydział Cywilny, sygn. akt I Ns [...], w przedmiocie zasiedzenia na rzecz L. K. nieruchomości będącej przedmiotem postępowania o ustalenie odszkodowania.

Jak wskazał organ I instancji decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz Miasta R. zatwierdził podział nieruchomości położonej w obrębie [...] gmina R., powiat [...] [...], województwo [...] oznaczonej numerem działki 460 o pow. 0,5150 ha w sposób przedstawiony na mapie sytuacyjnej do celów prawnych z projektem podziału w skali 1:1000 wykonanej przez geodetę uprawnionego inż. J. I. W sentencji decyzji wskazano, iż działka nr 460 położona w S., w R. będąca przedmiotem podziału stanowi własność T. G. zgodnie z księgą wieczystą KW nr [...], prowadzoną przez V Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w P. W wyniku podziału nieruchomości powstały następujące działki nr: 460/1, 460/2, 460/3, 460/4, 460/5, 460/6, 460/7, 460/8. W punkcie 2 sentencji decyzji Burmistrza R. w sprawie podziału nieruchomości stwierdzono, że nowo powstałe w wyniku podziału działki nr 460/1 o pow. 0,0235 ha oraz 460/8 o pow. 0,1110 ha położone w obrębie [...] w R., są wydzielone pod budowę dróg gminnych i przechodzą na własność Gminy R. z dniem, w którym decyzja o podziale nieruchomości stanie się ostateczna.

Następnie organ I instancji wskazał, iż wnioskiem z dnia 6 maja 2010r. pełnomocnik T. G. wystąpił do Starosty [...] [...] o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę położony w R., w obrębie [...], oznaczony w ewidencji gruntów jako działki nr 460/1 i 460/8.

W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że L. K. złożyła wniosek o zasiedzenie dniem 16 lipca 2010r. w zakresie działek oznaczonych numerami 460/2, 460/3, 460/4, 460/5, 460/6, 460/7, natomiast nie w zakresie dz. nr 460/1 i nr 460/8, które są przedmiotem postępowania o ustalenie odszkodowania za grunt zajęty pod drogę. Ustalono również, że Sąd Rejonowy w P. I Wydział Cywilny stwierdził zasiedzenie nieruchomości - działek nr ew. 460/2, 460/3, 460/4, 460/5, 460/6 i 460/7 na rzecz L. K. Ponadto, jak wskazał organ I instancji, w dn. 29 czerwca 2012 r. w Sądzie Okręgowym w Ł., w III Wydziale Cywilnym Odwoławczym zapadł wyrok oddalający apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w P. I Wydziału Cywilnego w sprawie zasiedzenia nieruchomości oznaczonych jako działki nr 460/2, 460/3, 460/4, 460/5, 460/6, 460/7.

Dalej wskazano, iż pismem z dnia 10 lipca 2012r. Starosta [...] [...], wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiadomił strony o zgromadzonym materiale dowodowym dającym podstawę do wydania decyzji, natomiast postanowieniem z dnia [...] Burmistrz R. poinformował, iż wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej numerem działki nr 460 o pow. 0,5150 ha położonej w S., gmina R., stanowiącej przed podziałem własność T. G. Jako podstawę wznowienia postępowania wskazano art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...], nr [...], Starosta [...] [...], wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej orzekł o zawieszeniu postępowania w sprawie dotyczącej ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w R., w obrębie [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako dz. nr 460/1 o pow. 0,0235 ha i nr 460/8 o pow. 0,1110 ha do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Burmistrza R. w sprawie wznowienia postępowania w zakresie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr 460 o pow. 0,5150 ha, położonej w obrębie [...], gmina R.

Zażalenie na ww. postanowienie z dnia [...] wniósł pełnomocnik T. G. wskazując, iż co prawda Burmistrz [...] wznowił postępowanie w sprawie podziału nieruchomości, ale jego uzasadnienie oparte jest wyłącznie o stwierdzenie, że działki będące przedmiotem postępowania o ustalenie odszkodowania mogą być przedmiotem zasiedzenia na rzecz L. K. W zażalenie podniesiono, iż L. K. mogła złożyć wniosek o zasiedzenie działek nr 460/1 i 460/8, ale dotychczas tego nie zrobiła.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...], nr [...], uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie w przedmiocie zawieszenia postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że decyzja zatwierdzająca podział przedmiotowej nieruchomości pozostaje w obrocie prawnym i nie zostało wstrzymane jej wykonanie. Stąd wskazano, że nie ma przeszkód do prowadzenia postępowania o ustalenie odszkodowania.

W toku ponownie prowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, że w Sądzie Rejonowym w P. w I Wydziale Cywilnym prowadzona jest sprawa z powództwa L. K. o zasiedzenie nieruchomości położonej w S., gmina R., oznaczonej jako działki nr 460/1 o pow. 0,0235 ha i nr 460/8 o pow. 0,1110 ha. Sprawa została oznaczona sygnaturą akt I Ns [...], termin rozprawy sądowej nie został dotychczas wyznaczony. Jednocześnie Burmistrz R. postanowieniem z dnia [...], nr [...] wstrzymał wykonanie decyzji z dnia [...], nr [...] w sprawie zatwierdzenia podziału działki nr 460 o pow. 0,5150 ha położonej w S. gmina R.

Mając na uwadze przywołane okoliczności organ I instancji postanowieniem z dnia [...] zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

Zażalenie na postanowienie z dnia [...] złożył pełnomocnik T. G. wskazując, że kwestia zawieszenia postępowania została rozstrzygnięta już dwa razy. Wprawdzie tym razem w uzasadnieniu organ I instancji podnosi, że Burmistrz Miasta R. wstrzymał wykonanie decyzji podziałowej jednak zapomniał dodać, że na postanowienie to zostało w przepisanym terminie wniesione zażalenie.

Odnosząc się do natomiast kwestii prowadzonego postępowania przez Sąd Rejonowy w P. I Wydział Cywilny, sygn. akt I Ns [...], w przedmiocie zasiedzenia, autor zażalenia podniósł, że jakikolwiek wyrok tegoż Sądu będzie kształtował przyszłe prawa i obowiązki stron. Do czasu jego uprawomocnienia właścicielem nieruchomości pozostaje T. G. i to on jest stroną po stepowania. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie postanowienia.

Po rozpatrując ww. zażalenia Wojewoda [...] uchylił zaskarżone postanowienie organu I instancji i umorzył postępowanie administracyjne w zakresie zawieszenia postępowania.

Na wstępie organ odwoławczy wskazał, iż w toku postępowania przed organem II instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. przesłało postanowienie z dnia [...], nr [...] uchylające postanowienie Burmistrza R. z dnia [...], nr [...] o wstrzymaniu z urzędu wykonania decyzji tego organu z dnia [...], nr [...]. Zatem w ocenie organu odwoławczego po wydaniu przywołanego postanowienia przez SKO jedna z podstaw rozstrzygnięcia organu I instancji odpadła.

Wojewoda [...] podniósł, iż niezależnie od powyższego sama okoliczność, iż toczy się postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w zakresie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr 460 o pow. 0,5150 ha, położonej w obrębie [...], gmina R. nie uzasadniało zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Wydanie orzeczenia w postępowaniu wznowieniowym nie warunkuje wydania decyzji w sprawie odszkodowania, stąd nie występowała w tym przypadku zależność uregulowana w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Organ II instancji dodał również, iż zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych stopień prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w trybie nadzwyczajnym nie ma żadnego wpływu na wystąpienie przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Brak decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej numerem działki nr 460 nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania o ustalenie odszkodowania, bowiem w przypadku uchylenia decyzji o zatwierdzeniu podziału, strona będzie mogła wystąpić o wznowienia postępowania w sprawie odszkodowania - o ile się zakończy - na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.

W ocenie organu II instancji również toczące się postępowanie przed Sądem Rejonowym w P. I Wydział Cywilny, sygn. akt I Ns [...], w przedmiocie zasiedzenia na rzecz L. K. nieruchomości będącej przedmiotem postępowania o ustalenie odszkodowania nie uzasadniało zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ decyzja zatwierdzająca podział przedmiotowej nieruchomości pozostaje w obrocie prawnym, zatem nie ma przeszkód do prowadzenia postępowania o ustalenie odszkodowania.

Na ostateczne postanowienie Wojewody [...] skargę do sądu administracyjnego wniosła Gmina R., zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu, że może wywołać skutki niezgodne z prawem polegające na wypłacie odszkodowania osobie nieuprawnionej.

Strona skarżąca podniosła, iż nieruchomość oznaczona numerem działki 460 stanowiła jedną całość gospodarczą i nie wskazywała części wydzielonej pod drogę. Z chwilą, w której postanowienie Sądu Rejonowego w P. sygn. akt I Ns [...] z dnia 20 października 2011 roku o zasiedzeniu nieruchomości przez K. L. stało się ostateczne, zaistniała podstawa do w uznania jej jako strony w postępowaniu podziałowym i odszkodowawczym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując jednocześnie stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Pismem z dnia 15 lipca 2013r. Burmistrz R. poinformował Sąd, iż postanowieniem z dnia [...], sygn. akt l Ns [...], Sąd Rejonowy w P. stwierdził, iż L. K. nabyła przez zasiedzenie własność nieruchomości oznaczonych jako działki nr 460/1

i 460/8, położonych w S., co wyłącza możliwość przyznania odszkodowania T. G.

Z uwagi jednak na to, że ww. postanowienie jest jeszcze nieprawomocne, zasadny jest zatem wniosek o zawieszenie postępowania odszkodowawczego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie zasiedzenia przedmiotowych nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).

Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. organ administracji zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania administracyjnego jest zatem możliwe jedynie od łącznego wystąpienia następujących przesłanek: 1. postępowanie administracyjne jest w toku; 2. rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; 3. zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Wskazać również należy, że w przypadku drugiej z ww. przesłanek organ musi ustalić bezpośredni związek przyczynowy między rozstrzygnięciem sprawy, a zagadnieniem wstępnym, do którego należy zaklasyfikować tylko takie zagadnienia, których rozstrzygnięcie należy do kompetencji innego organu administracji publicznej lub sądu powszechnego (por. B. Adamiak i J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz", 12 wydanie z 2012r., str. 381). Ponadto zagadnienie wstępne musi być zagadnieniem o charakterze prawnym, bowiem wyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy należy wyłącznie do obowiązków organu prowadzącego postępowanie administracyjne w danej sprawie.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażony jest pogląd, iż co do zasady sam fakt wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, czy też w trybie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego taką decyzją, nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., niezależnie od tego na jakim etapie znajduje się postępowanie nadzwyczajne. Organ administracji publicznej, oceniając wystąpienie przesłanek skutkujących zawieszeniem postępowania, nie może się bowiem kierować przewidywaniami, jaki będzie wynik merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, lecz tym, czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa, jest możliwe rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji administracyjnej. Dopiero zatem łączne wystąpienie wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a. uzasadnia zastosowanie tego przepisu (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2009r., sygn. akt I OSK 441/09 – dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Należy zatem podzielić wyrażone przez Wojewodę [...] stanowisko, iż wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza R. z dnia [...] nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ pomiędzy tym postępowaniem, a rozstrzygnięciem sprawy w przedmiocie odszkodowania nie zachodzi relacja tego rodzaju, że fakt wszczęcia postępowania wznowieniowego uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie odszkodowania. Podstawę do zawieszenia postępowania w sprawie odszkodowania mogłoby ewentualnie stanowić wstrzymanie wykonania decyzji podziałowej z dnia [...] w trybie art. 152 § 1 K.p.a., jednakże jak wiadomo z akt sprawy wydane w tym przedmiocie postanowienie Burmistrza R. z dnia [...] zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w dniu [...]. Zasadnie zatem organ odwoławczy stwierdził, iż w związku z tym faktem odpadła w tym zakresie podstawa do zawieszenia postępowania w sprawie odszkodowania, a tym samym konieczność badania wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

Pozostaje natomiast do wyjaśnienia kwestia, czy druga okoliczność wskazana w postanowieniu organu I instancji z dnia [...], polegająca na toczącym się postępowaniu przed sądem powszechnym w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości oznaczonych jako działki nr 460/1 i 460/8, mogła stanowić podstawę do zawieszenia postępowania w przedmiocie odszkodowania w trybie art. 97 § 4 K.p.a., czy też, tak jak uznał organ II instancji, takiej podstawy nie stanowiła.

W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie organu odwoławczego w tym zakresie jest prawidłowe, aczkolwiek jego uzasadnienie jest zbyt lakoniczne i wymaga uzupełnienia. Mianowicie Wojewoda [...] stwierdził jedynie, iż toczące się postępowanie przed Sądem Rejonowym w P. I Wydział Cywilny, sygn. akt I Ns [...], w przedmiocie zasiedzenia na rzecz L. K. nieruchomości będącej przedmiotem postępowania o ustalenie odszkodowania nie uzasadniało zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ decyzja zatwierdzająca podział przedmiotowej nieruchomości pozostaje w obrocie prawnym, zatem nie ma przeszkód do prowadzenia postępowania o ustalenie odszkodowania. W uzasadnieniu organ odwoławczego brakowało natomiast wyjaśnienia istoty postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomości zajętą pod drogę, w trybie art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) i skutków rozstrzygnięcia w tym zakresie.

Przede wszystkim wskazać należy, iż zgodnie z ww. art. 98 ust. 1 powołanej ustawy działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Właściwy organ składa wniosek o ujawnienie w księdze wieczystej praw gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne lub pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Podstawą wpisu tych praw do księgi wieczystej jest ostateczna decyzja zatwierdzająca podział (art. 98 ust. 2 ustawy). Za działki gruntu, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Przepis art. 131 stosuje się odpowiednio. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości (art. 98 ust. 3 ustawy).

Jak wynika z akt administracyjnych w niniejszej sprawie nie doszło do ustalenia wysokości odszkodowania między właścicielem nieruchomości a właściwym organem, w związku z tym na wniosek T. G. postępowanie o ustalenie odszkodowania toczy się według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Stosownie zatem do art. 129 ust. 1 w zw. z ust. 5 ustawy odszkodowanie ustala starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w odrębnej decyzji. Zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna (art. 132 ust. 1a ustawy). Jeżeli jednak odszkodowanie za wywłaszczenie dotyczy nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, to stosownie do art. 133 ustawy odszkodowanie wpłaca się do depozytu sądowego. Za nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym należy uznać taką nieruchomość, dla której nie można ustalić osób, którym przysługują do niej prawa rzeczowe (art. 113 ust. 6 ustawy). Regulacje ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczące wpłaty odszkodowania za nieruchomość do depozytu sądowego mają zatem na celu z jednej strony zabezpieczenie interesu osoby uprawnionej do otrzymania tego odszkodowania, z drugiej strony zabezpieczają również interes podmiotu zobowiązanego do zapłaty odszkodowania, bowiem ważne złożenie do depozytu sądowego wywołuje takie same skutki, jak wypłata odszkodowania osobie uprawnionej. Zatem osoba uprawniona do odebrania odszkodowania nie może wystąpić z roszczeniem o odsetki z tytułu opóźnienia w wypłacie odszkodowania, jeżeli złożone ono zostało do depozytu sądowego. Z chwilą złożenia odszkodowania do depozytu sądowego następuje bowiem zwolnienie dłużnika ze zobowiązania, a także ze skutków zwłoki lub opóźnienia w wypłacie oraz z waloryzacji na dzień wypłaty, o ile przekazanie do depozytu sądowego nastąpiło w terminie wypłaty odszkodowania (por. Ewa Bończak-Kucharczyk "Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz." LEX 2013, komentarz do art. 133). Przepisy powołanej ustawy określają zatem sposób postępowania organów administracji w sytuacji, gdy brak jest podmiotu uprawnionego do odbioru odszkodowania, wyłączając tym samym z tego powodu możliwość zawieszenia postępowania w trybie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Jak się zdaje ta okoliczność umknęła organom administracji obu instancji.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 133 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie dotyczy nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, o czym niewątpliwie świadczy toczące się przed sądem powszechnym postępowanie w sprawie zasiedzenia spornych nieruchomości. Skoro zatem ustawa o gospodarce nieruchomościami zawiera szczególne regulacje w tym przedmiocie, to oznacza, że brak było w niniejszej sprawie usprawiedliwionych podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za przejętą nieruchomość na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Przeszkody podmiotowe po stronie osoby właściciela nieruchomości, której dotyczy postępowanie odszkodowawcze nie stanowią bowiem żadnej przeszkody do wydania decyzji w sprawie ustalenia tego odszkodowania. Natomiast podmiot zobowiązany do jego wypłacenia będzie mógł dokonać wpłaty ustalonej w decyzji kwoty do depozytu sądowego, która pozostawać tam będzie - w trybie i na zasadach określonych przepisami ustawy Kodeks postępowania cywilnego - do czasu rozstrzygnięcia kwestii dotyczącej ustalenia prawa własności spornej nieruchomości. Należy dodać, że taki sposób załatwienia sprawy realizowałby konstytucyjną zasadę ochrony prawa własności, o której mowa w art. 21 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. z 1997r., Nr 78, poz. 483 ze zm.). Takie stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 września 2009r., sygn. akt I OSK 2083/10, który wskazał, iż zgodnie z tą zasadą Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia. Wywłaszczenie zaś jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Nie bez znaczenia jest również czas, w jakim następuje wypłata odszkodowania za przejętą nieruchomość.

Należy zatem stwierdzić, że wydane w tej sprawie postanowienie Wojewody [...] z dnia [...], nr [...], odpowiada prawu, pomimo nie w pełni uzasadnionego stanowiska, co nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł,

jak w sentencji.

LS