Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 102/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 33 § 1, art. 34
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Asesor WSA Damian Bronowicki Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. sprawy ze skargi P. Spółka akcyjna na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Skarżąca – P. S.A. Centrum Obsługi Finansowej, dalej zwana Stroną, Skarżącą – złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...]. Zaskarżone postanowienie uchylało postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2020 r. wydane w przedmiocie odmowy uznania zarzutów.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

W dniu 24 września 2019 r, wierzyciel Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego tytuł wykonawczy numer [...], sporządzony dla Zobowiązanego J.B. – dalej zwanym Uczestnikiem, Zobowiązanym - obejmujący należności w opłatach abonamentowych za okres od 01/2014 do 04/2019 r., w celu przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Zobowiązany w dniu 17 października 2019 r. złożył do Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, dotyczące nieistnienie obowiązku, przedawnienie roszczenia, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, brak uprzedniego doręczenia upomnienia i zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał wierzycielowi pismo Zobowiązanego, w celu zajęcia stanowiska w przedmiocie złożonych zarzutów. Jednocześnie organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne, prowadzone wobec majątku Zobowiązanego.

W dniu [...] stycznia 2020 r. wierzyciel postanowieniem wydał stanowisko, w którym uznał zarzuty dotyczące: nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia - za niezasadne. Jednocześnie odnosząc się do kwestii zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego wierzyciel wskazał, że dobór środka egzekucyjnego należy do organu egzekucyjnego, przy zastosowaniu jak najmniej uciążliwego środka dla zobowiązanego. W związku z powyższym wskazał, że kwestię zastosowania zbyt uciążliwego środka winien rozpatrzeć organ egzekucyjny.

Postanowienie stało się ostateczne, gdyż Zobowiązany nie wniósł zażalenia.

Postanowieniem z dnia [...] września 2020 r, Naczelnik Urzędu Skarbowego – dalej zwany Naczelnikiem - mając na uwadze wiążące, ostateczne stanowisko wierzyciela, działając na podstawie art. 123 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 oraz art. 33 § 1 pkt. 1,6,7,8, i art. 34 § 1, 4, 5 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r. w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2019 r. poz. 2070), po rozpatrzeniu zarzutów złożonych przez Zobowiązanego w dniu [...] października 2019 r., odmówił uznania zarzutów.

Zobowiązany złożył do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej – dalej zwany DIAS - na powyższe postanowienie zażalenie, w którym zaskarżył przedmiotowe postanowienie w zakresie odmowy uznania zarzutu nieistnienia obowiązku ponadto wniósł o "uchylenie zaskarżonego postanowienia i uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku".

W złożonym zażaleniu Zobowiązany zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie zarzut nieistnienia obowiązku jest nieuzasadniony. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że w 2005 r., z uwagi na wyjazd za granicę w kraju dokonał wyrejestrowania odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego, jednakże nie posiada na to dowodów, ponieważ obowiązek przechowywania stosownych dokumentów wynosi 5 lat i nie ma on nieograniczonego w czasie obowiązku przechowywania dokumentu, poświadczającego fakt wyrejestrowania tego odbiornika. Ponadto podniósł, że nie otrzymał zawiadomienia z dnia [...] lipca 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, w związku z czym nie posiadał możliwości podjęcia jakichkolwiek

czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy. Podniósł również, że ewentualny obowiązek posiadania stosownego dokumentu można by wywodzić z okresu przedawnienia należności z tytułu opłat publicznoprawnych wynoszący 5 lat. Wskazał także, że Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej nie przedstawił żadnego wiarygodnego dowodu, a w dodatku powołuje się w swoich postanowieniach na dowód, który sam sporządził datowany na trzy lata po wyrejestrowaniu przez Zobowiązanego odbiornika.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. uchylił postanowienie Naczelnika w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest niewystarczający, bowiem nie tylko nie dowodzi, że przesyłka z numerem identyfikacyjnym została Zobowiązanemu doręczona, ale również, że została nadana

w placówce pocztowej. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nie przedstawiono wiarygodnego dowodu, że poza wygenerowaniem przedmiotowego pisma, w istocie doszło do jego wysłania.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wyjaśnienia udzielone przez wierzyciela pismami z dnia [...] maja 2020 r. oraz pismem z dnia [...] lipca 2020 r. nie dowodzą, że przesyłka zawierająca zawiadomienie z dnia [...] lipca 2008 r. została wysłana do Zobowiązanego - brak na to dowodów w aktach sprawy.

Organ wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy konieczne jest zgromadzenie materiału dowodowego w zakresie niezbędnym do rzetelnego rozstrzygnięcia sprawy, a także analiza zebranego materiału w zakresie podniesionej przez Żalącego argumentacji w przedmiocie złożonych zarzutów, w tym w szczególności w kontekście nieistnienia obowiązku, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz prawidłowości doręczenia Zobowiązanemu upomnienie a ocena tej analizy powinna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia.

W skardze na postanowienie Skarżąca postanowieniu zarzuciła: naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a., poprzez błędne przyjęcie , iż zachodzą przesłanki do uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2020 r. w którym odmówił uznania za zasadne podniesionych przez Uczestnika zarzutów.

W ocenie wierzyciela ustalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, zawarte w skarżonym postanowieniu dokonane zostały niezgodnie ze stanem faktycznym i prawnym.

Skarżący, podtrzymał w całości stanowisko zawarte w swoim postanowieniu z dnia [...] stycznia 2020 r., uznającym wniesione zarzuty za niezasadne, które stało się ostateczne, gdyż Zobowiązany nie wniósł zażalenia. Strona wskazała na ugruntowane orzecznictwo co do wykładni art. 34 § 1 u.p.e.a., z którego wprost wynika, że stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do podważania w tym trybie stanowiska wierzyciela. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że przed organem egzekucyjnym nie bada się ponownie zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zatem organ egzekucyjny, będąc związany stanowiskiem wierzyciela w sprawie wniesionych zarzutów, nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważania w tym trybie stanowiska wierzyciela. Zajęcie stanowiska przez wierzyciela oraz ocena zarzutów przez organ egzekucyjny są odrębnymi sprawami, chociaż bez wątpienia ich źródłem jest to samo zdarzenie, a mianowicie skorzystanie przez Zobowiązanego z prawa do przedstawienia zarzutów. Wprowadzenie możliwości odrębnego kwestionowania przez Zobowiązanego zasadności stanowiska wierzyciela uzasadnione było przede wszystkim wiążącym charakterem tego stanowiska dla organu egzekucyjnego.

Skarżąca wskazała, że z danych, którymi dysponuje P. S.A. wynika, że na dzień wszczęcia egzekucji Uczestnik był zobowiązany do uiszczania opłat abonamentowych za okres od 01/2014 do 04/2019, objęty tytułem wykonawczym numer [...] z dnia [...].09.2019 r. W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest fakt, że Skarżący nie negował dokonanej rejestracji odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego. Skarżący - Operator wyznaczony (P. S.A.) - nie posiada dokumentu potwierdzającego fakt wyrejestrowania przez Zobowiązanego odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych. Brak również potwierdzonej formalności wyrejestrowania odbiorników radiofonicznego i telewizyjnego w prowadzonym elektronicznym rejestrze abonamentów. Na podstawie danych zawartych w prowadzonej ewidencji abonentów nie można uznać, że Zobowiązany skutecznie dopełnił obowiązku wyrejestrowania w 2005 r. Dowodem na fakt braku wyrejestrowania odbiorników była prowadzona wobec abonenta tzw. windykacja miękka, a więc wysyłka zawiadomień o zadłużeniu w okresie: od 2008 r. do 2010 r. a także upomnienie wystawione w dniu [...].05.2019 r. Nie może również odnieść skutku prawnego powoływanie się na brak doręczenia numeru identyfikacyjnego, skierowanego na aktualny adres zameldowania Zobowiązanego.. Nadanie numeru identyfikacyjnego w dacie [...].07.2008 r., potwierdza, że odbiorniki nie zostały wyrejestrowane.

DIAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Uczestnik postępowania w ustosunkowaniu się do skargi wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie Uczestnik podał, że za granicą mieszkał do 2009 r.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

W niniejszej sprawie należy rozstrzygnąć czy DIAS zasadnie uchylił postanowienie organu I instancji wskazując, że materiał dowodowy jest niewystarczający do rzetelnego rozpatrzenia sprawy.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w postępowaniu prowadzonym w zakresie złożonych przez Zobowiązanego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

W myśl art. 27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zobowiązanemu przysługuje prawo zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Podstawę zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowić mogą okoliczności enumeratywnie wymienione w przepisie art. 33 § 1 powołanej ustawy, czyli:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

Z kolei zasady rozpatrywania zarzutów na postępowanie egzekucyjne zostały określone w art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym: • zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku, o którym mowa w art. 33 § 2, stanowiska wierzyciela nie wymaga się (§1), • jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu (§ 1a), • na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie (§ 2), • organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§4). Natomiast zgodnie z trybem art. 35 § 1 ww. ustawy zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego.

DIAS rozpatrując zażalenie na postanowienie Naczelnika wydane w przedmiocie odmowy uznania zarzutów nieistnienia obowiązku, przedawnienia roszczenia, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, zarzutu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a. uchylił je i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ uznał, że materiał zgromadzony w postępowaniu jest niewystarczający do oceny czy zgłoszone przez Zobowiązanego zarzuty są zasadne czy też nie. Zdaniem DIAS w niewystarczający sposób wykazano istnienie zobowiązania, niedopuszczalności egzekucji oraz prawidłowe doręczenie upomnienia przed wystawieniem tytułu wykonawczego.

Zdaniem Skarżącej nie ma znaczenia czy numer identyfikacyjny z dnia 2008 r. został Zobowiązanemu doręczony, albowiem Skarżąca nie ma i nie miała obowiązku posiadania dowodu doręczenia informacji o nadaniu numeru identyfikacyjnego. Ponadto Zobowiązany nie dysponuje dowodem wyrejestrowania odbiorników RTV.

Natomiast Uczestnik, który w postępowaniu egzekucyjnym jest Zobowiązanym, konsekwentnie twierdzi, że odbiorniki RTV wyrejestrował w 2005 r. w związku z wyjazdem za granicę, gdzie przebywał do 2009 r. Ponadto do 2016 r. nie miał żadnej informacji pochodzącej od P., że jest zobowiązany do zapłaty abonamentu. W 2016 r. otrzymał tytuł wykonawczy wystawiony na zobowiązanie obejmujące za abonament od I 2011r. do VIII 2015 nie miał żadnej informacji, świadczącej o tym, że P. nie ma "odnotowanego" wyrejestrowania odbiorników RTV, co w ocenie Skarżącej uprawnia do twierdzenia, że zobowiązany nie wyrejestrował odbiornika, a tym samym jest zobowiązany do opłacania abonamentu. W odniesieniu do tytułu wykonawczego wystawionego w 2016 r. Uczestnik wniósł te same zarzuty jak w niniejszej sprawie.

Zgodnie z treścią art. 138 § 2 K.p.a. Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do zażaleń - art. 144 k.p.a

Użycie w art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie jest przesłanką wystarczającą. Niezbędne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Zacytowane stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

W niniejszej sprawie należy więc rozstrzygnąć czy organ miał podstawę do żądania od Wierzyciela wykazania, że dochodzone zobowiązanie istnieje w sytuacji w której na podstawie art. 34 u.p.e.a. stanowisko wierzyciela w tym zakresie wiąże organ.

W sprawie ma znaczenie okoliczność, że postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela wydano [...] stycznie 2020 r., więc w stanie prawnym w którym postanowienia tego nie można było odrębnie zaskarżyć do sądu administracyjnego. Należy zwrócić uwagę, że Ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658) dokonano zmiany przepisów i wyłączono możliwość zaskarżania postanowień wierzyciela w sprawie niedopuszalności zgłoszonego zarzutu (art. 34 § 1a u.p.e.a.) oraz postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela (art. 34 § 2 u.p.e.a.). Uznano bowiem, że tego rodzaju postanowienia "mają charakter incydentalny. W tych przypadkach w pełni skuteczna ochrona praw jednostki jest zapewniona poprzez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej (postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów" (Uzasadnienie do projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Druk sejmowy Nr 1633 i 2538, VII kadencja Sejmu, s. 4).

Postanowienia wydane na podstawie art. 34 § 2 u.p.e.a. nie posiadają charakteru rozstrzygnięcia w znaczeniu materialnym, ale są tylko elementem materiału dowodowego w sprawie wniesionych zarzutów, dlatego też mogą one zostać skontrolowane podczas badania postanowienia w sprawie rozpoznania zarzutu wydanego przez organ egzekucyjny.

Ustawodawca dokonując zmiany ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ww. zakresie nie przesądził o utracie postanowienia wierzyciela w przedmiocie zarzutów waloru wiążącego dla organu egzekucyjnego. W tym względzie nie doszło również do zmiany ustawy egzekucyjnej, bowiem zgodnie z art. 34 § 1 stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutów wskazanych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W ocenie Sądu zmiana art. 3 § pkt 2 pkt 3 p.p.s.a. nie mogła pozbawić jednak zobowiązanego ochrony prawnej. Niewątpliwie fakt, że stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutów określonych w pkt 1-5 oraz 7 art. 33§1 u.p.e.a. jest dla organu wiążące, mogłoby doprowadzić do iluzorycznej ochrony podmiotu wobec którego prowadzone było postępowanie. Z tego też względu by tę ochronę zapewnić, stanowisko wierzyciela musiało być poddane "weryfikacji" i odbywała się ona na etapie zaskarżania do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych przez organ egzekucyjny w przedmiocie zarzutów. Dopiero kolejną nowelizacją przepisów - Ustawa z 11.09.2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 2070) przywrócono możliwość wnoszenia skarg m.in. na postanowienia wierzyciela w przedmiocie wnoszonych zarzutów. Jednak przepisy te weszły w życie od 30 lipca 2020 r. i nie miały zastosowania do postanowienia wierzyciela wydanego w styczniu 2020 r.

Mając na uwadze stan prawny w którym wydano postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela, należy podzielić pogląd DIAS w zakresie konieczności zbadania kompletności materiału dowodowego pod kątem istnienia zobowiązania w okolicznościach jakie zaistniały w sprawie czy też prawidłowości doręczenia upomnienia. Brak było możliwości zaskarżenia stanowiska wierzyciela do sądu, a było ono wiążące dla organu i mogło być oceniane dopiero w skardze na postanowienie w przedmiocie zarzutów, zasadnie więc organ podjął działania mające na celu zagwarantowanie ochrony prawnej zobowiązanego w taki sposób by ochrona ta nie była iluzoryczna, szczególnie w sytuacji w których istnienie zobowiązania w ocenie organu było wątpliwe czy też wątpliwości budziło prawidłowość doręczenia upomnienia.

Z tego też względu zasadne jest dążenie organu egzekucyjnego do wyjaśnienia kwestii istnienia zobowiązania, dopuszczalności egzekucji czy też prawidłowości doręczenia upomnienia.

Po zapoznaniu się z zebranym w rozważanej sprawie materiałem dowodowym DIAS stwierdził, że postanowienie organu I instancji należy uchylić z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Kwestionując przedmiotowe postępowanie egzekucyjne, Żalący podniósł zarzuty nieistnienia obowiązku, przedawnienia roszczenia, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, braku uprzedniego doręczenia upomnienia o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami prawa, obowiązkiem Naczelnika Urzędu Skarbowego było wystąpienie do Wierzyciela o stanowisko w zakresie zarzutów, oparte na przepisach art. 33 § 1 pkt 1, 6 i 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że Wierzyciel - Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej P. S.A., po rozpatrzeniu argumentów powołanych przez Zobowiązanego, ostatecznym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r., uznał zarzuty Zobowiązanego zawarte w podaniu z dnia [...] października 2019 r., dot. nieistnienia obowiązku, przedawnienia roszczenia, niedopuszczalności egzekucji i braku uprzedniego doręczenia upomnienia za niezasadne.

Uzasadniając odmowę uwzględnienia zarzutu nieistnienia obowiązku Wierzyciel wskazał, że w rozważanej sprawie zgłoszono rejestrację odbiornika telewizyjnego na dane osobowe Zobowiązanego, po czym wydana została książeczka opłat rtv stanowiąca dowód zarejestrowania odbiornika i służąca do dokonywania opłat z tytułu abonamentu rtv. W chwili wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych został Uczestnikowi przyporządkowany indywidualny numer identyfikacyjny abonenta. Wierzyciel podkreślił, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych jest przypisany do osób, które dokonały rejestracji odbiorników a nie do adresu rejestracji. Na abonencie spoczywa obowiązek aktualizacji danych, a w przypadku zaprzestania używania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych - obowiązek ich wyrejestrowania. Wyłącznie podjęcie przez abonenta działań zmierzających do wyrejestrowania odbiornika radiofonicznego i telewizyjnego, opisanych w powołanych wyżej powszechnie obowiązujących przepisach, może doprowadzić do ustania obowiązku opłacania abonamentu. Jeżeli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiorników, to nadal jest zobowiązany do uiszczania opłat abonamentowych. Wywiązanie się z ustawowego obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, wnoszenia opłat abonamentowych oraz zgłaszania w placówce pocztowej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, należy do obowiązków abonenta. Wierzyciel wskazał, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia P. S. A. nie dysponowała dokumentem, który stanowiłby o dopełnieniu przez Zobowiązanego w placówce pocztowej formalności, związanych ze zgłoszeniem wyrejestrowania odbiornika radiofonicznego /telewizyjnego, jak również takiego dokumentu Zobowiązany nie przedstawił. Brak dokumentu o wyrejestrowaniu odbiornika telewizyjnego oznacza, że abonent jest zobowiązany do uregulowania zaległych opłat abonamentowych, a nadto, że wszczęcie egzekucji administracyjnej jest w pełni uzasadnione.

Skarżąca pomija okoliczność podnoszoną przez Uczestnika, że odbiorniki wyrejestrował jeszcze w 2005 r. P. dopiero w 2016 r. podjęła jakiekolwiek czynności o których Uczestnik miał wiedzę w zakresie egzekwowanie opłaty abonamentowej.

Wierzyciel - Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej P. S.A., uzasadniając odmowę uwzględnienia zarzutu nieistnienia obowiązku wskazał, że w rozważanej sprawie zgłoszono rejestrację odbiornika telewizyjnego na dane osobowe zobowiązanego, po czym wydana została książeczka opłat RTV stanowiąca dowód zarejestrowania odbiornika i służąca do dokonywania opłat z tytułu abonamentu RTV. W chwili wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych został zobowiązanemu przyporządkowany indywidualny numer identyfikacyjny abonenta [...]. Wierzyciel podkreślił, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych jest przypisany do osób, które dokonały rejestracji odbiorników a nie do adresu rejestracji.

W toku prowadzonego postępowania organ egzekucyjny zwrócił się pismami z dnia [...] kwietnia 2020r., oraz z dnia [...] czerwca 2020r., do P. S.A. o przesłanie potwierdzonych za zgodność z oryginałem pełnych akt sprawy, a przede wszystkim zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, który stanowi dowód zarejestrowania odbiorników rtv i zastępuje dotychczasowe dowody zarejestrowania w formie imiennych książeczek z datą nadania przesyłki listowej powiadomienia abonenta oraz inne niezbędne dokumenty, w których posiadaniu jest P. S. A. W odpowiedzi Strona skarżąca pismem z dnia [...] maja 2020 r. oraz pismem z dnia [...] lipca 2020 r. potwierdziła, iż przesłany wcześniej duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika odbiorników radiofonicznych/ telewizyjnych z dnia [...] lipca 2008 r. stanowi obecnie jedyny i wyłączny dowód zarejestrowania odbiornika. Do abonenta wysłano przesyłką listową zawierającą zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego [...] wraz z pakietem zawierającym spersonalizowane blankiety wpłat, Skarżąca podkreśliła, iż nie anulował zgłoszonego przez użytkownika wcześniejszego wniosku rejestracyjnego, a jedynie zastąpił imienną książeczkę opłat Nr [...] indywidualnym numerem identyfikacyjnym.

W ocenie Sądu organ prawidłowo przyjął, że w świetle wyjaśnień Zobowiązanego, że wyrejestrował odbiorniki RTV w 2005r. wyjaśnienia udzielone przez Stronę skarżącą pismem z dnia [...] maja 2020 r., i z dnia [...] lipca 2020 r., nie dowodzą, że przesyłka zawierająca zawiadomienie z dnia [...] lipca 2008 r. została wysłana do zobowiązanego - brak na to dowodów w aktach sprawy. Wskazywanie, że wydruk duplikatu pisma o powiadomieniu o wskazanym numerze oraz okoliczność, że przesyłka nie została zwrócona jako niedoręczona, w kontekście braku jakichkolwiek dowodów potwierdzających powyższe okoliczności oraz twierdzeń zobowiązanego, że spornego pisma nie otrzymał i że w ogóle nie istnieje wobec niego obowiązek, jest niewystarczające do stwierdzenia, że takie zawiadomienie zostało do zobowiązanego nadane/wysłane. Ponadto z akt sprawy nie wynika także kiedy nastąpiła pierwotna rejestracja zobowiązanego jako użytkownika RTV, również w kontekście zgłoszonych twierdzeń, że w 2005r. wyrejestrował odbiornik w [...]. Co do zasady rację ma Skarżąca, że z żadnych przepisów nie wynikał obowiązek posiadania dowodu nadania (doręczenia) numeru identyfikacyjnego abonenta. Jednak w niniejszej sprawie Uczestnik postępowania, któremu Skarżąca zarzuca, że nie dysponuje dowodem wyrejestrowania, wskazuje, że z uwagi iż od 2005 r. do 2016 r. nie miał żadnych informacji od Skarżącej z których wynikałoby, iż nadal jest traktowany jako osoba zobowiązana do uiszczania abonamentu, zasadnym jest dążenie organu do wyjaśnienia czy po 2005 r. Skarżąca w jakikolwiek sposób komunikowała Zobowiązanemu o jego zobowiązaniach.

Uczestnik konsekwentnie podnosił, że w 2005 z uwagi na wyjazd za granicę wyrejestrował odbiorniki radiowo – telewizyjne. Natomiast pierwszy tytuł wykonawczy dotyczący opłat otrzymał w 2016 r. Z uwagi na upływ czasu od daty wyrejestrowania odbiorników nie posiada już dowodów na potwierdzenie powyższej okoliczności. Zatem należało przyjąć, że skoro od momentu wyrejestrowania odbiornika upłynęło ponad 10 lat, to skarżący nie miał obowiązku przechowywania dowodu dokonania tej czynności. Ponadto jeżeli Zobowiązany przez wiele lat nie otrzymał żadnej informacji dotyczącej istnienia obowiązku uiszczania opłat, a nadto brak jest jakiegokolwiek dowodu, że informację o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego dla uiszczania opłat abonamentowych doręczono Zobowiązanemu, to można uznać, za uzasadnione przeświadczenie Zobowiązanego wierzyciel został prawidłowo powiadomiony o wyrejestrowaniu odbiorników, a nawet uprawnia do twierdzenia, że Uczestnik wyrejestrował odbiorniki RTV. Uczestnik postępowania wskazuje, że gdyby otrzymał informację o nadaniu numeru identyfikacyjnego w 2007 r. miałby możliwość wyjaśnienia, faktu wyrejestrowania odbiorników RTV.

W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy należy przyjąć, że brak od 2005 r. jakiejkolwiek reakcji wierzyciela na nieuiszczanie opłat abonamentowych należy ocenić jako usprawiedliwione przeświadczenie Strony, że dopełniła wszelkich formalności w zakresie wyrejestrowania odbiorników i że skutecznie poinformowała o tym fakcie wierzyciela. Tym samym pozostawała w usprawiedliwionym przekonaniu, że nie ma obowiązku uiszczania opłat abonamentowych.

Z żadnych przepisów nie wynika, że strona jest zobowiązana bezterminowo przechowywać dokument wyrejestrowania. Wysłane pismo i konsekwentnie nieuiszczanie opłat abonamentowych przy braku jakiejkolwiek reakcji P. przez okres 10 lat, przy pięcioletnim terminie przedawnienia wynikającym z art. 70 § 1 O.p., w ocenie Sądu w pełni usprawiedliwia i tłumaczy brak posiadania dokumentu wyrejestrowania.

W postępowaniu Skarżąca stwierdziła kategorycznie, że nie ma dowodów na dokonanie skutecznego powiadomienia P. S.A. o wyrejestrowaniu odbiorników przez Zobowiązanego. Skarżąca nie ma również dowodów, że pomiędzy 2005 a 2016 r. w jakikolwiek sposób komunikowała Zobowiązanemu o nierealizowaniu przez niego opłat abonamentowych. Wyżej wskazane okoliczności pozwalają w ocenie sądu przyjąć obiektywnie usprawiedliwione przekonanie Zobowiązanego o braku istnienia obowiązku abonamentowego.

W tym kontekście przyjęcie przez DIAS, że materiał dowodowy w zakresie istnienia zobowiązania jest niekompletny jest uzasadnione. Organ wskazuje Skarżącej jako wierzycielowi w jaki sposób chociaż pośredni może wykazać, że po 2005 r. Zobowiązany miał informację, że nadal jest zobowiązany do opłat abonamentowych.

Zdaniem Sądu nie do zaakceptowania jest arbitralne działanie organów z góry odrzucające stanowisko i argumenty Zobowiązanego. Zwrócić przy tym należy uwagę na okoliczność, że Skarżąca przy wysyłaniu korespondencji o nadaniu numeru identyfikacyjnego powoływała się na brak obowiązku przesłania przesyłki listem poleconym czy też posiadania jakiegokolwiek dowodu jego nadania/doręczenia. Jednocześnie wymaga od Zobowiązanego dowodowego wykazania, że informował P. S.A. o wyrejestrowaniu odbiorników, a więc w konsekwencji wymaga, aby skarżący przechowywał bezterminowo dowód wyrejestrowania, pomimo, że Skarżąca przez 10 lat wykazywała bierność w egzekwowaniu opłat. Tymczasem – tak jak w przypadku nadania numeru identyfikacyjnego - z żadnego przepisu nie wynika obowiązek abonenta do wiecznego przechowywania dokumentu świadczącego o wyrejestrowaniu odbiorników rtv. Zatem w ocenie Sądu wartość dowodowa oświadczeń P. jak i skarżącej w tym zakresie jest taka sama i winna być oceniana według tych samych zasad. Z uwagi na brak w materiale dowodowym jakiegokolwiek potwierdzenia, że po 2005 r. Uczestnik nadal był zobowiązany uiszczać opłaty abonamentowe należy uznać za prawidłowe działanie DIAS mająca na celu wyjaśnienie wątpliwości w odniesieniu do zarzutu dotyczącego nieistnienia zobowiązania i niedopuszczalności egzekucji. Uwzględnienie zarzutu skutkuje umorzeniem postepowania egzekucyjnego.

Odnosząc się z kolei do wskazania przez DIAS obowiązku wyjaśnienia przez organ I instancji kwestii prawidłowości doręczenia zobowiązanemu upomnienia,

o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. to również wskazanie to jest prawidłowe.

W aktach administracyjnych znajduje się bowiem kserokopia koperty w której znajdowało się przedmiotowe upomnienie, jednak z przedłożonej kserokopii koperty nie wynika by do przesyłki można było zastosować domniemanie doręczenia. Ponadto w uzasadnieniu postanowienia Naczelnika brak analizy w tym zakresie. Wskazać należy, że brak doręczenia upomnienia o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. również skutkuje uwzględnieniem zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. , a to skutkować winno wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

Tym samym DIAS miał podstawy do stwierdzenia, że postanowienie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Szczególnie mając na względzie wiążący charakteru stanowiska wierzyciela, niezaskarżalnego w dacie jego wydania do sądu, należy uznać, że postanowienie organu I instancji wydane zostało z naruszeniem postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a to w konsekwencji oznacza, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę należało oddalić.