Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1092/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 26 par 5, art.64c par 1, art.64c par 4, art.64c par 7, art. 59 par 1 pkt 9, art. 59 par 1 pkt 2, art. 64 par 8
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: par. 9
journal: Dz.U. 2001 nr 137 poz 1541
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1092/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 września 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz (spr.), Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Urszula Zięba, Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2011 r., sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 5 maja 2011 r. Nr [...], w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego - skargę oddala -


UZASADNIENIE

I SA/Kr 1092/11

UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego, działając w roli organu egzekucyjnego prowadził postępowanie egzekucyjne przeciwko PPH "P"Sp. z o.o. z siedzibą w N. , na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...],[...] i [...] , wystawionych przez wierzyciela - Zakład Ubezpieczeń Społecznych, których przedmiotem były należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za styczeń i luty 2010 r.

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego doręczono zobowiązanej spółce odpisy tytułów wykonawczych oraz zajęto wierzytelności z rachunku bankowego. Z uwagi jednak na brak środków na rachunku zajęcie okazało się nieskuteczne.

Wobec otrzymania od wierzyciela zawiadomienia o uiszczeniu należności, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 10 stycznia 2011 r. nr [...] umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne, działając na podstawie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W ślad za powyższym rozstrzygnięciem w dniu 27 stycznia 2011 r. organ egzekucyjny, działając z urzędu na podstawie art. 64c § 1, § 4 i § 7 cyt. wyżej ustawy, postanowieniem nr [...] obciążył wierzyciela kosztami umorzonego postępowania egzekucyjnego, wskazując, że po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny nie ma podstaw do ściągnięcia kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego, stąd zobowiązany do pokrycia tych kosztów jest wierzyciel.

Na powyższe orzeczenie organu egzekucyjnego wierzyciel wniósł zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej, żądając jego uchylenia z uwagi na fakt, że nie zaszła ustawowa przesłanka uzasadniająca obciążenie wierzyciela przedmiotową kwotą kosztów. Zdaniem wierzyciela zawiadomienie o zapłaceniu należności nie zawierało żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego, a organ egzekucyjny przedwcześnie umorzył prowadzone postępowanie, nie podejmując żadnych kroków w celu wyegzekwowania od zobowiązanej spółki kosztów egzekucyjnych.

Postanowieniem z dnia 17 marca 2011 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, ze względu na brak jednoznacznego wskazania od jakiej czynności, na jakiej podstawie i w jakiej wysokości zostały naliczone koszty egzekucyjne.

Elementy te zostały wyszczególnione w postanowieniu z dnia 28 marca 2011 r. o nr [....] o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 4.674,77 zł.

Wierzyciel, nie zgadzając się z zasadnością obciążenia go kosztami egzekucyjnymi ponownie zaskarżył ww. postanowienie, powtarzając zarzuty przytoczone w poprzednim zażaleniu.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 5 maja 2011 r. o nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu przywołano art. 64 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty. Opłaty te wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne, które obciążają co do zasady zobowiązanego, a jeżeli koszty te nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego, to na zasadzie art. 64 c § 4 cyt. ustawy są pokrywane przez wierzyciela.

Wyjaśniono, że na skutek pisma, którym wierzyciel poinformował organ egzekucyjny o uiszczeniu należności przez zobowiązanego, zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania na podstawie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zauważono, że przepis ten nie uzależnia umorzenia od istnienia bądź nie istnienia kosztów. Wydanie przez organ egzekucyjny powyższego postanowienia natomiast powoduje, że można obciążyć wierzyciela powstałymi kosztami egzekucyjnymi.

Powołując się na wybrane orzecznictwo sądów administracyjnych wskazano, że wierzytelność organu o zapłatę kosztów istniała wobec zobowiązanego w toku postępowania egzekucyjnego i miała podstawę w tytułach wykonawczych wystawionych przez wierzyciela dochodzonej w tym postępowaniu należności pieniężnej. Po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny stracił jednak podstawę do ściągnięcia kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego, stąd zobowiązanym do pokrycia tych kosztów stał się wierzyciel należności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym.

Zdaniem organu, ściągnięcie kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego może nastąpić jedynie przy zastosowaniu środków egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela (art. 64c § 5 i § 6 powołanej ustawy). Skoro postępowanie egzekucyjne zostało zakończone, to ściągnięcie kosztów przez organ egzekucyjny od zobowiązanego nie jest już możliwe.

O braku możliwości obciążenia zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi po zakończeniu postępowania egzekucyjnego przesądza pośrednio również art. 64c § 7 powołanej ustawy, z którego wynika, że postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny może wydać z urzędu jedynie wobec wierzyciela, a tylko postanowienie w tym przedmiocie może być dla organu egzekucyjnego tytułem do dochodzenia należnych mu kosztów egzekucyjnych po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, w toku którego koszty te powstały.

Zauważono, że wierzyciel winien mieć świadomość, że uruchomienie postępowania egzekucyjnego generuje koszty egzekucyjne, które w przypadku wpłat dokonanych przez dłużnika poza organem egzekucyjnym spowodują - w przypadku wygaśnięcia wierzytelności - konieczność obciążenia nimi samego wierzyciela.

Na powyższe postanowienie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się jego uchylenia z uwagi na naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy.

Strona skarżąca podkreśliła, że w zawiadomieniu o uiszczeniu należności przez zobowiązanego, które skłoniło organ do umorzenia postępowania egzekucyjnego zawarto wzmiankę, że koszty egzekucyjne pokrywa zobowiązany. Wyjaśniono, że obowiązek złożenia tego zawiadomienia wynikał z treści § 9 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem strony potraktowanie tego zawiadomienia jako wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego było natomiast błędem. Organ egzekucyjny mógł bowiem egzekwować koszty egzekucyjne od zobowiązanego, opierając się wyłącznie na treści art. 64c cyt. ustawy, za czym przemawiać mają przytoczone w skardze orzeczenia.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko zwarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Przede wszystkim należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Należy również podkreślić, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a w związku z tym nie ma obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Ma jednak obowiązek dokonania całościowej i kompleksowej oceny zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z przepisami postępowania i prawa materialnego, niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów.

Mając powyższe na względzie i dokonując kontroli zaskarżonego aktu w oparciu o wyżej wskazane zasady należy podnieść, że nie narusza on prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania go z porządku prawnego.

W utrwalonym już orzecznictwie oraz piśmiennictwie akcentuje się, że z art. 64c § 1 zdanie drugie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) wynika zasada, iż koszty egzekucyjne obciążają w pierwszej kolejności zobowiązanego, albowiem są one następstwem uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku i w konsekwencji konieczności wszczęcia przeciwko zobowiązanemu przymusu egzekucyjnego. Jest to konsekwencja uchylania się zobowiązanego od wykonywania nałożonych na niego obowiązków, co powoduje konieczność podjęcia działań przez organ egzekucyjny. Postępowanie egzekucyjne oraz związana z nim konieczność funkcjonowania organu egzekucyjnego jest bowiem następstwem braku pożądanych zachowań zobowiązanego (por. np: wyrok NSA z dnia , sygn. akt, wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 listopada 2010 r. , sygn. akt III SA/Wa 995/10, E. Cisowska-Sakrajda, M. Faryna, W. Grześkiewicz, D. R. Kijowski, C. Kulesza, W. Łuczaj, P. Pietrasz, J. Radwanowicz-Wanczewska, P. Starzyński, R. Suwaj. Komentarz do art. 64c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. LEX 2010).

Zasada ponoszenia kosztów egzekucyjnych przez zobowiązanego nie jest jednak zasadą bezwzględnie obowiązującą i doznaje w pewnych sytuacjach ograniczeń. Zobowiązanego nie obciążają np. koszty egzekucyjne, gdy spowodowane zostały niezgodnym z prawem wszczęciem lub prowadzeniem postępowania egzekucyjnego (art. 64c § 3 i 3a ustawy egzekucyjnej) – zwykle koszty te będą obciążały wierzyciela lub organ egzekucyjny w zależności od tego, który z tych podmiotów spowodował niezgodne z prawem wszczęcie lub prowadzenie egzekucji. Niekiedy wierzyciel jest zobowiązany do pokrycia konkretnie oznaczonych wydatków, jak w przypadku wydatków związanych z przekazaniem mu egzekwowanej należności lub przedmiotu - art. 66 cytowanej ustawy, inne mogą być też zasady obciążania kosztami egzekucyjnymi w sytuacji, gdy egzekucja toczy się na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez organ wykonujący na wniosek obcego państwa.

Wreszcie zgodnie z treścią art. 64c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Zgodnie zatem z powyższym uregulowaniem wierzyciel może zostać obciążony obowiązkiem poniesienia kosztów egzekucyjnych, gdy zostanie wykazane, że nie mogą one być ściągnięte od zobowiązanego. Ponieważ ustawodawca nie precyzuje przyczyn niemożności ściągnięcia kosztów od zobowiązanego, przyjmuje się, że, art. 64c § 4 ustawy o postępowaniu w administracji znajduje zastosowanie nie tylko wtedy, gdy w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego nastąpi takie zubożenie zobowiązanego, że nie będzie on w stanie pokryć kosztów egzekucyjnych (por. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo C.H. BECK Warszawa 2003 r., str. 167) lub gdy wyegzekwowanie kosztów egzekucyjnych wiązałoby się z poniesieniem przewyższających je wydatków egzekucyjnych, ale także i wówczas, gdy ściągnięcie tych kosztów byłoby niemożliwe z innych przyczyn faktycznych lub prawnych (tak np.: wyrok NSA z dnia 26 marca 2009 r., II FSK 1883/07, LEX nr 524026, wyrok NSA z dnia 25 listopada 2005r., sygn. akt FSK 2659/04, wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Kr 1290/08). Analizowane unormowanie nie stanowi bowiem o przyczynach, na skutek, których koszty egzekucyjne nie mogą zostać ściągnięte od zobowiązanego, nie wymienia i nie odróżnia w tym przedmiocie powodów faktycznych jak i prawnych, nie wiąże z każdą kategorią tych okoliczności odmiennych reżimów prawnych obciążania kosztami postępowania.

Na gruncie niniejszej sprawy za taką przyczynę organ egzekucyjny uznał umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o podstawę prawną wynikającą z art. 59 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się na żądanie wierzyciela, co w opinii organu wyklucza możliwość dochodzenia kosztów od zobowiązanego i konieczność obciążenia nimi wierzyciela, który uruchamiając postępowanie egzekucyjne musiał liczyć się z tym, że wygeneruje ono określone koszty.

Co do zasady jest to stanowisko prawidłowe, albowiem umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzi do jego zakończenia. W orzecznictwie sądowym ukształtował się zaś przeważający pogląd, że po zakończeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej organ egzekucyjny nie posiada już w stosunku do zobowiązanego wierzytelności o zapłatę kosztów egzekucyjnych, wobec tego nie może ich od niego ściągnąć, co czyni zasadnym obciążenie tymi kosztami wierzyciela, zaś wystąpienie przesłanek umorzenia z art. 59 ustawy egzekucyjnej nie uzależnia wydania postanowienia o umorzeniu od występowania lub nie istnienia kosztów (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2006 r., sygn. akt II FSK 400/05, wyroki WSA w Krakowie z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 1353/10 i z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Kr 1290/08 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 sierpnia 2008 r., sygn. akt I SA/Po 571/08 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 379/07 , LEX nr 521771). Innymi słowy, zakończenie postępowania egzekucyjnego wyklucza dochodzenie kosztów tego postępowania od zobowiązanego poza tym postępowaniem.

Należy w pełni podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowane w wyroku z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1027/08, zgodnie z którym koszty egzekucyjne nie są objęte zakresem zastosowania norm art. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wprawdzie koszty egzekucyjne, przy egzekucji należności pieniężnych, są dochodzone na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego na należność pieniężną, korzystają z pierwszeństwa w zaspokojeniu, a obowiązek ich ponoszenia obciąża zobowiązanego już w trakcie egzekucji, ale zobowiązany odpowiada za nie jedynie w trakcie toczącego się, ale nie zakończonego postępowania egzekucyjnego.

O braku możliwości obciążenia zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi po zakończeniu postępowania egzekucyjnego przesądza pośrednio również art. 64c § ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z którego wynika, że postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny może wydać z urzędu jedynie wobec wierzyciela, a tylko takie postanowienie w tym przedmiocie (nie zaś tytuł wykonawczy) może być dla organu egzekucyjnego tytułem do dochodzenia należnych mu kosztów egzekucyjnych po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, w toku którego koszty te powstały.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że rację ma strona skarżąca twierdząc, że umorzenie postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny było wadliwe. Organ niezasadnie bowiem potraktował zawiadomienie wierzyciela z dnia 4 stycznia 2011 r. o dokonaniu przez zobowiązanego zapłaty w dniu 28 grudnia 2010 r. jako wniosek o umorzenie postępowania. Stwierdzenie w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2011 r. nr [...], iż "powyższe pismo należy traktować jako wniosek wierzyciela o umorzenie w związku z uregulowaniem zaległości przez zobowiązanego" stanowi w ocenie Sądu nadinterpretację, zwłaszcza w kontekście wyraźnego zaznaczenia przez wierzyciela w przedmiotowym piśmie, iż "za wdrożone postępowanie koszty pokrywa zobowiązany". Nie było zatem intencją strony skarżącej umorzenie postępowania, a zatem nie nastąpiło, jak chce tego organ, dobrowolne zrezygnowanie z egzekucji. Wierzyciel spełnił jedynie obowiązek zawiadomienia wynikający z przepisów prawa, tj. § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 137, poz. 1541 z późn. zm.).

Ponadto wykonanie obowiązku nastąpiło przez zobowiązanego już po wszczęciu egzekucji administracyjnej (po zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego). Zgodnie bowiem z art. 26 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Taka sytuacja powoduje, że wykonanie obowiązku po wszczęciu egzekucji nie stanowi podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego (które wszczyna się na etapie wcześniejszym, przed wszczęciem egzekucji – zgodnie z treścią art. 61 § 3 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest dzień doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym). Innymi słowy, spełnienie świadczenia w toku egzekucji administracyjnej nie stanowi przesłanki umorzenia postępowania przewidzianej w art. 59 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej. W przepisie tym bowiem jest mowa wyłącznie o wykonaniu obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zatem jeszcze przed podjęciem pierwszej czynności egzekucyjnej. Wykonanie obowiązku po podjęciu czynności egzekucyjnej nie stanowi podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdyż w chwili jego wszczęcia obowiązek istniał (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 3 grudnia 2008 r., sygn. akt I SA/Ol 465/08). Podobnie, we wskazanym przypadku, nie mogło nastąpić umorzenie postępowania z uwagi na treść przepisu art. 59 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy (obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu, albo obowiązek nie istniał), gdyż uregulowanie to nawiązuje tylko do tzw. wygaśnięcia nieefektywnego, czyli takiego, w którym ostatecznie nie dochodzi do zaspokojenia wierzyciela (tak: E. Cisowska-Sakrajda, M. Faryna, W. Grześkiewicz, D. R. Kijowski, C. Kulesza, W. Łuczaj, P. Pietrasz, J. Radwanowicz-Wanczewska, P. Starzyński, R. Suwaj. Komentarz do art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. LEX 2010). Z okoliczności tych zdawał sobie sprawę organ egzekucyjny, gdyż umorzył postępowanie egzekucyjne opierając się o treść art. 59 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi, że postępowanie egzekucyjne umarza się na żądanie wierzyciela, którego w opinii Sądu nie było.

Zaznaczyć jednak należy, że wierzyciel nie zgadzając się z umorzeniem postępowania egzekucyjnego nie zaskarżył postanowienia o jego umorzeniu, przez co stało się ono ostateczne. Powyższe uchybienie organu egzekucyjnego nie wpływa także na prawidłowość wydanego następnie postanowienia o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Co najistotniejsze w sprawie bowiem, niezależnie od wydania przez organ egzekucyjny wadliwego postanowienia o umorzeniu, zakończenie postępowania nastąpiło w chwili spełnienia przez zobowiązaną spółkę do rąk wierzyciela należności objętej tytułami wykonawczymi. Poprzez zapłatę został bowiem zrealizowany zasadniczy cel tego postępowania i postępowanie egzekucyjne zostało w ten sposób zakończone, zrealizowany został bowiem tytuł wykonawczy.

Podnieść przy tym należy, że niezależnie od formy zakończenia postępowania egzekucyjnego, sam fakt jego zakończenia powoduje opisany wyżej skutek w postaci braku podstaw do egzekwowania kosztów od zobowiązanego. Koszty od zobowiązanego mogą być bowiem ściągane tylko w drodze egzekucji i pobrane przy egzekucji należności głównej wynikającej z tytułu wykonawczego.

Ponadto, jak wynika z akt sprawy postępowanie egzekucyjne prowadzone przez organ okazało się o tyle nieskuteczne, że zajęcie rachunku bankowego spółki nie przyniosło zamierzonych efektów w postaci wyegzekwowania jakichkolwiek kwot, z uwagi na to, iż nie było na nim żadnych środków pozwalających na pokrycie choćby kosztów egzekucyjnych. A zatem i w tym kontekście wystąpiła przewidziana w przepisie art. 64c § 4 ustawy egzekucyjnej przesłanka "niemożności ściągnięcia kosztów od zobowiązanego" uprawniająca organ egzekucyjny do obciążenia nimi wierzyciela.

Co do przywoływanego przez stronę skarżącą przepisu art. 64 § 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, należy podnieść, że z przepisu tego wynika jedynie ogólna zasada, że z obowiązku ponoszenia określonej kategorii kosztów nie zwalnia zobowiązanego dobrowolna zapłata należności objętej tytułem wykonawczym. A zatem pomimo dobrowolnego uiszczenia należności koszty i tak powstają. Nie wskazuje on jednak na tryb dochodzenia tychże kosztów od zobowiązanego, nie stanowi zwłaszcza podstawy do ich dochodzenia poza postępowaniem egzekucyjnym.

Mając powyższe na względzie należy uznać, że kontrolowane postanowienie odpowiada prawu, a zatem Sąd nie znalazł podstaw do jego wyeliminowania z porządku prawnego, dlatego też orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).