Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 680/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 59 pkt 2, art. 138 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2011 r. sprawy ze skargi E Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że decyzje wymienione w punkcie I wyroku nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej E Spółki z o.o. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] czerwca 2005 r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej udzielił E spółce z o.o. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, na terenie województwa w 49 punktach gier, w tym lokalu gastronomicznym "R" E.S. (poz. 20 zezwolenia), oraz Motelu "T", (poz. 40 zezwolenia). Decyzja ta, w zakresie lokalizacji punktu (poz. 40 zezwolenia) została zmieniona decyzją tego organu z [...] września 2008 r., nr [...], zaś w zakresie lokalizacji punktu (poz. 20 zezwolenia) – decyzją organu z [...] maja 2009 r., nr [...].

W toku kontroli przeprowadzonej [...] grudnia 2009 r. przez pracowników Urzędu Celnego, opisanej w protokołach nr [...] i nr [...] w dwóch punktach gier na automatach o niskich wygranych, znajdujących się w barze "K", oraz w lokalu gastronomicznym J.P. (wymienionych w poz. 40 i 20 załącznika do decyzji zezwalającej), funkcjonariusze organu ustalili, że zainstalowane tam automaty nie spełniają wymogów dotyczących maksymalnej stawki za jedną grę na automatach o niskich wygranych, co naruszało przepisy zawarte w art. 2 ust. 2b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 4. poz. 27 ze zm., dalej: u.g.z.w).

W następstwie tego Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z [...] lutego 2010 r., nr [...], wszczął z urzędu wobec E spółki z o.o. postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia udzielonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z [...] czerwca 2005 r., w części dotyczącej punktów gier wskazanych w poz. 20 i 40 załącznika do tej decyzji.

Decyzją z [...] stycznia 2011 r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p), art. 8 i art. 59 pkt 2 w związku z art. 138 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej: u.g.h) oraz art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2009 r. Nr 168, poz. 1323 ze zm.), cofnął E sp. z o.o. zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa, udzielone decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z [...] czerwca 2005 r., nr [...], zmienioną decyzjami tego organu nr [...] z [...] września 2008 r. oraz [...] z [...] maja 2009 r., w części dotyczącej punktów gier wymienionych w załączniku nr 1 do ww. decyzji pod pozycjami 20 i 40.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła spółka E zarzucając jej:

– naruszenie art. 59 pkt 2 u.g.h w związku z art. 2 ust. 2b u.g.z.w, poprzez jego zastosowanie mimo, iż: w niniejszej sprawie nie zaszła żadna z przesłanek określonych w art. 59 u.g.h, mianowicie mimo braku stwierdzenia, iż którykolwiek z automatów zakwestionowanych w grudniu 2009 r. umożliwia stosowanie stawki wyższej, niż określona w art. 2 ust. 2b u.g.z.w, dowody zebrane w sprawie, a nadto powołane przez odwołującą potwierdzają, iż automaty te nie naruszają przepisu art. 2 ust. 2b u.g.z.w, organ nie przeprowadził kluczowych dowodów, które ewentualnie mogłyby wykazać, czy automaty naruszają przepis art. 2 ust. 2b u.g.z.w, to jest przede wszystkim dowodu z opinii biegłego i stanowisko swe oparł na kwestionowanych przez odwołującą dowodach z kontroli, zebranych w sposób sprzeczny z prawem i przez osoby nie mające kompetencji ani wiedzy pozwalającej na dokonywanie ustaleń w tym zakresie,

- naruszenie art. 208 § 1 O.p, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, mimo iż postępowanie w tej sprawie pozbawione było przedmiotu,

- naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 O.p, poprzez brak zawieszenia postępowania i wydanie w sprawie decyzji, mimo zajścia kilku okoliczności stanowiących przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania,

- naruszenie art. 197 § 1, art. 190 § 1 i § 2, art. 192, art. 191, art. 188, art. 187 § 1, art. 180 § 1 w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1 i § 2 O.p., poprzez: zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, mimo iż w sprawie wymagane były wiadomości specjalne, oparcie decyzji wyłącznie na kwestionowanych przez odwołującą ustaleniach z kontroli, dokonanych w sposób sprzeczny z prawem, poprzez osoby nie mające ani kompetencji ani wiedzy z tym zakresie, brak uwzględnienia wniosków dowodowych odwołującej, nie wydanie w tym przedmiocie postanowienia i brak odniesienia się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, mimo, iż zmierzały one do wykazania okoliczności przeciwnych do przyjętych przez organ, orzeczenie na podstawie niepełnego materiału dowodowego, niedostatecznie, niedbale i jednostronnie rozpatrzonego, brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i brak ustosunkowania się w decyzji do wszystkich okoliczności i dowodów, brak wskazania w treści uzasadnienia decyzji powodów, dla których niektóre dowody organ uznał za nie mające znaczenia w sprawie, arbitralność i dowolność w doborze materiału dowodowego i w jego ocenie.

Nadto, celem uzupełnienia zebranego w sprawie materiału dowodowego, wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentacji rejestracyjnej kwestionowanych automatów, przesłuchania w charakterze biegłego lub świadka autorów opinii technicznych oraz opinii weryfikujących, przesłuchania w charakterze świadków pracowników Ministerstwa Finansów, którzy dokonywali rejestracji zatrzymanych automatów, oraz pracowników Urzędu Celnego przeprowadzających kontrolę a także dowodu z opinii technicznej.

Postanowieniem z [...] marca 2011 r., nr [...] organ odmówił uwzględnienia wniosku odwołującej o zawieszenie postępowania odwoławczego opartego na zarzucie prejudycjalności postępowania toczącego się w sprawie wykroczenia skarbowego. Następnie postanowieniem z [...] marca 2011r., nr [...] odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z [...] lipca 2011 r., nr [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 13 § 1 pkt 2 lit. c O.p, art. 8 i art. 59 pkt 2 w związku z art. 138 ust. 2 u.g.h oraz art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy o Służbie Celnej, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając decyzję organ ten wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2b u.g.z.w, grami na automatach o niskich wygranych są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż równowartość 15 euro, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,07 euro. Równowartość 15 euro i 0,07 euro ustalało się według kursu kupna, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, z ostatniego dnia poprzedniego roku kalendarzowego. Ponadto, w myśl art. 15b ust. 4 tej ustawy automaty i urządzenia do gier mogły być eksploatowane i użytkowane przez podmioty posiadające zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier na automatach i gier na automatach o niskich wygranych lub przez podmioty wykonujące monopol Państwa, po dopuszczeniu ich do eksploatacji i użytkowania przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Organem uprawnionym do dokonania tej rejestracji był do 30 października 2009 r. Minister Finansów, a od 31 października 2009 r. są nimi wyznaczeni naczelnicy urzędów celnych. Automaty kontrolowane [...] grudnia 2009 r. posiadały poświadczenia rejestracji wydane przez Ministra Finansów.

Organ wskazał, że w wyniku eksperymentu polegającego na grze na automatach, znajdujących w ww. punktach, kontrolujący ustalili, że automaty te umożliwiały grę za stawkę za udział w jednej grze w wysokości 5 zł (na automacie A) oraz od 0,30 zł do 2,50 zł (na automacie M). Zgodnie natomiast z kursem kupna ogłoszonym przez NBP 31 grudnia 2008 r. równowartość 1 euro wynosiła 4,1307 zł a więc wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie mogła być wyższa niż 0,29 zł. Tym samym w ocenie organu, bezsporne jest, że ujawnione w toku kontroli stawki za jedną grę w wysokości 5 zł i od 0,30 zł do 2,50 zł przekroczyły kwotę 0,29 zł.

W dalszej części uzasadnienia organ podał, że 1 stycznia 2010 r. weszła w życie u.g.h. Zgodnie z art. 129 ust. 1 tej ustawy działalność m.in. w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Jednym z przepisów zmieniających zasady urządzania gier na automatach o niskich wygranych jest norma art. 129 ust. 3 u.g.h, zgodnie z którą przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. U.g.h swym art. 144 uchyla u.g.z.w, z wyjątkiem art. 14, art. 15b ust. 1, w zakresie dotyczącym kartonów do gry bingo pieniężne, art. 15d ust. 2, 4, 4a i 5, art. 16 pkt 2 i 3, art. 18 ust. 1, 2, 4 i 5, art. 22 i art. 23. W związku z powyższym automaty i urządzenia do gier nadal podlegają rejestracji przed dopuszczeniem ich do eksploatacji i użytkowania.

Tym samym, biorąc pod uwagę wszystkie przytoczone powyżej normy prawne, za automaty o niskich wygranych należy uważać obecnie takie automaty, które posiadają ważne poświadczenie rejestracji, wydane do 30 października 2009 r. przez Ministra Finansów lub po tej dacie przez jednego z wyznaczonych naczelników urzędów celnych, przy czym równowartość jednorazowej wygranej i wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa odpowiednio niż 60 zł i 0,50 zł.

Natomiast zapis art. 138 ust. 2 u.g.h stanowi, że do podmiotów, o których mowa w art. 129 ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 58 i art. 59 tej ustawy.

Norma prawna zawarta w art. 59 pkt 2 u.g.h stanowi, że organ udzielający koncesji lub zezwolenia, w drodze decyzji, cofa koncesję lub zezwolenie w całości lub w części, w przypadku rażącego naruszenia warunków określonych w koncesji, zezwoleniu lub regulaminie, lub innych określonych przepisami prawa warunków wykonywania działalności, na którą udzielono koncesji lub zezwolenia.

Ponieważ z akt sprawy wynika jednoznacznie, że strona w dwóch punktach na dwóch automatach urządzała gry za stawkę w kwotach wyższych niż określono to w art. 2 ust. 2b u.g.z.w i w zatwierdzonych stronie regulaminach gry, to w ocenie organu koniecznym było zastosowanie normy art. 59 ust. 2 i art. 138 ust. 2 u.g.h. Tym samym organ uznał, że zasadne było cofnięcie zezwolenia w części dotyczącej ww. punktów.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 208 § 1 O.p, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, mimo iż postępowanie w tej sprawie pozbawione było przedmiotu, organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do zakwestionowania faktu, że w momencie kontroli przedmiotowe automaty były formalnie automatami o niskich wygranych, jak też nie prowadzone było przez Dyrektora Izby Celnej postępowanie w tym zakresie, gdyż organ ten nie jest organem właściwym w sprawie rejestracji automatów i innych urządzeń do gier. W trakcie kontroli doszło również do ustalenia faktu, iż przedmiotowe automaty, pomimo posiadania przez nie w tym momencie ważnych poświadczeń rejestracji, umożliwiły jedną grę za stawki wyższe, niż stawki ustawowe, jak też za stawki wyższe, niż wynikały z przepisów obowiązujących w dniu rejestracji tych automatów i jednocześnie wyższe, niż wynikała z zatwierdzonych spółce regulaminów gier. W związku z powyższym postanowieniem z [...] maja 2011r. Dyrektor Izby Celnej odmówił przeprowadzenia ww. dowodów. Zarzut naruszenia art. 208 § 1 O.p okazał się zatem nieuzasadniony.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 197 § 1, art. 190 § 1 i § 2, art. 192, art. 191, art. 188, art. 187 § 1, art. 180 § 1 w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1 i § 2 O.p, organ wskazał, że wbrew twierdzeniu strony dla celów zastosowania przepisu art. 138 ust. 3 u.g.h, wystarczające jest stwierdzenie faktu, iż automaty o niskich wygranych umożliwiają grę za stawki wyższe niż ustawowe, przy czym ustawodawca nie zastrzegł specjalnej formy dowodowej dla ustalenia tego faktu. Tym samym, kierując się normami art. 180 i art. 181 O.p, dopuszczalnym było przyjęcie jako dowodu w postępowaniu pierwszoinstancyjnym dowodu z dokumentu urzędowego, jakim były protokoły z przedmiotowych kontroli.

W skardze skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

I.

- art. 8 i art. 9 w związku z art. 1 akapit pierwszy pkt 1), 3), 4) i 11) Dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającego procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego w związku z § 4, § 5, § 8 i § 10 w związku z § 2 pkt 1a, 2, 3 i 5 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych,

- art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 208 O.p,

- art. 2, art. 7 oraz art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 2 Traktatu Akcesyjnego dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (Dz. U. UE. z 2003 r. L 236 poz. 33 ze zm.),

- zasad wynikających z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości – orzeczeń: z 21 kwietnia 2005 r. w sprawie C-267/03 postępowania karnego przeciwko Larsowi Erikowi Staffanowi Lindbergowi, z 4 czerwca 2009 r. w sprawie C-109/08 Komisja v. Grecja, z 30 kwietnia 1996 r. w sprawie C-194/94 CIA Security International SA v. Signalson SA i Security SPRL, z 5 czerwca 2007 r. w sprawie C-170/04 Klas Rosengren i inni v. Riksaklagaren, z 22 czerwca 1989 r. w sprawie C-103/88 Fratelli Constanzo SpA vs Comune di Milano, z 11 lipca 2002 r. w sprawie C-62/00 Marks& Spencer plc v. Commissioners of Customs & Excise, poprzez zastosowanie art. 138 ust. 3 w związku z art. 129 ust. 3 u.g.h, mimo, iż z powodu braku uprzedniej notyfikacji przepisy te naruszają wspomniane wyżej przepisy prawa europejskiego oraz Konstytucji i umów międzynarodowych,

I. naruszenie art. 208 § 1 O.p poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, mimo, iż postępowanie w tej sprawie pozbawione było przedmiotu,

II. naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 O.p poprzez brak zawieszenia postępowania i wydanie w sprawie decyzji, mimo zajścia kilku okoliczności stanowiących przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania,

III. naruszenie art. 138 ust. 3 w związku z art. 129 ust. 3 u.g.h poprzez ich zastosowanie w sprawie, mimo, iż:

- jako przepisy materialnoprawne nie mogły być zastosowane do stanu faktycznego zaistniałego przed dniem ich wejścia w życie,

- nieziszczenia się przesłanki określonej w art. 138 ust. 3 u.g.h, mianowicie mimo braku stwierdzenia, iż którykolwiek z automatów zakwestionowanych w grudniu 2009 r. umożliwia stosowanie stawki wyższej niż określona w art. 129 ust. 3 u.g.h,

- dowody zebrane w sprawie, a nadto powołane przez odwołującą potwierdzają, iż automaty te nie naruszają przepisu art. 129 ust. 3 u.g.h,

- organ nie przeprowadził jedynego dowodu, który ewentualnie mógłby wykazać, czy automaty naruszają przepis art. 129 ust. 3 u.g.h,

IV. naruszenie art. 201 § 1 i art. 201 § 1 w zw. z art. 128 oraz art. 208 § 1 O.p (ewentualnie art. 104 § 1 i art. 107 § 1 w zw. z art. 16 § 1 k.p.a w zw. z art. 105 § 1 k.p.a), poprzez orzeczenie w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej pomimo braku podstaw prawnych do zmiany decyzji w tym zakresie w O.p ani też w przepisach ustaw podatkowych,

V. naruszenie art. 122, art. 123 § 1 i § 2, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, 190 § 1 i § 2, art. 191, art. 192 oraz art. 197 § 1 O.p (ew. odpowiednich przepisów k.p.a), poprzez:

- nie uwzględnienie istotnego środka dowodowego w sprawie ww. badań akredytowanej jednostki badającej, i to pomimo potwierdzonej aktualności tych badań dotyczących oplombowanego, zabezpieczonego przed ingerencją automatu do gier (a oczywiście sprzecznych z ustaleniami organu),

- brak zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego (w tym pominięcie w postępowaniu dowodowym dokumentacji technicznej automatu do gier, stanowiącej uprawnienia skarżącej oraz zgodności automatu z wymogami prawa, w tym w zakresie maksymalnej stawki za jedną grę i maksymalnej jednorazowej wygranej),

- przyjęcie (implicite), iż w sprawie nie występuje zagadnienie faktyczne wymagające wiadomości specjalnych pomimo oczywistej sprzeczności pomiędzy opinią badania technicznego akredytowanej jednostki badającej z ocenami pracowników organu administracji zamieszczonymi w protokole kontroli oraz niejasności zarówno do wykładni technicznych pojęć "jednej gry", "jednorazowej wygranej", "stawki za udział w jednej grze" oraz sposobu ich stosowania do konkretnych gier na danym automacie,

- nie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, mimo, iż dla rozstrzygnięcia sprawy były i są wymagane wiadomości specjalne,

- uznanie, iż organ powinien był przeprowadzić rozprawę jedynie na wniosek strony, a nie także z urzędu, w sytuacji oczywistych niejasności materiału dowodowego sprawy, domagających się wyjaśnienia,

VI. rażące naruszenie art. 124 O.p w zw. z art. 121 § 1 i art. 120 § 1 pkt 6 i § 4 O.p:

- faktyczne pominięcie uzasadnionych wniosków skarżącej i nie ustosunkowanie się do argumentacji skarżącej, w szczególności w zakresie mocy dowodowej opinii badania technicznego akredytowanej jednostki badającej jako środka dowodowego w niniejszej sprawie oraz sprzeczności między treścią ww. opinii a arbitralnie jednostronnymi ustaleniami organu administracji,

- zastosowanie oczywiście wewnętrznie sprzecznej argumentacji mającej uzasadnić oddalenie wniosków dowodowych skarżącej, takiej, że organ nie kwestionował faktu spełnienia wymagań ustawowych przez automaty do gier (a spełnienie tych wymagań zostało potwierdzone badaniami akredytowanej jednostki badającej, stanowiących podstawę zarejestrowania tych automatów), a jednocześnie, że organ zakwestionował te spełnienia wymagań ustawowych przez automaty i to pomimo, że wnioski dowodowe skarżącej zmierzały do wykazania, że to nie automaty ulegały zmianie w czasie (jak być może w sposób niewyraźny sugeruje organ administracji), ale zmienił się w czasie wyłącznie sposób stosowania przepisów prawa przez organ administracji (w szczególności w zakresie operatywnej wykładni pojęć "jednorazowej wygranej", i "stawki za jedną grę" – kluczowych dla określenia wymagań ustawowych, jakie powinny spełniać automaty do gier o niskich wygranych),

VII. w konsekwencji art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady ochrony praw nabytych, zasady ochrony interesów w toku oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, poprzez:

- rejestrację i dopuszczenie do eksploatacji automatu do gier o niskich wygranych na okres 6 lat, na podstawie badań jednostki badającej akredytowanej przez Ministra Finansów – jako automatów spełniających wymagania w zakresie maksymalnej stawki i maksymalnej wygranej a następnie:

- cofnięcie zezwolenia skarżącej na prowadzenie działalności w zakresie urządzenia gier z powodu eksploatowania tych automatów do gier – jako nie spełniających ww. wymagań, i to na podstawie dowolnie przeprowadzonego "eksperymentu" funkcjonariusza celnego (o bliżej nie określonych kompetencjach w zakresie automatów do gier o niskich wygranych), na podstawie dowolnie przyjętej metodologii badań oraz bez udziału strony i z pominięciem jej wniosków dowodowych.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Pismem z [...] października 2011 r. pełnomocnik skarżącego – radca prawny Ł.S. wniósł o odroczenie rozprawy, ewentualnie rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem treści pisma procesowego z [...] października 2011 r., stanowiącego uzupełnienie skargi, w którym to piśmie podtrzymał wszystkie dotychczas podnoszone twierdzenia, zarzuty i wnioski. Wniosek o odroczenie rozprawy motywował faktem zajścia nie przewidzianych i nagłych okoliczności osobistych (choroba członków rodziny i konieczność wzięcia urlopu) a także brakiem możliwości zorganizowania zastępstwa procesowego z uwagi na nagłość wystąpienia ww. okoliczności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W przypadku złożenia skargi ocenie sądu podlega zatem zgodność zaskarżonego aktu, w tym wypadku decyzji administracyjnej, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Postępowanie w sprawie cofnięcia w części zezwolenia udzielonego skarżącej na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych wszczęto [...] lutego 2010 r. Od 1 stycznia 2010 r. weszła w życie u.g.h, która całościowo, w miejsce poprzednio obowiązującej, reguluje problematykę dotyczącą prowadzenia działalności polegającej na organizowaniu gier hazardowych. Zgodnie z przepisem art. 8 u.g.h do postępowań w sprawach określonych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy O.p, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z art. 117 u.g.h, udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier i zakładów wzajemnych zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia.

Z przepisów tych należy wywodzić, że generalnie do postępowania w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy nowej. Wprawdzie z art. 129 ust. 1 u.g.h wynika, że działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Dotyczy to jednak prowadzenia samej działalności, nie zaś stosowania przepisów postępowania administracyjnego wszczętego po wejściu w życie nowej ustawy.

Jeśli zaś chodzi o właściwość organu w sprawach dotyczących materii wynikającej z regulacji wskazanych powyżej, to z dniem wejścia w życie ustawy o Służbie Celnej (to jest 31 października 2009 r.), dyrektor izby celnej stał się właściwy do rozpatrywania spraw dotyczących gier i zakładów wzajemnych. Na podstawie art. 238 wymienionej ustawy Dyrektor Izby Celnej przejął do rozpatrzenia sprawy toczące się dotychczas przed organami skarbowymi.

Jeśli chodzi o przepisy zastosowane w podstawie prawnej decyzji, zgodnie z art. 138 ust. 2 u.g.h do podmiotów, o których mowa w art. 129 ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 58 i art. 59 tej ustawy. W myśl art. 59 pkt 2 u.g.h organ właściwy w sprawie udzielenia koncesji lub zezwolenia, w drodze decyzji, cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części, w przypadku rażącego naruszenia warunków określonych w koncesji, zezwoleniu lub regulaminie, lub innych określonych przepisami prawa warunków wykonywania działalności, na którą udzielono koncesji lub zezwolenia. Natomiast, zgodnie z art. 138 ust. 2 i 3 u.g.h organ właściwy do udzielenia zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy cofa, w drodze decyzji zezwolenie w przypadku stwierdzenia, że automat o niskich wygranych umożliwia grę o wygrane wyższe lub stosowanie stawek wyższych, niż przewidziane w art. 129 ust. 3 u.g.h.

Z treści obu decyzji wynika, że podstawą zastosowania skutku polegającego na cofnięciu w części zezwolenia na prowadzenie gry na automatach o niskich wygranych był pierwszy wymieniony przepis, to jest pkt 2 art. 59 u.g.h, nie zaś ust. 3 art. 138 tej ustawy. Porównując treść obu przepisów należy uznać, że przepis ust. 3 art. 138 u.g.h ma charakter szczególny w stosunku do przepisu pkt 2 art. 59, jak i ust. 2 art. 138, gdyż odnosi się do określonego – jednego rodzaju naruszenia prawa. W uzasadnieniach obu decyzji kwestia ta nie była przedmiotem jakichkolwiek rozważań mimo, że jest ona złożona i wymaga dokonania zabiegów interpretacyjnych. O problematyczności tej relacji świadczy praktyka organów, które powołują się w tego samego typu sprawach także na ust. 3 art. 138 ustawy o grach hazardowych (zob. wyroki WSA w Gliwicach z dnia 30 maja 2011 r., III SA/Gl 2355/10; WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2011 r., II SA/Ol 1029/10 oraz WSA w Gorzowie Wlkp z dnia 2 marca 2011, II SA/Go 34/11, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z treści ust. 3 art. 138 u.g.h, jak i pozostałych ustępów tego artykułu nie wynika wprost jego relacja w stosunku do norm pkt 2 art. 59. Ewentualne zastosowanie przepisu ust. 3 art. 138 ustawy o grach hazardowych w niniejszej sprawie wymaga zatem rozważenia, czy sankcja przewidziana na warunkach w nim wskazanych może dotyczyć podmiotu prowadzącego działalność na podstawie zezwolenia udzielonego na zasadach prawa poprzednio obowiązującego. Trzeba mieć tu na uwadze, że regulacja określona w ust. 3 art. 138 u.g.h nie była znana poprzedniej u.g.z.w. Natomiast art. 59 pkt 2 u.g.h jest odpowiednikiem poprzednio obowiązującego art. 52 ust. 2 pkt 2 u.g.z.w. Nadto przepis ust. 3 art. 138 u.g.h odwołuje się do definicji gier na automatach o niskich wygranych i stawek określonych w ust. 3 art. 129 tej ustawy. Tymczasem zezwolenie na urządzanie gry na automatach o niskich wygranych zostało wydane stronie przed zmianą stanu prawnego i obwiązują dla niej stawki gry określone w art. 2 ust. 2b u.g.z.w. Z tych względów należy uznać, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 59 pkt 2 u.g.h i wystąpienie przesłanek w nim zawartych jest konieczne dla realizacji skutku w postaci cofnięcia zezwolenia.

Dodać przy tym należy, że z tej przyczyny odpada potrzeba rozważenia problemów zgodności art. 138 ust. 3 u.g.h jako przepisu prawa nowego z przepisami prawa wspólnotowego w zakresie ingerencji w swobodę prowadzenia działalności gospodarczej oraz swobodę przepływu towarów i usług. Także w zakresie rozważania jego charakteru jako przepisu technicznego i co za tym idzie notyfikacji wymaganej przez przepisy Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.).

Odnosząc się do legalności decyzji organów obu instancji cofających skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w części, należy stwierdzić, że zastosowanie art. 59 pkt 2 u.g.h wymaga od organu samodzielnej oceny czy podmiot prowadzący działalność w zakresie objętym udzielonym zezwoleniem, dopuścił się naruszenia warunków wykonywania działalności określonych w zezwoleniu, zatwierdzonym regulaminie lub przepisach ustawy. Ustalenia w tym zakresie muszą być uznane za "rażące". Określenie rażącego charakteru jakiegoś zdarzenia lub zachowania wymaga uwzględnienia, że zawarty w pkt 2 art. 59 u.g.h, termin "rażące" jest nazwą nieostrą, a więc nie posiadającą w danym języku wyraźnej treści, pozwalającej stanowczo odróżnić jej desygnatów od innych nazw. Zwroty takie nazywane są niekiedy oceniającymi lub szacunkowymi, gdyż jako niedookreślone odsyłają do pewnych bliżej nie sprecyzowanych wzorów nawiązując do wartościującego sposobu postrzegania danej sytuacji (szerzej Z. Ziembiński: Wstęp do aksjologii dla prawników, Warszawa 1990, s. 214). Termin "rażący" definiowany jest w języku polskim jako cecha ujemna, dająca się łatwo stwierdzić, wyraźna, oczywista, bardzo duża lub niewątpliwa.

W przedmiotowym przepisie chodzi zatem o takie działania lub zaniechania podmiotu prowadzącego działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, które w sposób niewątpliwy i oczywisty pozostają w sprzeczności z warunkami jej wykonywania określonymi w zezwoleniu, zatwierdzonym regulaminie lub przepisami ustawy. Z treści uzasadnienia obu decyzji widoczne jest, że ocena taka nie została przez organy dokonana. Z motywów jakie ujawniono można jedynie wnosić, że sam fakt przekroczenia na danym automacie dozwolonej stawki wyczerpał hipotezę rozważanego przepisu.

Stanowisko to jest błędne, gdyż stwierdzenie, że dany automat o niskich wygranych umożliwia stosowanie stawek wyższych niż określone we właściwych przepisach prawa, stanowi jedynie okoliczność faktyczną. Natomiast przypisanie tej okoliczności cechy "rażącego" naruszenia warunków określonych w zezwoleniu lub regulaminie, lub innych określonych przepisami prawa warunków wykonywania działalności wymaga, poza stwierdzeniem faktu dokonania oceny charakteru oraz stopnia tego naruszenia. Tym samym sąd nie podziela poglądu przedstawionego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z 20 kwietnia 2011 r., II SA/Go 878/10, że tylko stwierdzenie, iż na danym automacie możliwa jest gra o stawki wyższe niż ustawowe stanowi rażące naruszenie warunków zezwolenia, bez konieczności badania przyczyn takiego stanu rzeczy i okoliczności temu towarzyszących. Taka interpretacja nie tylko pomija stopniowalność przypadków naruszenia prawa lub zezwolenia ale również nie dostrzega różnicy między treścią przepisów art. 138 ust. 3 a art. 59 pkt 2 u.g.h. Natomiast aprobuje poglądy wyrażone w wyrokach tego sądu wydanych w sprawach: II SA/Go 4/11, II SA/Go 323/11 oraz II SA/Go 524/11 – (dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem sądu zastosowanie sankcji wynikającej z przepisu art. 59 pkt 2 u.g.h wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie przyczyn stwierdzonego stanu rzeczy i innych okoliczności faktycznych mających wpływ na zindywidualizowanie odpowiedzialności podmiotu w celu ustalenia czy to czynności lub zaniechania tego podmiotu mogą być uznane w tym zakresie jako "rażące".

Odnosząc się do niepełności ustaleń niezbędnych do zastosowania art. 59 pkt 2 u.g.h należy wskazać, że choć eksperyment jest jednym z istotnych i dopuszczalnych dowodów, służących ustaleniu stanu faktycznego w sprawie, nie może być on dowodem jedynym. Jego wynik nie daje bowiem odpowiedzi na pytania potrzebne do oceny charakteru naruszenia przez stronę norm rozważanego przepisu. Z protokołu opisu eksperymentów nie wynika jakie przyczyny spowodowały stwierdzone nieprawidłowości i kogo oraz w jakim stopniu one obciążają. Jest to okoliczność istotna, bo choć stwierdzono nienaruszenie plomb na urządzeniach, nie została rozważona relacja wyniku eksperymentu do sporządzonej dla każdego z tych urządzeń opinii technicznej oraz decyzji rejestracyjnej.

Podkreślić tu należy, że procedura wprowadzenia automatu do gier o niskich wygranych do użytkowania była poddana ścisłej reglamentacji i kontroli organów podatkowych. W stanie prawnym obowiązującym w dacie kontroli działania przedmiotowego automatu do gier o niskich wygranych, zgodnie z przepisem art. 15b ust. 4 u.g.z.w, automaty i urządzenia do gier mogą być eksploatowane i użytkowane przez podmioty posiadające zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, po dopuszczeniu ich do eksploatacji i użytkowania przez wyznaczonego naczelnika urzędu celnego (do 30 października 2009 r. ministra właściwego do spraw finansów publicznych). Wyznaczony naczelnik urzędu celnego dopuszcza do eksploatacji i użytkowania automaty i urządzenia do gier na podstawie opinii jednostki badającej, upoważnionej przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych (art. 15b ust. 4a u.g.z.w). W przepisie art. 16 pkt 2 u.g.z.w, ustawodawca zawarł delegację dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenia w drodze rozporządzenia, mając na względzie ochronę interesów uczestników gier lub zakładów oraz zapewnienie prawidłowości przebiegu takiej gry lub zakładu, szczegółowych warunków dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier oraz warunków przyznania uprawnień określonym podmiotom do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania takich automatów lub urządzeń.

W wykonaniu powyższej delegacji Minister Finansów wydał rozporządzenie z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz.U. Nr 102, poz. 946 ze zm.- dalej: rozporządzenie) i w jego rozdziale 3 określił warunki eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier. Zgodnie z § 7 tego rozporządzenia warunkiem dopuszczenia automatu do gier do eksploatacji i użytkowania na terytorium RP jest rejestracja takiego automatu na podstawie badania, o którym mowa w § 8.

Na podstawie przepisu art. 144 u.g.h wskazane wyżej rozporządzenie, jako akt wykonawczy wydany na podstawie upoważnienia określonego w art. 16 pkt 2 u.g.z.w pozostał w mocy po 1 stycznia 2010 r. W dacie orzekania przez organy w niniejszej sprawie rozporządzenie nadal zatem regulowało zasady eksploatacji i użytkowania automatów do gier.

Zakres badań przedmiotowych automatów określał § 8 ust. 2 rozporządzenia w brzmieniu nadanym rozporządzeniem zmieniającym z dnia 24 lutego 2009 r. (Dz.U. Nr 36, poz. 280) stanowiąc, że badanie poprzedzające rejestrację polega na sprawdzeniu, czy konstrukcja automatu zapewnia, między innymi, prawidłowe ustalenie wartości maksymalnej stawki i uniemożliwienie przekraczania wartości maksymalnej stawki w wyniku kontynuacji gry za uzyskane wygrane oraz prawidłowe ustalenie wartości jednorazowej wygranej i uniemożliwienie uzyskania jednorazowej wygranej w kwocie wyższej niż 15 euro, o której mowa w art. 2 ust. 2b u.g.z.w.

Po przeprowadzeniu badania poprzedzającego rejestrację automatu jednostka badająca (upoważniona przez ministra do spraw finansów publicznych - § 8 ust. 1 rozporządzenia) wydaje opinię techniczną, zawierającą m.in. nazwę programu gry, wskazanie miejsca założenia plomb zabezpieczających oraz wzór plomb, wynik badania technicznego, termin ważności opinii technicznej – w przypadku automatu do gier o niskich wygranych także wskazanie jednorazowej wygranej i maksymalnej stawki za udział w jednej grze (§ 8a ust. 1 i ust. 2). W przypadku dostosowania przez podmiot prowadzący gry na automatach o niskich wygranych automatu do wymogów, o których mowa w art. 2 ust. 2b ustawy, jednostka badająca potwierdza prawidłowe ustalenie wartości maksymalnej stawki i wartości maksymalnej jednorazowej wygranej w wydanym uzupełnieniu do opinii technicznej (§ 8a ust. 3).

Według § 9 ust. 1 rozporządzenia, po wydaniu przez jednostkę badającą opinii technicznej zawierającej pozytywny wynik badania automatu lub urządzenia do gier poprzedzającego ich rejestrację, na wniosek podmiotu urządzającego gry lub zakłady wzajemne, wyznaczony naczelnik urzędu celnego dokonuje rejestracji automatu lub urządzenia do gier. Wniosek o rejestrację każdego automatu lub urządzenia do gier składa się w dwóch egzemplarzach. Do wniosku dołącza się opinię techniczną zawierającą pozytywny wynik badania automatu lub urządzenia do gier poprzedzającego ich rejestrację i kopię zezwolenia, na prowadzenie działalności. Zgodnie z § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia w celu potwierdzenia rejestracji wyznaczony naczelnik urzędu celnego dokonuje na wniosku, o którym mowa w § 9, poświadczenia rejestracji, w którym wskazuje numer rejestracji automatu lub urządzenia do gier. Poświadczenie rejestracji stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania automatu lub urządzenia do gier.

Z przywołanych unormowań wynika, że zarówno badanie, jak i opinia techniczna danego automatu do gier o niskich wygranych powinny odnosić się do maksymalnej wartości stawki i maksymalnej wysokości jednorazowej wygranej. Wobec powyższego należy dokonać pod kątem powyższych wymogów oceny opinii technicznej poprzedzającej rejestrację spornego automatu o niskich wygranych, w szczególności porównania przebiegu gry określonej zapewne w tej opinii, lub dalszych dokumentach rejestracyjnych.

Wobec zróżnicowanego charakteru automatów do gier i istniejących często trudności interpretacyjnych, co jest wygraną, co oznacza w danym przypadku "jedna gra", "stawka za jedną grę" zagadnienia te nie mogą pozostać poza kwestią oceny organu i powinny stanowić także przedmiot ustaleń. W tym zakresie organ niezasadnie i z naruszeniem art. 188 O.p pominął wnioski dowodowe strony zgłoszone w odwołaniu wskazując, że nie są one kwestionowane. Jednakże w świetle szczególnej kwalifikacji przewidzianej w pkt 2 art. 59 wnioski płynące z analizy tych dokumentów, a także w razie takiej potrzeby zeznań osób je sporządzających lub rejestrujących urządzenia mogą mieć znaczenie dla oceny faktu naruszenia przez skarżącą warunków zezwolenia, regulaminu lub ustawy oraz określenia jego stopnia. W szczególności, gdyby postępowanie dowodowe ujawniło nieprawidłowości innych podmiotów w zakresie działania przedmiotowych automatów, w tym także procedury rejestracyjnej.

Odnosząc się do zastosowanej przez organy procedury badania automatu trzeba mieć także na względzie, że w nowelizacji wynikającej z ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 134, poz. 779) do przepisów ustawy o grach hazardowych dodano art. 23b określający procedurę "badania sprawdzającego" automatu, co do którego istnieje uzasadnione podejrzenie, że nie spełnia on wymogów określonych w ustawie. Badanie to przeprowadza specjalistyczna jednostka badająca. Wprawdzie w dacie przeprowadzenia eksperymentu przepisy nowelizacji nie obowiązywały ale z ogólnych zasad procesowych należy wywodzić, że przy tak daleko idącym skutku oraz kwalifikowanej postaci działania lub zaniechania celowe było zasięgnięcie wiadomości specjalnych, dotyczących zarówno przekraczania na danych urządzeniach stawek maksymalnych, jak i technicznych przyczyn tego stanu rzeczy.

Jak wskazuje na to analiza orzecznictwa praktyka powoływania biegłych w tego typu sprawach jest aprobowana (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 11 maja 2011 r., I SA/Bk 758/10). Tym bardziej, że już w pisemnych zastrzeżeniach strony do protokołów kontroli wyniki eksperymentu zostały wprost zakwestionowane.

Zgodnie z przepisem art. 122 O.p, organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Z zasady prawdy obiektywnej wynika zatem obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a obowiązek ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności obciąża organ podatkowy. Zasada ta skonkretyzowana jest w art. 187 § 1 O.p dotyczącym postępowania dowodowego. W sprawie oba te przepisy zostały przez organy podatkowe naruszone, ponieważ nie podjęły one wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w szczególności przez poczynienie ustaleń niezbędnych do oceny charakteru wskazanego w art. 59 pkt 2 u.g.h naruszenia warunków zezwolenia, regulaminu lub ustawy, w tym kwestii związanych z procedurą rejestracyjną przedmiotowych automatów.

Kwestie te rzutują także na wady uzasadnienia wydanych decyzji, które w odniesieniu do wskazanego przez prawo materialne wymogu, nie zawierają wyjaśnienia prawnego ani oceny dowodów wymaganej przepisami prawa (art. 210 § 4 O.p). Z tych przyczyn zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego w sprawie został niezasadnie ograniczony tylko do eksperymentu stwierdzającego możliwość prowadzenia na danym automacie gry za stawkę wyższą niż przewidziana w art. 2 ust. 2b u.g.z.w, a więc tylko bazowego faktu prawotwórczego bez dociekania okoliczności koniecznych dla zbadania okoliczności w jakich on powstał lub jego przyczyn. Z art. 187 § 1 O.p wynika zasada zupełności (kompletności) materiału dowodowego. Organy mają obowiązek dążyć, aby materiał był zupełny, to jest aby zebrano i rozpatrzono wszystkie dowody, przeprowadzono wnioski dowodowe, a udowodniony stan faktyczny stanowił pełną, spójną i logiczną całość. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego oznacza, że organy podatkowe nie mogą ograniczyć się do przeprowadzenia tylko niektórych dowodów, kierując się z góry przyjętym założeniem, że inne dowody są zbędne. Nie mogą zatem selekcjonować dowodów, które są podstawą ustaleń faktycznych i gromadzić tylko tych, które przybliżają z góry założony cel oparty na błędnej wykładni prawa materialnego.

Wskazać należy, na co zwrócono uwagę orzecznictwie sądów administracyjnych, że wbrew stanowczym stwierdzeniom organów zdefiniowanie powoływanych przez nie terminów, zwłaszcza zwrotu "jedna gra" budzi wątpliwości wobec braku tzw. definicji ustawowej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 lipca 2011 r., II SA/Bk 142/11, w którym wyrażono zresztą podobną ocenę prawną w tożsamym stanie faktycznym).

Zgodzić należy się z poglądem, że prawidłowość oceny stanu faktycznego z punktu widzenia przesłanki "rażącego naruszenia warunków zezwolenia, regulaminu lub przepisów prawa" wymaga jednoznacznego ustalenia znaczenia terminów "stawka za grę" lub "jedna gra". W powołanej sprawie wskazano bowiem, że istnieje – w oparciu o wykładnię art. 2 ust. 2b u.g.z.w, a także w oparciu o sposób funkcjonowania tylko jednego automatu - możliwość przyjęcia różnorodnych interpretacji terminów "początek gry", "stawka" lub "maksymalna stawka". Bez rozstrzygnięcia tej kwestii nie sposób przypisać podmiotowi cechy rażącego naruszenia warunków zezwolenia, regulaminu lub prawa, skoro istnieją wątpliwości co do rozumienia istotnych dla tej kwalifikacji zwrotów, zawartych w treści przepisów prawa lub regulaminie gry albo decyzji udzielającej zezwolenie.

Podsumowując opisane wyżej uchybienia organu, stwierdzono że stanowią one naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 59 pkt 2 u.g.h w zw. z art. 2 ust. 2 b u.g.z.w oraz naruszenie prawa procesowego, to jest art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 oraz art. 165 i art. 207 O.p. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. należało skargę uwzględnić, uchylając decyzje organów obu instancji.

Rozpoznając sprawę ponownie organ powinien uwzględnić wyrażoną wyżej ocenę prawną i wskazania, w szczególności w zakresie rozumienia zastosowanych przepisów prawa oraz uzupełnienia postępowania dowodowego w sprawie, zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych ze względu na przesłanki art. 59 pkt 2 u.g.h.

O wstrzymaniu wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a, zaś o kosztach należnych skarżącej na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i § 2 p.p.s.a.

Sąd postanowił nie uwzględnić wniosku pełnomocnika strony skarżącej o odroczenie terminu rozprawy uznając, iż korzystanie przez niego z urlopu w związku z chorobą członków rodziny nie stanowi wystarczającego powodu w rozumieniu art. 109 p.p.s.a. Sąd miał przy tym na uwadze, że stosownie do art. 107 p.p.s.a. nieobecność stron lub ich pełnomocników na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy, a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).