Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1363/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi P w L. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. na rzecz skarżącego P. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. Nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98/2000 r., poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 4 ust. 4a i art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne ( Dz. U. Nr 239/2005 r., poz. 2019 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania P. Zarządu Okręgu w [...], od decyzji Starosty O. z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...] w sprawie udzielenia Powiatowi L. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przystani (pomostów) kajakowych na rzece B.

utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy wskazując, iż w następstwie przeprowadzonego postępowania administracyjnego Starosta O. decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., udzielił Powiatowi L. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych - przystani (pomostów) kajakowych na rzece B. w km 54+100 (przystań kajakowa - brzeg prawy), km 53+275 (trap dojściowy - brzeg lewy), km 53+230 (trap dojściowy - brzeg lewy), km 49+350 (trap dojściowy -brzeg lewy), km 49+250 (trap dojściowy - brzeg lewy), km48+950 (przystań kajakowa - brzeg prawy), km 46+730 (trap dojściowy - brzeg prawy), km 46+665 (trap dojściowy - brzeg prawy), km 44+980 (przystań kajakowa-brzeg prawy), km 41+150 (przystań kajakowa - brzeg prawy). Projektowane przystanie zrealizowane zostaną poprzez wykonanie za linią brzegu rzeki zatok, w których zakotwiczone będą pomosty na pływakach siatkobetonowych z drewnianym pokładem oraz trapem dojściowym w celu umożliwienia płynącym wyjścia z kajaków na brzeg oraz zejścia z brzegu do kajaków.

Starosta O. był organem właściwym do załatwienia sprawy na podstawie postanowienia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], który wyłączył Starostę L. z rozpatrywania przedmiotowej sprawy i wyznaczył do jej załatwienia Starostę O.

Od przedmiotowego orzeczenia odwołanie wniósł, będący stroną postępowania P. Zarząd Okręgu w [...]. W swoim odwołaniu zarzucił w/w decyzji naruszenie:

- art. 156 § 1 pkt 3 kpa - poprzez wydanie decyzji w sprawie rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną tj. decyzją Starosty L. z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [...]i następnie decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...].

- art. 156 § 1 pkt 6 kpa - z uwagi na to, iż wykonanie decyzji wywołałoby czyn zagrożony karą, gdyż budowa w/w obiektów stanowiłaby naruszenie dyspozycji art. 14 ust.2 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym zgodnie z którym, w obrębach ochronnych zabrania się połowu oraz czynności szkodliwych dla ryb, a w szczególności naruszania urządzeń tarliskowych, dna zbiornika i roślinności wodnej,

- art. 106 § 1 kpa poprzez wydanie decyzji administracyjnej przez organ I instancji bez uprzedniego uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, wydanego w formie orzeczenia podlegającego zaskarżeniu, w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

Rozpatrując odwołanie oraz przekazane wraz z nim dokumenty dotyczące przedmiotowej sprawy Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] stwierdził - iż nie zasługuje ono na uwzględnienie.

Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu wskazał, iż zgodnie z art. 140 ust. 1 ustawy Prawo wodne organem właściwym do wydawania pozwoleń wodnoprawnych jest starosta, wykonujący to zadanie, jako zadanie z zakresu administracji rządowej. Wnioskodawcą w sprawie uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych, na rzece B. jest Zarząd Powiatu w L., na którego wniosek decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [...] Starosta L. udzielił pozwolenia wodnoprawnego w przedmiotowej sprawie. W następstwie odwołania P. Zarządu Okręgu w [...] w którym podniesiono m.in. argument, że organ rozstrzygał w "swojej" sprawie, w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] orzekł o uchyleniu w/w decyzji i umorzeniu postępowania organu I instancji. Wskazał jednocześnie, iż w sytuacji gdy Zarząd Powiatu L. jest inwestorem i jednocześnie pracodawcą urzędników Starostwa Powiatowego w L., powinni oni zostać wyłączeni z rozpoznania sprawy na zasadzie art. 26 § 2 kpa w związku z § 3 tego artykułu, a sprawa powinna być przekazana organowi wyższego stopnia, celem wyznaczenia do jej załatwienia innego starosty. Tym sposobem organem właściwym w sprawie wyznaczony został Starosta O., a zarzut dot. art. 156 § 1 pkt 3 kpa nie znajduje uzasadnienia.

Odnosząc się do meritum sprawy organ wskazał, iż projektowane przystanie zrealizowane zostaną poprzez wykonanie za linią brzegu rzeki zatok, w których zakotwiczone będą pomosty na pływakach siatkobetonowych z drewnianym pokładem oraz trapem dojściowym w celu umożliwienia płynącym wyjścia z kajaków na brzeg oraz zejścia z brzegu do kajaków. Jednocześnie organ I instancji nałożył na wnioskodawcę obowiązek prowadzenia robót poza okresem tarła, celem wyeliminowania ewentualnej możliwości płoszenia ryb. Ponadto miejsca robót zlokalizowane są poza wyznaczonymi na rzece B. obrębami ochronnymi.

Wskazano, iż przedmiotowym postępowaniu nie było konieczności uzyskiwania stanowiska innego organu w zakresie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia z uwagi na fakt, że planowane zamierzenie inwestycyjne nie znajduje się na liście przedsięwzięć opisanych rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397).

Przedsięwzięcie nie jest także związane z terenem objętym ochroną na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody. Należy także zwrócić uwagę na fakt, że przedmiotem postępowania jest wykonanie przystani i innych urządzeń umożliwiających powszechne korzystanie z wód, jakim jest m.in. turystyka wodna, której formy na tym etapie wnioskodawca jednoznacznie nie precyzuje. Jednocześnie w umowach o użytkowanie przez P. obwodów rybackich rzeki B., w §8 ust. 2 zapisano, że "użytkownik godzi się z ryzykiem wystąpienia w okresie trwania umowy dalszych ograniczeń związanych m.in. uprawianiem rekreacji, turystyki, sportów wodnych, itp. Także uwagi strony dotyczące naruszenia i pogorszenia przez realizację wydanej decyzji stanu wód i ekosystemów od nich zależnych, nie znajduje bezpośredniego uzasadnienia i związane jest jedynie z domniemaniami strony dotyczącymi następstw ewentualnych robót w korycie rzeki, wynikających zdaniem P. z dalszych etapów realizacji przedsięwzięcia. Zarzuty dotyczące przyszłej ingerencji w koryto rzeki polegającej na usunięciu znajdujących się w nim przeszkód (drzew, konarów, itp.) leżą w gestii administratora rzeki i związane są z jego obowiązkami dotyczącymi zapewnienia bezkolizyjnego spływu wód, zaś jej ewentualne pogłębienie z uwagi na fakt, że przedmiotowe roboty w wodach wymagają pozwolenia wodno- prawnego musi być przedmiotem odrębnego postępowania.

Podjęta jednocześnie akcja środowisk wędkarskich sprzeciwu wobec uruchomienia na rzece B. turystyki wodnej (przedłożone wraz z odwołaniem "petycje") nie znajduje oparcia w przepisach ustawy Prawo wodne. Protest przedstawia jedynie stanowisko w omawianej sprawie z punktu widzenia protestującego. Nie jest on jednak jedynym użytkownikiem wód rzeki B., z uwagi na ustawowo zagwarantowane dla "każdego" prawo do powszechnego korzystania ze śródlądowych wód powierzchniowych.

Problem współużytkowania wód przez wędkarzy i inne podmioty dotyczy wszystkich rzek, na których możliwe jest uprawianie odmiennych niż wędkarstwo form rekreacji. Na L. nie ma ich zbyt wiele, dlatego tym bardziej konieczne jest ich racjonalne wykorzystanie. Turystyka kajakowa jest równie pożądaną formą rekreacji jak wędkowanie. Uprawiana w sposób zgodny z zasadami nie jest w żaden sposób uciążliwa dla środowiska.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. Zarząd Okręgu w [...], domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

1) naruszenie przepisów postępowania, w szczególności:

a) art. 156 § 1 pkt 3 kpa - z uwagi na okoliczność, iż decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji Starosty O. z dnia [...] lutego 2011 roku, udzielającą pozwolenia wodno prawnego Powiatowi L. na wykonanie przystani (pomostów) kajakowych na rzece B. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, tj. decyzją

Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], z dnia

[...] kwietnia 2010 r., , umarzającą decyzję Starosty L., z dnia [...] stycznia 2010 roku,

b) art. 24 §1 pkt. 1 i 4 w związku z art. 26§ 2 i 3 k.p.a -poprzez wydanie

decyzji przez organ niezdolny do załatwienia sprawy (RZGW w [...]),

albowiem wszyscy jego pracownicy winni być z mocy prawa wyłączeni od

prowadzenia sprawy z uwagi na fakt, iż są jednocześnie stroną postępowania

(wniósł swoje uwagi) i organem wydającym decyzję;

c) art. 64 § 2 k.p.a w zw. z art. 72 ust. 3 ustawy z dn. 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U.2008 nr 199, poz. 122"7 ze zm.) - zwanej dalej ustawą OOŚ, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej pomimo braków formalnych wniosku, tj. bez załączenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego,

d) art. 106 § 1 k.p.a - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej

pomimo niedochowania przez ten organ obowiązku uprzedniego uzyskania

wymaganego prawem stanowiska innego organu, wydanego w formie

orzeczenia podlegającego zaskarżeniu, w przedmiocie środowiskowych

uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia,

e) art. 156 §1 pkt 6 k.p.a - z uwagi na to, iż wykonanie decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego wywołałoby czyn zagrożony karą, gdyż budowa obiektów wymienionych w pkt 1, 2 i 6 tejże decyzji stanowiłoby naruszenie

dyspozycji art. 14 ust. 2. ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie

śródlądowym /Dz. U. z 2009 r., nr 189, poz. 1471, ze zm./ stanowiącym,

iż w obrębach ochronnych zabrania się połowu oraz czynności szkodliwych

dla ryb, a w szczególności naruszania urządzeń tarliskowych, dna zbiornika

i roślinności wodnej, [...]" zagrożonej odpowiedzialnością karną za ()

f) art. 125 ust. 3 ustawy Prawo wodne w zw. z art. 78 § 1 k.p.a,

a w konsekwencji art. 7, 77 i 80 k.p.a poprzez nieuwzględnienie przez organ

I instancji wniosku dowodowego skarżącego o powołanie biegłego na

okoliczność czy inwestycja nie spowoduje pogorszenia stanu ekologicznego

wód, albo czy nie uniemożliwi osiągnięcie dobrego stanu ekologicznego wód (w tym czy inwestycja nie spowoduje zmniejszenia populacji ryb) w myśl

art. 38 i następne ustawy Prawo wodne, a tym samym niezebranie całości materiału

dowodowego i dowolną ocenę dowodów;

g) art. 128 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo wodne poprzez enigmatyczne i nieegzekwowalne określenie obowiązków wobec uprawnionego do rybactwa,

tj. wykonania niektórych tylko urządzeń wodnych poza okresem tarła pstrąga

potokowego, lipienia i minoga strumieniowego, bez wskazania dokładnych dat

tego obowiązku, oraz nieobjęcia nim pozostałych urządzeń wodnych,

h) art. 128 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo wodne poprzez pominięcie w decyzji

obowiązku podjęcia przez inwestora działań służących poprawie stanu

zasobów ryb, a to z uwagi na nieuwzględnienie wniosku dowodowego z opinii

biegłego, który miał ocenić czy w wyniku realizacji inwestycji nastąpi

zmniejszenie populacji ryb,

i) art. 10 k.p.a poprzez uniemożliwienie stronom (w tym Zarządowi Okręgu

P. w [...]) brania czynnego udziału w całym postępowaniu,

tj. uniemożliwienie stronom przez organ II instancji przed wydaniem decyzji

zapoznania się z całością materiału dowodowego oraz wypowiedzenia

się o zebranych dowodach, materiałach i zgłoszonych żądaniach poprzez:

- niezawiadomienie o wszczęciu postępowania - wbrew treści art. 61 §4 k.p.a

wzw.z art. 140 k.p.a, - niezawiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego.

2) Naruszenie prawa materialnego, tj.

a) art. 71 ust. 2 pkt. 2 ustawy OOŚ w zw.z § 3 ust. 1 pkt 62 i pkt 63 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 9.11.2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2010 nr 213 poz. 1397 — zwane dalej rozporządzeniem OOŚ) -poprzez przyjęcie, że w sprawie nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, podczas gdy inwestycja wypełnia przesłanki do zakwalifikowania jej jako "śródlądowa droga wodna", oraz "przystanie śródlądowe dla nie mniej niż 10 statków";

b) art. 31 ust. 2 i art. 38 ust. 1 i 2 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) polegające na zakończeniu postępowania administracyjnego w pierwszej instancji, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia, poprzez uzyskanie ekspertyzy środowiskowej, czy wdrażana inwestycja nie spowoduje pogorszenia stanu wód i ekosystemów od nich zależnych oraz czy nie wyrządzi szkód.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, iż w jej ocenie zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały

z rażącym naruszeniem procedury administracyjnej oraz z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

Podniesiono, iż w niniejszej sprawie Starosta L. wydał już decyzję dnia [...] stycznia 2010 roku, znak [...]. Decyzja ta została następnie umorzona przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w dniu [...] kwietnia 2010 r., znak [...]. Decyzja o umorzeniu jest ostateczna i nie została uchylona w trybie przewidzianym przez prawo administracyjne.

W związku z powyższym, zgodnie z dyspozycją art. 156§1 pkt 3 KPA mamy do czynienia w tym postępowaniu z próbą przełamania zasady res iudicata. Ponowne rozstrzygnięcie przez organ sprawy załatwionej wcześniej decyzją ostateczną jest możliwe tylko po uchyleniu pierwotnej decyzji w ustalonym przez prawo trybie. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 1998 r., IV SA 1061/96, Lex nr 45166: wskazującego, iż "Zastosowanie przepisu art. 156 §1 pkt 3 k.p.a. następuje tylko w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwoma decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Istnienie tożsamości sprawy zachodzi przypadku występowania tych samych podmiotów w sprawie, tego samego stanu prawnego nie zmienionym stanie faktycznym sprawy oraz tego samego przedmiotu, rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów".

Ponadto skarżący wskazał, iż organ, który wydał decyzję w II instancji (Dyrektor RZGW w [...]), był jednocześnie stroną tego postępowania. Reprezentuje on bowiem Skarb Państwa - właściciela wody, jest zatem stroną toczącego się postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na podst. art. 127 ust. 7 pkt 2 Prawa wodnego. Organ ten, korzystał postępowaniu pierwszoinstancyjnym z przysługującego mu, jako stronie, prawa do składania wniosków i uwag (pismo RZGW w [...] - Zarządu Zlewni [...] z dn. 9.02.2011 r.). Organ ten pełnił zatem w tym postępowaniu podwójną rolę: strony i decydenta. Procedowanie w takich warunkach narusza art. 8 i art. 24 § 1 pkt. 1 i 4 KPA. wszyscy pracownicy RZGW w [...] winni być wyłączeni od prowadzenia tej sprawy stosownie do art. 26 KPA. Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 24 §1 pkt. 1 i 4 KPA wyłączenie pracownika następuje z mocy prawa i nie jest w tym względzie wymagany zarzut strony.

Podniesiono także, iż decyzja organu I instancji wydana została pomimo braków formalnych wniosku, tj. niedołączenia do wniosku o pozwolenie wodnoprawne decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jak nakazuje art. 72 ust 3 ustawy OOŚ. Decyzja taka jest wymagana dla przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w rozporządzeniu do tej ustawy. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 63 lit a) rozp. OOS do przedsięwzięć powyższych :

zalicza się "przystanie śródlądowe dla nie mniej niż 10 statków, w tym statków używanych wyłącznie do uprawiania sportu lub rekreacji, o których mowa w ustawie o żegludze śródlądowej". Statkiem w myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o żegludze śródlądowej jest każde urządzenie pływające o napędzie mechanicznym lub bez napędu mechanicznego, w tym również prom, wodolot i poduszkowiec, przeznaczone lub używane na śródlądowych drogach wodnych do: (..) przewozu osób lub rzeczy, (.) uprawiania sportu lub rekreacji". Oznacza to, że na wodach śródlądowych za statki uważa się nie tylko duże łodzie, ale nawet małe kajaki czy / pontony jeśli służą rekreacji. Planowane pływające pomosty mają mieć wymiary 8 x 2,4 m, zaś przystanie mają być usytuowane w zatokach o wymiarach 13 x 4 m, a więc wydaje się (choć brak jest na ten temat danych w operacie wodnoprawnym), że w pojedynczej zatoce (przystani) jak i dookoła pomostu nie będzie problemu z przycumowaniem co najmniej 10 kajaków, pontonów . tym samym każda z przystani samodzielnie przekroczy wartość progową - tj. 10 statków. Niezależnie od powyższego nadmienić też należy, że wszystkie przystanie należy traktować jako jedno funkcjonalnie ze sobą powiązane przedsięwzięcie, w ramach tej samej trasy kajakowej, więc zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 3 rozp. OOŚ nawet jeśli jakaś przystań nie osiągnęłaby wartości progowej (10 statków), to po zsumowaniu parametrów dla wszystkich 4 przewidzianych w decyzji przystani niewątpliwie ta wartość zostałaby dość znacząco przekroczona. Przedsięwzięcie kwalifikuje się do wydania decyzji środowiskowej także dlatego, że spełnia przesłankę z § 3 ust. 1 pkt 62 rozp. OOS - tj. "śródlądowa droga wodna". Definicję śródlądowych dróg wodnych wyznacza art. 9 pkt 18 ustawy Prawo wodne: "rozumie się przez to śródlądowe wody powierzchniowe, na których, z uwagi na warunki hydrologiczne oraz istniejące urządzenia wodne, możliwy jest przewóz osób i towarów statkami żeglugi śródlądowej". Wybudowanie urządzeń wodnych zatwierdzonych w zaskarżonym pozwoleniu wodnoprawnym (przystani i trapów) w praktyce stworzy właśnie na rzece B. śródlądową drogę wodną, albowiem będzie możliwy przewóz osób (w praktyce także towarów) statkami (w rozumieniu ustawy o żegludze śródlądowej). Nie można przy tym uznać za logicznie spójną argumentacji organu, że budowa przystani i trapów nie przesądza o tym, że będą one wykorzystywane w celu organizacji ruchu kajakowego, skoro właśnie takie jest ich przeznaczenie, pod takim hasłem inwestor pozyskał środki (dotację) na tą inwestycję, oraz w takim celu ją promuje. Nie buduje się przecież urządzeń wodnych po to, aby stały nieużywane i zamknięte. Biorąc pod uwagę powyższe planowana inwestycja wymagała decyzji środowiskowej, która jednak nie została wydana. Bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest stanowisko Wójta Gminy S. stwierdzające, że nie jest wymagana decyzja środowiskowa, w sytuacji gdy zostało ono uzyskane w sierpniu 2010 r. na tle poprzedniego stanu prawnego (nieaktualnego zp. OOS z 2004 r.). Nie jest ono prawnie wiążące dla organu wydającego pozwolenie wodnoprawne, który sam powinien ocenić czy zachodzą przesłanki do wydania takiej decyzji. Istnieją też poważne wątpliwości czy istotnie to Wójt Gminy S. jest organem właściwym do wydania decyzji środowiskowej, skoro inwestycja przebiega przez 4 gminy i Miasto L.

Ponadto pismo Wójta Gminy S. nie było doręczane stronom i też nie podlegało zaskarżeniu, na zasadach odwoławczych przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. Tym samym, w tym wycinku postępowania naruszono gwarancje procesowe strony przewidziane w art. 10 § 1 k.p.a

Wskazano także, iż w toku postępowania z lat 2009 - 2010, dotyczącego tej samej inwestycji, organ ten wydał w dniu 1 stycznia 2010 r. postanowienie nie nakładające obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, zaś w dniu [...] lutego 2010 r. decyzję w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla wskazanego przedsięwzięcia . Pierwsze z rozstrzygnięcie nie zostało doręczone ZO P. w [...] i nie przyznano nam prawa jego zaskarżenia. Decyzję z dnia [...] lutego 2010 r. zaskarżyliśmy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., które podzieliło przedstawione przez nas argumenty i uchyliło decyzję Wójta Gminy S.

W obecnym postępowaniu nie wydał jednak postanowienia na które służyłoby zażalenie. Sporządził pismo, które podlegało jedynie doręczeniu Zarządowi Powiatu w L. Taka praktyka zdaniem skarżącego jest niedopuszczalna, gdyż narusza nasze uprawnienia przewidziane w art. 10 § 1 k.p.a. Niedostrzeżenie tego uchybienia przez organ I instancji stanowi naruszenie art. 106 §1 k.p.a i powinno skutkować uchyleniem decyzji przez Dyrektora RZGW w [...], co niestety nie nastąpiło.

Podniesiono także, iż na rzece B. w miejscowościach S., S., P. oraz O. uchwałą nr [...] Zarządu Województwa [...] z dn. [...].01.2011 r. ustanowiono 6 obrębów ochronnych na podst. art. 14 ustawy z dn. 18.04.1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz.U.2009 nr 189 poz. 1471 ze zm), w związku z tym, że znajdują się tam tarliska oraz miejsca rozwoju narybku i gromadnego bytowania ryb, w tym gatunków chronionych (minóg strumieniowy, śliz). W obrębach tych na podst. art. 14 ust. 2 ustawy o rybactwie śródlądowym zabrania się połowu ryb oraz czynności szkodliwych dla ryb, w tym w szczególności naruszania dna zbiornika i roślinności wodnej oraz uprawiania sportów motorowodnych. Ponieważ niektóre planowane urządzenia wodne są zlokalizowane na terenie wyznaczonych obrębów ochronnych, w wyniku ich realizacji obręby ulegną uszkodzeniu poprzez zmianę dna i brzegów rzeki (budowa zatok o wymiarach 13x4rn), oraz zamulenie dna obrębów w miejscu oraz poniżej prowadzonych prac, które w konsekwencji stanie się nieprzydatne do zakładania gniazd tarłowych, gdy nastąpi okres tarła (tzw. zamulenie tarlisk). Ponadto wybudowanie infrastruktury kajakowej stworzy trasę kajakową, a więc ruch kajakowy będzie się odbywał poprzez wszystkie istniejące obręby ochronne (nie tylko te zabudowane przystaniami lub trapami). Tymczasem spływ kajakowy jest czynnością szkodliwą dla ryb, ponieważ poprzez płoszenie zakłóca lub przerywa ich tarło, żerowanie i rozwój form narybkowych. Szczególnie silne niekorzystne oddziaływanie będzie na terenie przystani lub trapów, gdzie kajaki będą się zatrzymywać, cumować, będą wyciągane i wodowane.

Skarżący wskazał, iż planowane przystanie lub trapy:

1) pkt 1.2 pozwolenia wodnoprawnego — trap dojściowy w km 53+275 rz. B.,

2) pkt 1.3 pozwolenia wodnoprawnego — trap dojściowy w km 53+230 rz. B.,

3) pkt 1.6 pozwolenia wodnoprawnego — przystań kajakowa w km 48+95 O rz. B.,

- znajdować się będą na terenie obrębów ochronnych:

a) 1 pkt 2 uchwały Zarządu Woj. [...] — km 53+ 100 do 53+275 rz. B., b) 1 pkt 4 uchwały Zarządu Woj. [...] — km 48+850 do 48+950 rz. B. Należy też podkreślić, że trasa kajakowa będzie przecinała także pozostałe obręby ochronne wyznaczone uchwałą Zarządu Woj. [...], wywołując czynności szkodliwe dla ryb (niszczenie tarlisk przez przepływające kajaki oraz płoszenie ryb), nawet jeśli nie będą w nich zlokalizowane urządzenia wodne.

Zarówno sama budowa, jak i korzystanie z wybudowanych urządzeń wodnych przez ludność prowadzić będzie do przestępstwa. Naruszenie zakazów obowiązujących w obrębie ochronnym stanowi bowiem przestępstwo z art. 27c ust. 1 pkt 4) ustawy o rybactwie śródlądowym. Tym samym wykonanie planowanych urządzeń wodnych wywoła czyn zagrożony karą. Decyzja zezwalająca na wykonanie takich urządzeń jest zatem obarczona wadą nieważności z art. 156 §1 pkt 6 k.p.a.

Skarżący zarzuci również, iż organ I instancji nie uwzględnił jego wniosku dowodowego o powołanie biegłego, który oceniłby wpływ inwestycji na stan ekologiczny wód (wobec wymogów z art. 38 i następnych Prawa wodnego do zachowania i przywracania dobrego stanu ekologicznego wód, oraz zakazu pogarszania stanu wód), na gatunki chronione, na populację ryb, oraz na obręby ochronne. Wniosek zmierzał ponadto do ustalenia szkód w rybostanie rzeki celem nałożenia na inwestora obowiązku uczestniczenia w kosztach zarybiania wód, stosownie do art. 128 ust. 2 pkt 6 Prawa wodnego. Organ ten oczywiście błędnie zinterpretował wniosek dowodowy, jakoby miał on ustalić czy jest wymagana decyzja środowiskowa. Tymczasem obowiązek uzyskania decyzji środowiskowej wynika wprost z parametrów inwestycji podanych przez inwestora oraz określonych w rozporządzeniu OOS, i opinia biegłego nic w tym zakresie nie mogłaby zmienić. Tym samym organ nie zebrał całości materiału dowodowego, zaś jego ocena wyrażona w uzasadnieniu, że inwestycja nie pogorszy dobrego stanu wód i ekosystemów od nich zależnych, ani nie będzie miała znacząco negatywnego wpływu na środowisko (a zwłaszcza obręby ochronne) jest dowolna.

Wskazano również, iż organ I instancji enigmatycznie określił obowiązki wobec uprawnionego do rybactwa, tj. wykonanie niektórych tylko urządzeń wodnych poza okresem tarła pstrąga potokowego, lipienia i minoga strumieniowego, bez wskazania dokładnych dat tego obowiązku, oraz nieobjęcia nim pozostałych urządzeń wodnych. Takie określenie, bez wskazania dokładnych dat zakazu prowadzenia prac, w sytuacji gdy okresy tarła są łatwe do ustalenia, gdyż danych naukowych w tym zakresie nie brakuje, wydaje się nieracjonalne. Tak lakonicznie określony zakaz w praktyce pozostanie blankietowy, bowiem niezwykle trudne będzie udowodnienie, że w dniu prowadzenia prac akurat ryby nie tarły się. Zakaz ten jest zresztą dalece niewystarczający, albowiem ochronie musi podlegać nie tylko sam akt tarła, ale również okres inkubacji złożonej w gniazdach tarłowych ikry. Cóż bowiem przyjdzie z ochrony samego tarła, gdy złożona w gniazdach tarłowych ikra, bądź niesamodzielny świeży wylęg przebywający jeszcze w gniazdach ulegnie fizycznemu zniszczeniu bądź zamuleniu (co w praktyce prowadzi do zatrzymania filtracji wody przez gniazdo i "uduszenia się" ikry/wylęgu z braku świeżej wody i tlenu).

Skarżący zarzucił, iż w aktach niniejszej sprawy brak jest końcowego oświadczenia stron oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie powiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego. Co uzasadnia wniosek o naruszeniu przez organ II instancji obowiązku ustalonego w art. 10 § 1 KPA. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż stronę całkowicie pozbawiono możliwości podejmowania czynności procesowych w tym postępowaniu, czyli odmówiono jej realizacji swych elementarnych praw.

Zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) ustawodawca, określając sposób korzystania z wód, nakazuje, aby nie powodowało ono pogorszenia stanu ekologicznego wód i ekosystemów od nich zależnych. Przez stan ekologiczny wód rozumie się stan naturalny, jaki występuje w przyrodzie w ich przestrzennym rozmieszczeniu i wzajemnym ustosunkowaniu do populacji ludzkiej, roślinnej i zwierzęcej. Człowiek, korzystając z wody, nie może pogarszać jej stanu naturalnego, powodując zakłócenia w środowisku. Korzystanie z wód musi odbywać się w taki sposób, aby nie naruszać ekosystemów od wód zależnych, to znaczy ekosystemu roślin i zwierząt. Korzystanie z wody nie może naruszać równowagi w tych zależnościach oraz wiązać się z wyrządzaniem szkód w ekosystemie. Skarżący podkreślił, iż we wszystkich stadiach postępowania podnosił, że przedsięwzięcie będące przedmiotem wskazanego postępowania administracyjnego niesie ze sobą szereg zagrożeń ekologicznych dla ekosystemu górnego odcinka rzeki B. Na poparcie swoich tez przywołuje szereg argumentów merytorycznych. Powołuje się m.in. na wieloletnie negatywne doświadczenia sąsiednich okręgów wędkarskich, na terenie których prowadzone są masowe i zorganizowane spływy kajakowe, jak choćby wód R. Tymczasem organy administracji nie przeprowadziły żądnych czynności dowodowych zmierzających do potwierdzenia lub obalenia w/wym. tez stawianych przez stronę. Autorytarnie stwierdzając, iż tego typu działalność nie niesie ze sobą żadnych negatywnych skutków dla środowiska naturalnego. W ocenie skarżącego organ administracji nie może przyznawać sobie uprawnień eksperckich w dziedzinie wiedzy, którą nie dysponuje. O szkodliwości inwestycji dla środowiska naturalnego winni się wypowiadać i rozstrzygać kompetentni i niezależni eksperci. Tak istotny dowód, bo przecież kluczowy dla rozpoznania sprawy powinien być przeprowadzony przez organ administracji nawet z urzędu. Wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczą szkodę, bowiem budowa przystani stanowi znaczną ingerencję w ekosystem rzeki B. W związku z powyższym przesądza o znaczącym, negatywnym oddziaływaniu przedsięwzięcia na wskazany wycinek środowiska naturalnego. W ramach kwestionowanego projektu planowane jest wykonanie na zaledwie kilkunastu kilometrach rzeki, aż 10 pomostów i trapów kajakowych. Specyfika konstrukcji pomostów przewiduje w pierwszej kolejności ingerencję sprzętem ciężkim w koryto rzeki. W ten sposób ma być pod każdy z nich wykonana sztuczna zatoka, w której w dalszej kolejności będą zakotwiczane betonowe pontony, na których układana będzie konstrukcja pomostów. W miejscu projektowanych przystani brzegi i dno rzeki zostaną uregulowane, konieczne będzie również usunięcie z koryta rzeki znajdujących się w nim naturalnych przeszkód, min. w postaci zatopionych konarów drzew. Każda, nawet najmniejsza regulacja naturalnego biegu rzeki, w sposób nieuchronny prowadzi do pogorszenia stanu siedlisk flory i ichtiofauny związanej ze środowiskiem wodnym. Budowa przystani będzie miała znaczący negatywny wpływ na środowisko naturalne wynikające z płoszenia zwierząt, również tych prawnie chronionych, niszczenia ich siedlisk i tarlisk, ograniczenia zdolności do samooczyszczania się wody i wielu innych negatywnych ekologicznie oddziaływań. Skutki pozbawienia rzeki bezcennych dla wielu gatunków ichtiofauny przeszkód w nurcie będą miały charakter trwały. Zniszczenie siedlisk tych gatunków będzie nieodwracalne i bezwątpienia wpłynie na ich liczebność w rzece. W skrajnym przypadku może nawet doprowadzić do wyginięcia zagrożonych i nielicznie występujących gatunków. Zasięg powyższego oddziaływania będzie występował na całym spornym odcinku trasy, czyli ok. 13 km rzeki będącej siedliskiem cennych przyrodniczo gatunków, zarówno flory, fauny i ichtiofauny. Na tak niewielkiej i bardzo płytkiej rzece, jaką na odcinku, którego dotyczy decyzja, jest B., nie sposób pogodzić ochrony gatunków objętych ścisłą ochroną, do czego zobowiązuje Prawo ochrony środowiska oraz zorganizowanych i masowych form kajakarstwa. Uprawianie tego typu kajakarstwa wymaga drastycznych ingerencji w rzekę

- budowy specjalistycznej infrastruktur, usunięcia z niej naturalnych przeszkód, udrożnienia I pogłębienia koryta rzeki. Działania te spowodują, że rzeka B. na całym odcinku od S. do P. zatraci swój pierwotny charakter i zostanie przekształcona w kanał i drogę wodną. Wydanie decyzji zezwalającej na wykonanie przedsięwzięcia w tak zaproponowanym wariancie, bez rozważenia wariantów alternatywnych spowoduje negatywne i nieodwracalne zmiany w środowisku naturalnym. Warto w tym miejscu podnieść, iż drodze konsultacji społecznych został opracowany projekt kompromisowy, akceptowany zarówno przez stowarzyszenia wędkarskie i pasjonatów kajakarstwa przewidujący przesunięcie części wielokilometrowej trasy kajakowej na rzece B. zaledwie o kilkanaście kilometrów w dół rzeki. Według tego projektu początkowy odcinek owej trasy znajdowałby się w m. P., gdzie zagrożenia środowiskowe są nieporównywalnie mniejsze ze względu na znaczącą zmianę naturalnego charakteru rzeki, tj. wielkości i głębokości akwenu. Górny odcinek rzeki B. jest obszarem cennym przyrodniczo, płynącym częściowo na terenach wymagającym specjalnej ochrony. Mimo, iż dolina rzeki nie została bezpośrednio I włączona do sieci obszarów Natura 2000, to występują tu gatunki z załącznika II do dyrektywy siedliskowej. Obecność siedlisk gatunków prawnie chronionych było jednym z podstawowych kryteriów tworzenia sieci obszarów wchodzących w skład Programu Natura 2000. Na spornym odcinku rzeki występują gatunki ujęte w w/w dyrektywie oraz objęte ochroną ścisłą zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną (Dz. U. z 2004 r. Nr 220 poz. 2237 z późn. zm), tj.: minóg strumieniowy - Lampetraplaneri (zał. 1 poz. 160), śliz Barbatula barbatula (zał. 1 tj. bóbr europejski Ca.storber (zał. 2 poz. 18,), wydra europejska Lutra Lutra (zał. 2 poz. 23) i czapla siwa Ardea cinerea (zał. 2 poz. 10). poz. 172), zimorodek zwyczajny Alcedo atthis (zał.] poz. 275) oraz częściową ochroną.

Działania niezbędne przy budowie przystani, na które zezwala zaskarżona decyzja, spowodują tak daleko idącą zmianę w środowisku naturalnym. Skutki tych działań wywrą piętno na wskazanym wycinku środowiska naturalnego na wiele lat. Mogą też spowodować nieodwracalne szkody dla warunków bytowych w/wym. gatunków chronionych. Zaś w przypadku objętych całkowitą ochroną przedstawicieli ichtiofauny ich całkowite wyginiecie w rzece B.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów Sąd uznał, iż skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie było wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przystani (pomostów) kajakowych na rzece B. na określonych w decyzji odcinkach. Podstawę wydania zaskarżonej w sprawie decyzji stanowił art. 122 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne, zgodnie z którym jeżeli ustawa nie stanowi inaczej pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na wykonanie urządzeń wodnych. Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 lit. h pod pojęciem urządzeń wodnych należy rozumieć urządzenia służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności pomosty, przystanie. W niniejszej sprawie Powiat L. wystąpił do Starosty O. (jako organu wyznaczonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej do rozpoznania sprawy) wnioskiem z dnia 21 grudnia 2010r. o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przedmiotowej inwestycji.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w toku postępowania strona skarżąca wielokrotnie wskazywała na uchybienie w zakresie nieprzeprowadzenia przez właściwe organy oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia i niedołączenie do wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt. 6 i 86 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody następuje przed wydaniem pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych - wydawanego na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie w/w decyzji. Złożenie wniosku powinno nastąpić w terminie 4 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, przy czym termin ten w pewnych sytuacjach może ulec przedłużeniu o 2 lata.

Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu, planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia.

Częścią postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się:

- obligatoryjnie - dla planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko,

- fakultatywnie - dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na przedsięwzięcie na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

W art. 60 ustawy zawarta jest delegacja dla Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia:

1) rodzaju przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko,

2) rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko;

3) przypadki, gdy zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako przedsięwzięcia, o których mowa w pkt 1 i 2.

Do czasu wydania tych przepisów:

1) za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko;

2) za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony.

Prowadzi to do wniosku, iż zastosowanie w niniejszej sprawie mogły mieć przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). albo obowiązującego od 15 listopada 2010r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko Dz.U.Nr 213, poz.1397.

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 58 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać przystanie śródlądowe i morskie zapewniające miejsca do cumowania nie mniej niż 50 statków, w rozumieniu ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej, z wyjątkiem przystani o długości nabrzeża nieprzekraczającej 80 m;

Zgodnie zaś z § 3 ust. 1 pkt 63 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 listopada 2010 r. do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się przystanie śródlądowe:

a) dla nie mniej niż 10 statków, w tym statków używanych wyłącznie do uprawiania sportu lub rekreacji, o których mowa w ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej,

b) wykorzystujące linię brzegową na długości większej niż 20 m;

Z akt sprawy jak słusznie podnosi skarżący nie wynika jaka ilość statków/ kajaków będzie mogła cumować przy planowanych przystaniach. Kwestia ta nie została rozważna na żadnym etapie sprawy. Nie wskazano także wprost na długość nadbrzeża jaką planuje się wykorzystać. Z uwagi na to, nie moża wykluczyć, iż w obu przywołanych powyżej rozporządzeniach planowana inwestycja ewentualnie znajduje się na liście przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu może być wymagany.

Wskazać zatem należy, iż obowiązek przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 63 ust. 1 ustawy). Ustawa wymaga tutaj wydania w każdej sytuacji postanowienia - pozytywnego albo negatywnego (art. 63 ust. 1 lub 2 ustawy).

Postanowienie, zarówno pozytywne jak i negatywne, wydaje się po zasięgnięciu opinii organów o których mowa w art. 64 w/w ustawy.

Na postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko przysługuje zażalenie. Zgodnie z art. 125 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, postanowienia od których służy zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, doręcza się na piśmie.

Jak wynika z akt sprawy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010r. Wójt Gminy S., jako organ właściwy w sprawie (zgodnie z art. 75 ust. 4 ustawy- bowiem przez teren tej gminy przebiega przeważająca część planowanej inwestycji) powołując się na § 3 ust. 1 pkt. 58 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, stwierdził brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Ustawa nie przewiduje jednak zażalenia na postanowienie negatywne. Tym samym zarzuty skargi w tym zakresie nie są uzasadnione.

Niezależnie jednak od powyższego wskazać należy, iż okoliczność, iż w sprawie nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie zwalnia organu od wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W decyzji takiej właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Charakterystyka przedsięwzięcia i karta informacyjna przedsięwzięcia stanowią załączniki do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 84 ust. 1 i 2 ustawy).

Uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymogów k.p.a., w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, powinna zawierać informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Tym samym organ wydający zaskarżoną w sprawie decyzję zobowiązany był zgodnie z art. 86 w/w ustawy do wydania jej w oparciu o dołączoną do wniosku decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody. W aktach sprawy brak jest jednak takiego rozstrzygnięcia. Do wniosku Zarządu Powiatu L. z dnia 21 grudnia 2010r. wszczynającego postępowania w kontrolowanej sprawie dołączono jedynie stanowisko Wójta Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2010r. w sprawie braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, co w ocenie Sądu stanowi uchybienia mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie jakie zapadło w niniejszej sprawie. Mając na uwadze ekonomikę postępowania Sąd uznał, iż organ odwoławczy winien wyjaśnić przedmiotową kwestię, w drodze uzupełnienia materiału dowodowego poprzez dołączenie do niego stosownej decyzji środowiskowej. Gdyby zaś okazało się, iż przed wydaniem kontrolowanej w sprawie decyzji - pozwolenia wodnoprawnego, decyzja środowiskowa nie została wydana organ odwoławczy zobowiązany będzie na podstawie art. 138 §2 k.p.a uchylić decyzję organu I instancji i przekazać mu sprawę do ponownego rozpoznania w oparciu o kompletny materiał dowodowy.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał także za zasadny zarzut braku odniesienia się przez organ odwoławczy do kwestii wpływu planowanej inwestycja na stan wód w tym populację ryb oraz znajdujące się w zakresie oddziaływania inwestycji obręby chronione, na terenie których zabrania się dokonywania czynności szkodliwych dla ryb, na co wskazywał skarżący w odwołaniu. Organ nie rozważył powyższych kwestii, pomimo tego, iż ciążył na nim taki obowiązek wynikający nie tylko z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, 15, 77 §1 i 107§3 k.p.a) ale także z art. 125 ust. 3 w zw. z art. art. 128 ust. 1 pkt 7 i art. 128 ust. 2 pkt. 6 ustawy prawo wodne. W świetle tych przepisów w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, a w szczególności obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego (ust. 1 pkt 7). W razie potrzeby w pozwoleniu wodnoprawnym dodatkowo ustala się obowiązek podjęcia działań służących poprawie stanu zasobów ryb lub uczestniczenia w kosztach zarybiania wód powierzchniowych, jeżeli w wyniku realizacji pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienie ich migracji (ust. 2 pkt 6). W zaskarżonej w sprawie decyzji nie dokonano oceny ewentualnego wpływu (lub jego braku) planowanej inwestycji zarówno w trakcie jej budowy, jak i eksploatacji na stan wód w tym populację znajdujących się w niej ryb ze szczególnym uwzględnieniem gatunków chronionych, co narusza w/w przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Tym samym Sąd nie może dokonać oceny, czy żądanie skarżącego w zakresie powołania biegłego na tą okoliczność jest zasadne, czy też nie. Należy podkreślić, że organ administracji nie jest związany wnioskiem strony o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób niebudzący wątpliwości może być ustalona przez ten organ (wyrok NSA z dnia 1 lutego 1982 r., I SA 2497/81, niepubl.). Dowód z opinii biegłego powinien być dopuszczony wówczas, gdy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego co do okoliczności faktycznych okaże się, że pełna ocena jego wyników wymaga bliższego poznania reguł istniejących w danej dziedzinie. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy, organ nie dokonał we własnym zakresie oceny wpływu planowanej inwestycja na stan wód w tym żyjące w nim ryby. Nie rozważył również, iż ocena taka winna być dokonana na gruncie niniejszej sprawy przez biegłego, zgodnie z żądaniem strony skarżącej co stanowi naruszenie art. 77, 78 i 80 k.p.a, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Sąd nie podziela zaś pozostałych zarzutów skargi. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zarówno zaskarżonej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty O. nie można zarzucić, iż wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a) z uwagi na to, że dotyczą sprawy rozstrzygniętej już inną ostateczną decyzją. Decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2010r. uchylono decyzję Starosty L. z dnia [...] stycznia 2010r. i umorzono postępowanie przed organem I instancji z tego względu, iż Starosta L. nie mógł orzekać w sprawie. Następnie postanowieniem z dnia [...] listopada 2010r. DRGW w [...] wyznaczył Starostę O. jako organ właściwy do jej rozpoznania. Tym samym nie można zgodzić się z zarzutem strony skarżącej jakoby w/w decyzją rozpoznano już merytorycznie niniejszą sprawę.

Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut wyłączenia na podstawie art. 24 i 26 k.p.a wszystkich pracowników organu odwoławczego tj. Regionalnego Dyrektora Gospodarki Wodnej w [...] od rozpoznania sprawy z uwagi na to, iż RZGW w [...] Zarząd Zlewni [...] jako działający z imieniu Skarbu Państwa -właściciel wody wystosował pismo z dnia 9 lutego 2011r. w niniejszej sprawie. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 4 ust. 4 ustawy Prawo Wodne właściwy dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starostów realizujących:

1) zadania z zakresu administracji rządowej, określone w ustawie;

2) kompetencje organu właściwego do wydania pozwolenia wodnoprawnego.

Art. 4 ust. 4a stanowi zaś, iż odwołania od decyzji starostów realizujących zadania, o których mowa w ust. 4, wnosi się do dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej, na którego obszarze właściwości następuje szczególne korzystanie z wód lub są podejmowane czynności wymagające pozwolenia wodnoprawnego albo czynności wymagające decyzji starosty w zakresie, o którym mowa w ust. 4pkt 1. Tym samym nie ulega wątpliwości, iż ustawodawca wprost wskazał organ odwoławczy- dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej do rozpoznania niniejszej sprawy dot. wydania pozwolenia wodnoprawnego.

Tymczasem przepisy na które powołuje się skarżący określają sytuacje kiedy pracownik danego organu winien podlegać wyłączeniu od rozpoznania niniejszej sprawy. Art. 24 § 1 k.p.a stanowi, iż pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:

1) w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki,

2) swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia,

3) osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli,

4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3,

5) w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji,

6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne,

7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej.

§ 2. Powody wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu trwają także po ustaniu małżeństwa (§ 1 pkt 2), przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 1 pkt 3).

§ 3. Bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności nie wymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika.

§ 4. Wyłączony pracownik powinien podejmować tylko czynności nie cierpiące zwłoki ze względu na interes społeczny lub ważny interes stron.

W świetle zaś art. 25 § 1. Organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych:

1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3,

2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3.

Tym samym w ocenie Sądu powyższe przepisy nie stanowią podstawy do wyłączenia organu odwoławczego i jego pracowników od rozpoznania niniejszej sprawy, skoro kompetencja ta wynika wprost z ustawy Prawo wodne.

Wbrew zarzutom skargi w ocenie Sądu na etapie postępowania odwoławczego nie doszło także do naruszenia określonej w art. 10 k.p.a zasady czynnego udziału stron w postępowaniu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na jego rozstrzygnięcie. Postępowanie to zostało zainicjowane odwołaniem wniesionym przez stronę skarżącą i wprawdzie organ odwoławczy przed wydaniem decyzji nie wezwał jej do zapoznania się i wypowiedzenia odnośnie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jednak jak wynika z akt sprawy na tym etapie postępowania nie uzupełniano materiału dowodowego. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiło zatem odwołanie i dokumenty wniesione przez stronę skarżącą oraz materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji.

Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. uchylił w pkt. 1 sentencji zaskarżoną w sprawie decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] czerwca 2011r. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji wydano w oparciu o art. 152 p.p.s.a , zaś orzeczenie o zwrocie skarżącemu kosztów postępowania oparto o art. 200 w/w ustawy.