Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1798/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7.
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 24 ust. 1 i 3, art. 138 par. 2, art. 8, art. 110, art. 107 par 3, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 6, art. 7, art. 77 par. 1.
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 21 ust. 2 i 4.
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
article: art. 3 ust. 2 pkt 4.
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 368 poz 74 art. 16 ust. 3 i 6.
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE)  nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów  wiejskich.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Karol Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 czerwca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 589/12 w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. F. na rzecz Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę J. F. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji, przedstawiał się następująco:

wnioskiem z dnia 14 maja 2009 r. skarżący wystąpił o przyznanie płatności na rok 2009 r., w tym pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. Z. pismem z dnia 22 czerwca 2009 r. wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku, a następnie kolejnym pismem do złożenia wyjaśnień w zakresie wykrytych nieścisłości wskazanych w wezwaniu. Korekty wniosku i wyjaśnienia zostały złożone odpowiednio w dniu 30 czerwca i 11 września 2009 r.

W dniu 9 września 2009 r. przeprowadzono w gospodarstwie skarżącego kontrolę na miejscu, a w dniach od 1 do 2 października 2009 r. przeprowadzono kontrolę sprawdzającą. Kolejnym pismem organ poinformował skarżącego, że korekta z września 2009 r. została wypełniona w sposób nieprawidłowy jak również, że skarżący nie wyjaśnił wszystkich nieprawidłowości, do wyjaśnienia, których był wzywany przez organ. W odpowiedzi na to pismo skarżący złożył kolejną korektę wniosku.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. Z. odmówił skarżącemu przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW na rok 2009 i nałożył sankcje w wysokości 12.636,51 złotych na okres trzech lat. Organ wskazał w uzasadnieniu decyzji, że w związku z niewyjaśnienie stwierdzonych rozbieżności cześć zgłoszonych działek została wykluczona z płatności. Uwzględnione do płatności zostały trzy działki o łącznej powierzchni 29,95 ha. Z uwagi na różnicę pomiędzy zadeklarowaną we wniosku powierzchnią działek, a stwierdzoną w trakcie kontroli, wynoszącą ponad 50%, odmówiono płatności.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że skarżący na żadnym etapie postępowania nie złożył spójnej i niebudzącej wątpliwości korekty wniosku.

Sąd I instancji oddalając skargę przyjął, że w sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej: ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich), rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętej Programem Rozwoju Obszarów wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 40, poz. 329 ze zm., dalej: rozporządzenie z 11 marca 2009 r.) oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L 2006.368.74, dalej: rozporządzenie nr 1975/2006). Przywołując przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz rozporządzenia z 11 marca 2009 r., Sąd I instancji wskazał, że dane dotyczące powierzchni działek, które są podstawą przyznania płatności powinny być prawidłowe i zgodne we wszystkich odpowiednich rubrykach oraz kolumnach, które zostały ustalone w ściśle określonym celu, a ich wypełnienie jest złożeniem znaczącego prawnie oświadczenia. Sąd wskazał ponadto, że w postępowaniu o przyznanie płatności, oświadczenia woli wnioskodawcy i ewentualne korekty składane są na formularzu, którego treść jest ściśle określona przepisami prawa. Nie jest więc dopuszczalne uzupełnianie wniosku w innej formie.

Sąd I instancji stwierdził, że organ I instancji wezwał skarżącego do weryfikacji wniosku jednak korekty jakie w odpowiedzi złożył skarżący nie pozwoliły na ustalenie zakresu wniosku odnośnie działek B, C, G, I, D oraz H. Pomimo podjętych przez organ czynności (wezwanie do korekty i wyjaśnień) nie mógł on samodzielnie ustalić właściwej i spójnej powierzchni odnośnie wymienionych działek rolnych. Prowadziło to do zasadnego wyłączenia ich z płatności. Sąd podkreślił, że nie należy do obowiązków organu podejmowanie z urzędu czynności zmierzających do konwalidacji, a tym bardziej zastępowania niezgodnego z prawdą oświadczenia wnioskodawcy oświadczeniem organu. Słusznie, w ocenie Sądu przyjęto, że powierzchnia stwierdzona wynosiła 29,95 ha, a zatem przedeklarowanie powierzchni jakiego dokonał skarżącym, wynosiło ponad 50%, co dawało podstawy do odmówienia płatności i zastosowania sankcji zgodnie z art. 16 ust. 3 akapit 2 i ust. 6 rozporządzenia nr 1975/2006. Sąd I instancji nie podzielił argumentacji skarżącego co do niedopuszczalności obciążenia wnioskodawcy konsekwencjami błędów wniosku. Wskazał, że w wezwaniu opisano szczegółowo na czym polegały niezgodności i wezwano do ich usunięcia.

Sąd I instancji nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 20123, poz. 267, dalej: k.p.a.) w związku z art. 110 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie korekty przez organ odwoławczy, która wpłynęła do tego organu po wydaniu decyzji ale przez jej doręczeniem. Za nietrafny uznał pogląd, że w okresie pomiędzy datą sporządzenia decyzji a momentem jej zakomunikowania stronie sprawa administracyjna nie została zakończona. W postępowaniu administracyjnym załatwienie sprawy poprzedza moment, w którym strona ma możliwość zapoznania się z rozstrzygnięciem. Chwilą wydania decyzji jest wobec tego data jej sporządzenia a nie doręczenia stronie.

Sąd I instancji nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji z uwagi na naruszenie art. 24 § 3 tej ustawy. Stwierdził, że argumenty skarżącego za wyłączeniem pracownika I instancji nie dotyczyły go personalnie i nie wskazywały, dlaczego miałby być on zainteresowany określonym wynikiem sprawy.

W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).

II

Skargą kasacyjną J. F. zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR nie naruszył art. 7 Konstytucji RP, art. 6, art. 7, art. 8 w zw. z art. 110, art. 10 § 1, art. 77, art. 138 § 2 k.p.a., a także art. 16 ust. 3 akapit 2 rozporządzenia nr 1975/2006, mimo, że takie naruszenie miało miejsce;

2. art. 151 p.p.s.a. polegające na jego zastosowaniu w sprawie i oddaleniu skargi w sytuacji, gdy skargę należało uwzględnić.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor zarzucił nadto naruszenie art. 24 § 3 k.p.a. wywodząc, że pracownik organu, który wydał uprzednio decyzję powinien być wyłączony w postępowaniu toczącym się na skutek uchylenie tej decyzji przez organ odwoławczy, a niedostrzeżenie tego przez organ odwoławczy stanowiło naruszenie art. 138§ 2 k.p.a.

Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

III

Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej a pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

IV

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu autora skargi kasacyjnej, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia art. 24 § 3 k.p.a.. Przepis ten stanowi, że bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Nie jest sporne w tej sprawie, że ani skarżący ani też pracownik organu nie złożyli takiego żądania. Rozważenia wymaga, zatem, czy bezpośredni przełożony pracownika zobligowany był do wyłączenia go z udziału w postępowaniu z urzędu, mając na uwadze to, że uprzednio ten sam pracownik uczestniczył w wydaniu decyzji, która następnie została uchylona przez organ odwoławczy w trybie art. 138 § 2 k.p.a.. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji argumenty obejmujące upatrywanie wadliwości decyzji w naruszeniu art. 24 § 3 k.p.a. nie obejmują pracownika "personalnie" i nie wskazują, dlaczego właśnie on miałby być wyłączony od udziału w postępowaniu, lecz dotyczą "natury ogólnej, które mogą być podniesione w stosunku do każdego orzekającego ponownie w tej samej sprawie pracownika".

Inaczej rzecz ujmując skarżący w treści art. 24 § 3 k.p.a. upatruje dyrektywę ogólną nakazującą z urzędu wyłączyć z udziały w postępowaniu toczącym się na skutek przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy organowi I instancji przez organ odwoławczy, każdego pracownika, który brał udział w wydaniu decyzji następnie uchylonej w trybie art. 138 § 2 k.p.a..

Pogląd ten, w świetle regulacji zawartej w art. 24 § 1 k.p.a. i art. 24 § 3 k.p.a., jest nieuprawniony. Skoro bowiem ustawodawca nie objął pierwszym z tych przepisów pracowników, którzy brali udział w wydaniu uprzedniej decyzji w tej samej instancji, a w art. 24 § 3 k.p.a. wprowadził przesłankę uprawdopodobnienia okoliczności, która może wywoływać wątpliwości, co do bezstronności, to nie można przyjąć, że normą określoną w art. 24 § 3 k.p.a. objęto każdego pracownika, który uprzednio brał udział w wydaniu uchylonej przez organ odwoławczy decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny za nieusprawiedliwiony uznał także zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do możliwości zmiany decyzji w okresie pomiędzy jej wydaniem a doręczeniem stronie. Zarzut ten związany jest ze złożeniem przez skarżącego kolejnej korekty wniosku, która wpłynęła do organu II instancji po wydaniu przez ten organ decyzji, ale przed jej doręczeniem skarżącemu. Złożenie tej korekty według skarżącego obligowało organ odwoławczy do "dokonania zmiany decyzji", a w zaniechaniu tego upatruje naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z art. 110 k.p.a..

W ocenie składu orzekającego pogląd prezentowany przez autora skargi kasacyjnej pozostaje w sprzeczności przede wszystkim z treścią art. 107 § 1 k.p.a.. Przepis ten wymaga od każdej decyzji opatrzenia jej danymi niezbędnymi dla identyfikacji elementów konkretnego stosunku administracyjnoprawnego. Jednym z takich koniecznych i stabilizujących załatwienie indywidualnej sprawy w formie pisemnego rozstrzygnięcia elementów jest data wydania decyzji, która zakreśla granicę czasową obowiązującego w danej sprawie stanu prawnego oraz istniejących okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydania decyzji, co znajduje odbicie w jej uzasadnieniu (podobnie: J. Borkowski (w) B. Adamiak, J. Borkowski, A. Skoczylas, System prawa administracyjnego, t. 9 Prawo procesowe administracyjne; C.H.Beck Instytut Nauk Prawnych PAN, W-wa 2010).

W literaturze przedmiotu utożsamia się wydanie decyzji z jej podpisaniem, bowiem tylko decyzja opatrzona datą w dniu jej podpisania identyfikuje w sposób jednoznaczny i niewątpliwy stan prawny, jaki obowiązywał organ w dacie rozstrzygania oraz zakreśla granicę dla okoliczności faktycznych i dowodów, jakie mogły mieć dla rozstrzygnięcia danej sprawy znaczenie. Umieszczona na decyzji data ma podstawowe znaczenie w razie podjęcia przez sąd administracyjny kontroli rozstrzygnięcia, ponieważ poza wspomnianą możliwością określenia obowiązującego na dzień rozstrzygania stanu faktycznego i prawnego, według tej daty badana będzie właściwość organu rozstrzygającego sprawę, jak też legitymowanie się przez osobę podpisującą decyzję ważnym upoważnieniem udzielonym przez organ. W uzasadnieniu wyroku z dnia 2 października 2002 (III RN 149/01, OSNP 2003, Nr 16, poz. 371) Sąd Najwyższy, dokonując rozróżnienia pojęcia wydania i doręczenia decyzji uznał, iż wydanie decyzji jest czynnością procesową organu administracji publicznej polegającą na podpisaniu decyzji zawierającej prawem wymagane elementy, wobec czego data podpisania decyzji przez upoważnioną osobę jest datą jej wydania. Powyższe stanowisko znalazło również potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w doktrynie (wyrok z dnia 4 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 660/98, wyrok z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 714/05, W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, Zarys wykładu, Warszawa 1983, str. 201, M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. II, Zakamycze 2005, str. 645, pkt 7). Co wymaga podkreślenia, zaprezentowane rozumienie wydania decyzji nie tylko wynika wprost z treści art. 107 § 1 k.p.a., który z omówionych wyżej względów nie stwarza organowi możliwości na oznaczenie decyzji datą w innym, późniejszym niż jej podpisanie momencie, lecz logicznie współbrzmi z przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. odnoszącym przesłankę wznowieniową ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności lub dowodów do stanu z dnia wydania decyzji, a więc takich, które istniały w dacie rozstrzygania, lecz których organ nie mógł uwzględnić w treści rozstrzygnięcia, z racji braku wiedzy o nich. Na wagę opatrzenia decyzji datą, ze względu na przewidzianą art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. podstawę wznowienia postępowania, zwracał uwagę zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (powołany wyrok z dnia 25 kwietnia 2006 r.), jak też doktryna (G. Łaszczyca (w) G. Łaszczyca, Cz. Marzysz, A. Matan, Postępowanie administracyjne ogólne, C.H.Beck, W-wa 2003, str. 660-661). Z chwilą podpisania przez reprezentującą właściwy organ osobę (osobę piastującą stanowisko organu administracyjnego) decyzja administracyjna przestaje być tylko projektem rozstrzygnięcia w danej sprawie, a załatwia sprawę według stanu prawnego i stanu wiedzy organu na ten dzień (por. J. Borkowski, op. cit., str. 157).

Pogląd zaprezentowany w omawianym zarzucie skargi kasacyjnej pozostaje w sprzeczności nie tylko z treścią art. 107 § 1 k.p.a., lecz również z zasadą prawdy obiektywnej oraz z zasadą zaufania do organów państwa, bowiem data, którą oznaczone jest rozstrzygnięcie musi odpowiadać dacie jego faktycznego sporządzenia, a zawarte w nim treści nie mogą wykraczać poza stan sprawy ustalony na ten dzień. Mimo, że sporządzenie decyzji w określonej, umieszczonej na niej dacie nie oznacza, że decyzja weszła do obrotu prawnego, bo zgodnie z art. 110 k.p.a. ma to miejsce dopiero z datą doręczenia decyzji stronie, to jednak z chwilą podpisania następuje wydanie decyzji bez możliwości uwzględnienia przez organ jakichkolwiek okoliczności, które ujawniły się po tej dacie.

Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie z wyżej przedstawionych powodów nie podziela poglądu prezentowanego w piśmiennictwie, że "przed ogłoszeniem lub doręczeniem decyzja może być zmieniana, nawet kilkakrotnie, choćby była już zredagowana na piśmie i podpisana" (J. Jendrośka (w:) Komentarz, 1989, s. 211) jak i poglądu wyrażonego w powołanym w skardze kasacyjnej wyroku z dnia 20 stycznia 2011 r. sygn. akt II GSK 82/10.

Za nieusprawiedliwiony należało uznać także zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w art. 21 ust. 2 ma regulacje odmienne od przepisów k.p.a. zawartych w rozdziale 2 działu I. Stanowiąc w art. 21 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 k.p.a. Stosownie do powyższego przepisu k.p.a., na organ administracji publicznej nałożony został obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przy czym obowiązek ten należy rozumieć w ten sposób, że organ albo czyni to z własnej inicjatywy, jeżeli uważa za konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, albo gromadzi w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Zatem to organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy", aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W art. 21 ust. 2 pkt 2 omawianej ustawy obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego (całego), wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności (por. J. Bieluk, D. Łobos-Kotowska, Komentarz, Oficyna 2008).

W rozpoznawanej sprawie nie sposób skutecznie zarzucić organom, że nie rozpatrzyły materiału dowodowego zebranego w sprawie. Godzi się także zauważyć, że to z inicjatywy organu I instancji materiał ten był wielokrotnie uzupełniany przez składanie kolejnych korekt wniosku czy też wyjaśnień.

Za nieskuteczny Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Racje ma autor skargi kasacyjnej, że w ustawie o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich nie przyjęto takiego rozwiązania jak w art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm., dalej ustawa o płatnościach). Przepis art. 21 ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich stanowi, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowania zapewnia stronom na ich żądanie czynny udział w każdym stadium postępowania. Zgodnie natomiast z art. 3 ust.2 pkt 4 ustawy o płatnościach w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Brak w ustawie o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich wyłączenie obowiązku umożliwienia przez organ przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się przez stronę co do zebranych dowodów i materiałów nie oznacza, że w każdej sytuacji, w której doszło do jego naruszenia decyzja jest wadliwa w stopniu, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Nie oznacza także, że zarzut taki postawiony na etapie postępowania kasacyjnego co do zasady uznać należałoby za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną. W art. 174 pkt 2 p.p.s.a. mowa jest bowiem o naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tymczasem w tej sprawie zarzucając Sądowi I instancji, iż nie dostrzegł naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie skarżącego o zgromadzeniu materiału dowodowego i nie zapewnieniu mu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, autor skargi kasacyjnej nie podjął nawet próby wykazania, że to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

W ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie podziela, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o zgromadzeniu materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z nim oraz możliwości składania wniosków (w tym wniosków dowodowych) oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (por: wyrok NSA z 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05; wyrok NSA z 24 maja 2007 r., sygn. akt II GSK 4/07; wyrok NSA z 23 listopada 2007 r., sygn. akt I OSK 1614/06; postanowienie NSA 22 marca 2012 r.; sygn. akt II GSK 431/12; por. również uchwałę 7 sędziów NSA z 25 kwietnia 2005 r., sygn. akt FPS 6/04, podjętą na gruncie analogicznej, do zawartej w art. 10 § 1 k.p.a., regulacji art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa).

Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut obejmujący naruszenie art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.. Wbrew twierdzeniom skarżącego organy ARiMR działały w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, a wyłączenie z płatności określonych działek nie nastąpiło bez podstawy prawnej. Sąd I instancji przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji zakreślił ramy materialnoprawne rozpoznawanej sprawy wskazując przepisy prawa materialnego, które miały zastosowanie w postępowaniu przez organami Agencji. To, że w wyniku subsumcji tych przepisów organ odmówił skarżącemu płatności ONW i nałożył sankcje, a Sąd I instancji to zaaprobował, nie oznacza, że kontrolowana decyzja została wydana bez podstawy prawnej. Podstawa prawna istniała, a prawidłowość wykładni czy też subsumcji stosowanych w sprawie przepisów prawa krajowego i unijnego nie została zakwestionowana zarzutami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega to, że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wywiódł, że "stan faktyczny sprawy nie odpowiadał hipotezie przepisów art. 16 ust. 3 akapit 2 oraz ust. 6 rozporządzenia nr 1975/2006" , jednakże wobec nieskutecznego kwestionowania ustaleń przyjętych w tej sprawie teza ta nie mogła mieć wpływu na wynik postępowania kasacyjnego. Podkreślenia wymaga, że stan sprawy został ustalony nie tylko w oparciu o treść wniosku o przyznanie płatności i jego kolejnych korekt, ale także na podstawie kontroli administracyjnych i kontroli na miejscu, których wyniku skarżący nie zakwestionował.

Z przyczyn powyżej wskazanych za nietrafny należało uznać zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a.. Ocena kontroli legalności decyzji dokonana przez Sąd I instancji skutkowała nieuwzględnieniem skargi, a w takiej sytuacji powołany przepis nakazuje skargę oddalić.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z §14 ust. 2 pkt 2 c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 490) orzekł jak w sentencji.