Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 397/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 39 ust. 1 i 2 w zw. z art. 3 ust. 4
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Sikorska (sprawozdawca) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 października 2011 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1, art. 39 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu odwołania M. N. od wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Specjalisty Pracy Socjalnej w Zespole Terenowej Pracy Socjalnej Nr I Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia[...], nr [...] , przyznającej skarżącemu świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w lutym 2011 r. w wysokości 142,94 zł, w tym: 30 zł na opłatę telefoniczną, 20 zł na dofinansowanie do zakupu środków czystości i higieny, 30 zł na dofinansowanie do zakupu czajnika - łącznie do wypłaty 80 zł w kasie MOPS oraz 39,91 zł na opłaty gazowe - realizacja przelewem na konto ZG i 23,03 zł na opłaty energetyczne - realizacja przelewem na konto ZE, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu podało, że wnioskiem z dnia 2 lutego 2011 r. M. N. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup środków czystości i higieny, czajnika, opłacenie telefonu, energii elektrycznej i gazu, na konta ZE i ZG. Do wniosku dołączył fakturę na zakup czajnika oraz rachunki do opłacenia.

Organ I instancji w/w decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, przyznał odwołującemu się pomoc w postaci zasiłku celowego w wysokości 142,94 zł na podane wyżej cele. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na podstawie rodzinnego wywiadu środowiskowego stwierdzono, iż wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną, nie pracuje ze względu na wiek i stan zdrowia, a jego dochód stanowi zasiłek stały i dodatek mieszkaniowy w łącznej wysokości 477 zł miesięcznie. Organ I instancji podał, że średnia zasiłków celowych w MOPS we W. w miesiącach od stycznia do grudnia 2010 r. wynosi 277,24 zł na jedno gospodarstwo domowe, w tym także dla gospodarstw bez dochodu. Wysokość przyznanej pomocy jest dostosowana do możliwości finansowych organu.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. N. zakwestionował decyzję wydaną przez organ I instancji. Organ odwoławczy podał, że odwołujący się formułuje obraźliwe słowa i złe opinie pod adresem pracownika MOPS - Specjalisty Pracy Socjalnej – L. K., która działając jako upoważniony organ pomocy społecznej, wydała zaskarżoną decyzję. Odwołujący się nie zgadza się z wysokością przyznanej pomocy w kwocie 20 zł na zakup środków czystości i higieny podnosząc, że jest to kwota niewystarczająca na zakup tego typu artykułów. Odwołujący się uważa, że organ pomocy społecznej w osobie L. K. działa złośliwie w stosunku do niego, przyznając mu pomoc w formie zasiłków celowych za każdym razem w zmniejszonej wysokości. Odwołujący się podał, że w lutym 2011 r. kupił czajnik za 49 zł (przedłożył fakturę), a zwrócono mu tylko 30 zł za dokonany zakup. Strona domaga się zwrotu kosztów zakupu czajnika w całości oraz przyznania pomocy w wysokości 60 zł miesięcznie na zakup środków czystości i higieny. Ponadto poinformował Kolegium o złożeniu pisma do Prezydenta W. w sprawie wyłączenia L. K. od udziału w sprawach dotyczących udzielania mu pomocy w formie zasiłków celowych.

Rozpoznając powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zadania w zakresie pomocy społecznej i rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania reguluje powołana na wstępie ustawa o pomocy społecznej. Pomoc społeczna, zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy, jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Z powyższego przepisu ustawy wynika, że jedną z podstawowych zasad pomocy społecznej jest zasada subsydiarności polegająca na tym, że wsparcie danej osobie lub rodzinie może być udzielone, gdy nie są one w stanie pokonać swych trudności we własnym zakresie. Udzielana pomoc ma zatem na celu uzupełnianie własnych uprawnień, zasobów i możliwości podopiecznych, a nie pełne zaspokajanie wszystkich ich potrzeb.

Stosownie do przepisu art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Ponadto rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ustawy). Zgodnie zaś z art. 3 ust. 4 ustawy, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 78 i art. 91 ustawy, przysługuje - w myśl przepisu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055) - jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej nie przekracza kwoty 477 zł, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej (np. bezrobocia, długotrwałej choroby, niepełnosprawności).

W rozpatrywanej sprawie, w trakcie aktualizacji wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez organ I instancji z wnioskodawcą ustalono, że jest on osobą samotnie gospodarującą i niepełnosprawną, nigdzie nie pracuje ze względu na wiek i stan zdrowia. Źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały w wysokości 327,35 zł oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości 149,65 zł, czyli łączny dochód wynosi 477 zł. Podano, że wnioskodawca opłaca czynsz za mieszkanie, który stanowi różnicę pomiędzy czynszem a przyznanym dodatkiem mieszkaniowym w wysokości 64,13 zł oraz ponosi opłaty za gaz i energię elektryczną. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawca powinien mieć kontakt z lekarzem i pracownikiem socjalnym, dlatego wystąpiła potrzeba nabycia karty do telefonu. Z powodu spalenia czajnika na kuchence, wnioskodawca kupił nowy czajnik za kwotę 49 zł.

Na podstawie aktualizacji wywiadu środowiskowego ustalono, że odwołujący się nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego. Spełnione zostały zatem przesłanki do udzielenia świadczenia z pomocy społecznej na zasadach ogólnych.

Organ II instancji wskazał, że stosownie do przepisu art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (art. 39 ust. 2). Zasiłek ten jest przyznawany w ramach uznania administracyjnego, gdyż ustawodawca nie przesądził, w jakiej kwocie ma być udzielone to świadczenie i nie wskazał zasad ustalania jego wysokości. Organ pomocy społecznej ma więc prawo dostosowania rozmiaru udzielanego w tej formie wsparcia do potrzeb wnioskodawcy, jak też do własnych możliwości finansowych.

Organ odwoławczy wskazał, że zaskarżoną decyzją z dnia 7 lutego 2011 r. organ I instancji przyznał odwołującemu się zasiłek celowy w wysokości 142,94 zł, w tym: 30 zł na opłatę telefoniczną, 20 zł na dofinansowanie do zakupu środków czystości i higieny, 30 zł na dofinansowanie do zakupu czajnika - łącznie do wypłaty 80 zł w kasie MOPS oraz 39,91 zł na opłaty gazowe - realizacja przelewem na konto ZG i 23,03 zł na opłaty energetyczne - realizacja przelewem na konto ZE.

Wysokość przyznanego odwołującemu się świadczenia w formie zasiłku celowego była uwarunkowana możliwościami finansowymi organu pomocy społecznej. Z aktualizacji wywiadu środowiskowego wynika, że wnioskodawca korzystał już z tej formy wsparcia z pomocy społecznej. W styczniu 2011 r. otrzymał zasiłek celowy w kwocie 344 zł na leki, środki czystości, opłaty za telefon oraz odzież. Natomiast w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", decyzją z dnia [...], nr [...], przyznano odwołującemu się zasiłek celowy na styczeń, luty i marzec 2011 r. na zakup gorącego posiłku lub żywności w wysokości 150 zł miesięcznie. Z powyższego wynika, że w lutym 2011 r. odwołującemu się udzielono pomocy pieniężnej w formie zasiłków celowych w łącznej wysokości 292,94 zł.

W ocenie Kolegium wysokość udzielonej wnioskodawcy pomocy pozwoliła na zaspokojenie niezbędnych potrzeb związanych z zakupem czajnika, środków czystości i higieny oraz opłacenie telefonu, uregulowanie opłat za energię elektryczną i gaz. Przyznany odwołującemu się zasiłek celowy w kwocie 142,94 zł został przeznaczony na dofinansowanie do zakupu środków czystości (20 zł) i czajnika (30 zł). Udzielona pomoc, zgodnie z zasadą subsydiarności, była przeznaczona w części na dofinansowanie do zakupu wskazanych, niezbędnych potrzeb strony. Pozostałe wnioskowane potrzeby strony, w postaci opłacenia karty telefonu i uregulowania opłat za energię elektryczną i gaz, zostały zrealizowane przez organ pomocy społecznej w pełnym zakresie, biorąc pod uwagę przedłożone przez stronę rachunki do opłacenia. Oznacza to, że zgodnie z żądaniem strony, opłaty za zużycie gazu w kwocie 39,91 zł oraz kwota 23,03 zł na opłaty za energię elektryczną zostały zrealizowane przelewami odpowiednio na konta Zakładu Gazownictwa i Zakładu Energetycznego we W., dokładnie w podanych wyżej wysokościach, odpowiadających zobowiązaniom strony. W kasie MOPS zostało wypłacone stronie świadczenie pieniężne w wysokości 80 zł na dofinansowanie w/w niezbędnych potrzeb bytowych, w tym 30 zł na całkowite pokrycie kosztów opłaty telefonicznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło, że na tle innych rozpatrywanych spraw, łączna wysokość przyznanych odwołującemu się zasiłków celowych w lutym 2011 r. jest zbliżona do średnich wypłacanych świadczeń tego rodzaju przez organ pomocy społecznej w 2010 r.

Rozpatrując odwołanie Kolegium uznało, że organ I instancji nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Zauważyło, że z art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, że udzielana pomoc ma na celu wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb. Oznacza to, że pomoc państwa realizowana jest na zasadzie uzupełniania własnych uprawnień, zasobów i możliwości podopiecznych. Udzielona pomoc nie musi więc w pełni zaspokoić wszystkich potrzeb wnioskodawcy. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 4 ustawy, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

W rozpatrywanej sprawie, wysokość przyznanego świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego była zdaniem organu odwoławczego dostosowana do realnych możliwości finansowych organu I instancji. Organy pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w określonych granicach muszą realizować swoje ustawowe cele. To zaś wymaga oceny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do świadczeń. Wobec ograniczonych możliwości finansowych pomocy społecznej, świadczenia powinny być rozdzielane proporcjonalnie na wszystkich potrzebujących, a w pierwszej kolejności zaspokajane są najbardziej pilne potrzeby.

Odnosząc się do argumentacji odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę, że przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych - zgodnie z przepisem art. 17 ust. 1 pkt 5 ustawy o pomocy społecznej - należy do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym. Obowiązkiem gminy jest zatem zapewnienie środków finansowych na realizację zadań pomocy społecznej na dany rok budżetowy. Faktem powszechnie znanym jest, że środki finansowe, którymi dysponują organy pomocy społecznej, są ograniczone, w szczególności z powodu ciągle rosnącej liczby osób wymagających wsparcia z pomocy społecznej.

Podkreślono, że organ przyznający zasiłek celowy nie jest zobowiązany do spełnienia wszelkich żądań wnioskodawcy. Świadczenie z pomocy społecznej nie ma zapewnić wnioskodawcy zaspokojenie zasadniczych potrzeb życiowych i być podstawowym źródłem utrzymania, gdyż przeczy temu istota i charakter świadczeń udzielanych w ramach pomocy społecznej, tym bardziej w sytuacji, gdy odwołujący się objęty jest systematycznie udzielaną pomocą społeczną.

Odnosząc się do "skargi" odwołującego się skierowanej pod adresem pracownika MOPS, działającego z upoważnienia Prezydenta W. i podejmującego decyzje w jego sprawie, poinformowano odwołującego się, że skargi dotyczące negatywnej oceny działalności organu administracji publicznej lub nienależytego wykonywania zadań przez jego pracowników, wyczerpują znamiona skargi w rozumieniu art. 227 k.p.a., które w myśl art. 228 k.p.a. składa się do organów właściwych do ich rozpoznania. Stosownie do art. 229 pkt 3 k.p.a., skargi dotyczące zadań i działalności wójta, burmistrza lub prezydenta miasta i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych rozpatruje właściwy organ, jakim jest rada gminy, czyli w tym przypadku Rada Miejska W.

Mając na względzie wyżej powołane okoliczności, Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło jak w zaskarżonej decyzji.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skarżący podtrzymał zarzuty podniesione w odwołaniu. Wniósł też o wyłączenie od rozpoznania spraw dotyczących jego osoby L. K.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji lub postanowienia następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.

Rozpatrując skargę, Sąd nie stwierdził, aby wydane w sprawie decyzje zostały podjęte z naruszeniem prawa, o jakim mowa wyżej. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 1 marca 2011 r., którą to decyzją wydaną z powołaniem się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz 2 ust. 1, art. 39 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), organ ten, po rozpatrzeniu odwołania M. N. od wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Specjalisty Pracy Socjalnej w Zespole Terenowej Pracy Socjalnej Nr I Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia[...], nr [...] , przyznającej skarżącemu świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w lutym 2011 r. w wysokości 142,94 zł, w tym: 30 zł na opłatę telefoniczną, 20 zł na dofinansowanie do zakupu środków czystości i higieny, 30 zł na dofinansowanie do zakupu czajnika - łącznie do wypłaty 80 zł w kasie MOPS oraz 39,91 zł na opłaty gazowe - realizacja przelewem na konto ZG i 23,03 zł na opłaty energetyczne - realizacja przelewem na konto ZE, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Trafnie organy rozpoznające sprawę powołały jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 tejże ustawy, pomoc społeczna może mieć formę zasiłku celowego. Według powyższego przepisu prawa w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek ten może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jest to wyliczenie przykładowe, co oznacza, że zawarte w powyższym przepisie prawa wyliczenie nie ma charakteru zamkniętego.

Kryteria natomiast uprawniające do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej zostały ściśle określone w przepisie art. 8 ust. 1 omawianej ustawy. Przepis ten ogranicza dostęp do świadczeń społecznych, wprowadzając tzw. kryterium dochodowe. Pomoc społeczna nie została tym samym oparta na zasadzie powszechności. Przepis art. 2 ust. 1 omawianej ustawy jednocześnie stanowi, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. W art. 3 owej ustawy ustawodawca wskazał, że pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Z przepisu tego wynika kolejne ograniczenie zakresu działania organów pomocy społecznej – mają one jedynie pomagać w działaniu osób zmierzających do poprawy swej sytuacji życiowej, a nie gwarantować źródła utrzymania. W art. 3 ust. 4 owej ustawy ustawodawca wskazał, że: "Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej." Z powyższego wynika, że możliwe do spełnienia jest tylko to, na co pozwalają środki w chwili załatwiania sprawy. Oczywiście nie wyklucza to wniesienia ponownego wniosku o zasiłek, jeśli tylko zostaną spełnione przez wnioskodawcę ustawowe przesłanki do jej otrzymania, a ośrodek pomocy społecznej będzie dysponował środkami, o jakich traktuje przytoczona norma prawna. Jak już zaznaczono, pomoc społeczna udzielana jest ze względu na trudne sytuacje życiowe. Ustawa nie konkretyzuje tych sytuacji, jedynie w art. 7 wymienia najczęstsze powody ich powstawania. Okolicznościami generującymi trudności życiowe są w pierwszej kolejności: ubóstwo, bezrobocie i bezdomność.

Należy przy tym zwrócić uwagę, że decyzja oparta na przepisie art. 39 ust. 1 ustawy jest decyzją uznaniową. Organ orzekający nie jest w takim przypadku związany normą prawa materialnego z tym, że argumentacja organu co do odmowy lub rozmiaru udzielonej pomocy musi odpowiadać regule art. 7 k.p.a. W myśl tego przepisu prawa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stanowisko organu orzekającego w tym zakresie powinno znaleźć – stosownie do art. 107 k.p.a. – wyraz w uzasadnieniu decyzji administracyjnej.

Zdaniem Sądu, organy rozpoznające niniejszą sprawę w niczym powyższym przepisom prawa nie uchybiły.

Przyznając skarżącemu zasiłek celowy na wskazane przez niego cele w kwotach podanych w zaskarżonej decyzji organ I instancji powołał się na trudną sytuację materialną skarżącego, wiek i stan zdrowia skarżącego, uzasadniając wysokość przyznanej pomocy ograniczonymi możliwościami finansowymi Ośrodka Pomocy Społecznej.

Konieczność zaspokojenia potrzeb nie tylko skarżącego, ale i innych osób objętych pomocą społeczną, przy istniejących środkach – niewystarczających, by zrealizować wszystkie oczekiwania – wymaga wyboru nie tylko co do sposobu załatwienia wniosków o przyznanie pomocy społecznej (przyznać pomoc albo jej odmówić) ale także co do rozmiaru przyznanej pomocy. Organy orzekające w sprawie ten wybór należycie uzasadniły. Wyjaśnić należy, że świadczenia przyznawane w ramach zasiłku celowego nie mają charakteru roszczeniowego.

Uznaniowy charakter decyzji wydawanych na podstawie omawianego przepisu prawa sprawia, że dokonywana przez sąd administracyjny kontrola owych decyzji jest znacznie ograniczona. Sprowadza się ona zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Czy zatem zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, to jest, czy nie nosi cech dowolności (por. wyrok NSA sygn. akt SA/Kr 1543/95, Biul. Skarb. 1997/2/29).

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy decyzyjne nie uchybiły powyższym zasadom, a wydane przez nie decyzje w niczym nie naruszają zarówno prawa materialnego, będącego podstawą rozstrzygnięcia wniosku, jak również przepisów procedury administracyjnej. Organy w sposób prawidłowy wyjaśniły stan faktyczny sprawy i trafnie oceniły sytuację prawną skarżącego, a w wydanych w sprawie decyzjach wyczerpująco uzasadniły wybór rozstrzygnięcia sprawy.

Z prawidłowych i niekwestionowanych okoliczności faktycznych sprawy wynika, że wnioskodawca jest osobą samotnie gospodarującą i niepełnosprawną, nigdzie nie pracuje ze względu na wiek i stan zdrowia. Źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały w wysokości 327,35 zł oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości 149,65 zł. Łączny dochód skarżącego wynosi 477 zł. Nie przekracza zatem ustawowego kryterium dochodowego uprawniającego do udzielenia świadczenia z pomocy społecznej na zasadach ogólnych. Z ustaleń tych wynika, że wnioskodawca opłaca czynsz za mieszkanie, który stanowi różnicę pomiędzy czynszem a przyznanym dodatkiem mieszkaniowym w wysokości 64,13 zł oraz ponosi opłaty za gaz i energię elektryczną. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawca powinien mieć kontakt z lekarzem i pracownikiem socjalnym, w związku z czym wystąpiła potrzeba nabycia karty do telefonu. Wnioskodawca kupił nowy czajnik za kwotę 49 zł, ponieważ poprzedni uległ spaleniu.

Wydaną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] organ I instancji przyznał skarżącemu zasiłek celowy w kwocie 142,94 zł, w tym: 30 zł na opłatę telefoniczną, 20 zł na dofinansowanie do zakupu środków czystości i higieny, 30 zł na dofinansowanie do zakupu czajnika - łącznie do wypłaty 80 zł w kasie MOPS oraz 39,91 zł na opłaty gazowe - realizacja przelewem na konto ZG i 23,03 zł na opłaty energetyczne - realizacja przelewem na konto ZE.

Wysokość przyznanego skarżącemu świadczenia w formie zasiłku celowego była uwarunkowana możliwościami finansowymi organu pomocy społecznej, co organ pomocy społecznej wykazał. Z akt sprawy wynika, że średnia zasiłków celowych w MOPS we W. w okresie od stycznia do grudnia 2010 r. wynosiła 277,24 zł na jedno gospodarstwo domowe, w tym także dla gospodarstw bez dochodu. Z akt sprawy wynika, że skarżący korzystał już z tej formy wsparcia z pomocy społecznej. W styczniu 2011 r. otrzymał zasiłek celowy w kwocie 344 zł na leki, środki czystości, opłaty za telefon oraz odzież. Ponadto w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" decyzją z dnia 10 stycznia 2011 r. przyznano skarżącemu zasiłek celowy na styczeń, luty i marzec 2011 r. na zakup gorącego posiłku lub żywności w wysokości 150 zł miesięcznie. Z powyższego zatem wynika, że w lutym 2011 r. udzielono skarżącemu pomocy pieniężnej w formie zasiłków celowych w łącznej kwocie 292,94 zł, tj. w kwocie wyższej niż dotychczasowa średnia zasiłków celowych przyznawanych przez MOPS w W. na jedno gospodarstwo domowe.

Zważyć należy, że organy pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i muszą realizować swoje ustawowe cele w określonych granicach. To zaś wymaga oceny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do świadczeń. Wobec ograniczonych możliwości finansowych pomocy społecznej, świadczenia powinny być rozdzielane proporcjonalnie na wszystkich potrzebujących, a w pierwszej kolejności zaspokajane są najbardziej pilne potrzeby. Faktem powszechnie znanym jest, że środki finansowe, którymi dysponują organy pomocy społecznej, są ograniczone, w szczególności z powodu ciągle rosnącej liczby osób wymagających wsparcia ze środków, jakimi dysponują organy pomocy społecznej.

W ocenie Sądu, organy rozpoznające sprawę w sposób prawidłowy i wyczerpujący uzasadniły dokonany wybór w zakresie wysokości przyznanej skarżącemu pomocy w formie zasiłku celowego.

W świetle powyższego trafnie, zdaniem Sądu, organy rozpoznające sprawę uznały, że brak jest w sprawie podstaw do przyznania skarżącemu pomocy ze środków z pomocy społecznej w kwocie wyższej.

Reasumując, brak przyznania skarżącemu wnioskowanej pomocy w wyższym wymiarze nie pozostaje w sprzeczności z zapisami ustawy o pomocy społecznej, zwłaszcza przy uwzględnieniu okoliczności, że skarżący otrzymuje systematycznie wsparcie z pomocy społecznej w różnych formach, a ośrodek pomocy społecznej ma ograniczone możliwości finansowe.

Skoro zatem wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Odnosząc się do zgłoszonego w skardze wniosku o wyłączenie pracownika MOPS - Specjalisty Pracy Socjalnej L. K.od rozpoznania spraw dotyczących osoby skarżącego zauważyć należy, że żądanie to w świetle uregulowań zawartych w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. nie podlega samodzielnemu rozstrzygnięciu przez sąd administracyjny, lecz w konkretnej sprawie należy - w myśl art. 24 do art. 26 k.p.a. - do organu administracji publicznej. Natomiast skargi powszechne dotyczące negatywnej oceny działalności organu administracji publicznej lub nienależytego wykonywania zadań przez jego pracowników, składa się do organów właściwych do ich rozpoznania. Stosownie do art. 229 pkt 3 k.p.a., skargi dotyczące zadań i działalności wójta, burmistrza lub prezydenta miasta i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych rozpatruje właściwy organ, jakim jest rada gminy, czyli w tym przypadku Rada Miejska W., o czym prawidłowo pouczono skarżącego w zaskarżonej decyzji.