Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 421/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 lipca 2021 r. sprawy ze skargi T M na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2020r., Nr [...], na podstawie art. 151 § 2, w zw. z art. 146 § 2 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020r., poz. 256 z późn. zm.) stwierdził wydanie z naruszeniem prawa decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2020r. Nr [...] zatwierdzającej (dla inwestorów A. D.-C., S. D. i A. K.) projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w [...], oraz nakładającej obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła T. M. wskazując, że zatwierdzony decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...], projekt budowlany zamienny nie doprowadza budowy do stanu zgodnego z prawem, a zatem nie powinien zostać zatwierdzony.

Podnosiła, że budynek na działce nr [...] został wybudowany z istotnymi odstępstwami od projektu rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego zatwierdzonego decyzją Urzędu Gminy w [...] z dnia [...].07.1986 r. W 2002 r. dobudowano w ostrej granicy z działką skarżącej poddasze i ganek. Budynek skarżącej i inwestorów mają wspólną ścianę, wzdłuż której nastąpiła rozbudowa, na co skarżąca nie wyraziła zgody.

Projekt zamienny przewiduje docieplenie grubości 9 cm wspólnej ściany szczytowej od strony działki skarżącej - nr ew. [...], co jest niezgodne z normą energetyczną i wymagałoby wejścia na jej działkę, co skutkowałoby pomniejszeniem działki o grubość docieplenia.

Ponadto, projekt zamienny nie uwzględnia, że we wspólnej ścianie wybudowane zostały, poza licem ściany, przewody kominowe. W projekcie stwierdzono niezgodnie z prawdą, że cały budynek jest obmurowany od zewnątrz cegłą wapienno-piaskową, a są to ściany warstwowe z bloków gazobetonowych 24 cm na parterze, obmurowane cegłą wapienno-piaskową grubości 12 cm, na piętrze pustakiem żużlobetonowym ALFA na zaprawie.

Organ powinien nakazać rozbiórkę obiektu lub doprowadzenie do stanu poprzedniego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2020r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania T. M., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] sierpnia 2020r., stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2020r. Nr [...] (zatwierdzającej projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy budynku na działce nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w [...]) - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ wojewódzki podał, że w dniu [...] lipca 2013r. PINB [...] na wniosek T. M., wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie budowy i stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...], należącego do A. K., A. D.-C., S. D. i R. D..

Organ powiatowy ustalił, że na ww. działce powstał budynek mieszkalny na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] marca 1967r. udzielającej Państwu K. i K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego typowego (kubatura 534m3). Następnie Państwo K. uzyskali decyzję Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] lipca 1986r., zezwalającą na rozbudowę istniejącego budynku jednorodzinnego na dwurodzinny i budowę budynku garażowo - gospodarczego. Z zatwierdzonego powyższą decyzją projektu budowlanego wynikało, że roboty budowlane polegać mają na rozbudowie i nadbudowie domu dwurodzinnego. W projekcie wskazano też lokalizację szamba i studni.

PINB w dniu [...] listopada 2013r. przeprowadził kontrolę i ustalił, że roboty budowlane przy nadbudowie i rozbudowie zostały zakończone, za wyjątkiem tynków zewnętrznych. W stosunku do zatwierdzonego projektu stwierdzono odstąpienia polegające na podniesieniu kalenicy budynku, zwiększeniu wysokości ścianek kolankowych, wykonaniu lukarny dachowej, zmianie wielkości zadaszenia nad wejściami, zmianie wielkości i usytuowania okien, zmianie usytuowania ścian działowych, zmianie usytuowania pionów kominowych, wykonaniu schodów wewnętrznych na poddasze. Zgodnie z oświadczeniem współwłaścicieli, złożonym do protokołu, zmian tych dokonano przed 1993r., który wskazali jako datę zakończenia budowy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] lipca 2014r. Nr [...] nałożył na A. K., A. D.-C., S. D. i R.D. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, przy ul. [...] w [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. [...]WINB po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] września 2014r. utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie. Inwestorzy przedłożyli wymagane dokumenty w dniu [...] grudnia 2014r. Organ powiatowy postanowieniem z dnia [...] lutego 2015r. nałożył obowiązek uzupełnienia projektu zamiennego m.in. o ostateczną decyzję o warunkach zabudowy.

PINB [...]decyzją z dnia [...] stycznia 2020r., Nr [...] zatwierdził projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...], przy ul. [...] w [...]. Decyzja ta nie została doręczona T. M..

T. M. w dniu [...] marca 2020r. wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją PINB [...] z dnia [...] stycznia 2020r., Nr [...].

PINB [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2020r. wznowił postępowanie administracyjne, a następnie decyzją z dnia [...] maja 2020r., odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...]stycznia 2020r., Nr [...].

[...]WINB po rozpatrzeniu odwołania T. M., decyzją z dnia [...] lipca 2020r., uchylił powyższe rozstrzygnięcie i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Zdaniem [...]WINB T. M. niewątpliwie przysługuje przymiot strony postępowania naprawczego w przedmiocie rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce, przy ul. [...] w [...] (była inicjatorem postępowania w tej sprawie). Mimo to, decyzja z dnia [...] stycznia 2020r., Nr [...]nie została jej doręczona.

Po wznowieniu postępowania organ powiatowy miał za zadanie dokonać oceny, czy wadliwość procesowa polegająca na braku zapewnienia czynnego udziału T. M. w postępowaniu, wpłynęła na prawidłowe zastosowanie przepisu art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, czy wszystkie okoliczności sprawy przemawiają za tym, że brak jest podstaw do wydania rozstrzygnięcia o innej treści niż dotychczasowa decyzja z dnia [...] stycznia 2020r.

Organ powiatowy w wyniku ponownej analizy sprawy wskazał, że inwestorzy złożyli projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy, który jest zgodny z przepisami prawa budowlanego, przepisami techniczno-budowlanymi oraz decyzją Burmistrza [...] Nr [...]z dnia [...] stycznia 2017r., o warunkach zabudowy, a pominięcie T. M. jako strony postępowania w decyzji z dnia [...] stycznia 2020r. nie wpłynęło na jej treść. Wszystkie okoliczności sprawy i cały zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazują, iż brak jest podstaw do wydania decyzji o innej treści niż decyzja z dnia [...] stycznia 2020r., Nr [...].

[...]WINB podzielił to stanowisko i uznał, że wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. było właściwe. T. M. została pominięta, to uchybienie (brak zapewnienia udziału w postępowaniu, w tym możliwości złożenia odwołania) wypełniając przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie może być jednak podstawą do uchylenia decyzji z [...] stycznia 2020r. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i nakładającej obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. organ stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, gdy pomimo zaistnienia przesłanki wznowieniowej zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a., które uniemożliwiają uchylenie rozstrzygnięcia. Jedną z tych przesłanek jest okoliczność, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.), co ma miejsce w tej sprawie. PINB [...] prawidłowo na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany zamienny i nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku, zaś brak doręczenia tego rozstrzygnięcia T. M. nie ma wpływu na wynik sprawy.

Organ nadzoru budowlanego przed zatwierdzeniem projektu budowlanego obowiązany był dokonać jego oceny w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego (p.b.).

Projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...], przy ul. [...] w [...] sporządzony został przez inż. R. O. (upr. Nr [...]) przy współpracy z mgr inż. A. R.. Do projektu załączono zaświadczenie Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] listopada 2014r., o braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz decyzję o warunkach zabudowy dla działki nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...], wydaną przez Burmistrza [...]dnia [...] stycznia 2017r. Nr [...]. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia [...] grudnia 2018r.

Dokumentacja projektowa została opatrzona oświadczeniem projektanta z dnia [...] października 2019r. o jej sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Przedłożono ekspertyzę budowlaną, w której wskazano, że: "Przedmiotem ekspertyzy jest budynek mieszkalny dwurodzinny, który stanowi rozbudowę z nadbudową istniejącego w latach 70-tych XX w. parterowego budynku mieszkalnego w oparciu o projekt zatwierdzony decyzją Nr [...] przez Naczelnika Miasta i Gminy [...] w dn. [...].07.1986r." (str. 38 projektu). W ocenie stanu technicznego elementów konstrukcji wskazano: "Na podstawie przeprowadzonych oględzin wraz z wykonaniem odkrywek elementów konstrukcji stropów, ścian, fundamentów oraz przeprowadzonych obliczeń statycznych (...) pozwalają na ocenę stanu technicznego budynku jako dobry."

Z kolei we wnioskach i zaleceniach autor opracowania wskazał: "Dokonując oględzin nie zaobserwowano objawów nadmiernych ugięć, zarysować, korozji łub innej destrukcji materiałów budowlanych. Zmiany istotne, wprowadzone w stosunku do projektu pierwotnego z 1986r. przedstawione w niniejszym projekcie zamiennym nie mają wpływu na statykę konstrukcji istniejącego budynku. Ściana szczytowa poddasza, będąca ścianą oddzielenia pożarowego powinna być pogrubiona do 24cm i wyprowadzona ponad dach w postaci muru ogniowego wys. 30cm i zakończona czapką i obróbką blacharską. Pokrycie istniejącego dachu (eternit) wymaga wymiany na niepalne pokrycie z blachy." (str. 38a projektu).

W projekcie zagospodarowania działki nr ew. [...], w opisie działki i inwestycji wskazano: "Na terenie w/w działki wzniesiono budynek mieszkalny i rozbudowano zgodnie z obowiązującym do dnia 31.12.2000r. Planem Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy [...]. Działka znajdowała się na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową niską na terenie zalesionym. Uzyskano również w 2000r. pozwolenie na budowę budynku gospodarczego na terenie w/w działki. (...) Budowa przedmiotowego budynku mieszkalnego trwała od 1986r. do 1991r. (...) Budynek mieszkalny jednorodzinny rozbudowany na dwurodzinny zgodnie z w/w pozwoleniem na budowę jest dwukondygnacyjny, z dwoma odrębnymi wejściami do budynku, murowany, w całości podpiwniczony. (...) Budynek przykryty jest stromym dachem dwuspadowym o niepalnym pokryciu. (...) Wody opadowe z połaci dachowej i tarasów za pośrednictwem systemu rynien i rur spustowych na teren działki i rozsączona na terenach trawiastych." (str. 42 opracowania).

W charakterystyce terenu działki oraz zaopatrzenia w media wskazano, że: "Obszar oddziaływania inwestycji ogranicza się do terenu działki", zaś we wnioskach, że: "Przedmiotowy budynek oraz działka, na której jest zlokalizowany spełnia warunki przedstawione w pkt 2 decyzji Nr [...] o warunkach zabudowy wydanej przez Burmistrza [...] dnia [...].01.2017r. (...). Zachowana jest funkcja mieszkalna jednorodzinna. Linia zabudowy: odległość 8,79m jest większa niż minimalna 8,00m. Wskaźnik powierzchni zabudowy wynosi 0,22 i nie przekracza 0,28. Wskaźnik intensywności zabudowy wynosi 0,65 i nie przekracza 0,65. Powierzchnia biologicznie czynna wynosi 65% i nie jest mniejsza niż 60%. Szerokość elewacji frontowej wynosi 12,38m i nie przekracza dopuszczalnej 12,50m. Kąt nachylenia dachu wynosi ok. 36° i mieści się w przedziale 10° do 45°. Wysokość kalenicy wynosi 10,30m i jest mniejsza niż dopuszczalna 10,50m. Kierunek kalenicy równoległy do ulicy [...]. (...)." (str. 42a projektu).

W części architektonicznej projektant wskazał na zmiany dokonane w stosunku do projektu pierwotnego, tj,: "Obniżenie poziomu parteru o około 50cm. Podwyższenie dachu przez zmianę nachylenia połaci z 26 ° na 36. Wysunięcie tarasów w kierunku południowym o 1,56m. Budowa lukarny dachowej na południowej połaci dachu. Podniesienie ścianki kolankowej na strychu o 50cm. Zmiana konstrukcji stropów. Zmiany usytuowania ścian konstrukcyjnych. Zmiany klatki schodowej poprzez dodanie biegu schodów na strych. Projekt zamienny przewiduje ukończyć termomodernizację budynku, wymianę istniejącego pokrycia dachowego na blachę lub blachodachówkę." (str. 44 projektu).

W zakresie warunków ochrony przeciwpożarowej autor opracowania wskazał, że: "Przedmiotowy budynek mieszkalny w oparciu o § 213 rozporządzenia Ministra Infrastruktury "Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynku..." w dz. VI, rozdz. 2 - wymagania dotyczące klasy odporności pożarowej z § 212 nie dotyczą budynków jednorodzinnych. Jednakże fakt, że budynek przylega zachodnią ścianą szczytową do budynku na sąsiedniej działce nr [...] wymaga omówienia zabezpieczenia pożarowego tej strefy. Ściana oddzielenia pożarowego powinna być wysunięta 0,3 przed lico ściany nad poziomem pokrycia dachowego - tzw. mur ogniowy - o odporności El 60. Cała ściana oddzielenia pożarowego, do najwyższej kondygnacji i strychu powinna mieć odporność ogniową EWO co spełnia mur grubości 25cm. Jeśli mur jest cieńszy należy domurować od wewnątrz "wiążąc" odpowiednio nową warstwę z istniejącą ścianą z cegły. Dach przyległy do granicy oddzielenia pożarowego może mieć wykonany pas połaci dachowej szerokości 1m wykonany z materiału niepalnego np. blachy płaskiej pod pokryciem równolegle do linii wzdłuż granicy, alternatywą jest wyprowadzenie muru ogniowego wys. 30cm ponad połać dachową wzdłuż granicy (El 60). (...) Ściana fundamentowa garażu o grubości 41cm spełnia warunki ściany oddzielenia pożarowego, ale powinna być wyprowadzona (gr. 25cm) na wys. min. 30cm ponad powierzchnię tarasu. (...) Zabezpieczenie instalacji elektrycznej w postaci zastosowania wyłączników nadmiaroprądowych chroniących poszczególne obwody przed porażeniem i skutkami zwarć. Szybkie wyłączenie zasilania z wyłącznikami różnicowo/prądowymi." (str. 48 projektu).

Do przedłożonej dokumentacji dołączono protokół sprawozdawczo-opiniodawczy Nr [...] sporządzony przez mistrza kominiarskiego A. S. (nr upr. [...]) z dnia [...] września 2013r., zgodnie z którym: "Sprawdzone trzony kominowe dotyczące w/w rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego pobudowano zgodnie z dokumentacją budowlaną. Ciąg drożności oraz szczelność w przewodach kominowych jest dobra, podłączenia są prawidłowe. Pod względem przewodów kominowych budynek w całości nadaje się do użytkowania."

W ocenie organu dokumentacja projektowa zamienna w świetle art. 35 ust. 1 p.b. nie wykazuje nieprawidłowości.

Odnosząc się do zarzutów odwołania T. M. [...]WINB wskazał, że zawiadomieniem z dnia [...] października 2020r., organ poinformował strony postępowania o uprawnieniach przysługujących im na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. W odniesieniu do realizacji budynku w granicy działki nr ew. [...] organ wskazał, że budynek na działce nr ew. [...] również usytuowany został w ostrej granicy z działką nr ew. [...], a przedmiotem postępowania naprawczego jest rozbudowa i nadbudowa, a więc wyłącznie odstępstwa stwierdzone w trakcie jego realizacji w odniesieniu do pierwotnej, zatwierdzonej dokumentacji budowlanej. Zakres dokonanych odstępstw wskazany został m. in. w uzasadnieniu decyzji [...]WINB z dnia [...] września 2014r. W wyniku wprowadzonych odstąpień zmianie uległo zagospodarowanie działki, kubatura budynku mieszkalnego oraz jego wysokość. Nie wybudowano również ściany oddzielenia przeciwpożarowego, przewidzianej w projekcie od strony działki nr ew. [...]. Zatem zmianie uległa wysokość i kubatura budynku oraz zagospodarowanie działki, co w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego należy uznać za zmiany istotne."

Budowa budynku z istotnymi odstępstwami bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę jest samowolą budowlaną, ale tylko w zakresie dotyczącym tych odstępstw.

Wbrew zarzutom odwołania w przedłożonej do zatwierdzenia dokumentacji projektowej zamiennej uwzględniono kominy usytuowane w ścianie granicznej przedmiotowego budynku, zaś dołączony do projektu budowalnego zamiennego protokół sprawozdawczo-opiniodawczy sporządzony przez mistrza kominiarskiego A. S. (nr upr. [...]) z dnia [...] września 2013r. potwierdza prawidłowość ich wykonania i zdatność do użytku.

W zakresie robót koniecznych do wykonania [...]WINB wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie posiadają uprawnień do oceny wskazanego przez projektanta zakresu prac i do władczej ingerencji w rozwiązania projektowe. Kontrola organu nadzoru budowlanego jest ograniczona do treści art. 35 ust. 1 p.b. Projektant ponosi odpowiedzialność za treść projektu budowlanego.

W ocenie [...]WINB zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uprawniał do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny w oparciu o art. 51 ust. 4 p.b. Postępowanie wznowieniowe wykazało, że doszło do wadliwości formalnej, ale okoliczności sprawy uzasadniały wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o art. 51 ust. 4 p.b.

W postępowaniu wznowieniowym organ powiatowy prawidłowo zastosował art. 151 § 2 k.p.a., z uwagi na zaistnienie okoliczności wskazanej w art. 146 § 2 k.p.a., zgodnie z którym: "Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej."

T. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru w [...] z [...] grudnia 2020 r., nr [...].

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1. art. 149 § 2 k.p.a., gdyż organ nie zastosował tego przepisu i nie przeprowadził w sposób prawidłowy postępowania co do istoty sprawy, w szczególności w sposób niedostateczny zweryfikował projekt zamienny;

2. art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. z uwagi na ich niewłaściwe zastosowanie, prowadzące do braku uchylenia decyzji I Instancji i wydania nowej co do istoty sprawy;

3. art. 10 k.p.a. z zw. z art. 149 § 2 k.p.a., art. 39 k.p.a. i art. 109 k.p.a. gdyż w postępowaniu wznowieniowym organ powinien zapewnić skarżącej czynny udział w postępowaniu, umożliwić jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czego nie uczynił;

4. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. i art. 80 k.p.a., gdyż organ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiały dowodowego, błędnie uznał, że projekt budowlany został sporządzony zgodnie z przepisami, a ponadto inwestor legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

oraz przepisów prawa materialnego:

5. art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż projekt budowlany zamienny nie podlega merytorycznej ocenie organu, zaniechanie zbadania zgodności przedłożonego projektu zamiennego z przepisami techniczno-budowlanymi i z zasadami wiedzy technicznej;

6. art. 51 ust. 5 w zw. z art. 32 § 4,35 ust. 1 oraz art. 48 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, bowiem projekt zamienny nie doprowadza do stanu zgodnego z prawem, inwestor nie posiada prawa do dysponowania na cele budowlanego nieruchomością skarżącej.

Skarżąca domagała się uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru w [...] z dnia [...]grudnia 2020 r., oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] oraz decyzji z dnia [...] stycznia 2020 r., zatwierdzającej projekt budowlany zamienny.

W uzasadnieniu skargi podała, że obowiązkiem organu, po ustaleniu, że decyzja z dnia [...] stycznia 2020r. była dotknięta wadą określoną w art. 145 § 1 ust. 4 k.p.a. - było ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy.

Istotą trybu określonego w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego jest nałożenie na inwestora obowiązku dokonania ewentualnych zmian lub przeróbek koniecznych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę lub w przepisach.

W trakcie kontroli z dnia [...].11.2013 r. organ i Instancji przyjął oświadczenie inwestorów, że budowa zakończyła się przed 1993 r., ale oświadczenie to nie było prawdziwe. Potwierdza to ekspertyza techniczno-konstrukcyjna rzeczoznawcy budowlanego inż. E. R., wraz z materiałem zdjęciowym pokazująca, że na dzień [...].11.2002 r. ganki wejściowe nie były wybudowane.

Przedmiotowy budynek i dom skarżącej były planowane jako bliźniak z jedną wspólną ścianą. Granica nieruchomości biegnie po licu ściany na piętrze, zaś wtórnie domurowane ściany w piwnicy i na parterze należą do działki [...]. Tak bliskie usytuowanie wymagało sprawdzenia okoliczności związanych z emisją hałasu oraz zgodności z przepisami dotyczących "przesłaniania i zacieniania", określonymi w § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Niezgodnie z prawdą jest stwierdzenie w projekcie, że budynek obmurowany jest od zewnątrz cegłą wapienno-piaskową, podczas gdy są to ściany warstwowe z bloków gazobetonowych 24 cm na parterze obmurowane cegłą wapienno-piaskową grubości 12 cm, na piętrze zaś pustakiem żużlobetonowym - powyższe ma wpływ na ustalenia co do norm energetycznych.

Projekt zamienny przewiduje docieplenie grubości 9 cm wspólnej ściany szczytowej od strony zachodniej, w sposób, który ingeruje w działkę skarżącej, przekraczając granice nieruchomości, a tym samym projekt zamienny przewiduje, że część prac budowlanych ma być wykonana na działce skarżącej.

Projekt nie uwzględnienia, że dach inwestora jest pokryty eternitem, niezbędna będzie wymiana pokrycia w sposób nie zagrażający sąsiadom i środowisku.

Wbudowując się przewodami kominowymi w ścianę w ostrej granicy działek, inwestor nie dochował przepisów pożarowych. Nie była wystarczająca akceptacja tej sytuacji opinią kominiarską sporządzoną przez mistrza kominiarskiego A. S. dnia [...].09.2013 r.

Inwestor nie wykonał obowiązków w postępowaniu naprawczym i powinno ono zakończyć się wydaniem decyzji w oparciu o art. 51 ust. 3 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane, tj. rozbiórka obiektu lub jego części, bądź doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego.

Brak było zgody skarżącej na budowę budynku w ostrej granicy, innego niż przewidywał projekt z [...].07.1986 r. Dobudowa trzeciej kondygnacji w ostrej granicy z działką skarżącej nr [...], bez jej zgody, oraz kominów we wspólnej ścianie, nie powinna być zatwierdzona jako naruszająca § 12 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Odpowiadając na skargę, organ wnosił o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Ponadto, stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm. – dalej jako: "ustawa covidowa"), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Takie rozwiązanie zostało zastosowane w niniejszej sprawie.

Nie jest przedmiotem sporu między skarżącą T. M., a organem nadzoru budowlanego, kwestia jej przymiot strony w postępowaniu naprawczym prowadzonym do rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego

(posadowionego w ostrej granicy) na działce [...], przy ul. [...] w [...] (skarżąca była również inicjatorem postępowania w tej sprawie). Mimo to, decyzja z dnia [...] stycznia 2020r., Nr [...] kończąca to postępowanie naprawcze nie została doręczona skarżącej. Z tej przyczyny zasadne było jej żądanie wznowienia postępowania.

We wznowionym postępowaniu organy miały za zadanie dokonać oceny, czy wadliwość procesowa polegająca na braku zapewnienia czynnego udziału T. M. w postępowaniu naprawczym, wpłynęła na prawidłowe zastosowanie przepisu art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, czy też były podstawy do wydania rozstrzygnięcia o innej treści niż dotychczasowa decyzja z dnia [...] stycznia 2020r.

Odnosząc się do prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia, podkreślenia wymaga, że inwestorzy dysponowali decyzją Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] lipca 1986r. zezwalającą na rozbudowę istniejącego budynku jednorodzinnego na dwurodzinny i budowę budynku garażowo - gospodarczego. Z zatwierdzonego powyższą decyzją projektu budowlanego wynikało, że roboty budowlane polegać mają na rozbudowie i nadbudowie domu dwurodzinnego. Zatem rozbudowa i nadbudowa stanowiły przedmiot tej decyzji, a działania inwestorów niezgodne z tym pozwoleniem stanowiły istotne odstępstwa i polegały na podniesieniu kalenicy budynku, zwiększeniu wysokości ścianek kolankowych, wykonaniu lukarny dachowej, zmianie wielkości zadaszenia nad wejściami, zmianie wielkości i usytuowania okien, zmianie usytuowania ścian działowych, zmianie usytuowania pionów kominowych, wykonaniu schodów wewnętrznych na poddasze.

Organ powiatowy w wyniku ponownej analizy sprawy we wznowionym postępowaniu wskazał, że inwestorzy złożyli projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy, który jest zgodny z przepisami prawa budowlanego, przepisami techniczno-budowlanymi oraz decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2017r., Nr [...] o warunkach zabudowy. Natomiast pominięcie T. M. jako strony postępowania w decyzji z dnia [...] stycznia 2020r. nie wpłynęło na jej treść.

Również zdaniem Sądu wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. było właściwe. Zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. organ stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, gdy pomimo zaistnienia przesłanki wznowieniowej zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a., które uniemożliwiają uchylenie rozstrzygnięcia. Jedną z tych przesłanek jest okoliczność, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.), co ma miejsce w tej sprawie.

PINB [...]w decyzji z dnia [...] stycznia 2020r. Nr [...] prawidłowo na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany zamienny i nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Oczywiście fakt przedłożenia przez inwestorów projektu budowlanego zamiennego, nie musiał skutkować jego zatwierdzeniem.

Organ nadzoru budowlanego przed zatwierdzeniem projektu budowlanego obowiązany był dokonać jego oceny w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym: "Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt Ib, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.".

Przedmiotowy projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] sporządzony został przez inż. R. O. przy współpracy z mgr inż. A. R.. Dokumentacja projektowa została opatrzona oświadczeniem projektanta o jej sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Z ekspertyzy budowlanej będącej częścią projektu budowlanego wynikało, m.in. że: istniejącego od lat 70-tych XX w. parterowy budynek mieszkalny został rozbudowany na dwurodzinny w oparciu o projekt zatwierdzony decyzją Naczelnika Miasta i Gminy [...] z [...].07.1986r. Nr [...] (str. 38 projektu). Zmiany istotne, wprowadzone w stosunku do projektu pierwotnego z 1986r. przedstawione w niniejszym projekcie zamiennym nie mają wpływu na statykę konstrukcji istniejącego budynku. Ściana szczytowa poddasza, będąca ścianą oddzielenia pożarowego powinna być pogrubiona do 24cm i wyprowadzona ponad dach w postaci muru ogniowego wys. 30cm i zakończona czapką i obróbką blacharską. Pokrycie istniejącego dachu (eternit) wymaga wymiany na niepalne pokrycie z blachy." (str. 38a projektu).

W projekcie zagospodarowania działki nr ew. [...] (str. 42 i 42 a) wskazano: "Budynek mieszkalny jednorodzinny rozbudowany na dwurodzinny zgodnie z w/w pozwoleniem na budowę jest dwukondygnacyjny, z dwoma odrębnymi wejściami do budynku, murowany, w całości podpiwniczony. (...) Budynek przykryty jest stromym dachem dwuspadowym o niepalnym pokryciu. (...) Wody opadowe z połaci dachowej i tarasów za pośrednictwem systemu rynien i rur spustowych na teren działki i rozsączona na terenach trawiastych." Nadto, że: "Przedmiotowy budynek oraz działka, na której jest zlokalizowany spełnia warunki przedstawione w pkt 2 decyzji Nr [...] o warunkach zabudowy wydanej przez Burmistrza [...] dnia [...].01.2017r. (...). Zachowana jest funkcja mieszkalna jednorodzinna. Linia zabudowy: odległość 8,79m jest większa niż minimalna 8,00m. Wskaźnik powierzchni zabudowy wynosi 0,22 i nie przekracza 0,28. Wskaźnik intensywności zabudowy wynosi 0,65 i nie przekracza 0,65. Powierzchnia biologicznie czynna wynosi 65% i nie jest mniejsza niż 60%. Szerokość elewacji frontowej wynosi 12,38m i nie przekracza dopuszczalnej 12,50m. Kąt nachylenia dachu wynosi ok. 36° i mieści się w przedziale 10° do 45°. Wysokość kalenicy wynosi 10,30m i jest mniejsza niż dopuszczalna 10,50m. Kierunek kalenicy równoległy do ulicy [...]. (...)."

W części architektonicznej (str. 44) wskazano na zmiany dokonane w stosunku do projektu pierwotnego, tj,: "Obniżenie poziomu parteru o około 50cm. Podwyższenie dachu przez zmianę nachylenia połaci z 26 ° na 36. Wysunięcie tarasów w kierunku południowym o 1,56m. Budowa lukarny dachowej na południowej połaci dachu. Podniesienie ścianki kolankowej na strychu o 50cm. Zmiana konstrukcji stropów. Zmiany usytuowania ścian konstrukcyjnych. Zmiany klatki schodowej poprzez dodanie biegu schodów na strych. Projekt zamienny przewiduje ukończyć termomodernizację budynku, wymianę istniejącego pokrycia dachowego na blachę lub blachodachówkę."

W zakresie warunków ochrony przeciwpożarowej autor opracowania wskazał (str. 48): "Cała ściana oddzielenia pożarowego, do najwyższej kondygnacji i strychu powinna mieć odporność ogniową EWO co spełnia mur grubości 25cm. Jeśli mur jest cieńszy należy domurować od wewnątrz "wiążąc" odpowiednio nową warstwę z istniejącą ścianą z cegły. Dach przyległy do granicy oddzielenia pożarowego może mieć wykonany pas połaci dachowej szerokości 1m wykonany z materiału niepalnego np. blachy płaskiej pod pokryciem równolegle do linii wzdłuż granicy, alternatywą jest wyprowadzenie muru ogniowego wys. 30cm ponad połać dachową wzdłuż granicy (El 60). (...) Ściana fundamentowa garażu o grubości 41cm spełnia warunki ściany oddzielenia pożarowego, ale powinna być wyprowadzona (gr. 25cm) na wys. min. 30cm ponad powierzchnię tarasu. (...).

Projekt zawierał protokół sprawozdawczo-opiniodawczy Nr [...] sporządzony przez mistrza kominiarskiego A. S. z dnia [...] września 2013r., zgodnie z którym: "Sprawdzone trzony kominowe dotyczące w/w rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego pobudowano zgodnie z dokumentacją budowlaną. Ciąg drożności oraz szczelność w przewodach kominowych jest dobra, podłączenia są prawidłowe. Pod względem przewodów kominowych budynek w całości nadaje się do użytkowania."

Tym samym zasadnie organy oceniły, że w świetle art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przedłożona dokumentacja projektowa zamienna była prawidłowa.

Odnosząc się do zarzutu realizacji budynku w granicy działki nr ew. [...] wskazać należy, że takie usytuowanie wynikało z pierwotnej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy [...] z [...].07.1986r. Nr [...] (k. 28 i następne). Słusznie tez organ zauważył, że budynek mieszkalny na działce nr ew. [...] również usytuowany został w ostrej granicy z działką nr ew. [...], a przedmiotem postępowania naprawczego jest rozbudowa i nadbudowa budynku, a więc wyłącznie odstępstwa stwierdzone w trakcie jego realizacji w odniesieniu do pierwotnej, zatwierdzonej dokumentacji budowlanej.

Wprawdzie od strony działki skarżącej nastąpiła nadbudowa, ale z rzutu piętra i poddasza (str. 59 i 60 projektu budowlanego) nie wynika aby roboty już wykonane i zaplanowane, powodowały przekroczenie granicy między działką inwestycyjną nr [...], a działką skarżącej nr [...]. W przedłożonej do zatwierdzenia dokumentacji projektowej zamiennej uwzględniono kominy usytuowane w ścianie granicznej, a protokół sprawozdawczo-opiniodawczy mistrza kominiarskiego potwierdza prawidłowość ich wykonania i zdatność do użytku.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., to w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że uchybienie to może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny, czego w tej sprawie nie wykazano.

Zdaniem Sądu materiał dowodowy zgromadzony w sprawie uprawniał organ do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny w oparciu o art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Choć w decyzji kończącej postępowanie naprawcze doszło do wadliwości formalnej, to samo rozstrzygnięcia było prawidłowe.

W postępowaniu wznowieniowym organ prawidłowo zastosował art. 151 § 2 k.p.a., z uwagi na zaistnienie okoliczności wskazanej w art. 146 § 2 k.p.a., zgodnie z którym: "Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej."

Reasumując nie można zarzucić organowi naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.