Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 765/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: asesor WSA Anna Fyda-Kawula (spr.) sędzia WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. L, A.W., A.L., E.P., M.L. i M.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie art. art. 151 § 1 pkt 1 i art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej: k.p.a.) po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] -odmówił uchylenia tej decyzji.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2000 r. znak: [...] na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm., zwanej dalej: ustawą z dnia 10 maja 1990 r.) stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa, nieodpłatnie własności działek oznaczonych w operacie ewidencji gruntów wsi [...] numerami: [...]- o pow. [...] ha, [...] - o pow. [...] ha i [...] - o pow. [...] ha, wpisanych w księdze wieczystej Nr [...], wraz z zabudowaniami i urządzeniami trwale związanymi z gruntem, opisanych w karcie inwentaryzacyjnej nieruchomości nr [...], stanowiącej załącznik do tej decyzji. W dniu [...] kwietnia 2000 r. stwierdzona została ostateczność decyzji komunalizacyjnej.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. J. Ł, wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji w części dotyczącej komunalizacji działki oznaczonej nr [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wnoszący wskazał, iż na mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] utrzymanej w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w części dot. działki o nr [...] (skarga gminy [...] na ww. decyzję została oddalona wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 7 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1844/15) ustalone zostało, że działka ta wchodząca w skład nieruchomości zabudowanej zespołem dworsko-parkowym nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu PKWN o reformie rolnej. Tym samym skoro dawnym właścicielem działki nr [...] wchodzącej w skład nieruchomości zabudowanej zespołem dworsko-parkowym, była M. L. , nie zaś Skarb Państwa, to brak było podstaw prawnych do wydania przez Wojewodę [...] decyzji z dnia [...] marca 2000 r.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r., znak: [...] umorzył postępowanie w sprawie z wniosku J. L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r. W uzasadnieniu stwierdził, że z decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2015 r. wynika, że objęta wnioskiem nieruchomość stanowiła własność M. L. Jej następców prawnych ustalono na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., sygn. akt [...] i postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., sygn. akt [...]. Jednakże organ podkreślił, że z odpisu księgi wieczystej Nr [...] wynika, że Skarb Państwa ujawniono jako właściciela działki nr [...] na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 1983 r. nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy [...], którą przejęto nieodpłatnie na rzecz skarbu Państwa gospodarstwo rolne składające się z nieruchomości ozn. w ewidencji gruntów nr [...] i [...] położonych we wsi [...] bez zabudowań. Brak jest przy tym dowodów, które potwierdzałyby, że wnioskodawca, bądź jego poprzednicy prawni byli w dacie komunalizacji właścicielami nieruchomości ozn. w operacie ewidencji gruntów wsi Strzegocice jako działka nr [...]. Wnioskodawca nie ma więc przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Organ zobligowany był więc umorzyć postępowanie.

W wyniku wniosku J. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2019 r.

Wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. złożyli: M. L., K. L., A. W., A. L., E. P., M. K. (zgodnie z załączonym do wniosku Aktem Poświadczenia Dziedziczenia z dnia [...] listopada 2019 r., Rep. A nr [...], M. L., K. L., A. W. oraz A. L. są następcami prawnymi J. L.). We wniosku skarżący powołali się na informację przekazaną przez Burmistrza Urzędu Miejskiego w [...] w piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r., że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...] listopada 1983 r., nr [...] nie dotyczy majątku w Strzegocicach w gminie [...] (działki nr [...],[...],[...],[...],[...]). Zdaniem wnioskodawców powyższe informacje stanowią przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż ujawniły się nowe dowody w sprawie, mające istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, istniejące w dniu wydania ww. decyzji, które nie były znane organowi wydającemu decyzję.

Postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wznowił postępowania administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2019 r.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. wydaną po wznowieniu postępowania Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił uchylenia ww. decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2019 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że przedstawione w postępowaniu wznowieniowym dowody nie świadczyły, że to wnioskodawcom, a nie Skarbowi Państwa w dniu [...] maja 1990 r. przysługiwał tytuł własności do działki nr [...]. Pismo, na które powoływali się skarżący we wniosku o wznowienie postępowania, nie spełniało przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jest to bowiem pismo z dnia [...] stycznia 2020 r., a zatem nie stanowiło nowego dowodu istniejącego w dacie wydania decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, zarówno z dnia [...] kwietnia 2019 r., jak i z dnia [...] lipca 2019 r. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r. oraz akta komunalizacyjne dowodzą, iż w dacie komunalizacji działka nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa, co potwierdzał wpis w księdze wieczystej nr kw [...]. Załączone do pisma z dnia [...] sierpnia 2020 r. fotokopie nie potwierdzają natomiast, że to skarżącym, a nie Skarbowi Państwa przysługiwał tytuł własności do działki nr [...] położonej w [...].

W ocenie organu istotne jest, że w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej dla spornej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], jako jej właściciel w dacie komunalizacji był ujawniony Skarb Państwa. Organ nadzoru nie jest natomiast uprawniony do badania podstawy tego wpisu oraz jego prawidłowości. Organ nie może bowiem ustalać innego stanu prawnego nieruchomości, niż wynikający z księgi wieczystej dla niej prowadzonej w dacie [...] maja 1990 r. Kwestionowanie tytułu własności Skarbu Państwa ustalonego na podstawie wpisu w księdze wieczystej winno się odbywać w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym.

Skarżący nie posiadają więc przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r. Ze wskazanych powodów nie było podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2019 r.

Skargę na powyższą decyzję złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ww. wnioskodawcy: M. L., K. L., A. W., A. L., E. P., M. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. i z dnia [...] kwietnia 2019 r. Wnieśli też o przeprowadzenie dowodu z fotokopii całości akt księgi wieczystej KW [...] oraz KW [...] na okoliczność przejścia nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną o numerze [...] na własność Skarbu Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:

1. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i ustalenia treści decyzji stanowiących podstawę przejścia nieruchomości na własność Skarbu Państwa;

2. art. 28 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie mają przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r.

W uzasadnieniu skargi podnieśli, że wydanie decyzji o uznaniu, iż nieruchomość, której część stanowiła działka [...], nie podpada pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej wywołało skutek prawno-rzeczowy w postaci stwierdzenia, że nieruchomość nieprzerwanie należy do skarżących jako spadkobierców jej dawnej właścicielki M. L.. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej uznał jednak, że skarżący nie posiada interesu prawnego w sprawie, a tym samym przymiotu strony, gdyż w dacie tej decyzji Skarb Państwa był właścicielem działki nr [...] nie na podstawie dekretu o reformie rolnej, lecz decyzji Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...] listopada 1983 rok, znak: [...]. Powyższe ustalenie organ oparł na odpisie księgi wieczystej KW nr [...]. W zaufaniu do prawidłowości ustaleń organu skarżący podjęli działania zmierzające do ustalenia treści decyzji Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...] listopada 1983 r. W dniu [...] stycznia 2020 r. skarżący otrzymali "decyzję", że decyzja z dnia [...] listopada 1983 r. nie dotyczy działki [...] i na tej podstawie wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie.

Zdaniem skarżących, decyzja Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...] listopada 1983 r., znak: [...] dotyczyła przejęcia przez Skarb Państwa nieodpłatnie gospodarstwa rolnego S. W., składającego się z działek [...] i [...] - czyli innych działek wchodzących w skład nieruchomości objętej księgą wieczystą KW [...] niż działka [...]. Natomiast pozostałe działki zgodnie z zaświadczeniem Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] listopada 1960 r. została przejęta na podstawie dekretu o reformie rolnej. Mając to na uwadze stwierdzili, że stan wpisów w księdze wieczystej jest prawidłowy w odniesieniu do działek [...] i [...], natomiast księga wieczysta KW [...] została założona w 1961 r. i na podstawie ww. zaświadczenia Prezydium Rady Narodowej w [...] jako jej właściciel został wpisany Skarb Państwa na podstawie dekretu o reformie rolnej. Tym samym skarżący mieli przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Kontrolując wydaną w sprawie po wznowieniu postępowania zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanym wyżej kryterium, Sąd stwierdził, że jest ona zgodna z prawem.

Zarówno postępowanie prowadzone w trybie zwykłym, jak i w trybie nadzwyczajnym, wymaga od organu administracji ustalenia, czy z wnioskiem inicjującym postępowanie wystąpiła strona postępowania, tj. określony podmiot posiadający interes prawny.

Konieczność taka wynika z treści art. 147, zgodnie z którym wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony w związku z art. 61a § 1 k.p.a., z którego wynika, że gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jest to tzw. wstępny etap rozpoznawania wniosku.

Jeżeli z twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, niebudzący żądnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot niebędący stroną, organ wydaje na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Odmowa wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. jest możliwa także z przyczyn podmiotowych, co wynika z cytowanego art. 147 k.p.a., jednakże w tym wypadku zasadą jest, że brak przymiotu strony można przypisać jedynie w przypadkach oczywistych i niewątpliwych, niewymagających wglądu w przedmiot sprawy, której dotyczy wznowienie, bez konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie. Jeżeli istnieją jakiekolwiek wątpliwości co do istnienia podstawy wznowienia wskazanej przez wnioskodawcę lub też kontrowersje budzi fakt posiadania przez niego przymiotu strony – niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, gdyż tylko wtedy możliwe jest zbadanie sprawy w problematycznym zakresie i rozstrzygnięcie takiej kwestii (tak M. Jaśkowska w: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2021, uw. 5 do art. 147).

Taka sytuacja zachodziła w rozpoznawanej sprawie. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. wznowił postępowania administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. i w wyniku wznowionego postępowania na podstawie art. art. 151 § 1 pkt 1 i art. 150 § 1 k.p.a. wydał zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2021 r. o odmowie uchylenia ww. decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że przedstawione w postępowaniu wznowieniowym dowody nie świadczyły, że to wnioskodawcom, a nie Skarbowi Państwa w dniu [...] maja 1990 r. przysługiwał tytuł własności do działki nr [...]. Pismo z dnia [...] stycznia 2020 r., na które powoływali się skarżący we wniosku o wznowienie postępowania, nie spełniało – w ocenie organu – przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie stanowiło bowiem nowego dowodu istniejącego w dacie wydania decyzji zarówno z dnia [...] kwietnia 2019 r., jak i z dnia [...] lipca 2019 r.

Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy na wstępie zauważyć, że skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., którą Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję tego organu z dnia [...] kwietnia 2019 r. o umorzeniu postępowanie w sprawie z wniosku J. L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r. Decyzją tą Wojewoda [...] na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa, nieodpłatnie prawa własności działek oznaczonych w operacie ewidencji gruntów wsi [...] numerami: [...]- o pow. [...] ha, [...] - o pow. [...] ha i [...] - o pow. [...] ha, wpisanych w księdze wieczystej Nr [...], wraz z zabudowaniami i urządzeniami trwale związanymi z gruntem, opisanych w karcie inwentaryzacyjnej nieruchomości nr [...], stanowiącej załącznik do decyzji. Powodem umorzenia postępowania była odmowa przyznania J. L. przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. z uwagi na brak dowodów, które potwierdzałyby, że wnioskodawca, bądź jego poprzednicy prawni byli w dacie komunalizacji właścicielami nieruchomości ozn. w operacie ewidencji gruntów wsi [...] jako działka nr [...].

W ocenie Sądu, organ odmawiając po wznowieniu postępowania uchylenia dotychczasowej ww. decyzji prawidłowo przyjął, że zgodnie z kartą inwentaryzacyjną nr [...], stanowiącą integralną część decyzji komunalizacyjnej, działka nr [...]była objęta księgą wieczystą nr KW [...]. Ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu ww. księgi wieczystej wynika, że to Skarb Państwa był ujawniony jako właściciel m. in. spornej działki oznaczonej nr [...]. Ponadto zgodnie z księgą wieczystą KW Nr [...], na którą powołują się skarżący, właścicielem ujawnionych w niej nieruchomości, a w tym oznaczonej jako działka nr [...], nie są i nie byli skarżący, ani inna osoba fizyczna. Z analizy tej księgi wynika, iż została założona w wyniku odłączenia części nieruchomości z innej księgi wieczystej. Odłączenie nastąpiło z księgi wieczystej Kw Nr [...], a dotyczyło m. in. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położona miejscowości [...], w obrębie ewidencyjnym [...]. Zgodnie z ww. księgą wieczystą KW Nr [...] właścicielem ww. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] jest aktualnie Gmina [...]– na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r.

Mając na uwadze powyższe należy przypomnieć, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym, stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest strona postępowania zwykłego, zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, a także każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2241/10, z dnia 23 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 373/07). Niekiedy stroną postępowania nieważnościowego jest podmiot, który wprawdzie nie był stroną w postępowaniu zwykłym, jednak ma interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a., który może wynikać nie tylko z normy prawa materialnego administracyjnego, ale także z normy prawa materialnego należącej do każdej gałęzi prawa, w tym również do prawa cywilnego.

Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2000 r. objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Materialnoprawną podstawę wskazanej decyzji komunalizacyjnej stanowił art. 5 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, z którego wynika, że przedmiotem komunalizacji jest wyłącznie mienie ogólnonarodowe (państwowe). Decyzja komunalizacyjna oparta na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. ma charakter deklaratoryjny, to znaczy potwierdza stan faktyczny i prawny istniejący w dniu [...] maja 1990 r. Dla komunalizacji w trybie ww. ustawy decydujące znaczenie miał więc stan prawny nieruchomości istniejący w dacie komunalizacji.

Stroną prowadzonego postępowania administracyjnego o przekazaniu gminie własności nieruchomości stanowiącej dotychczas własność Skarbu Państwa jest, poza daną gminą i Skarbem Państwa, jedynie podmiot, któremu do przedmiotowej nieruchomości przysługiwał tytuł prawnorzeczowy. Stroną postępowania w sprawie weryfikacji decyzji komunalizacyjnej w trybie nadzwyczajnym może być wyjątkowo również podmiot, który wykaże, iż w dniu, w którym nastąpiła komunalizacja spornego mienia, legitymował się tytułem prawnym do nieruchomości objętej tym postępowaniem komunalizacyjnym.

Zdaniem skarżących, w dacie komunalizacji, z racji tego, że sporna nieruchomość nie podpadała pod dekret PKWN o reformie rolnej, Skarb Państwa nie był właścicielem ww. nieruchomości, co wykluczało jej komunalizację. Wynikało to z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2014 r. utrzymanej w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2015 r., w części dot. działki o nr [...], stwierdzającą, że działka ta nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu PKWN o reformie rolnej. Skarga gminy [...] na ww. decyzję została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 7 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1844/15.

Odnosząc się do powyższego należy stwierdzić, że gdy chodzi o działkę nr [...], to prawo własności Skarbu Państwa zostało podważone dopiero w wyniku powyższych decyzji wydanych wiele lat później niż decyzja komunalizacyjna.

W orzecznictwie przyjmuje się, że wnioskodawcy, którzy wykażą, że w okresie poprzedzającym komunalizację byli właścicielami komunalizowanej nieruchomości mają interes prawny w sprawie, choć nie przesądza on automatycznie o nieważności kwestionowanej decyzji komunalizacyjnej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1760/20). Wyrażany był także pogląd, że samo wykazanie, że kilka dekad wcześniej poprzednicy prawni wnioskodawców legitymowali się prawem własności – nie jest wystarczające do przyznania statusu strony ich następcom. Interes prawny musi być bowiem konkretny i rzeczywisty, i powinien mieć związek z danym postępowaniem prowadzonym w danym miejscu i czasie, i na podstawie określonego stanu prawnego. Dla możliwości skutecznego zainicjowania postępowania weryfikującego komunalizację mienia Skarbu Państwa istotne jest bowiem wykazanie prawa własności nie kiedykolwiek - lecz w dacie samej komunalizacji (vide wyroki WSA w Warszawie: z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2045/20 i z dnia 27 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1633/19 i przywołane w nich orzecznictwo).

W kontrolowanej sprawie, Sąd przyjął, że organ zasadnie zanegował interes prawny skarżących. Nie wykazali oni prawa własności działki nr [...] w dacie komunalizacji, a tylko ten moment jest istotny z punktu widzenia możliwości wzruszenia decyzji komunalizacyjnej.

Zasadnie zatem organ odmówił uchylenia decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2019 r. po wznowieniu postępowania. W konsekwencji nie można zarzucić ministrowi naruszenia art. 28 k.p.a.

W ocenie Sądu, nie doszło też do naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Organ nie prowadził postępowania dowodowego w tej sprawie, a jedynie oceniał, na podstawie przedstawionych mu z wnioskiem o wznowienie i stanowiących akta sprawy dokumentów, czy skarżący legitymują się tytułem prawnym do działki nr [...] w dacie komunalizacji. Wykazanie zaś interesu prawnego leżało po stronie skarżących, nie można wobec tego postawić organowi zarzutu, że nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Wbrew zarzutom skargi, w sprawie dotyczącej komunalizacji zadaniem organu nie było też ustalenie treści decyzji stanowiących podstawę przejścia nieruchomości na własność Skarbu Państwa. Organ nie może bowiem ustalać innego stanu prawnego nieruchomości, niż wynikający z księgi wieczystej dla niej prowadzonej w dacie [...] maja 1990 r.

Skarżący kwestionując tytuł własności Skarbu Państwa ustalony na podstawie wpisu w księdze wieczystej winni dochodzić swoich roszczeń w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym.

W konkluzji Sąd stwierdza, że żaden z dokumentów złożonych przez skarżących w toku postępowania z ich wniosku o wznowienie przy piśmie z dnia [...] sierpnia 2020 r. (które stanowiły jednocześnie załącznik do skargi) nie potwierdza ich prawa własności działki nr [...]w dacie komunalizacji. Dokumenty te znajdowały się zatem w aktach sprawy, na podstawie której Sąd wydał wyrok (art. 133 § 1 p.p.s.a.) i dlatego wniosek dowodowy obejmujący te dokumenty podlegał oddaleniu. Przeciwnie, decyzja Wojewody [...] oraz akta komunalizacyjne dowodzą, iż w dacie komunalizacji działka nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa, co potwierdzał wpis w księdze wieczystej nr kw [...].

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skoro skarżący nie mają interesu prawnego w tej sprawie, to zasadnie organ po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia decyzji umarzającej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej.

Ze wskazanych powodów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842).