Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2632/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6230 System oceny zgodności, certyfikacja
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, pkt 6, ust. 4, art. 26 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 116 poz 975
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym.
article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2007 nr 189 poz 1 art. 12 pkt 1 lit. g
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i  uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Dariusz Zalewski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant: ref. staż. Julia Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2015 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przekazanie wykazu zawierającego nieprawdziwe dane i informacje oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. (znak [...]) Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR) złożył do Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno spożywczych (dalej: "Główny Inspektor JHARS") wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie wymierzenia jednostce certyfikującej P. S.A., (dalej: skarżąca) kary pieniężnej na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116, poz. 975), za przekazanie wykazu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, za 2012 r., zawierającego nieprawdziwe dane o powierzchni i wariancie prowadzonych upraw.

Wniosek dotyczył informacji podanych w Wykazie o producencie ekologicznym I. F. (nr producenta nadany przez ARiMR: [...]). Przeprowadzone przez ARiMR czynności kontrolne u wspomnianego producenta wykazały rozbieżność pomiędzy powierzchniami upraw zamieszczonymi w wykazie, a wynikami pomiarów przeprowadzonych przez ARiMR, a ponad to błędne zadeklarowanie rodzaju uprawy na niektórych działkach rolnych. Wniosek dotyczył działek rolnych ww. producenta oznaczonych literami A, B, C i D.

W wariancie "uprawy rolnicze" powierzchnia potwierdzona w Wykazie wyniosła 51,59 ha, zmierzona przez ARiMR powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych przez ww. producenta w wariancie 2.1 wyniosła 50 ha, a powierzchnia uprawniona do płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z ustaleniami ARiMR, wyniosła 21,18 ha.

W związku z powyższym ARiMR stwierdziła zawyżenie powierzchni upraw w Wykazie o 143,58%.

Rozbieżność pomiędzy powierzchnią zmierzoną działek rolnych a powierzchnią uprawnioną do płatności rolnośrodowiskowej w wariancie 2.1 wynikła z nieuznania przez ARiMR części działki rolnej A oraz całości działki rolnej D. Powierzchnia zmierzona działki rolnej A wyniosła 16,31 ha, jednak tylko 9,18 ha powierzchni tej działki spełniało, zdaniem ARiMR, warunki przyznania płatności. Działka rolna D, o powierzchni zmierzonej wynoszącej 21,67 ha, została przez ARiMR zakwestionowana w całości.

ARiMR uznała, że ww. powierzchnie stanowiły ugór, a nie deklarowaną przez ww. producenta uprawę prosa i potwierdzone przez stronę w Wykazie uprawy rolnicze.

Zgodnie z wnioskiem, "na działce rolnej A stwierdzono, że powierzchnia 7,13 ha zajęta była przez ugór, obsada prosa stanowiła ok. 10% pokrycia natomiast na pozostałych 90% powierzchni stwierdzono perz, chwasty wieloletnie, bylicę, wrotycz oraz pojedyncze siewki głogu a "na działce rolnej D stwierdzono ugór, obsada prosa stanowiła ok. 10% pokrycia natomiast na pozostałych 90% powierzchni stwierdzono perz, chwasty wieloletnie - bylica, ostrożeń, wrotycz oraz nawłoć".

W stosunku do działek rolnych B i C, we wniosku nie zawarto zarzutów odnoszących się do zachwaszczenia, jednak wszystkie działki rolne zadeklarowane w wariancie 2.1 (A, B, C i D) zostały zakwestionowane przez ARiMR ze względu na ich zadeklarowaną powierzchnię, większą od powierzchni ustalonej przez ARiMR metodą pomiaru GPS.

ARiMR uznała, że wpływ przekazanych przez stronę danych na przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2012 był za wysoki.

2. Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. Główny Inspektor JHARS zawiadomił skarżącą o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 6 i ust. 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym.

3. Pismem z dnia [...] września 2013 r. (znak [...]), skarżąca oświadczyła, że powierzchnie działek uwzględnione w Wykazie były zgodne z oświadczeniami producenta zawartymi w zgłoszeniach działalności w rolnictwie ekologicznym i znajdowały potwierdzenie w wypisach i wyrysach z rejestru gruntów. Do pisma załączono dokumenty, stanowiące podstawę dla zamieszczonych w Wykazie danych o producencie ekologicznym I. F.: zgłoszenia działalności w rolnictwie ekologicznym z 2006 i 2008 roku, wypisy i wyrysy z rejestru gruntów dotyczące zadeklarowanych działek rolnych, opis jednostki produkcyjnej, plan produkcji roślinnej na rok 2012, protokół z kontroli gospodarstwa rolnego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., protokół z kontroli gospodarstwa rolnego nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r.

4. Skarżąca, w odpowiedzi na wezwanie organu z dnia [...] września 2013 r., pismem z dnia [...] września 2013 r. wyjaśniła, że zachwaszczenie działek A i D nie naruszało wymagań rolnictwa ekologicznego i nie dyskwalifikowało ich rolniczego użytkowania. Na poparcie tego twierdzenia załączyła zdjęcia zrobione na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...]. Strona nie wykonała zdjęć działki ewidencyjnej nr [...], na której znajduje się część działki rolnej A. Strona potwierdziła też, że podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2012 r. zachwaszczenie zostało stwierdzone na działkach rolnych o numerach ewidencyjnych [...] (działka rolna A), [...] (działka rolna D) i [...] (działka rolna C, niekwestionowana przez ARiMR, ze względu na jej zaoranie). Strona wyjaśniła, że "zdjęcia dokumentują obszary zagrożone i uzasadniają stwierdzenia np. stwierdzenia niezgodności". Strona dodała, że formularz Wykazu przekazywanego ARiMR nie przewidywał przekazywania informacji o zachwaszczeniu, a ponadto nie określono poziomu zachwaszczenia, który pozwala na uznanie, że obszar działki w całości lub w części nie jest użytkowany rolniczo i zagospodarowany.

5. Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. (znak [...]) skarżąca, uwzględniwszy wyjaśnienia organu z dnia [...] grudnia 2013 r., że konieczność uzyskania informacji o przychodzie strony wynika art. 24 ust. 3 pkt 2 ustawy o rolnictwie ekologicznym, przysłała informację o przychodzie osiągniętym w 2012 r., załączając kopię złożonego zeznania podatkowego, potwierdzając jednocześnie pogląd wyrażony we wcześniejszych pismach o braku podstaw prawnych do wymierzenia kary pieniężnej. Strona zwróciła uwagę na to, że wykazany w piśmie przychód tylko częściowo wynika z jej działalności w rolnictwie ekologicznym, co powinno zostać uwzględnione przy ewentualnym wymierzeniu kary pieniężnej stronie.

6. Główny Inspektor JHARS decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...], na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 6, ust. 3 pkt 2 i ust. 4 i art. 26 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4 i art. 24 ust. 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym oraz art. 104 k.p.a. wymierzył skarżącej karę pieniężną w wysokości 2000 złotych za przekazanie wykazu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, za 2012 r. zawierającego nieprawdziwe dane i informacje, które mogły istotnie wpływać na pomoc finansową udzieloną producentowi ekologicznemu I.F.

7. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] grudnia 2013 r., której zarzuciła naruszenie art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym z uwagi na brak wskazania, że faktycznie wystąpiły przesłanki objęte tym przepisem uzasadniające wymierzenie kary administracyjnej oraz art. 77 § 1 k.p.a. z uwagi na to, że decyzję wydano bez rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy.

W uzasadnieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca wyjaśniła, że co prawda fakt zachwaszczenia wyszczególnionych działek został stwierdzony w trakcie kontroli, jednakże brak jest przesłanek do stwierdzenia, że poziom zachwaszczenia automatycznie dyskwalifikuje możliwość ich użytkowania rolniczego oraz zagospodarowania, w tym przeznaczenia na cele uprawy prosa.

Istotne jest zdanie organu, który przyznał, że nie jest możliwe określenie granicy zachwaszczenia działki rolnej, po której przekroczeniu nie można uznać, że są na niej prowadzone uprawy rolne, formularz Wykazu przekazany ARiMR nie przewiduje przekazywania informacji odnośnie poziomu zachwaszczenia działek rolnych (który daje możliwość weryfikacji, czy dana działka może być użytkowana rolniczo i zagospodarowana).

Zatem stwierdzenie zachwaszczenia działek producenta rolnego oznaczonych lit. A, C i D nie może skutkować automatycznie wadliwością w jakimkolwiek zakresie Wykazu przekazanego przez skarżącą dotyczącego producenta rolnego I. F.. Trudno stwierdzić, aby przekazany Wykaz faktycznie zawierał nieprawdziwe dane lub informacje, które mogłyby wpłynąć na pomoc finansową udzieloną ww. producentowi rolnemu. W tej sytuacji, zdaniem skarżącej, obowiązkiem Głównego Inspektora było zrezygnowanie z .nakładania na stronę sankcji z art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym.

8. Główny Inspektor JHARS decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 24 ust. 2 pkt 6, ust. 4 i 6 i art. 26 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2013 r. wymierzającą karę pieniężną w wysokości 2000 złotych za przekazanie wykazu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym za 2012 rok, zawierającego nieprawdziwe dane i informacje, które mogły istotnie wpływać na pomoc finansową udzieloną producentowi ekologicznemu I. F..

Główny Inspektor JHARS uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., albowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został rozpatrzony w sposób wyczerpujący. Strona była informowana co do okoliczności faktycznych i prawnych.

W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor JHARS wyjaśnił, że skarżąca podała w Wykazie, że producent ekologiczny I. F. realizuje wariant 2.1 na powierzchni 51,59 ha. Wielkość powierzchni tego wariantu została podana na podstawie zgłoszeń podjęcia działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego ww. producenta, protokołów przeprowadzonych w 2012 r. kontroli (protokoły z kontroli gospodarstwa rolnego nr [...] i [...]), wypisów i wyrysów z rejestru gruntów, opisu jednostki produkcyjnej i planu produkcji roślinnej na rok 2012.

Zgodnie z deklaracją producenta oraz zapisami zawartymi w dokumentacji dotyczącej kontroli prowadzonej przez skarżącą na działkach A, C i D miała być uprawa prosa.

Strona podczas kontroli przeprowadzonej u producenta w dniu [...] sierpnia 2012 r. stwierdziła, że metody zapobiegania szkodom wyrządzonym przez szkodniki, choroby i chwasty nie są stosowane właściwie oraz wskazała wynikającą z tego faktu nieprawidłowość jaką jest zachwaszczenie. Ustalenia z tej kontroli skarżąca zawarła w protokole nr [...]. Ponadto na zdjęciach działek A, C i D, wykonanych przez stronę w dniu kontroli, tj. [...] sierpnia 2012 r., widoczne jest bardzo silne zachwaszczenie i jedynie pojedyncze kłosy prosa.

Kontrola przeprowadzona w dniu [...] października 2012 r. przez ARiMR wykazała znaczne zachwaszczenie całej działki rolnej D i częściowe (na powierzchni 7,13 ha z całkowitej powierzchni działki - 16,31 ha) działki A, na których stwierdzono głównie chwasty (pokrycie ok. 90% ) i tylko ok. 10 % udziału prosa. Działka rolna C była zaorana w związku z czym nie można było stwierdzić jej wcześniejszego stanu.

Dodatkowa kontrola producenta I. F. w dniu [...] listopada 2012 r. wykazała, że producent nie usunął nieprawidłowości polegającej na zachwaszczeniu działek A i D.

W tym stanie rzeczy Główny Inspektor JHARS uznał, że stan, w którym powierzchnia (część działki rolnej A i działka D) jest pokryta w ok. 90% chwastami, a jedynie w ok. 10 % prosem, nie może być kwalifikowany jako uprawa prosa. Podobnie ocenił silne zachwaszczenie występujące na działce C, stwierdzone przez podczas kontroli producenta w dniu [...] sierpnia 2012 r.

W ocenie organu, w rozpatrywanym stanie faktycznym stan gruntu na ww. działkach ewidentnie nie spełniał warunków określających czym jest uprawa danej rośliny. Powierzchnia części działki A oraz działki D, na których nie stosowano żadnych zabiegów uprawowych w wyniku czego została one zdominowane przez przypadkowe rośliny (chwasty) nie może być zakwalifikowana jako uprawa tylko ugór, niezależnie od wcześniejszych deklaracji producenta.

W związku z powyższym organ nie zgodził się ze stwierdzeniem skarżącej, że zachwaszczanie nie dyskwalifikuje użytkowania rolniczego i zagospodarowania tych działek, ponieważ w przedmiotowym przypadku w okresie od sierpnia do połowy listopada 2012 r. potwierdzone zostało, że w efekcie braku zabiegów i silnego zachwaszczenia, powierzchnia była zajęta przez ugór a nie przez uprawę. Brak użytkowania rolniczego został potwierdzony przez stronę w trakcie dodatkowej kontroli producenta I. F., przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2012 r., podczas której ustalono brak jakichkolwiek zabiegów uprawowych. Ponieważ stwierdzona w trakcie pierwszej kontroli nieprawidłowość nie była usunięta należało uznać, że działki w tym okresie nie były użytkowane rolniczo.

Pomimo tego skarżąca podała w Wykazie, że producent ma uprawę prosa i zakwalifikowała ją do wariantu 2.1 uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania. W opinii organu taka informacja nie powinna zostać zamieszczona w Wykazie, ponieważ w rzeczywistości producent ten nie posiadał upraw prosa na działce D i na części działki A, co zostało potwierdzone przez ARiMR podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] października 2012 r. Działka C nie została uznana przez ARiMR za zachwaszczoną ze względu na to, że w dniu kontroli ARiMR, była ona już zaorana, jednakże z dokumentacji (w tym fotograficznej), przekazanej przez stronę w ramach postępowania prowadzonego w sprawie wynika, że także działka C również była silnie zachwaszczona.

Na podstawie zebranego materiału dowodowego w sprawie organ stwierdził, że strona przekazała Wykaz zawierający nieprawidłowe dane i informacje dotyczące producenta I. F.. Istotą stwierdzenia, że przekazane w Wykazie dane i informacje, polegające na potwierdzeniu wariantu 2.1 uprawy rolnicze, dla których zakończono okres przestawiania, były nieprawidłowe był stan faktyczny działek A, C i D, na których roślinami dominującymi były chwasty, a nie deklarowana uprawa prosa.

Fakt ten mógł wpłynąć na udzieloną producentowi ekologicznemu I. F. pomoc finansową, ponieważ skutkował zawyżeniem w wykazie powierzchni upraw w ramach wariantu 2.1 "uprawy rolnicze", przez co do działek A, C i D mogłaby zostać przyznana płatność, gdyby ARiMR nie przeprowadziła kontroli u producenta.

Jednocześnie Główny Inspektor JHARS podkreślił, że skarżąca nie dokonała także zgłoszeń błędów i pomyłek do wykazu, pomimo otrzymania informacji od ARiMR o nieprawidłowościach stwierdzonych podczas kontroli na miejscu oraz pomimo, że sama posiadała dokumenty potwierdzające stan działek producenta I. F..

Dlatego zasadne było stwierdzenie o przekazaniu przez skarżącą ARiMR wykazu producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji ekologicznej, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, według stanu za 2012 r., zawierającego nieprawdziwe dane i informacje, dotyczące producenta ekologicznego I. F., które mogły istotnie wpłynąć na udzielaną pomoc finansową.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, przy wymierzaniu kary organ uwzględnił stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia oraz dotychczasową działalność jednostki certyfikującej i wielkość jej obrotów.

W związku z tym, że stwierdzone nieprawdziwe dane i informacje, które miały istotny wpływ na udzieloną pomoc finansową, dotyczyły jednego producenta ekologicznego organ uznał, że zakres naruszenia był niski.

9. W skardze z dnia 18 lipca 2014 r. wniesionej do Wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] czerwca 2014 r. skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

a) art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym w ten sposób, że nie wykazano, aby fatycznie wystąpiły przesłanki objęte tym przepisem uzasadniające wymierzenie skarżącej kary pieniężnej;

b) art. 26 ust. 1 ustawy o rolnictwie w ten sposób, że nie uwzględnia faktycznego stopnia zawinienia skarżącej w związku z przekazaniem do ARiMR wykazu niezawierającego rzeczywistych danych;

c) art. 77 § 1 k.p.a. w ten sposób, że wydano ją bez rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że co prawda fakt zachwaszczenia wyszczególnionych działek został stwierdzony w trakcie kontroli prowadzonych przez skarżącą, nie mniej jednak brak jest przesłanek ku temu, aby jego poziom (zachwaszczenia) automatycznie dyskwalifikował możliwość użytkowania rolniczego działek oraz zagospodarowania, w tym przeznaczenia na cele uprawy proso. Obowiązujące przepisy nie zawierają żadnej normy, która mogłaby wskazywać, jaki poziom zachwaszczenia upraw uniemożliwia prowadzenie produkcji ekologicznej.

Zdaniem skarżącej, w przypadku rolnictwa ekologicznego zachwaszczenie jest nieodłącznym elementem tego rodzaju produkcji rolnej. Metoda prowadzenia produkcji ekologicznej opiera się bowiem na technikach ograniczania ilości chwastów, a nie całkowitej ich eliminacja z powierzchni uprawnianego areału. Jest to

możliwe (eliminacja chwastów), lecz wyłącznie przy zastosowaniu środków chemicznych – herbicydów, skutkiem czego produkcja rolna przestaje mieć charakter ekologiczny.

W ocenie skarżącej zachwaszczenie jako takie nie powoduje utraty możliwości prowadzenia na określonej działce upraw ekologicznych, w tym prosa. Jest to niejako konsekwencja charakteru prowadzonej uprawy i nie może stanowić podstawy dyskwalifikacji działek w zakresie produkcji rolnej.

Skarżąca zarzuciła organowi, że wydając zaskarżoną decyzję pominął okoliczność braku winy strony. Skarżąca sporządziła Wykaz na podstawie danych zebranych w trakcie realizowanej działalności, w tym kontroli podmiotów uczestniczących w systemie rolnictwa ekologicznego. Dane te były rzetelne i odzwierciedlały stan wynikających z przekazanych przez producenta ekologicznego informacji. Innymi strona wówczas nie dysponowała. Zatem przekazanie danych zawierających ewentualne nieprawidłowości nastąpiło bez zawinienia skarżącej, wskutek uchybień, za które ponoszą odpowiedzialność podmioty trzecie. Obowiązkiem Głównego Inspektora JHARS było więc odstąpienie od wymierzenia kary - stosownie do art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym.

Stwierdzenie zachwaszczenia działek producenta rolnego A, C i D nie może skutkować automatycznie wadliwością w jakimkolwiek zakresie Wykazu przekazanego przez skarżącą dotyczącego producenta rolnego I. F.. Trudno bowiem stwierdzić, aby przekazany wykaz faktycznie zawierał nieprawdziwe dane lub informacje, które mogłyby wpłynąć na pomoc finansową udzieloną w/w producentowi rolnemu. W tej sytuacji obowiązkiem Głównego Inspektora było zrezygnowanie z nakładania na skarżącą sankcji z art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym.

10. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor JHARS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

3. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.

4. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, zgodnie z którym jednostki certyfikujące przekazują do dnia 31 października każdego roku, ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu za ten rok.

Załącznik nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262, z późn. zm.) zawiera m.in. wykaz gatunków roślin objętych płatnością rolnośrodowiskową w ramach pakietu 2 rolnictwo ekologiczne.

Zgodnie z art. 17 ust. 2 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym zgłoszenia błędów lub pomyłek w informacjach zawartych w wykazie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 wspomnianego artykułu dokonuje się do ostatniego dnia lutego roku następującego po roku przekazania wykazu.

W myśl art. 17 ust. 4 ustawy o rolnictwie ekologicznym wykaz sporządza się według wzoru formularza, określonego przez ministra właściwego do spraw rolnictwa w drodze rozporządzenia. Wzór tego formularza określa, jakie dane muszą być zawarte w wykazie. Należy do nich m.in. wielkość powierzchni upraw realizowanego przez producenta każdego wariantu pakietu rolnictwo ekologiczne. Na podstawie danych zawartych w wykazie oraz na podstawie wniosków złożonych przez producentów ekologicznych, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podejmuje decyzję o przyznaniu płatności, a następnie wypłaca przyznane decyzją środki finansowe.

Na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym, jednostka certyfikująca, która nie przekazuje wykazu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, lub przekazuje go po terminie, lub przekazuje go niezgodnie z określoną formą lub sposobem, lub przekazuje ten wykaz zawierający nieprawdziwe lub niekompletne dane lub informacje, które mogą istotnie wpływać na udzielaną producentom ekologicznym pomoc finansową, podlega karze pieniężnej w wysokości stanowiącej równoważność do dwudziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia, nakładaną w formie decyzji, stosownie do art. 24 ust. 4 ustawy o rolnictwie ekologicznym.

5. Przenoszą powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy oraz odnosząc się do zarzutów skargi, Sąd nie znalazł podstaw do uznania argumentu Skarżącej, że zaskarżona decyzja narusza art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym, w ten sposób, iż w sprawie nie wykazano, aby faktycznie wystąpiły przesłanki objęte tym przepisem uzasadniające wymierzenie P. S.A. (skarżącej) kary administracyjnej.

P. S.A. zamieściła w wykazie dane dotyczące producenta ekologicznego I. F. potwierdzając, że producent ten realizuje wariant 2.1 na powierzchni 51,59 ha. Jednocześnie z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że działki rolne A C i D były zajęte przez chwasty, tj. rośliny, które nie kwalifikują się jako uprawy wariantu 2.1.

W ocenie Sądu stan, w którym powierzchnia (część działki rolnej A działka i D) jest pokryta w ok. 90% chwastami, a jedynie w ok. 10 % prosem (a tak wynika z akt sprawy) nie może być kwalifikowany jako uprawa prosa. Podobnie należy ocenić silne zachwaszczenie występujące na działce C, stwierdzone podczas kontroli producenta w dniu [...] sierpnia 2012 r.

Słownik języka polskiego PWN (http://sjp.pwn.pl) definiuje uprawę jako "przygotowanie gleby pod zasiew lub sadzenie roślin, "cykl zabiegów od zasiewu lub zasadzenia rośliny do momentu zbioru" oraz "rośliny uprawiane na jakimś terenie w celach użytkowych; także: teren uprawny tych roślin".

W rozpatrywanym stanie faktycznym, stan gruntu na ww. działkach ewidentnie nie spełniał warunków określających czym jest uprawa danej rośliny. W opinii Sądu powierzchnia części działki A oraz działka D, na których nie stosowano żadnych zabiegów uprawowych w wyniku czego zostały one zdominowane przez przypadkowe rośliny (chwasty) nie może być zakwalifikowana jako uprawa tylko ugór, niezależnie od deklaracji producenta.

Sąd nie podziela opinii Skarżącej, że zachwaszczenie jest nieodłącznym elementem tego rodzaju produkcji rolnej i że całkowite wyeliminowanie chwastów jest możliwe wyłącznie przy stosowaniu chemicznych herbicydów co jest niezgodne z zasadami produkcja ekologicznej. Umiejętne prowadzenie produkcji roślinnej bezsprzecznie pozwala prowadzić uprawy ekologiczne wraz z uzyskaniem plonu. Zaniechanie wykonywania zabiegów uprawowych prowadzi do degradacji a następnie do zaniku uprawy w skutek jej stopniowego zachwaszczenia.

Zgodnie z art. 12 pkt 1 lit g rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.7.2007, s. 1, ze zm.) zapobieganie szkodom wyrządzanym przez szkodniki, choroby i chwasty polega przede wszystkim na ochronie ich naturalnych wrogów, doborze gatunków i odmian, stosowaniu płodozmianu, odpowiednich technik uprawy i zabiegów termicznych.

W rozstrzyganej sprawie nie były stosowane żadne techniki, które miały na celu ograniczenie występowania zachwaszczenia. Oczywiście nie oznacza, to w uprawie ekologicznej nie mogą występować żadne chwasty. W przedmiotowym przypadku istotą był fakt, że kwestionowane działki nie stanowiły uprawy wskutek zdominowania jej przez chwasty. W ocenie Sądu przyznanie racji w tym sporze Skarżącej doprowadziłoby do sytuacji, w której jako ekologiczne uznawane mogłyby być wszystkie działki zadeklarowane przez producenta jako ekologiczne niezależnie od ich stanu, a za ugór (według definicji słownika PWN - pole nieuprawiane przez dłuższy czas (http://sjp.pwn.pl), także należałby się dopłata przyznawana za uprawę ekologiczną. W ocenie Sądu takie podejście byłoby niezgodne z ogólnymi celami i zasadami produkcji ekologicznej określonymi w tytule II rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007.

Skarżąca pomimo wiedzy o stanie działek A, C i D, o czym świadczy fakt odnotowania informacji o zachwaszczeniu w protokołach z kontroli przeprowadzonych u ww. producenta oraz zdjęcia tych działek, potwierdziła w Wykazie, że producent na całej potwierdzonej powierzchni prowadzi uprawy rolne.

W ocenie Sądu, uwzględnienie w całości działek rolnych A, C i D w Wykazie przekazanym ARiMR oznacza przekazanie nieprawdziwych danych i informacji, mogących istotnie wpływać na udzielaną producentom ekologicznym pomoc finansową, co podlega sankcji określonej w art. 24 ust. 2 pkt 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym. Nieprawdziwość tych danych i informacji polega na uwzględnieniu w Wykazie, w wariancie 2.1 działek, które nie były zagospodarowane takimi uprawami. Fakt ten mógł wpłynąć na udzieloną producentowi ekologicznemu I. F. pomoc finansową, ponieważ skutkował zawyżeniem w Wykazie powierzchni upraw w ramach wariantu 2.1., przez co do działek A, C i D mogłaby zostać przyznana płatność, gdyby ARiMR nie przeprowadziła kontroli gospodarstwa ww. producenta. Wykaz ten służy do weryfikacji zasadności wniosków producentów ekologicznych o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, która nie przysługuje do uprawy większości roślin (chwastów) stwierdzonych na kwestionowanych działkach.

Jednocześnie należy zauważyć, że zarzuty zawarte we Wniosku dotyczące zawyżenia powierzchni działek rolnych A, B, C i D, wynikające z dokładnych pomiarów dokonanych przez ARiMR zostały uznane za niezasadne. Treść Wykazu była zgodna zdanymi źródłowymi pozostającymi w dyspozycji PCBC S.A. (protokołami kontroli nr [...] i [...] oraz wypisami i wyrysami z rejestru gruntów dotyczącymi działek ewidencyjnych, na których znajdowały się ww. działki rolne).

6. Odnosząc się do zarzutu Skarżącej dotyczącego niewłaściwego zastosowania art. 26 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym w ten sposób iż nie uwzględnia faktycznego stopnia zawinienia P. S.A. w związku z przekazaniem ARiMR wykazu niezawierającego rzeczywistych danych, w ocenie Sądu, jest on bezpodstawny.

W decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. (znak: [...]) stopień zawinienia został określony jako średni ze względu na fakt, że skarżąca po przeprowadzeniu kontroli u producenta znała stan działek rolnych (A, C i D) u producenta I. F. o czym świadczą zapisy protokółów z kontroli (nr [...] i [...]) oraz dokumentacja fotograficzna. Jednakże, pomimo przeprowadzenia rzetelnych kontroli, ich wyniki nie zostały wzięte pod uwagą podczas sporządzania wykazu lub jego korekty. Organ w decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymał swoje stanowisko odnośnie stopnia zawinienia.

W ocenie Sądu organ wymierzył karę pieniężną we właściwej wysokości, uwzględniając stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu dokonującego naruszenia oraz wielkość jego obrotów.

7. Odnosząc się do zarzutu Skarżącej dotyczącego naruszenia art. 77 § 1k.p.a., Sąd uznał, że Organ podjął wszelkie czynności niezbędne w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Cały materiał dowodowy został rozpatrzony w sposób wyczerpujący, Organ udzielał Skarżącej niezbędnych informacji, co do okoliczności faktycznych i prawnych, wzywał do złożenia wyjaśnień niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a także zapewnił skarżącej czynny udział w każdym stadium postępowania i przed wydaniem decyzji umożliwił jej wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W uzasadnieniu decyzji zostały podane podstawy rozstrzygnięcia w oparciu o cały materiał dowodowy zebrany w sprawie. Organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył także wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożone przez skarżącej za pośrednictwem pełnomocnika. Wobec powyższego w ocenie Sądu nie nastąpiło naruszenie art. 77 § 1 k.p.a.

Podsumowując również zarzuty naruszenia przepisów procesowych nie mogły odnieść skutku. Zdaniem Sądu orzekającego, organy zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Dokonana przez organy ocena materiału dowodowego była logiczna i zgodna z przepisami prawa i doświadczenia życiowego. Zawarte w decyzji ustalenia dowodzą, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Inna ocena dowodów w sprawie przez stronę skarżącą nie przesądza, że oceny organów są błędne.

8. Uznając zatem skargę za nieuzasadnioną, WSA w Warszawie, mając za podstawę art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.