Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2874/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, art. 153, art. 182 § 2, art. 183 § 1, art. 183 § 2, art. 184
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 8 § 1, art. 35 § 1-3, qart. 145 § 1 pkt 8, art. 146 § 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 114 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1990
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 25 stycznia 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) sędzia del. WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 3378/17 w sprawie ze skargi M. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 6 października 2017 r., nr (...) w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2018 r. w sprawie IV SA/Wa 3378/17 ze skargi M. H. (1) uchylił decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy (2) zasądził od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego M. H. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Decyzją z dnia [...] października 2017 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców - na podstawie art. 100 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016r., poz. 1990 z późn. zm.) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) utrzymał w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie odmowy udzielenia M. H. zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż Wojewoda Mazowiecki stwierdził, iż cudzoziemiec nie udowodnił spełnienia przesłanki z art. 114 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, tj. nie przedstawił dokumentów potwierdzających posiadanie źródła stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny oraz ubezpieczenia zdrowotnego i miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżący nie zgodził się z wydanym rozstrzygnięciem składając odwołanie.

Z uwagi na podniesione zarówno we wniosku jak i w odwołaniu okoliczności pobytu skarżącego na terytorium Polski oraz dokumenty złożone w toku postępowania odwoławczego Szef Urzędu stwierdził zasadność, stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. dokonania ponownej analizy zebranej dokumentacji w sprawie. W związku z tym oraz mając na uwadze upływ czasu od wydania decyzji przez organ pierwszej instancji pismem z 18 sierpnia 2017 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia aktualnego materiału dowodowego o dokumenty pozwalające na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie m. in. o:

- dokumenty dotyczące wykonywania przez cudzoziemca pracy, a tym samym potwierdzające istnienie okoliczności uzasadniających jego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące, tj. aneksu do umowy o pracę zawartej w dniu 3.03.2016 r. do dnia 31.12.2018 r. będącej podstawą wykonywania pracy, określający wysokość wynagrodzenia na poziomie nie niższym niż pracowników wykonujących pracę porównywalnego rodzaju lub na porównywalnym stanowisku w tym samym wymiarze czasu,

- aktualne dokumenty potwierdzające posiadanie przez cudzoziemca zapewnionego miejsca zamieszkania w Polsce, np. umowy najmu, umowy użyczenia, potwierdzenie zameldowania, zaświadczenie z hotelu,

- oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1137) o osobach pozostających na utrzymaniu cudzoziemca,

- aktualne dokumenty potwierdzające posiadanie przez cudzoziemca ubezpieczenia zdrowotnego w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (np. wyciąg z ZUS RCA).

W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedstawił dokumenty, z których wynika, że posiadał on ubezpieczenie zdrowotne i zawarł umowę o pracę ważną od dnia 7 października 2017 r. na okres 3 lat będącą podstawą do wykonywania pracy na terytorium Polski, a także złożył oświadczenie, że nie posiada nikogo na swoim utrzymaniu. Nie uzupełnił natomiast dokumentów, jak podaje Szef Urzędu, potwierdzających, iż ma zapewnione miejsce zamieszkania w Polsce.

Z tej przyczyny decyzją z dnia [...] października 2016r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że skarżący nie udokumentował, iż ma zapewnione miejsce zamieszkania w Polsce, stosownie do art. 114 ust. 1 pkt. 2 ustawy o cudzoziemcach, tym samym wyczerpuje on obligatoryjną przesłankę do odmowy wydania zezwolenia na pobyt czasowy (art. 100 ust. 1 pkt. 1)

Skargę na decyzję Szefa Urzędu z [...] października 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł M. H..

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego w postaci art. 114 ustawy o cudzoziemcach stwierdzając, że spełnia wszystkie wymogi niezbędne do udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce.

W wywodach skargi skarżący podniósł, że posiada: wymagane ubezpieczenie zdrowotne, stabilne i regularne źródło dochodu w związku z posiadaniem umowy o pracę z dnia 1 marca 2016 r. zawartej w Warszawie z firmą [...] S. T., ma zapewnione miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto, skarżący wskazał, że przedstawił tzw. informację starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, a wysokość wynagrodzenia ustalona w umowie o pracę jest odpowiednia, tj. nie jest niższa niż wysokość wynagrodzenia pracowników wykonujących w tym samym wymiarze czasu pracy pracę porównywalnego rodzaju lub na porównywalnym stanowisku. Ponadto, wraz ze złożoną do Sądu skargą skarżący załączył kopię wniosku złożonego do Szefa Urzędu o wznowienie postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, w którym powołał się na art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględniając skargę stwierdził, iż jest ona uzasadniona jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane. Sąd pierwszej instancji zacytował treść art. 114 ust. 1 i 125 ustawy o cudzoziemcach i stwierdził, że bezspornym jest, że skarżący spełnia warunki określone w art 114 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy o cudzoziemcach. Kwestią sporną pozostaje natomiast to, czy M. H. udokumentował, że ma zapewnione miejsce zamieszkania w Polsce (art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy). Ze zgromadzonej w toku postępowania odwoławczego dokumentacji wynika, że skarżący w dniu 30 sierpnia 2017 r. (a nie jak twierdzi 29 sierpnia 2017r.) otrzymał wezwanie do uzupełnienia m. in. dokumentów potwierdzających posiadanie przez cudzoziemca zapewnionego miejsca zamieszkania w Polsce, np. umowy najmu, umowy użyczenia, potwierdzenie zameldowania, zaświadczenie z hotelu. W dniu 3 września 2017 r. (data stempla pocztowego) skarżący złożył oryginał oświadczenia o zamieszkaniu i korektę wniosku. Dokumenty wpłynęły do organu odwoławczego dopiero w dniu 26 października 2017 r., tj. po wydaniu zaskarżonej decyzji w sprawie. Złożone dokumenty, mimo iż zostały złożone do właściwego organu w wymaganym terminie, nie zostały przez niego uwzględnione przed wydaniem decyzji. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nastąpiło naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albowiem wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję w dniu [...] października 2017 r. nie dysponował dokumentami, które skarżący złożył za pośrednictwem operatora pocztowego, a które w ocenie organu odwoławczego były niezbędne do wydania pozytywnej decyzji. Wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych dowodów istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję, stanowi przesłankę wznowieniową postępowania administracyjnego przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Sąd wskazał dodatkowo, cytując treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., że w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego możliwe jest uchylenie zaskarżonej decyzji niezależnie od tego, czy naruszenie mogło, czy też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Ustawodawca w przepisie tym wskazuje, że realizacja zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP i art. 6 K.p.a. jest wartością wyższą niż przestrzeganie innej zasady ogólnej, wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a., czyli zasady trwałości rozstrzygnięć administracyjnych.

Zdaniem Sądu wojewódzkiego kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem w rozumieniu art. 184 Konstytucji RP i art. 1 Prawa o ustroju sądów administracyjnych obejmuje ocenę zaskarżonego do sądu aktu administracyjnego co do zgodności z przepisami, które mają zastosowanie w danej sprawie administracyjnej. Wydanie aktu administracyjnego, którego podstawę stanowi decyzja lub orzeczenie Sądu, w odniesieniu do których stwierdzono ich niezgodność z prawem, oznacza wydanie aktu z naruszeniem przepisów, a w takim wypadku w odniesieniu do tegoż aktu zachodzą podstawy do stwierdzenia zaistnienia naruszenia prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Nie można bowiem pojęcia "naruszenia prawa", o jakim mowa w tym przepisie ograniczać do sytuacji, gdy zachodzi prosta sprzeczność między treścią przepisu, a sposobem jego zastosowania przez organ administracji. W postępowaniu administracyjnym przez wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa rozumie się także takie sytuacje, w których organowi administracji nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów w chwili wydawania decyzji (postanowienia), a taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Dotyczy to na przykład niektórych podstaw wznowienia postępowania administracyjnego określonych w art. 145 § 1 pkt 5 i 8, czy też w art. 145a k.p.a. Tak więc w razie stwierdzenia przez sąd, że akt kontrolowany narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to zachodzi podstawa do uchylenia takiego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a., bowiem dyspozycja tego przepisu ma na celu przede wszystkim ochronę obiektywnego porządku prawnego.

Sąd podzielił w pełni wyrażony zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i w doktrynie pogląd, iż "podstawą do uchylenia decyzji przez

Sąd administracyjny jest wystąpienie którejkolwiek z przesłanek wznowieniowych zawartych w art. 145 § 1, a nie tylko tych, które wiążą się z naruszeniem prawa" Sąd podkreślił, że w doktrynie wskazuje się na możliwość rozumienia pojęcia "naruszenia prawa" w sposób bardziej zobiektywizowany, "nawiązujący do szeroko pojmowanych wad w konkretyzacji uprawnień i obowiązków, które mogą być następstwem okoliczności niezależnych od organu orzekającego, a nawet okoliczności poniekąd zewnętrznych wobec danego postępowania jurysdykcyjnego (np. wadliwego prejudykatu)" Skoro więc po wydaniu ostatecznej decyzji odmawiającej udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe dowody istniejące w dniu wydania zaskarżonej decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, to w odniesieniu do zaskarżonej decyzji nastąpiło ziszczenie się dyspozycji określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a to wyczerpało treść przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców weźmie pod uwagę przedstawioną przez Sąd ocenę prawną oraz ponownie zbada zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pod kątem spełnienia przez skarżącego przesłanek z art. 114 ust. 1 ustawy w szczególności pkt 2. Jednocześnie Sad nie przesądził spełnienia ww. przesłanek.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2018 r.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił

1. naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które to

uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. polegające na przyjęciu błędnej oceny, że w sprawie zachodziła przesłanka uchylenia zaskarżonej decyzji określona w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., do czego doszło skutkiem błędnego uznania, że samo stwierdzenie zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego określonej w art. 145 § i pkt 5 k.p.a. daje podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny oraz utożsamienia ww. przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a, podczas gdy nie wszystkie podstawy wznowienia postępowania administracyjnego związane są z naruszeniem prawa, a w konsekwencji stwierdzenie niektórych z nich, w tym w szczególności przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie daje podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny oraz błędnego uznania, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania,

2. naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które to

uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. polegające na przyjęciu błędnej oceny, że w sprawie zachodziła przesłanka uchylenia zaskarżonej decyzji określona w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., do czego doszło skutkiem przyjęcia błędnej i niepopartej żadną argumentacją oceny, że nowe i nieznane Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców dokumenty, które wpłynęły do organu administracji w dniu 26 października 2017 r. są "istotne" dla sprawy oraz że to właśnie ww. dokumenty były niezbędne do wydania pozytywnej decyzji przy jednoczesnym braku oceny treści tych dokumentów, podczas gdy ich prawidłowa ocena prowadziła do wniosku, że nie potwierdzały one spełnienia przez Skarżącego przesłanki "zapewnionego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania'', o której mowa w art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, a zatem nie były dokumentami "istotnymi dla sprawy".

3. naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które to

uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 146 § 2 k.p.a. polegające na błędnym przyjęciu, że w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit, b p.p.s.a. w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego możliwe jest uchylenie zaskarżonej decyzji niezależnie od tego, czy naruszenie mogło mieć wpływ- na wynik sprawy, podczas gdy samo stwierdzenie, że postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją jest dotknięte kwalifikowaną wadliwością, stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, nie może prowadzić automatycznie do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. ponieważ sąd administracyjny nie może zawęzić kontroli legalności decyzji do badania tzw. pozytywnych przesłanek wznowienia, pomijając przesłanki negatywne, określone w art. 146 § 2 k.p.a.

Z ostrożności procesowej, mając na uwadze charakter regulacji zawartej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucono również:

4. naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że w sprawie wystąpiła okoliczność wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sytuacji, gdy ujawnione nowe dowody wskazywane przez Sąd jako okoliczność uzasadniająca wznowienie postępowania nie miały "istotnego dla sprawy" charakteru.

Dodatkowo skarżący kasacyjnie zarzucił:

5. naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego to jest

naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie stanowiska procesowego organu administracji w sposób lakoniczny i częściowo niezgodny ze stanem rzeczywistym, pomijający całkowicie argumentację dotyczącą prawidłowej wykładni i zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz charakteru i wagi dokumentów, które wpłynęły do organu odwoławczego w dniu 26 października 2018 r., do których to kwestii organ odwoławczy nie mógł odnieść się w zaskarżonej decyzji.

W oparciu o wskazane zarzuty organ administracji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi M. H., względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W obu przypadkach wniesiono dodatkowo o zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, któremu pozostałe strony nie sprzeciwiły się, Sąd rozpoznał kasację poza rozprawą.

Jak stanowi art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Rozpoznając w powyższych granicach wniesioną skargę kasacyjną należało uznać, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.

Analiza zarzutów skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy wyjście na jaw nowym istotnych okoliczności i dowodów istniejących w dacie wydawania decyzji, a nieznanych organowi w dacie rozstrzygania może stanowić przesłankę do uchylenia decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. W ocenie Sądu pierwszej instancji taka okoliczność zaistniała w niniejszej sprawie, natomiast skarżący kasacyjnie organ administracji wskazuje na błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne zastosowanie ostatniego z ww. przepisów motywując, iż tylko takie przesłanki do wznowienia postępowania administracyjnego mogą stanowić podstawę do uchylenia rozstrzygnięcia, które wiążą się z naruszeniem przepisów przez organ administracji. Skoro okoliczności, które legły u podstaw rozstrzygnięcia Sądu nie były znane organowi w dacie wydawania decyzji to nie można organowi zarzucić naruszenia przepisów prawa a w konsekwencji brak było, w ocenie skarżącego kasacyjnie do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Rację ma zarówno Sąd pierwszej instancji jak i organ administracji, co do tego, że w orzecznictwie sądów administracji, co do wykładni art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w omawianym zakresie prezentowane są 2 przeciwstawne poglądy: jeden, który podzielił Sąd pierwszej instancji, w którym wskazuje się, że nie ma podstaw, by pojęcie "naruszenia prawa", w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit b p.p.s.a. ograniczać jedynie do części przesłanek wznowienia postępowania. Naruszenie prawa nie może bowiem być odnoszone tylko do sytuacji, gdy zachodzi prosta sprzeczność między treścią przepisu a sposobem jego zastosowania przez organ administracji. Zwolennicy tego poglądu wskazują, że każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego jest tożsama z "naruszeniem prawa" i powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji. W postępowaniu administracyjnym przez wydanie decyzji z naruszeniem prawa rozumie się takie sytuacje, w których organowi administracji nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów w chwili wydawania decyzji. Dotyczy to niektórych podstaw wznowienia postępowania administracyjnego, w tym m.in. podstawy określonej w art. 145 § 1 pkt 5 i 8 k.p.a. (tak m.in. NSA w wyrokach: z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt I OSK 2947/14, z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 807/11 oraz powołane w tych wyrokach orzecznictwo, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu tego poglądu wskazuje się także, że na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, spoczywa obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością (zasada prawdy obiektywnej). Jeżeli zatem w dacie wydania decyzji istnieje dowód, który nie jest znany organowi, to decyzja wydana z jego pominięciem zapada z naruszeniem przepisów postępowania, choć nie zawsze winę za pominięcie tego dowodu można przypisać organowi.

Zwolennicy przeciwnego poglądu stoją na stanowisku, że sam fakt zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania nie przesądza o wadliwości decyzji w stopniu uzasadniającym konieczność jej uchylenia. Warunkiem bowiem zastosowania tego przepisu jest stwierdzenie przez Sąd naruszenia przepisów postępowania. A zatem ujawnienie nowych istotnych dla sprawy okoliczności lub dowodów istniejących w dacie wydawania decyzji a nieznanych organowi w dacie jej wydawania będzie stanowiło podstawę do uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy powiązane będzie z jakimiś zaniedbaniami ze strony organu. (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 25 maja 2017 r. w sprawie II OSK 1714/16, LEX nr 2310430 oraz w wyroku z dnia 17 maja 2011 r. w sprawie I GSK 227/10, LEX nr 1080747).

Wprawdzie literalna, gramatyczna wykładnia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wskazywałaby na konieczność podzielenia drugiego z wyżej przytoczonych poglądów jednakże, co wymaga podkreślenia, nie w każdym przypadku wykładnia gramatyczna pozwoli na prawidłowe odczytanie normy prawnej. Należy bowiem mieć na względzie, że przepisy prawa administracyjnego winny być interpretowane w zgodnie z zasadami ogólnymi rządzącymi prawem w tym między innymi zasadą zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a. Tym samym nie bez znaczenia dla oceny trafności zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit b p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. pozostają okoliczności, w jakich dochodzi do wyjścia na jaw nowych istotnych okoliczności lub nowych dowodów w sprawie, które stanowią podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o ostatni z wymienionych przepisów oraz skutki prawne odmiennej oceny prawnej danych okoliczności dla cudzoziemca.

Przenosząc powyższe ogólne rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że okoliczności sprawy wskazują, iż prawidłowo Sąd pierwszej instancji dostrzegł przesłankę do wznowienia postępowania określoną w pkt 5 art. 145 § 1 k.p.a., co obligowało do uchylenia zaskarżonej decyzji. Jak wynika z akt sprawy i przede wszystkim uzasadnienia zaskarżonej decyzji przyczyną, z powodu, której organ administracji odmówił skarżącemu udzielenia zgody na pobyt czasowy było niedołączenie przez wnioskodawcę, pomimo wezwania, dokumentów potwierdzających zapewnienie miejsca zamieszkania w Polsce. Skarżący wykazał natomiast, że w terminie wskazanym przez organ administracji złożył stosowne dokumenty. Nie jest bowiem kwestionowane przez organ administracji, iż w dniu 3 września 2017 r. skarżący nadał w polskiej placówce pocztowej przesyłkę, w której zawarte były żądane dokumenty. Bez znaczenia pozostaje, iż przesyłka ta została nadana listem zwykłym a nie poleconym. Rodzaj przesyłki ma kluczowe znaczenie jedynie dla celów dowodowych. Wbrew twierdzeniom organu administracji załączone dokumenty pozwalają stwierdzić, czy na datę wydawania decyzji cudzoziemiec posiadał zapewnione miejsce zamieszkania w Polsce. Powyższe wynika z umowy najmu budynku jednorodzinnego pomiędzy W. S. i spółką S. zawartą na czas od 7 czerwca 2016 r., do 6 czerwca 2021 r., w którym wg złożonego oświadczenia zamieszkiwał cudzoziemiec. Wprawdzie ze złożonego oświadczenia nie wynika, jaki tytuł prawny posiadał cudzoziemiec do lokalu w tym budynku (np. najem, użyczenie) jednakże okoliczność ta pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdy weźmie się pod uwagę, że przepis ustawy nie konkretyzuje tytułu prawnego, który musi przysługiwać cudzoziemcowi do lokalu, w którym zamieszkuje na terenie Polski. A zatem nietrafne są zarzuty organu administracji, co do nienależytego udokumentowania faktu zamieszkiwania wnioskodawcy ze wskazaniem na umowę najmu zawartą na czas od 7 października 2017 r. do 31 marca 2018 r. (zaskarżona decyzja została wydana dnia 6 października 2017 r. a zatem przed dniem obowiązywania ww. umowy). Jeśli organ miał wątpliwości co do wiarygodności oświadczenia przedstawiciela wynajmującego dotyczącego zamieszkiwania cudzoziemca winien był, co najwyżej, wezwać do uzupełnienia dokumentacji w tym zakresie.

Odnosząc się dodatkowo do zarzutu wadliwej wykładni art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. należy przypomnieć organowi administracji, że zgodnie z treścią art. 35 § 1-3 k.p.a. organy powinny załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, przy czym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca a szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu 2 miesięcy od daty wszczęcia postępowania. Wniosek będący przedmiotem rozpoznania organów administracji został przez cudzoziemca złożony w dniu 7 grudnia 2015 r. W tej dacie – do dnia 1 listopada 2016 r. cudzoziemiec legitymował się prawem do zajmowania lokalu położnego w G. Przy ul. B. (umowa najmu w aktach sprawy). Czas trwania postępowania, znacznie przekraczający terminy określone w ww. przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego spowodował wyekspirowanie tej umowy i konieczność składania nowych dokumentów. Te dodatkowo okoliczności pozwalają na przyjęcie, że Sad pierwszej instancji trafnie zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. a tym samym, iż zarzuty skarżącego kasacyjnie organu administracji nie są uzasadnione.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą nie podzielił również zarzutu skarżącego kasacyjnie, co do istotności dla sprawy dokumentów złożonych przez cudzoziemca. Jak zostało wyżej wskazane wnioskodawca wykazał, że w dacie składanych dokumentów zamieszkiwał w udostępnionym przez spółkę S. lokalu. Co najmniej niezrozumiałe na tym etapie postępowania są wątpliwości organu, co do tytułu prawnego spółki do lokalu oraz dalszej możliwości (poza dniem, w którym składane było oświadczenie przez przedstawiciela spółki) zamieszkiwania cudzoziemca w lokalu przy ul. S. w W.. Niezależnie od tego, że Sąd nie podzielił ww. wątpliwości, to pokreślenia wymaga, że w uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji dokonując wskazań, co do dalszego toku postępowania (do czego obliguje to art. 153 p.p.s.a.) wyraźnie stwierdził, że "nie przesądza o zaistnieniu przesłanek określonych w art. 114 ust. 1, ustawy o cudzoziemcach, w szczególności pkt 2".

Tym samym niezasadny jest także zarzut zawarty w pkt 2 skargi kasacyjnej. Jedynie na marginesie należy wskazać, że uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zawiera wszystkie elementy określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Wbrew zarzutom skargi uzasadnienie to pozwala również odtworzyć motywy Sądu, co do konieczności uchylenia decyzji. Nietrafnie również organ wskazał, że Sąd przedstawił stanowisko procesowe organu administracji w sposób lakoniczny i częściowo niezgodny ze stanem rzeczywistym. Obowiązkiem Sądu wynikającym z art. 141 § 4 p.p.s.a. jest zwięzłe przedstawienie stanu sprawy oraz stanowisk stron postępowania. Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia spełnia te kryteria. Wobec powyższego niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 141 § 4 ostatnio wskazanej ustawy.

I wreszcie Sąd nie podzielił zarzutu skarżącego zawartego w pkt 3 skargi kasacyjnej odnoszącego się do niezbadania przez Sąd pierwszej instancji przesłanek negatywnych określonych w art. 146 § 2 p.p.s.a.

Jak zostało wyżej wskazane, Sąd w sposób wyraźny wskazał, że kwestii zaistnienia przesłanek określonych w art. 114 ust. 1 nie przesądził, a tym samym te kwestie pozostawił do oceny organowi administracji. Godzi się tez zauważyć, że brzmienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a nie obliguje Sądu do oceny czy stwierdzona przesłanka do wznowienia postępowania miała wpływ na treść decyzji. Inaczej bowiem niż przy stwierdzeniach naruszenia przepisów prawa określonych w lit. a i c omawianego przepisu kwestia wpływu na wynik sprawy (w tym wypadku czy mogłaby zapaść jedynie decyzja tej samej treści) została wyłączona wolą ustawodawcy z oceny sądu na tym etapie postępowania.

Konkludując zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie, co skutkowało koniecznością jej oddalenia.

Mając powyższe na uwadze, działając w oparciu o art. 184 p.p.s.a,. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.