Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 223/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-12-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 15 § 1 pkt. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 6 pkt. 8, art. 101 ust. 1, art. 101 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 25
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. WSA Marian Wolanin (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem [...] a Wójtem [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku K. P. w sprawie przyznania świadczeń pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego i pokrycia kosztów schronienia w noclegowni postanawia: wskazać Wójta [...] jako organ właściwy w sprawie. , ,


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 5 października 2015 r. Prezydent [...] wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość powstałego pomiędzy nim a Wójtem [...] w wydaniu decyzji w sprawie przyznania zasiłku okresowego i pokrycia kosztów schronienia w noclegowni w G. dla K. P.

W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że pismem z dnia 17 września 2015 r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] przesłał do Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wniosek K. P. o udzielenie pomocy jako organowi właściwemu do załatwienia sprawy. Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] uznaje, że nie jest organem właściwym do załatwienia sprawy. Z przeprowadzonego wywiadu i dołączonych dokumentów wynika, że K.P. był zameldowany w L. przy ul. [...]. Obecnie K.P. jest osobą bezdomną i przebywa od 14 września 2015 r. w noclegowni w G. przy ul. [...].

Zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 163, ze zm.), w przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały. Na podstawie art. 6 pkt 8 powołanej ustawy, osoba bezdomna to osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały, w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, a także osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania. K.P. był zameldowany na pobyt stały w Gminie [...] do 2006 r. Obecnie zamieszkuje w noclegowni, a zatem jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej, dlatego wniosek o wyznaczenie Wójta [...], jako organu właściwego miejscowo, jest uzasadniony.

W odpowiedzi udzielonej przez Wójta [...], w piśmie z dnia 10 listopada 2015 r., wskazano, że w dniu 17 sierpnia 2015 r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wpłynął wniosek K.P., w którym zwraca się o pomoc finansową w postaci zasiłku okresowego oraz zapewnienie schronienia po zakończeniu leczenia. Wniosek wypełnił pracownik socjalny Szpitala [...] w T. pow. G., w którym przebywał K.P. na terapii leczenia uzależnienia od alkoholu. Pracownik ten ustalił, że ostatnim miejscem zameldowania wnioskodawcy był L. , ul. [...]. K.P. oświadczył, że od 6 lat nie przebywa na terenie Gminy [...], od 4,5 roku znajduje się na terenie miasta G., gdzie zamieszkuje jego była żona i dwoje dzieci. Swoją przyszłość wiąże z G., gdzie po odbyciu terapii chciałby znaleźć pracę.

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] po zapoznaniu się z przesłanymi dokumentami uznał się za niewłaściwy miejscowo do załatwienia sprawy i przesłał komplet dokumentów do OPS w [...], zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, według którego właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Skoro ustawa o pomocy społecznej nie precyzuje "miejsca zamieszkania", to należy posłużyć się definicją zamieszczoną w art. 25 kc, który stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na miejsce zamieszkania składają się dwa elementy: przebywania w sensie fizycznym w danej miejscowości i wola stałego pobytu, występujące łącznie. K.P. przebywa w G. od 4,5 roku, tam korzysta z usług lekarskich i terapii, i z tym miastem wiąże swoją przyszłość, czyli nosi się z zamiarem stałego pobytu w G., dlatego w całości wyczerpuje definicję art. 25 kc. Wprawdzie wnioskodawca był zameldowany na terenie Gminy [...], ale od wielu lat już tu nie przebywa (zgodnie z oświadczeniem brata G.P. - nie przebywa tu od 1988 r.) i całkowicie zerwał więzi z tym miejscem - na własne żądanie wymeldował się z Gminy [...]. Właściwym do załatwienia sprawy powinien być zatem Ośrodek Pomocy Społecznej w [...].

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Z art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) – dalej ppsa, wynika m.in., że Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi. W rozpatrywanej sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość pomiędzy Prezydentem [...] a Wójtem [...], które to organy nie mają wspólnego organu wyższego stopnia, dlatego właściwym do jego rozstrzygnięcia jest Naczelny Sąd Administracyjny.

Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Natomiast w przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały (art. 101 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej).

W rozpatrywanej sprawie nie zostało zakwestionowane ustalenie, że K.P. zamieszkiwał dotychczas w noclegowni na terenie miasta G., dlatego został uznany za osobę bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej. Pobyt w noclegowni nie spełnia bowiem ustawowych kryteriów miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 kc w zw. z art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej. W przypadku zatem osoby bezdomnej – zgodnie z cytowanym wyżej art. 101 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej - właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały. Ostatnim miejscem zameldowania K.P. na pobyt stały była gmina L., dlatego organem właściwym do rozpatrzenia jego wniosku z zakresu pomocy społecznej jest Wójt [...].

Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.