Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2417/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6174 Sędziowie i asesorzy sądowi
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10, art. 11 ust. 1art. 92 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 93 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1277
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - tekst jedn.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędziowie Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2018 r. sprawy ze skargi Izby Komorniczej w [...] na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącej Izby Komorniczej w [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości (w skrócie: Minister) decyzją z dnia [...] września 2017r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 127 § 3 i art.105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r., poz. 1257 z późń. zm., dalej: k.p.a.) w zw. z art. 10 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz.U. z 2017r., poz. 1277 z późń. zm.; dalej: u.k.s.e.), po rozpatrzeniu wniosku Izby Komorniczej w [...] (dalej: Izba, skarżąca) o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego samego organu z dnia [...] maja 2017 r., nr [...]o powołaniu [...] (dalej: uczestnik) na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla [...], umorzył postępowanie odwoławcze.

Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia:

Decyzją z [...] maja 22017 r. Minister Sprawiedliwości powołał [...]na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla [...].

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła Izba Komornicza w [...]. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:

1) art. 28 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 i 4 oraz art. 93 ust. 1 pkt 2 i 4 u.k.s.e. oraz art. 17 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię, że izba komornicza nie posiada interesu prawnego uzasadniającego uznanie jej za stronę postępowania w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego, mimo że źródło indywidualnego interesu prawnego stanowi prawo właściwej izby do wyrażenia stanowiska w sprawie powołania i odwołania komornika, będące ustawowym określeniem prawa samorządu komorniczego do udziału w decydowaniu o członkostwie w tej korporacji jako elementu konstytucyjnego prawa i obowiązku sprawowania pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu komornika;

2) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej

a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, jak również poprzez niepodjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

a w konsekwencji poprzez naruszenie zasady działania przez organy administracji publicznej na podstawie przepisów prawa;

3) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nieuzasadnienie przedmiotowej decyzji, co skutkuje tym, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie poddaje się kontroli instancyjnej.

Izba żądała uchylenie kwestionowanego rozstrzygnięcia i odmowy powołania uczestnika na stanowisko komornika sądowego bądź o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż decyzję wydano w postępowaniu, w którym Izba nie z własnej winy nie brała udziału.

W zaskarżonej decyzji Minister uznał, iż Izba nie jest stroną w postępowaniu o powołanie na stanowisko komornika sądowego. Organ przywołał art. 28 k.p.a. i wskazał, że pojęcie strony, w rozumieniu tego przepisu, może być wyprowadzone tylko z przepisu prawa materialnego, czyli z normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Przepis art. 28 k.p.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy do uznania konkretnego podmiotu za stronę postępowania administracyjnego.

W ocenie Ministra prawa tego nie można wyprowadzać ani z przepisów u.k.s.e, ani z art. 17 ust. 1 Konstytucji RP. Z samego faktu przynależności komorników sądowych do samorządu zawodowego o ustawowo określonych kompetencjach nie można automatycznie wywodzić, że są zawodem zaufania publicznego w rozumieniu art. 17 ust. 1 Konstytucji RP. Minister określił, na podstawie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego (w skrócie: TK), cechy zawodu zaufania publicznego: zawód ten polega na obsłudze osobistych potrzeb ludzkich, wiąże się z przyjmowaniem informacji dotyczących życia osobistego i zorganizowany jest w sposób uzasadniający przekonanie społeczne o właściwym dla interesów jednostki wykorzystywaniu tych informacji przez świadczących usługi; wykonywanie tego zawodu określane jest dodatkowo normami etyki zawodowej, szczególną treścią ślubowania, tradycją korporacji zawodowej czy szczególnym charakterem wykształcenia wyższego i uzyskanej specjalizacji (aplikacja); przymiot tego zawodu polega nie tylko na objęciu zakresem jego wykonywania pieczy nad prowadzeniem spraw lub ochroną wartości (dóbr) o zasadniczym i najczęściej osobistym znaczeniu dla osób korzystających z usług w sferze zawodów zaufania publicznego ani nie wyczerpuje się też w podejmowaniu ważnych – w wymiarze publicznym czynności zawodowych wymagających profesjonalnego przygotowania, doświadczenia dyskrecji oraz taktu i kultury osobistej. Elementy te muszą wystąpić łącznie. Organ wywiódł, że charakterystyczny dla zawodu zaufania publicznego to element świadczenia usług, spełniający warunek "obsługi osobistych potrzeb ludzkich", tym bardziej, że przesłanka ta odróżnia ten zawód od zawodu polegającego na pełnieniu służby. Zdaniem Ministra, Trybunał Konstytucyjny unikał kategorycznych osądów, że zawód komornika to zawód zaufania publicznego. Jednocześnie Minister, odwołując się do wyroków TK, np.: w sprawie K 5/02, SK 26/03, K 21/08, P 3/14 stwierdził, że Trybunał wprost wykluczył traktowanie działalności komornika jako usługowej. Komornika i strony łączy stosunek publicznoprawny. Nie jest to do pogodzenia z wymaganą dla zawodu zaufania publicznego cechą "obsługi osobistych potrzeb ludzkich", obejmującej czynności wykonywane we własnym imieniu, w ramach stosunku obligacyjnego cechującego się swobodą i równością kontrahentów. Komornik zaś nie świadczy żadnych usług, gdyż wykonuje zadania powierzone mu przez państwo i ściśle według zasad prawa publicznego (procedury cywilnej), mających charakter bezwzględnie obowiązujących. Działania te wykonuje jako funkcjonariusz publiczny. Nadto działania komornika - faktyczne i orzecznicze podlegają pełnej kontroli sądu.

W przypadku zawodów zaufania publicznego: adwokata, radcy prawnego, opisane rozwiązania nie występują.

Z porównań uregulowań u.k.s.e. z innymi regulacjami dotyczącymi prawniczych zawodów zaufania publicznego wysnuć można jedynie, że zawód komornika nosi jedynie pewne cechy zawodu zaufania publicznego, ale nie w stopniu wystarczającym na uznanie go za tego rodzaju.

Ponadto samorządy zawodów zaufania publicznego, skoro sprawują pieczę nad należytym wykonywaniem takiego zawodu, nie mogą uważać, że mogą ingerować w swobodę wyboru zawodu czy sferę wyboru miejsca pracy. Wynika to z porównania art. 17 ust. 1 z art. 65 ust. 1 Konstytucji RP, dotyczącym wolności wyboru zawodu.

Nawet gdyby uznać, że zawód komornika to zawód z grupy objętej uregulowaniem art. 17 ust. 1 Konstytucji RP, to z powołanego przepisu Konstytucji nie wynikają konkretne prawa podmiotowe dla organów samorządu komorniczego. Generalnie dbałość o należyte wykonywanie zawodu zaufania publicznego jest zadaniem państwa, które na zasadzie decentralizacji może zostać przekazane samorządowi zawodowemu w określonym przez ustawodawcę zakresie. Realizację tej przesłanki determinuje interes publiczny, o którym także mowa w art. 17 ust. 1 ustawy zasadniczej.

Minister podkreślił, że z uwagi na istotne różnice między zawodami komornika sądowego i notariusza nie można przenosić stanowiska zawartego w uchwale NSA z dnia 22 września 2014 r., sygn. akt II GPS 1/14. Różnice te odnoszą się zarówno do funkcji i zadań powierzonych obu zawodom, jak też co do statusu posiadanego przez ich przedstawicieli. Notariusz nie reprezentuje państwa podczas wykonywania swoich zadań, a pieczęci używa jedynie dla zagwarantowania pewności dokonywanych czynności i utrudnienia podrobienia wytworzonych w ten sposób dokumentów. Notariusz i inne zawody prawnicze zaufania publicznego podpadają pod zasadę konstytucyjną – swobody wyboru i wykonywania zawodu. Natomiast w przypadku komornika do Ministra Sprawiedliwości, jako podmiotu mającego zasadniczy wpływ na funkcjonowanie systemu egzekucji sądowej należy najpierw decyzja co do celowości utworzenia kancelarii w danym rewirze, a w dalszej kolejności jej obsadzenie - powołanie komornika. Minister stwierdził, że wykonywanie zawodu komornika nosi znamiona służby publicznej i do jego wykonywania powinno się raczej stosować art. 60 Konstytucji RP, zwłaszcza, że liczba miejsc pracy jest ograniczona, co skutkuje równym a nie swobodnym dostępem.

Organ zauważył, że odmienne relacje panują między notariuszem czy komornikiem a klientem. Notariusz wchodzi ze stroną w relacje oparte na zasadzie dobrowolności i swobody kontraktowej. Notariusz poprzez wyznaczenie odległego terminu dokonania czynności notarialnej i stawkę w górnych granicach taksy notarialnej może zniechęcić klienta do "przyjęcia sprawy". Komornik zaś nie może odmówić przyjęcia wniosku dotyczącego egzekucji.

Podobnie nadzór sprawowany nad obydwoma zawodami jest odmienny.

Samo zaś podobieństwo między sposobem finansowania kancelarii komorniczych czy notarialnych nie jest wystarczające do przyjęcia tożsamości obu zawodów.

Minister podniósł, że Izba nie wykazała, aby posiadała indywidualny interes w sprawie. Izba wydała opinię dotyczącą uczestnika, w której kwestionowała celowość utworzenia nowego stanowiska komorniczego, czym wkroczyła w uprawnienia Ministra Sprawiedliwości wynikające z art. 11 ust. 2 u.k.s.e. i art. 93 ust. 1 pkt 2 u.k.s.e. W ocenie Ministra organy samorządu komorniczego pod pretekstem "sprawowania pieczy" nad należytym wykonywaniem zawodu w rzeczywistości dążą do zaspokojenia swoich partykularnych interesów, wskutek ingerencji w politykę organu obsady kancelarii komorniczych.

Uprawnienia Izby jako strony nie kreują przepisy art. 11 ust. 1 ust. 1, art. 15a ust. 3 oraz art. 93 ust. 1 pkt 2 u.k.s.e. Skoro rolą i zadaniem państwa jest zapewnienie wierzycielowi przymusowego wyegzekwowania świadczenia od opornego dłużnika, to również do wyłącznej kompetencji państwa należy ostateczne podjęcie decyzji, kto będzie te zadania wykonywał, jak i ile kancelarii jest niezbędnych do realizacji tego zadania. Mając na uwadze funkcje komorników sądowych, zadanie należytej ich selekcji spoczywa na Ministrze Sprawiedliwości.

Izba wniosła skargę do WSA w Warszawie na decyzję Ministra z [...] września 2017 r. Skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, nie zgodziła się z argumentacją przedstawioną przez organ w jej uzasadnieniu. Podniosła w skardze zarzuty naruszenia przepisów k.p.a.:

1) art. 28 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 i 4 oraz art. 93 ust. 1 pkt 2 i 4 u.k.s.e. oraz art. 17 ust. 1 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że izbie komorniczej nie przysługuje interes prawny uzasadniający uznanie jej za stronę postępowania w sprawie powołania na stanowisko komornika sądowego, co skutkowało bezpodstawną odmową przyznania statusu skarżącej w kwestionowanym postępowaniu, podczas gdy źródłem indywidualnego interesu prawnego jest prawo właściwej izby komorniczej do wyrażenia stanowiska w sprawie powołania i odwołania komornika, będącym ustawowym określeniem prawa samorządu komorniczego do udziału w decydowaniu o członkostwie w tej korporacji jako elementu konstytucyjnego prawa i obowiązku sprawowania pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu komornika;

2) art. 28 k.p.a. 2 w zw. z art. 106 k.p.a. oraz art. 11 ust. 1 i 3 , art. 93 ust. 1 pkt 2 u.k.s.e. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że izba komornicza w postępowaniu w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego jako organ współdziałający w trybie art. 106 k.p.a. nie może posiadać własnego interesu prawnego oraz występować jako strona postępowania, podczas gdy brak jest regulacji prawnych, które uzasadniałyby stwierdzenie, że podmiot samorządowy posiadający interes prawny w sprawie, w której został zaangażowany w charakterze organu współdziałającego, traci ten interes lub prawo jego ochrony wyłącznie z powodu współdziałania z organem decydującym, a instytucja współdziałania organów administracji uregulowana w art. 106 k.p.a. nie może mieć zastosowania w pełnym zakresie do sytuacji, w której organ samorządu komorniczego realizuje prawo do sprawowania pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu komornika poprzez wyrażenie stanowiska w kwestii powołania lub odwołania ze stanowiska komornika;

3) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że Minister Sprawiedliwości wszechstronnie rozważył zgromadzony materiał dowodowy oraz dokonał jego prawidłowej oceny, podczas gdy organ dokonał dowolnej i samowolnej oceny materiału dowodowego, jak również nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, naruszając tym samym zasadę działania przez organy administracji publicznej na podstawie przepisów prawa.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając skargę Izby Komorniczej w [...] Sąd uznał, że zasługuje na uwzględnienie.

Przy ocenie pozycji rady izby komorniczej należy uwzględnić, że jest to organ samorządu zawodowego – izby komorniczej, zgodnie z art. 87 pkt 2 u.k.s.e. Sama zaś jednostka - izba komornicza, obok Krajowej Rady Komorniczej, ma osobowość prawną z mocy art. 79 ust. 3 u.k.s.e. Osoba prawna z istoty jest wyposażona we własne, odrębne prawa i obowiązki, działa przez swoje organy we własnym imieniu i we własnym interesie (bezpośrednio na własną rzecz), w tym sensie, że skutki tego działania realizują się bezpośrednio w jej sferze prawnej. W polskim porządku prawnym istnieje tylko jedna kategoria osoby prawnej, nie wyróżnia się odrębnych osób prawnych, działających na podstawie prawa publicznego, wykonujących zadania publiczne. W myśl art. 83 u.k.s.e. Krajowa Rada Komornicza jest reprezentantem komorników. Natomiast, na mocy art. 92 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 1 u.k.s.e. rada izby komorniczej reprezentuje izbę komorniczą, którą tworzą komornicy prowadzący kancelarię w okręgu sądu apelacyjnego.

Do zakresu działania rady izby komorniczej, według art. 93 ust. 1 u.k.s.e. należy, m.in. wyrażanie opinii w sprawie powoływania i odwoływania komorników i asesorów komorniczych (pkt 2); nadzór nad przestrzeganiem przez komorników i asesorów komorniczych powagi i godności zawodu (pkt 4); organizowanie szkolenia aplikantów komorniczych (pkt 7), jak i podejmowanie uchwał m.in. dotyczących aplikantów komorniczych, np.: w sprawie wpisu na listę aplikantów komorniczych

(art. 29j ust. 1 u.k.s.e.), w sprawie skreślenia z listy aplikantów komorniczych

(art. 30b ust. 1 u.k.s.e.).

Zatem zakres obowiązków rad izb komorniczych jest bardzo szeroki, nie odnoszący się wyłącznie do komorników, chociaż tylko ci ostatni należą do samorządu komorniczego.

Sąd nie podziela poglądu Ministra i stwierdza, że w świetle omawianych uregulowań, zawód komornika sądowego jest zawodem zaufania publicznego

(por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt K 21/08 i powołane w nim orzecznictwo, opubl. OTK-A 2009, z. 5, poz. 67 oraz z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt K 20/08, opubl. OTK-A 2010, z. 10, poz. 129).

Mając na uwadze zakres obowiązków nałożonych na samorząd komorniczy, także wobec aplikantów komorniczych i asesorów komorniczych (czyli osób, które po spełnieniu ustawowych warunków mogą zostać komornikami czyli równocześnie członkami samorządu komorniczego oraz funkcjonariuszami publicznymi realizującymi czynności egzekucyjne w sprawach cywilnych i innych przekazanych sprawach, w myśl art. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 u.k.s.e.), przewidziane przez art. 17 ust. 1 Konstytucji RP sprawowanie pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu komornika powinno być rozumiane szeroko. Oznacza to, że piecza ta, choć generalnie odnosi się do wykonywania zawodu, może obejmować w szczególności dokonywanie czynności związanych z władczym decydowaniem lub współdecydowaniem o dopuszczeniu do wykonywania zawodu, ustaleniem zasad etyki (deontologii) zawodowej, orzecznictwem dyscyplinarnym w sprawach odpowiedzialności za postępowanie sprzeczne z prawem, zasadami etyki lub godności zawodu bądź za naruszenie obowiązków zawodowych (por. wyrok TK z dnia 30 listopada 2011 r., sygn. akt K 1/10, opubl. OTK-A 2011 r., z. 9, poz. 99 czy w sprawie K 20/08). Brak jest w zasadzie podstaw, aby uznać, że piecza nad należytym wykonywaniem zawodu stanowi przesłankę prawną każdej ingerencji w swobodę wyboru zawodu czy też w sferę konstytucyjnie gwarantowanej swobody wyboru miejsca pracy. Ingerencja taka jest dopuszczalna na warunkach przewidzianych w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, tj. w drodze ustawy i ze względu na wartości enumeratywnie tam wyliczone, nadto w zakresie proporcjonalnym, tj. niezbędnym dla ochrony tych wartości (por. wyrok TK z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. akt K 14/10, pkt 2.1., opubl. OTK-A 2012, z. 7, poz. 83 i powołanie w nim orzecznictwo).

Właśnie szeroki zakres czynności organów samorządu komorniczego na poszczególnych etapach dochodzenia do stanowiska komornika sądowego i wykonywania zawodu komornika sądowego - od wpisu na listę aplikantów komorniczych do czynności związanych z zakończeniem pracy przez komornika sądowego (łącznie z postępowaniem dyscyplinarnym), skutkuje, że uprawnione jest szerokie rozumienie sprawowania pieczy przez ten samorząd, a wyrażonej w art. 17 ust. 1 Konstytucji RP.

W pkt 5.3. wyroku w sprawie K 20/08 Trybunał Konstytucyjny stwierdził: "Ustawa o komornikach przekazuje samorządowi zawodowemu komorników szeroki zakres zadań służących realizacji "pieczy". Należą do nich zadania wspólne dla wszystkich samorządów zawodów zaufania publicznego, jak nadzór nad należytym wykonywaniem zawodu, dopuszczanie osób do jego wykonywania, prowadzenie rejestru osób mających prawo wykonywania danego zawodu, czuwanie nad przestrzeganiem etyki wykonywania zawodu, doskonalenie zawodowe i określanie programów kształcenia w zawodzie oraz sądownictwo dyscyplinarne. Ustawodawca, regulując kwestie organizacji samorządu komorników i zakresu jego działania, powierzył mu również zadania organizacyjne i finansowe, związane bezpośrednio z wykonywaniem zawodu komornika.".

W tej sytuacji, opinię rady izby komorniczej, o której mowa w art. 11 ust. 1 i ust. 4 u.k.s.e. należy potraktować również jako ustawowy wyraz realizacji konstytucyjnej zasady - powierzenia samorządowi zawodowemu komorników sprawowania pieczy nad należytym wykonywaniem tego zawodu.

Należy przy tym zauważyć, że opinia ta ma niewiążący Ministra Sprawiedliwości charakter. Traktowana jest jako dowód podlegający ocenie według reguł z art. 77 § 1 k.p.a. (Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.) i art. 80 k.p.a (Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.).

Jednocześnie rada izby komorniczej, z mocy art. 92 ust. 1 u.k.s.e. reprezentuje izbę komorniczą, która posiada osobowość prawną (art. 79 ust. 3 u.k.s.e.).

Mając na uwadze uregulowanie art. 17 ust. 1 Konstytucji RP, że utworzone w drodze ustawy samorządy zawodowe reprezentują osoby wykonujące zawody zaufania publicznego i sprawują pieczę nad należytym wykonywaniem tych zawodów w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony, jak i art. 79 ust. 3 u.k.s.e., że izba komornicza ma osobowość prawną, to przypisanie radzie izby komorniczej w postępowaniu o powołanie na stanowisko komornika sądowego wyłącznie funkcji opiniodawczej nie jest uzasadnione. Nie pozwala bowiem efektywnie realizować funkcji reprezentanta komorników sądowych. Jako reprezentant osoby prawnej, rada działa też w interesie indywidualnym członków samorządu i samego samorządu. Wykonuje więc własne zadania. Nie kłóci się to z celami powołania samorządu zawodowego osób wykonujących zawody zaufania publicznego, wyrażonymi

w art. 17 ust. 1 Konstytucji RP.

Skoro Izba przy wydawaniu opinii w postępowaniu o powołanie/odwołanie komornika działa we własnym imieniu, w interesie indywidualnym członków samorządu i samego samorządu, to nie występuje w tym postępowaniu jako inny organ, o którym wspomina art. 106 § 1 k.p.a. (Jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.).

W świetle zadań samorządu zawodowego określonych w art. 17 ust. 1 Konstytucji RP nie można bowiem przyjąć, że jedynym wyrazicielem i reprezentantem tego interesu publicznego mogą być organy administracji publicznej, z natury działające w interesie publicznym.

W systemie władzy zdecentralizowanej sprawowanie pieczy "w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony" może być także powierzone podmiotom samodzielnym, odrębnym ustrojowo czy funkcjonalnie do władzy państwowej.

Nie ma zatem merytorycznej sprzeczności pomiędzy działaniem "w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony" i działaniem osoby prawnej, która z natury ma własne, indywidualne prawa i interesy (por. wyroki NSA z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 2439/15 i z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 762/16, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wobec powyższego, nie można podzielić opinii, że żaden przepis prawa administracyjnego materialnego nie przyznaje samorządowi komorniczemu legitymacji do udziału w charakterze strony w postępowaniu w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego.

Należy zauważyć, że dla oceny statusu izby komorniczej w postępowaniu w sprawie powołania na stanowisko komornika nie ma znaczenia charakter funkcji pełnionej przez komornika, w szczególności jego władcze kompetencje i nadzór państwa nad ich wykonywaniem (por. cyt. wyroki NSA w sprawach II GSK 2439/15 i II GSK 762/16). Zawód komornika sądowego bowiem został w specyficzny sposób ujęty przez ustawodawcę. Wyznaczenie komornikowi roli funkcjonariusza publicznego oraz przyznanie przymiotu samodzielności jako przedstawicielowi zawodu zaufania publicznego nie pozostaje bez wpływu na zakres zadań powierzanych samorządowi zawodowemu w związku z realizacją konstytucyjnej funkcji pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony (art. 17 ust. 1 Konstytucji), por. wyrok TK w sprawie

K 20/08, pkt 4.

Zatem, zapewnienie przez ustawodawcę udziału w sprawowaniu pieczy, o której mowa w art. 17 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie obejmującym decydowanie o dostępie do tego zawodu korporacji zawodowej, wyposażonej o odrębną podmiotowość prawną skutkuje uznaniem istnienia po stronie samorządu komorniczego interesu prawnego także w postępowaniu o powołanie na stanowisko komornika sądowego.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) uchylono zaskarżoną decyzję.

O kosztach Sąd orzekł stosownie do art. 199 § 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 z późn. zm.).