Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 279/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 16
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie: Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Protokolant: referent stażysta Przemysław Pawłowski po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 2 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi I. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy orzeczenie Wójta Gminy D. z dnia [...] uchylające przyznane I. C. prawo do świadczenia wychowawczego ustalonego na rzecz dzieci J. K. i W. K. od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 maja 2021 r.

Jak wynikało z akt sprawy na wniosek Skarżącej złożony w dniu 3 lipca 2019 r. organ I instancji ustalił prawo do opisanych świadczeń na okres 2019/2021.

Postanowieniem z dnia 12 października 2021 r. Wojewoda Dolnośląski ustalił, że w sprawie mają zastosowanie o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 maja 2021 r.

W związku z tym, powołaną na wstępie decyzją, organ I instancji uchylił prawo Skarżącej do wskazanych świadczeń wychowawczych na dwójkę dzieci J. K. i W. K. od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 maja 2021 r. W podstawie prawnej orzeczenia organ wskazał na art. 13a, art. 16 i art. 28 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm., dalej ustawa o pomocy państwa w wychowaniu dzieci). W uzasadnieniu podał, że wobec wskazanego postanowienia Wojewody z dnia 12 października 2021 r. w sprawie zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego obowiązkiem organu było wszczęcie postępowania w sprawie przyznanych Stronie świadczeń wychowawczych na okres 2019/2021, a w konsekwencji uchylenie uprawień do świadczeń w zakresie w jakim wystąpi kolizja ustawodawstw.

Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze przywołało regulację art. 16 ust. 2 i ust. 6 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci wywodząc, że w przypadku przebywania osoby uprawnionej do świadczeń lub członka rodziny tej osoby, lub rodzica dziecka w dniu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego lub po tym dniu poza granicami kraju, w jednym z państw określonych w powołanym przepisie organ występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Jednocześnie organ jest obowiązany przekazać niezbędne informacje i dokumenty. W przypadku ustalenia przez wojewodę, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz okresu, w którym to następuje właściwy organ uchyla prawo do świadczenia wychowawczego za ten okres.

Wobec wydania przez Wojewodę w dniu 12 października 2021 r. postanowienia ustalającego, że w sprawie wszczętej wnioskiem Strony z dnia 3 lipca 20219 r. mają zastosowanie opisane przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego obowiązkiem organu I instancji było wszczęcie postępowania, a w dalszym kroku uchylenie prawa Strony do wskazanych świadczeń w ustalonym zakresie. Powinności te organ wykonał, co nakazywało utrzymanie w mocy orzeczenia wydanego w I instancji.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, że uchylenie prawa do świadczeń nie jest powiązane z oceną, czy Stronie należy ustalić prawo do świadczeń za okresy objęte decyzją. Wyłączną przesłanką wydania decyzji jest postanowienie Wojewody w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Wskazane postanowienie nie podlega weryfikacji w obecnie prowadzonym postępowaniu. Organem uprawnionym do merytorycznej weryfikacji okoliczności faktycznych sprawy jest obecnie Wojewoda, który jest obowiązany do oceny zgłaszanych w odwołaniu zarzutów podnoszących fakt pobierania przez ojca dzieci świadczeń za granicą pomniejszonych o świadczenia przyznane w Polsce.

Wskazane okoliczności przesądzały o niecelowości przeprowadzenie rozprawy, o co wnioskowała Strona. Zebrany materiał dowodowy pozwolił bowiem na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, bez przeprowadzania dodatkowych dowodów i wyjaśnień, zaś bezwzględnie obowiązująca norma art. 16 ust. 6 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci determinowała sposób rozstrzygnięcia sprawy.

W skardze Strona zarzucała naruszenie art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej k.p.a) i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa polegające na wydaniu decyzji noszącej cechy dowolności i rażąco naruszającej przepisy prawa; art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie wszechstronnej i obiektywnej analizy stanu faktycznego i prawnego przedmiotowej sprawy, brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności i przyczyn otrzymania świadczenia i jego wysokości w N. oraz dokonanie ustaleń niemających potwierdzenia w materiale dowodowym, a w konsekwencji dokonanie ustalenia niezgodnego ze stanem faktycznym polegającego na uznaniu, że zachodzą podstawy do uchylenia prawa do świadczenia; art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, nieznajdujących pokrycia w materiale dowodowym. Strona zarzucała także naruszenie art. 27 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i ust. 6 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez bezpodstawne ich zastosowanie i uchylenie świadczenia od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 maja 2021 r., w sytuacji gdy ojciec dziecka pobierał za granicą świadczenia na dzieci pomniejszone o świadczenia przyznane w Polsce, podczas gdy zgodnie z orzecznictwem do uchylenie decyzji organu krajowego przyznającego świadczenia na podstawie wskazanych przepisów niezbędne jest ustalenie, że rodzic dziecka był uprawnionych do uzyskania świadczenia za granicą oraz, że świadczenie to pobierał w pełnej wysokości, a nadto precyzyjne ustalenie daty jego pobierania.

Strona wnioskowała o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa ewentualnie o jej uchylenie wraz z orzeczeniem organu I instancji. Wnosiła także o zasądzenie kosztów postępowania oraz przeprowadzenie rozprawy celem ustalenie prawidłowego stanu faktycznego w sprawie, a w szczególności rzetelnego zbadania dokumentacji o pobranych świadczeniach w N., a w konsekwencji ustalenia prawa Strony do świadczeń.

W uzasadnieniu Skarżąca zarzucała błąd w ustaleniach faktycznych poprzez nierzetelną, nieprawidłową i pobieżną ocenę zgromadzonej dokumentacji i faktycznie brak przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie. Ustalenia organu sprowadzały się wyłącznie do stwierdzenia, że drugi z rodziców otrzymuje świadczenie opiekuńcze na ternie N., pomijając, że jest ono wypłacane w niepełnej wysokości, a obniżenie jest proporcjonalne do wysokości świadczenia otrzymywanego w Polsce, co Strona wykazała w toku postepowania przedkładając stosowne dokumenty. W tych okolicznościach Strona wyrażała nadzieję, że jedynie sąd administracyjny może przeprowadzić pełne i rzetelne postępowanie dowodowe a także dokonać oceny całokształtu okoliczności faktycznych sprawy.

Naruszenie wskazanych zasad ogólnych postępowania wyrażonych w art. 7, art. 8 k.p.a. ma w opinii Strony charakter rażącego naruszenia prawa, tak jak obowiązek wyjaśnienia przez organ administracji wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie trzeba wskazać, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2022 r. poz. 2492 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 poz. 329 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.

Z przywołanych przepisów wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw, co nakazywało jej oddalenie. Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości stanowiska organu w zakresie uchylenia prawa przyznającego Stronie świadczenia wychowawcze na dwoje dzieci za okres od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 maja 2021 r. w związku z wystąpieniem okoliczności uzasadniających zastosowanie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

W opinii organu wydanie zaskarżonego orzeczenia było podyktowane stanowiskiem Wojewody Dolnośląskiego wyrażonym w postanowieniu z dnia 12 października 2021 r. uznającym, że w sprawie mają zastosowanie przepisy dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W tym zakresie w opinii organów nie mają one żadnych kompetencji, gdyż organem uprawnionym (w zakresie działania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego) jest Wojewoda. Wszelkie zatem zastrzeżenia dotyczące okoliczności podlegania przepisom o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego winny być zgłaszane organowi właściwemu, tj. Wojewodzie.

Skarżąca negując ten pogląd wywodziła, że w sprawie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych, w szczególności zaś okresu i wysokości świadczeń pobieranych przez ojca dzieci.

Oceniając stanowiska stron na wstępie wskazać trzeba, że na mocy ustawy z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r., poz. 1981 ze zm., dalej ustawa zmieniająca) wprowadzono odrębny od dotychczasowego tryb postepowania w sprawie świadczeń wychowawczych. Zmiana dotyczyła między innymi właściwości organów w zakresie ustalenia prawa do świadczeń i jego weryfikacji. Zgodnie z art. 26 ww. ustawy zmiany weszły w życie zasadniczo z dniem 1 stycznia 2022 r., a zatem po wydaniu przez organ odwoławczy zaskarżonego aktu. Jednocześnie na podstawie art. 17 ustawy zmieniającej w sprawach: 1) świadczenia wychowawczego, które nie jest realizowane w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, 2) dodatków, o których mowa w art. 80 ust. 1a, art. 113a albo art. 115 ust. 2a ustawy zmienianej w art. 15 w brzmieniu dotychczasowym - w których wnioski o ustalenie prawa do tych świadczeń zostały złożone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe (ust.1). W sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w przypadku złożenia do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy w gminie lub od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres do dnia 31 maja 2022 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. W przypadku wniosków, które wpłyną do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w sytuacji gdy Zakład Ubezpieczeń Społecznych ustali, że w sprawie mają lub mogą mieć zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych przekazuje wniosek do właściwego wojewody, do rozpatrzenia zgodnie z właściwością (ust.2).

Na tej podstawie w rozpoznawanej sprawie znajdą zastosowanie przepisy w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2021 r. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci – w brzmieniu na wskazany dzień -wojewoda właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze: 1) pełni funkcję instytucji właściwej w związku z udziałem Rzeczypospolitej Polskiej w koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w przypadku przemieszczania się osób w granicach Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Konfederacji Szwajcarskiej; 2) wydaje rozstrzygnięcia, w tym decyzje, oraz przekazuje informację, o której mowa w art. 13a ust. 2, w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego.

Zgodnie z art. 11 ust. 3 ww. ustawy świadczenie wychowawcze przyznane przez wojewodę wypłaca organ właściwy. Tym zaś stosownie do art. 2 ust. 11 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta, właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub otrzymującej świadczenie wychowawcze, a w przypadku gdy o świadczenie wychowawcze ubiega się dyrektor domu pomocy społecznej - właściwego ze względu na miejsce położenia tego domu pomocy społecznej.

Z kolei zgodnie z art. 16 ust. 1 – 3 oraz ust. 6 – 9 powołanej ustawy w przypadku gdy matka, ojciec, opiekun prawny lub opiekun faktyczny dziecka przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami, w tym informacjami dotyczącymi sprawy, wojewodzie (ust.1). W przypadku przebywania osoby uprawnionej do świadczenia wychowawczego lub członka rodziny tej osoby, lub rodzica dziecka w dniu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego lub po tym dniu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, o którym mowa w ust. 1, organ właściwy występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, przekazując niezbędne dokumenty, w tym informacje (ust. 2). Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się w przypadku wyjazdu lub pobytu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w celach turystycznych, leczniczych lub związanych z podjęciem przez dziecko kształcenia (ust. 3). W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, wojewoda ustala, czy w przekazanej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a także okres, w którym przepisy te mają zastosowanie (ust. 4). W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 1, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ustala prawo do świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 5). W przypadku gdy rozstrzygnięcie wojewody, o którym mowa w ust. 5, nie obejmuje całego okresu, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, wojewoda przekazuje sprawę organowi właściwemu w celu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego za okres nieobjęty rozstrzygnięciem, o którym mowa w ust. 5 (ust. 5a). W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla prawo do świadczenia wychowawczego za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 6). W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ustala prawo do świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 7). W przypadku gdy wojewoda ustali, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego: 1) przekazuje sprawę organowi właściwemu w celu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego - w przypadku, o którym mowa w ust. 1; 2) informuje o tym fakcie organ właściwy - w przypadku, o którym mowa w ust. 2 (ust. 8). Organ właściwy w przypadku, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, ustala prawo do świadczenia wychowawczego od miesiąca złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, z zastrzeżeniem art. 18 (ust. 9); Wojewoda ustala i dochodzi zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepisy art. 25 stosuje się odpowiednio (ust. 10).

Analizując wskazane uregulowania dostrzec trzeba, że celem przepisów unijnych, w tym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE.L 166, 30 kwietnia 2004 r.), a także przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE.L 284, 30 października 2009 r.), jest rozwiązanie występujących przypadków kolizji norm i wyeliminowanie kumulacji świadczeń, a nie pozbawienie strony uprawnień do świadczeń. Akty te zawierają reguły pozwalające na unikanie negatywnych następstw podlegania systemom zabezpieczenia społecznego różnych państw w sytuacji, gdy osoby uprawnione do świadczeń objętych przepisami o koordynacji podejmują pracę w jednym lub w kilku państwach członkowskich Unii. Pozwalają one ustalić ustawodawstwu którego państwa podlega osoba pracująca lub prowadząca działalność za granicą. Należy podkreślić, że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego mają pierwszeństwo przed wewnętrznymi przepisami państw członkowskich Unii. Zgodnie bowiem ze sformułowaną w art. 11 ust. 1 rozporządzenia z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji ogólną zasadą podlegania ustawodawstwu tylko jednego Państwa Członkowskiego oraz stosownie do art. 68 ww. rozporządzenia, świadczenia rodzinne udzielane są zgodnie z ustawodawstwem wyznaczonym jako mające pierwszeństwo (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 541/16, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej CBOSA).

Powyższe oznacza, że Wojewoda ustala, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W świetle powołanych wyżej przepisów, dokonanie takich ustaleń obliguje właściwy organ do uchylenia uprzednio wydanej decyzji w sprawie świadczenia wychowawczego od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w zakresie świadczenia wychowawczego. Uchylenie decyzji w trybie art. 16 ust. 6 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie kończy jednak postępowania o przyznanie świadczenia wychowawczego. Oznacza jedynie zmianę właściwości organu, a nie pozbawienie prawa do takiego świadczenia (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 października 2019 r., sygn. akt II SA/GI 910/19, dostępne w CBOSA).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela ten pogląd, przyjmując, że w świetle przywołanych przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci to wojewoda jest organem właściwym do ustalenia, czy w sprawie przekazanej przez organ właściwy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 16 ust. 2 ww. ustawy). Ustalenie przez wojewodę, że w danej sprawie mają zastosowanie te przepisy, przesądza o jego właściwości rzeczowej w sprawach świadczeń objętych tymi przepisami. W następstwie dokonanych ustaleń wojewoda orzeka w sprawach spornych świadczeń za okres, w którym dana osoba podlega ustawodawstwu państwa, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz decyduje w sprawach ustalania i zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych za okres, w którym dana osoba podlega ustawodawstwu państwa, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji (powołane już regulacje art. 16 w związku z art. 27 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci). Organ właściwy do załatwienia danej sprawy administracyjnej, zanim nastąpiło ustalenie, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczeń społecznych, z tą chwilą posiada kompetencję wyłącznie do uchylenia swojej wcześniejszej decyzji przyznającej świadczenie, jednocześnie tracąc swoją właściwość rzeczową w pozostałym zakresie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2018 r., sygn. akt I OSK 949/18, dostępny w CBOSA).

Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznanej sprawy trzeba wskazać że postanowieniem z dnia 12 października 2021 r. Wojewoda Dolnośląski dokonał ustaleń w przedmiocie zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, zakreślając ramy czasowe zbiegu uprawnień. Powyższe oznacza, że tym względzie tylko ten organ jest właściwy do oceny, czy w sprawie istotnie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Lektura przywołanych już zapisów art. 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci wyklucza w tym zakresie kompetencje innych organów orzekających w przedmiocie przyznania spornych świadczeń. Zatem wskazane postanowienie stanowiło wystarczającą przesłankę do wydania w dniu [...] przez organ I instancji decyzji uchylającej prawo przyznające Stronie wnioskowane świadczenia na dzieci utrzymanej następnie w mocy zaskarżoną decyzją.

Zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją orzeczenie organu I instancji odnoszą się do okresu, co do którego Wojewoda ustalił, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Potwierdza to postanowienie z dnia 12 października 2021 r., określony w jego treści zakres obowiązywania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego odpowiada zakresowi ujętemu w orzeczeniach podlegających obecnie kontroli Sądu. Tym samym odpowiadają one prawu.

Wobec tak ukształtowanych kompetencji organów orzekających w sprawach świadczeń wychowawczych jako prawidłowy ocenić trzeba pogląd organu odwoławczego, że wszelkie zarzuty odnoszące się do zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia, w tym zasad i wysokości świadczeń pobieranych przez ojca dzieci nie mogą być rozważane w ramach rozpoznawanej sprawy. Jak już wskazano, w przedmiocie ustalenia, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego wyłącznie właściwy jest Wojewoda. Wobec tego zarzuty Strony, w tym także te podniesione w skardze, a dotyczące nie mogą odnieść w tym postępowaniu skutku. Winny być bowiem formułowane w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę Dolnośląskiego, który władny jest do wydania w tym zakresie decyzji, stosownie do wskazanych już regulacji. Tym samym organ odwoławczy w tej sprawie nie mógł przyjąć odmiennie niż zostało ustalone w treści postanowienia Wojewody Dolnośląskiego, gdyż był nim związany i nie mógł dokonywać nawet pośredniej jego oceny.

Końcowo odnosząc się do zarzutów i wniosków skargi stwierdzić trzeba, że wskazany na wstępie rozważań Sądu zakres jego kompetencji wyklucza możliwość dokonywania ustaleń faktycznych, te czyni bowiem organ administracji, a ich legalność badana jest przez Sąd. W sprawie brak również podstaw do formułowania zarzutów naruszenia prawa procesowego. Wdrożona przez organ procedura mająca umocowanie w przepisach ma wskazany cel, który jak już akcentowano nie oznacza pozbawienia Strony świadczeń w sposób automatyczny ale weryfikuje, czy w zaistniała sytuacja prowadzi do kumulacji świadczeń.

W tym stanie rzeczy, nie zasługują na uwzględnienie podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i prawa procesowego, co nakazywało oddalanie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.