Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1084/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 85 ust. 6
journal: Dz.U. 2018 poz 1614
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt IV SA/Wa 1774/18 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na rzecz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 30 października 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: spółka) uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Stołeczny Konserwator Zabytków zezwolił spółce na wycinkę 4 drzew i krzewów na działce nr [...], z obrębu [...], położonej u zbiegu ulic [...] i [...] w Warszawie. Za usunięcie drzew i krzewów wymienionych w pkt I decyzji organ ustalił opłatę w wysokości 148460,04 zł.

Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji w części obejmującej ustalenie opłaty za wycięcie drzew. Spółka powołała się na art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.), zarzucając decyzji rażące naruszenie prawa, tj. art. 85 ust. 6 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2018 r. poz. 1614 ze zm., dalej: u.o.p.), który pozwala na naliczenie opłat w podwójnej wysokości tylko w przypadku, gdy zezwolenie dotyczy wycinki zieleni na terenie nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków.

Decyzją z [...] marca 2014 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lipca 2013 r. w części dotyczącej ustalenia opłaty. W uzasadnieniu organ wskazał, że właściwość organu konserwatorskiego w tej sprawie wynika z tego, że przedmiotowe drzewa i krzewy są zlokalizowane na terenie działki, do której przylega ulica [...] i [...]. Założenie urbanistyczne tych ulic zostało wpisane do rejestru zabytków na podstawie decyzji Miejskiego Konserwatora Zabytków w Warszawie z 1 lipca 1965 r., pod nr 435 i 514.

Spółka wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z [...] lutego 2016 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z [...] marca 2014 r.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyjaśnił, że założenie urbanistyczne ulicy obejmuje nie tylko sam układ komunikacyjny, rozumiany jako jezdnię wraz z chodnikami po obu stronach ulicy, zjazdami oraz innymi elementami związanymi z obsługą ruchu, ale także nieruchomości przylegające do układu komunikacyjnego po obu stronach tej ulicy, według stanu z daty wydania decyzji o wpisie założenia do rejestru zabytków.

Skargę na powyższą decyzję wniosła spółka.

Wyrokiem z 17 października 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 1520/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] lutego 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z [...] marca 2014 r. Sąd I instancji stwierdził, że decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 i 80 k.p.a. Nie dowiedziono bowiem, że dana nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków, co uniemożliwia zastosowanie przepisu art. 85 ust. 6 u.o.p.

Decyzją z [...] stycznia 2018 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lipca 2013 r. dokonując wykładni pojęcia "ulica [...]/[...] jako założenie urbanistyczne". Organ stwierdził, że założenie urbanistyczne ulic [...] i [...] wpisane do rejestru zabytków, obejmuje nie tylko sam układ komunikacyjny jako jezdnię wraz z chodnikami po obu stronach ulicy, zjazdami oraz innymi elementami związanymi z obsługą ruchu, ale także nieruchomości przylegające do układu komunikacyjnego po obu stronach tych ulic, według stanu z daty wydania decyzji wpisowych.

Spółka wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z [...] kwietnia 2018 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy decyzję z [...] stycznia 2018 r.

Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Uwzględniając skargę Sąd I instancji wskazał, że przedmiotem postępowania nieważnościowego dotyczącego decyzji Stołecznego Konserwatora Zabytków z 4 lipca 2013 r., nie mogła być ocena legalności decyzji z 1 lipca 1965 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego był jednak zobowiązany do dokonania wykładni treści tych decyzji w celu ustalenia przedmiotu ustanowionej tam ochrony konserwatorskiej. W pierwszej kolejności konieczna była wykładnia pojęcia "ulica [...]/[...] jako założenie urbanistyczne". Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie ze stanowiskiem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, desygnatem tego pojęcia nie jest wyłącznie pas drogowy ulic objętych decyzjami z 1 lipca 1965 r. (tj. jezdni, chodnika i pobocza), ale również wszystkie nieruchomości, przylegające do tego pasa. W ocenie Sądu I instancji, wniosek ten nie został dowiedziony. W uprzednio wydanym w tej sprawie wyroku Sąd I instancji zarzucił bowiem organowi brak przeprowadzenia szerszego postępowania w zakresie znaczenia terminu "założenie urbanistyczne ulicy" w oparciu o definicję legalną tego pojęcia, a w przypadku jej braku, w oparciu o posiadane przez organ wiadomości specjalne z zakresu ochrony dóbr kultury. Za niewystarczające należało uznać odwołanie się przez organ w decyzji z 18 marca 2014 r. do legalnych definicji, zawartych w ustawie z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r., poz.1446), tj. definicji zabytku (art. 3 ust.1 pkt 1 ustawy) oraz do definicji historycznego układu urbanistycznego (art. 3 pkt 12 ustawy). W odniesieniu do pierwszego z tych pojęć (tj. pojęcia "zabytku") Sąd I instancji podkreślił jego ogólny charakter. Natomiast w odniesieniu do pojęcia "historyczny układ urbanistyczny lub ruralistyczny", Sąd I instancji wskazał, że jego literalnie odczytywana definicja odnosi się nie do poszczególnych zorganizowanych części jednostki osadniczej, ale do całości jednostki osadniczej. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie wyjaśnił przy tym, czy pojęcia "układ urbanistyczny" (użyte w ustawie) oraz "założenie urbanistyczne" (użyte w decyzjach z 1 lipca 1965 r.) traktuje jako synonimy. W obecnie rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji wskazał, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie wykonał zaleceń wynikających z wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16.

Sąd I instancji wskazał, że założenie urbanistyczne ulic, wpisane do rejestru zabytków obejmuje nie tylko sam układ komunikacyjny, rozumiany jako jezdnię wraz z chodnikami po obu stronach ulic, zjazdami oraz innymi elementami związanymi z obsługą ruchu, ale także nieruchomości przylegające do układu komunikacyjnego po obu stronach ulic według stanu z daty wydania decyzji wpisowych. Ponadto, w ocenie Sądu I instancji, organ wskazał też, że pojęcia "układ urbanistyczny" i "założenie urbanistyczne" traktuje jako synonimy i używa ich zamiennie, bez uzasadnienia swojego stanowiska w tym zakresie. Organ powołał się na internetowy Słownik Języka Polskiego PWN, w którym jako "założenie" wymienia stworzony przez architekta układ budynków i elementów krajobrazu. Ze słownika nie wynika jednak, ze słowa "układ" i "założenie" to synonimy. Dodatkowo Sąd I instancji wskazał, że wskazane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego uzasadnienie dotyczące istoty "dorobku doktryny konserwatorskiej", oderwane jest od dorobku doktryny prawa oraz orzecznictwa i nie stanowi uzasadnienia prawnego. Ponadto organ nie powołał się na orzecznictwo, które mogłoby oddawać prawny "kontekst" obowiązujących w tym zakresie przepisów w 1965 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ.

Organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przez jego wadliwe zastosowanie w związku z art. 153 p.p.s.a. oraz w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Po drugie, 153 p.p.s.a. przez "niesłuszne" zastosowanie tego przepisu jako podstawy do uwzględnienia skargi.

Po trzecie, art. 170 p.p.s.a. przez pominięcie przez Sąd I instancji wyroku z 28 października 2016 r. sygn. akt. VII SA/Wa 2865/15. Wyrokiem tym oddalono skargę na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 6 października 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję z 31 marca 2015 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Konserwatora Zabytków m. st. Warszawy z 1 lipca 1965 r. wpisującą do rejestru zabytków ulicę [...] w Warszawie jako założenie urbanistyczne.

Ponadto organ ponownie sformułował zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 83 ust. 2 u.o.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji z 16 kwietnia 2018 r.) przez jego niezastosowanie i uchylenie zaskarżonej decyzji. W ocenie organu, przepis ten zobowiązywał organ konserwatorski do orzekania w tej sprawie, ponieważ działka leżąca u zbiegu "ulic [...] i [...]" znajduje się na terenie wpisanym do rejestru zabytków.

Po drugie, art. 85 ust. 6 u.o.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji z 16 kwietnia 2018 r.) przez jego niezastosowanie i uchylenie zaskarżonej decyzji. W ocenie organu, przepis ten zobowiązywał organ konserwatorski do nałożenia opłaty w podwójnej wysokości.

Organ wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto organ wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym również kosztów zastępstwa procesowego oraz o rozpoznanie skargi na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółka wniosła o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym było więc dopuszczalne.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Stanowisko Sądu I instancji nie jest prawidłowe. Istotą zaleceń wynikających z prawomocnego wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16 było dokonanie szczegółowej i prawidłowej wykładni pojęcia ulic jako założenia urbanistycznego. Wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, organ dokonał szczegółowej wykładni tego pojęcia wskazując między innymi, że zgodnie z art. 5 pkt 1 ustawy z 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1999 r., nr 98, poz. 1150), do rejestru zabytków można było wpisać historyczne założenie urbanistyczne miast i osiedli. Przepis ten nie wyłączał możliwości wpisania ulicy jako założenia urbanistycznego. Jednocześnie organ wyjaśnił, że przepisy ówcześnie obowiązującej ustawy o ochronie dóbr kultury nie zawierały definicji legalnej układu urbanistycznego. Na konieczność "poszukiwania" definicji legalnej wskazywał natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16. W związku z tym organ wyjaśnił w ponownie wydanej decyzji, że pomimo braku definicji legalnej w ustawie o ochronie dóbr kultury, pojęcie "układ urbanistyczny" było wówczas znane doktrynie ochrony i konserwacji zabytków. Natomiast w kontrolowanym obecnie wyroku Sąd I instancji stwierdził, że uzasadnienie dotyczące istoty "dorobku doktryny konserwatorskiej", oderwane jest od dorobku doktryny prawa oraz orzecznictwa i nie stanowi uzasadnienia prawnego. Brak jest jednak jakiegokolwiek wyjaśnienia stanowiska Sądu I instancji w tym zakresie, co jest niezwykle istotne, ponieważ w wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16 nakazano również sięgnięcie przez organ do specjalistycznej wiedzy z zakresu ochrony zabytków.

Ponadto w uzasadnieniu decyzji organu wskazano, że w uprzednio obowiązującym stanie prawnym przez układ urbanistyczny rozumiano pewien obszar, przestrzeń, na którą składały się nieruchomości gruntowe, zawierającą pojedyncze obiekty budowlane, zespoły budowlane, tereny niezabudowane, a także place i ulice. Organ wskazał, że definicja układu (założenia) urbanistycznego z art. 3 pkt 12 obecnie obowiązującej ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, stanowi więc w istocie wyraz dorobku doktryny konserwatorskiej w tym zakresie. Zgodnie z definicją legalną wynikającą z powyższego przepisu, układ urbanistyczny to przestrzenne założenie miejskie lub wiejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg. W konsekwencji w przypadku objęcia ochroną konserwatorską założenia urbanistycznego zabytkiem jest koncepcja urbanistyczna w ogólności. Uzasadnienie kontrolowanego obecnie wyroku nie pozwala również odpowiedzieć na pytanie, z jakich powodów Sąd I instancji nie podzielił stanowiska organu w tym zakresie. Jak wynika z decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, przy wyjaśnieniu wykładni pojęcia "założenia urbanistycznego" organ sięgnął również do wykładni literalnej. Wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, nie była to jednak podstawowa i jedyna forma wykładni tego pojęcia, ponieważ organ oparł się na specjalistycznej wiedzy oraz argumentach o charakterze historycznym. Sięgnięcie do słownika języka polskiego miało natomiast znaczenie w związku ze stanowiskiem spółki, która wskazywała, że określenie "założenie" powinno być rozumiane jako "hipoteza" (przypuszczenie, domniemanie). Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone w tym zakresie przez organ, że z punktu widzenia znaczenia językowego i na gruncie przepisów o ochronie zabytków, "założenie" to nie "hipoteza", ale "stworzony przez architekta układ budynków i elementów krajobrazu" i "ogólny plan czegoś".

Ponadto, organ prawidłowo wskazał, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji całkowicie pominął prawomocny wyrok tego Sądu z 28 października 2016 r. sygn. akt. VII SA/Wa 2865/15. Wyrokiem tym oddalono skargę na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 6 października 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję z 31 marca 2015 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Konserwatora Zabytków m. st. Warszawy z 1 lipca 1965 r. wpisującą do rejestru zabytków ulicę [...] w Warszawie jako założenie urbanistyczne. W wyroku tym Sąd I instancji zajął jednoznaczne stanowisko, że założenie urbanistyczne ulicy wpisane do rejestru zabytków obejmuje nie tylko sam układ komunikacyjny, rozumiany jako jezdnię wraz z chodnikami po obu stronach ulicy, zjazdami oraz innymi elementami związanymi z obsługą ruchu, ale także nieruchomości przylegające do układu komunikacyjnego po obu stronach ulicy.

Oznacza to, że na uwzględnienie zasługiwał zarzut podnoszący naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., ponieważ Sąd I instancji nie miał podstaw do zastosowania tego przepisu. Nieprawidłowe stanowisko Sądu I instancji w zakresie zastosowania się przez organ do wytycznych wynikających z wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16 (art. 153 p.p.s.a.) doprowadziło do błędnego uznania, że decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 16 kwietnia 2018 r. została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W konsekwencji na uwzględnienie zasługiwał również zarzut podnoszący naruszenie art. 170 p.p.s.a.

Jedynie ubocznie zauważyć należy, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dla rozstrzygnięcia tej sprawy znaczenie ma nie tylko zasadność powołanych wyżej zarzutów, ale również w istocie pominięta przez Sąd I instancji okoliczność, że kontrolowana decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 16 kwietnia 2018 r. została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego tj. w trybie stwierdzenia nieważności. Już w wyroku z 17 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1520/16 Sąd I instancji zwracał uwagę, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od zasadzy trwałości decyzji administracyjnych z art. 16 § 1 k.p.a. W konsekwencji, przedmiotem weryfikacji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie są jakiekolwiek uchybienia kontrolowanej decyzji, a tylko uchybienia o charakterze kwalifikowanym, tj. wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. W tej sprawie oznaczało to stwierdzenie, czy decyzja Stołecznego Konserwatora Zabytków z 4 lipca 2013 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym stanowi art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie prawa zachodzi, jeżeli treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. W tej sprawie nie zachodzą powyższe przesłanki dotyczącego rażącego naruszenia prawa, uwzględniając konieczność dokonania szczegółowej i wieloaspektowej wykładni pojęcia założenia urbanistycznego na potrzeby zastosowania art. 83 ust. 2 u.o.p. oraz art. 85 ust. 6 u.o.p.

Zarzuty naruszenia art. 83 ust. 2 u.o.p. oraz art. 85 ust. 6 u.o.p. nie zasługiwały na uwzględnienie, ponieważ nie są to przepisy prawa procesowego, lecz przepisy prawa materialnego, a ponadto nie wystąpiła przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. co do ich rażącego naruszenia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego istota tej sprawy została dostatecznie wyjaśniona. Sąd I instancji nieprawidłowo orzekł, że zaskarżona decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 16 kwietnia 2018 r. została wydana z naruszeniem art. 153 p.p.s.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz jednocześnie oddalił skargę spółki, uznając za zgodne z prawem stanowisko organu w zakresie braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Stołecznego Konserwatora Zabytków z 4 lipca 2013 r.

Z tych względów i na podstawie art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.