Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1205/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2008-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c art. 135 art. 152 art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska ( spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Protokolant Joanna Białas - Gołąb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2008r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie cofnięcia uprawnień diagnosty I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...], II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia niniejszego wyroku, III zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M. G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...], w przedmiocie cofnięcia M. G. uprawnień diagnosty do dokonywania badań technicznych pojazdów.

W uzasadnieniu podano, że pojazd marki Mercedes-Benz Sprinter o nr rej. [...] decyzją organu kontroli ruchu drogowego został skierowany na dodatkowe badanie techniczne. Ustalono, iż w dniu wystawienia przez M. G. zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu marki Mercedes-Benz nr rej. [...] (19 lutego 2003 r.) M. G. legitymował się zaświadczeniem nr [...] z 25 września 2002 r. o ukończeniu szkolenia podstawowego w zakresie przeprowadzenia okresowych badań technicznych pojazdów wg programu ustalonego w załączniku nr 1 do rozporządzenia MTiGM z dnia 7 września 1999 r. oraz imiennym uprawnieniem diagnosty nr [...] wydanym przez Prezydenta Miasta z dnia [...] upoważniającym do dokonywania badań technicznych pojazdów w zakresie badań okresowych (wystawionym wg wzoru nr 8 w/w rozporządzenia). Kolegium ustaliło, że z akt sprawy nie wynika, aby M. G. w dniu 19 lutego 2003 r. posiadał zaświadczenie o ukończeniu szkolenia specjalistycznego w zakresie przeprowadzania dodatkowych badań pojazdów skierowanych na badania przez organ kontroli ruchu drogowego. Potwierdza to treść imiennego uprawnienia diagnosty z dnia 2 października 2002 r. nr [...], z którego wynika, iż M.G. nie uzyskał uprawnień do dokonywania jakichkolwiek badań dodatkowych, uprawnienie takie otrzymał dopiero w dniu 14 maja 2003 r. Odnosząc się do twierdzeń odwołującego się, iż wydał stosowane zaświadczenie, ale nie dokonywał przeglądu technicznego przedmiotowego pojazdu i nie dopuszczał go do ruchu, bowiem nie posiadał takich uprawnień, Kolegium stwierdziło, iż M.G. w wydanym zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu z 19 lutego 2003 r. wyraźnie określił w rubryce – rodzaj badania, jako badanie "dodatkowe – skier. przez policję: warunki techniczne" stwierdzając równocześnie, że pojazd może być dopuszczony do ruchu. Kolegium podzieliło natomiast stanowisko odwołującego się, iż posiadał uprawnienie upoważniające do przeprowadzenia okresowych badań technicznych Mercedesa-Benz Sprinter 312 o dmc 3500 kg jako pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. Znalazło to potwierdzenie w aktach rejestrowych pojazdu. Pod pojęciem pojazdu samochodowego o dmc do 3,5 t mieszczą się również autobusy o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. Skarżący nie posiadał jednak stosownych uprawnień i nie zaliczył z wynikiem pozytywnym specjalistycznego szkolenia pozwalającego na przeprowadzanie badań dodatkowych. Organ uznał, że bez znaczenia pozostaje kwestia zakresu przeprowadzonych badań, istotny jest bowiem, nie budzący wątpliwości fakt przeprowadzenia badania dodatkowego pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego (policję). Zdaniem Kolegium, nie do zaakceptowania byłoby przyjęcie tezy, iż rodzaj usuniętych usterek miałby stanowić podstawę do decydowania przez diagnostę o możliwości przeprowadzenia badania i wydania zaświadczenia dopuszczającego pojazd do ruchu bez względu na posiadane przez diagnostę uprawnienie do przeprowadzenia badań określonego ściśle rodzaju. Byłoby to sprzeczne z intencją prawodawcy podważając istnienie wyraźnego rozróżnienia we wskazanych przepisach rodzajów badań pojazdów

i rodzajów szkoleń specjalistycznych diagnostów o rozszerzonym zakresie. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. G. wydał zaświadczenie o nr [...] niezgodnie z przepisami, tj. nie posiadając uprawnienia do przeprowadzenia badań dodatkowych pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego. Działaniem swym wyczerpał ustawowe znamiona czynu określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten obliguje właściwy organ do cofnięcia uprawnień diagnoście. Treść wyżej wymienionego przepisu nie pozostawia organom swobody przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w zależności od charakteru, okoliczności, stopnia zawinienia i naruszenia przepisów.

Wnioskiem z dnia 29 sierpnia 2006 r. M. G. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji z dnia [...] W uzasadnieniu stwierdził, że Kolegium przyjęło, iż dokonanie przeglądu samochodu marki Mercedes-Benz skierowanego do badania przez funkcjonariusza policji z powodu niesprawnego hamulca awaryjnego oraz braku klosza przedniego lewego kierunkowskazu, wymagało posiadania przez diagnostę uprawnień do wykonywania badań specjalistycznych.

Powyższe stanowisko, zdaniem skarżącego, wskazuje na rażące uchybienie prawa, w szczególności § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769). Stosownie do wskazanego przepisu osoby, które uzyskały uprawnienia do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia w zakresie, na jaki zostały wydane. Osoby te uznaje się za spełniające wymagania, o których mowa w § 2 pkt 1-4 rozporządzenia, tj. posiadające odpowiednie wykształcenie i odbyte szkolenia. Przepisami dotychczasowymi były przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 81, poz. 919).

W ocenie strony, Kolegium nie dostrzegło, iż rozporządzenie z 2002 r. w zasadniczo odmienny sposób określiło zakres badań podstawowych i specjalistycznych, przesuwając badanie pojazdu skierowanego do kontroli przez organ ruchu drogowego lub starostę z badań specjalistycznych do badań podstawowych. Jedynie w wyjątkowych sytuacjach, wyraźnie wskazanych w rozporządzeniu pojazd może być skierowany przez organ kontroli lub starostę na badanie specjalistyczne.

W rozporządzeniu z 1999 r. badanie techniczne pojazdu skierowanego przez organ kontroli lub starostę w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagrażają bezpieczeństwu ruchu lub naruszają wymagania ochrony środowiska, było badaniem specjalistycznym, co wynikało z treści § 3 ust. 2 zd. drugie rozporządzenia oraz intytulacji załącznika nr 4 do rozporządzenia. Natomiast z nowego rozporządzenia z 2002 r. części V załącznika nr 1 wynika, iż ustawodawca postanowił, że badaniem specjalistycznym jest badanie pojazdów skierowanych na badanie techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile pojazdy te wymagają specjalistycznego badania technicznego.

Ewidentnie zatem, zdaniem skarżącego, ustawodawca wprowadził zmianę zakresu pojęcia badania specjalistycznego pojazdu skierowanego do badania przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę. Obecnie pojazd skierowany przez wymienione podmioty musi przejść badanie specjalistyczne tylko wtedy, gdy wymaga on badania specjalistycznego.

Przesłanki przeprowadzenia badania specjalistycznego określone zostały

w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września

1999 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U. Nr 81, poz. 917). Stosownie do treści § 3 pkt 3 rozporządzenia, badaniem dodatkowym jest badanie pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska, a w szczególności:

a) co do którego zachodzi podejrzenie, że nie spełnia określonych warunków technicznych, o których mowa w ustawie o ruchu drogowym i rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

b) pojazdu uszkodzonego w kolizji, wypadku drogowym.

Najważniejsze znaczenie dla ustalenia przesłanek badania specjalistycznego ma treść § 4 ust 1 pkt 6 i pkt 7 rozporządzenia. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 6 badanie dodatkowe pojazdu, co do którego zachodzi podejrzenie, że nie spełnia określonych warunków technicznych, o których mowa w ustawie o ruchu drogowym i rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia obejmuje sprawdzenie i ocenę spełniania określonych warunków technicznych, o których mowa w skierowaniu. Natomiast zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, badanie dodatkowe pojazdu uszkodzonego w kolizji, wypadku drogowym obejmuje: zakres jak w przypadku badań okresowych oraz zakres poszerzony o specjalistyczne badania. Z powyższego wynika jednoznacznie, iż jedynie w przypadku pojazdu uszkodzonego w kolizji, wypadku drogowym, skierowanego do badania dodatkowego ustawodawca wymaga przeprowadzenia badania specjalistycznego. W przypadku natomiast pojazdu, co do którego zachodzi podejrzenie, że nie spełnia określonych warunków technicznych, o których mowa w ustawie o ruchu drogowym i rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, badanie dodatkowe nie wymaga przeprowadzania badań specjalistycznych. Wymaga jedynie sprawdzenie wskazanych w skierowaniu układów pojazdu w zakresie badania podstawowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zdaje się mylić badanie dodatkowe z badaniem specjalistycznym. Przepisy cytowanego rozporządzenia MTiGM w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych wskazują jednoznacznie, iż kryterium określenia badania, jako dodatkowego jest jego wyjątkowy, incydentalny charakter. Badanie dodatkowe przeprowadza się poza cyklem badań okresowych. Natomiast rozróżnienie badania podstawowego i specjalistycznego następuje w oparciu o zakres czynności, jakie należy przeprowadzić przy badaniu.

Reasumując, skoro ustawodawca zastrzegł, iż badania specjalistycznego wymaga jedynie pojazd uszkodzony w kolizji, wypadku drogowym i jednocześnie w rozporządzeniu z 2002 r. ustawodawca postanowił, że badaniem specjalistycznym jest badanie pojazdów skierowanych na badanie techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile pojazdy te wymagają specjalistycznego badania technicznego, to badanie pojazdu, skierowanego do badań przez organ ruchu drogowego lub starostę w związku z tym, iż zachodzi podejrzenie, że nie spełnia on określonych warunków technicznych, nie jest badaniem specjalistycznym, a jedynie podstawowym. Stosownie do powyższego, jeśli z mocy § 7 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów, osoby, które uzyskały uprawnienia do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia w zakresie, na jaki zostały wydane, M. G. był uprawniony, aby wykonać badanie podstawowe pojazdu skierowanego na badanie dodatkowe przez organ ruchu drogowego lub starostę z innej przyczyny, niż uszkodzenie pojazdu w kolizji lub wypadku drogowym. Uprawnienie do wykonywania badań podstawowych M. G. posiadał bowiem przed wejściem w życie rozporządzenia z 2002 r. W związku z powyższym uznać należy,

iż rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydane zostało

z rażącym naruszeniem prawa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności swojej decyzji ostatecznej z dnia [...] Nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że przepisy prawa nie definiują pojęcia rażącego naruszenia prawa, dla ustalenia jego zakresu koniecznym jest zatem sięgnięcie do orzecznictwa sądów administracyjnych. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa) mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego pal1stwa. Nie można zatem jako rażąco naruszającego prawo traktować rozstrzygnięcia, wynikającego z odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później zostanie ono uznane za nieprawidłowe (wyrok NSA w Katowicach z 9 marca 2000 r. I SA/Ka 1582/98 publ. LEX nr 42914). Zarzut rażącego naruszenia prawa musi wynikać z przesłanek nie budzących wątpliwości (wyrok NSA w Warszawie z 18 stycznia 2002 r. I SA 1506/00, Lex nr 82653)

Podstawę wydania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stanowił przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, zgodnie z którym starosta miał obowiązek cofnięcia diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, stwierdzono wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

W czasie wydania decyzji obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769), zgodnie z którym osoby, które uzyskały uprawnienia do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia w zakresie, na jaki zostały wydane (§ 7 ust. 1 rozporządzenia). Osoby te uznaje się za spełniające wymagania, o których mowa w § 2 pkt 1-4 rozporządzenia. Powyższy przepis, dopuszczał zatem, że warunki o których mowa w § 2 pkt 1-4 rozporządzenia spełniała osoba, która uzyskała uprawnienia diagnosty na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 81, poz. 919). Na podstawie tego rozporządzenia, strona otrzymała uprawnienie do przeprowadzania badań technicznych w zakresie badań okresowych.

Zgodnie z § 8 ust. 1 cyt. rozporządzenia, osoby, o których mowa w § 7 ust. 1, nieposiadające uprawnień do przeprowadzania wszystkich rodzajów badań technicznych pojazdów, mogą uzyskać uprawnienia do przeprowadzania danego rodzaju lub rodzajów badań technicznych pojazdów. Osoby te, uzyskują uprawnienia do przeprowadzania danego rodzaju lub rodzajów badań technicznych pojazdów po odbyciu szkolenia zakończonego egzaminem z wynikiem pozytywnym (ust. 2 omawianego przepisu).

W rozporządzeniu tym ustalono zatem zakres szkoleń, jakich posiadanie jest niezbędne do przeprowadzania określonych rodzajów badań. Załącznik 1 rozporządzenia zawiera "program szkolenia". Odróżnia on części szkolenia:

Część I – Szkolenie podstawowe w zakresie przeprowadzania okresowych badań technicznych pojazdów oraz pojazdu zabytkowego, taksówki osobowej lub bagażowej, pojazdu uprzywilejowanego oraz pojazdu przeznaczonego do nauki jazdy i przeprowadzania egzaminu państwowego,

Część II – Szkolenie specjalistyczne w zakresie badania technicznego autobusu, którego dopuszczalna prędkość na autostradzie i drodze ekspresowej wynosi 100 km/h,

Część III – Szkolenie specjalistyczne w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów przeznaczonych do przewozu towarów niebezpiecznych,

Część IV – Szkolenie specjalistyczne w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów przystosowanych do zasilania gazem,

Część V – Szkolenie specjalistyczne w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów:

- związanych z pierwszym badaniem technicznym pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy za granicą lub pojazdów nowego typu wyprodukowanych lub importowanych w ilości jednej sztuki rocznie,

- skierowanych na badanie techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile pojazdy te wymagają specjalistycznego badania technicznego, oraz pojazdów, w których dokonano zmian, o których mowa w art. 81 ust. 8 pkt 2 ustawy,

- marki "SAM" co do zgodności z warunkami technicznymi.

Załącznik nr 4 do rozporządzenia określa wzór uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów. Zakres przyznanych uprawnień odpowiada programowi szkoleń wyszczególnionemu w załączniku nr I. I tak wyszczególnia się uprawnienia do wykonywania:

1) okresowych badań technicznych pojazdów oraz pojazdu zabytkowego, taksówki osobowej lub bagażowej, pojazdu uprzywilejowanego oraz pojazdu przeznaczonego do nauki jazdy i przeprowadzania egzaminu państwowego;

2) badań technicznych autobusu, którego dopuszczalna prędkość na autostradzie

i drodze ekspresowej wynosi 100 km/h (rodzaj badań oznaczony symbolem "a");

3) badań technicznych pojazdów przeznaczonych do przewozu towarów niebezpiecznych (rodzaj badań oznaczony symbolem "b");

4) badań technicznych pojazdów przystosowanych do zasilania gazem (rodzaj badań oznaczony symbolem "c");

5) badań technicznych pojazdów:

a) związanych z pierwszym badaniem technicznym pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy za granicą lub pojazdów nowego typu wyprodukowanych lub importowanych w ilości jednej sztuki rocznie (rodzaj badań oznaczony symbolem "d"),

b) skierowanych na badania techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile wymagają specjalistycznego badania oraz pojazdów, w których dokonano zmian, o których mowa w art. 81 ust. 8 pkt 2 ustawy (rodzaj badań oznaczony symbolem "e");

c) marki "SAM" co do zgodności z warunkami technicznymi (rodzaj badań oznaczony symbolem "f").

Omawiane rozporządzenie wyraźnie odróżnia zatem pojęcie "uprawnienia do wykonywania okresowych badań technicznych" od pojęcia badania technicznego pojazdów skierowanych na badania przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile wymagają specjalistycznego badania. Niezasadnym jest przy tym – według Kolegium – podniesiony przez wnioskodawcę argument, że ustawodawca wprowadził zmianę zakresu pojęcia badania specjalistycznego pojazdu skierowanego do badania przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę. Zgodnie z cyt. przepisami, organ kontroli ruchu drogowego lub starosta kieruje pojazd na badania techniczne w sytuacji, kiedy jego stan wymaga badania specjalistycznego. Przeprowadzenie natomiast takiego badania wymaga posiadania przez diagnostę uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów skierowanych na badania techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile wymagają specjalistycznego badania (...).

Rozporządzenie z dnia z dnia 7 września 1999 r. Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U. Nr 81, poz. 917) w § 3 stanowi, iż badania techniczne pojazdów dzieli się na:

1) okresowe,

2) pierwsze:

a) pojazdu przeznaczonego do przewozu materiałów niebezpiecznych,

b) taksówki osobowej,

c) pojazdu uprzywilejowanego,

d) pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą,

3) dodatkowe - pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska, a w szczególności:

a) co do którego zachodzi podejrzenie, że nie spełnia określonych warunków technicznych, o których mowa w ustawie i rozporządzeniu,

b) pojazdu uszkodzonego w kolizji, wypadku drogowym,

4) dodatkowe – pojazdu skierowanego przez starostę w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska, a w szczególności:

a) co do którego zachodzi podejrzenie, że nie spełnia określonych warunków technicznych, o których mowa w ustawie i rozporządzeniu,

b) pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przez organy Sił Zbrojnych, jednostki wojskowe podporządkowane Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, Policję, Urząd Ochrony Państwa i Straż Graniczną, a rejestrowanego ponownie przez starostę,

c) zgłoszonego do rejestracji, a uszkodzonego w kolizji, wypadku drogowym lub innym,

d) po zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych technicznych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym (tj. rodzaju pojazdu, rodzaju nadwozia, przeznaczenia, masy własnej, dopuszczalnej ładowności, liczby miejsc, pojemności silnika, dopuszczalnej masy całkowitej, dopuszczalnej masy całkowitej ciągniętej przyczepy, dopuszczalnego nacisku osi),

e) po zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany niektórych danych identyfikacyjnych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, tj. po zmianie numeru identyfikacyjnego (numeru nadwozia lub podwozia-ramy),

5) dodatkowe – pojazdu, w którym dokonano montażu instalacji do zasilania gazem,

6) dodatkowe – pojazdu, który ma być używany jako taksówka osobowa lub bagażowa,

7) dodatkowe – pojazdu, który ma być używany jako przewożący materiały niebezpieczne,

8) dodatkowe – pojazdu, który ma być używany jako uprzywilejowany.

Z powyższego wynika, iż rozporządzenie rozróżnia badania techniczne pojazdów na okresowe, pierwsze i dodatkowe. Zestawiając taki podział z podziałem zakresów szkoleń, jakich posiadanie jest niezbędne do przeprowadzania określonych rodzajów badań, stwierdzić można, że nazwami pokrywają się wyłącznie badania określone jako "badania okresowe". Pozostałe natomiast określić należy jako badania dodatkowe, mieszczące się w zakresie pojęciowym nazwy "specjalistyczne". Nie można zatem w żadnym razie stwierdzić, że ustawodawca jako badanie okresowe uważa badanie pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska (...). Do przeprowadzenia takiego badania diagnosta winien mieć odrębne upoważnienie uzyskane po przeprowadzeniu szkolenia w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów m.in. skierowanych na badanie techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile pojazdy te wymagają specjalistycznego badania technicznego, oraz pojazdów, w których dokonano zmian, o których mowa wart. 81 ust. 8 pkt 2 ustawy. Owym specjalistycznym badaniem będzie oczywiście badanie określone w § 3 pkt 3 rozporządzenia z dnia 7 września 1999 r. Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych.

Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że decyzja z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie spełnia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia, że organ wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem M. G. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy powtarzając argumentację zawartą we wniosku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Kolegium dało wyraz dotychczasowym ustaleniom faktycznym i ocenom prawnym, które legły u podstaw decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji wskazanej we wniosku strony.

M. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 56/007 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd ustalił, iż w wydaniu tej decyzji, jak i w wydaniu decyzji ją poprzedzającej tj. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] brali udział ci sami członkowie tego organu, mimo że podlegali – przy ponownym rozpatrzeniu sprawy – wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 Kpa w zw. z art. 27 § 1 kpc. Naruszenie art. 24 Kpa stanowi jedną z przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną (art. 145 § 1 pkt 3 Kpa). Z tego powodu Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071), art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia

20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515

ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu wniosku M. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia M. G. uprawnień diagnosty do dokonywania badań technicznych pojazdów – utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] Nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Kolegium ustaliło dotychczasowy tok sprawy oraz opisało treść wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji a także podobną argumentację wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Odnosząc się do tej argumentacji Kolegium przypomniało, że podstawę prawną decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stanowił przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, zgodnie z którym starosta miał obowiązek cofnięcia diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, stwierdzono wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

W czasie wydania tej decyzji obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769), zgodnie z którym osoby, które uzyskały uprawnienia do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia w zakresie, na jaki zostały wydane (§ 7 ust. 1 rozporządzenia). Osoby te uznaje się za spełniające wymagania, o których mowa w § 2 pkt 1-4 rozporządzenia. Powyższy przepis, dopuszczał przeto, że warunki o których mowa w § 2 pkt 1-4 rozporządzenia spełniała osoba, która uzyskała uprawnienia diagnosty na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. NR 81,

poz. 919). Na podstawie tego rozporządzenia, M. G. otrzymał uprawnienie do przeprowadzania badań technicznych w zakresie badań okresowych.

Jak ustalono, zgodnie z § 8 ust. 1 cyt. rozporządzenia, osoby, o których mowa w § 7 ust. 1, nieposiadające uprawnień do przeprowadzania wszystkich rodzajów badań technicznych pojazdów, mogą uzyskać uprawnienia do przeprowadzania danego rodzaju lub rodzajów badań technicznych pojazdów. Osoby te, uzyskują uprawnienia do przeprowadzania danego rodzaju lub rodzajów badań technicznych pojazdów po odbyciu szkolenia zakończonego egzaminem z wynikiem pozytywnym (ust. 2 omawianego przepisu).

W rozporządzeniu tym ustalono zatem zakres szkoleń, jakich posiadanie jest niezbędne do przeprowadzania określonych rodzajów badań. Załącznik 1 rozporządzenia zawiera "program szkolenia", w którym wyróżnione zostały części szkolenia.

Zdaniem organu, wskazane rozporządzenie wyraźnie rozróżnia pojęcie "uprawnienia do wykonywania okresowych badań technicznych" od pojęcia badania technicznego pojazdów skierowanych na badania przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile wymagają specjalistycznego badania.

Kolegium uznało za niezasadny podnoszony przez stronę argument, że ustawodawca wprowadził zmianę zakresu pojęcia badania specjalistycznego pojazdu skierowanego do badania przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę. Zgodnie z cyt. przepisami, organ kontroli ruchu drogowego lub starosta kieruje pojazd na badania techniczne w sytuacji, kiedy jego stan wymaga badania specjalistycznego. Przeprowadzenie natomiast takiego badania wymaga posiadania przez diagnostę uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów skierowanych na badania techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile wymagają specjalistycznego badania (...).

Cytując § 3 rozporządzenia z dnia z dnia 7 września 1999 r. Ministra Transportu

i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U.

Nr 81, poz. 917) określający jak dzieli się badanie techniczne pojazdów, Kolegium wywiodło, że rozporządzenie rozróżnia badania techniczne pojazdów okresowe, pierwsze i dodatkowe. Zestawiając taki podział z podziałem zakresów szkoleń, jakich posiadanie jest niezbędne do przeprowadzania określonych rodzajów badań, stwierdzić można, że nazwami pokrywają się wyłącznie badania określone jako "badania okresowe". Pozostałe natomiast określić należy jako badania dodatkowe, mieszczące się w zakresie pojęciowym nazwy "specjalistyczne". Nie można zatem w żadnym razie stwierdzić, że ustawodawca jako badanie okresowe uważa badanie pojazdu skierowanego przez organ kontroli ruchu drogowego w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska (...). Do przeprowadzenia takiego badania diagnosta winien mieć odrębne upoważnienie uzyskane po przeprowadzeniu szkolenia w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów m.in. skierowanych na badanie techniczne przez organ kontroli ruchu drogowego lub starostę, o ile pojazdy te wymagają specjalistycznego badania technicznego, oraz pojazdów, w których dokonano zmian, o których mowa w art. 81 ust. 8 pkt 2 ustawy. Owym specjalistycznym badaniem będzie – zdaniem organu – badanie określone w § 3 pkt 3 rozporządzenia z dnia 7 września 1999 r. Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych.

Wobec powyższego, organ stwierdził, że decyzja z dnia [...] Nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nie spełnia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia, że organ wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok NSA w Warszawie z 26 września 2000 r. V S.A. 2998/99, Lex nr 51249). W przedmiotowej sprawie okoliczność taka nie zachodzi, albowiem brak jest podstaw do przyjęcia, że miało miejsce przekroczenie przez organ administracji obowiązującego prawa.

M.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego domagając się jej uchylenia jako naruszającej prawo oraz zasądzenia od organu administracji kosztów postępowania według norm przepisanych.

Z treści uzasadnienia skargi wynika, że została oparta na tych samych zarzutach i argumentach, jakie wcześniej były podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Skarga okazała się zasadna aczkolwiek z przyczyn innych niż zostały w niej podniesione.

Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, sąd administracyjny – stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) określanej dalej jako P.p.s.a. – orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Przepis ten obliguje sąd do kompleksowej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu a nie tylko pod kątem zarzutów podniesionych w skardze.

Taka sytuacja uzasadniająca wyjście poza zarzuty skargi, zaistniała w niniejszej sprawie.

W ocenie sądu, wynikająca z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz

z poźniejszych pism procesowych skarżącego interpretacja przepisów aktów wykonawczych obowiązujących w dacie decyzji ostatecznej, przeciwko której skierowany został zarzut rażącego naruszenia prawa została prawidłowo oceniona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które ponadto trafnie podniosło, że rozbieżności interpretacyjne nie mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji.

Powyższa konstatacja nie oznacza jednak, że zaskarżone do sądu decyzje są zgodne z prawem.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji oraz wniosek oparty o art. 127 § 3 Kpa o ponowne rozpatrzenie sprawy skupiło się ściśle na rozważeniu tych kwestii prawnych, które wynikały z treści wniosku. Tymczasem należało przede wszystkim zbadać czy decyzja ostateczna będąca przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności zgodna jest z tym przepisem prawa materialnego, który został wskazany jako podstawa prawna jej podjęcia tj. art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie decyzji ostatecznej z dnia 19 listopada 2003 r.

Wprawdzie w toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium cytowało ten przepis, jednakże nie dostrzegło, że decyzja ostateczna z dnia 19 listopada 2003 r. pozbawiająca skarżącego uprawnień diagnosty rażąco przepis ten naruszyła.

Mianowicie, wskazany przepis stanowił, że: "starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 stwierdzono wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodne ze stanem faktycznym lub przepisami.

Z treści uzasadnień decyzji organów obu instancji merytorycznie rozpatrujących sprawę w przedmiocie pozbawienia uprawnień diagnosty zakończonej decyzją ostateczną z dnia 19 listopada 2003 r. wynika, że organy te w toku subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod konkretny przepis ustawy miały na względzie tylko ten fragment art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który określa rodzaj uchybienia dającego podstawę do pozbawienia uprawnień diagnosty, zaś pominęły tę część przepisu, która określa tryb postępowania kontrolnego, prowadzący do skutku w postaci ustaleń prowadzących do pozbawienia uprawnień diagnosty w przypadku stwierdzenia naruszeń, o których mowa w tym przepisie.

Art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 19 listopada 2003 r. nie dawał staroście kompetencji do pozbawienia diagnosty uprawnień do wykonywania badań technicznych w każdym przypadku stwierdzenia co najmniej jednego z wymienionych w nim naruszeń, lecz obligował do pozbawienia tych uprawnień wyłącznie wówczas, gdy którekolwiek z tych naruszeń obowiązków i uprawnień diagnosty zostało stwierdzone w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, a zatem było ustaleniem wymagającym z przeprowadzonej przez starostę kontroli stacji kontroli pojazdów w zakresie zgodności z wymogami określonymi w art. 83 ust. 2, prawidłowości wykonywania badań technicznych pojazdów oraz prowadzenia wymaganej dokumentacji, do przeprowadzania której co najmniej raz w roku ustawa zobowiązuje starostę.

Innymi słowy rzecz ujmując, z art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 z związku z art. 83 ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym w rozpatrywanym brzmieniu wynikało, że jeżeli starosta, wykonując swoje obowiązki ustawowego organu kontroli nad działalnością stacji kontroli pojazdów w wyniku kontroli przeprowadzonej w trybie i w zakresie wskazanym w art. 83 ust. 6 w związku z art. 83 ust. 2 stwierdził uchybienie w pracy diagnosty wskazane w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 omawianej ustawy, to wówczas ma obowiązek pozbawienia takiego diagnosty uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów.

W ocenie sądu, stwierdzenie uchybień, o których mowa w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2

w innych, niż wyżej opisane, okolicznościach nie daje podstawy prawnej do pozbawienia diagnosty uprawnień do wykonywania badań technicznych.

Jak nie trudno jest dostrzec w oparciu o materiały zawarte w aktach administracyjnych, decyzja ostateczna z dnia [...] o pozbawieniu M.G. uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów nie była poprzedzona dokonaną przez starostę kontrolą stacji kontroli pojazdów, na której skarżący wykonywał swoje obowiązki, a zatem stwierdzone w tej decyzji uchybienia nie mogły być wynikiem kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6.

Jest zaś pewne, że decyzja ta była następstwem podjętego z urzędu postępowania administracyjnego na skutek otrzymania przez starostę materiałów z Sekcji Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej w S.

W ocenie sądu, podjęcie decyzji o pozbawieniu skarżącego uprawnień diagnosty nastąpiło w okolicznościach nieprzewidzianych ustawą, a zatem doszło do naruszenia art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Wprawdzie sąd administracyjny nie jest uprawniony do zastępowania właściwych organów administracji publicznej w orzekaniu, co do istoty sprawy, jednakże w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji zobligowany jest w uzasadnieniu wyroku zawrzeć wskazania, co do dalszego postępowania. Z mocy art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w takim orzeczeniu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem skargi.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zainicjowanej wnioskami M. G. o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej z dnia [...] rzeczą Samorządowego Kolegium Odwoławczego będzie rozważenie, czy wskazane w niniejszym wyroku naruszenie prawa, jakim dotknięta jest ta decyzja stanowiło naruszenie rażące w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 Kpa.

W toku tych rozważań Kolegium weźmie pod uwagę skutki, jakie wywarło zastosowanie art. 83 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym w sferze możliwości zawodowych

i zarobkowych skarżącego i oceni czy z tego punktu widzenia wydanie

decyzji pozbawiającej uprawnień do wykonywania zawodu decyzją obarczoną wskazanym naruszeniem prawa materialnego daje podstawę do stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Nieodzowne wydaje się przywołanie na tę okoliczność poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uzasadnieniu wyroku tego Sądu z dnia 31 sierpnia 2006 r. sygn. akt I OSK 1151/05 uchylającego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Sz 207/04.

W uzasadnieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skutek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień pociąga za sobą niemożność wydania przez organ osobie zainteresowanej ponownego uprawnienia wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu uprawnień stała się ostateczna (ust. 4 art. 84 Prawo o ruchu drogowym). Oznacza to, że decyzja starosty w tym zakresie jest w skutkach równoważna orzeczeniu przez sąd powszechny środka karnego zakazu wykonywania określonego zawodu, lub pełnienia funkcji w rozumieniu art. 41 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.)

W ocenie sądu orzekającego w niniejszej sprawie, właśnie z uwagi na skutek jaki wywiera decyzja starosty podjęta na podstawie przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie jest dopuszczalne jego stosowanie w sytuacjach innych niż ściśle odpowiadające literalnemu, pełnemu brzmieniu tego przepisu.

Reasumując, z wyżej przytoczonych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja podjęta w trybie postępowania nadzwyczajnego, jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem prawa procesowego (art. 7 i 107 § 3 Kpa) mogącym mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, skoro nie zostało poprzedzone rozważeniem w kontekście art. 156 § 1 pkt 2 Kpa wyżej przedstawionych okoliczności wskazujących na wydanie decyzji z dnia 19 listopada 2003 r. z naruszeniem prawa.

Dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

w związku z art. 135 P.p.s.a oraz art. 152 i art. 200 tej samej ustawy.