Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 674/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia NSA Rafał Batorowicz (spr.) Sędzia del. WSA Maria Jagielska Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 17 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 960/09 w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. oddala skargę, 3. zasądza od A. B. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w K. kwotę 1000 (jeden tysiąc) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

U Z A S D N I E N I E

Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 17 lutego 2010r., sygn. akt II SA/Gl 960/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] września 2009r. nr [...] w punkcie 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z dnia [...] czerwca 2009r. w częściach orzekających o nałożeniu kar pieniężnych z tytułu wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych i z tytułu wykonywania przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące, w punkcie 2 orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w uchylonej części.

Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz pkt 1.4, pkt 4.1 i pkt 11.1.1a załącznika do tej ustawy nałożył na przedsiębiorcę A. B. karę pieniężną w łącznej kwocie 8.000 zł, w tym:

- 2000 zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia,

- 3000 zł za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych,

- 3000 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące.

Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wynikało, że w dniu [...] marca 2007r. na drodze krajowej DK [...] w C. funkcjonariusze celni zatrzymali do kontroli samochód marki H. wraz z przyczepą marki R.[...] o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej 3 610 kg. Z uwagi na masę własną zespołu pojazdów organ stwierdził, że w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania przepis art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym wyłączający stosowanie jej przepisów. Zespołem pojazdów kierował P. O., zatrudniony w przedsiębiorstwie "I. S." Używane Wyposażenie Sklepów A. B. z siedzibą w L., ul. [...]. Z przedstawionej przez kierowcę faktury VAT wynikało, że przewoził on towary nabyte przez "I. S.". Organ administracji publicznej uznał, że kierowca wykonywał przewóz drogowy na potrzeby własne rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. W czasie kontroli kierowca nie przedłożył kontrolującym go celnikom zaświadczenia, o jakim mowa w art. 33 ust. 1 ustawy, potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej.

A. B. uzyskał przedmiotowe zaświadczenie na podstawie wniosku z dnia [...] marca 2007 roku, co oznacza, że wniosek został złożony 3 dni po przeprowadzonej kontroli.

W dniu kontroli kierowca nie przedłożył kontrolującym również dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Zdaniem organu celnego doszło do naruszenia art. 3 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. UE. L. z 1985, nr 370, s. 8), bowiem kontrolowany pojazd nie był wyposażony w urządzenie pomiarowe rejestrujące czas pracy kierowcy (tachograf). Organ zauważył, że przywołane rozporządzenie zostało, co prawda, zmienione rozporządzeniem (WE) Nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG)nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE. L. z 2006r. Nr 102, s. 1), jednak ten akt prawa unijnego wszedł w życie dopiero z dniem 11 kwietnia 2007 roku, a zatem nie obowiązywał jeszcze w dniu kontroli.

Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Jako podstawy prawne organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 33 ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, a także art. 93 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym oraz pkt 1.4, pkt 4.1 i pkt 11.1.1a załącznika do tej ustawy.

W ocenie organu odwoławczego fakty stanowiące podstawę wymierzenia kary pieniężnej, które miały miejsce w czasie obowiązywania starej ustawy muszą być oceniane wedle starej ustawy, gdyż tylko do niej strona mogła dostosować swoje działania wykonując transport drogowy w dacie kontroli pojazdu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uwzględniając skargę wskazał, że zaskarżona część decyzji Dyrektora Izby Celnej w K., jak również część poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego to jest art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 3 rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 w związku z art. 3 lit. h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 poprzez ich niezastosowanie. W ocenie Sądu pierwszej instancji zaskarżona część decyzji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak rozważenia możliwości zastosowania w sprawie wskazanych wyżej przepisów prawa wspólnotowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w dacie prowadzonej kontroli kierujący zespołem pojazdów o masie powyżej 3,5 tony miał obowiązek wynikający z ustawy o transporcie drogowym mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli kartę opłaty drogowej.

Sąd pierwszej instancji uznał też, iż w chwili kontroli zespół pojazdów o masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony wykonujący przewóz drogowy, w tym także przewóz na potrzeby własne winien być wyposażony w tachograf rejestrujący czas pracy kierowcy. Obowiązek ten wynikał z obowiązującego wówczas art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. UE. L. Nr 370, s. 8 ze zm. – dalej rozporządzenie (EWG) nr 3821/85). Sąd wskazał, że zgodnie z tym przepisem urządzenie rejestrujące winno być zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w państwach członkowskich i są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85. Wśród kategorii pojazdów wymienionych w art. 4 i 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ( Dz. Urz. UE. L. z 1985r. nr 370, s.1 ze zm.) nie został wymieniony zespół pojazdów służących do przewozu rzeczy, którego maksymalna masa przekraczała 3,5 tony (stosownie do art. 4 pkt 1 tego rozporządzenia zwolnienie takie w przypadku pojazdów i zespołów pojazdów przeznaczonych do przewozu rzeczy dotyczyło bowiem przypadków, gdy ich maksymalna masa łączna nie przekraczała 3,5 tony).

W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wskazał, że po dniu [...] marca 2007r. kiedy skontrolowany został zespół pojazdów skarżącego, a jednocześnie przed wszczęciem przez Naczelnika Urzędu Celnego w C. postępowania w sprawie nałożenia na skarżącego kar pieniężnych za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym doszło do zmiany przepisów ustawy o transporcie drogowym, jak i rozporządzenia (EWG) nr 3821/85.

W pierwszej kolejności Sąd wskazał, że już w dniu [...] kwietnia 2007 roku weszło w życie rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 ( Dz. Urz. UE. L. z 2006, Nr 102, s.1). Zgodnie z nowym brzmieniem art. 3 zd. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 urządzenie rejestrujące winno być instalowane i użytkowane w tych pojazdach zarejestrowanych w państwach członkowskich, które są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. W art. 3 lit. h ostatnio wymienionego rozporządzenia wskazane zostały natomiast pojazdy lub zespoły pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używane do niehandlowego przewozu rzeczy. Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 nie zawiera żadnych przepisów przejściowych wskazujących, jakie przepisy należy stosować do zdarzeń które miały miejsce przed wejściem w życie tego rozporządzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. podniósł też, że z dniem [...] grudnia 2008r. doszło do zmiany art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, polegającej na dodaniu do tego przepisu pkt. 5, do czego doszło w oparciu o art. 3 ust. 1 lit a ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 218. poz. 1391). Zgodnie z brzmieniem przepisu podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 1.800 euro rocznie, z wyłączeniem: pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton. Przywołany przepis wszedł w życie w dniu 24 grudnia 2008 roku, a zatem przed wydaniem decyzji przez organ I instancji i przed wszczęciem postępowania w przedmiocie nałożenia na skarżącego kar pieniężnych, a jednocześnie rok i 9 miesięcy od zdarzenia, które spowodowało wszczęcie tego postępowania.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji dokonał analizy orzecznictwa jak również doktryny prawa. Zdaniem Sądu przeprowadzone rozważania prowadzą do wniosku, że jeżeli po kontroli drogowej, której wyniki uzasadniały wszczęcie postępowania w sprawie nałożenia na przedsiębiorcę kary administracyjnej z tytułu nieuiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, ustawodawca zniósł obowiązek uiszczania takiej opłaty organ traci podstawę prawną uzasadniającą wszczęcie postępowania w tej sprawie, a w przypadku wszczęcia takiego postępowania ono winno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał również analizy kwestii związanej ze zwolnieniem skarżącego przedsiębiorcy z obowiązku wyposażania pojazdu w urządzenie rejestrujące czas pracy kierowców. Przeprowadzone przez Sąd rozważania nakazują opowiedzenie się za stanowiskiem, że w sprawie winny znaleźć powinny zastosowanie przepisy obowiązujące w dacie orzekania. W szczególności organy winny zastosować przepis art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w brzmieniu ustalonym art. 26 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, mimo iż wszedł on w życie kilka dni po przeprowadzonej kontroli drogowej.

Sąd uznał, że na orzekających w sprawie organach celnych ciążył obowiązek ustalenia czy przewóz wykonywany zespołem pojazdów skarżącego w dniu [...] marca 2007 roku należało zaliczyć do niehandlowego przewozu rzeczy, a zatem przewozu o jakim mowa w art. 3 lit h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 w brzmieniu zmienionym sprostowaniem z dnia 26 lutego 2008 roku.

Dyrektor Izby Celnej w K. zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił na podstawie:

- art.174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 42 ust.1 ustawy o transporcie drogowym, który w brzmieniu na dzień kontroli drogowej, to jest [...] marca 2008r. miał zastosowanie w niniejszej sprawie oraz niewłaściwe zastosowanie przepisu art.42 ust.1 pkt 5 cytowanej ustawy, jako nie mający zastosowania.

- art. 3 ust.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, który w brzmieniu na dzień kontroli drogowej miał zastosowanie w niniejszej sprawie oraz niewłaściwe zastosowanie art. 3 zd. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, w myśl którego urządzenie rejestrujące winno być instalowane i użytkowane w tych pojazdach zarejestrowanych w państwach członkowskich, które są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów o których mowa w art. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (w art. 3 lit. h wymienionego rozporządzenia wskazane zostały pojazdy lub zespoły pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używane do niehandlowego przewozu rzeczy).

W uzasadnieniu Dyrektor Izby Celnej w K. ponownie przedstawił i podtrzymał argumentację przedstawioną na wcześniejszym etapie postępowania w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył , co następuje :

Skarga kasacyjna znajduje usprawiedliwione podstawy.

Dyrektor Izby Celnej w K. oparł skargę kasacyjną wyłącznie na wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Istota zagadnienia występującego w niniejszej sprawie sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie czy dopuszczalne było nałożenie kar pieniężnych za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych i za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące w sytuacji, gdy w chwili przeprowadzania kontroli drogowej obowiązywały szczegółowe przepisy określające warunki powstawania obowiązków uiszczania opłaty drogowej i wyposażenia pojazdu w urządzenie rejestrujące, natomiast w chwili wydawania decyzji przepisy te już nie obowiązywały przy czym brak przepisów przejściowych regulujących kwestię stosowania dawnego bądź nowego prawa.

Bezpośrednią podstawą prawną nakładania kar pieniężnych za naruszenie obowiązków lub warunków wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych jest art. 92 ust. 1 omawianej ustawy. Zgodnie z jej art. 92 ust. ust. 4 wykaz naruszeń oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy.

W Lp. 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym wymieniono naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych, za które to naruszenie przewidziano karę pieniężną w wysokości 3000 zł.

W Lp. 11.1 a) tegoż załącznika ustawodawca wymienił naruszenie polegające na wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące, za które to naruszenie przewidziano karę pieniężną w wysokości 3000 zł.

Wymienione przepisy obowiązywały zarówno w chwili przeprowadzania kontroli drogowej jak i w chwili wydawania decyzji w przedmiocie nałożenia kar pieniężnych. Określone w tych przepisach naruszenia nie przestały być deliktami administracyjnymi.

W dniu kiedy kontrolowano pojazd obowiązywały również przepisy art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 218, poz. 1391), co bezspornie oznaczało, że przedsiębiorca obowiązany był uiścić opłatę za przejazd pojazdu samochodowego o masie całkowitej 3610 kg po drogach krajowych, a także art. 3 ust.1 w zw. z art. 4 pkt 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, którym to przepisem prawodawca wspólnotowy nałożył obowiązek instalowania urządzeń rejestrujących w pojazdach o masie powyżej 3,5 tony takich jak poddany kontroli. Nie było kwestionowane ustalenie, że przedsiębiorca ani nie uiścił opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych ani nie wyposażył pojazdu w urządzenie rejestrujące. Bezspornie więc podczas kontroli drogowej stwierdzono naruszenie obowiązków, za które to naruszenia ustawodawca przewidział kary pieniężne .

Zmiana stanu prawnego w okresie pomiędzy przeprowadzeniem kontroli drogowej a wydaniem decyzji w przedmiocie nałożenia kar pieniężnych polegała jedynie na tym, że przedsiębiorcy i należącego do niego pojazdu nie dotyczyły już wiążące się z masą pojazdu obowiązki, których naruszenie stwierdzono podczas kontroli. Nie ulegało natomiast wątpliwości, że przedsiębiorca naruszył obowiązki obciążające go w dniu przeprowadzenia kontroli i że nie zmieniły się przepisy ustawy o transporcie drogowym i załącznika do tej ustawy, zgodnie z którymi za stwierdzone naruszenia nakładane były kary pieniężne.

Zagadnienie stosowania nowego prawa ma w przedstawionej sytuacji wąski zakres. Pod rządami dawnego prawa doszło bowiem do naruszeń, za które i według nowego prawa wymierzane są kary pieniężne tyle tylko, że zmieniły się szczegółowe przepisy określające zakres obowiązków przedsiębiorcy, który w dniu przeprowadzania kontroli drogowej niewątpliwie nie dostosował się do obowiązujących go wymogów.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia [...] kwietnia 2006r., sygn. akt I OPS 1/06 (ONSAiWSA 2006, z. 3, poz. 71), wyraził pogląd, że w sytuacji gdy nowa ustawa nie reguluje kwestii intertemporalnych, "lukę" tę powinny wypełnić w drodze wykładni organy stosujące prawo. Rozstrzygnięcie kwestii intertemporalnych może polegać na przyjęciu jednej z trzech zasad: zasady bezpośredniego działania nowego prawa, według której nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje wtedy także wszelkie zdarzenia z przeszłości, zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to, mimo wejścia w życie nowych regulacji, ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości oraz zasady wyboru prawa, która wybór reżimu prawnego mającego zastosowanie do zdarzeń sprzed wejścia w życie nowego prawa pozostawia zainteresowanym podmiotom (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2005r. sygn. akt P 9/04, OTK 2005, nr 1/A, poz. 9). W sytuacji gdy sam ustawodawca wyraźnie nie rozstrzyga w ustawie problemów intertemporalnych, nie ma jednoznacznej reguły mającej uniwersalne zastosowanie we wszystkich przypadkach. Taką regułą nie może być automatyczne stosowanie przepisów nowej ustawy do stanów prawnych (zdarzeń) mających miejsce i zakończonych przed datą wejścia w życie nowej ustawy.

W sprawie, która była rozpoznawana przez Sąd pierwszej instancji zdarzenie (naruszenie przepisów regulujących transport drogowy) miało miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów regulujących obowiązek uiszczania opłat za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych i wyposażania pojazdów w urządzenia rejestrujące (rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85). Zdarzenie to miało charakter jednorazowy i nie trwało już z po zmianie stanu prawnego.

W sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych, należy przyjąć, że nowa ustawa ma zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak również do zdarzeń, które miały miejsce wcześniej, lecz trwają dalej, po wejściu w życie nowej ustawy. Przyjęcie stanowiska, że w sprawie mają zastosowanie przepisy nowych przepisów krajowych i wspólnotowych, prowadziłoby do naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz.

Zasada praworządności, wyrażona w art. 6 k.p.a., nie może być zawsze pojmowana jako obowiązek orzekania na podstawie stanu prawnego istniejącego w dacie wydawania decyzji. Stosowanie jej wymaga oceny, czy w chwili zaistnienia zdarzenia, z którym związane jest nałożenie kary, na stronie ciążył określony obowiązek i czy jego naruszenie podlegało karze.

Zdarzenie, które miało miejsce w czasie gdy obowiązywał określony stan prawny musi być oceniane wedle niego. Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie transportu drogowego powinien dostosować swe działania do stanu prawnego obowiązującego w chwili przeprowadzania kontroli drogowej. W myśl zasady niedziałania prawa wstecz ocena zachowanie skarżącego przedsiębiorcy musi odbywać się w oparciu o przepisy obowiązujące w okresie objętym kontrolą (por. wyrok NSA z 14 listopada 2008r., sygn. II GSK 49/08 a także z 6 stycznia 2010r. , sygn. II GSK 266/09).

Sąd pierwszej instancji wskazał na konieczność stosowania ustawy względniejszej również w przypadku kar administracyjnych. Zasada stosowania ustawy względniejszej jest wprowadzona do systemu prawa karnego wolą ustawodawcy. W wyroku z 22 września 2009r., sygn. SK 3/08 Trybunał Konstytucyjny opowiedział się przeciwko stosowaniu do kar pieniężnych nakładanych za naruszenia przepisów o transporcie drogowym zasad obowiązujących w zakresie prawa karnego. Przywołany w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wyrok Trybunału Konstytucyjnego 31 stycznia 2005r., sygn. P 98/04, dotyczył odpowiedzialności karno – skarbowej a nie kar administracyjnych.

W niniejszej sprawie nie było naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a zachodziły jedynie naruszenia prawa materialnego. W tej sytuacji zastosowano art. 188 p.p.s.a. i uchylono zaskarżony wyrok i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę orzekając na podstawie stanu faktycznego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji.

Na zasądzone koszty postępowania sądowego składały się wyłącznie koszty postępowania kasacyjnego należne od skarżącego na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.