Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 186/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2, art. 28 ust. 1-3, art. 32
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: par. 3 ust.1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod, sędzia WSA Tadeusz Piskozub (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Monika Rząp, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 17 października 2013r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA/Ol 186/13

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]’ Zakład Ubezpieczeń Społecznych po rozpatrzeniu wniosku J. B. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję z dnia "[...]’ w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.

W uzasadnieniu decyzji, organ powołał treść art. 28 ust. 1 -3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( tj. Dz.U. z 2009 r., nr 205, poz. 1585 ze zm.) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki

Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 27.11.2012 r. do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpłynął wniosek J. B. o "rozłożenie na raty bądź umorzenie w całości zadłużenia wraz z odsetkami". Na podstawie zebranych dokumentów oraz zweryfikowanych danych, Zakład wydał w dniu "[...]" decyzję o odmowie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na:

- ubezpieczenia własne: ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie 16373,87 zł; ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 8527,84 zł, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 1112,04 zł.

- ubezpieczenia społeczne za zatrudnionych pracowników: ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie 36.951,52 zł; ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 10.471,84 zł, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 2.985,50 zł.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawca zarzucił, iż zaskarżona decyzja zawiera szereg sprzeczności co do rzeczywistego stanu faktycznego, błędne zaś ustalenia faktyczne wypaczają jego sytuację materialną oraz błędnie ustalają możliwości płatnicze. Zaznaczył, iż w związku ze znacznym pogorszeniem się koniunktury na rynku oferowanych przez nią usług, nie jest w stanie ponieść obowiązku spłaty należności bez uszczerbku dla siebie i swojej najbliższej rodziny. Wnioskodawca podniósł, iż część składników majątkowych wskazanych w decyzji Zakładu, nie stanowi już jego własności; ponieważ została odsprzedana osobom trzecim. Uzyskane środki zostały przeznaczone na restrukturyzację firmy. Nadmienił także, iż bez tych środków nie byłby w stanie dalej prowadzić działalności gospodarczej.

W dniu 2013r. do Zakładu wpłynęło oświadczenie wnioskodawcy o stanie rodzinnym i majątkowym oraz o sytuacji materialnej, z którego wynikało iż jest on współwłaścicielem nieruchomości oraz dwóch pojazdów marki Opel "[...]" oraz Toyota "[...]". Wnioskodawca podał, iż posiada zobowiązania z tytułu kredytów, w bankach oraz alimentacyjne. Wskazał, iż obecnie posiada zaległości w spłacie zobowiązań. Wydatki z tytułu miesięcznych opłat wynoszą 1500,00 zł. W oświadczeniu wnioskodawca podał, iż jego żona jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Do oświadczenia wnioskodawca nie dołączył żadnych dokumentów, które potwierdzałyby sytuację materialną rodziny.

Rozpatrując przedmiotowy wniosek organ uwzględnił, iż wnioskodawca nie znajduje się w ewidencji osób korzystających ze świadczeń pomocy społecznej i świadczeń rodzinnych z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Wnioskodawca figuruje natomiast w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą od 02.11.2003 r. Według przedłożonych deklaracji podatkowych w ostatnich 3 latach z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniósł on stratę w wysokości odpowiednio: w 2009 r. 46.645,37 zł, w 2010 r. 47.140,05 zł, w 2011 r. 53.687,89 zł. Wnioskodawca nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych jako właściciel nieruchomości. Jednocześnie ustalono, iż nie pobiera świadczeń emerytalno-rentowych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z danych będących w posiadaniu Zakładu wynikało również, że żona wnioskodawcy M. B. nie figuruje jako osoba zgłoszona do ubezpieczeń społecznych, a także nie figuruje jako osoba bezrobotna zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego. Zgodnie z informacją uzyskaną w dniu 15.03.2013r. z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wnioskodawca figuruje jako współwłaściciel samochodu osobowego marki Peugeot "[...]", rok produkcji 1995. Ponadto jest on właścicielem następujących pojazdów:

- przyczepy ciężarowej marki SAM, rok produkcji 1991,

- samochodu ciężarowego marki OPEL "[...]", rok produkcji 2002,

- samochodu ciężarowego marki OPEL "[...]", rok produkcji 1999,

- samochodu osobowego marki TOYOTA "[...]", rok produkcji 2007,

- samochodu osobowego marki SUZUKI "[...]", rok produkcji 1990.

Odnosząc się do zarzutu zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, iż obecnie część wymienionych składników nie stanowi już własności wnioskodawcy, organ wskazał, iż uzyskał powyższe dane z instytucji upoważnionej do udzielania tego typu informacji, zaś właściciel samochodu powinien dopełnić obowiązku wyrejestrowania pojazdu.

Dalej organ uznał, iż nie wystąpiła przesłanka zawarta w art. 28 ust. 2 i 3 pkt 3 i 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, gdyż właściwy organ egzekucyjny nie stwierdził całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. Wnioskodawca prowadzi natomiast działalność gospodarczą. W związku z powyższym Zakład przyjął, że brak było podstaw do uznania całkowitej nieściągalności zadłużenia.

Następnie Zakład dokonał oceny wniosku pod kątem zastosowania umorzenia należności z tytułu składek w oparciu o art. 28 ust. 3a ustawy, zgodnie z którym, należności z tytułu składek mogą być umorzone pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, na zasadach określonych w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Zgodnie z postanowieniami rozporządzenia, Zakład może umorzyć przedmiotowe należności, jeżeli osoba zobowiązana wykaże, że: ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest ona w stanie spłacić ciążących na niej należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W takim przypadku na zobowiązanym ciąży jednak obowiązek przedstawienia danych świadczących o aktualnej, trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej uniemożliwiającej uregulowanie zadłużenia.

Dokonując analizy sytuacji materialno- rodzinnej wnioskodawcy organ wskazał, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej – "[...]". Żona wnioskodawcy jest osobą bezrobotną, jednakże nie jest zgłoszona przez Urząd Pracy do ubezpieczenia zdrowotnego, a więc nie zgłasza gotowości do podjęcia pracy. Oznacza to, że nie podejmuje działań mających na celu poprawę sytuacji finansowej rodziny. Organ zaznaczył, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych aktualnych informacji i dokumentów, na podstawie których można byłoby ustalić wysokość zobowiązań oraz ich miesięczną kwotę spłaty. Pomimo wezwań Zakładu, wnioskodawca nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych bieżących wydatków (np. z tytułu czynszu, opłat za energię elektryczną, gaz, wodę), czy też kosztów związanych z innymi nadzwyczajnymi wydatkami. W związku z powyższym Zakład nie stwierdził, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej uzasadniającej umorzenie należności z tytułu składek z uwagi na ubóstwo i zagrożenie egzystencji, a trudności te mają charakter stały i pogłębiający się ( przesłanka wynikająca z § 3 ust 1 pkt 1Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. )

Dodatkowo organ wyjaśnił, że zła sytuacja materialna oraz brak środków na pokrycie zadłużenia wobec Zakładu nie przesądzają o pozytywnym rozstrzygnięciu wniosku w zakresie umorzenia należności bowiem opłacanie należnych składek ma charakter obligatoryjny. Wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą być uzasadnione zaistnieniem szczególnych okoliczności, z których wynikałoby, że ZUS jako wierzyciel nie tylko w obecnej chwili nie ma możliwości odzyskania swoich należności, ale również w przyszłości nie będzie miał takiej możliwości.

W związku z poprawą finansową firmy Zakład nie wykluczył możliwości spłaty całości zadłużenia w przyszłości, zatem umorzenie należności byłoby przedwczesne i działałoby na niekorzyść finansów ubezpieczeń społecznych .

Ponadto organ zaznaczył, iż wnioskodawca nie podniósł okoliczności wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia tzn. nie wskazał, iż poniósł straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić jego możliwości dalszego prowadzenia działalności.

Wnioskodawca nie wskazał również zaistnienia przesłanki wynikającej z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, tzn. nie udowodnił iż przewlekła choroba lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem pozbawiła wnioskodawcę możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

W związku z powyższym Zakład uznał, że nie wystąpiły przesłanki określone w art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przemawiające za umorzeniem należności z tytułu składek.

Odnosząc się do wniosku strony o nienaliczanie dalszych odsetek od kwoty głównej zadłużenia, Zakład wyjaśnił, że w decyzji z dnia "[...]" znak: "[...]" obliczył należne odsetki za zwłokę na dzień 27.l1.2012r., tj. na dzień złożenia wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. Odnosząc się z kolei do żądania wstrzymania naliczania odsetek, Zakład poinformował, iż od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika odsetki za zwłokę do dnia zapłaty włącznie - co wynika z art. 23 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ponadto zgodnie art. 29 ust. 2 cytowanej ustawy nie nalicza się odsetek za zwłokę począwszy od następnego dnia po dniu wpływu wniosku, od składek, które rozłożono na raty.

Odnosząc się z kolei do problemów finansowych wnioskodawcy Zakład wskazał, że powstałe w wyniku działalności gospodarczej negatywne konsekwencje finansowe, nie zwalniają wnioskodawcy z odpowiedzialności za powstałe zobowiązania. Każdy przedsiębiorca podejmujący działalność gospodarczą bierze na siebie ryzyko związane z jej opłacalnością. Jeżeli pomimo trudności finansowych decyduje się na dalsze jej prowadzenie, to musi się liczyć, że w konsekwencji powstałe z tego tytułu zadłużenia będą narastały i będą przymusowo dochodzone. Generowanie długu oraz trudności finansowe płatnika składek nie mogą generalnie stanowić przesłanki obligującej organ do umorzenia zaległości względem ZUS.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, ewentualnie o merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez Sąd.

Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, dotyczący ustalenia rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego oraz nie uwzględnienia nowych okoliczności mających wpływ na prawidłowe rozpatrzenie sprawy.

Skarżący wskazał, iż w związku ze znaczącym się pogorszeniem koniunktury na rynku usług oferowanych przez wnioskodawcę nie mógł spłacić ciążących na nim zobowiązań bez uszczerbku dla siebie i najbliższej rodziny. Jego zdaniem, powyższa sytuacja wypełnia wszystkie przesłanki do umorzenia należności z tytułu zaległych składek.

Skarżący zarzucił organowi, iż nie uwzględnił, że część składników majątkowych, które zostały wskazane w decyzji ZUS nie stanowi już własności wnioskodawcy. Zostały one odsprzedane osobom trzecim, zaś uzyskane środki zostały przeznaczone na restrukturyzację firmy prowadzonej przez wnioskodawcę. Bez tych środków, Skarżący nie byłby w stanie w dalszym ciągu prowadzić działalności gospodarczej. Zdaniem Skarżącego, nieuwzględnienie powyższej okoliczności, w pełni uzasadnia wniosek o wznowienie postępowania.

Z ostrożności procesowej, skarżący zwrócił się z wnioskiem o rozłożenie kwoty głównej należności na raty oraz o umorzenie odsetek naliczonych od kwoty głównej zobowiązania oraz nienaliczanie dalszych odsetek, a także o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu merytorycznego rozpatrzenia wniosku.

Jednocześnie skarżący zaznaczył, że od kilku miesięcy sytuacja gospodarcza jego firmy uległa poprawie, o czym świadczy brak zaległości w opłacaniu bieżących składek oraz częściowa spłata zaległych zobowiązań. Jednakże brak rozłożenia zaległości na raty oraz umorzenia odsetek od kwoty głównej zaległości może doprowadzić do bankructwa i utraty miejsc pracy przez pracowników Skarżącego. Powyższych okoliczności, organ nie uwzględnił przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwane dalej p.p.s.a.

Zaistniały w rozpoznanej sprawie spór pomiędzy skarżącym a organem dotyczył zakresu uprawnień do kształtowania pozycji prawnej skarżącego, jakie organom przyznaje przepis art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z tym przepisem, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek w całości lub w części w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Natomiast w ust. 3 powołanego artykułu ściśle określono przypadki, w których zachodzi całkowita nieściągalność:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości nie podlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie,

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa wart. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. - Prawo upadłościowe i naprawcze,

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa,

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym,

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję,

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należnościami z tytułu składek są: składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia , a także dodatkowa opłata. Stosownie zaś do art. 32 powołanej ustawy, do składek na ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w zakresie umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne.

Następnie należy podnieść, że użycie przez ustawodawcę zwrotu "może umorzyć" oznacza, że w sytuacji gdy nawet w rozpoznanej sprawie wystąpią przewidziane w tym przepisie przesłanki, to organ ma prawo do odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Z tego względu, decyzje wydawane na podstawie powołanego przepisu określane są mianem decyzji uznaniowych, co oznacza, że sądowa kontrola tego rodzaju decyzji sprowadza się do stwierdzenia, czy organ uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających uzasadniać umorzenie należności z tytułu składek w całości lub w części w przypadku ich całkowitej nieściągalności oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów. Istotne staje się więc zbadanie, czy postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami proceduralnymi i czy rozważono w sposób przekonujący wszystkie zgłoszone przez skarżącego okoliczności.

Organy prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie są bowiem zobowiązane do podejmowania w toku postępowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy; zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego; dokonania na podstawie zebranego materiału dowodowego oceny, czy dana okoliczność została faktycznie udowodniona oraz ujawnienia w uzasadnieniu decyzji przesłanek jakimi kierował się organ wydając rozstrzygnięcie, a w szczególności wskazania faktów uznanych za udowodnione, przyczyn dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności oraz przepisów prawa zastosowanych w sprawie.

W ocenie Sądu, treść zaskarżonej decyzji wyraźnie wskazuje, że organ w pełni zastosował się do wyżej wymienionych obowiązków. W pierwszej kolejności, podjął czynności mające na celu ustalenie, czy w przypadku skarżącego zachodzi całkowita nieściągalność składek i tym samym, czy istnieją podstawy prawne do umorzenia należności. Jak wynika z akt sprawy, dokonując szczegółowej analizy sytuacji majątkowo - rodzinnej skarżącego organ uwzględnił m.in. że skarżący nie znajduje się w ewidencji osób korzystających ze świadczeń pomocy społecznej i świadczeń rodzinnych. Skarżący figuruje w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą od 02.11.2003 r. Prowadzona przez niego działalność- - "[...]" - jak wynika z przedłożonych deklaracji podatkowych za lata 2009-2011, przynosi straty. Ponadto organ uwzględnił, że skarżący nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych jako właściciel nieruchomości. Nie pobiera również świadczeń emerytalno-rentowych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z zebranego materiału dowodowego wynikało także, że żona skarżącego nie figuruje jako osoba zgłoszona do ubezpieczeń społecznych, a także jako osoba bezrobotna zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego. Zgodnie z informacją uzyskaną w dniu 15.03.2013 r. z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców skarżący jest współwłaścicielem samochodu osobowego marki Peugeot "[...]" oraz właścicielem wymienionych w decyzji 5 pojazdów.

Ustalenie natomiast przez organ, że skarżący nadal prowadzi działalność gospodarczą a właściwy organ egzekucyjny nie stwierdził całkowitej nieściągalności stanowiło podstawę do stwierdzenia braku przesłanek zawartych w art. 28 ust. 2 i 3 pkt 3 i 5 ustawy o systemie ubezpiecz społecznych.

Z akt sprawy wynika również, że organ dokonał analizy sytuacji skarżącego w kontekście przesłanek zawartych w § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003r., Nr 141, poz. 1365). Zgodnie z ww. przepisem Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Przeprowadzona analiza zebranego materiału dowodowego doprowadziła organ do wniosku, iż skarżący nie wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie spłacić ciążących na nim należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla skarżącego oraz jego rodziny. Przede wszystkim skarżący nie przedstawił żadnych aktualnych informacji i dokumentów wskazujących na wystąpienie przesłanki określonej w § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. Warto podkreślić, że skarżący nie przedłożył dokumentów, na podstawie których organ mógłby ustalić wysokość ciążących na skarżącym zobowiązań z tytuły zaciągniętych kredytów, wysokość ponoszonych bieżących wydatków czy też kosztów związanych z innymi nieprzewidzianymi wydatkami.

Skarżący nie udowodnił również, że w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia poniósł straty materialne powodujące, że opłacenie należności mogłoby pozbawić jego możliwości dalszego prowadzenia działalności. Organ uznał również, że nie wystąpiły zdarzenia, które wpłynęłyby negatywnie na stan zdrowia bądź konieczność sprawowania osobistej opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny trwale uniemożliwiając mu wykonywanie pracy zarobkowej.

W związku z powyższym Sąd uznał, iż organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uwzględnił wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, wskazał potwierdzające je dowody, a także przytoczył przepisy prawa stanowiące podstawę rozstrzygania w niniejszej sprawie. Natomiast dokonana przez organ ocena dowodów była oceną swobodną, ale nie dowolną.

Trzeba również zwrócić uwagę, iż skarżący powinien liczyć się z ryzykiem jakie niesie ze sobą prowadzenie działalności gospodarczej i zabezpieczyć kwoty pieniężne na opłacenie składek w wymaganym przez ustawodawcę terminie, niezależnie od przyczyn uniemożliwiających wykonanie takiego obowiązku. Organ nie może bowiem ponosić ujemnych następstw nieterminowego regulowania zobowiązań z tytułu składek. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do konieczności umorzenia należności każdemu podmiotowi, który złoży stosowny wniosek uzasadniony trudną sytuacją finansową podatnika. Z kolei taka sytuacja wypaczyłaby zasadę równości podmiotów wobec prawa oraz uniemożliwiałaby prowadzenie rozsądnej polityki fiskalnej Państwa.

Na marginesie należy również zaznaczyć, że Sąd nie jest właściwy do merytorycznego rozpatrzenia zawartych w skardze wniosków: o rozłożenie kwoty głównej należności na raty oraz o umorzenie odsetek naliczonych od kwoty głównej zobowiązania oraz nienaliczanie dalszych odsetek, a także o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Jak już wcześniej wskazano, Sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.

Mając na uwadze powyższe ustalenia, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepis art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie można było również dopatrzyć się naruszenia przez organy przepisów proceduralnych. W związku z tym, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.