Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1094/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 1 pkt 15a, art. 26 ust. 1 pkt 15, art. 26 ust. 2 pkt 15a
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity
article: art. 207
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
article: art. 107 par. 1, art. 111, art. 112, art. 104 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 1, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 210 poz 25 art. 98 ust. 2
law: ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu  Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Sz. Przedsiębiorstwa A. "K." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Sz. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie projektu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Zarządu Województwa [...] na rzecz strony skarżącej Sz. Przedsiębiorstwa A. "K." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Sz. kwotę [...] ([...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia 24 czerwca 2013 r. Nr [...], wydaną m.in. na podstawie art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 i pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm., dalej zwaną "u.z.p.p.r." ), art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 i ust. 12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. Nr ,157, poz. 1240., dalej zwana "u.f.p.") w zw. art. 38 ust 4a pkt 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2007 r., Nr 223, poz. 1655 tekst jednolity ze zm., dalej zwana "P.z.p.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z. 2013 r., poz. 267, dalej zwana "K.p.a."), Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, działający jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 (RPOWZ), utrzymał w mocy decyzję z dnia 27 marca 2013 r. Nr [...], zobowiązującą Przedsiębiorstwo K. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], do zwrotu środków w kwocie [...] zł wraz z odsetkami, wykorzystanych z naruszeniem procedur, przyznanych na realizację projektu pn. [...], w ramach RPO WZ.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym sprawy.

Przedsiębiorstwo K. Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w [...] - dnia 04.08.2010 r. zawarł z IZ RPO WZ umowę o dofinansowanie nr [...] na realizację projektu pn. [...], Oś Priorytetowa 6 "Rozwój Funkcji Metropolitarnych", Działanie 6.4. "Zintegrowany system transportu publicznego na obszarze metropolitarnym". Dodatkowo pomiędzy Beneficjentem a IZ RPO WZ dnia 17.06.2011 r. zawarty został aneks do umowy nr [...].

W dniach 02-03.08.2012 r. IZ RPO WZ przeprowadziła kontrolę doraźną realizacji ww. projektu. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono wystąpienie nieprawidłowości w ramach postępowania [...], skutkujących koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania, a polegających na:

1) naruszeniu art. 38 ust. 4a w zw. z art. 7 ust.1 pzp, poprzez niezamieszczenie ogłoszenia o zmianie ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Za powyższe naruszenie Taryfikator uszczegóławiający, przyjęty uchwałą Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego nr 94/12 z dnia 27.01.2012 r. przewiduje maksymalny wskaźnik procentowy korekty finansowej na poziomie 10%,

2) naruszenie art. 25 ust. 1 pzp, poprzez żądanie od Wykonawców oświadczeń lub dokumentów, które nie są niezbędne do przeprowadzenia postępowania. Za powyższe naruszenie Taryfikator przewiduje maksymalny wskaźnik procentowy korekty finansowej na poziomie 5%.

Beneficjent, skorzystał z przysługującego mu prawa i w wyznaczonym terminie złożył uwagi do treści Protokołu Pokontrolnego, wnosząc o odstąpienie od naliczania korekty finansowej. IZ RPO podtrzymała stanowisko i pismem z dnia 9 stycznia 2013 r. poinformowała Beneficjenta, że na podstawie protokołu pokontrolnego z przeprowadzonej w dniach 02-03.08.2012 r. kontroli doraźnej ustalona została korekta finansowa w wysokości [...] zł oraz wezwała Beneficjenta do zwrotu kwoty wykorzystanej z naruszeniem procedur wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych lub wyrażenia zgody na jej potrącenie z płatności końcowej w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.

Z uwagi na bezskuteczny upływ terminu wskazanego w wezwaniu, w dniu 29.01.2013 r. wobec Beneficjenta wszczęte zostało postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu środków z tytułu płatności otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie projektu nr [...]. Jednocześnie Beneficjent został poinformowany o możliwości złożenia wyjaśnień, zgłoszenia wniosków dowodowych i zarzutów w sprawie.

W dniu 29.03.2013 r. Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego podjął decyzję nr [...] zobowiązującą Beneficjenta do zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie nr [...] w wysokości [...] zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

Beneficjent pismem z dnia 29.04.2013 r. (doręczonym dnia 29.04.2013 r.) wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją administracyjną. Beneficjent we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucił IZ RPO WZ:

1) naruszenie prawa materialnego polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p. w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p. w zw. z art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 i 15a u.z.p.p.r. poprzez przedwczesne i bezpodstawne wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu środków,

2) błędne przyjęcie, że zachodzą okoliczności uzasadniające wydanie decyzji o zwrocie dofinansowania ze środków EFRR i w konsekwencji orzeczenie o obowiązku zwrotu przez skarżącą stronę otrzymanego dofinansowania, podczas gdy prawidłowo ustalone okoliczności niniejszej sprawy nie dają podstaw dla przyjęcia, że swoim postępowaniem Beneficjent doprowadził do wystąpienia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006,

3) błędną wykładnię art. 38 ust. 4a P.z.p. skutkującą przyjęciem, iż Beneficjent nie dopełnił ciążących na nim obowiązków w zakresie publikacji zmian w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (dalej: SIWZ), mających wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie w jakim dokonano ustalenia, iż Beneficjent dopuścił się naruszenia przepisów postępowania skutkującego koniecznością nałożenia korekty finansowej,

4) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6 kpa oraz art. 7 in principio kpa poprzez dokonanie w toku postępowania administracyjnego nieprawidłowych i niepełnych ustaleń w zakresie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, w tym w szczególności w zakresie znaczenia norm prawa materialnego, stanowiących podstawę do wydania zaskarżonej decyzji i co za tym idzie wadliwe dokonanie subsumpcji stanu faktycznego sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją pod normy prawa materialnego, co jednocześnie doprowadziło do wadliwego ustalenia następstw prawnych zastosowanej normy i przyjęcia, że skarżąca jest zobowiązana do zwrotu otrzymanego dofinansowania.

Decyzją z dnia 24 czerwca 2013 r. Nr [...], wydaną w wyniku rozpoznania ponownie sprawy, podtrzymała stanowisko, że w postępowaniu przetargowym, dotyczącym realizacji projektu, objętego umową o dofinansowanie z dnia 4 sierpnia 2010 r., doszło do naruszenia art. 38 ust 4a pkt 1. P.z.p., z uwagi nieupubliczenia zmiany dotyczącej SIWZ.

IZ RPO WZ nie zgodziła się z argumentem Strony, iż decyzja wydana na podstawie art. 207 ust. 1 u.f.p. powinna być poprzedzona decyzją ustalającą korektę finansową wydaną na mocy art. 26 ust. 1 pkt. 15a u.z.p.p.r. Zdaniem organu art. 26 ust. 15a u.z.p.p.r. nie może być samoistną podstawą do wydania decyzji administracyjnej, gdyż jest to norma wskazująca jedynie zadania Instytucji Zarządzającej, natomiast art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 to norma kompetencyjna dla Państwa Członkowskiego. Co więcej, w obu ww. przepisach brak jest wskazania w jakiej formie powinno się odbywać nałożenie korekty finansowej. Nadto, ustawa o finansach publicznych wskazuje wprost w art. 207 ust. 9, iż po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w wezwaniu do zwrotu, organ wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków. W ocenie IŻ RPO WZ ustawodawca nie przewidział, aby ustalenie korekty finansowej wymagało wydania odrębnej decyzji administracyjnej, tym bardziej nie należy takiej formy domniemywać, zaś zasadę tę potwierdza szereg orzeczeń sądów administracyjnych, w których nie kwestionowano sposobu ustalania korekt finansowych w decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 207 ust 9 ufp. W ocenie IZ RPO WZ skoro w niniejszej sprawie stwierdzono naruszenie reguł wydatkowania środków poprzez naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych, organ miał podstawy do wydania decyzji w trybie art. 207 ust. 1 u.f.p.

W odniesieniu do kwestii braku upublicznienia przez Beneficjenta modyfikacji treści SIWZ w zakresie warunków udziału w postępowaniu i sposobu dokonywania ich oceny, IZ RPO WZ stwierdziła, że Beneficjent nie dokonując zmiany treści ogłoszenia o zamówieniu zaniechał dokonania czynności, do której był zobowiązany na podstawie art. 38 ust. 4a w zw. Z art. 7 ust. 1 P.z.p. W ocenie organu, niezgodność ogłoszenia i SIWZ, a tym bardziej zmiana SIWZ w zakresie opisu sposobu dokonywania oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu prowadzi do obowiązku dokonania zmiany treści ogłoszenia o zamówieniu. Beneficjent poprzez niedopełnienie obowiązku przekazania zmiany ogłoszenia o zamówieniu do Urzędu Oficjalnych Publikacji Wspólnot Europejskich (UOPWE), ograniczył dostępność oferty, nie zapewnił tym samym równego traktowania wszystkich wykonawców. Zdaniem IZ RPO WZ, powyższe zablokowało dostęp do ogłoszenia o zamówieniu wykonawcom zagranicznym, co przynajmniej potencjalnie naraziło budżet UE na szkody, bowiem poniósł wydatki, które przy zachowaniu ww. zasad mogłyby być niższe, a tym samym niższy byłby wkład finansowy z budżetu UE. Zaniechanie czynności umieszczenia ogłoszenia o zmianie ogłoszenia mogło prowadzić również do tego, iż zainteresowani wykonawcy mogli zrezygnować z udziału w postępowaniu (nie wszyscy zostali poinformowani przez Zamawiającego o modyfikacji SIWZ), w związku z czym należy w tym przypadku traktować powyższe jako nieprawidłowość.

Odnośnie dopuszczalności posłużenia się Taryfikatorem natomiast wskazano, że zgodnie z § 11 ust. 7 umowy o dofinansowanie "w przypadku naruszenia ustawy Prawo zamówień publicznych stosuje się korekty finansowe obniżające dofinansowanie, na podstawie dokumentu zwanego dalej "Taryfikatorem" opracowanego przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego określającym tryb postępowania i sposób nakładania korekt finansowych w procesie realizacji przedsięwzięć współfinansowanych z funduszy strukturalnych". Wyjaśniono także, że jest to dokument prawnie wiążący i ogólnodostępny, który Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego przyjął jako dokument pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE" (tzw. Taryfikator) w dniu 26.07.2010 r., uchwałą nr 1295/10, zaś jego aktualizację (Aneks nr 1) uchwałą nr 94/12 z dnia 27.01.2012 r. Natomiast Beneficjent zobowiązał się do jego stosowania podpisując umowę o dofinansowanie.

W kwestii naruszenia art. 25 ust. 1 P.z.p., poprzez sformułowanie wymogu załączenia do oferty polisy zamiast polisy opłaconej, rozpoznając sprawę ponownie IZ RP OWZ uwzględniła wyjaśnienia Beneficjenta w tym zakresie i odstąpiła od wymierzenia korekty za naruszenie ww. przepisu, uznając, że doszło do uchybienia formalnego, niepowodującego nieważności postępowania ani skutków finansowych wynikających z Taryfikatora.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, Przedsiębiorstwo K. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] , wnosząc o uchylenie decyzji IZ RPO WZ z dnia 24 czerwca 2013 r. jak również poprzedzającej ją decyzji IZ RPO WZ wydanej w dniu 27 marca 2013 r. nr [...] i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzuciło:

1) naruszenie przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p., w zw. z art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 i 15a u.z.p.p.r., poprzez:

a) przedwczesne zastosowanie przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w następstwie nałożenia korekty finansowej w treści informacji pokontrolnej, nie zaś w drodze decyzji administracyjnej;

b) przyjęcie, iż Beneficjent wykorzystał środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem art. 184 u.f.p., skutkujących obowiązkiem ich zwrotu;

2) naruszenie przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, że procedura, o której mowa w art. 184 u.f.p., obejmuje również postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego;

3) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6 kpa, art. 7 kpa, art. 77 kpa i art. 80 kpa w zw z art. 2 pkt 7 rozporządzenia RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 ( Dz.U.UE.L. 2006.210.25, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem 10.83/2006, oraz art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006, poprzez:

a) pominięcie art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006 w toku procesowania nad podstawą nałożenia korekty finansowej;

b) nierozpatrzenie całego materiału zgromadzonego w sprawie, niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego oraz niewykazanie, iż w projekcie doszło do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006, polegające w szczególności na tym, że organ w toku rozstrzygania sprawy pominął przedstawione przez stronę dowody, nie odniósł się w sposób wyczerpujący do stawianych w toku postępowania argumentów i zarzutów, a także nie dokonał żadnych ustaleń w zakresie okoliczności istotnych z punktu widzenia ustalenia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 ust. 7 rozporządzenia 1083/2006, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia w zakresie w jakim organ nałożył na beneficjenta obowiązek zwrotu środków; Nadto, z ostrożności zaskarżonej decyzji zarzucam:

4) naruszenie art. 10 kpa polegające na niezagwarantowaniu stronie czynnego udziału w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, mające wpływ na treść orzeczenia poprzez uniemożliwienie stronie końcowego wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału;

5) naruszenie przepisów postępowania art. 11 kpa w zw. z art. 107 §1 i 3 kpa, polegające na pomięciu istotnych elementów uzasadnienia decyzji, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia w zakresie w jakim ma ono wpływ na niezachowanie gwarancji przysługujących stronie w toku postępowania administracyjnego.

Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, reprezentowany przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej.

W piśmie procesowym z dnia 14 stycznia 2014 r. strona skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie w zakresie niewydania odrębnej decyzji w przedmiocie wysokości korekty finansowej oraz zastosowania Taryfikatora do stwierdzonych nieprawidłowości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że skarga okazała się uzasadniona.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia określenia Przedsiębiorstwu K. z siedzibą w [...], do zwrotu środków w kwocie [...] zł wraz z odsetkami, wykorzystanych z naruszeniem procedur, przyznanych na realizację projektu pn. [...].

W wyniku przeprowadzonej w dniach 02-03.08.2012 r. przez IZ RPO WZ kontroli doraźnej realizacji projektu podlegającego dofinasowaniu, stwierdzono wystąpienie nieprawidłowości w ramach postępowania [...], skutkujących koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania. W obu przypadkach ustalone nieprawidłowości skutkowały wskazaniem w Protokole Pokontrolnym wysokości korekt na poziomie 10 %.

Pismem z dnia 9 stycznia 2013 r. IZ RPO WZ poinformowała Beneficjenta, że na podstawie protokołu pokontrolnego z przeprowadzonej w dniach 02-03.08.2012 r. kontroli doraźnej ustalona została korekta finansowa w wysokości [...] zł oraz wezwała Beneficjenta do zwrotu kwoty wykorzystanej z naruszeniem procedur wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych lub wyrażenia zgody na jej potrącenie z płatności końcowej w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.

Wskazać należy w tym miejscu, że w niniejszej sprawie istotna jest kwestia podstawy prawnej nałożenia na Skarżącą korekty finansowej i skutków jej uprzedniego nałożenia bez przeprowadzenia odpowiedniego postępowania administracyjnego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w pełni pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1777/12 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym korekta winna być ustalana na podstawie odrębnej decyzji administracyjnej, poprzedzonej przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym.

NSA podkreślił w tym wyroku, że skoro w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju jest mowa o ustalaniu i nakładaniu korekt finansowych, a w art. 207 ustawy o finansach publicznych o orzekaniu w drodze wydania decyzji o zwrocie, to nasuwa się wniosek, że zwrot środków i korekta finansowa, jakkolwiek w sensie ekonomicznym sprowadzają się do pomniejszenia środków, jakimi dysponuje lub mógłby dysponować beneficjent, stanowią odrębne od siebie instytucje. Wynika to zresztą z samego porównania treści art. 26 ust. 1 pkt 15 ustawy o polityce rozwoju z art. 26 ust. 1 pkt 15a tej ustawy.

W myśl bowiem art. 26 ust. 1 pkt 15 omawianej ustawy do zadań instytucji zarządzającej należy odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych, a zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 15 a tej ustawy do zadań instytucji zarządzającej należy ustalanie i nakładanie korekt finansowych, o których mowa w art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Użycie w tym ostatnim przepisie zwrotu "ustalanie" i "nakładanie" wskazuje na kompetencje instytucji zarządzającej o charakterze władczym, zakładającym jednostronne działanie wobec beneficjenta. Podstawę zaś materialnoprawną do ustalania i nakładania korekt finansowych stanowi art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r., do którego to przepisu wprost odsyła art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

W myśl art. 98 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty dokonywane przez państwo członkowskie polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego. Państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze. Również w tym ostatnim przepisie kompetencje do dokonania korekt finansowych mają charakter władczy, skoro w przepisie użyto kategorycznego zwrotu "dokonuje korekt finansowych" w przypadku nieprawidłowości stwierdzonych w operacjach lub programach operacyjnych.

NSA stwierdził, że skoro w niniejszej sprawie organ uznał, iż strona skarżąca popełniła nieprawidłowości, o jakich mowa w powyższym przepisie, gdyż – jego zdaniem – realizując umowę naruszyła przepisy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych, to tym samym był uprawniony do ustalenia i nałożenia na beneficjenta korekty finansowej. Zauważyć przy tym należy, iż zgodnie z art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. za nieprawidłowości uznaje się jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego.

NSA w powołanym powyżej wyroku podkreślił, że w sprawie ustalenia i nałożenia na stronę skarżącą korekty finansowej powinna być wydana odrębna decyzja administracyjna, o jakiej mowa w art. 107 § 1 k.p.a., gdyż organ był uprawniony do wydania władczego rozstrzygnięcia na podstawie prawa powszechnie obowiązującego.

Przeszkody do wydania w tej sprawie decyzji administracyjnej nie powinna stanowić okoliczność, iż zasady wyliczenia tej korekty zostały określone w dokumencie opracowanym przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego pt. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE", który to dokument stał się integralną częścią umowy o dofinansowanie projektu. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby bowiem do tego, iż mimo że istnieje przepis prawa materialnego dający podstawę do ustalenia i nałożenia korekty finansowej, to rozstrzygnięcie tej sprawy w drodze jednostronnej decyzji organu nie byłoby możliwe, gdyż przepisy prawa materialnego nie określają wysokości tej korekty. Taką sytuację należy wykluczyć, gdyż nie sposób przyjąć, iż racjonalny ustawodawca wprowadził rozwiązania, które w istocie nie byłyby możliwe do stosowania.

NSA uznał, że skoro Instytucja Zarządzająca na podstawie art. 26 ust. 2 pkt 15a ustawy o polityce rozwoju była uprawniona do ustalenia korekty finansowej, to mimo iż zasady wyliczenia tej korekty, a w konsekwencji jej wysokość określiła jednostronnie w zawartej umowie o dofinansowanie, to tak określona wysokość korekty może stanowić element decyzji podjętej w oparciu o art. 26 ust. 2 pkt 15a omawianej ustawy.

Przenosząc powyższe rozważania na okoliczności niniejszej sprawy, wskazać należy, że przed wydaniem zaskarżonych decyzji Zarządu Województwa określających kwotę do zwrotu, nie wydano uprzednio odrębnej decyzji w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty finansowej, która byłaby poprzedzona postępowaniem administracyjnym.

Za decyzję administracyjną wydaną zgodnie z przepisem art. 107 § 1 kpa nie może być uznane pismo z 9 stycznia 2013 r. którym to Beneficjent został wezwany do zwrotu środków wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, w terminie 14 dni od doręczenia wezwania. Oczywiście w piśmie tym nie ma jakiegokolwiek pouczenia o środkach zaskarżenia.

Zgodnie z poglądem wyrażanym w orzecznictwie i doktrynie (zob. m. in. A. Wróbel, Komentarz do art. 107 kpa, lex 2013) pouczenie zawarte w decyzji nie może ograniczać się do stwierdzenia, że od decyzji służy odwołanie, powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, lecz powinno także określać tryb wniesienia środka prawnego, tj. termin złożenia środka prawnego i organ właściwy do rozpoznania tego środka, a także organ, za pośrednictwem którego należy wnieść środek prawny, jeżeli przepisy ustanawiają taki szczególny tryb. Organ administracji publicznej nie jest natomiast obowiązany w pouczeniu określać warunki formalne środka prawnego jako pisma procesowego czy innych szczegółów proceduralnych. Brak pouczenia co do prawa odwołania, powództwa lub skargi rodzi uprawnienie strony do żądania uzupełnienia co do tego prawa (art. 111 kpa), zaś błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia (art. 112 kpa ).

Podkreślić należy ponadto, że wydanie powyższego pisma z dnia 9 stycznia

2013 r. nie było również poprzedzone uprzednio prowadzonym postępowaniem administracyjnym, zgodnie z odpowiednimi przepisami kpa. Zostało ono wszczęte dopiero na kolejnym etapie załatwiania sprawy. To istotne zaniechanie ze strony organów oznaczało niedochowanie trybu z art. 104 § 1 i § 2 kpa, zgodnie z którym organ załatwia sprawę przez wydanie decyzji, rozstrzygającej sprawę co do jej istoty w całości lub w części. Decyzja administracyjna jest oświadczeniem woli kompetentnego organu administracyjnego, podjętym w wyniku zastosowania normy materialnego prawa administracyjnego do ustalonego stanu faktycznego, w trybie, formie i strukturze uregulowanej prawem procesowym (kpa), zakomunikowanym stronie w celu wywołania określonego skutku prawnego w sferze stosunku materialnoprawnego (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 467). Wydanie decyzji musi być zatem poprzedzone postępowaniem administracyjnym, prowadzonym wedle reguł i przepisów wskazanych w k.p.a.

Zdaniem Sądu nieprzeprowadzenie postępowania administracyjnego i niewydanie decyzji w trybie art. 107 § 1 kpa w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty finansowej oznacza, że zaskarżona decyzja z 24 czerwca 2013 r. Nr [...], Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego, którą to utrzymał On w mocy decyzję z dnia 27 marca 2013 r. Nr [...], zobowiązującą Przedsiębiorstwo K. z siedzibą w [...], do zwrotu środków w kwocie [...] zł wraz z odsetkami, wykorzystanych z naruszeniem procedur, przyznanych na realizację projektu pn. [...], w ramach RPO WZ. . – zostały wydane przedwcześnie i z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Strona negowała bowiem konsekwentnie w toku całego postępowania zasadność i sposób obliczania przedmiotowej korekty finansowej, a poprzez niewydanie decyzji o ustaleniu i nałożeniu korekty z pouczeniem o odpowiednich środkach zaskarżenia pozbawiono stronę możliwości zweryfikowania zasadności stanowiska organu w ramach instancji odwoławczej i w ramach ewentualnej skargi do sądu administracyjnego.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy winny zastosować się do powyższych uwag i uwzględnić wymóg formalny dotyczący konieczności oparcia postępowania administracyjnego prowadzonego w zakresie określenia stronie kwoty do zwrotu na uprzednio wydanej ostatecznej decyzji administracyjnej o ustaleniu i nałożeniu korekty.

Z powodu konieczności uchylenia decyzji z przyczyn procesowych Sąd uznał jednocześnie za przedwczesne wypowiadanie się co do zasadności zarzutów skargi nawiązujących do ustaleń w zakresie naruszenia przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych oraz w kwestii sposobu obliczania przedmiotowej korekty finansowej.

Ponieważ Sąd uznał skargę za zasadną, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia z dnia 27 marca 2013 r. Nr [...], – jak w punkcie I sentencji wyroku.

O zwrocie stronie skarżącej kosztów postępowania oraz o wykonalności decyzji postanowiono na podstawie art. 200 i art. 152 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – w punktach: II i III sentencji wyroku.