Wyrok NSA oz. w Białymstoku, sygn. akt SA/Bk 211/95
NSA oz. w Białymstoku
Data orzeczenia: 1996-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1, art. 27 ust. 4, art. 27 ust. 5 pkt 1
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: 1. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej są podatnikami tego podatku.

2. W sytuacji nieprowadzenia ewidencji określonej w art. 27 ust. 4 wymienionej ustawy decyzja organu podatkowego oparta na przepisach art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług jest zgodna z prawem.

TEZY

1. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej są podatnikami tego podatku.

2. W sytuacji nieprowadzenia ewidencji określonej w art. 27 ust. 4 wymienionej ustawy decyzja organu podatkowego oparta na przepisach art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług jest zgodna z prawem.


SENTENCJA

oddala skargę w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27 lipca 1994 r. Urząd Skarbowy w E. ustalił na podstawie art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ i art. 104 Kpa Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Usługowemu Spółka Cywilna Teresa i Marek Z. w E. kwoty podatku od towarów i usług podlegające wpłacie do Urzędu Skarbowego za poszczególne okresy sprawozdawcze:

- miesiąc styczeń, luty, marzec /I kwartał 1994 r./ w wysokości 124.964.000 zł.,

- miesiąc kwiecień 1994 r. w wysokości 31.790.000 zł,

- miesiąc maj 1994 r. w wysokości 62.744.000 zł.

W uzasadnieniu decyzji Urząd Skarbowy podał, że zgodnie z zeznaniem o wysokości dochodu osiągniętego w 1993 r. złożonym w Urzędzie Skarbowym w E. przez podatników Teresę Z. i Marka Z. wartość sprzedaży osiągnięta w 1993 r. przez PPU spółka cywilna wynosi 2.882.731.612 zł. W związku z tym, że wartość sprzedaży osiągnięta przez PPU była wyższa niż 1,2 mld złotych, zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług Przedsiębiorstwo stało się podatnikiem od 1 stycznia 1994 r. podatku od towarów i usług i obowiązane było do naliczania i uiszczania tego podatku.

W toku kontroli ustalono, że PPU s.c. w E. nie składa deklaracji na podatek VAT i nie prowadzi ewidencji zakupu i sprzedaży dla potrzeb podatku VAT w myśl art. 27 ust. 4 ustawy. Na podstawie wpisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów ustalono sprzedaż za poszczególne okresy sprawozdawcze, wyliczono należny podatek VAT według stawki 22 procent w myśl art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy z zastosowaniem podwyższenia podatku o 100 procent.

W odwołaniu od powyższej decyzji Teresa i Marek Z. podali, że od 1 stycznia 1993 r. do 28 października 1993 r. prowadzili działalność gospodarczą jako spółka trzyosobowa tj. razem z Januszem M. Powyższa spółka rozwiązała się dnia 28 października 1993 r. i od dnia 1 listopada 1993 r. powstała spółka w składzie Teresa Z. i Marek Z., która do końca roku osiągnęła przychód w wysokości 443.705.012 zł. Z uwagi na powyższą wysokość sprzedaży byli przekonani, że nie są podatnikami podatku od towarów i usług. Ze względu na brak płynności finansowej spółka w dniu 26 maja 1994 r. została rozwiązana a odwołujący się w dacie odwołania utrzymują się z zasiłku dla bezrobotnych.

Izba Skarbowa w S. decyzją z dnia 19 listopada 1994 r. utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji, odnosząc się do zarzutu dotyczącego prowadzenia działalności od 1 listopada 1993 r. w spółce dwuosobowej podano, że Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe spółka cywilna w E. prowadziło działalność w zakresie usług remontowo-budowlanych, transportowych oraz pośrednictwa handlowego w okresie od dnia 1 sierpnia 1991 r. do 26 maja 1994 r. Pomimo zmiany udziałowców działalność w niezmienionym zakresie prowadzona była nieprzerwanie i nie było czasowego wyrejestrowania czy też przerwania działalności spółki. Wobec powyższego należało przyjąć w 1993 r. całkowitą wartość sprzedaży osiągniętą przez spółkę w wysokości 2.882.731.612 zł., co bezwzględnie czyni stronę podatnikiem VAT od 1 stycznia 1994 r. i nakłada obowiązki określone w art. 27 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego /nazwanej odwołaniem/ Teresa i Marek Z. podali okoliczności wymienione w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając, że pomimo tej samej nazwy od dnia 1 listopada 1993 r. spółka cywilna była innym podmiotem gospodarczym niż poprzednia spółka, gdyż utworzyli ją skarżący a odszedł poprzedni wspólnik Janusz M. Zarzucili krzywdzące naliczenie podatku również i z tego powodu, że przy sprzedaży robót budowlanych podatek VAT jest na poziomie średnio 7 procent.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w S. podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna. Skarżący prowadzili działalność gospodarczą w 1993 r. w postaci spółki cywilnej. W myśl art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej /Dz.U. nr 41 poz. 324 ze zm./ podmiotem gospodarczym może być osoba fizyczna, osoba prawna a także jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, utworzona zgodnie z przepisami prawa, jeżeli jej przedmiot działania obejmuje prowadzenie działalności gospodarczej.

Spółka cywilna utworzona i działająca na podstawie przepisów art. 860-875 kodeksu cywilnego jest jednostką organizacyjną nie mającą osobowości prawnej, której celem jest prowadzenie działalności gospodarczej. Spółka cywilna o nazwie Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe w E. wpisana została do ewidencji działalności gospodarczej w dniu 1 sierpnia 1991 r. Z zaświadczeń o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej i decyzji z dnia 26 maja 1994 r. wydanej przez Prezydenta Miasta E. wynika, że wymieniona spółka prowadziła nieprzerwanie działalność gospodarczą od 1 sierpnia 1991 r. do 26 maja 1994 r., w składzie wspólników następowały zmiany z tym, że Teresa Z. prowadziła działalność od 1 sierpnia 1991 r. a Marek Z. prowadził działalność od 1 czerwca 1992 r. Z zaświadczenia z dnia 10 listopada 1993 r. o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wynika, że w dniu 10 listopada 1993 r. dokonana została zmiana polegająca na tym, ze od 28 października 1993 r. wystąpił ze spółki za zgodą pozostałych wspólników Janusz M. Od tej daty spółka składała się aż do rozwiązania z dwóch wspólników.

Zgodnie z art. 869 par. 1 Kc, jeżeli spółka została zawarta na czas nieoznaczony, każdy wspólnik może z niej wystąpić wypowiadając swój udział na trzy miesiące naprzód na koniec roku obrachunkowego. Z ważnych powodów wspólnik może wypowiedzieć swój udział bez zachowania terminów wypowiedzenia /par. 2/.

Z przytoczonego wyżej zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 10 listopada 1993 r. wynika, że zmiana w składzie wspólników spółki nastąpiła za ich zgodą. Z powyższych ustaleń wynika, że w 1993 r. spółka cywilna o nazwie Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe w E. działała nieprzerwanie jako odrębny podmiot gospodarczy w rozumieniu ustawy o działalności gospodarczej.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, przepisy tej ustawy stosuje się m. in. do innych jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej. Jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej są w myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ podatnikami tego podatku.

Skoro PPU spółka cywilna w E. osiągnęła w 1993 r. sprzedaż w wysokości przekraczającej 1,2,mld zł. od 1 stycznia 1994 r. w myśl art. 14 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług stała się ona podatnikiem podatku od towarów i usług i obowiązana była do naliczania i uiszczania tego podatku.

Ponieważ podatnik nie prowadził ewidencji dla potrzeb podatku VAT, określonej w art. 27 ust. 4 wymienionej ustawy, to oparta na przepisach art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych decyzja jest zgodna z prawem. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił z mocy art. 207 par. 5 Kpa.