Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 553/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2019-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35
journal: Dz.U. 2017 poz 657
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak [...] o wymeldowaniu M. Ł. z pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...] w B. Jako podstawę prawną decyzji organy wskazały art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U z 2017 r., poz. 657 ze zm.), dalej: ustawa ewidencyjna.

Postępowanie o wymeldowanie toczyło się na wniosek sióstr wymeldowanego, E. Ł. i M. L. Wskazały one, że M. Ł. nie mieszka w lokalu przy ulicy [...] od marca 2014 r., a prawdopodobnie mieszka w lokalu przy ulicy [...] w B. Z akt sprawy wynika, że właścicielką lokalu przy ulicy [...] była, do dnia śmierci w dniu [...] października 2012 r., matka stron postępowania. Spadek po niej nabyły dzieci: E. Ł., M. L. i M. Ł. (postanowienie Sądu Rejonowego Wydział II Cywilny B. z dnia [...] maja 2014 r., [...], k. 2 akt adm.). Spadkobiercy w dniu [...] września 2017 r. zawarli przed Sądem Rejonowym w B. II Wydział Cywilny ugodę. Podzielili w ugodzie spadek w ten sposób, że lokal nr [...] przy ul. [...] w B. przyznali na współwłasność po ½ części E. Ł. i M. L. "bez obowiązku regulowania spłat na rzecz uczestnika postępowania M. Ł." (punkt II ugody). W kolejnych punktach ugody postanowili, że: M. Ł. wyda siostrom komplet kluczy do drzwi lokalu do dnia [...] września 2017 r. (punkt III), a ugoda wyczerpuje całość wzajemnych roszczeń z tytułu działu spadku po zmarłej matce stron (punkt IV). Wydanie kluczy do drzwi wejściowych do spornego lokalu, do drzwi na klatkę schodową oraz do skrzynki pocztowej przynależnej do lokalu nastąpiło w dniu [...] września 2017 r. w Kancelarii Adwokackiej adwokata J. P., przy udziale pełnomocnika uczestniczek postępowania (k. 41 akt adm.).

W trakcie postępowania o wymeldowanie przesłuchano świadków zamieszkujących w sąsiedztwie spornego lokalu (k. 81 i 85 akt adm.) oraz strony postępowania (k. 33, 35, 44, 82, 107 akt adm.). Strony wielokrotnie wypowiadały się również pisemnie. Włączono także do akt postępowania:

- pisma z dnia [...] stycznia 2018 r. oraz z dnia [...] marca 2017 r. z Komisariatu [...] w B., zawierające informacje o niezamieszkiwaniu M. Ł. w spornym lokalu od ponad pół roku oraz o nieodnotowaniu interwencji pod tym adresem od października 2012 r. (k. 156 akt adm.);

- informacje o postępowaniach przed sądem powszechnym prowadzonych między stronami, w tym m.in. kopię wyroku Sądu Rejonowego w B. I Wydział Cywilny z dnia [...] października 2016 r. w sprawie [...] z powództwa M. Ł. przeciwko siostrom o zapłatę, w którym zasądzono kwotę 1500 zł czynszu za okres 1 listopada 2012 r. – 1 kwietnia 2014 r. (k. 40 alt adm.); informację o sprawie [...] z powództwa B. Spółdzielni Mieszkaniowej przeciwko M. Ł., E. Ł. i M. L. o zapłatę, zakończonej wyrokiem zasądzającym z dnia [...] października 2015 r. (k. 75 akt adm.); postanowienie w sprawie [...]z wniosku M. Ł. o wyznaczenie zarządcy rzeczą wspólną, w której prawomocnie wniosek oddalono (k. 90 akt adm.);

- informacje z B. Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia [...] marca 2018 r., od P. S.A. Oddział w B. z dnia [...] marca 2018 r. oraz P. z dnia [...] marca 2018 r., z których wynika, że: dostawa wody zimnej i ciepłej do mieszkania przy ul. [...] w B. nie została odcięta, natomiast na prośbę M. Ł., E. Ł. i M. L. w dniu [...] grudnia 2016 r. pracownik administracji dokonał zamknięcia dopływu ciepłej i zimnej wody zaworami odcinającymi, które znajdują się w wymienionym mieszkaniu na pionach wodociągowych (w piśmie wskazano, że dostawa ciepłej i zimnej wody może być wznowiona poprzez odkręcenie zaworów znajdujących się na pionach w mieszkaniu); umowa kompleksowa sprzedaży energii elektrycznej i świadczenia usług dystrybucyjnych zawarta z M. Ł. w dniu [...] lipca 2014 r. została rozwiązana w dniu [...] października 2016 r., a nowa umowa sprzedaży energii elektrycznej do przedmiotowego lokalu nie została zawarta; dla lokalu nie ma zawartej umowy o dostarczanie paliwa gazowego (k. 149 – 151 akt adm.);

- informację z Sądu Rejonowego w B. I Wydział Cywilny z dnia [...] marca 2018 r., z której wynika, że M. Ł. w latach 2012 – 2018 nie występował przeciwko siostrom o przywrócenie naruszonego posiadania (k. 147 akt adm.);

- informację Komornika Sądowego o prowadzonym postępowaniu w sprawie egzekucyjnej [...] z wniosku wierzycieli E. Ł., M. L. i M. Ł. na podstawie tytułu wykonawczego -postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] maja 2014 r., [...] stwierdzającego nabycie spadku po matce stron. W sprawie tej sporządzony został spis inwentarza (k. 94 akt adm.).

W tych okolicznościach organ pierwszej instancji zastosował art. 35 ustawy ewidencyjnej i orzekł o wymeldowaniu M. Ł. z uwagi na spełnienie przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego. Zdaniem Prezydenta Miasta, okoliczność tę potwierdzili wszyscy uczestnicy postępowania oraz wynika ona z ustaleń Policji. Za sporne między stronami organ uznał charakter i okres opuszczenia lokalu: wnioskodawczynie bowiem zgodnie twierdzą, że brat nie mieszka w lokalu od wyjazdu na studia w 1997 r. do W., gdzie kupił mieszkanie i podjął pracę, a one od śmierci matki ([...] października 2012 r.) nie miały dostępu do lokalu, brat zabrał z niego wszystkie wartościowe rzeczy, wniósł stare meble z piwnicy, a jednocześnie kupił mieszkanie przy ulicy [...] w B., gdzie prawdopodobnie mieszka; M. Ł. z kolei twierdzi, że po śmierci matki siostry weszły w posiadanie kluczy do lokalu oraz wszelkich znajdujących się w nim cennych przedmiotów, bezprawnie próbowały uniemożliwić mu zamieszkiwanie w lokalu, w którym pozostały jego rzeczy, on tymczasem dąży jedynie do uporządkowania spraw majątkowych (odzyskania rzeczy z mieszkania), a przede wszystkim zakończenia postępowania komorniczego w sprawie spisu inwentarza po zmarłej matce, które toczy się od 2014 r. Wobec rozbieżności w wyjaśnieniach stron organ pierwszej instancji dał wiarę świadkom, którzy zeznali, że M. Ł. nie mieszka w miejscu zameldowania. Dał także wiarę organ informacjom z Policji i informacjom wynikającym z uzasadnienia orzeczenia w sprawie [...], z których wynika, że w okresie objętym żądaniem pozwu w tej sprawie (listopad 2012 r – kwiecień 2014 r.) żadna ze stron nie mieszkała w lokalu, ale dostęp do niego miały obie strony. Zdaniem Prezydenta, całokształt materiału dowodowego wskazuje, że opuszczenie lokalu przez M. Ł. miało charakter trwały i dobrowolny. Zaprzestał on bowiem koncentrowania w lokalu spraw życiowych. Było to co prawda spowodowane konfliktem pomiędzy nim a siostrami, jednakże M. Ł. sam podjął decyzję o przekazaniu obecnym właścicielkom kluczy do mieszkania i dokonał wyboru co do miejsca swego pobytu. Organ pierwszej instancji ocenił, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie mają znaczenia konflikty pomiędzy zainteresowanymi, lecz jedynie fakt niezamieszkiwania strony w danym miejscu. Jako pozostającą bez wpływu na wynik sprawy organ potraktował podnoszoną przez M. Ł. okoliczność pozostawienia w lokalu części rzeczy i prowadzenia postepowania komorniczego. W ocenie organu, pozostawienie rzeczy nie świadczy o skoncentrowaniu w lokalu spraw życiowych, a postępowanie komornicze dotyczy wyłącznie spraw majątkowych. Ewidencja ludności ma zaś charakter wyłącznie rejestracyjny, odzwierciedlający stan faktyczny.

W dniu [...] kwietnia 2018 r., po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej, wpłynął do organu pierwszej instancji wniosek dowodowy M. Ł. datowany na dzień [...] kwietnia 2018 r. Sformułowano w niż żądania: zobowiązania uczestniczek postępowania do złożenia oświadczenia na okoliczność ustalenia, czy w przedmiotowym postępowaniu posługują się ugodą sądową z dnia [...] września 2017 r., której moc prawną kwestionują; przesłuchania trzech wskazanych we wniosku świadków na okoliczność sposobu obecnego użytkowania spornego lokalu i usunięcia z niego jesienią 2017 r. przedmiotów; dokonania analizy ogłoszenia o sprzedaży mieszkania oraz analizy nagrania rozmowy telefonicznej na okoliczność podjęcia przez siostry M. Ł. próby sprzedaży spornego lokalu bez powiadomienia organu prowadzącego postępowanie o wymeldowanie i bez powiadomienia Komornika prowadzącego spis inwentarza.

Następnie M. Ł. złożył odwołanie od decyzji o wymeldowaniu. Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 35 ustawy ewidencyjnej poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie prawa procesowego tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 3, art. 78 § 1 oraz 80 K.p.a., poprzez brak uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych w piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz o dopuszczenie dowodów z akt spraw przeprowadzonych przed Sądem Rejonowym w B. o sygnaturach: [...], a także akt postępowania prokuratorskiego [...], akt komorniczych [...] oraz kopii dokumentów dołączonych do odwołania. Zarzucił brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zdaniem odwołującego się, błędnie przyjęto, że nie zamieszkuje on w spornym lokalu przy jednoczesnym zamieszkiwaniu w lokalu przy ulicy [...] w B., że dokonał przywłaszczenia majątku matki oraz że jego siostry nie miały dostępu do spornego lokalu po śmierci matki, a pokrywały koszty eksploatacyjne za lokal.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną o wymeldowaniu M. Ł. z lokalu przy ulicy [...] w B. Organ odwoławczy wskazał, że przesłanką wymeldowania z pobytu stałego na podstawie art. 35 ustawy ewidencyjnej jest trwałe i dobrowolne opuszczenie miejsca tego pobytu. Okoliczność tę należy ustalić nie wyłącznie na podstawie deklaracji strony, ale na podstawie postrzegalnych na zewnątrz przejawów więzi z miejscem pobytu stałego. Zdaniem Wojewody, w sprawie przeprowadzono postępowanie dowodowe w szerszym zakresie niż było to konieczne do ustalenia przesłanek wymeldowania. Ustalono bowiem, że strony pozostają w konflikcie, którego przejawem - obok licznych spraw sądowych czy komorniczej - jest również sprawa o wymeldowanie. Konflikt ten eskaluje od zgonu matki stron, a jego źródłem są kwestie majątkowe. Ze zgromadzonego materiału (wyjaśnień stron, zeznań świadków i ustaleń Policji) wynika jednak również, zdaniem organu odwoławczego, że na dzień wydania decyzji wystąpiły przesłanki faktyczne wymeldowania. Okoliczność niezamieszkiwania przez M. Ł. w lokalu przy ul. [...] w B. potwierdził świadek Z. L. Zeznał on, że M. Ł. po śmierci matki nie miał wstępu do spornego lokalu. Okoliczność ta wynika także z informacji Policji (strona w miejscu zameldowania nie mieszka od ponad pół roku) oraz z uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w B. I Wydział Cywilny w sprawie [...] , w którym wskazano, że w okresie objętym żądaniem pozwu (od listopada 2012 r. do kwietnia 2014 r.) pod spornym adresem nie zamieszkiwała żadna ze stron, przy czym dostęp do lokalu miały obie strony. Zdaniem Wojewody, choć zgromadzone dowody nie przesadzają jednoznacznie od kiedy M. Ł. nie mieszka w miejscu stałego zameldowania, to jednak wskazują, że lokal przestał być miejscem koncentracji jego spraw życiowych zanim doszło do podziału prawa do lokalu. Jako istotną okoliczność Wojewoda wskazał, że w trakcie konfliktu ale z upływem czasu M. Ł. własnym działaniem okazał rezygnację z korzystania z lokalu i wyzbycie się władztwa nad nim. Z jego inicjatywy odłączone zostały media, np. energia elektryczna - w październiku 2016 r., dopływ wody - w grudniu 2016 r. Wykonując ugodę sądową wydał siostrom klucze do lokalu, do drzwi wejściowych na klatkę schodową i do skrzynki pocztowej należącej do lokalu. Także z wyjaśnień M. Ł. wynika (protokół z dnia [...] grudnia 2017 r.), że nie chce siostrom przeszkadzać we władztwie nad mieszkaniem, natomiast chciałby wyjaśnić sprawę komorniczą i uporządkować sprawy majątkowe. Z powyższego Wojewoda wywiódł, że M. Ł. zamierza utrzymać zameldowanie jako zabezpieczenie innych spraw majątkowych a nie z powodu faktycznego przebywania w lokalu. Organ odwoławczy zaakceptował jako prawidłowe ustalenie Prezydenta, że pozostawienie części rzeczy nie świadczy o koncentracji spraw życiowych w lokalu. Zdaniem Wojewody, M. Ł. już od dłuższego czasu lokuje centrum spraw życiowych poza spornym lokalem, a przy trwającym od kilku lat sporze w sposób definitywny zrezygnował z pobytu w tym lokalu.

W ocenie organu odwoławczego, brak było podstaw do uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez M. Ł. Organ wskazał na wyłącznie ewidencyjny charakter czynności meldunkowych i brak możliwości wykorzystywania instytucji zameldowania do celów innych niż ustawowe, jak również wskazał na orzekanie przez organ o wymeldowaniu na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili wydawania decyzji. Skoro zaś, zdaniem Wojewody, M. Ł. nie mieszka i nie lokuje centrum spraw życiowych w przedmiotowym lokalu, a wskazane przez niego akta postępowań przeprowadzonych przed innymi organami odnoszą się do zdarzeń wcześniejszych, które wskutek kolejnych okoliczności (wyzbycie się przez skarżącego posiadania lokalu) nie mają wpływu na rozstrzygnięcie o wymeldowaniu, brak było podstaw do uwzględnienia wniosków tych okoliczności dotyczących. Podobnie jak i deklarowany zamiar uporządkowania spraw majątkowych świadczy o innym celu utrzymania zameldowania niż faktyczne w nim przebywanie. Zdaniem Wojewody, rezygnacja z przeprowadzenia w postępowaniu odwoławczym wnioskowanych dowodów uwzględnia ekonomikę procesową bez kolizji z zasadami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. Odnośnie zarzutu utrudniania stronie udziału w postępowaniu wynikającym z zatajania przez siostry faktu wpływu korespondencji oraz odnośnie podnoszonego faktu konieczności odbioru korespondencji pod spornym adresem, Wojewoda wskazał, że w okolicznościach sprawy adres odbioru korespondencji nie dowodzi ani faktu zamieszkiwania, ani rzeczywistej woli zamieszkiwania pod tym adresem.

Skargę na decyzję Wojewody złożył do sądu administracyjnego M. Ł.. Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 35 ustawy ewidencyjnej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie prawa procesowego tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 3, art. 78 § 1 oraz 80 K.p.a., poprzez brak uwzględnienia złożonych przez niego w toku postepowania wniosków dowodowych, brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wniósł o dopuszczenie dowodów: 1. z akt przeprowadzonych przed Sądem Rejonowym i Sądem Okręgowym w B. postępowań o sygnaturach: I[...]; 2. z akt postępowania prokuratorskiego [...]; 3. z akt postępowania komorniczego [...] prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. - na okoliczności wskazane w treści uzasadnienia do niniejszej skargi; 4. z przesłuchania: J. L., K. C., M. C. - na okoliczność rzeczywistego sposobu obecnego użytkowania spornego lokalu oraz osób w nim zamieszkujących oraz faktu całkowitego usunięcia wyposażenia lokalu i należących do niego ruchomości; 5. ze znajdującej się w aktach sprawy kopii ogłoszenia uczestniczek postępowania oraz nagrania ich rozmowy telefonicznej w sprawie warunków sprzedaży mieszkania (płyta CD), na okoliczność próby sprzedaży mieszkania bez powiadomienia organów oraz komornika.

Skarżący wywodzi, że we wniosku o wymeldowanie wskazano szereg niezgodnych ze stanem faktycznym informacji dotyczących: braku zamieszkiwania przez niego w lokalu od 1997 r. przy jednoczesnym zamieszkiwaniu w lokalu przy ul. [...] w B.; przywłaszczenia majątku matki; braku możliwości dostępu do lokalu przez uczestniczki postępowania po śmierci matki ze względu na brak posiadania kluczy; faktu regularnego opłacania przez nie opłat eksploatacyjnych za lokal po śmierci matki. Zdaniem skarżącego, przekazane przez uczestniczki postępowania okoliczności stały się podstawą błędnych ustaleń organu, prowadzących do wymeldowania. W szczególności niezgodna z prawdą jest informacja, jakoby skarżący w sposób długotrwały i dobrowolny opuścił lokal. Tymczasem do śmierci matki opiekował się nią w lokalu, a po jej śmierci próbował korzystać z lokalu regulując za niego opłaty – najpierw w całości, a później w części odpowiadającej jego udziałowi w prawie własności. Uczestniczki postępowania podejmowały wobec niego bezprawne działania, co odzwierciedlają akta w sprawie [...]. Także uczestniczki dokonały przywłaszczenia cennych ruchomości skarżącego i dokumentów. Uczyniły to bezpośrednio po śmierci matki, następnie w październiku 2015 r. przed wyceną biegłego sądowego, a następnie we wrześniu 2017 r. Skarżący wskazał, że w toku postępowania pomijano jego wnioski dowodowe uwzględniając wszystkie wnioski sióstr. Wyjaśnił, że opuszczenie przez niego lokalu nie było dobrowolne, a było wynikiem szeregu podejmowanych wobec niego działań zmierzających do usunięcia go z lokalu przemocą psychiczną i presją finansową. Nie można również mówić o trwałym opuszczeniu przez niego lokalu, skoro trwa postępowanie komornicze i występuje konieczność odbioru korespondencji, w tym m.in. w sprawie niniejszej. Wskazał, że nie może korzystać z lokalu wbrew swojej woli, podejmuje wszelkie dopuszczalne prawem działania zmierzające do zapewnienia możliwości dostępu do lokalu, w tym podjął próbę zameldowania w nim dziecka.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał na fakt odłączenia mediów od lokalu na wniosek skarżącego, wydania przez skarżącego kluczy oraz deklarowaną przez niego chęć wyjaśnienia sprawy komorniczej i uporządkowania spraw majątkowych jako przesłanek prowadzenia postępowania, przy jednoczesnym braku zamiaru przeszkadzania siostrom we władztwie nad lokalem.

Uczestniczki postępowania sprecyzowały swoje stanowisko w piśmie z dnia 13 listopada 2019 r. (k. 233).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu. Zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadą uzasadniającą jej uchylenie. Została podjęta na podstawie stanu faktycznego wyczerpująco ustalonego mając na względzie ustawowe przesłanki orzeczenia o wymeldowaniu, jak również nie narusza przepisów materialnoprawnych. Zarzuty skargi są bezskuteczne, a sąd nie stwierdził również uchybień, które jest w obowiązku wziąć pod uwagę z urzędu nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: P.p.s.a.).

Wstępnie wskazać należy, że sąd zdecydował o rozpoznaniu skargi na rozprawie mimo nieobecności skarżącego, który – w ocenie sądu – został skutecznie powiadomiony o terminie rozprawy i wiedział o nim z odpowiednim wyprzedzeniem. Z akt sprawy wynika, że pierwsze zawiadomienie o terminie rozprawy nie zostało dwukrotnie prawidłowo awizowane (doręczyciel nie odnotował miejsca umieszczenia zawiadomienia o pozostawieniu awiza, k. 215), zaś drugie wróciło do sądu z informacją o doręczeniu [...] listopada 2019 r. a więc w dniu rozprawy (k. 238). Jednakże z akt sądowych również wynika, że skarżący uzyskał wiedzę o terminie rozprawy w inny sposób i posiadanie tej wiedzy jednoznacznie potwierdził. Na k. 211 akt sądowych znajduje się tzw. karta udostępnienia akt, z której wynika, że skarżący w dniu [...] października 2019 r. osobiście zapoznawał się z aktami sprawy. Przed tą kartą, wszyte w aktach sądowych, znajdują się: zarządzenie o wyznaczeniu rozprawy ze wskazanym jej terminem (datą i godziną) oraz sporządzone przez pracownika sekretariatu zawiadomienia o terminie rozprawy, w tym zawiadomienie z dnia [...] października 2019 r. adresowane do skarżącego i w tym dniu wysłane przez pracownika sądu (k. 203). Skoro skarżący trzy dni później, bo [...] października 2019 r. zapoznawał się z aktami sprawy, to miał możliwość zapoznać się również i z zarządzeniem z dnia [...] września 2019 r. o wyznaczeniu rozprawy na dzień 14 listopada 2019 r. (k. 202) oraz z treścią wysłanego do niego zawiadomienia (k. 203). W przekonaniu o tym, że skarżący miał świadomość daty i godziny rozprawy utwierdza sformułowanie zawarte w piśmie z dnia [...] października 2019 r. (k. 223-224), w którym wskazał, że kwestionuje "brak doręczenia zawiadomienia o rozprawie przewidzianej w listopadzie b.r.". Zdaniem zatem sądu, skarżący posiadał wiedzę o terminie i godzinie rozprawy co najmniej od [...] października 2019 r. (ponad miesiąc przed terminem rozprawy), co potwierdził w piśmie z dnia [...] października 2019 r. Wiedzę tę posiadał niezależnie od skuteczności formalnego zawiadomienia w tym przedmiocie. Wykluczało to jej odroczenie z uwagi na niewiedzę strony o terminie rozprawy, a więc z powodu nieprawidłowości zawiadomienia (art. 109 P.p.s.a.). Zauważyć należy, że jeśli z niebudzących wątpliwości dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika wiedza strony co do terminu (daty, godziny) rozprawy (strona sama tę wiedzę potwierdza), to wyłącznie fakt nieodebrania formalnego zawiadomienia o terminie rozprawy nie może powodować jej odroczenia w sytuacji, gdy strona nie wnosi o odroczenie rozprawy i nie wynikają z akt nadzwyczajne przyczyny uzasadniające odroczenie rozprawy.

Sąd dodatkowo zauważa, że skarga została wniesiona w sierpniu 2018 r. Sprawa nie mogła zostać rozpoznana z uwagi na toczące się postępowania wpadkowe (o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o wyłączenie składu orzekającego). Orzeczenia wpadkowe sądu pierwszej instancji skarżący kwestionował przed sądem kasacyjnym, który za każdym razem podzielał stanowisko sądu niższej instancji oddalając środki zaskarżenia. W dniu [...] października 2019 r. skarżący złożył ponowny wniosek o wyłączenie, który – z uwagi na negatywne rozpoznanie wniosku poprzedniego i nieoparcie kolejnego na nowych, podlegających merytorycznemu ustosunkowaniu się okolicznościach - sąd potraktował jak niedopuszczalny wniosek o wyłączenie sądu i odrzucił postanowieniem z dnia [...] listopada 2019 r. W ocenie sądu, złożony po raz drugi wniosek o wyłączenie zmierzał wyłącznie do przedłużenia postępowania. Nadto, skarżący aktywnie uczestniczył w postępowaniu, a jego stanowisko zostało w sprawie wyczerpująco przedstawione w skardze.

Przystępując do merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji wskazać trzeba, że zgodnie z art. 35 ustawy ewidencyjnej, organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Stosownie do treści art. 25 ust. 1 ustawy ewidencyjnej, pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Trafnie zwrócił uwagę Wojewoda, że to orzecznictwo sądów administracyjnych doprecyzowało przesłankę opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu w rozumieniu art. 35 ustawy ewidencyjnej jako spełnioną, gdy opuszczenie ma charakter trwały i jest dobrowolne. Oznacza to, że nie każde opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stanowi podstawę do wymeldowania, ale wyłącznie takie, które polega na przebywaniu poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym (vide np. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2019 r., II OSK 802/17, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się, że opuszczenie miejsca pobytu musi cechować zarówno element faktyczny, polegający na stałym nieprzebywaniu w mieszkaniu, jak i element wolicjonalny, łączony z dobrowolnością zmiany miejsca pobytu. Dla ustalenia opuszczenia miejsca pobytu stałego konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu pobytu stałego towarzyszył zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Gdyby zamiaru opuszczenia lokalu wskazany podmiot nie wyraził w sposób jasny, rolą postępowania administracyjnego jest weryfikacja, czy okoliczności sprawy wskazują na istnienie po jego stronie zamiaru trwałego zerwania więzi z dotychczasowym miejscem zameldowania (vide wyrok NSA z 10 stycznia 2019 r., II OSK 297/17, CBOSA). Innymi słowy, na co również trafnie zwrócił uwagę Wojewoda, przesłanki do orzeczenia o wymeldowaniu ustala się na podstawie okoliczności obiektywnych, wynikających z całokształtu materiału dowodowego, a nie wyłącznie na podstawie deklaracji strony.

W sprawie niniejszej nie budzi wątpliwości opuszczenie przez skarżącego lokalu przy ulicy [...] w B. mające cechy trwałości i dobrowolności, która to okoliczność była aktualna i istniała na datę orzekania przez organy obydwu instancji. Niezależnie od zdarzeń mających miejsce odnośnie spornego lokalu po śmierci jego poprzedniej właścicielki w październiku 2012 r. i niezależnie od podejmowanych przez skarżącego i jego siostry działań dotyczących lokalu bezpośrednio po dacie tej śmierci, kluczowe znaczenie w sprawie ma fakt zawarcia ugody sądowej dzielącej spadek po zmarłej w sprawie [...] oraz wydania przez skarżącego siostrom kluczy do lokalu w dniu [...] września 2017 r., jak również kontekst tych wydarzeń. Ugoda sądowa była aktem zrzeczenia się przez skarżącego tytułu prawnego do lokalu, zaś wydanie kluczy (do mieszkania, do skrzynki pocztowej i do drzwi na klatkę schodową) aktem zrzeczenia się prawa do posiadania lokalu. Dobrowolność tych czynności nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, podobnie jak i świadomość ich skutków prawnych zważywszy na reprezentowanie stron przez profesjonalnych pełnomocników przy ich dokonywaniu. Wyzbycie się tytułu prawnego do lokalu oraz wyzbycie się możliwości jego posiadania i korzystania z lokalu, w okolicznościach sprawy niniejszej, są obiektywnymi faktami świadczącymi o zamiarze rezygnacji z koncentrowania w lokalu interesów i funkcji życiowych. Jest to zewnętrzny przejaw dobrowolnego opuszczenia lokalu. Trafnie także Wojewoda umieścił i ocenił te dwa zdarzenia w kontekście takich okoliczności jak odłączenie w październiku 2016 r. energii elektrycznej (umowa nie przedłużona przez skarżącego), brak umowy na dostawę gazu do lokalu (k. 149, 151 akt adm.), potwierdzenie przez Policję nieprzebywania skarżącego w lokalu od co najmniej pół roku (k. 80, 156 akt adm.) czy wskazania przez świadków, że skarżący w lokalu nie mieszka z powodu braku kluczy (k. 81, 85 akt adm.). Dodać nadto należy informację z Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] marca 2018 r. o niewniesieniu przez skarżącego od 2012 r. do dnia udzielania informacji sprawy o przywrócenie naruszonego posiadania (k. 147 akt adm.). Wszystkie wyżej wymienione, postrzegalne na zewnątrz okoliczności, są przejawami braku związku skarżącego ze spornym lokalem, związku zerwanego dobrowolnie (ugoda, wydanie kluczy), a nadto braku tego związku stale i nieprzerwanie co najmniej od września 2017 r., kiedy nastąpiło wydanie kluczy (co odpowiada przesłance trwałości). Wyklucza to także przyjęcie, że lokal nadal stanowi stałe miejsce pobytu skarżącego, tj. miejsce koncentracji interesów życiowych i codziennego funkcjonowania. Co prawda skarżący wskazuje, że uczestniczki postępowania podejmowały próby fizycznego i psychicznego jego zastraszenia, co ma dowodzić braku dobrowolności w opuszczeniu lokalu, jednakże w informacji Policji z dnia [...] stycznia 2018 r. wyraźnie wskazano, że od października 2012 r. do dnia udzielania informacji nie odnotowano interwencji pod spornym adresem przy ulicy [...]. Natomiast inne, jak twierdzi skarżący, bezprawne działania wobec niego i jego rodziny podejmowane pozostają w chwili obecnej poza zainteresowaniem w sprawie o wymeldowanie, wobec faktu dobrowolnego zawarcia ugody sądowej i wydania kluczy. Podobnie jak poza przedmiotem sprawy o wymeldowanie pozostają stosunki majątkowe w rodzinach uczestniczek postępowania, stan majątkowy skarżącego dotyczący siedliska w S. lub innych posiadanych przez niego mieszkań, jak też podjęta, w jego ocenie, przez uczestniczki postępowania próba sprzedaży mieszkania i warunków tej sprzedaży. Sąd przypomina, że uczestniczki są obecnie na mocy ugody sądowej właścicielkami mieszkania, zaś ewentualna podjęta próba jego sprzedaży tylko potwierdza brak po ich stronie woli zamieszkiwania przez skarżącego w lokalu czy powrotu skarżącego do lokalu. Uzasadnia to dodatkowo ustalenie organu, że opuszczenie ma charakter trwały.

Z wyżej wskazanych względów sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych skargi. Wskazane w tym wniosku sygnatury akt sądowych dotyczą w części postępowań o znaczeniu historycznym, obrazującym przebieg konfliktu między stronami lub innych spraw niezwiązanych ze sprawą niniejszą ([...]– sprawy o zaległości czynszowe, z tym że orzeczenie w sprawie [...] wraz z uzasadnieniem znajduje się na k. 36-40 akt adm.); [...] – sprawa zakończona ugodą sądową, której treść znajduje się w aktach administracyjnych; [...] – sprawa spadkowa po zmarłym mężu uczestniczki postępowania (vide s. 4 skargi). Z kolei akta postępowania prokuratorskiego [...] jak wskazano na s. 4 skargi dotyczą wejścia przez jedną z uczestniczek w posiadanie rzeczy po zmarłej matce stron tuż po jej śmierci. Jest to jednak przedmiotem postępowania komorniczego, którego brak związku ze sprawą niniejszą wynika z odmiennego charakteru przedmiotu postępowania o wymeldowanie i wskazywanego postępowania komorniczego. Wyklucza to również przeprowadzanie dowodów z tych akt (prokuratorskich i komorniczych). Zdaniem sądu, przeprowadzenie dowodów z zawnioskowanych akt nie przyczyniłoby się do wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności, te bowiem na etapie administracyjnym zostały wyczerpująco ustalone i wyjaśnione. Sąd oddalił również wniosek dowodowy o przesłuchanie świadków z uwagi na brak możliwości przeprowadzenia takiego dowodu przed sądem administracyjnym. Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 P.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić wyłącznie dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem przesłanka dobrowolnego i trwałego opuszczenia lokalu została w sprawie ustalona w sposób wystarczający. Nie podważa tego ustalenia fakt odbierania przez skarżącego korespondencji kierowanej pod sporny adres przy ulicy [...], bowiem odbieranie to może się odbywać w placówce pocztowej przechowującej awizowaną przesyłkę. Sąd zauważa, że w taki sposób skarżący odbierał korespondencję w postępowaniu administracyjnym (np. k. 40 akt adm. II instancji, k. 226, 216, 164 czy 134 akt adm. I instancji) oraz w postępowaniu przed sądem do dnia poinformowania o zmianie adresu (np. k. 14, 28, 145, 242 akt sądowych). Także deklarowany m.in. w skardze zamiar dalszego odbierania korespondencji pod ww. adresem mimo, jak skarżący wskazywał, utrudnień, nie wystarcza do utrzymania meldunku. Ten bowiem łączy się z faktycznym przebywaniem osoby pod wskazanym adresem, czego nie stanowi z pewnością wyłącznie regularne odbieranie w placówce pocztowej awizowanej korespondencji.

Oceny organów o wystąpieniu przesłanek wymeldowania nie podważa obraz trwającego między stronami od śmierci ich matki konfliktu, najpierw o uiszczanie opłat eksploatacyjnych za lokal, a później także o pozostawione w lokalu rzeczy. Spór o opłaty eksploatacyjne (sprawa o sygn. akt [...] z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej oraz [...] z powództwa skarżącego) ma obecnie charakter wyłącznie historyczny (z uwagi na zawartą ugodę sądową) i dowodzi jedynie wcześniejszych nieporozumień stron odnośnie ich odpowiedzialności za ponoszenie tych opłat. Sprawa komornicza o sygnaturze [...] dowodzi zaś trwającego sporu majątkowego nie co do mieszkania, ale co do, jak twierdzi skarżący, pozostawionych w nim rzeczy. Okoliczność jednak pozostawienia lub niepozostawienia rzeczy osobistych, rozpatrywana w oderwaniu od pozostałych okoliczności, nie może sama w sobie dowodzić faktu przebywania w lokalu. Inny bowiem, wyżej wskazany i obszernie zgromadzony w sprawie niniejszej, materiał dowodowy wyklucza skoncentrowanie przez skarżącego centrum jego interesów życiowych w spornym lokalu. Zauważyć przy tym trzeba, co trafnie zinterpretował Wojewoda, że skarżący deklaruje chęć uporządkowania spraw majątkowych związanych z ww. rzeczami. Ta jednak okoliczność w żaden sposób nie podważa ustalonej przez organ przesłanki trwałego opuszczenia lokalu. Innym celom służy postępowanie sądowe lub komornicze związane z ustaleniem i podziałem prawa do ruchomości, a innym postępowanie o wymeldowanie. Dodać trzeba, że wobec zawartej ugody sądowej w 2017 r. i zrzeczenia się praw do lokalu nie sposób także przyjąć, że lokal nadal stanowi składnik majątku objętego spisem komorniczym. Nadto, skarżący w chwili obecnej z uwagi na zawartą ugodę sądową i wydanie kluczy nie ma również prawnej możliwości przebywania w lokalu.

Sąd nie stwierdził naruszenia prawa polegającego, zdaniem skarżącego, na uwzględnianiu przez organ wszystkich wniosków dowodowych uczestniczek postępowania a oddalaniu wniosków dowodowych skarżącego. Wnioski takie ww. zgłaszał: w trakcie przesłuchania w dniu [...] grudnia 2017r. w charakterze strony (k. 44 akt adm.) – dotyczyły dopuszczenia dowodów z akt postepowań sądowych i postępowania komorniczego wskazanych w skardze w sprawie niniejszej; w piśmie z dnia [...] marca 2018 r. – o ponowne przesłuchanie w charakterze świadka adw. A. S. obecnego w trakcie przekazania kluczy (k. 154 akt adm. I instancji); w piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r., które wpłynęło do organu pierwszej instancji po wydaniu decyzji (k. 174 akt tego organu) – wniosek tożsamy ze złożonym w skardze; w odwołaniu – ponowienie dotychczas złożonych wniosków dowodowych. Do zgłoszonych wniosków dowodowych organy ustosunkowały się w uzasadnieniach decyzji (np. s. 7 uzasadnienia decyzji zaskarżonej) lub w odrębnych pismach procesowych (k. 155 akt adm. I instancji), w tym rozważyły okoliczności na jakie te wnioski zostały zgłoszone, jeśli miały relewantne znaczenie dla orzeczenia na podstawie art. 35 ustawy ewidencyjnej. Argumentacja organów w tym zakresie nie budzi zastrzeżeń sądu z punktu widzenia legalności. Dodać jedynie należy, że znaczną część materiału dowodowego organ zgromadził z urzędu występując o niezbędne informacje do Policji, Spółdzielni Mieszkaniowej i podmiotów dystrybuujących media. Zrealizował tym samym zasadę prawdy obiektywnej sformułowaną w art. 7 K.p.a. dbając o wszechstronne wyjaśnienie sprawy i skupiając swoją uwagę, w szczególności organ odwoławczy, na okolicznościach istotnych z punktu widzenia przesłanek wymeldowania wynikających z art. 35 ustawy ewidencyjnej.

Mając na uwadze powyższe, w szczególności starannie i wyczerpująco ustalony stan faktyczny sprawy, wyjaśnienie przepisów prawa będących podstawą orzeczenia organów o wymeldowaniu, jak również prawidłowe dokonanie subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod mającą w sprawie zastosowanie normę prawną – skargę sąd ocenił jako nieskuteczną. Wszystkie zarzuty w niej podniesione dotyczące naruszenia przepisów procesowych nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy, podobnie jak i zarzut naruszenia art. 35 ustawy ewidencyjnej. Przepis ten został zastosowany bez jego naruszenia. Uzasadnienia zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszoinstancyjnej spełniają wymagania ustawowe wynikające z art. 107 § 3 K.p.a.

Stąd sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.