Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 814/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2016-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 § 1 pkt 1, pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 40 ust. 3ust. 5 pkt 1 lit. b, c, art. 40a ust. 2 pkt 3,
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 92 ust. 1, art. 217, art. 190 ust. 3,
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 72 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 135, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2016 r. ze skargi L. P na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (Kolegium, SKO) decyzją

z [...] r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty S. z [...] r. nr [...] odmawiającą L. P. zwrotu całości kwoty 7252,02 zł. z tytułu opłat za czynności geodezyjne

i kartograficzne, uiszczonej przez L. P. 13 stycznia 2014 r., na podstawie rachunku nr 4160 z 17 listopada 2008 r. na kwotę 3679,43 zł. oraz rachunku

nr 3047 z 31 lipca 2009 r. na kwotę 3572,59 zł.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że decyzją z [...] r. Starosta S. po rozpatrzenia wniosku o zwrot nadpłaty należności za czynności geodezyjne i kartograficzne, odmówił L. P. zwrotu 7252,02 zł z tytułu opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne, uiszczonej przez L. P.

13 stycznia 2014 r. na podstawie rachunków nr 4160 i nr 3047.

Wniosek o zwrot nadpłaty L. P. uzasadniła faktem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt. K 30/12 stwierdzającego niezgodność art. 40 ust. 5 pkt 1 lit b ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t.Dz.U.2010.193. 1287 ze zm.) dalej "ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne", z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.

W ocenie organu nie jest tak, jak zdaje się wynikać z wywodów skarżącej, że skoro skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego w postaci utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego bądź przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją następują

z mocy prawa, z chwilą wejścia w życie wyroku należy automatycznie przyjmować, że obowiązek wygasł lub nigdy nie zaistniał. Przepis uznany przez Trybunał za niezgodny ze wskazanymi normami Konstytucji zawierał upoważnienie do określenia przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej, w drodze rozporządzenia wysokości opłat za czynności związane z prowadzeniem państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Nie budzi wątpliwości, że w punkcie II wyroku Trybunał orzekł, że uznany za niezgodny z Konstytucją przepis traci moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw (co nastąpiłoby 12 lipca 2014 r.). W motywach orzeczenia Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że sama zasadność ponoszenia opłat nie budzi wątpliwości. Nie został zakwestionowany przepis art. 40 ust. 3c (w stanie prawnym obowiązującym w dacie orzekania przez Trybunał) ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgodnie

z którym udostępnianie danych i informacji, map i innych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego oraz wykonywanie innych czynności jest odpłatne. Trybunał poddał analizie regulacje zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 19 lutego

2004 r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego (Dz.U.37.333). Uzasadniając pkt II wyroku Trybunał podał, że rozstrzygnięcie w tym zakresie ma na celu ograniczoną w czasie minimalizację negatywnego systemowo następstw stwierdzenia niekonstytucyjności, poprzez ochronę zasad konstytucyjnych, które w warunkach niniejszej sprawy są przedkładane ponad hierarchiczną zgodność systemu prawnego. W okresie między ogłoszeniem niniejszego wyroku, a utratą mocy obowiązującej przez przepis oznaczony w jego sentencji prawodawca zobowiązany jest dokonać stosownej zmiany prawa, aby zapewnić realizację wskazanych w niniejszym wyroku zasad konstytucyjnych. Istotnym elementem działań prawodawcy powinno być również wprowadzenie stosownych reguł intertemporałnych zmierzających do restytucji konstytucyjności tak daleko jak to możliwe. Bezczynny prawodawczo upływ terminu wynikającego z sentencji niniejszego wyroku będzie oznaczać, że uznany za niekonstytucyjny przepis ex constitutio utraci moc obowiązującą, co z kolei może doprowadzić do wystąpienia konstytucyjnie pośrednich skutków stwierdzenia hierarchicznej niezgodności norm (m.in. art. 190 ust. 4 i art. 77 ust. 1 Konstytucji).

W ustawie z 5 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy Prawo geodezyjne

i kartograficzne oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustawodawca wypełnił wskazówki wynikające z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, stanowiąc przepisy dotyczące wysokości, zasad oraz trybu poboru opłat za udostępniania danych i informacji z państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego w taki sposób, by były zgodne z konstytucją. W art. 12 ww. ustawy ustawodawca wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie ustawy, związanych z koniecznością poniesienia opłaty, jeżeli zachodzi różnica pomiędzy wysokością opłaty wynikającą z przepisów ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, a opłata wynikającą z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą pobiera się opłatę niższą. Zgodnie z art. 16 ustawa nowelizująca weszła w życie 12 lipca 2014 r. Zdaniem organu w takim wypadku oczywistym jest, że utrata mocy obowiązującej zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjnego przepisu upoważniającego do określenia w drodze rozporządzenia wysokości opłat geodezyjnych nie nastąpiła

z mocy wyroku, a na skutek interwencji prawodawcy. Zatem, w ocenie organu, należy uznać, że opłaty naliczone za okres sprzed wejścia w życie ustawy nowelizującej, na podstawie przepisów rozporządzenia, wydanego w oparciu

o przepis upoważniający, uznany za niezgodny z Konstytucją były pobrane legalnie

i w żadnym wypadku podmioty wówczas korzystające z zasobów geodezyjnych nie mogą domagać się ich zwrotu. Na potwierdzenie swojego stanowiska organ powołał wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego i stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw do zwrotu skarżącej uiszczonych opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne.

Na powyższą decyzję L. P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zarzuciła naruszenie:

- art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne uznanie, że opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne pobrane od skarżącej na podstawie rachunków o nr 4160/2008 oraz nr 3047/2009, wystawionych przez Starostwo Powiatowe w S. K., są należne;

- art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Starosty S. z 27 lipca 2015 r. podczas gdy z uwagi na ww. naruszenia prawa organ drugiej instancji winien był ją uchylić na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i orzec odmiennie co do istoty sprawy.

W uzasadnieniu skargi L. P. wskazała, że 15 października 2008 r. zawarła z Powiatem S. umowę nr 57/GM/2008 na wykonanie prac geodezyjno-kartograficznych związanych z modernizacją ewidencji gruntów

w zakresie założenia ewidencji budynków i lokali na terenie gminy Skarżysko Kościelne (odpis umowy w załączeniu). W ramach wykonywania tej umowy skarżąca dokonała zgłoszenia pracy geodezyjnej w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. K. Z związku ze zgłoszoną pracą geodezyjną 17 listopada 2008 r. skarżącej doręczono rachunki dokumentujące okoliczność obciążenia skarżącej opłatami za czynności geodezyjne i kartograficzne, naliczonymi na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 19 lutego 2004 r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego. Ostatecznie, po przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie sprawy, skarżąca dokonała zapłaty ww. opłat 13 stycznia 2014 r.

Strona powołała treść art. 190 ust. 1 Konstytucji oraz sentencję wyroku Trybunału z 25 czerwca 2013 r., sygn. akt K 30/12. Wyjaśniła, że regulacja zawarta

w zakwestionowanym przez Trybunał art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowiła delegację ustawową do wydania m.in. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 19 lutego 2004 r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego. Trybunał Konstytucyjny

w swych orzeczeniach wielokrotnie wskazywał na to, że rozporządzenie oparte na niekonstytucyjnym przepisie prawa dzieli los ustawowego przepisu zawierającego delegację do jego wydania. W ocenie skarżącej skoro 12 lipca 2014 r. utracił moc obowiązującą art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, to

w tej samej dacie przestało obowiązywać również rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 19 lutego 2004 r. W relewantnym dla sprawy orzeczeniu Trybunał orzekł wprawdzie, że zakwestionowany przepis ustawy Prawo geodezyjne

i kartograficzne utraci moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od jego ogłoszenia, co w opinii skarżącej nie oznacza jednak, że orzeczenie Trybunału nie odnosi się do stanów faktycznych zaistniałych przed tą datą. Przepis art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ww. ustawy (a w ślad za nim ww. rozporządzenie) był przecież niekonstytucyjny już od chwili jego wydania. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdziło jedynie istnienie niezgodności tego przepisu z Konstytucją i uchyliło ten przepis z dniem

12 lipca 2014 r. Z wadliwego aktu prawnego nie wypływa zaś powinność zachowywania się w sposób zgodny z zawartymi w nim nakazami.

Wejście w życie negatywnego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego skutkuje tym, że należy przyjąć fikcję prawną, jakoby niekonstytucyjny przepis nigdy nie obowiązywał, a przynajmniej nie obowiązywał od chwili wejście w życie Konstytucji. Zgodnie z art. 60 pkt 7 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne stanowią niepodatkowe należności budżetowe. Jak stanowi zaś art. 67 ww. ustawy do spraw dotyczących należności,

o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Jednocześnie skarżąca wskazała na przepisy Ordynacji podatkowej regulujące kwestię nadpłaty.

W ocenie skarżącej z uwagi na powyższą argumentację zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Na potwierdzenie swojego stanowiska L. P. wskazała, że 14 października 2015 r. NSA rozstrzygnął spór skarżącej z Miastem Łódź powstały w analogicznych okolicznościach faktycznych (I OSK 54/14).

W wyroku tym Sąd w pełni podzielił stanowisko skarżącej co do skutków stwierdzenia niekonstytucyjności art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne

i kartograficzne, odpis którego przedłożyła w załączeniu do skargi.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko przedstawione

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2014.1647), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – j.t. Dz.U.2012.270 ze zm., określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.").

Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty S. z [...] r. odmawiającą L. P. zwrotu całości kwoty 7 252,02 zł. z tytułu opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne, uiszczonej 13 stycznia 2014 r., na podstawie rachunku nr 4160 z 17 listopada 2008 r. na kwotę 3679,43 zł. oraz rachunku nr 3047 z 31 lipca 2009 r. na kwotę 3572,59 zł.

Zasadniczą kwestią do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest to, czy udzielenie skarżącej informacji i materiałów niezbędnych do wykonania prac geodezyjnych zgodnie z zawartą 15 października 2008 r. z Powiatem S. umową nr 57/GM/2008 na wykonanie prac geodezyjno-kartograficznych związanych z modernizacją ewidencji gruntów w zakresie założenia ewidencji budynków i lokali na terenie gminy Skarżysko Kościelne (odpis umowy załączony do skargi) podlega opłatom ustalonym przez organy geodezyjno-kartograficzne na podstawie przepisów art. 40 ust. 3c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ww. ustawy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004 r. Rozstrzygnięcie powyższej kwestii pozwoli ocenić zasadność wniosku o nadpłatę.

Skarżąca kwestionuje zasadność wniesionych opłat geodezyjnych

i kartograficznych, a wniosek o zwrot nadpłaty L. P. uzasadniła faktem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt.

K 30/12 stwierdzającego niezgodność art. 40 ust. 5 pkt 1 lit b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.

W ocenie organu nie jest tak, jak zdaje się wynikać z wywodów skarżącej, że skoro skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego w postaci utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego bądź przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją następują

z mocy prawa, z chwilą wejścia w życie wyroku należy automatycznie przyjmować, że obowiązek wygasł lub nigdy nie zaistniał. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie organu brak jest zatem podstaw do zwrotu skarżącej uiszczonych opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne. Dlatego należy uznać, że opłaty naliczone za okres sprzed wejścia w życie ustawy nowelizującej, na podstawie przepisów rozporządzenia, wydanego w oparciu o przepis upoważniający, uznany za niezgodny z Konstytucją były pobrane legalnie i w żadnym wypadku podmioty wówczas korzystające z zasobów geodezyjnych nie mogą domagać się ich zwrotu.

W tym miejscu odnotować należy, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z

25 czerwca 2013 r. w sprawie sygn. akt K 30/12, którego sentencja została ogłoszona 11 lipca 2013 r. w Dz. U. poz. 805, po rozpoznaniu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności: art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287) z art. 92 ust. 1 w związku z art. 217 Konstytucji RP orzekł, że:

art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne

i kartograficzne jest niezgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP. Ponadto Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis ten traci moc obowiązującą z upływem

12 (dwunastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Zatem wyrok ten wszedł w życie 12 lipca 2014 r. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I intonacji zostały wydane po wejściu w życie wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Istota zagadnienia prawnego w niniejszej sprawie dotyczy skutku ex tunc albo ex nunc stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny sprzeczności badanego przepisu z Konstytucją, jeżeli jednocześnie Trybunał skorzysta z kompetencji przysługującej mu na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wchodzą w życie z chwilą ich ogłoszenia, jednak Trybunał może określić inny termin, nie dłuższy niż 18 miesięcy, utraty mocy obowiązującej przepisu niezgodnego z Konstytucją. Poza tym z stwierdzeniem Konstytucja milczy co do skutków skorzystania przez Trybunał Konstytucyjny z tej kompetencji. Nie budzi wątpliwości, że przepis traci moc z nadejściem wspomnianego terminu i nie może być stosowany do oceny nowych zdarzeń prawnych. Powstaje natomiast pytanie, czy po nadejściu terminu określonego w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego i utracie mocy obowiązującej przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją może on być stosowany do oceny zdarzeń prawnych mających miejsce wtedy, gdy przepis ten jeszcze obowiązywał. Jak wyżej zaznaczono organy wydawały decyzje po upływie terminu odroczenia mocy obowiązującej art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Rozważane zagadnienie prawne było też przedmiotem oceny innych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. Stanowisko Trybunału w tym zakresie zostało najpełniej wyrażone w wyroku z dnia 17 grudnia 2008 r., P 16/08 (OTK-A 2008,

nr 10, poz. 181), według którego odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej przepisów uznanych za niekonstytucyjne oznacza, że do dnia wskazanego w sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego przepisy te obowiązują, o ile wcześniej nie zostaną uchylone przez ustawodawcę. Ich obowiązywanie jest równoznaczne z koniecznością ich przestrzegania i stosowania przez wszystkich adresatów. Zgodnie bowiem z art. 190 ust. 1 Konstytucji, także to rozstrzygnięcie zamieszczone w tekście orzeczenia Trybunału jest nie tylko ostateczne, ale ma moc powszechnie obowiązującą. Odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej wadliwego aktu normatywnego oznacza, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego określa w odniesieniu do badanego stanu normatywnego skutki na przyszłość. W konsekwencji czynności dokonane na mocy zakwestionowanych przepisów nie mogą być z tej przyczyny skutecznie wzruszone. Dokonanie czynności prawnych na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne powoduje konieczność ochrony zaufania tych, którzy tych czynności dokonali. Stanowisko to zostało potwierdzone w późniejszym orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego.

Trybunał Konstytucyjny może dokonać przewidzianego w art. 190 ust. 3 Konstytucji odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej badanego przepisu wyłącznie wtedy, gdy za odroczeniem przemawia potrzeba ochrony innych istotnych wartości konstytucyjnych. O ile rozbieżność taka występuje co do oceny skuteczności ex tunc albo ex nunc "zwykłych" orzeczeń Trybunału, to w odniesieniu do orzeczeń odraczających termin utraty mocy obowiązującej przez normę prawną zgodnie przyjmuje się skuteczność orzeczenia Trybunału ex nunc. Uznanie, zgodnie z regułami intertemporalnymi, że prawem właściwym jest prawo obowiązujące w chwili zdarzenia (zasada tempus regit actum), sprawia, iż sytuacja wszystkich stron jest identyczna w tego samego rodzaju postępowaniach. Stanowisko przestawione wyżej jest konsekwencją akceptacji poglądu zaprezentowanego w uchwale Sądu Najwyższego z 16 października 2014 r. III CZP 67/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 22 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 984/12 (dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) podniósł, że tezę, iż orzeczenie wywiera skutki prawne od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, a więc na przyszłość, zaprezentował Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 31 stycznia 2001 r. P 4/99. Często też przywoływane jest w literaturze przedmiotu (por. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, J. Oniszczuk, Zakamycze

2004 r.) postanowienie TK z 21 marca 2000 r. (sygn. K 4/99, publ. OTK 2000,

Nr 2 poz. 65), w którym Trybunał wyraził pogląd: "nie ulega wątpliwości, iż bezpośrednim skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego (określonych przepisów lub norm) z Konstytucją, jest utrata mocy obowiązującej przepisów niezgodnych z konstytucją z dniem wejścia w życie orzeczenia Trybunału lub w innym terminie określonym przez Trybunał

(art. 190 ust. 3 zd. 1 Konstytucji)". Jak z tego wynika, z chwilą ogłoszenia wyroku

Trybunału niekonstytucyjny akt traci moc obowiązującą, ale był przez pewien czas elementem systemu prawnego i powstałe na jego podstawie stosunki prawne miały oparcie w ustawie, w myśl zasady tempus regis actum. W rozumieniu Trybunału termin "utrata mocy obowiązującej" nie jest tożsamy z uchyleniem określonego przepisu z mocą ex nunc, ani ze stwierdzeniem jego nieważności ex tunc. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje poglądy prawne zaprezentowane wyżej w wyrokach Trybunału, jak i sądów administracyjnych. W tym zawarte w wyroku NSA z 29.04. 2011 r., sygn. akt I OSK 1070/10, publ. Lex nr 1080864 oraz w wyroku WSA w Krakowie z 11.07.2014 r., sygn. akt II SA/Kr 738/14, zgodnie z którym w przypadku zastosowania przez Trybunał Konstytucyjny art. 190 ust. 3 Konstytucji, sądy, dokonując wyboru odpowiedniego środka procesowego, zobowiązane są brać pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnym przepisem, przyczyny naruszenia i znaczenia wartości konstytucyjnych naruszonych takim przepisem, powody, dla których Trybunał odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu, a także okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy

i konsekwencje stosowania lub odmowy zastosowania niekonstytucyjnego przepisu.

Sąd w rozpoznawanej sprawie uwzględnił zatem przedmiot regulacji prawnej, znaczenie naruszonego dobra (prawa organu do legalnego poboru opłat geodezyjnych i kartograficznych) przyczyny, dla których skarżąca uiszczała sporne należności. Sąd uwzględnił także charakter spornych opłat. Trybunał Konstytucyjny w wyroku sygn. akt K 30/12 stwierdził, że opłata geodezyjna jest daniną publiczną w rozumieniu art. 217 Konstytucji. W warunkach niniejszej sprawy Trybunał uznał za celowe jedynie przypomnienie, że daniną publiczną jest "przymusowe, bezzwrotne, powszechne świadczenie pieniężne o charakterze publicznoprawnym, stanowiące dochód państwa lub innego podmiotu publicznego, nakładane jednostronnie (władczo) przez organ publicznoprawny w celu zapewnienia utrzymania państwa (choć mogą mu towarzyszyć także inne cele, np. stymulacyjne, prewencyjne), które służy wypełnianiu zadań (funkcji) publicznych wynikających z Konstytucji i ustaw."

Mając na uwadze powyższe, Sąd w pełni podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które zaakceptowało uzasadnione stanowisko Starosty, że wyrok z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt K 30/12,w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne jest niezgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, nie miał wpływu na wynik niniejszej sprawy. Przepis uznany przez Trybunał za niezgodny ze wskazanymi normami Konstytucji zawierał upoważnienie do określenia, przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej, w drodze rozporządzenia, wysokości opłat za czynności związane z prowadzeniem państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (...). W motywach orzeczenia Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że sama zasadność ponoszenia opłat nie budzi wątpliwości. Nie został zakwestionowany przepis

art. 40 ust. 3c (w stanie prawnym obowiązującym w dacie orzekania przez Trybunał) ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgodnie z którym udostępnianie danych

i informacji, map i innych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego, wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego oraz wykonywanie innych czynności jest odpłatne. Trybunał poddał analizie regulacje zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004 r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego. Sformułował opinię, że odroczenie utraty mocy obowiązującą z upływem 12 (dwunastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej przepisu

art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne ,,ma na celu ograniczoną w czasie minimalizację negatywnych systemowo następstw stwierdzenia niekonstytucyjności, przez ochronę zasad konstytucyjnych, które w warunkach niniejszej sprawy są przedkładane ponad hierarchiczną zgodność systemu prawnego. ...Wskazanie w sentencji na inną datę utraty mocy obowiązującej niż dzień ogłoszenia niniejszego wyroku jest niezbędne dla zapewnienia niezakłóconego poboru opłat związanych z udostępnianiem danych

i informacji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Należy podkreślić, że sama zasadność ponoszenia przedmiotowo istotnych opłat nie budzi wątpliwości. Przyjęcie innego rozwiązania skutkowałoby nieuprawnionym przysporzeniem majątkowym po stronie osób prowadzących zarobkowo działalność geodezyjną i kartograficzną kosztem ogółu jednostek, na które zostałby przeniesiony ciężar finansowy związany z eksploatacją państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego przez podmioty prowadzące określony rodzaj działalności gospodarczej. Ponadto utrata mocy obowiązującej upoważnienia ustawowego wraz z ogłoszeniem niniejszego wyroku, a w konsekwencji utrata mocy obowiązującej rozporządzenia z 2004 r., mogłaby doprowadzić do powstania luki konstrukcyjnej. Korzystające z państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego podmioty byłyby bowiem nadal zobowiązane do dokonania czynności konwencjonalnej, zarazem jednak brak byłoby - na gruncie obowiązujących przepisów prawa geodezyjnego - normy określającej jak należy postąpić aby dokonać tejże czynności oraz w jakich wypadkach jest ona dokonywana, a w jakich nie."

W dniu 5 czerwca 2014 r. uchwalona została ustawa o zmianie ustawy Prawo Geodezyjne i kartograficzne oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 4 lipca 2014 r., poz. 897), która weszła w życie z dniem

12 lipca 2014 r. W ustawie tej ustawodawca wypełnił wskazówki wynikające z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, stanowiąc przepisy dotyczące wysokości, zasad oraz trybu poboru opłat za udostępniania danych i informacji z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w taki sposób, by były zgodne z konstytucją. Stosownie do obowiązującego od 12 lipca 2014 r. przepisu art. 40a ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie pobiera się opłat za udostępnianie wykonawcy prac geodezyjnych lub prac kartograficznych materiałów zasobu – w przypadku prac geodezyjnych lub prac kartograficznych wykonywanych w celu realizacji określonych w ustawie zadań organów administracji geodezyjnej

i kartograficznej lub Głównego Geodety Kraju, po podpisaniu umowy w sprawie udzielenia zamówienia publicznego obejmującego takie prace. Nie ulega zatem wątpliwości, że w obecnym stanie prawnym, który należy zastosować przy rozstrzygnięciu niniejszej sprawy, stosownie do cytowanego przepisu

art. 40a ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organ prowadzący państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, nie ma podstaw prawnych do pobrania od skarżącej opłat za udostępnienie jej materiałów zasobu. W art.12 ww. ustawy ustawodawca wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie ustawy, związanych z koniecznością poniesienia opłaty, jeżeli zachodzi różnica pomiędzy wysokością opłaty wynikającą z przepisów ustawy zmienianej w art.1, w brzmieniu dotychczasowym, a opłata wynikającą z przepisów ustawy zmienianej w art.1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, pobiera się opłatę niższą.

Skoro w dacie uiszczenia należności przez skarżącą obowiązywały przepisy art. 40 ust. 3c oraz ust. 5a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, dające podstawę poboru tych opłat, przy czym nie jest kwestionowana w sprawie ich wysokość, tylko zasadność ich poboru, to stan faktyczny tej sprawy nie wypełnia dyspozycji art.12 tej ustawy. Skarżąca kwestionuje zatem zasadność pobrania opłat geodezyjnych, z których poboru według znowelizowanej ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, byłaby zwolniona.

Uznać należy, że opłaty naliczone za okres sprzed wejścia w życie ustawy nowelizującej, na podstawie przepisów rozporządzenia, wydanego w oparciu o przepis upoważniający, uznany za niezgodny z Konstytucją, były pobrane legalnie i w żadnym wypadku podmioty wówczas korzystające z zasobów geodezyjnych nie mogą domagać się ich zwrotu. Zatem wyrażone w powyższym zakresie stanowisko organu uznające za zwrot tych należności za niezasadny, jest zgodne z prawem.

W konsekwencji wyżej zaprezentowanej oceny prawnej, zarzuty skargi oparte na naruszeniu art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 138 § 1 pkt 1, pkt 2 k.p.a.,

art. 135 p.p.s.a. – nie zasługują na uwzględnieniu. Tym samym Sąd w składzie tu orzekającym nie zaakceptował argumentacji prawnej skarżącej popartej wyrokiem Naczelnego Sądu Adminsiatrcyjnego z 14 października 2015 r. sygn. akt I OSK 54/14.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.