Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 453/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 182
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 27 sierpnia 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon /spr./ sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. WSA Rafał Wolnik Protokolant starszy sekretarz sądowy Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy Tarnowo Podgórne od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Po 620/12 w sprawie ze skargi G. K. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 14 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Po 620/12, po rozpoznaniu skargi G. K. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 17 maja 2011 r. nr IX/101/2011 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stwierdził nieważność § 31 pkt 3 zaskarżonej uchwały.

Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

G. K. wezwała Wójta Gminy Tarnowo Podgórne do usunięcia naruszenia prawa przez zmianę § 31 ust. 3 uchwały Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 17 maja 2011 r. nr IX/101/2011 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowościach Tarnowo Podgórne i Góra, w taki sposób, aby do czasu wybudowania i uruchomienia systemu kanalizacyjnego możliwe było odprowadzanie ścieków bytowych do szczelnych, bezodpływowych zbiorników na nieczystości, z których ścieki te będą regularnie wywożone przez koncesjonowane firmy, do miejsc wskazanych przez służby gminne. Podała, że jest właścicielką nieruchomości objętych planem, które zostały przeznaczone pod zabudowę jednorodzinną, jednakże nie ma tam doprowadzonej sieci kanalizacyjnej, a jej nie stać na doprowadzenie tej sieci do nieruchomości na własny koszt. Tymczasem miejscowy plan nie przewiduje innego sposobu odprowadzania ścieków bytowych niż za pośrednictwem tej sieci. Zatem na chwilę obecną brak jest możliwości odprowadzania ścieków, i tym samym uzyskanie pozwolenia na budowę będzie utrudnione.

W odpowiedzi uchwałą nr XIII/146/2011 z 28 czerwca 2011 r. Rada Gminy Tarnowo Podgórne odmówiła dokonania żądanej przez skarżącą zmiany. Organ zauważył, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ustalił nieruchomości skarżącej docelowo pod: zabudowę mieszkaniową (MN), tereny zieleni urządzonej z systemem wód powierzchniowych (ZP/WS) oraz komunikacją wewnętrzną (KDW). Określa on nadto obowiązek podłączenia nowej zabudowy do sieci wodno-kanalizacyjnej. Plan ten nie ogranicza jednak w żaden sposób dotychczasowego sposobu korzystania z działki i nie narusza prawa własności. Z kolei, zgodnie z opinią właściciela sieci Gospodarki Komunalnej TP-KOM Sp. z o.o. istnieje aktualnie techniczna możliwość rozbudowy sieci kanalizacji sanitarnej i podłączenia do niej planowanych budynków. Według istniejącej dokumentacji technicznej Gospodarka Komunalna TP-KOM Sp. z o.o. wyceniła koszt realizacji brakującego odcinka kolektora kanalizacji sanitarnej na ul. Szkolnej na kwotę 1 mln zł. Spółka ta zaplanowała realizację przedmiotowego zadania na lata 2012–2013. W celu przyspieszenia realizacji tego zadania istnieje możliwość partycypacji w kosztach przez właścicieli gruntu. Organ wyjaśnił, iż plan miejscowy dopuszcza zbiorniki bezodpływowe tylko na terenie 5 siedlisk rolniczych. Są to pojedyncze gospodarstwa, zlokalizowane w oderwaniu od zabudowy i w znacznym oddaleniu od sieci kanalizacyjnej. Nie doszło zatem do naruszenia konstytucyjnej zasady równości.

G. K. w skardze wniosła o stwierdzenie nieważności § 31 ust. 3 planu miejscowego, zarzucając powyższej uchwale naruszenie:

1. art. 140 ustawy – Kodeks cywilny w związku z art. 34 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane poprzez pozbawienie skarżącej na czas nieokreślony możliwości korzystania z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem,

2. art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu porządku i czystości w gminach poprzez uniemożliwienie skarżącej wyposażenia nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, mimo że podłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej jest, ze względu na odległość do kolektora sanitarnego, nieuzasadnione,

3. art. 32 Konstytucji RP, poprzez przyznanie większości mieszkańców Tarnowa Podgórnego możliwości podłączenia się do sieci kanalizacyjnej za darmo, a w stosunku do części właścicieli nieruchomości gmina wyraziła nawet zgodę na stosowanie bezodpływowych zbiorników na ścieki; skarżąca jest natomiast zmuszona wybudować odcinek sieci kanalizacyjnej o długości ok. 1,2 km we własnym zakresie.

W uzasadnieniu skarżąca powtórzyła wcześniejszą argumentację podnosząc dodatkowo, że w jej ocenie realizacja przedmiotowego odcinka sieci kanalizacyjnej w latach 2012–2013 wydaje się mało prawdopodobna, bowiem już od 10 lat gmina oświadcza, iż sieć ta zostanie wybudowana. Tymczasem, wobec braku sieci kanalizacyjnej, do czasu jej wybudowania skarżąca nie może korzystać z nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem, tj. wybudować na niej dom mieszkalny. Doszło zatem do naruszenia jej prawa własności, gdyż nie jest możliwe spełnienie wymogów z art. 34 ust. 3 pkt 3a ustawy – Prawo budowlane.

Następnie skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w piśmie z 28 października 2011 r.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Tarnowo Podgórne wniosła o jej oddalenie podnosząc, iż ustalenia planów miejscowych wprowadzają często ograniczenia w zakresie określonym w art. 140 ustawy – Kodeks cywilny. Wtedy właściciel może korzystać z gruntu tylko w tak zakreślonych granicach. Ustalenia planów miejscowych kształtują bowiem wraz z innymi przepisami sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Zdaniem organu nie jest uzasadniony zarzut pozbawienia skarżącej możliwości korzystania ze swej działki zgodnie z przeznaczeniem. W wyniku uchwalenia planu miejscowego nieruchomość ta wykorzystywana dotąd na cele rolnicze, została przeznaczona na cele budowlane pod zabudowę jednorodzinną. Na mocy art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nieruchomości, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do momentu ich zagospodarowania zgodnie z planem. Brak więc jakichkolwiek przeszkód w obecnym rolniczym wykorzystywaniu nieruchomości przez skarżącą. Wskazano także, że skarżąca posiada zbiornik bezodpływowy i do niego odprowadza ścieki zatem zarzut, iż nie może ona odprowadzać ścieków bytowych nie jest uzasadniony. Dalej organ wskazał, że § 4 ust. 1 pkt 6 zaskarżonego planu ustala zachowanie istniejących budynków mieszkalnych. Skoro zatem plan ten nie określa czasu, w jakim ma nastąpić zmiana z dotychczasowego wykorzystania rolniczego na budowlane, to brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia zarzutów skarżącej. Podkreślono, że żaden przepis nie zobowiązuje też gminy do natychmiastowej realizacji infrastruktury technicznej na terenie którego wykorzystanie zostało zmienione planem miejscowym. Nadto w gminie powstała oczyszczalnia ścieków, która przygotowana jest na odbiór zarówno ścieków istniejących, jak i ścieków, które powstaną w wyniku rozbudowy infrastruktury. Podniesiono także, że w uzasadnieniu do uchwały z 28 czerwca 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zawarto informację o planowanej rozbudowie kanalizacji sanitarnej na ul. Szkolnej w latach 2012–2013. Zatem uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie nakłada na skarżącą obowiązku natychmiastowej zmiany przeznaczenia nieruchomości. Zdaniem organu nie występuje też sprzeczność przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminie z § 31 pkt 3 zaskarżonej uchwały. Działka skarżącej wykorzystywana jest bowiem na cele rolnicze, a skarżąca nie wystąpiła o pozwolenie na budowę. Organ zauważył poza tym, iż gmina realizuje inwestycje z własnych środków przeznaczonych w budżecie, dbając o rozbudowę infrastruktury. Nie jest jednak możliwe zrealizowanie wszystkich mediów na terenach przeznaczonych pod budownictwo, zwłaszcza tam, gdzie doszło do zmiany przeznaczenia gruntu z rolniczego na budowlany. Wreszcie, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. Nr 72, poz. 747), przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek budowy urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Przedsiębiorstwo to na podstawie art. 21 powołanej ustawy opracowało plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych oraz kanalizacyjnych, z którego wynika, iż w latach 2012–2013 na ul. Szkolnej zostanie zbudowana sieć kanalizacyjna. Skarżąca ma wobec tego w świetle prawa zapewnioną możliwość podłączenia się do sieci kanalizacyjnej.

Wyrokiem z 24 listopada 2011 r. o sygn. akt II SA/Po 782/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę jako niezasadną.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że § 31 pkt 3 uchwały ogranicza wprawdzie skarżącą w wykonywaniu jej prawa własności, lecz zarazem ograniczenie to nie posiada charakteru trwałego. Zdaniem Sądu czasowe wyłączenie możliwości zabudowy nieruchomości, przeznaczonej w planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane, wraz z uzależnieniem jej od stworzenia podstawowej infrastruktury, w tym wypadku sieci kanalizacyjnej, mieści się w dopuszczalnych granicach ingerowania we własność, gdyż nie narusza ono jej istoty. Ograniczenie nie jest rozwiązaniem docelowym, ponieważ gmina zamierza objąć zasięgiem sieci kanalizacyjnej także działki należące do skarżącej.

Sąd zwrócił uwagę, iż wedle art. 3 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 czerwca 200 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków zbiorowe zaopatrzenie w wodę jest zadaniem własnym Gminy, która ponadto ustala kierunki rozwoju sieci m.in. w planie zagospodarowania przestrzennego. Uszczegółowieniem tych wytycznych jest z kolei wieloletni plan rozwoju oraz modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, o jakim mowa w art. 21 powołanej ustawy. Taki plan posiada już charakter konkretny, gdyż w świetle art. 21 ust. 2 pkt 2, 4 i 5 cytowanej ustawy powinien precyzować m.in. przedsięwzięcia do zrealizowania oraz źródła ich finansowania. Dodatkowo, na mocy art. 15 ust. 1 tejże ustawy, na przedsiębiorstwie wodociągowo-kanalizacyjnym ciąży obowiązek zapewnienia budowy urządzeń ustalonych w planie miejscowym i planie, o jakim mowa w art. 21 tej ustawy.

Sąd wskazał, iż uchwałą nr IV/18/2010 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 30 grudnia 2010 r. został zatwierdzony plan inwestycyjny na lata 2011–2013 dotyczący rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej na terenie Gminy. Plan ten obowiązuje od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. Do powołanej uchwały załączono szczegółowy wykaz inwestycji, który pod poz. 8 na rok 2012 obejmuje także wykonanie kanalizacji sanitarnej w rejonie ul. Szkolnej. Zdaniem Sądu informacje dotyczące przedsięwzięcia są w tej mierze konkretne oraz wskazują źródło ich finansowania. Nadto okres pozostały do wykonania przedmiotowej inwestycji nie jest zbyt długi, a zatem również ograniczenie prawa własności skarżącej nie powinno być nadmiernie uciążliwe.

W dalszej części uzasadnienia Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być nadal wykorzystywane w dotychczasowy sposób aż do momentu, kiedy zostaną zagospodarowane zgodnie z tym planem, o ile w jego treści nie postanowiono inaczej. Z kolei § 32 uchwały nr IX/101/2011 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 17 maja 2011 r. wskazuje, iż powołany akt prawa miejscowego nie przewiduje żadnych szczególnych uregulowań w tej mierze. Wobec tego plan ten wkracza w prawo własności skarżącej tylko na przyszłość, potencjalnie. Nie wywoła on natomiast skutku już teraz w postaci prawnego obowiązku dostosowania się do wprowadzonych zmian. Biorąc zatem pod uwagę dotychczasowe wnioski, Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu administracji publicznej cech nadużycia władztwa planistycznego.

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej G. K., wyrokiem z 1 czerwca 2012 r. (sygn. akt II OSK 684/12) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

NSA uwzględnił zarzut naruszenia prawa materialnego polegający na niewłaściwym zastosowaniu przez Sąd I instancji art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak i art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 64 Konstytucji i art. 140 ustawy – Kodeks cywilny.

NSA nie zgodził się ze stanowiskiem, iż czasowe wyłączenie możliwości zabudowy nieruchomości przeznaczonej w planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane wraz z uzależnieniem jej od stworzenia podstawowej infrastruktury, w tym wypadku sieci kanalizacyjnej, mieści się w dopuszczalnych granicach ingerowania we własność, gdyż nie narusza ono jej istoty. Sąd I instancji wprowadził nieznane dotąd kryterium oceny naruszenia kwestionowaną uchwałą interesu prawnego skarżącego, a związane z czasowością takiego naruszenia. Przy czym Sąd I instancji powołał się na uchwałę o zatwierdzeniu Planu inwestycyjnego na lata 2011–2013 w zakresie rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej na trenie Gminy Tarnowo Podgórne, która to uchwała nie jest aktem prawa miejscowego. Skarżąca nie ma również żadnej prawnej możliwości domagania się realizacji tej uchwały w wyznaczonym okresie, a niezrealizowanie rozbudowy sieci określonej spornym Planem inwestycyjnym w wyznaczony okresie nie pociąga żadnych negatywnych konsekwencji dla gminy, co w istocie prowadzi do wniosku, że nie można oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały uzależniać od zdarzenia przyszłego, a niepewnego. Oddalenie skargi na zaskarżoną uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w takim przypadku pozbawia skarżącą jakiejkolwiek ochrony prawnej w sytuacji, gdyby przedmiotowy Plan inwestycyjny nie został zrealizowany.

NSA wskazał nadto, że oceniając zaskarżoną uchwałę należy mieć na uwadze przepis art. 147 p.p.s.a., który określa formę wyroku uwzględniającego skargę na uchwały lub akty, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. Uwzględnienie skargi na podstawie tego przepisu polega na stwierdzeniu nieważności uchwały lub aktu w całości lub w części, albo na stwierdzeniu, że zaskarżona uchwała lub akt zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Stosownie do art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nieważna jest uchwała jednostki samorządu terytorialnego sprzeczna z prawem. Z kolei art. 91 ust. 4 tej ustawy przewiduje, że w wypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały, lecz tylko wskazuje się, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Należy przyjąć, że każde "istotne naruszenie prawa" aktem organów gmin, powiatów, województw oraz związków gmin i związków powiatów oznacza ich nieważność. W wypadku ustalenia, że zaskarżony akt został wydany z istotnym naruszeniem prawa, uwzględnienie skargi na podstawie art. 147 p.p.s.a. będzie polegać na stwierdzeniu jego nieważności (całości lub części), w innym zaś wypadku należy skargę oddalić w trybie art. 151 p.p.s.a. Tymczasem Sąd I instancji mówi o naruszeniu prawa, które nie posiada charakteru trwałego, co jest nieprecyzyjnym stwierdzeniem, albowiem nie wiadomo czy jest to naruszenie istotne czy też nie.

Tereny skarżącej przeznaczono pod budownictwo mieszkaniowe jednocześnie nie zapewniając możliwości zaopatrzenia wszystkich tych terenów w bezodpływowy zbiornik ścieków. Przy czym, zdaniem NSA, nie można w tym wypadku uznać, że skoro skarżąca posiada już zbiornik bezodpływowy na jednej z działek, z którego aktualnie korzysta, to już ma zapewnioną możliwość odprowadzania ścieków także do innych działek przeznaczonych w planie pod budownictwo mieszkaniowe. W ocenie NSA niedopuszczalne jest przeznaczanie w planie działek pod zabudowę mieszkaniową, a równocześnie nierozwiązanie problemu ścieków bytowych dla planowanych domów do czasu zaprowadzenia kanalizacji sanitarnej na danym obszarze.

Dalej Sąd wskazał, że w myśl § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w razie braku warunków przyłączenia sieci kanalizacyjnej, działka może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m³ na dobę. Jeżeli ilość ścieków jest większa od 5 m³, to ich gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej opinii właściwego terenowo inspektora ochrony środowiska. Powyższe odpowiada treści art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który określając obowiązki właścicieli nieruchomości w zakresie utrzymania czystości i porządku, nakazał przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Sąd zauważył, że przywołane unormowanie pozostaje w zgodzie z przepisami dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 21 maja 1991 r., dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych (Dz.U.UE.L. z 1991 r. Nr 135, poz. 40 ze zm.), która nałożyła na państwa członkowskie UE obowiązek budowy we wszystkich aglomeracjach systemów zbierania ścieków komunalnych. W przypadku gdy ustanowienie systemu zbierania nie jest uzasadnione, jako że nie przyniosłoby korzyści dla środowiska lub powodowałoby nadmierne koszty, należy zastosować pojedyncze systemy lub inne właściwe systemy zapewniające ten sam poziom ochrony środowiska (art. 3 ust. 1 dyrektywy). Z treści powyższych przepisów wynika dopuszczenie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, stosowania zbiorników bezodpływowych, których stosowanie z założenia odpowiada kanalizacji sanitarnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, iż władztwo planistyczne gminy generalnie nie uzasadnia wprowadzania zakazu wyposażania terenów przeznaczonych w planie na rozwój budownictwa mieszkaniowego w elementarne wyposażenie, a w szczególności w szczelne, bezodpływowe zbiorniki.

Sąd I instancji nie przeprowadził właściwej kontroli legalności zaskarżonej uchwały. Doszło do naruszenia prawa materialnego polegającego na niewłaściwym zastosowaniu przez Sąd I instancji art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak i art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 64 Konstytucji i art. 140 ustawy – Kodeks cywilny, albowiem nie oceniono w sposób należyty, w szczególności w oparciu o powołane wyżej przepisy prawa materialnego, czy przyjęte rozwiązania planistyczne przeznaczające nieruchomości (działki) skarżącej pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną (inne niż ta nieruchomość, na której zlokalizowany jest już zbiornik bezodpływowy na ścieki sanitarne) ograniczają jej wykonywanie prawa własności w zakresie planowanej zabudowy ww. działek i nie oceniono w tym kontekście istotności tych naruszeń. Oceny czy kwestionowane rozwiązania planistyczne naruszają w sposób istotny prawo, nie można wyłącznie opierać na uchwale Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 30 czerwca 2010 r. nr IV/18/2010 w sprawie zatwierdzenia Planu inwestycyjnego na lata 2011–2013, rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na terenie gminy Tarnowo Podgórne. Wieloletni plan inwestycyjny zatwierdzony uchwałą na podstawie art. 21 ust. 1 i 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków jest bowiem tylko wewnętrznym planem przedsiębiorstwa, a nie planem publicznym gminy. Podjęcie uchwały przez radę gminy w tym zakresie jest aktem zatwierdzenia planu, a nie formą jego kreacji. Z tych względów NSA uchylił zaskarżony wyrok na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.

Urzędu Gminy Tarnowo Podgórne złożył do WSA pismo z 10 października 2012 r. do którego dołączył kopię pozwolenia z 5 maja 2006 r. na budowę kolektora kanalizacji sanitarnej w ul. Szkolnej w Tarnowie Podgórnym oraz informację prezesa Tarnowskiej Gospodarki Komunalnej TP-KOM Sp. z o.o. o planowanym na I kwartał 2013 r. ogłoszeniu przetargu na realizację przedmiotowego odcinka sieci kanalizacji sanitarnej.

Pełnomocnik G. K. na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. dodatkowo podniósł zarzut sprzeczności planu z § 172 Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Tarnowo Podgórne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku wskazał na unormowanie art. 190 p.p.s.a. i podzielił stanowisko NSA, iż niedopuszczalne jest przeznaczanie w planie działek pod zabudowę mieszkaniową, a równocześnie nierozwiązanie problemu ścieków bytowych dla planowanych domów, do czasu zaprowadzenia kanalizacji sanitarnej na danym obszarze. Zwłaszcza, iż szereg przepisów prawa przewiduje możliwość odprowadzenia ścieków z budynków przeznaczonych na pobyt ludzi do bezodpływowych zbiorników lub oczyszczalni przydomowych, w sytuacji gdy brak jest warunków przyłączenie tych budynków do sieci kanalizacyjnej. Zgodnie z § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w razie braku warunków przyłączenia sieci kanalizacyjnej działka może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m³ na dobę. Jeżeli ilość ścieków jest większa od 5 m³, to ich gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej opinii właściwego terenowo inspektora ochrony środowiska. Uregulowanie to jest zgodne z treścią art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz art. 3 ust. 1 dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 21 maja 1991 r., dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych.

Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny władztwo planistyczne gminy generalnie nie uzasadnia wprowadzania zakazu wyposażania terenów przeznaczonych w planie na rozwój budownictwa mieszkaniowego w elementarne wyposażenie, a w szczególności w szczelne, bezodpływowe zbiorniki, których zastosowanie dopuszczają przepisy powszechnie obowiązując. Tymczasem organ planistyczny nie uzasadnił dlaczego wprowadził takie ograniczenie w zaskarżonym planie miejscowym, które faktycznie uniemożliwia skarżącej zagospodarowanie należących do niej działek zgodnie z przeznaczeniem do czasu wybudowania sieci kanalizacyjnej.

Fakt przyjęcia przez Radę Gminy Tarnowo Podgórne uchwały z 30 czerwca 2010 r. nr IV/18/2010 w sprawie zatwierdzenia planu inwestycyjnego na lata 2011–2013, rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na terenie gminy Tarnowo Podgórne, nie ma wpływu na ocenę skali naruszenia uprawnień właścicielskich skarżącej. Przyjęcie powyższego planu inwestycyjnego, a także uzyskanie pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej nie gwarantują skarżącej, iż będzie mogła zagospodarować działki zgodnie z ich przeznaczeniem na cele budowlane czego, co jest bezsporne, na ten moment uczynić nie może. Ponieważ uchwała z 30 czerwca 2010 r. w sprawie zatwierdzenia planu inwestycyjnego na lata 2011–2013, rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na terenie gminy Tarnowo Podgórne jest wewnętrznym planem przedsiębiorstwa a nie planem publicznym gminy, to stronie skarżącej nie przysługują żadne środki prawne umożliwiające wyegzekwowanie realizacji tego planu.

Zdaniem Sądu I instancji § 31 ust. 3 (powinno być "§ 31 pkt 3") uchwały Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 17 maja 2011 r. nr IX/101/2011 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowościach Tarnowo Podgórne i Góra, w zakresie w jakim uniemożliwia aktualnie skarżącej zagospodarowanie należących do niej działek zgodnie z przeznaczeniem określonym w tym planie, został przyjęty z istotnym naruszeniem przepisów art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak i art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 64 Konstytucji i art. 140 ustawy – Kodeks cywilny, co uzasadniało stwierdzenie jego nieważności na podstawie art. 147 p.p.s.a.

Dodatkowo Sąd zauważył, że § 31 ust. 3 (powinno być "§ 31 pkt 3") zaskarżonej uchwały w zakresie w jakim uniemożliwia odprowadzanie ścieków do bezodpływowych zbiorników z wyjątkiem zabudowy siedliskowej położnej na terenach 1R, 15R, 17R i 22R, pozostaje w oczywistej sprzeczności z § 172 Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Tarnowo Podgórne, zgodnie z którym do czasu wybudowania kanalizacji sanitarnej ścieki należy gromadzić w szczelnych zbiornikach bezodpływowych z wywożeniem ich do punktów zlewnych ścieków przy oczyszczalniach lub na końcówkach kolektorów sanitarnych. Tym samym Studium przewidywało możliwość gromadzenia na terenie Gminy Tarnowo Podgórne ścieków w zbiornikach bezodpływowych w do czasu wybudowania kanalizacji.

Tryb procedury planistycznej powoduje, że organy planistyczne zobowiązane są do zachowania zgodności projektu planu miejscowego ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu, a postępowanie nie zostało zakończone do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (art. 4 ust. 2 tej ustawy), obowiązkiem rady gminy jest stwierdzenie zgodności między treścią studium, a treścią uchwalanego planu miejscowego i kwestia ta podlegała ocenie Sądu. Jakkolwiek studium nie ma mocy aktu powszechnie obowiązującego, nie jest zatem aktem prawa miejscowego, lecz jednak jako akt planistyczny określa politykę przestrzenną gminy i bezwzględnie wiąże organy gminy przy sporządzeniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan zagospodarowania przestrzennego ma stanowić uszczegółowienie zapisów zawartych w studium, a nie ich dowolną interpretację czy wręcz całkowitą zmianę.

Przyjęcie zapisów planu miejscowego niezgodnych z obowiązującymi ustaleniami studium stanowi naruszenie zasad sporządzania planu, co w konsekwencji powoduje nieważność tych zapisów w całości lub części – art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z tych względów Sąd orzekł o nieważności § 31 pkt 3 zaskarżonej uchwały w oparciu o art. 147 p.p.s.a.

Rada Gminy Tarnowo Podgórne w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wniosła o jego uchylenie w całości i orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 p.p.s.a, poprzez oddalenie skargi G. K. w całości ewentualnie stwierdzenie nieważności w całości zaskarżonej uchwały Rady Gminy. Wniosła również o zasądzenie na rzecz organu administracyjnego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

I. naruszenie prawa materialnego:

1. przez niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez wadliwe uznanie Sądu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie powyżej określonych norm prawnych i wyrażenie poglądu przez WSA w Poznaniu, że w razie braku warunków przyłączenia sieci kanalizacyjnej działka może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m3 na dobę. Jeśli ilość ścieków jest większa od 5 m3, to ich gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej opinii właściwego terenowo inspektora ochrony środowiska. W ocenie organu administracyjnego przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 nie rozróżnia bezpośrednio sytuacji, w której istnieją podstawy do budowy sieci kanalizacyjnej lecz sieć taka nie jest jeszcze zrealizowana, ani sytuacji właścicieli nieruchomości w razie planowania przez gminę budowy sieci, bądź zaniechania takich planów, mimo istnienia podstaw do budowy sieci. Przepis zaś § 26 ust. 3 miałby zastosowanie tylko wtedy, gdyby G. K. wystąpiła do właściwego organu z wnioskiem o pozwolenie na budowę. Z akt sprawy niewątpliwie wynika, iż takie postępowanie nie zostało wszczęte.

2. przez błędną wykładnię § 172 Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Tarnowo Podgórne poprzez uznanie, że zaskarżony § 31 pkt 3 uchwały Rady Gminy Tarnowo Podgórne z 17 maja 2011 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowościach Tarnowo Podgórne i Góra, w zakresie w jakim uniemożliwia odprowadzanie ścieków do bezodpływowych zbiorników, z wyjątkiem zabudowy siedliskowej położonej na terenach 1R,15R, 17R i 22R, pozostaje w oczywistej sprzeczności z § 172 Studium, zgodnie z którym do czasu wybudowania kanalizacji sanitarnej, ścieki należy gromadzić w szczelnych zbiornikach bezodpływowych z wywożeniem ich do punktów zlewnych ścieków przy oczyszczalniach lub na końcówkach kolektorów sanitarnych. Zdaniem Sądu I instancji, przywołane postanowienie Studium przewiduje możliwość gromadzenia na terenie Gminy Tarnowo Podgórne ścieków w zbiornikach bezodpływowych do czasu wybudowania kanalizacji. W ocenie organu administracyjnego przepis § 172 należy interpretować całkowicie odmiennie. Przepis ten bowiem umieszczony jest w rozdziale 8.2 Studium zatytułowanym "System kanalizacji sanitarnej". Przepis § 167 Studium stanowi o odprowadzaniu ścieków z terenu Gminy Tarnowo Podgórne poprzez rozwój kanalizacji sanitarnej, zaś § 172 odnosi się do istniejącej zabudowy, która nie jest podłączona do sieci kanalizacyjnej stanowiąc, że "Do czasu wybudowania sieci kanalizacji sanitarnej, ścieki należy gromadzić w szczelnych zbiornikach bezodpływowych...". Sformułowanie "gromadzić" dotyczy tych gospodarstw domowych, które aktualnie istnieją i posiadają zbiorniki bezodpływowe na ścieki. Tak wlec zaskarżona uchwała Rady Gminy w § 31 pkt 3 odnosi się do stanów faktycznych, o których mowa w § 167 Studium, nie do sytuacji, których dotyczy zapis zawarty w § 172.

3. przez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przez wadliwe uznanie, że przyjęcie zapisów planu miejscowego niezgodach z obowiązującymi ustaleniami Studium stanowi naruszenie zasad sporządzania planu, co w konsekwencji powoduje nieważność tych zapisów w całości lub w części. Wbrew twierdzeniom Sądu zapisy planu miejscowego są spójne z postanowieniami Studium, a w szczególności brak jest sprzeczności § 31 pkt 3 planu miejscowego z § 172 Studium, jak też z jakimkolwiek jego zapisem.

4. przepisów art. 43 ust. 1–4 ustawy – Prawo wodne poprzez niezastosowanie tego przepisu prawa, który jednoznacznie nakłada na gminy obowiązek budowy sieci kanalizacyjnej oraz art. 3 ust. 1, art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), poprzez niezastosowanie tych przepisów, które nakładają na gminę obowiązek do ustalenia kierunków rozwoju sieci kanalizacji sanitarnej w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz nakładają obowiązek na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne do zapewnienia budowy urządzeń kanalizacyjnych ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i przez to przyjęcie, że zatwierdzenie przez Radę Gminy Tarnowo Podgórne uchwały z 30 czerwca 2010 r. nr IV/18/2010 w sprawie zatwierdzenia planu inwestycyjnego na lata 2011–2013 rozbudowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na terenie gminy Tarnowo Podgórne, nie ma wpływu na ocenę istnienia naruszenia uprawnień właścicielskich G. K.. Zgodnie z przywołanym wyżej przepisem art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Jednoznacznie wynika z tego, że w pierwszej kolejności powstaje studium, następnie plan, a dopiero na ich podstawie realizacja infrastruktury technicznej. Niezrealizowanie w chwili obecnej kanalizacji nie wynika więc z braku warunków technicznych, bądź czynników ekonomicznych, lecz z kolejności działań wyznaczonych przepisami prawa. Zgodnie z planem inwestycyjnym, kanalizacja sanitarna na przedmiotowym obszarze realizowana będzie w pierwszym kwartale roku 2013, a więc kwestionowany przepis zaskarżonego planu miejscowego wręcz chroni ekonomiczny interes pani G. K. przed bezcelowym inwestowaniem w zbiornik bezodpływowy.

II. naruszenie przepisów postępowania:

– art. 3 § 1, art. 147 p.p.s.a. w związku z art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 15, art. 20 ust. 1 i 2, art. 28 ust. 1 u.p.z.p. przejawiające się tym, że Sąd w wyniku kontroli aktu prawa miejscowego, niezasadnie uchylił wyłącznie § 31 ust. 3 zaskarżonej uchwały, co powoduje, że cały akt prawa miejscowego jest niewykonalny i powinien zostać uchylony. Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p., w planie miejscowym należy obowiązkowo określić m.in. zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Stwierdzenie więc nieważności tylko § 31 pkt 3 planu miejscowego jest niewątpliwie chybione. Już fakt zmiany przeznaczenia znacznych powierzchni gruntów z rolniczych na budowlane, świadczy o wyważeniu przez organ administracyjny zarówno interesu obywateli jak i interesu gminy. Obowiązek wnikliwego wyważenia interesów indywidualnych i interesu gminy łączy się nierozerwalnie z nakazem rzetelnego i wszechstronnego wyjaśnienia i rozważenia okoliczności sprawy i w konsekwencji wydania rozstrzygnięcia w zgodzie z obowiązującym porządkiem prawnym, co w niniejszej sprawie wydaje się, że nie zostało zachowane.

Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Jako niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. O konieczności zastosowania wymienionych przepisów w stanie faktycznym niniejszej sprawy wypowiedział się w sposób wiążący Naczelny Sąd Administracyjny, co zgodnie z art. 190 p.p.s.a. determinowało ocenę prawną Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ponownie rozpoznającego sprawę. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając poprzedni wyrok z 24 listopada 2011 r. stwierdził naruszenie przez WSA przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy oraz § 26 wymienionego rozporządzenia i wskazał, że niedopuszczalne jest przeznaczanie w planie działek pod zabudowę mieszkaniową, a równocześnie nierozwiązanie problemu ścieków bytowych dla planowanych domów do czasu zaprowadzenia kanalizacji sanitarnej na danym obszarze.

Zdaniem NSA z treści powyższych przepisów wynika dopuszczenie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wyposażania nieruchomości w zbiorniki bezodpływowe, których stosowanie z założenia odpowiada kanalizacji sanitarnej. Zaznaczył też, że władztwo planistyczne gminy generalnie nie uzasadnia wprowadzania zakazu zastosowania na terenach przeznaczonych w planie na rozwój budownictwa mieszkaniowego elementarnego wyposażenia, a w szczególności szczelnych, bezodpływowych zbiorników.

Wojewódzki Sąd kierując się taką wykładnią omawianych przepisów zasadnie więc przyjął, że przyjęte w § 31 pkt 3 zaskarżonej uchwały rozwiązanie uniemożliwia skarżącej zagospodarowanie należących do niej działek zgodnie z przeznaczeniem do czasu wybudowania sieci kanalizacyjnej, a tym samym stanowi istotne naruszenie art. 6 u.p.z.p., art. 5 ust. 1 pkt 2 wymienionej ustawy, § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz art. 64 Konstytucji RP i art. 140 k.c. – warunkujące stwierdzenie nieważności uchwały na podstawie art. 140 p.p.s.a. Zarzut kasacyjny dotyczący wymienionych przepisów został sformułowany wbrew treści art. 190 p.p.s.a. zdanie drugie stanowiącego, że nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Zaznaczyć należy, że nie ma racji autor skargi kasacyjnej twierdząc, że wobec uzupełnienia materiału dowodowego przy ponownym rozpoznawaniu sprawy doszło do takiej zmiany stanu faktycznego sprawy, że nieaktualne stało się związanie wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Dokonane przez Sąd Wojewódzki dodatkowe ustalenia co do treści Studium, jak też dowód w postaci pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej nie doprowadził do zmiany, czy podważenia tych wszystkich ustaleń faktycznych, które były istotne w sprawie i były podstawą stanu faktycznego do którego odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszym wyroku. W rezultacie przy rozstrzyganiu sprawy Sąd Wojewódzki obowiązany był zastosować te przepisy prawa, których wykładni dokonał Naczelny Sąd Administracyjny, przy uwzględnieniu związania wynikającego z art. 190 p.p.s.a.

Nietrafny okazał się zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 28 ust. 1 u.p.z.p. i § 172 Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Tarnowo Podgórskie.

Przede wszystkim należy zauważyć, że podstawową przyczyną stwierdzenia nieważności uchwały w zakwestionowanej części było naruszenie innych przepisów prawa materialnego. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd jedynie dodatkowo zwrócił uwagę na sprzeczność § 31 pkt 3 zaskarżonej uchwały z postanowieniem Studium zawartym w § 172. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej brak jest podstaw do zawężającej interpretacji wymienionego postanowienia Studium, przez jego ograniczenie tylko do takich gospodarstw domowych, które aktualnie istnieją i posiadają zbiorniki bezodpływowe na ścieki. Dlatego ocena Sądu Wojewódzkiego w tym zakresie była prawidłowa.

Niezasadnie podniesiony został również zarzut odnoszący się do wskazanych przepisów ustawy – Prawo wodne i ustawy o zbiorczym zaopatrzeniu w wodę i zbiorczym odprowadzaniu ścieków.

Należy bowiem zauważyć, że przy kontroli zgodności z prawem zaskarżonej części uchwały nie miały istotnego znaczenia wskazane w przepisach tych ustaw obowiązki gminy ustalenia kierunków rozwoju sieci kanalizacji sanitarnej w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a ponadto obowiązki przedsiębiorstw wodno-kanalizacyjnych w zakresie zapewnienia budowy urządzeń kanalizacyjnych – znajdujące wyraz w przyjętym wieloletnim planie rozwoju i modernizacji a następnie w planie inwestycyjnym przyjętym na lata 2011–2013.

Wymienione regulacje nie stanowią podstawy do ochrony interesu prawnego skarżącej, która wskutek przyjętej treści uchwały nie mogłaby korzystać z nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w planie z uwagi na niezapewnienie możliwości odprowadzania ścieków do zbiornika bezodpływowego, przy jednoczesnym braku możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. W sprawie należało mieć więc na uwadze to, że realizacja przez gminę budowy sieci kanalizacji z przyczyn prawnych, ekonomicznych, ale też innych faktycznych uwarunkowań następuje po uchwaleniu planu w terminie, który nie jest pewny, a skarżąca jako właściciel nieruchomości pozbawiona jest środków prawnych, które pozwoliłby skutecznie domagać się doprowadzenia instalacji kanalizacyjnej do jej nieruchomości. Do decyzji właściciela nieruchomości należy pozostawić natomiast kalkulację opłacalności inwestowania w urządzenie zbiornika bezodpływowego w sytuacji istnienia planu rozbudowy sieci kanalizacyjnej na danym obszarze.

Trudno uznać za przekonujący argument organu co do wyważenia interesu obywateli oraz interesu gminy przez sam fakt przeznaczenia dotychczasowych gruntów z rolnych na budowlane. Same ustalenia planu co do przeznaczenia określonych gruntów pod zabudowę nie dają właścicielom realnych uprawnień do takiego ich zagospodarowania w sytuacji gdy jednocześnie w uchwale przyjęto rozwiązania wyłączające uzyskanie pozwolenia na budowę w związku z brakiem możliwości odprowadzania ścieków bytowych do sieci kanalizacyjnej.

Oczywiście nie jest tak, że okoliczność zaplanowania oraz realizacji budowy kanalizacji sanitarnej była bez znaczenia w sprawie, jednak nie mogła stanowić wystarczającego usprawiedliwienia dla rozwiązania przyjętego w § 31 pkt 3 planu. Organ nie przedstawił bowiem konkretnych argumentów przemawiających za pozbawieniem właścicieli nieruchomości możliwości wyposażenia ich w zbiorniki bezodpływowe, w tych przypadkach gdy przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest możliwe, wobec jej nieistnienia.

Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu zakażonego wyroku, odwołując się do stanowiska wyrażonego przez NSA, zaznaczył, iż władztwo planistyczne gminy generalnie nie uzasadnia wprowadzenia zakazu wyposażenia nieruchomości przeznaczonych w planie na rozwój budownictwa mieszkaniowego w urządzenia służące do zbierania, odprowadzania ścieków bytowych do czasu założenia na danym obszarze kanalizacji sanitarnej. Tymczasem organ planistyczny nie uzasadnił dlaczego wprowadził takie ograniczenie w zaskarżonej uchwale.

Za całkowicie chybiony należało w konsekwencji uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania wskazanych w pkt II petitum skargi kasacyjnej. Treść § 31 pkt 3 nie pozostaje w takim związku z pozostałymi przepisami planu, aby konieczne było rozstrzygnięcie o nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Sąd Wojewódzki kierując się wynikami przeprowadzonej kontroli zaskarżonego w części aktu zasadnie stwierdził nieważność uchwały tylko w zakresie objętym żądaniem skargi, zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.