Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 364/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2015 r. sprawy ze skargi "P." z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz "P." z siedzibą w W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Stowarzyszenia "P." Towarzystwo P. [...] z siedzibą w W. (dalej: Stowarzyszenie, Strona lub Skarżący) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: SKO, organ odwoławczy lub II instancji) z [...] listopada 2014 r. sygn. akt [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] lipca 2014 r., nr 2/2014 ustalającej kwotę dotacji do zwrotu do budżetu [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z [...] lipca 2014r. Prezydent [...] ustalił kwotę dotacji w wysokości 4.715,45 zł jako podlegającą zwrotowi do budżetu miasta oraz określił datę 7 marca 2014r. jako datę od której należy naliczać odsetki. Decyzja została doręczona Stronie, zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru załączonym do tej decyzji, w dniu 18 lipca 2014r.

Pismem z 14 sierpnia 2014r. (data nadania) Strona złożyła odwołanie od ww. decyzji.

Postanowieniem z [...] listopada 2014r. SKO stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Prezydenta [...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Stowarzyszenie otrzymało decyzję w dniu 18 lipca 2014 r., natomiast odwołanie zostało nadane dnia 14 sierpnia 2014 r. Zatem termin do wniesienia odwołania został przekroczony i nie wniesiono o przywrócenie ww. terminu. Dlatego, w ocenie SKO, należało w omawianym przypadku stwierdzić uchybienie terminu odwołania od ww. decyzji.

Organ II instancji wyjaśnił również, że dnia 31 stycznia 2014 r. (winno być lipca – dopisek Sądu) została doręczona Stronie inna decyzja w sprawie zwrotu dotacji za 2012r. (sprawa w Kolegium sygn. akt [...]).

Pismem z 15 grudnia 2014r. Stowarzyszenie złożyło skargę wnosząc o uchylenie postanowienia SKO z [...] listopada 2014r.

Strona wskazała, że odwołanie złożyła w terminie, a tylko organ przypisał niewłaściwe zwrotne potwierdzenie odbioru do decyzji nr [...]. Stowarzyszenie wskazało, że do akta sprawy załączono "zwrotkę" z datą odbioru 18 lipca 2014 r., która dotyczyła odbioru decyzji Prezydenta [...] Nr [...]. Natomiast w aktach tej sprawy powinna być "zwrotka" z datą odbioru 31 lipca 2014 r., która jest właściwą "zwrotką" odbioru decyzji Prezydenta [...] Nr [...].

Strona wyjaśniła, że otrzymała dwie decyzje z [...] lipca 2014r. nr [...] i nr [...] przy czym decyzję nr [...] otrzymała drogą pocztową w dniu 18 lipca 2014 r. (i złożyła od niej odwołanie dnia 1 sierpnia 2014r.). Natomiast decyzję nr [...] doręczono w dniu 31 lipca 2014 r. i Strona złożyła od niej odwołanie w dniu 14 sierpnia 2014 r.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi.

Odnosząc się do zarzutu, że zaskarżone postanowienie jest wadliwe z uwagi na niewłaściwe załączenie do tej sprawy tzw. "zwrotki pocztowej" z datą obioru 18 lipca 2014r. SKO wyjaśniło, że przedstawione argumenty nie są zasadne.

Organ II instancji stwierdził, że "Zwrotka" oznaczona "[...]" z datą odbioru 18 lipca 2014 r. dotyczy sprawy rozstrzygniętej w pierwszej instancji decyzją [...] z [...] lipca 2014r., przekazanej do SKO przy piśmie z 25 sierpnia 2014 r., nr [...]. Decyzja ta dotyczy zwrotu dotacji w wysokości 4.715,45 zł. Przy ww. piśmie przekazano też odwołanie z 14 sierpnia 2014r. od ww. decyzji nr [...]. O tym, że jest to odwołanie od tej decyzji świadczy treść odwołania.

Natomiast decyzja nr [...] z [...] lipca 2014 r. dotycząca zwrotu dotacji w kwocie 8.164,49 zł i 4.817,45 zł została wysłana za "zwrotką" oznaczoną "[...]" z datą odbioru przez Stronę w dniu 31 lipca 2014 r. Taki też numer ([...]) nosi pismo organu I instancji z 11 sierpnia 2014 r. Przy tym piśmie przekazano odwołanie Stowarzyszenia z 1 sierpnia 2014r. W związku z tym, w ocenie organu, odwołanie od decyzji nr [...] z [...] lipca 2014 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania.

Pismem procesowym z 19 lutego 2015r. Stowarzyszenie podtrzymało dotychczasowe stanowisko. Wskazało, że jej twierdzenia potwierdzają dwa maile. Maile te zostały wysłane przez sekretariat Stowarzyszenia Skarbnikowi tego Stowarzyszenia i z ich wydruków wynika, że w dniu 18 lipca 2014r. zatytułowanym "[...]" załączono zeskanowaną decyzję nr [...]. Natomiast w dniu 1 sierpnia 2014r. zatytułowanym "[...]" załączono zeskanowaną decyzję nr [...]. Zatem z powyższego, w ocenie Strony, wynika, że nie uchybił terminowi do wniesienia odwołania.

W związku z powyższym Strona wniosła o zobowiązanie organu I instancji o wyjaśnienie sprawy dotyczącej zwrotnych potwierdzeń odbiorów.

Zarządzeniem z 21 maja 2015r. zwrócono się do Prezydenta [...] o przedstawienie sposobu obiegu dokumentów związanych z tą sprawą i odniesienie się do twierdzeń Stowarzyszenia.

Pismem z 26 maja 2015r. Organ I instancji złożył stosowne wyjaśnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonego postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa. Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga Stowarzyszenia okazała się zasadna.

Zdaniem Sądu organ II instancji w sposób nieprawidłowy przyjął datę doręczenia decyzji organu I instancji nr [...], czym naruszył art. 129 § 2 k.p.a. w zw. zasadami postępowania administracyjnego wynikającymi m.in. z art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie SKO z [...] listopada 2014 r. stwierdzające, że odwołanie Stowarzyszenia od decyzji nr [...] Prezydenta [...] z [...] lipca 2014 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu.

Postanowienie to wydane zostało na podstawie art. 134 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Na wstępie podkreślić należy, że orzeczenie, o którym mowa w art. 134 k.p.a. winno być oparte na wnikliwej analizie okoliczności danej sprawy, bowiem w istocie zamyka ono Stronie możliwość ponownego rozpoznania jej sprawy rozstrzygniętej przez organ pierwszej instancji przez odrębny organ administracji publicznej - czyli realizację zasady dwuinstancyjności postępowania mającą oparcie nie tylko w art. 15 ust. 1 k.p.a., ale przede wszystkim w art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku wątpliwości co do terminu wniesienia odwołania, czy też niejasności co do sposobu i terminu doręczenia decyzji winien podjąć stosowne czynności wyjaśniające.

Zgodnie z art. 129 § 1 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. W myśl § 2 cyt. przepisu odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego - wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe; (art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a.). Wobec tego dla zachowania terminu do wniesienia odwołania za pośrednictwem polskiej placówki operatora publicznego niezbędne jest przede wszystkim prawidłowe ustalenie daty doręczenia aktu od którego strona składa środek zaskarżenia oraz daty nadanie środka zaskarżenia w tejże placówce. Co do ustalenia daty nadania odwołania, to brak jest sporu między stronami, gdyż z akt jasno wynika, że odwołanie zostało nadane w dniu 14 sierpnia 2014r.

Przedmiotem sporu natomiast jest kwestia daty doręczenia decyzji organu I instancji. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy dołączonego do decyzji organu I instancji nr [...], Skarżący otrzymał tę decyzję w dniu 18 lipca 2014 r. Jednakże Strona wskazała, że w tej dacie otrzymała decyzję nr [...] (od której złożyła odwołanie w dniu 1 sierpnia 2014r.) wydaną w tej samej dacie co decyzja nr [...], tj. [...] lipca 2014r. Natomiast decyzję nr [...] otrzymała w dniu 31 lipca 2014r. i o tej decyzji złożyła odwołanie w dniu 14 sierpnia 2014r.

Wobec powyższego Sąd zwrócił się do organu I instancji o przedstawienie zasad dotyczących obiegu dokumentów w szczególności dotyczących decyzji nr [...] i [...] oraz ustosunkowania się przez organ do treści oświadczeń Stowarzyszenia w zakresie doręczenia decyzji.

Pismem z 26 maja 2015r. organ złożył stosowne wyjaśnienia, które Sąd dopuścił jako dowód w sprawie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Prezydent [...] stwierdził, że analizując dokumenty dopatrzył się niewłaściwego przyklejenia zwrotek do wysłanych decyzji. Organ I instancji wyjaśnił, że cyt. "Urzędnik wysyłający korespondencję, mając przygotowane na biurku dwie koperty i dwie zwrotki przykleił zwrotkę z nr [...] (obecnie ta zwrotka jest dołączona do decyzji nr [...] – dopisek Sądu) do decyzji nr [...] za 2012 r. i odwrotnie zwrotkę z nr [...] (obecnie ta zwrotka jest dołączona do decyzji nr [...] – dopisek Sądu) do decyzji nr [...] za 2013r. Natomiast w chwili kiedy zwrotki wróciły do Urzędu zostały przyporządkowane zgodnie z numerami spraw do właściwych decyzji i takie dokumenty zostały przekazane do SKO".

Mając na uwadze wyżej przeprowadzony przez Sąd dowód jasnym staje się, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie w sposób nieprawidłowy przyjął datę doręczenia decyzji nr [...] ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, który to dokument został nieprawidłowo przyporządkowany przez organ I instancji do decyzji nr [...], zamiast do decyzji nr [...]. Prawidłowe przyporządkowanie zwrotnych potwierdzeń odbioru prowadzi do wniosku, że decyzja nr [...] została doręczona w dniu 31 lipca 2014r., a decyzja nr [...] w dniu 18 lipca 2014r. Zatem odwołanie od decyzji nr [...] nadane w placówce pocztowej operatora publicznego - wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe w dniu 14 sierpnia 2014r., zostało złożone w terminie.

W związku z powyższym, zdaniem Sądu, organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie uchybił przepisom postępowania bowiem dokonane przez organ ustalenia faktyczne dotyczące doręczenia decyzji nr [...] okazały się nieprawidłowe. Organ II instancji wydając zaskarżone postanowienie orzekał na podstawie nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego, który co prawda nie został w sposób zawiniony przez ten organ zebrany, jednakże materiał ten doprowadził do wydania nietrafnego orzeczenia, które to orzeczenie wymaga wyeliminowania go z obiegu prawnego.

Ponownie rozpatrując sprawę organ winien uwzględnić powyższe ustalenia i ocenę prawną oraz rozpoznać sprawę merytorycznie wydając jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 k.p.a.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.