Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 356/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 88, art. 94 ust. 2
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Adam Lipiński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2015 r. sprawy ze skargi W.R. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] [...] Komendant Wojewódzki Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] orzekającą o odmowie przyznania W. R. pomocy finansowej na uzyskanie domu.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym

i prawnym sprawy:

W. R. w dniu [...] października 2014 r. złożył wniosek do Komendanta Miejskiego Policji w [...] w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu. Wraz z wnioskiem przedstawił umowę darowizny w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] października 2014 r., w wyniku której nabył nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,15 ha, zabudowaną budynkiem mieszkalnym, murowanym, piętrowym, 6 – izbowym o powierzchni zabudowy 128 m2, położoną

w miejscowości [...], przy ul. [...].

W toku postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że W. R. pełni służbę w Policji od [...] lipca 2005 r. – w służbie stałej od [...] lipca 2007 r. Organ podał, że wnioskodawca wraz z żoną E. R., synami O. i E., zamieszkuje w budynku mieszkalnym w miejscowości [...], ul. [...], do którego tytuł prawny do dnia [...] października 2014 r. posiadali rodzice S. i J. R. Organ podał, że Komendant Miejski Policji w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], zmienioną decyzją z dnia [...] września 2008 r. nr [...] przyznał funkcjonariuszowi prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, od dnia [...] lipca 2007 r., ponieważ nie posiadał lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego w miejscu pełnienia służby i w miejscowości pobliskiej. Przedmiotowy równoważnik pieniężny W. R. pobierał do dnia [...] października 2014 r. Organ wskazał też, że zainteresowany legitymuje się uprawnieniami do czterech norm zaludnienia (zainteresowany, żona i 2 synów). Organ pierwszej instancji ustalił również, że z przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów (wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej i aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] października 2014 r.) wynika, że W. R. otrzymał w drodze umowy darowizny od rodziców budynek mieszkalny odpowiadający przysługującej mu normie zaludnienia, położony w miejscowości [...], tj. w miejscowości pobliskiej od miejsca pełnienia służby.

Komendant Miejski Policji w [...] wskazał, że art. 88 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej z uwzględnieniem członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Prawo to jest realizowane bądź w formie rzeczowej – przez przydział mieszkania na podstawie decyzji administracyjnej, bądź finansowej – przez przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego we własnym zakresie. W myśl art. 94 ust. 1 ustawy o Policji "policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość".

Organ stwierdził, że rozporządzenie MSWiA z dnia 17 października 2001 r.

w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 864), będące aktem wykonawczym do art. 94 ust. 2 ustawy o Policji, reguluje zasady przyznawania pomocy finansowej. § 3 powyższego rozporządzenia brzmi: pomoc finansową przyznaje się na wniosek policjanta. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności: wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego.

W ocenie organu w rozpoznawanej sprawie wystąpiła negatywna przesłanka przyznania pomocy finansowej, to jest uzyskanie budynku mieszkalnego przez funkcjonariusza nastąpiło w drodze umowy darowizny. Z § 3 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia wynika, że otrzymanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego wymaga przedłożenia dokumentów poświadczających fakt kupna przez wnioskodawcę lokalu lub domu jednorodzinnego. Powyższe przepisy prowadzą do wniosku, że pomoc finansowa dla funkcjonariusza wiąże się z poniesieniem przez niego wydatków na pozyskanie lokalu. Pozyskanie lokalu w drodze darowizny nie spełnia tego wymogu.

Mając na uwadze dokonane ustalenia, organ stwierdził, że W. R. uzyskał w drodze darowizny budynek mieszkalny, odpowiadający przysługującej mu normie zaludnienia i nie poniósł z tego tytułu kosztów. Darowizna jest bezpłatnym świadczeniem na rzecz obdarowanego. Nie jest zatem formą uzyskania lokalu, z którą łączy się prawo do uzyskania pomocy finansowej. Oznacza to brak podstaw prawnych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku.

Uwzględniając powyższe, Komendant Miejski Policji w [...], działając na podstawie art. 88, art. 97 ust. 5 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w związku z § 1, § 2, § 3 i § 3 a ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów oraz § 3 i § 14 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 1170) oraz art. 107 k.p.a., decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] odmówił przyznania W.R. pomocy finansowej na uzyskanie domu.

Od decyzji wydanej w pierwszej instancji W. R. wniósł odwołanie do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, wnosząc o uchylenie przedmiotowej decyzji.

W toku postępowania odwoławczego [...] Komendant Wojewódzki Policji przypomniał stan faktyczny sprawy i wskazał, że dla należytego rozpoznania przedmiotowej sprawy kluczowe znaczenie ma nie tylko sposób uzyskania lokalu, na czym skupił uwagę organ I instancji, ale przede wszystkim okoliczność, czy w dacie złożenia wniosku policjant miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, tj. czy w tejże dacie posiadał odpowiedni, zdatny do zamieszkania dom. W myśl przepisu art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji "policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Przepis art. 94 ust. 1 tej ustawy stanowi, że policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a tym samym pomocy finansowej nie przydziela się policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno – pensjonatowy – art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. Zgodnie z § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym.

Organ odwoławczy stwierdził, że z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że W.R. w dniu [...] października 2014 r. złożył w KMP w [...] wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu. Z załączonego przez ww. do wniosku aktu notarialnego – umowa darowizny – Rep. A nr [...] z dnia [...] października 2014 r. wynika, że w dniu złożenia przez niego w KMP w [...] wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej, był już właścicielem nabytego domu. Z oświadczenia złożonego przez policjanta wynika, iż dom ten posiada powierzchnię mieszkalną (pokoi) 110 m2. Rodzina W. R. liczy cztery osoby.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] wskazał również, że w opisanym stanie faktycznym i prawnym, w oparciu o posiadany materiał dowodowy, obowiązujące przepisy i orzecznictwo sądów administracyjnych, przepis § 3 ust. 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów,

w przypadku nabycia lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, wskazuje dokumenty, jakie w szczególności dołącza się do wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej. Bezspornym jest, iż wg ww. przepisu w przypadku nabycia lokalu wymagane jest przedstawienie wyciągu z księgi wieczystej oraz umowy kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzonej w formie aktu notarialnego lub umowy przedwstępnej.

Mimo że przepisy resortowe nie wskazują żadnego czasookresu, w jakim policjant winien złożyć wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej, to jednak

o jego prawie do wnioskowanej pomocy finansowej przesądza przesłanka, o której mowa w art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, organ wskazał, że skuteczność wniosku o przyznanie pomocy finansowej zależy od możliwości zamieszkania w tym lokalu w dacie wystąpienia z wnioskiem, a co za tym idzie uzasadnionym jest działanie organów, które w toku postępowania obowiązane są badać, czy w dacie złożenia wniosku policjant miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, tj. czy w tejże dacie nabyty lokal lub dom nadawał się do zamieszkania.

Skoro W. R., na dzień złożenia wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej zamieszkiwał wraz z żoną E., synem O. i E. w uzyskanym w drodze darowizny domu, to w ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] należy przyjąć, że wnioskodawca miał w tym czasie w odpowiedni sposób zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, co stanowi okoliczność wykluczającą go z kręgu osób uprawnionych do przyznania wnioskowanej pomocy finansowej. Komendant uznał również, że sam sposób w jaki policjant uzyskał dom jest sprawą drugorzędną pozostającą bez wpływu na jego prawo do wnioskowanej pomocy finansowej.

Uznając zatem zasadność decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...], organ odwoławczy wydał powołaną na wstępie decyzję.

Decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi W. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając wydanemu rozstrzygnięciu:

1) naruszenie art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że w sytuacji gdy na dzień złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej skarżący miał w odpowiedni sposób zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, to stanowi to okoliczność wykluczającą go z kręgu osób uprawnionych do przyznania pomocy finansowej,

2) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy decyzja ta była wadliwa i powinna być uchylona.

W uzasadnieniu skarżący zakwestionował stanowisko [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], że skoro na dzień złożenia wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej zamieszkiwał on wraz z rodziną w uzyskanym w drodze darowizny domu, to należy przyjąć, że miał w tym czasie w odpowiedni sposób zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, co stanowi okoliczność wykluczającą go z kręgu osób uprawnionych do przyznania wnioskowanej pomocy finansowej.

Zdaniem skarżącego organ II instancji dokonał błędnej wykładni przepisu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, bowiem nabycie w drodze darowizny domu przed wystąpieniem z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej, gdy do dnia nabycia domu nie miał on zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, w sposób określony przepisami ustawy o Policji, nie wyłącza go z kręgu osób uprawnionych do otrzymania takiej pomocy. Fakt, że w dniu złożenia wniosku o pomoc był on już właścicielem domu, nie pozbawia go prawa do uzyskania pomocy, gdyż ubiega się on o pomoc finansową nie na uzyskanie domu innego od posiadanego w dniu złożenia wniosku. Interpretacja przepisu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji zaprezentowana przez organ II instancji jest krzywdząca i ogranicza uprawnienia skarżącego do zaspokojenia jego słusznych praw mieszkaniowych.

Skarżący uznał, że przepisy ustawy o Policji nie limitują czasu przyznania funkcjonariuszowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oraz nie określają kiedy, tj. przed czy po nabyciu lokalu, może być złożony wniosek o przyznanie takiej pomocy. Zdaniem skarżącego prawo funkcjonariusza, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, staje się wymagalne najpóźniej w dniu nabycia lokalu. Od dnia nabycia przez funkcjonariusza lokalu rozpoczyna się bieg terminu przedawnienia prawa do żądania pomocy finansowej.

W takiej sytuacji nabycie lokalu stanowi początek terminu przedawnienia prawa do żądania pomocy finansowej i dopóki prawo to nie przedawni się może być skutecznie dochodzone.

Skarżący uznał również, że sama okoliczność, iż wniosek o przyznanie prawa do pomocy finansowej złożony został przez skarżącego po nabyciu domu jednorodzinnego, nie wyłącza go z kręgu osób uprawnionych do pomocy finansowej,

o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Potwierdzają to również przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 2 rozporządzenia do wniosku o udzielenie pomocy finansowej należy dołączyć dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny, a w szczególności m.in. umowę kupna (nabycia) w formie aktu notarialnego.

W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie i powtórzył ustalenia zawarte w przedmiotowej decyzji. Odnosząc się do argumentacji skarżącego podniesionej w skardze, stwierdził, że sam sposób, w jaki policjant uzyskał dom jest sprawą drugorzędną pozostającą bez wpływu na jego prawo do wnioskowanej pomocy finansowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami określonymi w skardze.

Mając na uwadze powyższe kryterium kontroli, jak i stan faktyczny przedmiotowej sprawy, należy wskazać, że skarga W. R. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Sąd nie stwierdził, aby organy naruszyły przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) oraz przepisy wydanego na podstawie delegacji, zawartej w art. 94 ust. 2 tej ustawy, rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 ze zm.).

Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Jest to bezspornie prawo do lokalu o określonej powierzchni, uwzględniającej normy zaludnienia lokali mieszkalnych sprecyzowane, na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy, w drodze rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r. Nr 105, poz. 884 ze zm.).

Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy, miejscowością pobliską, o której mowa w ust. 1, jest miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe.

Prawo to jest realizowane bądź w formie rzeczowej – przez przydział mieszkania na podstawie decyzji administracyjnej, bądź finansowej – przez przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego we własnym zakresie. W myśl art. 94 ust. 1 ustawy o Policji "policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość".

Ponadto wskazać należy, że rozporządzenie MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 864), będące aktem wykonawczym do art. 94 ust. 2 ustawy o Policji, reguluje zasady przyznawania pomocy finansowej. Zgodnie z § 3 powyższego rozporządzenia, pomoc finansową przyznaje się na wniosek policjanta. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności: wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że w rozpoznawanej sprawie wystąpiła negatywna przesłanka przyznania pomocy finansowej, to jest uzyskanie budynku mieszkalnego przez funkcjonariusza nastąpiło w drodze umowy darowizny. Z § 3 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia wynika, że otrzymanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego wymaga przedłożenia dokumentów poświadczających fakt kupna przez wnioskodawcę lokalu lub domu jednorodzinnego. Powyższe przepisy prowadzą do wniosku, że pomoc finansowa dla funkcjonariusza wiąże się z poniesieniem przez niego wydatków na pozyskanie lokalu. Pozyskanie lokalu w drodze darowizny nie spełnia tego wymogu.

Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane omawianą ustawą formy zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, którymi są:

1. przydział policjantowi lokalu służbowego (art. 88 ust. 1 ustawy),

2. przyznanie policjantowi równoważnika pieniężnego, jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej (art. 92 ust. 1 ustawy),

3. przyznanie policjantowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy).

Z powyższego jednoznacznie wynika, że każdemu policjantowi w służbie stałej, który nie ma zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego, bądź równoważnik pieniężny albo pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

Trafnie zauważa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, że przy określeniu kręgu policjantów uprawnionych do lokalu mieszkalnego należy brać pod uwagę treść art. 95 ustawy o Policji, który zawiera wyłączenia od prawa do otrzymania lokalu mieszkalnego.

W myśl art. 95 ust. 1 ustawy, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi:

1) w razie skorzystania z pomocy finansowej, o której mowa w art. 94,

2) posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno – pensjonatowy,

3) którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2,

4) w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3.

Analiza powołanych przepisów wyraźnie wskazuje, że policjantowi mającemu zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, w sposób określony w art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, nie przysługuje ani prawo do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ani też pomoc finansowa udzielona na cel wymieniony w art. 94 ust. 1 ustawy.

Przepis art. 94 ust. 1 ustawy stanowi, iż policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.

Wykładnia art. 88 ust. 1 w związku z art. 94 ust. 1 ustawy wskazuje, że przysługujące policjantowi prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane w pierwszej kolejności przez przydział lokalu o stosownej powierzchni mieszkalnej uwzględniającej liczbę członków jego rodziny i spełniającej normy zaludnienia, określone w rozporządzeniu z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów.

Dopiero wówczas, gdy przydziału nie dokonano, policjantowi w służbie stałej przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, jako zastępcza forma zaspokojenia prawa policjanta do lokalu mieszkalnego. Pomoc finansowa, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy, jest więc konsekwencją niezrealizowania uprawnień policjanta, który ma prawo do otrzymania lokalu mieszkalnego o określonej powierzchni z zasobów, o jakich mowa w art. 90 ustawy.

Z kolei, przepis § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów stanowi, że pomoc finansową przyznaje się jednorazowo policjantowi w służbie stałej, na jego wniosek po dołączeniu dokumentów potwierdzających fakt "ubiegania się" przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Wskazuje on, iż pomoc finansowa ma wiązać się z podjęciem działań mających na celu w przyszłości doprowadzenie do uzyskania lokalu mieszkalnego, o czym świadczą użyte pojęcia "uzyskanie" i "ubieganie się".

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy fakt pozyskania przez policjanta lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej przed złożeniem wniosku wyklucza automatycznie, jak przyjęły organy obu instancji, możliwość przyznania pomocy finansowej, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Co za tym idzie, czy złożony wniosek o przyznanie pomocy finansowej "na uzyskanie lokalu mieszkalnego" już po wybudowaniu domu jednorodzinnego uprawnia do jej przyznania.

Należy wskazać, iż zakres przedmiotowy pojęcia "na uzyskanie lokalu mieszkalnego" obejmuje wszelkie zdarzenia prawne łączące się w celu nabycia lokalu, bowiem od tego ustawodawca uzależnia przyznanie pomocy finansowej, określonej w art. 94 ust. 1 ustawy. Gdyby intencją ustawodawcy było zawężenie możliwości uzyskania lokalu mieszkalnego do określonych czynności cywilno-prawnych, to zawarłby w ustawie stosowną regulację. Skoro zaś ustawa takich unormowań nie zawiera, przez "uzyskanie" lokalu mieszkalnego należy rozumieć każdą formę uzyskania przez policjanta w służbie stałej lokalu mieszkalnego (zarówno odpłatną i nieodpłatną), w wyniku której dochodzi do posiadania lokalu mieszkalnego, odpowiadającego przysługującej policjantowi normie zaludnienia.

Na gruncie wykładni językowej możliwe są do przyjęcia dwa rozumienia pojęcia "uzyskanie" lokalu mieszkalnego: pierwsze – formalne, utożsamiające "nabycie" z "uzyskaniem"; drugie – materialne, gdzie "uzyskanie" będzie oznaczało faktyczną możliwość zaspokojenia przez policjanta potrzeby mieszkaniowej, bowiem nie zawsze nabyty lokal nadaje się od razu do zamieszkania.

Jednocześnie należy wskazać, iż w obu przypadkach pomoc finansowa, określona w art. 94 ust. 1 ustawy, musi wiązać się z faktem "uzyskania" lokalu, co wyklucza możliwość spłaty zobowiązań powstałych w związku z jego nabyciem. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia także treść art. 95 ust. 1 ustawy, zawierającego enumeratywnie wymienione przypadki, których zaistnienie powoduje, że policjantowi nie przydziela się lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a co za tym idzie nie przysługuje mu także pomoc finansowa uzależniona od uprawnienia policjanta do otrzymania w tej drodze lokalu mieszkalnego z zasobów Policji. Taką negatywną przesłankę stanowi posiadanie przez policjanta lub jego małżonka, w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo domu jednorodzinnego lub domu mieszkalno-pensjonatowego (art. 95 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy).

W kierunku materialnego rozumienia wskazanego pojęcia zmierza również Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OPS 7/08 (ONSAiWSA z 2009 r. Nr 4, poz. 66), odnoszącej się do funkcjonariuszy Służby Więziennej, lecz z powodu podobnej regulacji prawnej znajduje również zastosowanie w sprawach pomocy finansowej dla policjantów. W ocenie tegoż Sądu, przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu przez funkcjonariusza będzie możliwe (uzasadnione) jedynie w sytuacji, kiedy jego potrzeby mieszkaniowe nie były zaspokojone na dzień złożenia wniosku w tym zakresie. W uzasadnieniu tejże uchwały prezentowana jest teza, iż nabycie domu mieszkalnego przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy finansowej nie wyklucza samo przez się przyznania tej pomocy, choć zasadą jest możliwość jej udzielenia tylko w razie niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza w dacie zgłoszenia żądania, a więc wtedy, gdy w tej dacie funkcjonariusz nie dysponuje odpowiednim pod względem powierzchni i położenia lokalem mieszkalnym (domem).

Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w treści § 3 ust. 2 pkt 2 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, zgodnie z którym, do wniosku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu załącza się m.in. wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego. Zatem w przywołanym rozporządzeniu wprost przyjęto, iż wniosek taki może zostać złożony po nabyciu lokalu. Niemniej jednak uzależnienie pomocy finansowej od faktu uzyskania lokalu, a tym samym zróżnicowanie pozycji prawnej wnioskodawców w zależności od czasu złożenia wniosku, nie pozostaje w kolizji z zasadą równości.

Przypomnieć należy, że Trybunał Konstytucyjny w swych orzeczeniach wielokrotnie wyrażał stanowisko, że zasada równości nie wyklucza różnicowania sytuacji prawnej adresatów normy prawnej, jeżeli to zróżnicowanie znajduje uzasadnienie w odrębnościach sytuacji prawnej lub faktycznej poszczególnych kategorii adresatów (wyrok z dnia 16 grudnia 1997 r. o sygn. akt K 8/97, publ. OTK z 1997 r., poz. 30 oraz wyrok z dnia 13 kwietnia 1999 r. o sygn. akt K 36/98, OTK ZU Nr 3/1999, poz. 40).

Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, złożony przez skarżącego wniosek podlegałby uwzględnieniu jedynie wówczas, gdyby w dacie jego złożenia nie nastąpiło jeszcze materialne "uzyskanie" lokalu, co z kolei wiązałoby się z koniecznością prowadzania prac remontowych w lokalu mieszkalnym w takim wymiarze, który decydowałby o faktycznej niemożliwości jego zasiedlenia.

Skarżący w toku postępowania nie wykazał, aby w dacie złożenia wniosku zachodziły przeszkody do zasiedlenia posiadanego lokalu mieszkalnego.

Trafnie w tych okolicznościach faktycznych sprawy organy odmówiły skarżącemu przyznania pomocy finansowej, skoro wystąpiła w sprawie przesłanka negatywna do uwzględnienia złożonego wniosku, bowiem skarżący w dniu [...] października 2014 r. miał już zaspokojone potrzeby mieszkaniowe poprzez fakt posiadania domu nadającego się do zamieszkania i odpowiadającego przysługującej jego rodzinie powierzchni mieszkalnej. Potwierdzają to dokumenty zebrane w sprawie, w tym umowa darowizny w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] października 2014 r., w wyniku której nabył nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,15 ha, zabudowana budynkiem mieszkalnym, murowanym, piętrowym, 6 – izbowym o powierzchni 128 m2, położoną w miejscowości [...], przy ul. [...]. Stąd też od dnia [...] października 2014 r. skarżący wraz z małżonką i dwojgiem dzieci posiada lokal mieszkalny (dom jednorodzinny) w miejscowości [...], który zaspokaja potrzeby mieszkaniowe jego rodziny.

Z niekwestionowanych ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, w świetle treści art. 88 ust. 4 ustawy, iż miejscowość [...] jest miejscowością pobliską w stosunku do miejscowości pełnienia służby przez skarżącego, w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy i lokal mieszkalny spełnia normy zaludnienia przypadające dla 4 osobowej rodziny, bowiem składa się z 6 izb o powierzchni mieszkalnej 128 m².

Zdaniem Sądu, wniosek o przyznanie pomocy finansowej może być złożony przez policjanta w każdym czasie, także po nabyciu lokalu w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, natomiast jego skuteczność zależy od możliwości zamieszkania w tym lokalu w dacie wystąpienia z wnioskiem. Złożony wniosek o przyznanie pomocy finansowej "na uzyskanie lokalu mieszkalnego" po nabyciu domu jednorodzinnego uprawnia do jej przyznania tylko wówczas, gdyby nie nastąpiło jeszcze jego materialne "uzyskanie", przez co należy rozumieć konieczność prowadzania tak szerokiego zakresu prac budowlanych, który faktycznie uniemożliwiałby w nim zamieszkanie. Jednocześnie pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie może zostać przyznana na spłatę zobowiązań wynikających z nabycia lokalu.

Z przytoczonych wyżej względów, nie można również podzielić zarzutów podnoszonych w skardze, w zakresie naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, bowiem organy rozpoznające sprawę wyjaśniły w sposób wyczerpujący wszystkie jej istotne okoliczności faktyczne oraz poczyniły rozważania, które znalazły wyraz w uzasadnieniach obu wydanych na rzecz skarżącego decyzjach.

W tej sytuacji skarga, jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).