Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 40/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 31 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Andrzej Góraj, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2013 r. sprawy ze skargi Zakładowej Organizacji Związkowej [...] na postanowienie Głównego Inspektora Pracy z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w sprawie 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; 3) zasądza od Głównego Inspektora Pracy na rzecz strony skarżącej Zakładowej Organizacji Związkowej [...] kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Pracy postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2012 r. wydanym na podstawie art. 184 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks Pracy oraz art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a. uchylił postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] odmawiające dopuszczenia Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. do postępowania w sprawie dotyczącej nakazania umieszczenia D. P. w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. nr 237, poz. 1656 z późn. zm.) i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

Do wydania powyższego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z dnia 23 lipca 2012 r., Zakładowa Organizacja Związkowa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. zwróciła się o dopuszczenie jej do wszystkich postępowań administracyjnych toczących się w tutejszej Okręgowej Inspekcji w sprawach, których przedmiotem jest stwierdzenie, czy praca w Oddziałach Intensywnej Terapii w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] w Z. jest pracą w szczególnym charakterze i o wpis do ewidencji pracodawcy osób wykonujących pracę w szczególnym charakterze. W piśmie tym wymieniono nazwiska 17 pracowników, w których sprawach toczyły się postępowania, a których wniosek dotyczył.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Okręgowy Inspektor Pracy w K., działając na postawie art. 64 § 2 K.p.a., wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia powyższego wniosku poprzez nadesłanie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa z uwagi na to, że do pisma z dnia 23 lipca 2012 r. została załączona wyłącznie kopia dokumentu, z której wynikało, że Zarząd organizacji związkowej upoważnił Przewodniczącą Zarządu do jednoosobowego reprezentowania tego organu, jak również do reprezentowania Związku (cyt.) "we wszystkich sprawach związanych z działalnością związku zawodowego i występowania przed wszystkimi organami administracyjnymi, sądami powszechnymi, bankami i wszystkimi osobami prawnymi i instytucjami z prawem zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu Związku".

W piśmie wzywającym do uzupełnienia braków formalnych organ zaznaczył, że rozpatrzenie wniosku, który nie spełnia wymogów formalnych, stanowi istotne naruszenie przepisu art. 64 § 2 K.p.a. Jednocześnie podkreślił, że złożenie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej w charakterze strony do toczącego się postępowania w sprawie innej osoby nie powoduje przedłużenia wyznaczonego terminu zakończenia tego postępowania, który jest dla organu wiążący. Pismo to zostało doręczne Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. w dniu [...] sierpnia 2012 r.

W dniu [...] sierpnia 2012 r. Okręgowy Inspektor Pracy w K. zakończył postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej nakazania umieszczenia D. P. w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wydając decyzję ostateczną.

W dniu [...] sierpnia 2012 r. do Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. wpłynęło pismo wnioskodawcy z dnia [...] sierpnia 2012 r., do którego załączono oryginał żądanego dokumentu. W piśmie tym wymieniono nazwiska 32 pracowników, w których sprawach toczyły się postępowania, a których wniosek dotyczył. Wśród wymienionych pracowników wnioskodawca wymienił m. in. D. P.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2012 r. wydanym na podstawie art. 31 § 1 i § 2 K.p.a. Okręgowy Inspektor Pracy w K. odmówił dopuszczenia Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. do postępowania w sprawie dotyczącej nakazania umieszczenia D. P. w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. nr 237, poz. 1656).

W uzasadnieniu postanowienia, przytaczając treść przepisów art. 31 § 1, § 2 i § 3 K.p.a. organ podkreślił, że wniesienie żądania dopuszczenia do udziału w postępowaniu może nastąpić zarówno w toku postępowania prowadzonego przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji. W tym przypadku wniosek dotyczył przystąpienia do udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ odwoławczy, które zakończyło się w dniu [...] sierpnia 2012 r. wydaniem decyzji ostatecznej.

Organ zaznaczył, że złożenie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu dotyczącym innej osoby nie wstrzymuje biegu tego postępowania. Złożenie takiego wniosku nie jest także przesłanką, powodującą obligatoryjne zawieszenie prowadzonego postępowania, o której mowa w art. 97 K.p.a. Wniosek organizacji społecznej o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze strony powinien zaś spełniać wymogi formalne, wynikające z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Z brzmienia przepisu art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. wynika, że organizacja społeczna może być dopuszczona do udziału w postępowaniu jedynie przed jego zakończeniem.

Z tych względów brak było podstaw do uwzględnienia wniosku. Z tego też powodu organ nie badał kwestii spełnienia przez wnioskodawcę pozostałych przesłanek, o których mowa w art. 31 § 1 K.p.a., tj. celów statutowych i interesu społecznego.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Zakładowa Organizacja Związkowa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. podniosła, że wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed II instancją został złożony na 18 dni przed wyznaczonym przez organ terminem zakończenia postępowania w II instancji (tj. 10 sierpnia 2012 r.). Skoro zatem, jak twierdzi organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia złożenie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej w charakterze strony do toczącego się postępowania w sprawie innej osoby nie powoduje przedłużenia wyznaczonego terminu zakończenia tego postępowania, który jest dla organu wiążący, to dlaczego wezwanie do uzupełnienia braku formalnego wniosku zostało wysłane dopiero po 11 dniach i to w dodatku w piątek [...] sierpnia 2012 r., nie dając tym samym żadnej możliwości uzupełnienia braku formalnego przed terminem zakończenia postępowania.

W ocenie skarżącej organizacji związkowej, w istniejącym stanie faktycznym Okręgowy Inspektor Pracy w K. w sposób niedopuszczalny, łamiący wszelkie przepisy prawa i etyki korpusu służby cywilnej dopuścił się rażącego manipulowania obowiązującym prawem w celu niedopuszczenia organizacji związkowej do wnioskowanych postępowań. Takie postępowanie narusza zaś, w ocenie skarżącej, obowiązujące przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, Konstytucję RP, ustawę o Państwowej Inspekcji Pracy, a także Kodeks Etyki Korpusu Służby Cywilnej.

Główny Inspektor Pracy, w wyniku rozpoznania powyższego zażalenia, postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2012 r. wydanym na podstawie art. 184 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks Pracy oraz art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] września 2012 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

W uzasadnieniu postanowienia przytaczając treść przepisu art. 105 § 1 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, iż wydanie przez Okręgowego Inspektora Pracy w K. decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2012 r. oznacza, że bezprzedmiotowe było prowadzenie po tym dniu postępowania w sprawie dopuszczenia do udziału w postępowaniu Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. Bezprzedmiotowość wynika w tej sprawie z faktu, że zakończone zostało postępowanie administracyjne, do którego ww. organizacja miała być dopuszczona. Okręgowy Inspektor Pracy w K. powinien zatem wydać postanowienie o umorzeniu postępowania (na podstawie art. 105 K.p.a. w związku z art. 126 K.p.a.) w sprawie dopuszczenia ww. organizacji związkowej do udziału w postępowaniu. W niniejszej sprawie konieczne było zatem uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie w całości postępowania w sprawie dopuszczenia Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. do postępowania w sprawie dotyczącej nakazania umieszczenia D. P. w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych.

Z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w toczącym się postępowaniu, zarzuty zawarte w zażaleniu nie mają znaczenia dla wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia.

W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Zakładowa Organizacja Związkowa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. zarzuciła organowi naruszenie obowiązującego prawa i w związku z tym wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi, przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie skarżąca zarzuciła, że organ drugiej instancji nie przeprowadził żadnego postępowania administracyjnego w zakresie wniesionego zażalenia, ograniczył się jedynie do wydania zaskarżonego postanowienia. Tym samym doszło do rażącego naruszenia prawa strony postępowania administracyjnego, gdyż wskutek świadomego błędnego określenia przez organ I instancji terminu uzupełnienia braku pisma (oryginału pełnomocnictwa), z winy organu, skarżąca nie mogła uzupełnić tego braku przed dniem zakończenia postępowania, tj. [...] sierpnia 2012 r., chociaż stosowny wniosek został złożony w dniu [...] lipca 2012 r. Skarżąca podniosła, że organ I instancji w żaden sposób nie uzasadnił dlaczego wyznaczył 7-dniowy termin uzupełnienia braku pisma wiedząc, że wnioskodawca nie jest w stanie nawet hipotetycznie uzupełnić braku z powodu tego, że organ miał zamiar wydać decyzję w dniu [...] sierpnia 2012 r. (następny dzień roboczy). W ocenie skarżącej, z tego powodu doszło do niezgodnego z zasadami prawa administracyjnego podważenia zaufania do organów państwa, Konstytucji RP, a nadto do wykorzystywania prawa przez urzędy publiczne w celu niedopuszczenia strony postępowania "za wszelką cenę". Tym samym doszło do złamania wszystkich zasad prawa administracyjnego i obowiązującego w tym zakresie prawa. Organ II instancji, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia natomiast w ogóle nie ustosunkował się do stawianych w treści zażalenia zarzutów.

Główny Inspektor Pracy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, gdyż postanowienie Głównego Inspektora Pracy z dnia [...] października 2012 r. narusza przepisy postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazane wyżej postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 K.p.a. Przepisy te określają jedno z możliwych rozstrzygnięć, jakie organ odwoławczy może wydać po rozpoznaniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Stosownie do jego treści organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo części. Zgodnie natomiast z art. 144 K.p.a. w sprawach nieuregulowanych w Rozdziale 11 tej ustawy do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań.

W doktrynie oraz orzecznictwie podkreśla się, że wydanie decyzji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 in fine, tj. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji jest możliwe tylko w przypadku, gdy postępowanie pierwszoinstancyjne stało się bezprzedmiotowe. Umarzając postępowanie organu pierwszej instancji, organ odwoławczy winien zatem kierować się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 K.p.a., czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami - bezprzedmiotowością postępowania.

O bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. możemy natomiast mówić wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a.. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. Można je podzielić na przyczyny o charakterze podmiotowym i przedmiotowym. Bezprzedmiotowość postępowania będzie zachodziła np. w przypadku śmierci strony w toku postępowania dotyczącego praw ściśle związanych z osobą zmarłej strony, ustania bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zmiany tytułu własności rzeczy, jej zniszczenia, zniesienia uprawnień lub obowiązków, uchylenia podstaw prawnych do działania administracji publicznej w formach władczych w określonych sprawach. Bezprzedmiotowe jest postępowanie prowadzone przez organ niewłaściwy jak również przez organ, który nie został uznany za właściwy w sprawie w wyniku rozpoznania sporu kompetencyjnego. Postępowanie jest również bezprzedmiotowe, jeżeli nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego, tj. gdy sprawa indywidualna nie podlega i nie podlegała załatwieniu w formie decyzji administracyjnej.

Powyższe rozważania odnoszą się oczywiście do bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie. Niemniej jednak zgodnie z art. 126 K.p.a. do postanowień stosuje się art. 105 K.p.a. Stąd też bezprzedmiotowość postępowania może również mieć miejsce w sprawach rozstrzyganych postanowieniem, także w sprawach "wpadkowych" takich, jak np. postępowanie w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Oczywiście nie wszystkie przytoczone powyżej tytułem przykładu przyczyny bezprzedmiotowości postępowania mogą być powodem umorzenia postępowania w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Trzeba bowiem pamiętać, że postanowienie wydane w takim postępowaniu nie rozstrzyga sprawy administracyjnej co do istoty, a dotyczy wyłącznie kwestii wynikającej w toku postępowania prowadzonego w sprawie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Głównego Inspektora Pracy uchylające postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w K. i umarzające postępowanie organu pierwszej instancji w całości. Powodem wydania takiego rozstrzygnięcia było uznanie przez organ II instancji, iż postępowanie w przedmiocie wniosku organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym stało się bezprzedmiotowe w związku z wydaniem ostatecznej decyzji kończącej to postępowanie administracyjne.

W ocenie Sądu, stanowisko Głównego Inspektora Pracy co do bezprzedmiotowości postępowania z tej przyczyny jest nieprawidłowe.

Stosownie do treści art. 31 § 1 K.p.a. organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania oraz dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Zgodnie natomiast z art. 31 § 2 K.p.a. organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II GSK 20/07, podkreślił, że uprawnienie z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w danej sprawie ma miejsce wówczas, jeżeli postępowanie to jest w toku, bowiem instytucja ta nie funkcjonuje samodzielnie, abstrakcyjnie w oderwaniu od konkretnej sprawy. Jednakże ten ogólnie słuszny co do zasady pogląd musi być konfrontowany z okolicznościami faktycznymi konkretnej sprawy. Nie może być bowiem rozumiany w sposób, który w danej sprawie prowadzić może do zniweczenia celu i funkcji art. 31 K.p.a., który wprowadza proceduralną formę kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnej sprawie i działaniem organów administracji w tym postępowaniu, będąc jedną z procesowych gwarancji realizowania w konkretnej sprawie zasady ogólnej postępowania administracyjnego uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu strony, zawartej w art. 7 k.p.a. oraz do uczynienia przepisu art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. w danej sprawie przepisem w istocie martwym (orzeczenie dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W niniejszej sprawie wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym został złożony przez Zakładową Organizację Związkową Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z. w dniu [...] lipca 2012 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Pismo to zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 6 sierpnia 2012 r. Decyzja kończąca postępowanie administracyjne, w toku którego został złożony wniosek o dopuszczenie do udziału, została natomiast wydana w dniu 6 sierpnia 2012 r., a więc w tym samym dniu, w którym doręczone zostało wnioskodawcy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.

Wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie został zatem złożony w niniejszej sprawie po zakończeniu postępowania administracyjnego, a w jego toku. W tej sytuacji nie można, w ocenie Sądu stwierdzić, że postępowanie wpadkowe w sprawie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w sprawie stało się bezprzedmiotowe.

Przywołana powyżej teza, zgodnie z którą instytucja dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie funkcjonuje samodzielnie, abstrakcyjnie w oderwaniu od konkretnej sprawy, ma pełne odniesienie do sytuacji, jeżeli wniosek z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. jest złożony w czasie, gdy nie toczy się postępowanie administracyjne w danej sprawie dlatego, że nie zostało ono wszczęte bądź dlatego, że zostało ostatecznie zakończone. Teza ta przestaje natomiast być aktualna w sytuacji, gdy wniosek organizacji społecznej o dopuszczeniu jej do udziału w postępowaniu w sprawie został złożony w toku postępowania administracyjnego i przed jego ostatecznym zakończeniem. W takiej sytuacji postępowanie w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie staje się bezprzedmiotowe. Nie można bowiem uznać, iż wygasło uprawnienie organizacji społecznej z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. domagania się dopuszczenia do udziału w postępowaniu.

Uznanie, iż postępowanie w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu staje się bezprzedmiotowe z chwilą ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie mimo, że wniosek w tym zakresie został złożony przed zakończeniem tego postępowania prowadziłoby w istocie do pozbawienia przepisów art. 31 § 1 pkt 2 i § 3 K.p.a. realnego znaczenia. Nierozpatrzenie takiego wniosku przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie lub wydanie postanowienia odmownego i wydanie decyzji kończącej postępowanie w sprawie bez oczekiwania na uprawomocnienie się tego postanowienia, czyniłoby bowiem iluzorycznym uprawnienie organizacji społecznej określone w art. 31 § 1 pkt 2 i § 3 K.p.a. do żądania dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony.

Ponadto należy zwrócić uwagę, że bezprzedmiotowość postępowania, jaka w opinii organu II instancji zaistniała w sprawie, spowodowana była działaniem organu I instancji. Ta "bezprzedmiotowość" była efektem wydania decyzji w sprawie, mimo nierozpatrzenia złożonego wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Taka sytuacja jest zaś nie do pogodzenia z wyrażoną w art. 7 K.p.a. zasadą praworządności, jak też określoną w art. 8 K.p.a. zasadą pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej. Skoro bowiem strona skarżąca złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w toku tego postępowania, to miała pełne prawo oczekiwać na jego merytoryczne rozpatrzenie pod kątem spełnienia przesłanek określonych w art. 31 § 1 K.p.a.

Reasumując, w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 K.p.a., a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Niezbędne zatem było uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Rozpatrując ponownie zażalenie Zakładowej Organizacji Związkowej Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pracowników Bloku Operacyjnego, Anestezjologii i Intensywnej Terapii w Z. przy Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] im. Prof. S. S. w Z., Główny Inspektor Pracy winien odnieść się merytorycznie do zawartych w nim argumentów i ocenić postanowienie organu I instancji z uwzględnieniem poczynionych przez Sąd uwag.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia w całości. O kosztach postępowania orzeczono, na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 ww. ustawy.