Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 526/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2010-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 17 § 1 , art. 18, art. 34 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 113 § 1.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Piskozub Protokolant Ewa Grusza po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 20 października 2010 r. sprawy ze skargi R. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej w "[...]" na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), określanej dalej jako Kpa, w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. z 2005r. nr 229, poz. 1954 ze zm.), określanej dalej jako upea, utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w sprawie sprostowania oczywistej omyłki zawartej w pouczeniu postanowienia tego organu z dnia 25 stycznia 2010r. Nr "[...]", wydanego w zakresie uznania przez wierzyciela zarzutów zgłoszonych sprawie egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione.

Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w "[...]" wydał w dniu 25 stycznia 2010r. postanowienie o uznaniu za nieuzasadnione zarzutów R.D. zgłoszonych w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 6 sierpnia 2009r., o numerach: "[...]","[...]","[...]","[...]". Wobec stwierdzenia z urzędu, że postanowienie to zawiera błędne pouczenie co do oznaczenia organu, do którego stronie przysługuje prawo wniesienia zażalenia, organ ten postanowieniem z "[...]" dokonał sprostowania oczywistej omyłki polegającej na tym, że na stronie trzeciej postanowienia w wierszu dwunastym i trzynastym od góry wpisano omyłkowo: do Dyrektora Izby Skarbowej w W. za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w W., a powinno być: do Dyrektora Izby Skarbowej w "[...]" za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]". Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 113 § 1 i 3 Kpa. W uzasadnieniu wyjaśniono, że omyłka ta spowodowana była błędem operatora przy pisaniu postanowienia.

W zażaleniu z 31 marca 2010r. zatytułowanym "skarga" zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym zarzucił wydanie postanowienia z "[...]" z rażącym naruszeniem prawa, gdyż Kpa nie przewiduje w ogóle prostowania (w drodze postanowienia) wydanych w toku postępowania postanowień. Skoro zaś postanowienie można wydać jedynie, gdy Kpa tak stanowi, to zaskarżony akt, jako wydany bez umocowania prawnego, rażąco narusza prawo. Brak podstaw do wydania postanowienia w tym trybie powoduje, że nie ma również podstaw do wskazania, że w myśl art. 113 § 1 i 3 Kpa przysługiwało zażalenie. W takiej sytuacji należało wskazać na możliwość wniesienia skargi do WSA.

Rozpatrujący zażalenie Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zaistniałe nieprawidłowości należy uznać za oczywiste omyłki, o których mowa w art. 113 Kpa. Wyjaśnił, że organem odwoławczym od postanowień wydanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" jest Dyrektor Izby Skarbowej w "[...]", a nie Dyrektor Izby Skarbowej w W. Błędy te powstały podczas redagowania postanowienia i nie wywierają żadnego skutku prawnego dla podjętego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutów zażalenia organ wyjaśnił, że regulacje zawarte w art. 113 Kpa mają zastosowanie także do postanowień. Wynika to z treści art. 126 Kpa, którego co prawda nie powołano w kontrolowanym postanowieniu, jednak nie stanowi to podstawy do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Dodatkowo podano, że zażalenie wniesione na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" z 25 stycznia 2010r. zostanie rozstrzygnięte odrębnie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie R.D. wniósł o uchylenie postanowień I i II instancji w całości i stwierdzenie ich nieważności oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił obrazę art. 113 § 1 i 3 Kpa i wydanie go bez podstawy prawnej. Powtórzył w ślad za zażaleniem, że zaskarżone postanowienie nie prostuje omyłek w decyzji, ale w postanowieniu podczas, gdy Kpa nie przewiduje w ogóle prostowania wydanych w toku postępowania postanowień. Zarzucił, ze organ II instancji nie wypowiedział się w ogóle w tym zakresie, powołując się jedynie na art. 113 Kpa. Podobnie art. 215 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa nie pozwala na prostowanie postanowień. Ponadto skarżący podał, że decyzje będące podstawą egzekucji w niniejszej sprawie nie są ostateczne i nie podlegają wykonaniu wobec ich dalszego zaskarżenia.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., określanej dalej jako ppsa).

Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w "[...]" wydał w dniu 25 stycznia 2010r. postanowienie w zakresie stanowiska wierzyciela na podstawie art. 17 § 1, art. 34 § 1 i 2 upea. Organ uznał za nieuzasadnione zarzuty R.D. zgłoszone w sprawie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Natomiast zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej w "[...]"utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" z dnia "[...]" w sprawie sprostowania oczywistej omyłki zawartej w pouczeniu postanowienia tego organu z dnia 25 stycznia 2010r.

Dokonując oceny prawnej ustalonego w sprawie stanu faktycznego należy wskazać, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie wierzyciela pierwszej instancji zostały wydane w toku postępowania egzekucyjnego w administracji należności pieniężnych. Zasady prowadzenia tego postępowania określone zostały w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 17 § 1 zd. 1 i 2 upea o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kpa tak stanowi. Art. 18 tej ustawy zawiera zaś odesłanie do przepisów Kpa w przypadkach, gdy przepisy ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 113 § 1 Kpa organ administracji może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Redakcja tego przepisu jednoznacznie wskazuje na to, że wszystkie wymienione wady decyzji charakteryzuje cecha ich oczywistości (czyli że są to błędy "widoczne na pierwszy rzut oka" bez potrzeby przeprowadzania dodatkowych badań, czy ustaleń), stanowiąca jednocześnie granice dopuszczalności sprostowania, które wyrażają się w tym, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej decyzji.

Rozważając skutki błędnego pouczenia uznać należy, że znajdują tu w pełni zastosowanie przepisy Kpa, bowiem w tych kwestiach upea nie wypowiada się. Zagadnienia te nie należą również do tych, o których można by mówić, że w postępowaniu egzekucyjnym występują cechy swoiste. Są to wszystko typowe czynności techniczne, do których rozwiązania posiłkowo stosuje się Kpa (art. 18 upea) – por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 września 2006r. sygn. akt III SA/Wa 924/07, Lex nr 494231. Zatem Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie powołał się na art. 113 § 1 Kpa wyjaśniając, że zaistniałe nieprawidłowości należy uznać za oczywiste omyłki. Nie potrzeba bowiem dodatkowych ustaleń aby stwierdzić, że pouczenie w rozstrzygnięciu Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" z 25 stycznia 2010r., iż na wydany przez niego akt przysługuje środek odwoławczy do Dyrektora Izby Skarbowej w "[...]" za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. - jest oczywistą omyłką. Organem odwoławczym od rozstrzygnięć Naczelnika Urzędu Skarbowego w "[...]" jest Dyrektor Izby Skarbowej w "[...]". Ponadto środek odwoławczy należy wnosić za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego który wydał rozstrzygnięcie, czyli w "[...]" a nie, jak pouczono w postanowieniu z dnia 25 stycznia 2010r. - W.

Skoro na podstawie powołanego wyżej art. 17 § 1 upea w postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia, na które służy zażalenie, to takie rozwiązanie konstytuuje merytoryczne załatwienie w/w spraw wyjątkowo w formie właśnie postanowienia a nie decyzji, która jest z kolei regułą w postępowaniu administracyjnym (art. 16 i art. 104 § 1 Kpa). Wyrażona zaś w art. 18 upea zasada odpowiedniego stosowania przepisów Kpa powoduje, że art. 113 Kpa ma tu wprost takie zastosowanie. I nie ma potrzeby w tym przypadku powiązania art. 113 Kpa z regulacją art. 126 Kpa w celu jej zastosowania. Zatem ocena prawna Dyrektora Izby Skarbowej zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż organ wierzyciela I instancji błędnie nie powołał się na art. 126 Kpa nie jest trafna. Nie wpływa to w żaden sposób na wynik podjętego rozstrzygnięcia i nie może być podstawą do uchylenia zaskarżonego aktu.

Na tle powyższego należy uznać, iż zarzuty skargi są oczywiście bezzasadne. Jak wskazano wyżej w postępowaniu w zakresie sprostowania oczywistej omyłki ma zastosowanie art. 113 Kpa, gdyż pozwala na to dyspozycja art. 18 upea. Skoro ustawodawca określił zakres stosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji przepisów Kpa, to nie znajdują tu zastosowania przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2000r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), której art. 215 § 1 powołano w skardze. Zatem argumentacja skarżącego również w tym zakresie nie jest zasadna.

Sąd nie może się natomiast wypowiadać w zakresie nieprawidłowego prowadzenia egzekucji wobec braku wykonalności decyzji będących podstawą egzekucji, gdyż rozpatrywana sprawa tego nie dotyczy. Jej przedmiotem jest wyłącznie ocena prawidłowości sprostowania z urzędu oczywistej omyłki w pouczeniu postanowienia wierzyciela w zakresie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.