Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 471/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ar. 138
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Aneta Lemiesz Protokolant st. spec. Łukasz Skóra po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie wpisu poziomu biegłości języka angielskiego do licencji pilota oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 roku Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, powołując się na art. 138 § 1 w zw. z art. art. 127 § 3 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096), dalej "k.p.a." oraz art. 21 ust. 2 pkt 2, art. 96 ust. 3, art. 94 ust. 7 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (Dz. U. z 2018 r., poz. 1183, z późn. zm.), dalej "Prawo lotnicze", w zw. FCL.015, FCL.055, ARA.GEN.315 oraz ARA.FCL.200 lit. a) Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1178/2011 z dnia 3 listopada 2011 roku ustanawiającego wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do załóg w lotnictwie cywilnym zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 (Dz. U. L 311 z 25.11.2011 r., z późn. zm.) dalej "Rozporządzenie 1178/2011, po rozpatrzeniu wniosku Pana P. J. Nr [...] dotyczącego ponownego rozpatrzenia sprawy o wymianę licencji pilota zawodowego samolotowego CPL(A) z powodu wpisu poziomu biegłości języka, złożonego do Urzędu Lotnictwa Cywilnego dnia 14 listopada 2018 roku utrzymał w mocy swoją własną decyzję Nr [...] z dnia [...] października 2018 roku, odmawiającą Panu P. J., zwanego dalej "stroną", "skarżącym", wpisania do licencji [...] poziomu biegłości języka angielskiego.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu 9 sierpnia 2018 roku skarżący złożył do Urzędu Lotnictwa Cywilnego wniosek o wpis poziomu biegłości języka angielskiego do licencji pilota zawodowego samolotowego nr [...]. Do wniosku Pan P. J. dołączył załączniki:

– kopię licencji o numerze [...] wydaną przez Departament Transportu Stanów Zjednoczonych – Federalną Administrację Lotnictwa (Federal Aviation Administration), na podstawie polskiej licencji pilota zawodowego samolotowego [...],

– kopię licencji o numerze [...] wydaną przez C. Australia, na podstawie polskiej licencji pilota zawodowego samolotowego [...],

– kopię licencji Republiki San Marino o numerze [...] wydaną przez Republic of San Marino Civil Aviation Authority, na podstawie polskiej licencji pilota zawodowego samolotowego [...],

– kopię certyfikatu z dnia [...] października 2009 roku Organizacji Zarządzania Ciągłą Zdatnością do Lotu nr [...],

– kopię certyfikatu z dnia [...] kwietnia 2005 roku nr [...],

– wyciąg z charakterystyki organizacji obsługowej (Maitenance Organisation Exposition (MOE) dla organizacji "N.",

– kopię potwierdzenia rejestracji i wyrejestrowania samolotu [...],

– kopię potwierdzenia wyrejestrowania samolotu [...] z Australii z dnia [...] września 2001 roku,

– kopię certyfikatu ukończenia szkolenia[...],

– kopię certyfikatu ukończenia szkolenia[...],

– kopię certyfikatu ukończenia szkolenia[...],

– kopię zaświadczenia o ukończeniu szkolenia teoretycznego i praktycznego Nr[...],

– kopię protokołu z kontroli umiejętności na typ samolotu [...] z dnia [...] kwietnia 2016 roku,

– kopię certyfikatu z dnia [...] stycznia 2004 roku wydanego przez[...],

– kopię certyfikatu [...] z dnia [...] czerwca 2006 roku,

– kopię certyfikatu [...] z dnia [...] lutego 2008 roku,

– kopię certyfikatu [...],

– kopię certyfikatu [...],

– kopię certyfikatu [...].

Wobec tego, że żaden ze złożonych przez stronę dokumentów nie wskazywał stopnia poziomu biegłości języka angielskiego według ICAO oraz terminu ważności wezwaniem z [...] sierpnia 2018 roku skarżący był wzywany do złożenia dokumentów spełniających powyższe wymogi. Poza tym został poinformowany, że nieusunięcie braków w terminie 21 dni od otrzymania wezwania skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. W tym czasie strona mogła również podejść do egzaminu z języka angielskiego z ICAO, który wskaże poziom biegłości wraz z datą ważności.

Wobec tego, że wskazane wyżej braki nie zostały ostatecznie uzupełnione organ powiadomił stronę o zakończeniu postępowania, zakreślając jej 7-dniowy termin na zapoznanie się z materiałem dowodowym i zgłoszenie ewentualnych wniosków dowodowych w sprawie. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień.

Odmawiając skarżącemu wpisania do licencji poziomu biegłości języka angielskiego decyzją z dnia [...] października 2018 roku organ wskazał na następujące uregulowania prawne:

1) Zgodnie z FCL.055 lit. a) Załącznika I do rozporządzenia nr 1178/2011 "Piloci samolotów, śmigłowców, pionowzlotów i sterowców, od których wymaga się posługiwania radiotelefonem, nie mogą korzystać z uprawnień wynikających z ich licencji i uprawnień, jeżeli nie posiadaj w licencji potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim lub językiem używanym w łączności radiowej podczas lotu. Potwierdzenie, o którym mowa, wskazuje język, stopień biegłości i termin ważności.";

2) Zgodnie z FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A rozporządzenia nr 1178/2011 "osoba ubiegająca się o wpisania potwierdzenia biegłości językowej musi wykazać się biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka w stopniu co najmniej operacyjnym na poziomach określonych w dodatku 2 do rozporządzenia 1178/2011.";

3) Zgodnie z FCL.015 lit. a) i b) Załącznik do rozporządzenia nr 1178/2011 "Wniosek o wydanie, przedłużenie lub wznowienie licencji pilota oraz towarzyszących uprawnień, upoważnień i certyfikatów należy składać do właściwego organu, w formie i w sposób ustalony przez ten organ. Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające, że osoba wnioskująca spełnia wymagania dotyczące wydania, przedłużenia lub wznowienia licencji lub certyfikatu oraz towarzyszących uprawnień lub upoważnień, ustalonych w niniejszej części lub części medycznej. Natomiast wszelkie ograniczenia lub rozszerzenia uprawnień nadawanych w ramach licencji, uprawnienia lub certyfikatu są potwierdzane w licencji lub certyfikacie przez właściwy organ."

Zdaniem Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego strona nie przedstawiła organowi dokumentu potwierdzającego spełnienie wymogu znajomości języka angielskiego na poziomie określonym w FCL.055 lit. b) rozporządzenia 1178/2011.

Co więcej, licencja wydana przez nadzór amerykański (FAA) nr [...], licencja wydana rzez nadzór Republiki San Marino nr 3300 oraz licencja wydana przez nadzór australijski nr [...] to licencje wydane na podstawie polskiej licencji pilota zawodowego samolotowego nr [...] i są ważne tylko w przypadku wylegitymowania się przez stronę licencją nr [...] wydaną przez Władzę Lotniczą RP, a ta licencja nie zawiera wpisu o biegłości języka angielskiego. W związku z brakiem wpisu poziomu języka angielskiego w polskiej licencji nr [...] na podstawie której została wydana licencja [...], licencja australijska nr [...] oraz licencja San Marino nr [...] nie zostały przez stronę spełnione warunki określone w FCL.055 lit. a) i b) rozporządzenia 1178/2011. Dodatkowo organ stwierdził, że dokumenty przedstawione przez stronę i załączone do wniosku nie wskazują poziomu biegłości języka angielskiego według ICAO wraz z datą ważności. Licencje i dokumenty przedstawione przez stronę, wydane w krajach trzecich nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia, że strona spełniła wymagania określone w FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A rozporządzenia 1178/2011, gdyż ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, iż biegłość językowa strony nie była nigdy weryfikowana. Z tej przyczyny, zdaniem organu, przedstawione przez stronę licencje i dokumenty nie mogą być podstawą do potwierdzenia biegłości języka angielskiego i do dokonania w licencji nr [...] wpisu uprawnienia w zakresie biegłości języka angielskiego.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów: art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności, art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez niezebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób powierzchowny oraz art. 94 ust. 7 Prawa lotniczego poprzez błędne uznanie, że nie ma podstaw do wpisania uprawnienia w zakresie biegłości języka angielskiego według ICAO w licencji pilota zawodowego samolotowego nr [...] i stwierdzenie, że wnioskodawca nie spełnia wymogów do uzyskania takiego uprawnienia. W oparciu o powyższe zarzuty, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie decyzji zgodnej z wnioskiem strony.

Odnosząc się do zarzutu pierwszego – naruszenie art. 6 k.p.a., organ wskazał, że decyzja nr [...] wydana została w oparciu o obowiązujące przepisu w zakresie biegłości językowej, w tym w szczególności FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A rozporządzenia 1178/2011. Posiadane przez stronę licencje, wydane w krajach trzecich, nie wskazywały na spełnienie ww. przepisu. Ponadto, weryfikacja przedmiotowych licencji wykazała, że licencje te wydane zostały na podstawie licencji polskiej, w której strona nie posiada wpisu biegłości języka angielskiego według ICAO. Wszelkie przepisy, na podstawie których odmówiono stronie wpisu poziomu biegłości języka angielskiego, zostały wskazane w uzasadnieniu decyzji. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. należało uznać za chybiony.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu podnoszonego przez stronę, tj. naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpoznanie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, że wniosek złożony przez stronę nr 17/LPL1 w dniu 9 sierpnia 2018 r. dotyczył wymiany licencji nr [...] z powodu wpisu poziomu biegłości języka. Organ podczas rozpatrywania sprawy zweryfikował wszystkie przedstawione przez stronę dokumenty, w tym dołączone do wniosku licencje wydane przez kraje trzecie. Organ wydając decyzję na podstawie całokształtu zebranego materiału nie miał wątpliwości, że przez stronę nie zostały spełnione wymagania do wpisu wnioskowanego uprawnienia w zakresie znajomości języka angielskiego według ICAO. Strona we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazała, że biegłość języka strony była kilkukrotnie weryfikowana, jednak nie przedstawiła żadnego dowodu, który wskazywałby na przeprowadzenie takiej weryfikacji w myśl przepisów rozporządzenia 1178/2011. Zgodnie z FCL.055 lit. a) Załącznika I do rozporządzenia 1178/2011 dokument stanowiący potwierdzenie biegłości języka powinien wskazywać język, stopień biegłości oraz termin ważności. Po rozpatrzeniu całości materiału dowodowego organ ustalił, że stan faktyczny w przedmiotowej sprawie nie pozwala na wydanie decyzji pozytywnej ze względu na fakt, iż żaden z dowodów przedstawionych przez stronę nie zawiera informacji wymaganych przez rozporządzenie 1178/2011 do wpisu biegłości językowej. Strona, zarzucając niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, nie wskazała, jakie dowody nie zostały zebrane przez organ. Ponadto, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. do pełnomocnika strony wysłano zawiadomienie wskazujące, że strona ma możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w sprawie oraz wypowiedzenia się w terminie 7 dni od daty wysłania niniejszego pisma. Wskazano również, że na podstawie art. 78a k.p.a. na dzień wysłania niniejszego pisma, strona nie udowodniła okoliczności posiadania dokumentu, stanowiącego potwierdzenie poziomu biegłości języka angielskiego. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa wypowiedzenia się w niniejszej sprawie, nie wnosiła również o uzupełnieni materiału dowodowego. W związku z powyższym Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego uznał, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo, z zgromadzony materiał dowodowy został w całości rozpatrzony przez organ.

Kolejny zarzut strony dotyczył naruszenia art. 8 k.p.a., zdaniem organu, jest również niezasadny. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na wydanie decyzji pozytywnej. Ustalony stan faktyczny bezsprzecznie wskazywał, że strona nie spełniła wymagań do wpisu znajomości języka angielskiego według ICAO do licencji [...]. Zdaniem organu decyzja administracyjna znajdowała swoje uzasadnienie w przepisach prawa lotniczego, co zostało wykazane w podstawach prawnych decyzji jak i jej uzasadnieniu.

Analogicznie, według oceny Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, nie doszło do naruszeni art. 94 ust. 7 Prawa lotniczego, który jest przepisem instrukcyjnym, określającym, co wpisuje się do licencji członka personelu lotniczego. Zdaniem organu strona we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie wskazała, w jaki sposób organ naruszył ww. przepis. Decyzje zapadłe w sprawie, odmawiające dokonania wpisu w licencji znajomości języka przez stronę, zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] grudnia 2018 roku P. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [....] października 2018 roku oraz zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania w sprawie.

W skardze strona zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

a) FCL.055 lit. a) Załącznika I podczęść A rozporządzenia Komisji (UE) nr 1178/2011 z dnia 3 listopada 2011 r. ustanawiającego wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do załóg w lotnictwie cywilnym zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE nr 216/2008 (dalej jako: rozporządzenie 1178/2011") poprzez jego zastosowanie i uznanie, że przepis ten określa warunki, których spełnienie przez pilota stanowi podstawę wymiany licencji i dokonania w niej wpisu potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielski, podczas gdy przepis ten określa wyłącznie skierowane do pilotów, od których wymaga się posługiwania radiotelefonem, ograniczenia polegające na zakazie korzystania z licencji i wynikających z niej uprawnień, jeśli nie posiadają oni wpisanego w licencji potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim; powyższe spowodowało, że organ błędnie przyjął, iż przepis ten stanowi podstawę do wydania decyzji w przedmiocie odmowy wpisania do licencji [...] poziomu biegłości języka angielskiego, gdyż skarżący nie spełnił określonych w tym przepisie warunków, chociaż przepis nie określa żadnych warunków wymaganych do uzyskania w licencji potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim,

b) FCL.055 lit. a) Załącznika I podczęść A rozporządzenia 1178/2011 poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przepis ten wymaga od pilota, ubiegającego się o dokonanie w licencji wpisu potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim, przedłożenia dokumentu wskazującego język, stopień biegłości oraz termin ważności, podczas gdy przepis ten odnosi się wprost do potwierdzenia, o którym mowa w tym przepisie tj. potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim znajdującego się w licencji a nie w dokumencie stanowiącym podstawę dokonania wpisu potwierdzenia do licencji, a zatem odnosi się do treści samego wpisu, jaki powinien znaleźć się w licencji, a nie do dokumentu wykazującego biegłość językową w stopniu co najmniej operacyjnym, bowiem nie przedstawił dokumentu wskazującego język, stopień biegłości oraz termin ważności, na skutek czego odmówił skarżącemu dokonania w licencji [...] wpisu biegłości posługiwania się językiem angielskim w sytuacji, gdy przepis FCL.055 lit. a) ani żaden inny przepis Rozporządzenia 1178/2011 nie określa rodzaju dokumentów, określających biegłość językową, jakie należy przedstawić organowi w celu dokonania wpisu potwierdzenia tej biegłości ani też nie wymaga, aby dokument potwierdzający biegłość językową przedkładany w celu wpisania w licencji potwierdzenia tej biegłości wskazywał język, stopień biegłości oraz termin ważności,

c) FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 poprzez uznanie, że biegłość językowa skarżącego nigdy nie była weryfikowana oraz że skarżący nie wykazał się biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka angielskiego w stopniu co najmniej operacyjnym na poziomach określonych w dodatku 2 do Rozporządzenia 1178/2011, bowiem nie udowodnił posiadania dokumentu stanowiącego potwierdzenie biegłości językowej, określającego język, stopień biegłości oraz, podczas gdy przepis ani przepis FCL.055 lit. a) Załącznika I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 nie wymaga od skarżącego przedłożenia dokumentu wskazującego język, stopień biegłości oraz termin ważności, jak również nie wymaga poddania się weryfikacji językowej; wymaga natomiast wykazania się biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka angielskiego w stopniu co najmniej operacyjnym tj. poziomie 4, co skarżący uczynił, przedkładając dokumenty potwierdzające, iż włada on językiem angielskim na poziomie przynajmniej operacyjnym; powyższe spowodowało, iż organ odmówił dokonania w licencji [...] wpisu potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim w sytuacji, w której skarżący przedłożył szereg dokumentów pozwalających na dokonanie przez organ oceny poziomu biegłości językowej skarżącego;

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

a) art. 6 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji z naruszeniem zasady praworządności poprzez uznanie, że wbrew wymaganiom FCL.055 lit. a) i lit. b) Załącznika I do Rozporządzenia 1178/2011 skarżący nie wykazał się biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka angielskiego w stopniu co najmniej operacyjnym, bowiem nie przedstawił, zgodnie z wymaganiami tych przepisów, dokumentu wskazującego język, stopień biegłości oraz termin ważności, podczas gdy z obowiązujących przepisów prawa nie wynika, że "dokument stanowiący potwierdzenie biegłości językowej powinien wskazywać język, stopień biegłości oraz termin ważności", że tylko taki dokument stanowi dowód wykazujący biegłość językową i że jest on niezbędny do dokonania w licencji wpisu potwierdzenia; z przepisów tych wynika, że na język, stopień biegłości i termin ważności ma wskazywać potwierdzenie biegłości posługiwania się językiem angielskim znajdujące się w licencji, a nie w dokumencie, w oparciu o który pilot wykazuje się biegłością językową; w rezultacie powyższe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i wydanie decyzji w przedmiocie odmowy dokonania wpisu w licencji [...] potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim w sytuacji, gdy skarżący przedstawił szereg dokumentów, na podstawie których organ mógł dokonać oceny poziomu biegłości językowej skarżącego,

b) art. 8 § 1 k.p.a. i art. 9 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób podważający zaufanie skarżącego do władzy publicznej i nieinformowanie go o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania poprzez niewyjaśnienie i niewskazanie skarżącemu, jaki jeszcze inny dokument ponad te, które skarżący załączył do wniosku, powinien on przedłożył organowi w celu uzyskania wpisu potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim, w sytuacji, gdy w ocenie skarżącego przedłożył on szereg dowodów, którymi wykazał posiadaną biegłość językową, o czym poinformował organ pismem z dnia 7 września 2018 roku, powyższe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i spowodować wydanie decyzji w przedmiocie odmowy dokonania wpisu potwierdzenia biegłości językowej w licencji [...] w sytuacji, gdy skarżący nie wiedział, jaki jeszcze inny dokument potwierdzający biegłość językową powinien przedstawić zgodnie z oczekiwaniem organu, a zatem nie był w stanie im sprostać;

c) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz dowolną a nie swobodną ocenę tego materiału, a przez to uznanie, że skarżący nie wykazał się biegłością językową w stopniu co najmniej operacyjnym, w sytuacji gdy skarżący przedłożył szereg dokumentów wykazujących, że posługuje się frazeologią i zwykłym językiem angielskim w sposób precyzyjny, swobodny i zrozumiały dla innych, w tym również w zakresie specjalistycznego i technicznego słownictwa lotniczego: naruszenie polegało także na dokonaniu oceny materiału dowodowego wyłącznie pod kątem nieprzedłożenia przed skarżącego dokumentu wskazującego język, stopień biegłości i termin ważności pomimo nieokreślenia skarżącemu, jaki to ma być dokument ponad te, które skarżący już przedłożył, powyższe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegający na wydaniu decyzji w przedmiocie odmowy dokonania wpisu potwierdzenia biegłości językowej w licencji [...] w sytuacji, gdy skarżący wykazał się biegłością językową w dokumentach, które jednakże podlegały dowolnej a nie swobodnej ocenie organu i dowolnym przyjęciu organu, że jedynym dokumentem pozwalającym na dokonanie w licencji wpisu potwierdzenia biegłości językowej jest dokument zawierający informacje o języku, stopniu biegłości i terminie ważności.

W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła powyższe zarzuty.

Organ w odpowiedzi na skargę odniósł się do jej oddalenia z przyczyn w wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym kontrola, o której mowa w § 1 w myśl § 2 ww. artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżona decyzja, postanowienie, akt bądź inna czynność z zakresu administracji publicznej nie naruszają prawa materialnego oraz czy zostały wydane zgodnie z przepisami postępowania, przy orzekaniu zaś nie kieruje się względami słuszności bądź też zasadami współżycia społecznego.

Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm, dalej "p.p.s.a.").

Mając powyższe kryteria na uwadze, Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 21 ust. 2 pkt 2, art. 96 ust. 3, art. 94 ust. 7 Prawa lotniczego w zw. z [...], [...], [...] oraz ARA.FCL.200 lit. a) Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1178/2011 z dnia 3 listopada 2011 roku ustanawiającego wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do załóg w lotnictwie cywilnym zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 (Dz. U. L 311 z 25.11.2011 r., z późn. zm.).

W myśl art. 21 ust. 2 pkt 2 Prawa lotniczego "do zadań i kompetencji Prezesa Urzędu należy wykonywanie funkcji organu administracji lotniczej i nadzoru lotniczego, określonych w ustawie oraz funkcji władzy lotniczej w rozumieniu umów i przepisów międzynarodowych, w tym związanych z regulacją rynku usług lotniczych, a w szczególności m.in. wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych w niniejszej ustawie".

Zgodnie z art. 96 ust. 3 Prawa lotniczego Prezes Urzędu: 1) wydaje, zmienia, zawiesza, przywraca, cofa lub wznawia ważność, 2) uznaje, zawiesza uznanie, przywraca uznanie albo cofa uznanie licencji, świadectw kwalifikacji lub uprawnień do innych wpisywanych w drodze decyzji administracyjnej. Przepis art. 94 ust. 7 Prawa lotniczego stanowi natomiast, że do licencji (poza licencją dyspozytora lotniczego) wpisuje się stanowiące jej część i związane z nią uprawnienia.

Zgodnie z FCL.055 lit. a) Załącznika I do Rozporządzenia nr 1178/2011 "Piloci samolotów, śmigłowców, pionowzlotów i sterowców, od których wymaga się posługiwania radiotelefonem, nie mogą korzystać z uprawnień wynikających z ich licencji i uprawnień, jeżeli nie posiadają w licencji potwierdzenia biegłości posługiwania się językiem angielskim lub językiem używanym w łączności radiowej podczas lotu. Potwierdzenie, o którym mowa, wskazuje język, stopień biegłości i termin ważności".

Zgodnie z FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A Rozporządzenia nr 1178/2011, "osoba ubiegająca się o wpisanie potwierdzenia biegłości językowej musi wykazać się biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka w stopniu co najmniej operacyjnym na poziomach określonych w dodatku 2 do Rozporządzenia 1178/2011".

W myśl FCL.015 lit. a) i b) Załącznika do Rozporządzenia nr 1178/2011 "Wniosek o wydanie, przedłużenie lub wznowienie licencji pilota oraz towarzyszących uprawnień, upoważnień i certyfikatów należy składać do właściwego organu w formie i sposób ustalony przez ten organ. Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające, że osoba wnioskująca spełniła wymagania dotyczące wydania, przedłożenia lub wznowienia licencji lub certyfikatu oraz towarzyszących uprawnień lub upoważnień, ustalonych w niniejszej części lub części medycznej". Natomiast wszelkie ograniczenia lub rozszerzenia uprawnień nadawanych w ramach licencji, uprawnienia lub certyfikatu są potwierdzane w licencji lub certyfikacie przez właściwy organ.

Poza ww. przepisami należy również przytoczyć następujące regulacje prawne znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie.

Zgodnie z ARA.GEN.200 lit. a) pkt. 1 Załącznika VI Sekcja II (Część ARA) rozporządzenia 1178/2011 "Właściwy organ musi opracować i stosować system zarządzania obejmujący co najmniej: udokumentowane zasady i procedury opisujące jego strukturę organizacyjną oraz środki i metody zapewnienia zgodności z rozporządzeniem (WE) nr 216/2008 i przepisami wykonawczymi do niego (...)". Na podstawie art. 139 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 z dnia 4 lipca 2018 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie lotnictwa cywilnego i utworzenia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego oraz zmieniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 2111/2005, (WE) nr 1008/2008, (UE) nr 996/2010, (UE) nr 376/2014 i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/30/UE i 2014/53/UE, a także uchylającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 552/2004 i (WE) nr 216/2008 i rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91 (Dz. Urz. UE L 212 z 22.8.2018 str. 1) rozporządzenie (WE) nr 216/2008 utraciło moc ze skutkiem od dnia 11 września 2018 roku. Jednocześnie na podstawie art. 139 ust. 4 wyżej wymienionego rozporządzenia odesłania do uchylonego rozporządzenia (WE) nr 216/2008 traktuje się jak odesłania do tego rozporządzenia oraz, w stosownych przypadkach, odczytuje zgodnie z tabelą korelacji w załączniku X.

Zgodnie z powyższym Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego jest obowiązany do opracowania procedur dotyczących potwierdzenia biegłości języka, które gwarantują spełnienie wymagań określonych w przepisach europejskich. Przepisy Prawa lotniczego oraz przepisy wydane na jego podstawie nie wprowadzają ograniczeń w dowodzeniu przez stronę poziomu biegłości znajomości języka angielskiego. Należy jednakże zgodzić się ze stanowiskiem organu, że składane przez wnioskującego środki dowodowe muszą w sposób jednoznaczny i weryfikowalny wykazywać, że dana osoba spełnia wymagania przewidziane w przepisie FCL.055 lit. a) i b) Załącznika I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011.

Według oceny Sądu, rozpatrując wniosek strony, organ nie dopuścił się naruszenia art. 7, 77 § 1, 80, art. 8 § 1 k.p.a i art. 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ kompleksowo ocenił dokumenty złożone przez stronę i prawidłowo uznał, że nie są one wystarczające do wykazania umiejętności językowych strony, szczegółowo określonych w FCL.055 lit. b) Załącznik I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011. Sąd zgadza się z opinią organu, że licencje wydane w Stanach Zjednoczonych, Australii, San Marino nie są potwierdzeniem wniosku, albowiem każdy z tych krajów nie należy do Unii Europejskiej i nie podlega przepisom określonym w Rozporządzeniu 1178/2011, a co za tym idzie, również przepisom dotyczącym potwierdzenia biegłości językowej. Poza tym zostały one wydane na podstawie polskiej licencji pilota nr [...] w której strona nie posiada wpisu poziomu biegłości języka angielskiego.

Potwierdzenie umiejętności opisanych w FCL.055 lit. b) Załącznik I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 pkt 1-5 nie stanowią również według Sądu zaświadczenia o ukończeniu szkolenia lotniczego w języku angielskim. Z przedstawionych przez stronę zaświadczeń, jak podkreślane było w skarżonej decyzji, nie wynika, iż kompetencje językowe strony były kiedykolwiek weryfikowane i ewentualnie w jakim zakresie. W ocenie Sądu sam fakt potwierdzenia ukończenia szkolenia lotniczego w żaden sposób nie weryfikuje biegłości strony w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka w stopniu co najmniej operacyjnym zgodnie z FCL.055 lit. a) Załącznik I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011. W szczególności takie potwierdzenie nie wynika z samej treści przedstawionych dokumentów. Przepis FCL.055 lit. b) Załącznik I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 w sposób bardzo precyzyjny określa jakie konkretne umiejętności muszą zostać wykazane przez stronę celem wpisania przez organ potwierdzenia biegłości językowej (pkt 1-5). Zgodnie z wyżej wskazanym przepisem osoba ubiegająca się o wpisanie potwierdzenia biegłości językowej musi wykazać się, zgodnie z dodatkiem 2 do Załącznika I Rozporządzenia 1178/2011 biegłością językową w stosowaniu frazeologii i zwykłego języka w stopniu co najmniej operacyjnym. Aby tego dokonać, osoba wnioskująca musi wykazać się umiejętnością:

1) skutecznego porozumiewania się w formie wyłącznie głosowej oraz kontaktach osobistych;

2) dokładnego i precyzyjnego porozumiewania się w zakresie tematów ogólnych i związanych z pracą;

3) wykorzystywania właściwych metod komunikowania się w celu wymiany komunikatów oraz rozpoznania i wyjaśniania nieporozumień w kontekście ogólnym lub związanym z pracą;

4) pomyślnego i stosunkowo łatwego radzenia sobie z wyzwaniami językowymi powstałymi w wyniku komplikacji lub nieoczekiwanego obrotu zdarzeń, które występują w rutynowych sytuacjach w pracy, lub z zadaniami komunikacyjnymi, które już zna; oraz

5) używania dialektu lub akcentu zrozumiałego dla środowiska lotniczego.

Należy również zgodzić się ze stanowiskiem organu, że z przedłożonych zaświadczeń dotyczących ukończenia szeregu kursów nie wynika w żaden sposób, które z wyżej wymienionych umiejętności przedłożone dokumenty miałyby potwierdzać. Z wymogów wskazanych w przepisie FCL.055 lit. b) Załącznik I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 wynika, iż osoba ubiegająca się o wpis potwierdzenia biegłości językowej zobowiązana jest do wykazania umiejętności stosowania języka do prawidłowego komunikowania się z osobami trzecimi. Natomiast w trakcie szkoleń uczestnicy przyjmują, co do zasady rolę jedynie słuchacza czy odbiorcy, wchodząc w interakcje z prowadzącym jedynie w ograniczonym zakresie. Przedmiotowe wywody pozostają aktualne także w stosunku do innych dokumentów przedłożonych przez stronę na potwierdzenie stopnia biegłości języka angielskiego (np. dokumentów wyrejestrowania statków powietrznych). Odnośnie przedłożonych przez stronę zaświadczeń, co do odbytych szkoleń oraz pozostałych dokumentów zwraca uwagę także fakt, iż znaczna część z nich to dokumenty potwierdzające zdarzenia lub szkolenia odbyte przez skarżącego 10-18 lat przez złożeniem wniosku, zatem historyczne z punktu widzenia postępowania i całkowicie nieprzydatne dla wykazania obecnych kompetencji językowych strony (zał. 19 do wniosku – rok 2001, zał. 18 i 17 do wniosku – rok 2000, zał. 16 do wniosku – rok 2008, zał. 15 do wniosku – rok 2006, zał. 15 do wniosku – rok 2004, zał. 8 do wniosku – rok 2001)

Potwierdzenia znajomości języka angielskiego zgodnie z wymogami FCL.055 lit. b) Załącznika I podczęść A Rozporządzenia 1178/2011 nie stanowi również fakt zaliczenia przez skarżącego w 2016 roku egzaminu praktycznego w samolocie [...]. Egzamin taki potwierdza bowiem posiadanie przez pilota umiejętności praktycznych do bezpiecznej eksploatacji danego statku powietrznego.

Według oceny Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na wydanie decyzji pozytywnej, albowiem strona nie wykazała, że spełniła wymagania do wpisu znajomości języka angielskiego do licencji nr [...]. Nie doszło zatem, wbrew twierdzeniom strony, do naruszenia wskazanych przez nią przepisów prawa materialnego, jak również art. 6 k.p.a., albowiem rozstrzygnięcia w sprawie zostały wydane na podstawie i w granicach obowiązującego prawa.

Sąd nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, aby w sprawie zostały naruszone art. 8 § 1 i 9 k.p.a. Strona w trakcie postępowania była wzywana do usunięcia braków formalnych wniosku. Należy wskazać, że w piśmie z dnia 23 sierpnia 2018 roku organ, wzywając stronę do przedstawienia dokumentu potwierdzającego poziom znajomości języka angielskiego, zastosował wydłużony termin 21 dni na uzupełnienie powyższego braku po to, aby strona miała czas przystąpić do stosownego egzaminu z języka angielskiego i w ten sposób potwierdzić, w sposób niebudzący wątpliwości, swoją znajomość języka angielskiego. W tym stanie rzeczy kolejny zarzut skargi nie zasługiwał na uwzględnienie.

Reasumując, Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu zarzucanych przez stronę uchybień, dlatego też skargę jako bezzasadną oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.