Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 913/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-01-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 42 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 2067
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi P.K. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego Komendy [...] Policji wystąpił z wnioskiem personalnym o zwolnienie [...] P. K. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...] grudnia 2017 r., około godz. 18:30 P. K., będąc po zakończonej służbie, w sklepie [...] znajdującym się przy ul. [...] w W. schował do plecaka parę butów o wartości 181 zł, po czym skierował się do sklepowego wyjścia. W momencie, gdy przechodził przez bramki wyjściowe, pojawił się sygnał dźwiękowy. P. K. zaczął uciekać. Ekspedientka sklepu podjęła za nim pościg i zaczęła krzyczeć "złodziej, złodziej". Jeden z klientów centrum handlowego, słysząc to, ujął uciekającego P. K. Na miejsce zdarzenia wezwano patrol Policji. Załoga patrolowa po przybyciu na miejsce podjęła czynności wobec P. K. Wymienionego poproszono o okazanie dokumentu tożsamości. P. K. oświadczył, że nie posiada przy sobie dokumentu tożsamości. Wówczas policjanci polecili mu wyjąć wszystkie rzeczy, które miał w kieszeniach i w plecaku. Okazało się, że wymieniony posiadał w kieszeni kurtki portfel, z którego wyjął dowód osobisty i przekazał go policjantom. Policjanci uznali, że P. K. swoim zachowaniem dopuścił się popełnienia dwóch wykroczeń, tj. nieokazania dokumentu tożsamości i kradzieży sklepowej. Zaproponowano sprawcy dwa mandaty karne kredytowane w wysokości 500 zł każdy. P. K. oświadczył, że przyjmie mandat, po czym poinformował policjantów, że jest funkcjonariuszem Policji. Po okazaniu legitymacji służbowej o zaistniałym zdarzeniu poinformowano przełożonego, a następnie funkcjonariusze wraz z P. K. udali się do Komendy Rejonowej Policji [...], w celu realizacji czynności wyjaśniających w sprawie o wykroczenie.

Pismem z [...] grudnia 2017 r. poinformowano P. K. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Jednocześnie pouczono o prawie do czynnego udział w prowadzonym postępowaniu.

Realizując obowiązek wynikający z treści art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, pismem z [...] grudnia 2017 r. zwrócono się o opinię do organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów. Pismo do Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w W. wpłynęło w [...] grudnia 2017 r. Do organu nie wpłynęła odpowiedź organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów.

Zastępca Naczelnika Wydziału Prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] skierował do Sądu Rejonowego [...] Wydział Karny wniosek o ukaranie P. K. w postępowaniu zwyczajnym. Wyrokiem nakazowym tego Sądu z dnia [...] stycznia 2018 r. sygn. akt [...] uznano wymienionego za winnego popełnienia zarzucanych czynów z art. 119 § 1 Kw oraz z art. 65 § 2 Kw i wymierzono obwinionemu karę grzywny w wysokości 500 zł.

Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. Komendant [...] Policji, działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnił P. K. ze służby z dniem [...] lutego 2018 r. Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 Kpa, organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu Komendant [...] Policji wskazał, że funkcjonariusz Policji, któremu jak P. K. zarzucono popełnienie czynu z art. 119 Kw – wykroczenia, które zawsze popełnione zostaje z winy umyślnej – naraża dobre imię Policji, podważając zaufanie obywateli do jej organów. Takie działanie uznać należy za sprzeczne z ważnym interesem służby, gdyż ma on niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji, a także nie sprzyja budowaniu autorytetu tej formacji. Taki policjant nie daje gwarancji posiadania nieposzlakowanej opinii, a także, że będzie strzec honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegał zasad etyki zawodowej. Ponadto organ uzasadnił nadany decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W dniu [...] lutego 2018 r. do Komendy [...] Policji wpłynęło odwołanie P. K. od wskazanego rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji, w którym zaskarżonemu rozkazowi personalnemu zarzucił:

- rażące naruszenie art. 6, 7, 8 § 2 Kpa, poprzez bezprawne pozbawienie strony postępowania prawa do rzetelnej procedury, zupełne zignorowanie jego interesu prawnego jako strony postępowania oraz wydanie skarżonego rozkazu personalnego odmiennie od ustalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych,

- rażące naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez błędne i skrajnie wadliwe uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skarżący rozwinął powyższe zarzuty, wskazując, że organ I instancji nieprawidłowo zastosował fakultatywny tryb zwolnienia policjanta w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji gdy równocześnie prowadzone było wobec wymienionego postępowanie dyscyplinarne. W ocenie skarżącego organ I instancji miał prawo zwolnić go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, dopiero po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego, o ile organ nie wymierzyłby kary dyscyplinarnej - wydalenia ze służby. Uznał, że skarżony rozkaz personalny został wydany z rażącym naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 1 oraz art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Wniósł o uchylenie skarżonej decyzji Komendanta [...] Policji, zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu wydania prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego oraz o wznowienie prowadzonego wobec niego postępowania dyscyplinarnego. Ponadto wniósł, na podstawie art. 135 Kpa, o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności skarżonej decyzji.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 – dalej jako k.p.a.), utrzymał w mocy rozkaz personalny nr [...] Komendanta [...] Policji z dnia [...] lutego 2018 r. w sprawie zwolnienia P. K. ze służby w Policji z dniem [...] lutego 2018 r.

Komendant podał, że podstawę materialnoprawną zwolnienia P. K. ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, zgodnie którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Użycie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Stąd też decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony (art. 7 Kpa).

Wskazał, że pojęcie ważnego interesu służby nie zostało w ustawie sprecyzowane, ani też bliżej określone, jednakże – w ocenie organu - przy odczytywaniu treści powyższego terminu należy sięgnąć do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Ponadto zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można zwolnić ze służby tych funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby, przy czym przesłanka ważnego interesu służby powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana poprzez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę.

Komendant Główny Policji wskazał, że rolą organu administracji w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest wykazanie, że za zwolnieniem funkcjonariusza przemawia ważny interes służby. W rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadza się zatem do wyjaśnienia i oceny, czy w obecnym stanie faktycznym pozostawienie P. K. w służbie narusza jej ważny interes.

Komendant Główny Policji stoi na stanowisku, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl art. 1 ust. 2 ustawy o Policji, należy między innymi ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważnych zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z powyższego sprawę. Składa bowiem ślubowanie (o treści wskazanej w art. 27 ust. 1 cytowanej ustawy), podczas którego zobowiązuje się między innymi do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje.

Funkcjonariusz Policji ma zatem obowiązek dochowania wierności deklaracjom, które złożył składając ślubowanie, a także postępować w sposób, który nie budzi wątpliwości co do jego kwalifikacji etycznych. Funkcjonariuszom Policji przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, jednakże nie ma ona charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie policjantów reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednocześnie dostrzega również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów.

Komendant stwierdził, że w przedmiotowej sprawie bezspornym jest fakt skierowania do Sądu Rejonowego [...] Wydział Karny wniosku o ukaranie obwinionego w postępowaniu zwyczajnym o czyn z art. 119 § 1 Kw i z art. 65 § 2 Kw. P. K. podczas przesłuchania przyznał, że dopuścił się wskazanych czynów. Sąd Rejonowy [...] w W., [...] Wydział Karny wyrokiem nakazowym z dnia [...] stycznia 2018, sygn. akt [...] uznał wymienionego za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów z art. 119 § 1 Kw oraz z art. 65 § 2 Kw i wymierzył obwinionemu karę grzywny w wysokości 500 zł.

Komendant Główny Policji stwierdził, że w zawodzie policjanta - pewne zachowania, nawet niezwiązane ze służbą powodują, że nie można pozostawić takiego funkcjonariusza w służbie. Nie budzi wątpliwości, że kradzież jest zachowaniem nagannym w odbiorze społecznym i nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i w świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, już sam fakt podejrzenia naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to jaki charakter ma owo naruszenie, może być uznany za sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Podniósł, że z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji wynika m.in., że służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii. Dlatego też w świetle powyższego należy stwierdzić, że nie do pogodzenia jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, bowiem policjantów obowiązują szczególne rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych.

Zgodnie z art. 119 § 1 Kw kto kradnie lub przywłaszcza sobie cudzą rzecz ruchomą, jeżeli jej wartość nie przekracza 250 złotych, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny. Kradzież przedmiotu o wyższej wartości stanowi już przestępstwo. Tymczasem wartość obuwia ukradzionego w dniu [...] grudnia 2017 r. to 181 zł. Organ zgodził się z Komendantem [...] Policji, że ocena zachowania policjanta w kontekście dyspozycji art. 1, art. 25 ust. 1, art. 27 ust. 1 oraz art. 58 ust. 1 ustawy o Policji wskazuje, że policjant, który dopuścił się chociażby popełnienia wykroczenia jednakże wykroczenia z niskich pobudek, a takim niewątpliwie jest wskazany powyżej czyn zabroniony, czyli kradzież, traci przymiot posiadania nieposzlakowanej opinii. Wykroczenie to zawsze popełniane jest zwinny umyślnej. W opinii społecznej postrzegane jest jako czyn o wysokim stopniu społecznej szkodliwości, poddany szczególnej krytyce i napiętnowaniu. Te okoliczności uzasadniają, że policjant dopuszczający się takiego czynu traci przymiot posiadania nieposzlakowanej opinii. Nie do przyjęcia jest bowiem sytuacja, że policjant powołany do zapobiegania i wykrywania patologii wśród innych osób, sam obowiązującego prawa nie przestrzega. Pozostawienie P. K. w służbie w Policji jest zatem niemożliwe, gdyż mogłoby pozbawić tę formację wiarygodności w oczach opinii publicznej oraz wpłynąć demoralizująco na innych policjantów.

Organ uznał, że zgromadzone w niniejszym postępowaniu materiały nie pozostawiają wątpliwości co do konieczności rozwiązania z P. K. stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Spełniona została również przesłanka zasięgnięcia opinii organizacji związkowej określona w art. 43 ust. 3 ustawy o policji.

Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu, Komendant Główny Policji stwierdził, że niezasadny jest zarzut naruszenia art. 7 Kpa. Organ I instancji zważył, stosownie do wskazanego przepisu, słuszny interes strony oraz interes społeczny, zasadnie dając prymat temu drugiemu. Nie budzi bowiem wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji. Wskazał też, że prowadzone postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia P. K. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji toczyło się niezależnie od wszczętego przeciwko wymienionemu postępowania dyscyplinarnego. Postępowania te są odrębnymi procedurami i wszczęcie postępowania dyscyplinarnego nie powodowało niedopuszczalności wszczęcia postępowania administracyjnego. Stąd też nietrafne jest twierdzenie skarżącego, że organ I instancji mógł zastosować tryb zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji dopiero wówczas, gdy prawomocnie zostało zakończone prowadzone przeciwko wymienionemu postępowanie dyscyplinarne.

Zdaniem organu odwoławczego w realiach faktycznych niniejszej sprawy brak jest przesłanek dla uznania, iż w odniesieniu do skarżącego wystarczającym byłoby zawieszenie w czynnościach służbowych. Samo zawieszenie nie ochroniłoby bowiem w sposób wystarczający dobra nadrzędnego, jakim jest dobro służby.

Odnoszą się do wniosku o zawieszenie niniejszego postępowania organ wskazał, że nie istnieje żądna z przesłanek zawartych w art. 97 § 1 Kpa oraz z uwagi, że postępowanie nie zostało wszczęte na żądanie strony brak jest podstaw do jego zawieszenia na podstawie art. 98 § 1 Kpa. Również złożony przez P. K. wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego nie mógł zostać rozpatrzony. Zgodnie bowiem z art. 135r ustawy o Policji wznowić można postępowanie dyscyplinarne, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Natomiast do chwili obecnej postępowanie dyscyplinarne przeciwko wnioskodawcy nie zostało prawomocnie zakończone.

W ocenie Komendanta, organ I instancji zasadnie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności. Zaskarżona decyzja spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 Kpa, gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony.

P. K. w skardze z 11 maja 2018 r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] oraz utrzymany nim w mocy rozkaz Komendanta [...] Policji z [...] lutego 2018 r. nr [...], zarzucając:

a) rażące naruszenie prawa materialnego wyrażonego w dyspozycji art. 41 ust. 1 ustawy o Policji poprzez niezastosowanie w zaistniałym stanie faktycznym, obligatoryjnego trybu zwolnienia (wymierzenia kary wydalenia ze służby w przypadku ewentualnego uznania winy - przesłanka naruszenie etyki zawodowej), nie zaś za przyjęcie za prawidłowe zwolnienie mnie w trybie fakultatywnym,

b) rażące naruszenie prawa materialnego stypizowanego w art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji poprzez zwolnienie ze służby w Policji w trybie fakultatywnym (ze względu na interes służby) w sytuacji, w której doktryna, judykatura oraz jednolita linia orzecznicza sądów administracyjnych stanowi, iż zwolnienie ze służby policjanta na rzeczonej podstawie prawnej następuje jedynie w przypadku, w którym w ocenie przełożonych, nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalszej służby w Policji, a nie można ich zwolnić na innej podstawie prawnej (art. 41 ust. 1 lub art.41 ust. 2 ustawy o Policji),

c) naruszenie art. 107 par.3 Kpa poprzez wadliwe uzasadnienie faktyczne (nieprawdziwy opis sytuacji) i prawne skarżonego orzeczenia, w szczególności lakoniczne, jednozdaniowe odniesienie się do najważniejszego podniesionego zarzutu naruszenia prawa materialnego, to jest zupełne dowolna a zarazem bezprawna kwestia wyboru przez przełożonego w sprawach osobowych, trybu zwolnienia policjanta ze służby - w przypadku zbiegu możliwości obligatoryjnego jak i fakultatywnego trybu zwolnienia policjanta ze służby,

d) dyspozycji art. 8 § 2 k.p.a. poprzez zastosowanie przy zwolnieniu ze służby w Policji art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji, co jest niezgodne z wykładnią systemową i funkcjonalną art. 41 ustawy o Policji oraz z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych (przy takim samym stanie faktycznym i prawnym). Zastosowanie uznaniowego trybu zwolnienia ze służby w Policji, gdzie przy zaistniałym zbiegu możliwości zwolnienia w trybie obligatoryjnym (wszczęte i prowadzone równolegle z postępowaniem wykroczeniowym postępowanie dyscyplinarne) i fakultatywnym (na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji), obowiązkiem organu Policji pierwszej instancji, było dalsze prowadzenie postępowania dyscyplinarnego, zakończonego merytorycznym rozstrzygnięciem lub zawieszeniem tego postępowania do czasu wydania prawomocnego orzeczenia. W zaistniałym układzie prawnym, uruchomienie w trybie uznaniowym, postępowania administracyjnego (na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji) spowodowało, iż skarżący został w sposób rażąco bezprawny, pozbawiony prawa do obrony w postępowaniu dyscyplinarnym, zaś w ocenie skarżącego Komendant [...] Policji dokonał niejako obejścia a nawet nadużycia prawa, zmierzając do szybkiego usunięcia wnioskodawcy z szeregów Policji.

e) rażące naruszenie treści art.135 f ust. 1 ustawy o Policji poprzez bezprawne pozbawienie możliwości obrony w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym, w sytuacji, w której w dniu [...] grudnia 2018 r. postanowieniem Nr [...] wszczęto w tej samej sprawie postępowanie dyscyplinarne, w którym przełożony w sprawach dyscyplinarnych (Komendant [...] Policji w W.) w przypadku uznania winy, miał ustawowe prawo wymierzenia w stosunku do skarżącego kary wydalenia ze służby w Policji, zaś w zaistniałym zbiegu wszczętych postępowań; administracyjnego oraz dyscyplinarnego, organ pierwszo-instancyjny poszedł niejako na skróty, korzystając z fakultatywnego trybu zwolnienia z Policji (art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji), gdzie policjant posiada niewspółmiernie o wiele mniej uprawnień procesowych aniżeli w postępowaniu dyscyplinarnym.

Skarżący podnosząc wskazane zarzuty, wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] lutego 2018 r. i obciążenie organu II instancji kosztami postępowania.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz odniósł się do zarzutów skargi.

Pełnomocnik skarżącego adwokat M. D. w piśmie procesowym z 8 sierpnia 2018 r. podtrzymała stanowisko wyrażone w skardze i wniosła o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Dodatkowo zarzuciła zaskarżonemu rozkazowi personalnemu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 2 i 8 ustawy o Policji polegającą na przyjęciu, że oczywistość popełnienia czynu o znamionach wykroczenia stanowić może przesłankę zwolnienia ze służby z uwagi na ważny interes służby, podczas gdy ścisła wykładnia przesłanek wyrażonych w art. 41 ust. 2 wskazanej ustawy prowadzi do wniosku, że fakultatywne zwolnienie ze służby nastąpić może tylko w przypadku oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa.

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego wskazała, że ścisła interpretacja przesłanek z art. 41 ustawy o Policji uzasadnia przyjęcie, że gdyby wystąpienie "słabszych"' okoliczności mogło uprawniać do zwolnienia ze służby, to zostałyby one wprost uregulowane w ustawie. Z drugiej strony gdyby przesłanka "ważnego interesu służby" wyrażona w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji miała konsumować okoliczności wymienione w art. 41 ust. 2 pkt 2 i 8 ustawy, przepisy te nie miałyby racji bytu, stanowiłyby superfluum. Nie sposób przy tym przyjąć, by katalog przesłanek zwolnienia ze służby mógł mieć charakter przykładowy. Wszystko to prowadzi do wniosku, że zwolnienie w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji możliwe jest jedynie wtedy, gdy za zwolnieniem funkcjonariusza przemawiają inne, dodatkowe względy (np. karygodne zachowanie funkcjonariusza towarzyszące sprawie, a nie wypełniające znamion przestępstwa).

Dalej pełnomocnik wskazała, że wnioskując dalej a minori ad mains, niedopuszczalne jest zwolnienie ze służby funkcjonariusza, który nie został prawomocnie skazany za wykroczenie - nawet w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, jeżeli za zwolnieniem ze służby nie przemawiają dodatkowe przesłanki poza samym faktem podejrzenia o popełnienie wykroczenia. W ważnym interesie służby nie jest natomiast zwolnienie funkcjonariusza, który w świetle prawa, nie jest skazany za wykroczenie, ale jedynie toczy się wobec niego postępowanie o względnie niewielkim ciężarze gatunkowym.

W przedmiotowej sprawie w momencie wydania decyzji przez organy obu instancji toczyło się postępowanie w sprawach o wykroczenia. Wobec braku prawomocnego skazania za wykroczenie na moment wydania decyzji połączone z brakiem udowodnienia innych, dodatkowych okoliczności przemawiających za wystąpieniem ważnego interesu świadczy o nieziszczeniu się przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej "P.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarga nie została uwzględniona, albowiem zarówno zaskarżony rozkaz personalny, jak i rozkaz personalny organu I instancji odpowiadają prawu. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, jak również prawa procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik niniejszej sprawy. Zarzuty skargi nie są zasadne.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego rozkazu stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r., poz. 2067), dalej "ustawa o Policji", zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Istotą sprawy było zatem dokonanie przez organ Policji ustalenia, czy pozostawienie P. K. w służbie narusza ważny interes służby i uzasadnia tym samym jego zwolnienie ze służby. Organy dokonały w tej sprawie prawidłowej wykładni i właściwie zastosowały przepis art. 41 ust. 2 pkt 5, jak też art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w sposób wyczerpujący uzasadniając przy tym podjęte rozstrzygnięcia, co pozwoliło Sądowi stwierdzić, iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie była dowolna. Nadto, organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i należycie go rozważył.

Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślenia wymaga, że istotą tej sprawy nie było ustalenie, czy doszło do popełnienia przez skarżącego wykroczeń z art. 119 § 1 Kw i art. 65 § 2 Kw. Organ Policji takich ustaleń nie dokonywał i nie na tym oparł rozkaz personalny o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, co jednoznacznie wynika z uzasadnienia tego rozkazu.

W przedmiotowej sprawie okolicznością niesporną jest fakt, że na datę wydania zaskarżonej decyzji zwolniony policjant nieprawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z [...] stycznia 2018 r. sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia zarzucanych mu czynów z art. 119 § 1 Kw (kradzież rzeczy ruchomej, jeżeli jej wartość nie przekracza ¼ minimalnego wynagrodzenia) i z art. 65 § 2 Kw (wbrew obowiązkowi odmowa okazania właściwemu organowi państwowemu, upoważnionemu z mocy ustawy do legitymowania, dokumentu stwierdzającego tożsamość) i ukarany grzywną w wysokości 500 zł. Powyższe sprawiło, że policjant przestał legitymować się przymiotem "nieposzlakowanej opinii". Utracił więc atrybut konieczny do pozostawania w służbie. To zaś sprawiło, iż organ mógł uznać, że w interesie służby, polegającym na wykonywaniu zadań Policji wyłącznie przez osoby w pełni realizujące wymagania stawiane przed tą formacją, leży wydalenie skarżącego ze służby. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu, wyrażonym w odpowiedzi na skargę, że skazanie nawet nieprawomocne za czyn przeciwko mieniu, zwłaszcza tego rodzaju, kradzież butów na szkodę centrum handlowego, może mieć niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji. Takie postępowanie jest zachowaniem nagannym w odbiorze społecznym i nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby. Jest to wykroczenie o znacznym ciężarze gatunkowym, a nadto bardzo negatywnie odbierane wśród społeczeństwa. Tym samym skarżący nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, zatem nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji. Nawet uprzednie wzorowe pełnienie służby, którą to okoliczność podnosił pełnomocnik skarżącego, w świetle nieprawomocnego wyroku Sądu Rejonowego [...], jak prawidłowo przyjął organ, pozbawiało skarżącego przymiotu nieposzlakowanej opinii.

Nie można zgodzić się ze skarżącym, że organy nie dokonały dokładnego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy pomimo, że na skarżącym ciąży jedynie zarzut popełnienia wykroczenia. Sąd stwierdza, że zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji pozostaje bez związku z prowadzonym postępowaniem wykroczeniowym. Oznacza to, że zwolnienie może nastąpić przed zakończeniem tego postępowania, a rozstrzygnięcie sprawy karnej pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia ze służby. Przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu są bowiem takie okoliczności lub zachowania policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, które utrudniają lub wręcz uniemożliwiają jej pełnienie. Samo już skierowanie wniosku o ukaranie policjanta o popełnienie czynu z art. 119 § 1 Kw, a następnie uznanie za winnego popełnienia tego czynu przez Sąd Rejonowy [...] i wymierzenie kary grzywny sprawia, że policjant traci autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym. Elementy te są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się ze służbą w Policji. Organ prowadząc postępowanie w omawianym trybie, nie może dublować postępowania wykroczeniowego. Ocenić natomiast musi, czy wobec tych okoliczności skierowania wniosku o ukaranie, a następnie nieprawomocnego skazania za wykroczenie przeciwko mieniu, policjant może pozostawać dalej w służbie, czy też sprzeciwia się temu ważny interes służby.

Nie mogło odnieść zamierzonego skutku twierdzenie skarżącego, że zwolnienie ze służby nastąpiło mimo niezakończenia toczącego się równoległe postępowania dyscyplinarnego, co pozbawiło go ochrony swoich praw i dokładnego wyjaśnienia sprawy. Wskazać należy, że niniejsze postępowanie i postępowanie dyscyplinarne są odrębnymi postępowaniami wszczętymi na innej podstawie prawnej. Regulują one odmienne kwestie. Wszczęcie i niezakończenie postępowanie dyscyplinarnego nie stanowi negatywnej przesłanki do zastosowania przez organ sankcji zwolnienia ze służby, oczywiście po spełnieniu przesłanek z art. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Tym samym nie jest trafny zarzut naruszenia art. 41 ust. 1 i 135f ust. 1 ustawy o Policji, bowiem przepisy te nie były przez organ stosowane.

Również nieuprawniony jest zarzut błędnej wykładni art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 2 i 8 ustawy o Policji. W sprawach związanych z fakultatywnym zwolnieniem funkcjonariusza policji ze służby podstawą materialną są zapisy art. 41 ust. 2 ustawy o Policji, który określa w poszczególnych częściach przesłanki zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Każda z tych przesłanek stanowi odrębną podstawę zwolnienia policjanta ze służby. Inny jest także tryb zwalniania policjanta i inaczej są określone stany faktyczne - podstawy opisane w hipotezach poszczególnych jednostek redakcyjnych ust. 2 art. 41 ustawy o Policji. Zarzut sformułowany jest w taki sposób jakby istniała na podstawie przepisów ustawy o Policji możliwość kumulacji podstaw zwolnienia policjanta ze służby, bądź mieszania przesłanek wskazanych w poszczególnych punktach tej normy. Stanowisko to jest nieuprawnione. Każda podstawa fakultatywnego zwolnienia policjanta stanowi odrębną sprawę administracyjną. Z reguły działanie organu następuje z urzędu i to organ dokonuje wyboru podstawy prawnej zwolnienia, a następnie ustala, czy rzeczywiście zaistniały przesłanki do zwolnienia funkcjonariusza na tej podstawie. Organ jako podstawę materialną w niniejszej sprawie wskazał art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - gdy wymaga tego ważny interes służby. Przedmiotem oceny organu są zatem, jak już wcześniej wskazano, takie okoliczności lub zachowania policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, które utrudniają lub wręcz uniemożliwiają jej pełnienie. Podstawa ta pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko skarżącemu postępowaniem w sprawie o wykroczenia, a jej rozstrzygnięcie pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia ze służby. Nadto organ nie bada czy w tym przypadku zachodzi oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, bowiem jest o przesłanka zwolnienia określona w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, a organ przepisu tego nie stosował.

Na podstawie materiału dowodowego Sąd stwierdza, że organy Policji miały prawo – w stanie faktycznym tej sprawy – zastosować przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Ustawa o Policji nie definiuje pojęcia ważnego interesu służby, jednakże jest bezsporne, że należy ten interes rozumieć i rozpatrywać w kontekście celów i zadań Policji, jako formacji uzbrojonej, przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia przed bezprawnym zamachem. Nie sposób podważyć twierdzenia organu, że skierowanie wniosku o ukaranie skarżącego do Sądu Rejonowego [...] o czyn z art.119 § 1 Kw – kradzież obuwia w centrum handlowym, niewątpliwie powoduje po stronie policjanta utratę przymiotów koniecznych do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu. Wymieniony, jako funkcjonariusz Policji miał działać na rzecz bezpieczeństwa obywateli, być wzorem poszanowania prawa, tymczasem postąpił wbrew tym zasadom.

Organ uznał, że ważny interes służby jest tożsamy w tej sprawie z interesem społecznym i jest to, na gruncie tej sprawy, niepodważalne. Funkcjonariusz Policji ma służyć społeczeństwu, strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji). Tak w służbie, jak i poza nią powinien być zawsze gotowy do niesienia pomocy w zakresie zapobieżenia, czy zminimalizowania skutków wszelkich zachowań i zdarzeń wymierzonych przeciwko obywatelom (v. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 673/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). W stanie faktycznym tej sprawy organ Policji miał podstawy, aby przyjąć, że spełniona została przesłanka ważnego interesu służby uniemożliwiająca pozostawienie skarżącego w tej służbie. Podkreślenia wymaga, iż funkcjonariusze Policji, aby móc skutecznie wykonywać swoje obowiązki służbowe muszą pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o działania sprzeczne z prawem. Organy Policji wystarczająco wyczerpująco uzasadniły, że dalsze pozostawanie skarżącego w Policji nie jest możliwe.

Podkreślić należy, że sąd administracyjny nie dokonuje kontroli prowadzonej przez organ Policji polityki kadrowej. Do sądu administracyjnego należy dokonanie oceny, czy działanie organu i podjęte w jego ramach rozstrzygnięcia nie były dowolne, czy organ rozważył wszechstronnie wszystkie okoliczności istotne w tej sprawie oraz czy wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia. Biorąc to pod uwagę Sąd stwierdza, że organy Policji miały podstawy do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i przepis ten został zastosowany prawidłowo. W sprawie tej organ wypełnił także obowiązek nałożony na niego przez ustawodawcę w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, tj. wystąpił o opinię organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów (v. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 2149/13).

W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy orzekające organy Policji w sposób prawidłowy rozważyły ważny interes skarżącego, przemawiający za pozostawieniem go w służbie i interes społeczny, tożsamy z interesem służby, wskazujący na potrzebę usunięcia go z szeregów Policji oraz zasadnie dały pierwszeństwo ochronie interesu społecznego. Okoliczności powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wyczerpujący tłumaczą, dlaczego w tej konkretnej sytuacji organ, ważąc interes społeczny z interesem skarżącego, uznał prymat tego pierwszego interesu. Nadany rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności był – w stanie faktycznym tej sprawy – uzasadniony. Interes skarżącego, choć zrozumiały, nie przeważa w tej sprawie nad interesem służby.

Reasumując, zwolnienie skarżącego ze służby w trybie przewidzianym w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji poprzedzone zostało wyjaśnieniem wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności dotyczących wystąpienia przesłanek "ważnego interesu służby". Organy nie uchybiły przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie prowadzone było zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Rygor natychmiastowej wykonalności nadany został zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a., organ właściwie umotywował to rozstrzygniecie.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.