Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1201/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant Iwona Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2007 r. sprawy ze skargi E. SA z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. , utrzymaną nią w mocy decyzję nr [...] Prezydenta Miasta P. z dnia [...]., decyzję nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]., postanowienie nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] oraz postanowienie nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]; 2. stwierdza, że uchylone rozstrzygnięcia nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącej E. SA z siedzibą w P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej SKO), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a, po rozpoznaniu odwołania E. S.A. z siedzibą w P. (dalej skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...]. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] nr [...] - utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Decyzje obydwu organów zapadły w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne:

Decyzją z dnia [...]. nr [...] Prezydent Miasta P. zezwolił skarżącej na zajęcie pasa drogowego celem umieszczenia reklam na słupach energetycznych na wskazanych ulicach na terenie miasta P. i jednocześnie naliczył stosowną opłatę z tego tytułu w wysokości 13.495,50 zł. Decyzja ta została doręczona skarżącej w dniu 6 maja 2005 r.

W dniu 20 maja 2005 r. skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji w części dotyczącej określenia kategorii drogi w pozycji nr 35, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w tym zakresie.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. , po rozpoznaniu odwołania, uchyliło zaskarżoną decyzję w pkt 35 i orzekło w tym zakresie co do istoty sprawy.

Skarżąca w dniu 19 lipca 2005 r. wniosła do SKO w P. kolejne odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] wnosząc o jej uchylenie w całości. Powołując się na pismo otrzymane z Ministerstwa Infrastruktury skarżąca wskazała, iż przedmiotowa decyzja organu I instancji podjęta została z rażącym naruszeniem prawa. Przyjęto bowiem, iż ulica [...] posiada status drogi krajowej, gdy tymczasem posiada ona faktycznie nadal status drogi gminnej. Organ naliczył w związku z tym opłaty za korzystanie z pasa drogowego w sposób niezgodny z prawem, zaliczając gminną ulicę [...] do kategorii dróg krajowych.

SKO w P. w dniu [...] wydało postanowienie, w którym stwierdziło, że odwołanie strony z dnia 19 lipca 2005 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego złożenia.

E. S.A. wniosła skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W następstwie wniesionej skargi SKO, działając na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., decyzją z dnia [...]. uchyliło swoje postanowienie z dnia [...] oraz uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...]. w części dotyczącej naliczenia opłaty za zajęcie pasa drogowego w wysokości 13.495,50 zł i orzekło w ten sposób, że naliczyło ww. opłatę w wysokości 13.675,50 zł.

Skarżąca wniosła skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie w części orzekającej o uchyleniu decyzji organu I instancji z dnia [...] r. oraz o podjęcie rozstrzygnięcia w zakresie odwołania skarżącej z dnia 19 lipca 2005 r.

SKO w P. , działając ponownie na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., wydało w dniu [...] r. decyzję, w której uchyliło swoją decyzję z dnia [...]w części dotyczącej uchylenia decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...]

W dniu 21 grudnia 2005 r. skarżąca skierowała skargę na decyzję SKO z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości, względnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez SKO. Nadto w skardze skarżąca wniosła o zobowiązanie przez Sąd organów administracji do potraktowania jej pisma – odwołania - z dnia 18 lipca 2005 r. (wniesionego do organu w dniu 19 lipca 2005 r.) jako wniosku o wznowienie postępowania w sprawie i nadanie mu biegu.

SKO uwzględniając w całości tę skargę w dniu [...] r. na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. wydało decyzję, w której stwierdziło nieważność decyzji SKO z dnia [...] nr [...] oraz nieważność decyzji SKO z dnia [...] nr [...]

W uzasadnieniu tej decyzji organ stwierdził jednocześnie, iż odnośnie zawartego w skardze wniosku o rozpoznanie pisma skarżącej z dnia 18 lipca 2005 r., jako wniosku o wznowienie postępowania, uwzględnił to żądanie strony i nadał tej sprawie bieg w odrębnym postępowaniu.

W dniu [...] SKO wydało postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej prawomocną decyzją SKO w P. z dnia [...].

Kolejnym postanowieniem z [...] SKO przekazało wniosek E. S.A. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocną decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] do rozpoznania według właściwości organowi I instancji, za wyjątkiem punktu 35 ww. decyzji.

W dniu [...]., po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia, SKO wydało decyzję w której odmówiło uchylenia swojej decyzji z dnia [...]

Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...]. odmówił natomiast wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją tego organu z dnia [...] r., stwierdzając uchybienia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, iż w świetle art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. W przedmiotowej sprawie zaś organem, który wydał decyzję w sprawie w ostatniej instancji tj. decyzję z dnia [...] r. jest Dyrektor Miejskiego Zarządu Dróg w P. , działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P., za wyjątkiem pkt 35 tej decyzji.

W oparciu o zebrany w spawie materiał dowodowy organ stwierdził, iż podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez stronę z uchybieniem ustawowego miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Skarżąca dowiedziała się bowiem o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania w dniu 13 czerwca 2005 r., a wniosek o wznowienie postępowania złożyła dopiero w dniu 19 lipca 2005 r. Zatem uchybienie miesięcznemu terminowi skutkuje odmową wznowienia postępowania.

Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. , w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy lub uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu odwołania skarżąca podniosła, iż SKO w P. w swoim postanowieniu z dnia [...] r. stwierdziło, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez stronę z zachowaniem miesięcznego termin z art. 148 k.p.a.

SKO w P. , rozpoznając to odwołanie, decyzją z dnia [...] r. utrzymało zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. w mocy.

W uzasadnieniu decyzji SKO stwierdziło, iż organem właściwym w sprawie wznowienia postępowania jest Prezydent Miasta P.. Wskazano przy tym, iż skarżąca jako podstawę wznowienia postępowania podała art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a więc istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika natomiast bezsprzecznie, że skarżąca dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania w dniu 13 czerwca 2005 r. (dzień otrzymania pisma Ministerstwa Infrastruktury z dnia 20 maja 2005 r.). Wniosek o wznowienie postępowania (błędnie nazwany odwołaniem) został zaś wniesiony do organu, za pośrednictwem urzędu pocztowego, dopiero w dniu 19 lipca 2005 r. Organ I instancji prawidłowo więc ustalił, iż wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.

W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. .

W uzasadnieniu skargi skarżąca ponownie podniosła, iż SKO w P. w postanowieniu z dnia [...] r. stwierdziło, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminu z art. 148 § 1 k.p.a. Skarżąca zarzuciła, iż przeprowadzone postępowanie administracyjne w przedmiocie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego było wadliwe, czego potwierdzeniem jest pismo Ministerstwa Infrastruktury - Departamentu Dróg Publicznych z dnia 20 maja 2005 r., w którym wskazano na nieprawidłowości w kwalifikowaniu przez organ I instancji ulicy [...] w P. jako drogi krajowej, która zgodnie z obowiązującym wówczas stanem prawnym i faktycznym była drogą zaliczoną do kategorii dróg gminnych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w przedmiocie uchybienia przez stronę terminu z art. 148 § 1 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga E. S.A. z siedzibą w P. zasługuje na uwzględnienie jednak z innych względów niż podniesione w skardze.

Zaskarżona decyzja została wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w wyniku rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...]. odmawiającej wznowienia postępowania zakończonego decyzją tego organu z dnia [...] r.

Art. 148 § 1 k.p.a. stanowi, iż podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Zgodnie natomiast z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji.

W sprawie z wniosku skarżącej E. S.A. o wydanie zezwolenia na zajęcie pasów drogowych wskazanych ulic na terenie miasta P. w celu umieszczenia reklam na słupach energetycznych organem, który orzekał w sprawie w ostatniej instancji było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. . Organ ten wydał decyzję z dnia [...] r., w której rozpoznał odwołanie skarżącej z dnia 20 maja 2005 r. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że w odwołaniu tym skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji tylko w części dotyczącej określenia kategorii drogi w pozycji 35. Przepis art. 150 k.p.a. mówi bowiem o organie, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, a tym organem w niniejszej sprawie administracyjnej wszczętej na wniosek skarżącej o wydanie zezwolenia na zajęcie pasów drogowych, było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. .

W niniejszej sprawie doszło więc do naruszenia normy art. 150 k.p.a., gdyż Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało wniosek o wznowienie postępowania do rozpoznania Prezydentowi Miasta P., (za wyjątkiem pkt 35 decyzji tego organu z dnia [...] r.), a więc organowi niewłaściwemu do orzekania w przedmiocie wznowienia. W wyniku przekazania wniosku Prezydent Miasta P. w dniu [...]. wydał decyzję, w której odmówił wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. utrzymało to postanowienie w mocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny musiał w tym stanie faktycznym i prawnym orzec o usunięciu z obrotu prawnego wszystkich dotychczasowych aktów wydanych przez organy administracji obu instancji w przedmiocie wznowienia postępowania, aby umożliwić rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania przez właściwy organ.

Zgodnie bowiem z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Rozpoznając ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze musi w pierwszej kolejności rozpoznać w całości wniosek skarżącej o wznowienie postępowania, a więc je wznowić w formie postanowienia, albo odmówić jego wznowienia w formie decyzji.

Organ w związku z tym musi zbadać dopuszczalność wznowienia z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych oraz kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu z art. 148 § 1 k.p.a.

Odmowa wznowienia postępowania może nastąpić wyłącznie z przyczyn formalnych, a dopiero skutkiem wznowienia postępowania może być przeprowadzenie postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 k.p.a.). Dopiero na tym etapie postępowania organ będzie mógł więc ocenić, czy przyczyny wznowienia wskazane przez skarżącą faktycznie wystąpiły.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.