Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 430/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi L. K. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji (dalej: "KGP", "organ odwoławczy") rozkazem personalnym z [...] grudnia 2018r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy

z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "Kpa"), po rozpatrzeniu odwołania L. K. (dalej: "skarżący", "strona") utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (dalej: "KCBŚP", "organ I instancji") z [...] października 2018 r. nr [...] o zwolnieniu skarżącego od [...] października 2018 r. ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2017r., poz. 2067 ze zm.; dalej: "u.P.").

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym

i prawnym.

Wnioskiem z [...] kwietnia 2018 r. Naczelnik Zarządu w [...] Centralnego Biura Śledczego Policji wystąpił do organu I instancji o wszczęcie postępowania

w sprawie zwolnienia skarżącego – wówczas detektywa Wydziału [...] Zarządu w [...] CBŚP, ze służby w Policji, na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący od 2015 r. do dnia sporządzenia przedmiotowego wniosku łącznie na zwolnieniach lekarskich przebywał 868 dni. Zaznaczył, że długotrwała absencja chorobowa policjanta negatywnie wpływa na funkcjonowanie Wydziału i jest szczególnie dotkliwa wobec obecnie trudnej sytuacji kadrowej.

Pismem z [...] czerwca 2018 r. KCBŚP poinformował stronę o wszczęciu

z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. oraz o przysługującym prawie do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Podstawę wszczęcia przedmiotowego postępowania stanowił fakt, że policjant w okresach od [...] czerwca 2015 r. do [...] lipca 2015 r., od [...] lipca 2015 r. do [...] czerwca 2016 r., od [...] czerwca 2016 r. do [...] lipca 2016 r., od [...] sierpnia 2016 r. do [...] marca 2017 r., od [...] kwietnia 2017 r. do [...] maja 2017 r. oraz od [...] listopada 2017 r. do chwili wszczęcia postępowania przebywał na zwolnieniach lekarskich.

Pismem z [...] czerwca 2018 r. wystąpiono też na mocy art. 43 ust. 3 u.P. do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów KGP/CBŚP

o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, z uwagi na ważny interes służby. W odpowiedzi przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów KGP poinformował o zapoznaniu się przez ZW NSZZ Policjantów KGP

z materiałami przedmiotowego postępowania. Jednocześnie nie przedstawiono stanowiska w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Organizacja związkowa natomiast wystąpiła z propozycją skierowania policjanta do komisji lekarskiej w celu ustalenia jego zdolności do służby w Policji.

Pismem z [...] sierpnia 2018 r., pełnomocnik skarżącego złożył wnioski dowodowe, wnosząc o dopuszczenie dowodu z zeznań wskazanych świadków, na okoliczność dotychczasowej służby skarżącego oraz przyczyn pogorszenia się jego zdrowia psychicznego po powrocie do służby oraz zwrócenie się do Zarządu

w [...] Centralnego Biura Śledczego Policji o udzielenie informacji, w jakich czynnościach realizacyjnych i w których sprawach brał udział skarżący w okresie od [...] maja 2017 r. do [...] listopada 2017 r., a także jakie inne czynności, we wskazanym okresie, były wymienionemu zlecane, kto wydawał w tym zakresie polecenia i jak wymieniony wywiązywał się z nałożonych zadań. Ponadto wniósł o powiadomienie go o każdorazowym miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków oraz umożliwienie wzięcia udział w ich przesłuchaniu.

Postanowieniem nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. KCBŚP odmówił uwzględnienia zgłoszonych wniosków dowodowych z [...] sierpnia 2018 r. Organ I instancji stwierdził, że zgłoszone przez pełnomocnika strony wnioski dowodowe nie mają znaczenia dla sprawy, ponieważ okoliczność faktyczna będąca przedmiotem zgłoszonego przez stronę dowodu nie ma związku z przedmiotem rozpatrywanej sprawy, a jej stwierdzenie w żaden sposób nie przyczyni się do ustalenia stanu faktycznego, będącego podstawą wyjaśnienia sprawy.

Rozkazem personalnym z [...] października 2018 r. nr [...] organ I instancji zwolnił skarżącego z dniem [...] października 2018 r. ze służby w Policji, na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 oraz art. 45 ust. 1 w zw. z art. 43 ust. 3 u.P. W uzasadnieniu wskazał na skalę absencji chorobowej skarżącego w latach 2015-2018. W tym czasie wymieniony korzystał ze zwolnień lekarskich w okresach od [...] czerwca 2015 r. do [...] lipca 2015 r., od [...] lipca 2015 r. do [...] czerwca 2016 r., od [...] czerwca 2016 r. do [...] lipca 2016 r., od [...] sierpnia 2016 r. do [...] marca 2017 r., od [...] kwietnia 2017 r. do [...] maja 2017 r., od [...] listopada 2017 r. do [...] lipca 2018 r. oraz od [...] września 2018 r. do [...] października 2018 r. KCBŚP wskazał, że łączna absencja policjanta wynosiła w 2015 r. -185 dni, w 2016 r. - 356 dni, w 2017 r. - 191 dni. Natomiast

w 2018 r. absencja policjanta, wliczając udzielony mu zaległy urlop wypoczynkowy od [...] sierpnia 2018 r. do [...] września 2018 r. oraz okres na jaki wystawiono ostatnie zwolnienie lekarskie, wynosi 241 dni. Zaznaczył, że policjantowi po powrocie

z długotrwałego zwolnienia lekarskiego wystawionego na okres od [...] listopada 2017 r. do [...] lipca 2018 r. udzielono wskazanego urlopu od [...] sierpnia 2018 r. do [...] września 2018 r., po czym skarżący przedstawił kolejne zwolnienie lekarskie wystawione od [...] września 2018 r. do [...] października 2018 r. Takie postępowanie wymienionego budzi poważne wątpliwości co do jego intencji i może świadczyć

o unikaniu przez niego pełnienia służby, zwłaszcza w kontekście tak dużej skali zwolnień przedstawianych przez policjanta. Organ I instancji opisał wpływ nieobecności skarżącego na funkcjonowanie jednostki organizacyjnej Policji, w której policjant pełni służbę. W ocenie organu I instancji nie bez znaczenia w niniejszej sprawie pozostaje fakt, że wobec policjanta prowadzone jest postępowanie dyscyplinarne o to, że w okresie od [...] października 2017 r. do [...] listopada 2017 r.

w [...] w celu usunięcia pisemnych i negatywnych uwag przełożonego ze sporządzonej przez siebie niejawnej notatki służbowej, umyślnie zniszczył wymienioną notatkę, tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 9 u.P. w związku z § 3 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31grudnia 2003 r.

w sprawie " Zasad etyki zawodowej policjanta". Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 Kpa, organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

Skarżący w odwołaniu wniósł o uchylenie ww. rozkazu i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.:

- art. 108 § 1 Kpa polegające na nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, w sytuacji, gdy nie wymagał tego i nie wymaga ważny interes społeczny, ani nie jest spełniona żadna inna przesłanka nadania takiego rygoru;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa polegające na zgromadzeniu materiału dowodowego w sposób arbitralny, nakierowany na ustalenie okoliczności, które mogą być oceniane na niekorzyść skarżącego, a jednocześnie zaniechanie gromadzenia dowodów na okoliczności przemawiające na jego korzyść, wskazujące na rzetelne, zgodne z rotą ślubowania podejście do wykonywanych obowiązków;

- art. 107 § 1 pkt 6 Kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia skarżonego rozkazu niezawierającego ustalenia stanu faktycznego, a przedstawiającego tylko przebieg postępowania, co w sposób ewidentny pozbawia go obligatoryjnego elementu składowego, którego istnienie otwiera drogę do kontroli prawidłowości zastosowanej normy prawnej;

- art. 78 § 1 Kpa polegające na oddaleniu wniosku z dnia [...] sierpnia 2018 r.

o przeprowadzenie wskazanych w nim dowodów wskutek nieuzasadnionego uznania, że przedmiotem dowodu są okoliczności niemające znaczenia dla sprawy;

- art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. poprzez jego zastosowanie pomimo nieustalenia stanu faktycznego, do którego przepis ten został zastosowany;

- art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że bez znaczenia dla oceny spełnienia tej przesłanki jest wywiązywanie się przez funkcjonariusza z obowiązków w czasie jego nieobecności

w pracy i przyczyny leżące po stronie przełożonych, które spowodowały pogorszenie się jego zdrowia psychicznego, a w konsekwencji zastosowanie tego przepisu jako podstawy zwolnienia skarżącego ze służby;

- art. 80 Kpa polegające na dokonaniu oceny zgromadzonych dowodów w sposób dowolny, skutkujący błędnym stwierdzeniem, że w związku z udzieloną przez Naczelnika Zarządu w [...] zgodą na wykorzystanie zaległego urlopu wypoczynkowego, skarżącego w okresie od [...] sierpnia do [...] września 2018 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym, co świadczy o tym, iż to skarżący chciał wykorzystać zaległy urlop w sytuacji, gdy po stawieniu się skarżącego do pracy

z zamiarem jej wykonania, to Naczelnik Zarządu w [...] zażądał od niego wykorzystania tego urlopu informując go, że i tak nie będzie go dopuszczał do rzeczywistych zadań.

Ponadto na podstawie art. 75 § 1 Kpa pełnomocnik strony wniósł

o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci kopii dokumentacji medycznej skarżącego na okoliczność, że po powrocie do pracy był poddawany mobbingowi, szkalowany, był obiektem anonimowych pism oczerniających go, co spowodowało pogorszenie się jego zdrowia psychicznego.

Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym, KGP wskazanym na wstępie rozkazem personalnym z [...] grudnia 2018 r. utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu przytoczył brzmienie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P., wywodząc, że użycie w cytowanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Wyjaśnił, że przyczyny zwolnienia ze służby policjanta ustanowione w art. 41 ust. 2 u.P. zawierają tę wspólną cechę, że odwołują się one do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie. We wszystkich zatem wypadkach ocena końcowa poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby musi uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku. Rolą organu administracji

w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. jest więc wykazanie, że za zwolnieniem funkcjonariusza przemawia ważny interes służby.

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie bezspornym jest długotrwała absencja chorobowa skarżącego w służbie, który w latach 2015-2018 był nieobecny w służbie przez 994 dni (w 2015 r. - 185 dni, w 2016 r. - 356 dni, w 2017 r. - 191 dni oraz w 2018 r. - 262 dni). KGP podniósł, że w żaden sposób nie kwestionuje zasadności wystawienia przedmiotowych zwolnień lekarskich, ani nie podważa również tego, iż okres przebywania na zwolnieniach lekarskich był usprawiedliwioną nieobecnością w służbie. Zauważył jednak, że bada wpływ absencji w służbie wynikający ze zwolnień lekarskich na funkcjonowanie komórek i jednostek organizacyjnych Policji i ich przełożenie na interes służby.

W ocenie organu II instancji niezaprzeczalnym pozostaje, że sytuacja skarżącego wpływała negatywnie na organizację służby w Wydziale [...] Zarządu w [...] Centralnego Biura Śledczego Policji. Wymieniony policjant winien bowiem realizować zadania na poziomie odpowiadającym posiadanemu przygotowaniu i umiejętnościom, tymczasem absencja policjanta w okresie ostatnich kilku lat służby, tj. w latach 2015-2018 wynosiła 994 dni. W przeważającej części wynikała ona z przebywania na ciągłych i długotrwałych zwolnieniach lekarskich, jednokrotnie przez okres blisko roku (od [...] lipca 2015 r. do [...] czerwca 2016 r.). Zdaniem KGP powyższa sytuacja rzutuje ujemnie na ważny interes służby, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki. Omawiana sytuacja dezorganizowała tok służby. Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że długotrwała, ciągła nieobecność strony w służbie w naturalny sposób zmuszała przełożonych do zapewnienia zastępstwa za nieobecnego funkcjonariusza, co z kolei prowadziło do zwiększenia obciążenia pozostałych w służbie policjantów. Zwiększona ilość zadań służbowych, po stronie obecnych w służbie policjantów, wprost przekłada się na realne obniżenie poziomu efektywności, jakości zleconych zadań. Taki stan rzeczy bezspornie sprzeczny jest z interesem organu Policji i godzi w "ważny interes służby". Sytuacja taka może rodzić napięcia i konflikty, a ponadto skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych funkcjonariuszy, jak również przyczyniać się do trudności z utrzymaniem dyscypliny służbowej w samej jednostce. Tym bardziej trudne jest zapewnienie ciągłości służby w tej jednostce w sytuacji, gdy przełożony policjanta nie posiada informacji o przewidywanym terminie powrotu do służby policjanta korzystającego

z licznych, krótkich bądź długotrwałych zwolnień lekarskich.

Zdaniem organu odwoławczego długotrwały brak dyspozycyjności policjanta, wynikający ze stanu zdrowia, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. Jednoznaczne więc jest, że za sprzeczne z interesem służby należy uznać, iż skarżący w latach 2015-2018 przez 994 dni nie realizował żadnych obowiązków służbowych, przebywając w tym czasie głównie na zwolnieniach lekarskich. Absencja skarżącego we wskazanym powyżej rozmiarze w sposób oczywisty musiała dezorganizować prace komórki organizacyjnej, w której pełnił on swoją służbę, dlatego też nie istniała potrzeba wykazywania w szczególny sposób tego faktu. Przedstawiony powyżej stan faktyczny związany z częstymi i długotrwałymi nieobecnościami skarżącego w służbie, w ocenie KGP, słusznie został potraktowany jako sprzeczny z ważnym interesem służby, a tym samym, w łącznym zestawieniu, uzasadniający rozwiązanie ze skarżącemu stosunku służbowego w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Przytoczone powyżej argumenty wypełniają nie tylko pojęcie ważnego interesu służby, ale szerzej - ważnego interesu społecznego. Przedmiotową sprawę rozstrzygnięto zatem mając na względzie zarówno interes społeczny, tożsamy w tym wypadku z interesem służby, jak też słuszny interes policjanta.

W zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania. Tych kryteriów skarżący obecnie nie wypełnia.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, KGP zauważył, że cały materiał dowodowy dotyczący postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. ogranicza się do potrzeby rozstrzygnięcia dwóch aspektów: faktu istnienia zwolnień lekarskich w określonym wymiarze i ich wpływu na dobro służby. W tym też zakresie materiał ten został zgromadzony i należycie przez organ rozważony. W rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadzała się do wyjaśnienia i oceny, czy w obecnym stanie faktycznym pozostawienie skarżącego

w służbie narusza jej ważny interes. Wykazanie powyższego natomiast nie wymagało gromadzenia materiału wnioskowanego przez pełnomocnika strony. Tym samym organ I instancji słusznie nie uwzględnił żądań pełnomocnika strony w tym zakresie.

Konkludując organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka zasięgnięcia opinii organizacji związkowej. Nadto organ I instancji nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem

i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zaskarżona decyzja spełnia zatem wymagania określone w art. 108 § 1 Kpa.

W świetle powyższego, organ odwoławczy uznał rozkaz personalny z [...] października 2018 r. za decyzję prawidłową, a zarzuty pełnomocnika strony za niezasadne.

Skargę na decyzję nr [...] KGP z [...] grudnia 2018 r. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, wnosząc

o uchylenie zaskarżonego rozkazu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu. Autor skargi zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.:

a) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa polegające na zebraniu i zgromadzeniu materiału dowodowego w sposób arbitralny, nakierowany w sposób jedynie na ustalenie okoliczności, które mogą być ocenione na niekorzyść skarżącego, dotyczące faktu jego absencji z jednoczesnym zaniechaniem gromadzenia dowodów przemawiających na jego korzyść, wskazujące na rzetelne, zgodne z rotą ślubowania podejście do wykonywanych obowiązków, na przyczyny pogorszenia się jego zdrowia psychicznego po powrocie do służby po pierwotnym zwolnieniu, na zamiar powrotu do pracy, otrzymanie od przełożonego polecenia wykorzystania zaległego urlopu z uwagi na fakt, że i tak nie będzie miał przydzielanych żadnych zadań oraz

z pominięciem nabywania przez niego w listopadzie 2018 r. uprawnień emerytalnych, co powoduje, że organ I instancji intencjonalnie pozbawił się możliwości dokonania ustaleń zasadności jego zwolnienia oraz w zakresie słusznego interesu strony,

a zaskarżony rozkaz jest przedwczesny;

b) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 Kpa polegającą na nieprzeprowadzeniu zgłoszonych wniosków dowodowych na wskazane tam okoliczności, co skutkowało zebraniem

w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i niepodjęciem czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co wobec znaczenia okoliczności, które miałyby zostać udowodnione powoduje, że postępowanie organu podrywa zaufanie do władzy publicznej;

c) art. 107 § 1 pkt 6 Kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia skarżonego rozkazu niezawierającego ustalenia stanu faktycznego, w tym w zakresie słusznego interesu strony, a przedstawiającego tylko odniesienie się do ważnego interesu służby, co zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jest jednym z dwóch interesów, jakie winny zostać uwzględnione przy podejmowaniu takich decyzji, co w sposób ewidentny pozbawia skarżonego rozkazu istotnego elementu składowego, którego istnienie otwiera drogę do kontroli prawidłowości zastosowanej normy prawnej;

d) art. 80 Kpa polegającą na dokonaniu oceny zgromadzonych dowodów z sposób dowolny, skutkujący zupełnym pominięciem okoliczności, że strona w listopadzie 2018 r. nabywała uprawnienia do zwolnienia go ze służby i przejścia na emeryturę, co winno zostać rozważone w kategoriach słusznego interesu strony, nad którym organ w ogóle nie pochylił się przy wydawaniu zaskarżonego rozkazu.

Skarżący w uzasadnieniu wskazał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone bez podjęcia jakiejkolwiek próby dokonania wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, celem ustalenia całokształtu okoliczności relewantnych z punktu widzenia ustalenia, czy ziściła się określona

w art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. przesłanka zwolnienia skarżącego ze służby.

Zdaniem strony, organ przeprowadzając postępowanie nie podjął czynności otwierających drogę do dokonania ustaleń w zakresie relewantnym z punktu widzenia przedmiotu postępowania. Nadto zaaprobował oddalenie złożonego na etapie postępowania przed KCBŚP wniosku dowodowego dotyczącego przesłuchania świadków uznając, że okoliczności będące jego przedmiotem nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia. Podobnie rzecz ma się w odniesieniu do wniosków dowodowych złożonych w odwołaniu. Mając natomiast na względzie, że celem owych wniosków dowodowych było wykazanie, iż przyczyna absencji strony wywołana była przez działania jego przełożonego, w świetle przepisu art. 8 Kpa nie powinno być zbywane i pozostawać ostentacyjnie poza zakresem zainteresowania organu.

Skarżący zauważył, że organ finalnie uznał, iż okoliczności inne niż absencje skarżącego wywołane zwolnieniami lekarskimi i wykorzystywanym urlopem nie mają żadnego znaczenia i tylko przy uwzględnieniu tej okoliczności ocenił, czy spełniona jest przesłanka zwolnienia go ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Jednocześnie, wymuszenie na stronie wykorzystania zaległego urlopu wypoczynkowego, z którego skarżący nie miał zamiaru korzystać wracając do pracy, czego ustalenie zostało uniemożliwione przez organ, zostało ocenione jak wykorzystanie urlopu z własnej woli i wykorzystane jako argument przemawiający za jego zwolnieniem. W ocenie skarżącego, taki sposób prowadzenia postępowania

w sposób ewidentny godzi w nakazy płynące dla organu z wskazanych w zarzucie przepisów, a sposób i stopień ich naruszenia powodują, że zaskarżony rozkaz nie powinien się ostać, jako wydany z pogwałceniem zasad gromadzenia materiału dowodowego. W konsekwencji doszło de facto do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. pomimo nie zgromadzenia wystarczającego materiału dowodowego

i nieustalenia stanu faktycznego relewantnego z punktu widzenia przedmiotu postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Jednocześnie KGP szczegółowo odniósł się do zarzutów skargi. Wskazał m.in., że art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. jest prosty w swej formie. Nakłada na organ obowiązek ustalenia, czy określone zachowanie lub zaniechanie policjanta narusza lub nie ważny interes służby. Ustaleniu również podlega okoliczność, czy w określonych warunkach słuszny interes strony ma ustąpić ważnemu interesowi społecznemu. Prawidłowa ocena stanu faktycznego musiała doprowadzić do wniosku, że ewentualne zalety skarżącego nie mogły przeważyć wyniku sprawy. Organ odwoławczy zauważył, że

w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie podkreślano, że nie jest ważne dlaczego policjant notorycznie korzysta ze zwolnień lekarskich. Istotą problemu jest, to że mimo zobowiązania się do pełnej dyspozycyjności policjant służby nie pełni. Poza sporem pozostaje również fakt, że to przełożony policjanta decyduje o jego przydatności do dalszego pozostawania w służbie.

Zdaniem KGP bez znaczenia dla prawidłowej wykładni ww. przepisu pozostają takie okoliczności jak dotychczasowy nienaganny przebieg służby, czy zasadność zwolnień lekarskich. Organ w tym postępowaniu nie posiada uprawnień do kontroli zasadności L-4, a bada jedynie, w jaki sposób nieobecność policjanta w służbie wpływa na sposób jej funkcjonowania. Organ nie odmawia skarżącemu prawa do korzystania z uprawnień pracowniczych. Jednakże, wzgląd na cel ogólny w postaci prawidłowego działania Policji w pewnych okolicznościach musi wziąć górę na słusznym interesem strony. Organ nie mógł odczytać inaczej niż to uczynił ciągów absencji chorobowych.

Odnosząc się do nie uwzględnionych wniosków dowodowych w postaci przesłuchania świadków, zauważył, że świadkowie mieli zeznawać na okoliczność wzorowej służby skarżącego. Teza dowodowa jest, zdaniem KGP, o tyle zaskakująca, że skarżącego nie było w służbie przez 868 dni, a zatem do jakich okoliczności faktycznych mogliby się odnieść świadkowie. Jak wskazał organ odwoławczy mogliby jedynie potwierdzić, że skarżącego w służbie nie było. Jednak tą wiedzę organ pozyskał z dokumentacji zgormadzonej w sprawie. Natomiast, gdyby dopuścić możliwość przesłuchania świadków to świadkowie winni zeznawać na okoliczność wzorowej służby sprzed daty, w której powstała długotrwała absencja. Jednakże, ta okoliczność nie miała znaczenia w sprawie, bowiem dotyczy stanu faktycznego nie objętego hipotezą art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. W ocenie KGP, nie sposób zatem popierać tezy o niesłuszności nieuwzględnienia wniosków dowodowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając skarżoną decyzję według powyższych kryteriów, uznać należało, że rozstrzygnięcie to winno się ostać w obrocie prawnym.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P., zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Jest więc to uprawnienie przyznane organowi w sytuacji, gdy dojdzie do przekonania, że interes społeczny (interes służby) przeważa nad słusznym interesem strony.

Rozkaz personalny wydany na podstawie powyższego przepisu ma charakter fakultatywny i podejmowany jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie akt o charakterze uznaniowym pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w taki sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 Kpa, powinność uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu strony. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej. Sądy administracyjne nie są bowiem uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych, czy celowościowych - realizacji określonej polityki stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA

z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 301/11, publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

We wskazanym art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. mowa jest o możliwości zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby, gdy wymaga tego "ważny interes służby". Jest to pojęcie nieostre, niedookreślone, jednakże z uwagi na nieporównywalność sytuacji faktycznych jakie mogą zaistnieć, użycie przez ustawodawcę takiego właśnie zwrotu jest w pełni uzasadnione. W ocenie nauki prawa, "nieostrość nazw (jako szczególny przejaw ich niedookreśloności) nie jest traktowana w tekście prawnym jako wada. Wręcz przeciwnie - może być z powodzeniem stosowana jako świadomie przyjęty środek uelastycznienia tekstu przez stworzenie swoistego luzu decyzyjnego" (S. Wronkowska, M. Zieliński, Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2004, s. 280). Prawodawca, używając takiego sformułowania, pozwala zatem organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego.

Z pewnością więc ustawodawca dostrzega potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku. Niezbędne jest przy tym wykazanie realnie istniejącej przyczyny lub szeregu okoliczności czy zdarzeń świadczących łącznie o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie nie jest możliwe. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby, nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych przez funkcjonariusza lub niezgodnych z prawem. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, o ile takie działania lub ich skutki uniemożliwiają kontynuowanie służby bez uszczerbku dla ważnych interesów formacji (wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt II SA 426/99, LEX 47389). Pojęcie ważnego interesu służby można również łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne zadań, których ustawodawca powierzył tej formacji (wyrok NSA z 16 marca 1995 r., sygn. akt II SA 1802/94). Ważny interes służby obejmuje więc przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może on mieć też charakter mieszany, nieobjęty zakresami ustawodawczymi innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99). W orzecznictwie powszechnie zatem przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. dopuszczalne jest rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, ale nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie określonej w ustawie

o Policji.

W ocenie Sądu, w kontrolowanej sprawie organy orzekające nie wykroczyły poza dopuszczalny prawem zakres kompetencji i nie naruszyły przyznanych im przez ustawodawcę granic swobody oceny co do wyboru skutku prawnego. Zasadnie organy uznały, że ustalony stan faktyczny mieści się w kategorii ważnego interesu służby, o jakim mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P., a w konsekwencji dopuszcza zwolnienie funkcjonariusza ze służby w niniejszym trybie. Z akt sprawy bezspornie wynika, że u skarżącego wystąpiła w latach 2015-2018 długotrwała absencja chorobowa, która spowodowała, iż skarżący był nieobecny w służbie łącznie przez 994 dni. Sąd podziela stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie, że nie tyle sama długotrwała nieobecność funkcjonariusza w służbie, lecz negatywne skutki długotrwałych i stale powtarzających się absencji chorobowych funkcjonariusza uzasadniają rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. z uwagi na ważny interes służby.

Organy Policji, zobowiązane do realizacji zadań tej formacji, szczegółowo wyjaśniły w kwestionowanych rozkazach personalnych to, dlaczego nie mogły już dłużej tolerować zaistniałej sytuacji. Dla organów bez znaczenia pozostają takie okoliczności jak dotychczasowy nienaganny przebieg służby, czy zasadność zwolnień lekarskich. Badają jedynie, w jaki sposób nieobecność policjanta w służbie wpływa na sposób jej funkcjonowania. Tymczasem liczne i stale powtarzające się absencje chorobowe skarżącego w sposób oczywisty dezorganizowały pracę macierzystej jednostki. Trudno mówić o możliwości prawidłowego funkcjonowania takiej jednostki, gdy przełożony policjanta nie ma pewności czy i ewentualnie kiedy oraz na jaki okres jego podwładny wróci do służby. Należy mieć również na uwadze, że wszystkie zadania przypisane do poszczególnych struktur Policji muszą być na bieżąco realizowane. Oczywistym i nie wymagającym zatem dowodzenia jest, że zadania związane z zajmowanym przez skarżącego stanowiskiem musiały być powierzane innym funkcjonariuszom. Policjanci ci wykonywali je albo dodatkowo albo w wydłużonym czasie własnej służby, co mogło niekorzystnie wpływać na poziom

i terminowość ich własnych czynności służbowych. Nie bez znaczenia są również powszechnie znane trudności kadrowe Policji i związana z nimi konieczność jak najbardziej efektywnego wykorzystania każdego posiadanego przez tę formację etatu. Trudno mówić o możliwości podejmowania w tym zakresie racjonalnych działań, gdy jeden z etatów jest zajmowany przez funkcjonariusza, który od tak długiego okresu czasu, nie pełni faktycznie służby.

Z powyższych względów, mimo zrozumienia dla sytuacji skarżącego oraz pamiętając, że przed 2015 r. prawidłowo wykonywał on swe obowiązki służbowe,

w aktualnym stanie sprawy nie można przyjąć by jego interes faktyczny był ważniejszy od dobra formacji, której jest funkcjonariuszem. W tym stanie sprawy, organom Policji nie można skutecznie zarzucić złamania art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Zdaniem Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy organy obu instancji nie tylko miały prawo wszcząć wobec skarżącego postępowanie w przedmiocie zwolnienia ze służby na podstawie ww. przepisu, ale również ocenić, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem z niej skarżącego.

W świetle powyższych należy uznać, że organy obu instancji, a przede wszystkim KGP, wydając w sprawie decyzje działały na podstawie obowiązujących przepisów i nie kierowały się w jakiejkolwiek mierze dowolnością. Sąd, badając zaskarżony i poprzedzający go rozkaz personalny nie dopatrzył się zatem przekroczenia granic uznania administracyjnego. Za niezasadne należy również uznać zarzuty skargi o naruszeniu przez organy obu instancji przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 6 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało skonstruowane zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Organy obu instancji rozważyły wszelkie przesłanki, odwołując się do wszelkich okoliczności faktycznych, mających odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy. Ustalony przez organy administracyjne stan faktyczny sprawy, wbrew zarzutom skargi, nie wymagał uzupełnienia, ani przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego. Dowód z przesłuchania świadków przeprowadza się jedynie wówczas, gdy pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Taka sytuacja w sprawie niniejszej nie występowała, stąd nie można postawić organowi zarzutu pominięcia tego dowodu. Wykazana przez organy obu instancji absencja skarżącego, jakkolwiek co do zasady usprawiedliwiona, ponad wszelką wątpliwość – wbrew przekonaniu skarżącego – powodowała, że przydzielony skarżącemu zakres obowiązków musiał zostać przejęty przez innych funkcjonariuszy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest ponadto pogląd, że długotrwała absencja funkcjonariusza, np. trwająca ponad 570 dni, w sposób oczywisty musiała dezorganizować prace komórki organizacyjnej, w której pełnił on swoją służbę i w takiej sytuacji nie istniała potrzeba wykazywania w szczególny sposób tego faktu (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2012r. sygn. akt I OSK 733/12 dostępny na www.nsa.gov.pl). Skoro zatem organy oceniły, że materiał dowodowy, którym dysponuje jest wystarczający, nie były zobligowane do poszukiwania innych dowodów. Ponadto organy w sposób wnikliwy odniosły się do wniosków dowodowych skarżącego, wyczerpująco wskazując dlaczego nie mają one znaczenia dla istoty sprawy i Sąd ocenę organów w tym zakresie w pełni podziela.

Mając powyższe okoliczności na względzie, Sąd uznał, że zasadne było oddalenie skargi, na mocy art. 151 p.p.s.a.