Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 633/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 246 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 681/08 o oddaleniu wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H.J., A. J. i D. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

We wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 27 stycznia 2009 r. D. J. wskazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania i wnosi o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Podał, że posiada połowę bliźniaka o powierzchni użytkowej [...] m2, a także spłaca kredyt w wysokości [...] zł., zaciągnięty na zakup domu w 2007 r. Miesięczne dochody skarżącego i jego żony wynoszą w sumie [...] zł brutto. Rodzina składa się z 4 osób, w tym 2 dzieci uczęszczających do szkoły i do przedszkola.

Postanowieniem z dnia 25 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Jak zauważył Sąd, dochody miesięczne rodziny D. J. znacznie przewyższają wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie uzasadniają odstępstwa od obowiązujących zasad, w tym od zasady partycypacji strony w kosztach postępowania. D. J. nie wykazał w swoim wniosku, że istnieją okoliczności przewidziane w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czyli że poniesienie kosztów postępowania prowadziłoby do uszczerbku koniecznego utrzymania jego i rodziny. Sąd zaznaczył, że ustawa posługuje się określeniem: "konieczne utrzymanie", co oznacza, że chodzi o podstawowe środki życiowe. Ważne w analizowanej sprawie jest również to, że znaczną część wydatków rodziny wnioskodawcy stanowi spłata kredytu, która świadczy o zdolnościach płatniczych wnioskodawcy.

Na powyższe postanowienie D. J. wniósł zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.

Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał w przekonujący sposób, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym. Osiągany przez wnioskodawcę i jego żonę dochód w wysokości [...] zł brutto nie pozwala na przyjęcie, iż należą oni do osób ubogich, których środki do życia są ograniczone, nawet przy uwzględnieniu ponoszonych wydatków. W ocenie Sądu skarżący w obecnej sytuacji majątkowej, przy racjonalnym gospodarowaniu posiadanymi zasobami pieniężnymi i oszczędnościach w wydatkach jest w stanie bez uszczerbku koniecznego dla siebie i najbliższych ponieść koszty postępowania sądowego.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.