Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 594/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 250 par 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 10 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a i b i pkt 3, art. 71 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1265
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

SENTENCJA

Dnia 9 października 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2019 roku sprawy ze skargi B. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. oddala skargę. 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi J.M. – Spółka Adwokacka w Ł., ul. A23 m. 2 kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej B. W. z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz 2096 ze zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 lit c, art. 10 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 71 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2018 r., poz. 1265 ze zm.; dalej: "ustawa") Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] orzekającą o uznaniu B. W. z dniem [...] za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że na mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] B. W. została uznana za osobę bezrobotną z dniem [...] Z uwagi na niespełnienie przesłanek warunkujących nabycie prawa do zasiłku, określonych w ustawie, organ w tej samej decyzji orzekł o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego.

W dniu 23.01.2019 r. B. W. złożyła odwołanie od ww. decyzji Starosty [...], wskazując, że nastąpił błąd w przeliczeniu okresu uprawniającego do przyznania jej zasiłku dla bezrobotnych. Wyjaśniła, że faktycznie zgłosiła się w maju 2018 r. do urzędu pracy w [...] celem złożenia wniosku o przyznanie zasiłku, natomiast pracownik urzędu pracy nieoficjalnie odrzucił jej wniosek, uzasadniając to trwającym postępowaniem sądowym dotyczącym odwołania od decyzji ZUS w sprawie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Dodała, że pracownik urzędu pracy wprowadził ją w błąd, gdyż po jej zgłoszeniu się do urzędu pracy w maju 2018 r. powinien był przyznać zasiłek dla bezrobotnych bez względu na toczące się postępowanie sądowe w związku z odwołaniem od decyzji ZUS.

W dniu 28.01.2019 r. pracownik ZUS wydrukował Raport "ZUS-U1Status" oraz sporządził notatkę służbową, że ww. Raport został wygenerowany w dniu 30.05.2018 r. (godz. 11:27). Z danych zawartych w raporcie wynikało, że od 01.04.2018 r. do dnia wygenerowania raportu B. W. podlegała ubezpieczeniu społecznemu jako osoba pobierająca rentę z tytułu niezdolności do pracy. W powyższej notatce pracownik urzędu pracy stwierdził, że w takich przypadkach, poucza osoby o konieczności przedłożenia dokumentów wymaganych do rejestracji jako osoba bezrobotna (w tym przypadku o zaświadczeniu z ZUS potwierdzającym okres pobierania renty).

Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję Starosty [...] z [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy polecił organowi I instancji odebrać stosowne oświadczenie od B. W., dotyczące wskazania przez nią pracownika PUP w [...], do którego zgłosiła się w maju 2018 r., przesłuchać w charakterze świadka pracownika PUP w [...], obsługującego w maju 2018 r. B. W. i wyjaśnić jaki był przebieg rozmowy, a w szczególności w jakim celu B. W. zgłosiła się do urzędu pracy i jakie uzyskała informacje, ewentualnie jakie przedłożyła dokumenty oraz umożliwić B. W. uczestnictwo w przesłuchaniu świadka, a po zakończeniu postępowania zapoznać B. W. z aktami sprawy i umożliwić wypowiedzenie się co do zgromadzonego materiału dowodowego.

Wezwaniem z dnia 5 marca 2019 r. Powiatowy Urząd Pracy w [...] poprosił stronę o osobiste zgłoszenie się w dniu 11 marca 2019 r. w siedzibie PUP w [...] w celu złożenia wyjaśnień oraz oświadczenia w przedmiotowej sprawie. Powyższe wezwanie zostało doręczone B. W. w siedzibie PUP w [...] w dniu 5 marca 2019 r.

W dniu 11 marca 2019 r. B. W. stawiła się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...]. W protokole przesłuchania strony zapisano, że skarżąca zapoznała się z aktami sprawy. Podczas przesłuchania B. W. stwierdziła, że zgłosiła się do PUP w dniu 30 maja 2018 r. w godzinach południowych od 11.00 do godziny 13.00. Stwierdziła również, że dostała decyzję z ZUS od lekarza orzecznika, z której wynika, że jest zdolna do pracy. Z tą decyzją zgłosiła się do PUP ponieważ chciała uzyskać informację, co ma teraz robić. B. W. wyjaśniła wtedy, że od decyzji ZUS złożyła odwołanie, jednak nie wie jak długo będzie trwało rozpatrzenie jej odwołania. Od pracownika PUP dostała odpowiedź, że nie ma znaczenia ile będzie to trwało, dopiero bowiem po zakończeniu procesu odwoławczego ma zgłosić się do PUP. Ponadto wyjaśniła, że przedłożyła w PUP decyzję ZUS tj. lekarza orzecznika i dowód osobisty. Nie wiedziała jakie dokumenty powinna przedłożyć. Zaznaczyła, że wszystkie dokumenty znajdowały się w ZUS. W protokole z przesłuchania strony B. W. stwierdziła także, że pouczono ją, aby zgłosić się po zakończeniu sprawy, bo będzie musiała zwrócić kwotę brutto, mimo że otrzyma netto. Spytała pracownicę urzędu z jakimi dokumentami ma przyjść po zakończeniu sprawy. Pracownica urzędu powiedziała jej, że ma przynieść zaświadczenie od kiedy do kiedy była na zasiłku chorobowym oraz o świadczeniu rehabilitacyjnym i świadectwo pracy. B. W. stwierdziła, że pracownica urzędu poinformowała ją, że gdy zakończy się postępowanie odwoławcze i po przedłożeniu zaświadczeń dopiero dokona jej rejestracji, nie ważne jaki to będzie okres czasu. Skarżąca stwierdziła, że nie jest pewna, z którym pracownikiem rozmawiała, natomiast jest pewna, że otrzymała kartkę od pracownika urzędu pracy na której sama pisała notatki oraz że pracownik nie pisała na tej kartce. Wskazała stanowisko pracy. Zaznaczyła, że ukończyła zawodówkę i jest niekompetentna, a zgłosiła się do osoby z wykształceniem, która się tym zajmuje i uzyskała od niej błędne informacje, przez co została pozbawiona zasiłku.

Wypełniając zalecenia Wojewody [...], w dniu 11 marca 2019 r. w PUP w [...] przesłuchano również kolejno wszystkich pracowników Działu Ewidencji i Świadczeń dokonujących rejestracji osób bezrobotnych aby ustalić, który z pracowników w maju 2018 r. rozmawiał z B. W. Pracownicy oświadczyli, że nie pamiętają zdarzenia. Przesłuchano również pracownika urzędu pracy, który sporządził w dniu 29.01.2019 r. notatkę służbową oraz wygenerował Raport "ZUS-U1Status". Z protokołu przesłuchania strony/świadka wynika, że pracownik nie pamięta, czy obsługiwał B. W. Pracownik wyjaśnił, że w podobnych przypadkach informuje, że osoba musi udać się do ZUS po zaświadczenie od kiedy do kiedy pobierała świadczenie z ZUS i niezwłocznie zgłosić się do PUP, nie czekając na wynik odwołania od dalszych świadczeń. Wyjaśnił także, że: "jeżeli przesył ZUS jest otwarty, tzn. nie jest wskazana data końcowa, nie możemy dokonać rejestracji, bo nie wiemy czy osoba pobiera świadczenie czy nie". Pracownik zaznaczył również, że gdy zgłosi się osoba z kompletem dokumentów i poinformuje pracownika, że odwołuje się od utraconych świadczeń ZUS, to osoba taka jest przez niego informowana, że może się zarejestrować. Podczas konfrontacji pracownika ze stroną – B. W., skarżąca zadała pytanie pracownikowi urzędu dlaczego poinformowano ją błędnie, że ma czekać na zakończenie sprawy mimo, iż zgłosiła się z decyzją ZUS o zdolności do pracy. Pracownik PUP wyjaśnił, że nie udziela takich informacji, każe osobom zapisać co jest potrzebne do rejestracji i przyjść niezwłocznie, jednakowo informuje wszystkie osoby, które będą pobierać takie świadczenia. Podkreślił, że informuje, żeby nie czekały na wynik postępowania odwoławczego i rejestrowały się w PUP. Nie pamięta czy B. W. robiła notatki z przekazanych jej informacji. B. W. oświadczyła, że z głosu poznaje pracownika PUP.

PUP w [...] przeprowadził również postępowanie wyjaśniające, które wykazało, iż w okresie od 01.05.2017 r. do 31.12.2018 r. osoby które rejestrowały się w PUP w [...] i były w podobnej sytuacji jak skarżąca, miały przyznany status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych (informacja z dnia 20.03.2019 r.).

W dniu 27.03.2019 r. B. W. zgłosiła się do PUP w [...] i podpisała druk oświadczenia o zapoznaniu się z aktami sprawy, do którego załączyła orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] oraz pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia 13.02.2019 r. znak: [...]. W powyższym piśmie ZUS stwierdził, że B. W. w dniu 16.04.2018 r. zgłosiła się do oddziału ZUS i złożyła wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Na podstawie orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS z dnia [...], została wydana decyzja odmawiająca dalszego prawa do świadczenia (15.06.2018 r.). Dnia 29 czerwca 2018 r., za pośrednictwem ZUS B. W. złożyła odwołanie od ww. decyzji do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] na skutek którego w dniu 17 grudnia 2018 r., Sąd wydał wyrok oddalający skargę.

Decyzją z dnia [...] Starosta [...] ponownie orzekł o uznaniu B. W. z dniem [...] za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu tej decyzji Starosta wyjaśnił, że w dniu rejestracji tj. [...] na podstawie przedłożonego kompletu dokumentów i złożonych oświadczeń B. W. spełniała przesłanki art. 2 ust. pkt 2 ustawy do przyznania statusu osoby bezrobotnej. Nie spełnione zostały jednak warunki określone w art. 71 do przyznania prawa do zasiłku, gdyż suma okresów o których mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy przypadających w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy wynosi mniej niż 365 dni.

Organ podkreślił, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie dało jednoznacznej odpowiedzi, czy w dniu 30.05.2018 r. B. W. zgłosiła się do PUP w [...], można jednak tak domniemywać z uwagi na wygenerowanie w tym dniu informacji z ZUS. Zgłoszenie się B. W. do PUP w maju 2018 r. związane było z chęcią uzyskania informacji o możliwości zarejestrowania się jako osoba bezrobotna, a nie dokonania rejestracji. W dniu 30.05.2018 r. strona nie posiadała bowiem kompletu dokumentów do rejestracji i została poinformowana o konieczności przedłożenia dodatkowych dokumentów. Rejestracji skarżąca dokonała dopiero w dniu [...].

B. W. złożyła odwołanie od decyzji Starosty [...] nr [...] wskazując, że nastąpił błąd w przeliczeniu okresu uprawniającego do przyznania jej zasiłku dla bezrobotnych. Wyjaśniła, że faktycznie zgłosiła się do urzędu pracy w [...] celem złożenia wniosku o przyznanie zasiłku natomiast pracownik urzędu pracy nieoficjalnie odrzucił jej wniosek, uzasadniając go trwającym postępowaniem sądowym dotyczącym odwołania od decyzji ZUS dotyczącej odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Dodała, że pracownik urzędu pracy wprowadził ją w błąd, gdyż po jej zgłoszeniu się do urzędu pracy w maju 2018 r. powinien był przyznać zasiłek dla bezrobotnych bez względu na toczące się postępowanie sądowe w związku z odwołaniem ZUS.

Rozpatrując złożone odwołanie w kontekście całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie Wojewoda [...] w pierwszej kolejności powołał treść art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i wskazał, że warunkiem otrzymania przez osobę bezrobotną prawa do zasiłku dla bezrobotnych jest wykazanie, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania osoba zainteresowana posiada co najmniej 365 dniowy okres uprawniający do zasiłku. Organ odwoławczy zaznaczył, że zasiłek dla bezrobotnego jest świadczeniem obligatoryjnym przysługującym wyłącznie bezrobotnemu, który spełnia kryteria przyznania statusu bezrobotnego, udokumentował okres uprawniający do zasiłku, jak również w okresie posiadania prawa do zasiłku spełnia warunki pozostawania w ewidencji bezrobotnych powiatowego urzędu pracy. Nadmienił również, że przepisy określające zasady nabywania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych mają charakter bezwzględnie obowiązujący i w związku z tym brak jest możliwości odstąpienia od ich stosowania.

Wojewoda stwierdził, że również w jego ocenie z akt sprawy nie wynika jednoznacznie, że B. W. zgłosiła się w PUP w [...] w dniu 30.05.2019 r. Można jedynie tak domniemywać biorąc pod uwagę, że w dniu 30.05.2018 r. pracownik PUP w [...] pobierał z ZUS informacje dotyczące skarżącej. Nie można jednak dokładnie ustalić, w jakim celu skarżąca zgłosiła się do urzędu pracy, czy w celu rejestracji, czy uzyskania informacji. Jej wypowiedź świadczy o tym, że raczej chciała uzyskać informacje. W protokole przesłuchania strony/świadka z dnia 11.03.2019 r., który B. W. własnoręcznie podpisała w obecności pracownika PUP w [...], w pkt 2 i 3 skarżąca stwierdziła, że zgłosiła się do PUP 30 maja 2018 r. w godzinach południowych od 11 do godziny 13. Natomiast udzielając odpowiedzi na pytanie "W jakim celu zgłosiła się Pani do PUP w ww. okresie?" B. W. wyjaśniła, że cyt.:" Dostałam decyzję z ZUS od lekarza orzecznika, że jestem zdolna do pracy, z tą decyzją zgłosiłam się do PUP i chciałam uzyskać informację co mam teraz robić." Skarżąca wskazała także, że poinformowano ją żeby po zakończeniu sprawy zgłosić się do urzędu pracy i przynieść zaświadczenia: od kiedy do kiedy była na zasiłku chorobowym świadczeniu rehabilitacyjnym, świadectwo pracy, które było przedłożone w ZUS. Zaznaczyła przy tym, że kazano jej zgłosić się po zakończeniu sprawy, bo będzie musiała zwrócić kwotę brutto mimo, że dostała netto. W ocenie Wojewody, to ostatnie zdanie świadczy o tym, że B. W. prawdopodobnie uzyskała informację o możliwości dokonania rejestracji w urzędzie pracy przed zakończeniem postępowania sądowego. Pracownik urzędu pracy poinformował ją bowiem, że w przypadku dokonania rejestracji w urzędzie pracy i uzyskania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, będzie musiała zwrócić przyznany jej zasiłek dla bezrobotnych w kwocie brutto, a nie netto. B. W. nie skorzystała zatem z możliwości dokonania rejestracji w maju 2018 roku.

Organ odwoławczy stwierdził dalej, że z przeprowadzonego przez urząd pracy postępowania wynika także, że w okresie od 01.05.2017 r. do 31.12.2018 r. osoby które rejestrowały się w PUP w [...] (i były w podobnej sytuacji jak B. W.) miały przyznany status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Pracownik PUP w [...], którego B. W. rozpoznała z głosu (jako udzielającego jej informacji w maju 2018 r.) również podkreślił, że informuje osoby zgłaszające się do urzędu pracy, że aby dokonać rejestracji jako bezrobotny należy przedłożyć zaświadczenie o okresie pobierania świadczenia z organu rentowego, bowiem urząd pracy musi wiedzieć w jakim okresie osoba pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy bez względu na to czy odwołała się od decyzji ZUS oraz że osoba która się zgłosi do urzędu pracy z kompletem dokumentów i odwołała się od decyzji ZUS może się zarejestrować jako bezrobotna. B. W. w dniu, w którym jak pisze zgłosiła się do urzędu pracy tj. 30 maja 2018 r. nie posiadała zaświadczenia z ZUS o okresie pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. Powyżej opisane okoliczności w ocenie organu odwoławczego wskazują, że w dniu 30.05.2018 r. B. W. zgłosiła się do PUP w [...] w celu uzyskania informacji o możliwości zarejestrowania się jako osoba bezrobotna, a niedokonania rejestracji i została poinformowana o konieczności przedłożenia dodatkowych dokumentów. Rejestracji w PUP w [...] skarżąca dokonała dopiero w dniu [...] wypełniając kartę rejestracyjną bezrobotnego i przedkładając stosowne dokumenty.

W związku z powyższym Wojewoda [...] stwierdził, że uznanie skarżącej za osobę bezrobotną z dniem [...] należy uznać za prawidłowe. Oceny uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych B. W. dokonano na dzień rejestracji tj. [...], zgodnie z przepisami art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z akt sprawy wynika, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających datę rejestracji w urzędzie pracy tj. od dnia 21.07.2017 r. do dnia 21.01.2019 r. B. W. udokumentowała 284 dni okresów uprawniających do zasiłku (renta z tytułu niezdolności do pracy). Wykazany okres uprawniający do zasiłku nie daje podstaw do przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

B. W. złożyła skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji z dnia [...]. W piśmie z 4 lipca 2019 r. stanowiącym uzupełnienie braków skargi, strona wskazała, że obie decyzje organów nie respektują rzeczywistego stanu faktycznego, w którym błędnie poinformowano skarżącą, że ma zgłosić się do Urzędu Pracy po zakończeniu procesu postępowania odwoławczego najpierw do Orzecznika Komisji Lekarskiej ZUS w dniu [...], a później przed Sądem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] (grudzień 2018 r. odmowa przyznania renty ze względu na ustaloną przez ZUS zdolność do pracy). Na skutek uzyskania błędnego pouczenia od pracownika Urzędu Pracy zgłosiła się do rejestracji po zakończeniu sprawy sądowej w przedmiocie odmowy przyznania prawa do renty. Wówczas okazało się, że nie przysługuje jej już zasiłek dla bezrobotnych, gdyż zgłosiła się do Urzędu Pracy za późno, co jest nieprawdą, gdyż pracownik Urzędu Pracy powinien ją zarejestrować w dniu jej pierwszej wizyty, a nie odsyłać. Podniosła, iż gdyby prawidłowo ją zarejestrowano przy pierwszej wizycie, to otrzymałaby zasiłek dla bezrobotnego, a tak nie ma żadnego dochodu i nie ma za co żyć. Dlatego w ocenie skarżącej, obie decyzje powinny zostać uchylone i zmienione z ustaleniem, że zarejestrowała się w Urzędzie Pracy przy pierwszej wizycie tj. 30 maja 2018 r. i powinno zostać jej przyznane świadczenie – zasiłek dla bezrobotnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Działając w tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpatrując skargę pod względem prawidłowości zastosowania procedury oraz prawa materialnego Sąd nie stwierdził bowiem aby organy orzekające przy podejmowaniu wydanych w sprawie rozstrzygnięć dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, w stopniu w jakim mogłoby to mieć wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (dalej powoływanej także w skrócie jako: "ustawa"), to jest art. 71 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a) i b) oraz art. 71 ust. 2 pkt 3.

Stosownie do art. 71 ust. 1 ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem niemającego zastosowania w niniejszej sprawie art. 75, jeżeli:

1. nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz

2. w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni:

lit. a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni,

lit. b) wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą i osiągał z tego tytułu dochód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę,

Na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy, do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy: pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.

Kwestię rejestracji osób jako osób bezrobotnych, zakres informacji niezbędnych do rejestracji, a także dokumentów niezbędnych do ustalenia statusu i uprawnień osób bezrobotnych reguluje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1299). W myśl § 5 rozporządzenia, osoba ubiegająca się o zarejestrowanie jako osoba bezrobotna przedkłada do wglądu pracownikowi powiatowego urzędu pracy dokonującemu rejestracji: dowód osobisty, odpowiednio: świadectwa ukończenia szkoły, dyplomy, świadectwa pracy i inne dokumenty niezbędne do ustalenia jej uprawnień przysługujących na podstawie przepisów ustawy. Powiatowy Urząd Pracy może sporządzać kserokopie oraz dokonać zeskanowania dokumentów, o których mowa powyżej, w zakresie niezbędnym do ustalenia statusu i uprawnień. Ponadto zgodnie z § 5 pkt 6, osoba ubiegająca się o zarejestrowanie jako bezrobotna przekazuje pracownikowi powiatowego urzędu pracy w trakcie rejestracji niezbędne dane i fakty do ustalenia możliwości przyznania statusu bezrobotnego, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, inne okresy zaliczane do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych, o których mowa w ustawie.

Jednocześnie w § 9 rozporządzenia wymienione są sytuacje, które stanowią podstawę dla niedokonania rejestracji, tj. w przypadku nieprzedłożenia dokumentów, o których mowa w art. § 5 ust. 1 pkt 1-3 oraz ust 2 i 3 (dowód osobisty, świadectwo ukończenia szkoły, dyplomy, świadectwo pracy inne dokumenty niezbędne do ustalenia uprawnień przysługujących na podstawie przepisów ustawy) lub, odmowy przekazania wymaganych danych, lub odmowy poświadczenia przekazania danych i oświadczeń.

Należy zaznaczyć, że przytoczone wyżej regulacje nie mają charakteru uznaniowego lecz bezwzględnie obowiązujący. Skoro zaś art. 71 ustawy jest przepisem o charakter bezwzględnie obowiązującym, niedającym organom administracji publicznej uprawnień do uznaniowego rozstrzygania w zakresie zasiłku przyznawanego bezrobotnym, to brak jest podstaw do kierowania się jakimikolwiek innymi względami przy ustaleniu przesłanek w nim ustanowionych. Ustawodawca jednoznacznie i w sposób zupełny określił bowiem przesłanki wymagane do ustalenia uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych, których skarżąca nie spełniła. Mają one charakter obligatoryjny, co oznacza że prawo do zasiłku dla bezrobotnych, zgodnie z wolą ustawodawcy, mogą otrzymać wyłącznie osoby spełniające kryteria przyjęte w ustawie. Podstawowym warunkiem, od którego spełnienia zależy nabycie zasiłku, jest - jak wskazano wcześniej - zatrudnienie przez 365 dni w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem i uzyskiwanie w tym czasie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy.

Trzeba podkreślić, że organ zatrudnienia nie może do ustalenia uprawnień danej osoby do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych przyjmować innego okresu, aniżeli określony wyraźnie w ustawie okres 365 dni przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania. Oznacza to, że organ zatrudnienia w prowadzonym postępowaniu zobowiązany jest ustalić, czy zaistniały wskazane w ustawie przesłanki przyznania zasiłku, a w razie ich braku nie może oceniać przyczyn, dla których wymagane przesłanki się nie ziściły. Treść art. 71 ust. 1 pkt 2 oraz art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy jest w ocenie Sądu orzekającego zrozumiała i nie budzi jakichkolwiek wątpliwości. Gramatyczna wykładnia cytowanych przepisu daje podstawę do odczytania i do stosowania ich w ten sposób, że organ zatrudnienia bada okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w aspekcie zarówno zatrudnienia jak i osiągania wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy (art. 71 ust.1 pkt 2 lit. a) ustawy).

Jak wynika bezsprzecznie z akt sprawy przedstawionych Sądowi, skarżąca została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...], a zatem okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, w ocenianym przypadku - jak słusznie przyjęły to organy orzekające - biegł od dnia 21 lipca 2017 r. do dnia 21 stycznia 2019 r. W dniu rejestracji strona przedłożyła świadectwo pracy potwierdzające zatrudnienie w okresie od dnia 09.02.2004 r. do 18.02.2014 r. w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku operator maszyn przędzalniczych oraz zaświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] o wypłaconych zaświadczeniach za okres po ustaniu ubezpieczenia od 19.02.2014 r. do 27.07.2014 r. - świadczenie rehabilitacyjne i o okresie pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy: od 28.07.2014 - 30.04.2018 r. W okresie 18 miesięcy liczonych od dnia 21.07.2017 r. skarżąca udokumentowała zatem w sumie 284 dni z wymaganych co najmniej 365 dni warunkujących nabycie do zasiłku dla bezrobotnych tj. od 21.07.2017r. - do 30.04.2018 r. (okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy). Organy administracyjne obu instancji prawidłowo ustaliły wobec tego, że na dzień [...] skarżąca nie wykazała 365 dni okresu uprawniającego do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Podnoszona przez skarżącą okoliczność, iż zasiłek powinien zostać jej przyznany w maju 2018 r., kiedy to zgłosiła się do PUP w [...] w celu rejestracji po odmowie przyznania jej przez ZUS renty z tytułu niezdolności do pracy, nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Jak wynika bowiem z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, w tym z zeznań strony z dnia 11 marca 2019 r., w maju 2018 r., po otrzymaniu orzeczenia od lekarza orzecznika, strona zgłosiła się do Urzędu Pracy nie w celu rejestracji, ale by uzyskać informację, co powinna dalej robić, skoro od rozstrzygnięcia ZUS złożyła odwołanie. W dniu wizyty w PUP w maju 2018 r. skarżąca nie dysponowała kompletem dokumentów niezbędnych do rejestracji, bowiem (jak sama zeznała) posiadała wyłącznie orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z 16.05.2018 r. (ustalające, że nie jest niezdolna do pracy) i dowód osobistych. Została wtedy pouczona, iż do rejestracji niezbędne jest świadectwo pracy oraz zaświadczenia od kiedy do kiedy była na zasiłku chorobowym i świadczeniu rehabilitacyjnym. Wygenerowany w dniu 30 maja 2018 r. przez pracownika PUP w [...] Raport U1 ZUS, pobrany w programie SYRIUSZ na podstawie danych osobowych strony, potwierdzał jedynie fakt pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy od dnia 01.04.2018 r., brak było natomiast informacji o zakończeniu pobierania tego świadczenia. Zatem w maju 2018 r. organ nie mógł dokonać rejestracji skarżącej, ani też przyznać jej prawa do zasiłku, bowiem stały temu na przeszkodzie cytowane wyżej przepisy, obligujące osobę zgłaszającą się do rejestracji do przedłożenia organowi kompletu niezbędnych dokumentów. B. W. nie dysponowała w maju 2018 r. zaświadczeniem potwierdzającym fakt zakończenia pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. Wymagane dokumenty skarżąca załączyła dopiero do wniosku o rejestrację z [...]. W związku z powyższym, uznanie skarżącej za osobę bezrobotną z dniem [...] należy przyjąć za prawidłowe. Oceny uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych dokonano na dzień rejestracji tj. [...] zgodnie z przepisami art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z akt sprawy wynika, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających datę rejestracji w urzędzie pracy B. W. udokumentowała 284 dni okresów uprawniających do zasiłku (renta z tytułu niezdolności do pracy), co nie dawało podstaw do przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Jak wynika ponadto z zaświadczenia ZUS z dnia 13 lutego 2019 r., B. W. w dniu 16.04.2018 r. zgłosiła się do Oddziału ZUS wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Na podstawie Orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS z dnia [...], została wydana decyzja odmawiająca dalszego prawa do świadczenia. Dnia 29.06.2018 r., za pośrednictwem ZUS skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...], na skutek którego w dniu 17.12.2018 r., zapadł wydał wyrok oddalający skargę.

Zarzuty skarżącej, iż w maju 2018 r. została wprowadzona w błąd przez pracownika PUP w [...], który miał ją pouczyć, że do rejestracji powinna zgłosić się dopiero po zakończeniu sprawy związanej z wniesieniem odwołania od decyzji ZUS, nie znalazły potwierdzenia w przeprowadzonym przez organ postępowaniu wyjaśniającym. Wypełniając zalecenia Wojewody [...] zawarte w decyzji z dnia [...], w PUP w [...] przesłuchano skarżącą oraz kolejno wszystkich pracowników Działu Ewidencji i Świadczeń, dokonujących rejestracji osób bezrobotnych aby ustalić, który z pracowników w maju 2018 r. rozmawiał z B. W. Pracownicy oświadczyli, że nie pamiętają zdarzenia. Przesłuchano również pracownika urzędu pracy, który w maju 2018 r. wygenerował Raport U1 ZUS. W dniu 11.03.2019 r. zeznał on, że nie pamięta czy obsługiwał B. W. i wyjaśnił, że w podobnych przypadkach informuje, że osoba musi udać się do ZUS po zaświadczenie od kiedy do kiedy pobierała dane świadczenie z ZUS i niezwłocznie zgłosić się do PUP nie czekając czy odwołuje się do utraconych dalszych świadczeń. Pracownik wskazał, że jeżeli przesył ZUS jest otwarty, tzn. nie jest wskazana data końcowa, nie można dokonać rejestracji, bo nie wiadomo, czy osoba pobiera świadczenie czy nie. Wyjaśnił, że gdy zgłosi się osoba z kompletem dokumentów i poinformuje pracownika, ze odwołuje się od utraconych świadczeń ZUS informuje osobę zainteresowaną, że może dokonać rejestracji.

Ponadto, z przeprowadzonego przez urząd pracy postępowania wynika także, że w okresie od 01.05.2017 r. do 31.12.2018 r. osoby które rejestrowały się w PUP w [...] (i były w podobnej sytuacji jak skarżąca) miały przyznany status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych (informacja z dnia 20.03.2019 r.).

Zgodzić należy się zatem z organem odwoławczym, że opisane wyżej okoliczności wskazują, iż w dniu 30.05.2018 r. B. W. zgłosiła się do PUP w [...] w celu uzyskania informacji o możliwości zarejestrowania się jako osoba bezrobotna, a niedokonania rejestracji i została poinformowana o konieczności przedłożenia dodatkowych dokumentów. Z wyjaśnień skarżącej oraz przeprowadzonego w PUP postępowania wyjaśniającego nie wynika, aby strona w 2018 r. zgłosiła się do urzędu ponownie z kompletem dokumentów. Złożone przez skarżącą w toku postępowania wyjaśniającego zeznanie, iż kazano jej zgłosić się po zakończeniu sprawy, bo będzie musiała zwrócić kwotę brutto mimo, że dostała netto, świadczy o tym, że prawdopodobnie w maju 2018 r. uzyskała informację o możliwości dokonania rejestracji w urzędzie pracy przed zakończeniem postępowania sądowego. Pracownik urzędu pracy poinformował ją bowiem, że w przypadku dokonania rejestracji w urzędzie pracy i uzyskania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy będzie musiała zwrócić do urzędu pracy przyznany jej zasiłek dla bezrobotnych w kwocie brutto. Uznać wobec tego należy, że B. W. nie skorzystała z możliwości dokonania rejestracji w maju 2018 r. Nie jest przy tym wiarygodne, aby w maju 2018 r. pracownik urzędu pracy "nieoficjalnie odrzucił jej wniosek" i dokonał błędnego pouczenia, skoro inne osoby zgłaszające w przybliżonym okresie się do PUP w [...] i znajdujące się w takiej samej sytuacji jak skarżąca, były rejestrowane jako osoby bezrobotne.

Dlatego też nie mogły skutkować uwzględnieniem skargi twierdzenia strony, że na skutek błędnego pouczenia urzędnika, odmowy rejestracji jej jako osoba bezrobotna i nieznajomości przepisów prawa, nie został złożony wniosek o taką rejestrację w maju 2018 roku, kiedy - jej zdaniem - mogła uzyskać zasiłek dla bezrobotnych. Okoliczności powyższych nie potwierdzają dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, a także sama skarżąca nie wykazała, aby miały one miejsce. Ponadto należy zauważyć, że w sytuacji braku wiedzy, co do uprawnień wynikających dla skarżącej z przepisów prawa mogła ona skorzystać z porady prawnej. Instytucje publiczne zapewniają przy tym dostęp do nieodpłatnych porad prawnych, np. realizując obowiązki wynikające z ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej i edukacji prawnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2030), która weszła w życie od dnia 1 stycznia 2016 r. Nie można także nie dostrzec, że obecnie dostęp do informacji, również w zakresie obowiązujących przepisów prawa i ich interpretacji, jest bardzo szeroki. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca podejmowała czynności prawne lub faktyczne zmierzające do złożenia wniosku o zarejestrowanie jej jako osoby bezrobotnej i przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych poza złożeniem wniosku w styczniu 2019 roku.

Organy nie miały natomiast możliwości dokonania rejestracji skarżącej w styczniu 2019 r. z uwzględnieniem okresów uprawniających do zasiłku sprzed 21.07.2017 r., wobec jednoznacznego brzmienia przepisu art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Uznając zatem zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo, Sąd oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O wynagrodzeniu adwokata orzeczono na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt. 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2016 r. poz. 1714). Obejmuje ono kwotę 240 zł, podwyższoną zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia o kwotę podatku od towarów i usług, wyliczoną według 23% stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.

R.T.