Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 786/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 94 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski ( spr. ) Sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz Protokolant Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 19 października 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1692/09 w sprawie ze skargi M.J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i oddala skargę; 2. zasądza od skarżącej M. J. na rzecz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji kwotę 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 25 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1692/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi M. J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. J., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r., odmawiającą wyżej wymienionej przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż M.J. – funkcjonariuszka Komendy Głównej Policji – w dniu [...] maja 2009 r. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, oświadczając jednocześnie, że aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r., nabyła wraz z mężem odrębną własność lokalu mieszkalnego położonego w W. przy ul. [...]. Ponadto mąż zainteresowanej J.J. – funkcjonariusz Komendy Stołecznej Policji – na podstawie decyzji Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], otrzymał lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W., a do wspólnego zamieszkiwania uprawniona była M.J..

W dniu [...] marca 2009 r. mąż funkcjonariuszki protokołem zdawczo-odbiorczym przekazał przedmiotowy lokal dysponentowi, tj. Komendzie Stołecznej Policji.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, że wykładnia art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy o Policji prowadzi do wniosku, iż przysługujące policjantowi prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane przede wszystkim przez przydzielenie lokalu, a kiedy przydziału lokalu nie dokonano, przysługuje pomoc finansowa. Oznacza to, że taka pomoc przysługuje policjantowi w służbie stałej pod warunkiem nieotrzymania lokalu na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale.

W ocenie organu brak jest zatem podstaw do przyznania pomocy finansowej, nawet w sytuacji, gdy na dzień składania wniosku o jej przyznanie, małżonek zainteresowanej zrezygnował z przydzielonego wcześniej mieszkania i przekazał go dysponentowi.

Powołane przepisy ustawy o Policji, zdaniem organu, wyraźnie wskazują, iż na organach Policji spoczywa obowiązek zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych policjanta poprzez przydział lokalu mieszkalnego, a w razie braku takiej możliwości, poprzez przyznanie pomocy finansowej. Skoro zatem mąż zainteresowanej otrzymał lokal z zasobów Policji, to tym samym zaspokojone zostały potrzeby mieszkaniowe policjanta i członków jego rodziny.

Organ powołał się ponadto na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia [...] lutego 2005 r. (II SA/Bk 712/04), zgodnie z którym, pomoc finansowa przysługuje tylko temu policjantowi, który nie uzyskał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a powinien był taki lokal uzyskać.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.J. wniosła o jej uchylenie jako naruszającej prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że pomoc finansowa przewidziana w art. 94 ustawy o Policji, ma charakter subsydiarny w stosunku do podstawowej formy pomocy w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy, czyli przydziału lokalu. Zatem pomoc taka pozostaje zrealizowana, jeżeli funkcjonariuszowi zostało przydzielone mieszkanie i też z niego korzysta, zaspokajając w ten sposób swoje potrzeby mieszkaniowe. Skarżąca nie zgodziła się z organem, iż potrzeby te zostały zaspokojone przez przydzielenie mieszkania w sytuacji, kiedy lokal został zwrócony dysponentowi. Nie chodzi bowiem o jednorazową czynność przydziału, lecz o zapewnienie funkcjonariuszowi, by miał gdzie mieszkać i aby stan ten był utrzymywany w czasie.

W związku z tym skarżąca podniosła, że kiedy funkcjonariusz zwraca przydzielony mu lokal, to powinien mu przysługiwać inny, względnie na zasadzie subsydiarności, pomoc finansowa, jeżeli nie można mu przydzielić innego lokalu. O takiej ekwiwalentności oraz fakcie, że potrzeby mieszkaniowe nie zostają zaspokojone poprzez jednorazowy przydział, świadczą przepisy art. 96 ustawy o Policji. Potwierdzeniem powyższego jest ponadto pismo Zastępcy Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2009 r., wskazujące, iż skarżąca z mężem zostali umieszczeni na liście osób oczekujących na przydział lokalu spełniającego normy zaludnienia. Zatem, w ocenie skarżącej, skoro nie ma przeszkód prawnych, aby funkcjonariusz otrzymał inny, spełniający normy zaludnienia lokal, to tym samym nie powinno być przeszkód do przyznania pomocy finansowej w trybie art. 94 ustawy o Policji. Co więcej, na co zwróciła uwagę M.J., organy Policji nie kwestionują jej uprawnienia do otrzymania lokalu, a podnoszą jedynie, że policjantowi, który otrzymał lokal mieszkalny, nie przysługuje pomoc finansowa.

Dodatkowo skarżąca wskazała, że lokal przydzielony decyzją administracyjną nie tylko nie spełniał norm zaludnienia, lecz także nie zapewniał warunków normalnej egzystencji z uwagi na brak gazu i centralnego ogrzewania. Ponadto, odnosząc się do powołanego w zaskarżonej decyzji wyroku WSA (sygn. akt II SA/Bk 712/04), stwierdziła, iż zapadł on w zupełnie innym stanie faktycznym, stąd nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Sąd wskazał, że przepis art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) statuuje generalną zasadę kształtującą uprawnienie policjanta do zaspokojenia jego potrzeb mieszkaniowych poprzez otrzymanie lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, a nadto nakłada na Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji obowiązek utrzymywania określonego w art. 90 ustawy o Policji, zasobu mieszkaniowego, przeznaczonego na lokale mieszkalne dla policjantów. Przepis art. 94 ust. 1ustawy o Policji stanowi natomiast zastępczą formę realizacji uprawnienia do otrzymania lokalu w sytuacji, gdy uprawnienie to nie może być zrealizowane w jego podstawowej formie (przydział lokalu mieszkalnego) w drodze decyzji administracyjnej.

Zgodnie zaś z przepisem art. 95 ust. 1 omawianej ustawy, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi w razie skorzystania z pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 (pkt 1), posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy (pkt 2), którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2 (pkt 3) oraz w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3 (pkt 4).

Tak więc, zdaniem Sądu pierwszej instancji, warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu należy wiązać tylko z taką sytuacją, w której policjant spełnia warunki do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, lecz lokalu takiego nie otrzymał. Natomiast w przypadku zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych policjanta w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej w formie przewidzianej w art. 95 ustawy, zachodzi brak spełnienia ustawowych wymogów do uzyskania prawa do lokalu, a co za tym idzie, nie legitymuje się on przesłanką przyznania pomocy finansowej określonej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd wskazał, że mamy tu do czynienia z sytuacją specyficzną i niestandardową. Specyfika ta wynika bowiem z tego, że zarówno skarżąca, jak też jej mąż, są funkcjonariuszami Policji. Okolicznością bezsporną jest w sprawie, iż mąż skarżącej – funkcjonariusz Komendy Stołecznej Policji – decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r., wydaną przez Komendanta Stołecznego Policji, otrzymał przydział lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W., zaś M.J. została uwzględniona przy przydziale lokalu jako członek rodziny uprawniony do wspólnego zamieszkania. Przedmiotowy lokal w dacie jego przydziału, spełniał kryterium 2 norm zaludnienia przysługujących małżonkom J. Nie budzi wątpliwości także fakt, że protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia [...]marca 2009 r. J.J. przekazał lokal nr [...] przy ul. [...] w W. dysponentowi, czyli Komendzie Stołecznej Policji, a nadto, że skarżąca z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość wystąpiła w dniu [...] maja 2009 r.

W świetle powyższego, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie sposób przyjąć, że M.J. – abstrahując od sytuacji prawnej jej męża w tym przedmiocie, czego organy Policji zdają się nie dostrzegać – spełniła przesłanki określone w art. 95 ust. 1 ustawy o Policji, eliminujące ją z kręgu osób uprawnionych do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, poprzez przydział lokalu mieszkalnego w drodze decyzji administracyjnej. Potwierdzeniem takiej oceny dokonanej przez organ Policji jest pismo Zastępcy Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. informujące, że na wniosek skarżącej o przydział lokalu mieszkalnego, małżonkowie J. zostali umieszczeni na liście osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego zapewniającego 3 normy zaludnienia. Skoro zatem skarżąca uprawniona była do uzyskania lokalu mieszkalnego w drodze przydziału, to tym samym, w przypadku kiedy organ Policji takiego uprawnienia nie może zrealizować, przysługiwało jej prawo do zastępczej formy zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w postaci pomocy finansowej.

Sąd podkreślił również, że uprawnienia do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie mogą być oceniane w oderwaniu od całości przepisów Rozdziału 8 ustawy o Policji, w tym, w szczególności art. 88 i 95. Przepis art. 95 ust. 2 pkt 5 stanowi bowiem, iż decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się, jeżeli policjant otrzymał pomoc finansową, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Tak więc uzasadnione jest przyjęcie, że pomoc finansowa może być przyznana także w sytuacji otrzymania lokalu na podstawie decyzji o jego przydziale, w innym bowiem razie powyższy przepis byłby zbędny.

Tak więc również w sytuacji, kiedy mąż skarżącej otrzymał lokal mieszkalny w drodze przydziału, którą to okoliczność eksponują organy Policji jako przemawiającą za odmową przyznania pomocy finansowej, brak było podstaw do eliminacji M. J. z grona funkcjonariuszy uprawnionych do pomocy finansowej na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 94 ust. 1 oraz art. 88 ust. 1 ustawy o Policji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w tym kosztach zastępstwa prawnego wg. norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podkreślił, że w świetle przepisów art. 88 i 94 ust. 1 ustawy o Policji przysługujące policjantowi prawo do lokalu mieszkalnego zostało zrealizowane poprzez przydział małżonkowi funkcjonariuszki J. J. lokalu mieszkalnego nr. [...] przy ul. [...] w W., który to lokal w chwili przydziału odpowiadał normom zaludnienia małżonków J.

Bez znaczenia w sprawie zdaniem organu, jest fakt zdania przez funkcjonariusza niniejszego lokalu mieszkalnego w dniu [...] marca 2009 r., a następnie wystąpienie przez M. J. o pomoc finansową na uzyskanie mieszkania.

Z przepisów ustawy o Policji jednoznacznie wynika bowiem, iż policjantowi przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego, które przede wszystkim jest realizowane przez przydzielenie mieszkania (co w omawianym przypadku nastąpiło), a kiedy przydziału lokalu nie dokonano , przysługuje pomoc finansowa. Przydzielenie funkcjonariuszowi J. J. mieszkania przez resort spraw wewnętrznych zdaniem organu stanowi wyczerpanie obowiązku wynikającego z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Pomoc w uzyskaniu mieszkania została udzielona przez resort spraw wewnętrznych pomimo tego faktu małżonka funkcjonariusza wystąpiła o udzielenie pomocy finansowej na pozyskanie mieszkania na wolnym rynku uznając, iż zdając mieszkanie przydzielone jej małżonkowi w trybie decyzji administracyjnej posiada uprawnienie do pomocy w formie finansowej na uzyskanie mieszkania na wolnym rynku wobec braku możliwości przydziału przez Policję większego mieszkania tj. takiego, które będzie odpowiadało aktualnym normom zaludnienia, zwiększonym w związku z urodzeniem się dziecka.

Udzielenie pomocy finansowej na pozyskanie mieszkania na wolnym rynku przez skarżącą stanowiłoby, zdaniem autora skargi kasacyjnej, dwukrotną pomoc organów Policji w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych jej funkcjonariusza (funkcjonariuszy), najpierw poprzez przydział mieszkania, a następnie, dodatkowo poprzez przyznanie prawa do pomocy finansowej w jego uzyskaniu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną M.J. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Trafnym okazał się zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 94 ust. 1 oraz art. 88 ust. 1 ustawy o Policji.

Pomoc w uzyskaniu mieszkania przez funkcjonariusza policji wynika z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, który stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Ściśle związany z tym przepisem jest art. 95 ust. 1 pkt. 2 i 3 tej ustawy, wyłączający z grona policjantów, którym przydziela się lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej tych policjantów, którzy posiadają odpowiedni lokal mieszkalny lub których małżonek posiada taki lokal.

Z powołanym przepisem koresponduje z kolei przepis art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, który wyraża się w tym, że pomoc finansowa przysługuje tylko temu policjantowi, który nie uzyskał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a powinien był taki lokal uzyskać. Istotnym jest, że jak przyjmuje się w orzecznictwie szczególnych uprawnień policjantów, w tym uprawnienia wynikającego z przepisu art. 94 ust. 1, nie można interpretować rozszerzająco oraz w oderwaniu od pozostałych uregulowań ustawy o Policji. (por. uchwała NSA z dnia 29 marca 1999 r., sygn. akt OPS 1/99, wyroki NSA z dnia 12 października 1990 r., sygn. akt I SA 1712/98, z 9 stycznia 2002 r., sygn. akt I SA 708/00).

Pomoc finansowa przysługuje wyłącznie funkcjonariuszom Policji, którzy są uprawnieni do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, gdy ich potrzeby mieszkaniowe nie zostały zaspokojone w sposób określony w art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji.

Z przedstawionych przepisów wynika, że przysługujące funkcjonariuszowi prawo do otrzymania lokalu mieszkalnego, o ile nie zachodzą przypadki z art. 95 ust. 1 ustawy, powinno być zrealizowane przez przydział lokalu. W sytuacji gdy oboje małżonkowie są funkcjonariuszami pełniącymi służbę w tej samej miejscowości lub miejscowości pobliskiej, realizacja prawa do lokalu mieszkalnego następuje poprzez przydział jednego lokalu mieszkalnego. Kwestię tę podobnie interpretują sądy administracyjne rozpoznające sprawy funkcjonariuszy innych służb mundurowych np. Służby Więziennej (por. wyrok NSA z 25 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 1027/07). Podkreślić należy, że choć treść uregulowań znajdujących się w pragmatykach służb mundurowych w omawianym zakresie są nieco odmienne od zapisów ustawy o Policji to normy prawne jakie z tych przepisów wynikają należy uznać za tożsame.

Podkreślenia wymaga fakt, że uprawnienie do lokalu mieszkalnego ma charakter uprawnienia przysługującego niejako rodzinie funkcjonariusza, nie zaś przysługującego skarżącej indywidualnie. Przyznanie lokalu mieszkalnego jednemu z małżonków będących funkcjonariuszami pociąga za sobą ten skutek, że wygasa uprawnienie do lokalu wynikające z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji dla obojga małżonków. Taka interpretacja przepisów dotyczących szczególnych uprawnień funkcjonariusza w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w sytuacji gdy oboje małżonkowie są funkcjonariuszami, którym przysługuje prawo do ubiegania się o pomoc w tym zakresie została wyrażona m.in. w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1145/04 (LEX nr 165743) We wskazanym wyroku Sąd wskazał, że policjant ma ustawowe prawo do lokalu dla siebie i członków rodziny. Skoro zatem uprawnienie do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy wygasa dla obojga małżonków w sytuacji przydzielenia jednemu z nich lokalu mieszkalnego, to tym bardziej też wygasa prawo do świadczenia ekwiwalentnego jakim jest pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że przyznanie małżonkowi skarżącej lokalu mieszkalnego, które w dacie wydania decyzji w tym zakresie spełniało normy zaludnienia, spowodowało wygaśnięcie uprawnienia wynikającego z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji w stosunku do obojga małżonków. Skoro zaś prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest uzależnione od niezapewnienia mieszkania dla funkcjonariusza także to uprawnienie nie mogło zostać zrealizowane.

Jeżeli chodzi o kwestię zasadniczą dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a mianowicie skutku zwrócenia organowi administracji publicznej przydzielonego funkcjonariuszowi J. J. (jego rodzinie) prawa do lokalu mieszkalnego, stwierdzić należy, że niedopuszczalnym byłoby przyjęcie, że wobec zrzeczenia się przydzielonego przez organ prawa do lokalu mieszkalnego, funkcjonariuszowi temu, a także M. J. jako jego małżonce, przysługuje świadczenie w postaci pomocy finansowej na cele mieszkaniowe. Taka wykładnia przepisu art. 94 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji prowadziłaby bowiem do sytuacji w której to funkcjonariusz niejako decydowałby o formie przyznanej mu pomocy w zakresie zapewnienia mieszkania. Tymczasem jak wskazano powyżej pomoc finansowa na zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych ma charakter świadczenia ekwiwalentnego. Funkcjonariusz jest uprawniony do uzyskania pomocy finansowej tylko wówczas, gdy uprzednio odmówiono mu przydzielenia takiego lokalu w drodze decyzji administracyjnej, co w niniejszej sprawie nie zachodziło, gdyż małżonkowi skarżącej funkcjonariuszowi Policji J. J. został przydzielony lokal mieszkalny do ich wspólnego zamieszkania i co wymaga podkreślenia w chwili przydziału lokal ten odpowiadał normom zaludnienia małżonków J.

Celowym wydaje się w tym zakresie nawiązanie do stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 10 marca 2000 r., że otrzymanie przydziału lokalu mieszkalnego, zgodnego z ówczesnymi normami zaludnienia, sprawia, że funkcjonariusz taki staje się osobą objętą wyłączeniem przewidzianym w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, który przewiduje prawo do otrzymania pomocy "na uzyskanie" lokalu mieszkalnego tylko takiemu funkcjonariuszowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale". Jak trafnie podkreślono w powołanym powyżej wyroku, różnica pomiędzy art. 94 ust. 1, a art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji polega na tym, że o ile w art. 95 ust. 1 pkt 2 jest mowa, iż "nie przydziela się" lokalu mieszkalnego policjantowi posiadającemu lokal mieszkalny "odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej", co wskazuje na możliwość poprawienia na drodze przydziału warunków mieszkaniowych, o tyle w art. 94 ust. 1 wyłączona jest możliwość uzyskania pomocy finansowej przez sam fakt otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, że podstawą wydania decyzji o odmowie przyznania M. J. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego było właśnie to, iż na podstawie decyzji Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], mąż zainteresowanej J.J. – funkcjonariusz Komendy Stołecznej Policji otrzymał lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W., a do wspólnego zamieszkiwania uprawniona była M.J.

Celowym w tym zakresie jest sięgnięcie do wykładni gramatycznej przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego przysługuje tylko wówczas, gdy policjant (tutaj rodzina policjanta), nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Tym samym posługując się już samą wykładnią językową wskazanego powyżej przepisu i zestawiając jego treść ze stanem faktycznym niniejszej sprawy uznać należało, że skoro mąż skarżącej otrzymał lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej, utracił on uprawnienie do surogatu tego szczególnego świadczenia jakim jest prawo do uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

Trafnymi są również twierdzenia zawarte w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I OPS 3/08, ONSAiWSA 2008/5/78). W uzasadnieniu tym podkreślono bowiem, że w sytuacji gdy funkcjonariuszowi przydzielono lokal mieszkalny z zasobu mieszkaniowego Policji i który w czasie pełnienia służby nabył prawo do dodatkowej normy (dodatkowych norm) zaludnienia, przysługuje jedynie prawo do modyfikacji zrealizowanego już uprawnienia poprzez zamianę posiadanego lokalu mieszkalnego na inny lokal o odpowiednim standardzie i metrażu. Skoro zatem po przyznaniu funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego przysługuje mu jedynie prawo do modyfikacji uprawnienia, nie wymaga szczegółowego uzasadnienia fakt, że zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podejmującego ww. uchwałę uprawnienie do zastępczego świadczenia pieniężnego wygasa. Jakkolwiek uchwała ta zapadła w odniesieniu do równoważnika pieniężnego za brak lokalu określonego w art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, to ma ona walor bardziej uniwersalny i zachowuje swoją aktualność także co do przedmiotowego świadczenia jako surogatu uprawnienia do lokalu.

Wobec powyższego, mając na uwadze fakt naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów prawa materialnego, przy braku naruszeń prawa procesowego zasadnym było uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, na podstawie art. 188 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Jednocześnie zwrot kosztów postępowania nie obejmuje kosztów zastępstwa procesowego przed sądem pierwszej instancji, albowiem organ, ani działający w jego imieniu przed sądem pierwszej instancji pełnomocnik procesowy, nie składali wniosku w tym zakresie.