Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1109/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 9, art. 30 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. S. i S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 409/17 w sprawie ze skargi E. S. i S. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r., VII SA/Wa 409/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Warszawie oddalił skargę E. S. i S. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], w przedmiocie nakazu rozbiórki. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, w dniu 13 czerwca 2014 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) wpłynął wniosek G. C. o sprawdzenie legalności wybudowanego przez E. S. stawu, który znajduje się częściowo na działce wnioskodawczyni.

Dalej sąd pierwszej instancji wskazał, że z akt postępowania administracyjnego wynika, że organ I instancji przeprowadził oględziny na terenie działek o nr ew. [...],[...] i [...], położonych w miejscowości [...], gmina [...], w wyniku których stwierdzono, że na ww. nieruchomościach znajduje się staw ziemny o wymiarach 22,20 m x 7,00 m, usytuowany w odległości 15 m od słupa SN (w głąb działki w kierunku wschodnim) i 2,00 m w kierunku południowym oraz około 5,00 m od koryta rzeki. Ustalono, że staw wykonano w 2000 r., za zgodą właścicielki działek o nr ew. [...] i [...], tj. E. S., oraz ówczesnego właściciela działki o nr ew. [...] A. B., podczas budowy kanalizacji, w celu osuszenia terenu. Staw jest przeznaczony do magazynowania wód opadowych płynących z działki. Podczas oględzin E. S. nie przedstawiła żadnych dokumentów dotyczących budowy stawu. Oświadczyła, że użytkowanie zbiornika zostało uzgodnione w Referacie Ochrony Środowiska Starostwa Powiatowego w [...] oraz że została poinformowana, iż realizacja stawu nie wymagała zgłoszenia.

W wyroku przytoczono dalej, że organ I instancji postanowieniem z [...] sierpnia 2014 r., nałożył na E. S. obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., uPb), w celu zalegalizowania przedmiotowej inwestycji. E. S. poinformowała PINB, że własność działek nr ew. [...] i [...] przekazała na rzecz syna – S. S.

W związku z brakiem dostarczenia dokumentacji nałożonej w/w postanowieniem, PINB decyzją nr [...] z [...] lutego 2015 r. nakazał E. S. dokonanie całkowitej rozbiórki zbiornika wodnego, zlokalizowanego na działkach o nr ew. [...],[...] i [...] w miejscowości [...], gmina [...], poprzez zasypanie zbiornika, zlikwidowanie wałów ziemnych otaczających zbiornik, wyrównanie terenu. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją MWINB z [...] marca 2015 r., nr [...].

WSA w Warszawie wyrokiem z 5 lutego 2016 r., VII SA/Wa 1148/15, po rozpoznaniu sprawy ze skargi E. S., uchylił powyższą decyzję MWINB oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, wskazując, że w postępowaniu nie brał udziału aktualny właściciel działek nr ewid. [...] i [...] – S. S.

W związku z powyższym PINB, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, włączył do postępowania S. S., uznając go jako stronę w toczącym się postępowaniu w sprawie legalności wybudowania zbiornika wodnego. S. S. wyjaśnił m. in., że działka nr ewid. [...] nie jest w jego posiadaniu, oraz że w jego ocenie teren, na którym znajduje się przedmiotowy zbiornik leży na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu.

Po ponownym przeanalizowaniu całości akt sprawy, PINB postanowieniem z [...] lipca 2016 r., nałożył na S. S. obowiązek przedłożenia, w wyznaczonym terminie, dokumentów o których mowa w art. 48 uPb, w celu zalegalizowania przedmiotowej inwestycji.

Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że w związku z brakiem dostarczenia dokumentacji nałożonej ww. postanowieniem, organ I instancji decyzją nr [...] z [...] października 2016 r., działając na podstawie art. 48 ust. 1, art. 83 ust. 1 uPb, nakazał S. S. dokonanie całkowitej rozbiórki zbiornika wodnego, znajdującego się na działkach o nr ew. [...],[...] i [...], położonych w miejscowości [...], gmina [...], poprzez: zasypanie zbiornika, zlikwidowanie wałów ziemnych otaczających zbiornik, wyrównanie terenu po pracach ziemnych.

W uzasadnieniu tej decyzji organ powiatowy podniósł, że przedmiotowy zbiornik wodny uznaje jako samowolę budowlaną, gdyż przed jego wykonaniem nie uzyskano uprzednio ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę wymaganą art. 28 uPb. Wskazano, że takie stawy ziemne, zgodnie z art. 3 pkt 3 uPb, zaliczają się do budowli. Uznano również, że działki nr ewid. [...],[...] i [...] nie są objęte żadną formą ochrony przyrody.

Odwołania od powyższego rozstrzygnięcia złożyli E. S. i S. S. oraz G.C.

MWINB powołaną na wstępie decyzję z [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

MWINB uzasadniając swe rozstrzygnięcie powołał się na uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 5 lutego 2016 r., VII SA/Wa 1148/15, podkreślając iż w wyroku tym za prawidłowe uznano zastosowanie w przedmiotowej sprawie trybu określonego w art. 48 uPb, wskazując jednocześnie, że obowiązki wynikające z z tego unormowania powinny zostać nałożone na S. S. – jako właściciela gruntu, na którym zdecydowana część przedmiotowego stawu jest usytuowana, nie zaś na inwestora – E. S., która w dacie orzekania nie posiadała uprawnień do władania obiektem budowlanym.

Organ odwoławczy, kierując się wytycznymi sądu z przywołanego wyroku, podkreślił, że w stosunku do przedmiotowego zbiornika wodnego, zastosowanie winien mieć art. 28 uPb, co znalazło potwierdzenie w wyroku z 5 lutego 2016 r. MWINB zauważył, że organ I instancji prawidłowo zastosował procedurę legalizacji samowoli budowlanej, pomimo upływu wyznaczonego terminu zobowiązany S. S. nie dostarczył dokumentów określonych w postanowieniu organu I instancji, pozbawiając się tym samym możliwości doprowadzenia zrealizowanej inwestycji do stanu zgodnego z prawem.

W skardze na powyższą decyzję MWINB E. S. i S. S. wnieśli o jej uchylenie w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa, tj.:

- art. 15 K.p.a. wyrażające się poprzez nierozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy, który ograniczył się tylko do powielenia stanowiska organu I instancji, nie odnosząc się do zarzutów i twierdzeń odwołujących się;

- art. 7 K.p.a. wyrażające się w nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego przy udziale S. S., nieprzeprowadzenia wnioskowanych przez ww. skarżącego dowodów;

- art. 77 K.p.a. poprzez jednostronną, nielogiczną, sprzeczną z materiałem dowodowym sprawy oceną dowodów co prowadziło do uznania, że skarżący są inwestorami spornego zbiornika;

- art. 133 K.p.a. poprzez przekazanie odwołania do organu odwoławczego przez pracowników organu I instancji, wobec których w chwili przekazania nie został rozpatrzony wniosek złożony przez skarżącego o ich wyłączenie - poprzez przyjęcie, że uzasadnienie sądu administracyjnego rozpatrującego skargę E. S. jest wiążące i ma zastosowanie wobec S. S. oraz prezentowanie przez organ w związku z powyższym negatywnego wobec skarżącego stanowiska;

- art. 48 uPb poprzez uznanie, że przeprowadzenie rozprawy administracyjnej znajduje uzasadnienie tylko w trybie ww. przepisu.

Skarżący wnieśli o przeprowadzenie przed sądem dowodu z dokumentu, tj. pisma A. B. z 7 sierpnia 2000 r. na okoliczność zarządzania spornym terenem działki przez ojca G. C. i wykonywania wszelkich prac na działce nr [...] tylko i wyłącznie poprzez/na jego polecenie.

W piśmie procesowym skarżący wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 20 kwietnia 2017 r. na okoliczność wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, gdyż z jego treści wynikać ma, że sporny zbiornik położony jest w otulinie [...] Parku Krajobrazowego, co winno determinować rozpatrzenie sprawy przy uwzględnieniu przepisów o ochronie przyrody.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie sąd wojewódzki, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., Ppsa) postanowił oddalić wnioski dowodowe skarżących zawarte w skardze oraz w piśmie procesowym z 27 listopada 2017 r.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Warszawie oddalił skargę.

W motywach tego orzeczenia sąd wojewódzki stwierdził, że kontrolując zaskarżoną decyzję, nie mógł dokonać jej oceny z pominięciem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku WSA w Warszawie z 5 lutego 2016 r., VII SA/Wa 1148/15. W wyroku tym sąd za prawidłowe uznał odwołanie się organów do treści art. 28 ust. 1 uPb, czego konsekwencją było prawidłowe zastosowanie w przedmiotowej sprawie procedury określonej w art. 48 uPb. Sąd wojewódzki wskazał, że organ I instancji, po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, ustalił iż E. S. w 2000 r. zmieniła ukształtowanie terenu działek nr [...],[...] i [...] położonych w miejscowości [...] pogłębiając i poszerzając naturalne wgłębienie tego terenu, podczas budowy kanalizacji, w celu osuszenia terenu. Za okoliczność bezsporną sąd uznał, że wymienione roboty budowlane, w wyniku których powstał staw ziemny, zostały wykonane bez pozwolenia na budowę takiego obiektu. Uchylając wydane wcześniej rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego stwierdzono, że obowiązki wynikające z ww. przepisu powinny zostać nałożone na S. S. – jako właściciela gruntu, na którym zdecydowana część przedmiotowego stawu jest usytuowana, nie zaś na inwestora obiektu – E. S.

W ocenie sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie organy orzekające prawidłowo odstąpiły od legalizacji zbiornika wodnego, bowiem S. S. nie przedłożył określonych w postanowieniu z [...] lipca 2016 r. dokumentów celem uruchomienia wskazanej procedury, wobec samowolnie zrealizowanej budowy. W takiej zaś sytuacji organ I instancji zobowiązany był do wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, o czym stanowi art. 48 ust. 4 uPb.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiedli E. S. i S. S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając go w całości.

Na podstawie art. 174 pkt 2 Ppsa zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa w zw. z "art. 153 § 1 Ppsa" w zw. z art. 170 Ppsa w zw. z art. 10 K.p.a. poprzez niestwierdzenie przez sąd nieważności postępowania i błędne przyjęcie, że ocena prawna wyrażona w sprawie prowadzonej przez WSA w Warszawie pod sygn. akt VII SA/Wa 1148/15 jest wiążąca dla sądu i organów, co

pozbawiło S. S. możliwości obrony jego praw i powinno skutkować stwierdzeniem nieważności postępowania w zakresie prowadzonym wobec S. S.;

2. art. 151 Ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. w zw. z art. 192 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 181 § 2 i 187 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny poprzez oddalenie skargi i utrzymanie w mocy decyzji, której wykonanie doprowadzi do nieodwracalnego zniszczenia podlegających szczególnej ochronie żywych organizmów żyjących w zbiorniku i naruszy stosunki wodne na gruncie, co skutkowałoby nałożeniem na skarżących kary i stanowi podstawę do stwierdzenie nieważności decyzji;

3. art. 151 Ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez niestwierdzenie przez sąd nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa;

4. "art. 153 § 1 Ppsa" w zw. z art. 170 Ppsa poprzez błędne przyjęcie, że

ocena prawna wyrażona w wyroku WSA w Warszawie z dnia 5 lutego 2016 r., VII SA/Wa 1148/15, jest wiążąca wobec S. S., który wykonywał prawo własności nieruchomości działek nr [...] i [...] przed wszczęciem postępowania administracyjnego wobec E. S. i do dnia 2 czerwca 2016 r. nie brał udziału w prowadzonym postępowaniu, nie miał wiedzy o podejmowanych w sprawie rozstrzygnięciach;

5. art. 151 Ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. poprzez oddalenie

skargi i nieuwzględnienie przez sąd naruszeń przepisów postępowania administracyjnego przez organ II instancji, co winno skutkować uchyleniem decyzji organu II instancji i przekazaniem sprawy do rozpoznania tj.:

nieprawidłowym ustaleniu przez organ, że skarżący wybudował staw

ziemny, podczas gdy z okoliczności sprawy bezspornie wynika, że zbiornik powstał w wyniku realizacji kanalizacji w miejscowości C. w wyniku wykonania prac przez wykonawcę kanalizacji i jest przeznaczony do magazynowania wód opadowych;

błędnym ustaleniu, że wykonanie na nieruchomości E. S. prac ziemnych przez wykonawcę kanalizacji determinuje uznanie E. S. inwestorem całego obiektu, w tym części położonej na terenie działki nr [...], co do której zgody na prace ziemne wykonawcy kanalizacji udzielił A. B.;

nie wyjaśnianie jak wyglądał sporny teren przed 2000 r. pomimo usytuowania zbiornika w starorzeczu rzeki, podnoszonych twierdzeń skarżących, informacji o wyłączeniu z użytkowania spornego terenu wynikających z ewidencji gruntów Gminy [...];

braku ustalenia czy zbiornik jest ostoją – miejscem o warunkach sprzyjających egzystencji roślin, zwierząt zagrożonych wyginięciem lub gatunków chronionych;

brakiem ustalenia z Regionalnym Dyrektorem Ochronny Środowiska czy możliwa jest rozbiórka zbiornika leżącego w otulinie [...] Parku Krajobrazowego stanowiącego siedlisko roślin i zwierząt objętych ochroną;

f) brakiem ustalenia, jakie konsekwencje w stosunkach wodnych spowoduje zasypanie zbiornika;

6. art. 151 Ppsa w zw. z art. 135 Ppsa w zw. art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 1 w zw. 29 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 30 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 48 uPb poprzez oddalenie skargi i nieuwzględnienie przez sąd naruszeń przepisów postępowania administracyjnego przez organ II instancji, pomimo uchybienia w zakresie realizacji zasady prawdy obiektywnej i błędne zastosowanie przez WSA w Warszawie w/w przepisów wobec S. S. "w brzemieniu ogłoszonym treścią Dz. U. z 2015 r., poz. 528", w sytuacji wszczęcia postępowania wobec S. S. w dniu 2 czerwca 2016 r., w stanie prawnym ustawy prawo budowlane "w brzemieniu ogłoszonym Dz. U. z 2015 r. poz. 443", zgodnie z którym, wykonanie zbiornika nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, co winno skutkować uchyleniem decyzji organu II instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.

Wskazując na powyższe zarzuty na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 Ppsa wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie.

Na podstawie art. 61 § 3 Ppsa wniesiono także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Ponadto, na podstawie art. 203 pkt 1 Ppsa, wniesiono o zasądzenie od MWINB na rzecz skarżących kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwijając jej podstawy wskazuje się m. in., że już na dzień powiadomienia o wszczęciu postępowania, tj. 18 lipca 2014 r., właścicielem nieruchomości był S. S. Zatem całe postępowanie, decyzja PINB oraz wyrok WSA z dnia 19 lutego 2016 r., VII SA/Wa 1148/15, nie mogły wywierać skutku wobec jego osoby. Do sprawy wszczętej i prowadzonej wobec S. S. nie ma zastosowania art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 443), a sprawa winna być procedowana według aktualnych na dzień wszczęcia postępowania przepisów prawa, zgodnie z którymi budowa zbiorników wodnych została wyłączona z obowiązku uzyskiwania pozwoleń na budowę.

Skarżący kasacyjnie wnieśli ponadto o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W odpowiedzi G. C. i J. C. na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W kolejnym piśmie procesowym uczestnicy ci wnieśli również o oddalenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Z kolei wraz z pismem procesowym z dnia 8 lutego 2020 r. uczestnicy ci nadesłali pisma – dowody uzyskane po złożeniu skargi kasacyjnej:

a) opinię dot. zaburzenia stosunków wodnych na działkach nr [...] i [...] ze szkodą dla działki nr [...] w miejscowości [...] wykonaną przez firmę [...] ochrona środowiska gruntowo – wodnego – [...], czerwiec 2019, wraz z fotografiami i mapą dokumentacyjną z dnia 10 czerwca 2019 r.,

b) zawiadomienie z dnia 28 listopada 2019 r. wydane przez Wójta Gminy [...] w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych przez zalewanie działki nr [...],

c) postanowienie nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. wydane przez PINB dot. nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej fragmentu sieci kanalizacji na wniosek [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska,

d) opisaną fotografię zdjęciową odnośnie przedmiotowej opinii – 2 szt. formatu A4.

Na rozprawę nikt się nie stawił.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

A. Zarzuty naruszenia przepisów art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa w zw. z "art. 153 § 1 Ppsa" w zw. z art. 170 Ppsa oraz naruszenia "art. 153 § 1 Ppsa" w zw. z art. 170 Ppsa podlegają łącznemu rozpoznaniu, albowiem wiążą się ze sobą. Podnosząc je autor skargi kasacyjnej naprowadza, że wadliwie sąd wojewódzki miał nie stwierdzić nieważności postępowania, błędnie przyjął ponadto, że był związany oceną prawną wyrażoną w wyroku tegoż sądu w sprawie VII SA/Wa 1148/15, co pozbawiło skarżącego kasacyjnie możności obrony swych praw i powinno skutkować stwierdzeniem nieważności postępowania. Podnosi się przy tym, że S. S. nie brał udziału w postępowaniu prowadzonym z udziałem E. S., to uniemożliwiało mu zwalczanie oceny prawnej przyjętej w sprawie VII SA/Wa 1148/15. Tak sformułowanej podstawy kasacyjnej i jej uzasadnienia nie podziela Sąd Naczelny.

Zauważyć wpierw wypadnie, że art. 153 Ppsa nie dzieli się na paragrafy, przeto formułując skargę kasacyjną profesjonalny pełnomocnik jako mający być naruszony wskazuje przepis, który formalnie nie występuje w ustawie – Ppsa. Przyjąć przeto trzeba, że w istocie chodzi o art. 153 Ppsa, z którego wynika, że "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie", z kolei wedle art. 170 Ppsa "Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby". Nie może zostać uznany za skuteczny zarzut naruszenia art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa, zgodnie z którym nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw. Zaznaczyć należy, iż nieważność postępowania sądowoadministracyjnego stwierdza co do reguły w ramach rozpoznawania skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny. Innymi słowy rozpoznając skargę od decyzji MWINB z [...] grudnia 2016 r. sąd pierwszej instancji nie mógł stwierdzić nieważności własnego postępowania sądowoadministracyjnego, bo prawo nie przewiduje takiej możliwości orzekania przez sąd wojewódzki. Nie był także sąd a quo uprawniony do weryfikowania prawomocnego wyroku VII SA/Wa 1148/15. Niesporne wszak jest, że skargę kasacyjną wniesiono od wyroku WSA w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 409/17, w tym postępowaniu przed sądem wojewódzkim nie sposób się doszukać takiego naruszenia przepisów, które mogłyby świadczyć o pozbawieniu skarżącego jego praw. Skarżący korzystał ze swych uprawnień procesowych, składał oznaczone wnioski procesowe, był skutecznie zawiadomiony o terminie rozprawy, a jak wynika z protokołu rozprawy przed WSA w Warszawie – uczestniczył w niej osobiście.

Ze sposobu argumentacji skargi kasacyjnej, gdy idzie o zarzut naruszenia art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa wynika, że kwestionuje się uwzględnienie oceny prawnej zawartej w wyroku VII SA/Wa 1148/15 z tych tylko względów, że skarżący kasacyjnie nie mógł go podważać, a w konsekwencji wyprowadza się argumentację, z której autor skargi kasacyjnej wywodzi jakoby nie była wiążąca oceną prawna wyrażona w powyższym wyroku (art. 153 w zw. z art. 170 Ppsa). Tak skonstruowanej argumentacji trudno uznać za skuteczną. Niezależnie od tego, czy E. S. udzieliła – a jeśli tak, to w jakiej dacie – informacji S. S. o w/w wyroku, to za niesporne przyjąć wypadnie, że skarżący kasacyjnie po uprawomocnieniu się został wezwany do udziału w sprawie administracyjnej, w piśmie z 11 czerwca 2016 r. do PINB składał stosowne wyjaśnienia. Na fakt orzekania w warunkach związania wyrokiem VII SA/Wa 1148/15 wskazano w decyzji organu I instancji. Już z tych aktów organu powiatowego skarżący kasacyjnie mógł czerpać wiedzę o w/w wyroku. S. S. miał przeto możliwość wniesienia chociażby skargi o wznowienie postępowania zakończonego powyższym wyrokiem, z treści skargi kasacyjnej, jak i z akt sprawy, nie wynika, aby z tej możliwości skorzystał. Wyrok VII SA/Wa 1148/15 jest wyrokiem prawomocnym, wiązał przeto orzekający w sprawie VII SA/Wa 409/17 sąd wojewódzki, wiąże także sąd drugiej instancji.

Dodać także trzeba, że stroną postępowania administracyjnego, a także współskarżącą kasacyjnie jest E. S., która prawomocnie została przez WSA w Warszawie w wyroku VII SA/Wa 1148/15 uznana za inwestora przedmiotowego zbiornika wodnego.

B. Przepis art. 151, który stanowił podstawę orzekania przez sąd pierwszej instancji ma charakter tzw. wynikowy, tj. określa formę orzekania przez sąd administracyjny, który oddala skargę w całości lub w części, jeśli uzna ją za nieuzasadnioną, odpowiednio w całości lub w części. Strona skarżąca kasacyjnie chcąc wykazać jako zasadną podstawę skargi kasacyjnej naruszenie art. 151 Ppsa, skoro w tej sprawie skargę oddalono, powinna wskazać konkretne przepisy, którym uchybił zaskarżony organ, a którego to uchybienia nie dostrzec miał wadliwie sąd pierwszej instancji. Nieskuteczność tej argumentacji prowadzić będzie do wniosku, że zarzut naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 151 Ppsa będzie musiał zostać uznany jako nie oparty na usprawiedliwionej podstawie.

C. Ci się tyczy zarzutu naruszenia art. 135 Ppsa, to zauważyć wypadnie, że przepisu tego sąd pierwszej instancji nie stosował, skoro oddalił skargę. Z art. 135 Ppsa wynika, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Do naruszenia cyt. przepisu doszłoby, gdyby sąd wojewódzki uznawszy skuteczność skargi i niezgodność z prawem także decyzji organu I instancji, pominął zastosowanie przewidzianych przepisami Ppsa środków również wobec decyzji organu I instancji, a byłoby niezbędne do końcowego załatwienia sprawy. Tylko wtedy zarzut ten można by rozpatrywać jako zasadny, gdyby trafne okazały się zarzuty naruszenia innych przepisów postępowania, których uchybienia miał się dopuścić skarżony organy.

D. Nie mógł odnieść skutku zarzut naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 uPb. Wprawdzie autor skargi kasacyjnej w jej petitum wskazywał, że opiera ją wyłącznie na podstawie z art. 174 pkt 2 Ppsa, czyli naruszeniu przepisów postępowania, to jednak wskazane przepisy uPb mają charakter materialny, a w rozwinięciu podstawy kasacyjnej podniesiono błędne zastosowanie wyłuszczonych przepisów uPb wywodząc, że skoro postępowanie wobec S. S. wszczęto w dniu 2 czerwca 2016 r., przeto należało uwzględnić takie regulacje uPb i w tym brzmieniu, z których wynikało, że budowa zbiornika wodnego nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Rozwijając tak skonstruowany zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego dodatkowo w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazuje się, że do sprawy prowadzonej wobec skarżącego kasacyjnie nie ma zastosowania przepis art. 6 ust. 1 ustawy z 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 443, dalej: nowela uPb z 2015), "a sprawa powinna być procedowana według aktualnych na dzień wszczęcia postępowania przepisów prawa, zgodnie z którymi budowa zbiorników wodnych została wyłączona z obowiązku uzyskiwania pozwoleń na budowę". Argumentacji powyższej nie sposób podzielić.

Raz jeszcze wypadnie podkreślić, co trafnie sąd pierwszej instancji uwypuklił, że orzekając w tej sprawie był związany oceną prawną zawartą w wyroku VII SA/Wa 1148/15, a oceniając zaskarżoną decyzję MWINB nie mógł pominąć tej oceny i wskazań zawartych w powyższym, prawomocnym wyroku. Trafnie przeto przywołano, że ustalono w nim, iż E. S. w 2000 r. zmieniła ukształtowanie terenu oznaczonych działek pogłębiając i poszerzając naturalne wgłębienie doprowadzając do zrealizowania stawu ziemnego. Wymienione roboty budowlane wykonano bez pozwolenia na budowę, prowadziły do powstania obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 3 uPb – stawu ziemnego, nie mającego charakteru stawu hodowlanego. Za prawidłowe uznano w takiej sytuacji zastosowanie – w konsekwencji treści art. 28 ust. 1 uPb – przepisów art. 48 ust. 1 i 4 uPb. Jednocześnie wykluczono dopuszczalność zastosowania względem tego obiektu przepisów art. 30 ust. 1 pkt 2 uPb, a w konsekwencji art. 49b tej ustawy. Innymi słowy, prawomocnym wyrokiem VII SA/Wa 1148/15 przesądzono, że wykonane w 2000 r. roboty budowlane miały charakter samowoli budowlanej, konieczne było uprzednio uzyskanie pozwolenia na budowę. Skoro zatem przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w 2000 r., co jest bezsporne, to ich prawna kwalifikacja – jako samowola budowlana – wymagała egzegezy przepisów uPb w brzmieniu obowiązującym w dacie realizacji tych robót. Została ona ponadto przesądzona w/w prawomocnym wyrokiem. Z tych wszystkich względów nie mogła odnieść skutku argumentacja nawiązująca do przepisów uPb w brzmieniu obowiązującym po wejściu w życie noweli uPb z 2015, jaka została podniesiona w motywach skargi kasacyjnej.

E. W konsekwencji powyższych uwag nie są trafne zarzuty naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., skoro w tym zakresie ustalenia faktyczne odnośnie charakteru robót budowlanych wykonanych samowolnie przez E. S. wynikają z prawomocnego wyroku VII SA/Wa 1148/15.

F. Nie jest także trafny zarzut naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. w zw. z art. 192 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 181 § 2 i art. 187 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. Z art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. wynika, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą. Zarzut naruszenia tego przepisu przez skarżony organ powiązano z art. 192 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1566, uPw). Rzecz jednak w tym, że art. 192 uPw wchodził w życie 1 stycznia 2018 r., a zaskarżona decyzja wydana została przed tą datą, bo w dniu [...] grudnia 2016 r. Nie mógł przeto MWINB naruszyć rzeczonego art. 192 uPw, skoro ten nie obowiązywał w dacie wydania zaskarżonej decyzji, a sąd pierwszej instancji w konsekwencji nie mógł się dopuścić naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. W dacie wydania zaskarżonej decyzji kwestię budownictwa i utrzymywania urządzeń wodnych normowała ustawa z 18 lipca Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r., poz. 469), zarzutu naruszenia przepisów K.p.a. w powiązaniu z przepisami tej ustawy w skardze kasacyjnej nie sformułowano.

W następstwie nie może także odnieść skutku wywodzenie o naruszeniu wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu karnego.

G. Z tych powodów i na zasadzie art. 184 Ppsa skargę kasacyjną, jako nie opartą na usprawiedliwionych podstawach, należało oddalić.