Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 161/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.24 ust. 2a
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędziowie: Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca) Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków Protokolant: specjalista Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi małoletniego B. K. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

W dniu [...] października 2019 r. B. K., działając jako przedstawiciel ustawowy małoletniego B. K., złożyła w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej (dalej: MOPS) we W. wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego nad niepełnosprawnym synem (B. K.). Do wniosku dołączono m.in. wyrok Sądu Rejonowego dla [...]- we W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2019 r. (sygn. Akt [...], z którego to orzeczenia wynika, że Sąd zmienił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] lipca 2018 r. oraz poprzedzające je orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] maja 2018 r. w ten sposób, że zaliczył małoletniego B. K. do osób niepełnosprawnych, symbol niepełnosprawności [...], od urodzenia do dnia [...] października 2021 r.

Decyzją z dnia [...] października 2019 r. (nr [...]) organ pierwszej instancji, działając m.in. na podstawie art. 16, art. 19 ust. 4, art. 20, art. 24 i art. 32 ust. 1d ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2220 ze zm., dalej: u.ś.r.), przyznał B. K. reprezentowanemu przez przedstawiciela ustawowego zasiłek pielęgnacyjny za okres od dnia [...] października 2019 r. do dnia [...] października 2021 r., w wysokości wskazanej w tej decyzji. W motywach swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że zasiłek pielęgnacyjny został przyznany, zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r., od miesiąca złożenia wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, a nie od miesiąca w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, albowiem wniosek o świadczenie został złożony po upływie 3 miesięcy od ustalenia niepełnosprawności, co nastąpiło wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] we W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia[...] maja 2019 r. (sygn. Akt [...]).

W odwołaniu przedstawiciel ustawowy małoletniego wyraził pogląd, że w sprawie nie można stosować trzymiesięcznego terminu o jakim mowa w art. 24 ust. 2a u.ś.r. albowiem przepis ten dotyczy sytuacji, w której zaliczenie do osób niepełnosprawnych nastąpiło na mocy orzeczenia o niepełnosprawności, a nie wyroku sądowego.

Dalej matka niepełnosprawnego chłopca podniosła, że nie została pouczona o konsekwencjach przekroczenia terminu określonego w art. 24 ust. 2a u.ś.r., a przy tym nie wiedziała także, że wyrok sądu powszechnego nie zostanie jej doręczony z urzędu, jak to ma miejsce w przypadku orzeczenia o niepełnosprawności. W rozwinięciu tej argumentacji strona podniosła, że o konieczności złożenia wniosku o wydanie odpisu wyroku, a w dalszej kolejności, o dodatkowym wymogu, by wyrok ten zawierał stwierdzenie prawomocności, strona dowiedziała się dopiero w dniu [...] września 2019 r., kiedy to zaniepokojona brakiem jakiejkolwiek korespondencji w sprawie, udała się do MOPS we W., a następnie, do Sądu Rejonowego dla [...]

W konkluzji stwierdziła, że w sprawie, zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznany już od dnia złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności. Na poparcie zasadności przedstawionego stanowiska strona odwołała się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 września 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 566/19.

Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. (nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy przytoczył treść art. 24 ust. ust. 2 i ust 2a u.ś.r. i wskazał, że zasiłek pielęgnacyjny, co do zasady, przyznawany jest począwszy od miesiąca złożenia wniosku wraz z prawidłowo wypełnionymi dokumentami (art. 24 ust. 2 u.ś.r.). Podkreślił, że możliwość ubiegania się o zasiłek pielęgnacyjny z datą wsteczną, tj. od miesiąca w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, stanowi swego rodzaju rekompensatę za okres niepobierania świadczenia z przyczyn niezawinionych przez wnioskującego o świadczenie. Wyjaśnił, że jednak warunkiem uzyskania zaległego świadczenia jest złożenie stosownego wniosku w terminie 3 miesięcy od wydania orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Wyraził pogląd, że przez datę "wydania orzeczenia" należy rozumieć datę jego wydania jako dokumentu urzędowego, a nie datę jego doręczenia (wraz z uzasadnieniem), powzięcia o nim informacji przez adresata, czy jego uostatecznienia się lub uprawomocnienia się. W rozwinięciu tej argumentacji organ odwoławczy w dalszej kolejności wskazał, że ustawa o świadczeniach rodzinnych w kilku przypadkach wprost zastrzega warunek uzyskania przez orzeczenie sądu powszechnego warunku prawomocności, co przy założeniu racjonalności ustawodawcy nakazuje przyjąć, że na gruncie tej ustawy ustawodawca w sposób wyraźny dokonał rozróżnienia pomiędzy "wydaniem" orzeczenia, a jego uprawomocnieniem się. Zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 332 § 1 k.p.c., z chwilą ogłoszenia wyroku, dochodzi do związania sądu wydanym wyrokiem.

W podsumowaniu organ stwierdził, że okoliczność, który organ wydał orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności nie uzasadnia różnicowania sytuacji osób ubiegających się o świadczenie w takim stopniu, by móc odstąpić od literalnej wykładni art. 24 ust. 2a u.ś.r. w zakresie użytego tam sformułowania "od dnia wydania orzeczenia". Wyrażony pogląd, organ poparł odwołaniem się do orzecznictwa sądowego i piśmiennictwa.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przedstawiciel ustawowy skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w zakresie odmawiającym przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na syna za okres od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] września 2019 r.

Zdaniem strony, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem:

1) przepisu art. 24 ust. 2a u.ś.r. poprzez jego niewłaściwą wykładnię, polegającą na uznaniu, że termin trzech miesięcy do złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia ma zastosowanie także w przypadku, gdy zaliczenie do niepełnosprawności nastąpiło na mocy wyroku sądowego, podczas gdy we wspomnianym przepisie mowa jest jedynie o wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności, co następuje w toku postępowania prowadzonego przez Powiatowy lub Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności;

2) zasady prawdy obiektywnej, zasady prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie do organów władzy publicznej, a nadto, zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony.

W uzasadnieniu skargi przedstawiciel ustawowy skarżącego podniósł, że dopiero w następstwie wyroku sądu powszechnego małoletni B. K. został zaliczony do osób niepełnosprawnych. Akcentując powyższe przedstawiciel ustawowy skarżącego zwrócił uwagę na konieczność dostrzeżenia różnicy pomiędzy przypadkiem wydania orzeczenia o niepełnosprawności (lub stopniu niepełnosprawności) przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, a sytuacją orzekania o niepełnosprawności przez sąd powszechny. Wskazał, że w pierwszym przypadku, orzeczenie jest z urzędu doręczane zainteresowanemu, podczas gdy orzeczenie sądowe nie jest doręczane z urzędu, o czym to przedstawiciel ustawowy małoletniego nie posiadał wiedzy (pozostając w błędnym przekonaniu, że także wyrok sądowy zostanie mu doręczony z urzędu). Zdaniem wnoszącej skargę matki małoletniego, jej nieświadomość prawna co do konieczności wystąpienia do sądu powszechnego o doręczenie odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem prawomocności, przy braku uzyskania odpowiedniego pouczenia o sposobie i terminie złożenia wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego w sytuacji orzekania o niepełnosprawności przez sąd powszechny, nie mogą skutkować negatywnymi konsekwencjami, jakie wynikają z faktu złożenia wniosku o zasiłek pielęgnacyjny po upływie 3 miesięcy licząc od dnia wydania wyroku przez sąd powszechny. Dodatkowo strona podniosła, że wskazany w przepisie art. 24 ust. 2a u.ś.r. 3-miesięczny termin powinien znajdować zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy zaliczenie do osób niepełnosprawnych następuje na mocy orzeczenia o niepełnosprawności wydawanego przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania w tym zakresie, a zatem nie w przypadku, gdy o niepełnosprawności wypowiada się sąd powszechny w formie wyroku.

Podobnie jak w odwołaniu, także w skardze odwołano się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 września 2019 r. (sygn. akt III SA/Kr 566/19).

Matka małoletniego nadmieniła, że z uwagi na jednoznacznie korzystną opinię biegłych oraz treść zawiadomienia Sądu, z którego wynikało, że stawiennictwo na rozprawie nie jest obowiązkowe, nie była obecna na ogłoszeniu wyroku, a zatem nie wiedziała o tym, że wyrok sądowy nie zostanie jej doręczony z urzędu, jak to ma miejsce w przypadku orzeczeń wydawanych przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności.

W odpowiedzi na skargę SKO we W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga okazała się uzasadniona.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły w szczególności przepisy art. 16 u.ś.r. oraz art. 24 ust. 2 u.ś.r.

Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów, zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji (art. 16 ust. 1 u.ś.r.). Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje (art. 16 ust. 2 u.ś.r.):

1) niepełnosprawnemu dziecku;

2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16. roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) osobie, która ukończyła 75 lat.

Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia (art. 16 ust. 3 u.ś.r.).

W stanie sprawy, jako okoliczność bezsporną należało przyjąć to, że małoletni B. K.i (ur. [...]r.) spełnia przesłanki do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego. Sporna w niniejszej sprawie jest natomiast kwestia daty, od której zasiłek ten powinien być przyznany małoletniemu chłopcu. Wyjaśnić bowiem należy, że zgodnie z art. 24 ust. 2 u.śr.r., prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Natomiast zgodnie z art. 24 ust. 2a u.ś.r. jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. Zasadą jest więc przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego począwszy od miesiąca, w którym złożony został wniosek o przyznanie tego rodzaju świadczenia. Wyjątkiem jest sytuacja przewidziana w art. 24 ust. 2a ustawy.

Z akt sprawy wynika, że wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2019 r., który stał się prawomocny z dniem [...] czerwca 2019 r. (co stwierdzono postanowieniem z dnia 17 września 2019 r.), zaliczono małoletniego B. K. do osób niepełnosprawnych, symbol niepełnosprawności [..], od urodzenia do dnia [...] października 2021 r. Wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego złożyła matka małoletniego w dniu [...] października 2019 r. Organy administracji publicznej orzekające w sprawie uznały, że prawo do zasiłku pielęgnacyjnego powinno zostać ustalone zgodnie z zasadą wynikająca z art. 24 ust. 2 u.ś.r., tj. od początku miesiąca w którym został złożony wniosek o przyznanie zasiłku. Nie stwierdzając podstaw do zastosowania normy z art. 24 ust. 2a u.ś.r. organy wskazywały na to, że wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego został złożony po upływie 3 miesięcy do rozstrzygnięcia o niepełnosprawności przez sąd powszechny.

Sąd nie podziela stanowiska organów orzekających w sprawie co do przyjętej przez te organy daty początkowej przyznanego prawa do zasiłku pielęgnacyjnego i opowiada się za stanowiskiem prezentowanym przez przedstawiciela ustawowego małoletniej strony, a mianowicie, że w świetle ujawnionych w sprawie okoliczności faktycznych, datę początkową zasiłku pielęgnacyjnego należało liczyć w sposób wynikający z treści art. 24 ust. 2a u.ś.r.

Zdaniem Sądu, zaprezentowana w zaskarżonej decyzji wykładnia art. 24 ust. 2a u.ś.r. w kontekście użytego tam zwrotu "licząc od dnia wydania orzeczenia" nie jest prawidłowa w kontekście orzeczeń sądowych, albowiem określenie "wydanie orzeczenia" w odniesieniu do wyroku, należy rozumieć na gruncie tego przepisu nie jako datę ogłoszenia wyroku, czy też datę, z którą to orzeczenie uzyskało walor prawomocności, lecz datę stwierdzenia jego prawomocności (podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyrokach: z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Wr 517/18 oraz z dnia 21 stycznia 2020 r., sygn. akt IV SA/Wr 459/19, wyroki dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).

Należy wskazać, że, jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, interpretacja tego przepisu art. 24 ust. 2a u.ś.r. w zakresie owego zwrotu "wydanie orzeczenia" nastręcza pewne trudności, o czym świadczy fakt, że doszło w tym zakresie do wyodrębnienia trzech nurtów orzecznictwa.

Wedle pierwszego, zgodnie z zasadami wykładni literalnej termin "wydać" należy interpretować zgodnie z jego słownikowym rozumieniem jako "uchwalić coś lub ogłosić". Zatem wyłącznie w okresie trzech miesięcy od dnia wydania stosownego orzeczenia rozumianego jako dzień wydania przez właściwy organ lub Sąd orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności może nastąpić ukształtowanie prawa wnioskodawcy w sposób opisany w art. 24 ust.2a ustawy. Następuje to zatem bez względu na przebieg i charakter postępowania mającego na celu urzędowe potwierdzenie istnienia stanu faktycznego uzasadniającego uprawnienie do świadczenia.

Wedle drugiego nurtu uzupełniającego wyniki wykładni językowej art. 24 ust.2a ustawy wykładnią celowościową, uwzględniającą funkcję świadczeń pielęgnacyjnych oraz mechanizm ustawowy ich przyznawania, sądy zauważają bezwzględną konieczność dostrzeżenia, przy interpretacji tego przepisu różnicy pomiędzy datą wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności i datą orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wydanego przez sąd powszechny w formie wyroku. W tym aspekcie zwraca się szczególną uwagę na istotny walor takiego wyroku w postaci jego prawomocności. Dopiero bowiem prawomocne orzeczenie sądu powszechnego wywołuje skutek wiążący również w zakresie jego treści w stosunku do innych sądów i organów, co w ukształtowanym dwuetapowym mechanizmie przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego ma podstawowe znaczenie dla odkodowania właściwego rozumienia art. 24 ust. 2a ustawy. Z tych względów, wedle zaprezentowanego poglądu, w przypadku rozstrzygnięcia przez sąd powszechny, termin z art. 24 ust.2 a ustawy należy liczyć od dnia uprawomocnienia się wyroku w tym przedmiocie.

Z kolei trzeci pogląd, aprobowany również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, bazuje na założeniu, że skoro ustawodawca nie określa jak należy liczyć termin 3 miesięcy w przypadku orzeczenia o niepełnosprawności przez sąd powszechny (czy ma to być data wydania wyroku, data prawomocności wyroku czy data stwierdzenia tej prawomocności, która może nastąpić powyżej 3 miesięcy od daty wydania wyroku), to w takim wypadku złożony przez osobę niepełnosprawną w rozsądnym terminie wniosek o kontynuację zasiłku pielęgnacyjnego wraz z kompletem dokumentów, winien być uznany za złożony w terminie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2991/17, CBOSA).

Przychylając się do tego ostatniego stanowiska Sąd w składzie orzekającym zwraca jednocześnie uwagę, że pojęcie "rozsądnego terminu" jest kwestią ocenną i zależy od okoliczności konkretnego przypadku. W rozważanych okolicznościach faktycznych, mając na uwadze argumenty przedstawiciela ustawowego strony podniesione w odwołaniu oraz w skardze, nie budziło wątpliwości Sądu, że przesłanka rozsądnego terminu została w sprawie spełniona albowiem wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego wraz z odpisem prawomocnego wyroku sądu powszechnego został złożony w stosunkowo krótkim czasie po tym jak przedstawiciel ustawowy strony powziął wiedzę o konieczności wystąpienia o odpis wyroku wraz z klauzulą prawomocności. Jak wynika z wyjaśnień przedstawiciela ustawowego zawartych w odwołaniu oraz w skardze, matka małoletniego, zaniepokojona długim oczekiwaniem na korespondencję z Sądu, w dniu [...] września 2019 r. udała się do MOPS-u we W., gdzie otrzymała informację o konieczności wystąpienia do sądu powszechnego o otrzymanie odpisu wyroku. Podniesione przez nią okoliczności korespondują z datą stwierdzenia prawomocności (17 września 2019 r.), jaka wynikają z pieczątki odbitej na wyroku z dnia [...] maja 2019 r., w sprawie o sygn. Akt [...]. Należy przypomnieć, że wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego wraz z kompletem dokumentów przedstawiciel ustawowy złożył w dniu [...] października 2019 r., a zatem, dwa tygodnie po stwierdzeniu prawomocności wyroku z dnia [...] maja 2019 r., a przy tym, niespełna cztery miesiące licząc od daty uprawomocnienia się tego wyroku. Odwołując się w tym miejscu do powołanego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2018 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 2991/17 należy wskazać, że w wyroku tym "rozsądny termin" przyjęto w odniesieniu do wniosku złożonego niespełna cztery miesiące od daty prawomocności wyroku.

Już tylko w uzupełnieniu dotychczasowej argumentacji należy podnieść, że stanowisko orzecznicze, wpisujące się w ostatni (trzeci) z wyżej wymienionych kierunków wykładni art. 24 ust. 2a u.ś.r. mieści się w granicach celowościowej wykładni art. 24 ust. 2a u.ś.r., uzasadnionej brzmieniem art. 69 Konstytucji RP zgodnie, z którym osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczeniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej. W konsekwencji, pozostawałoby w rażącej sprzeczności z celem regulacji ustawowej i jej kontekstem konstytucyjnym wynikającym z art. 69 Konstytucji RP przyjęcie, że skarżąca uchybiła terminowi z art. 24 ust. 2a ustawy, a w rezultacie, że i nie służy jej niepełnosprawnemu synowi prawo do tych świadczeń od miesiąca, w którym wpłynął wniosek o ustalenie niepełnosprawności syna. Przyjęcie przeciwnego stanowiska, bazującego na rygorystycznym ujęciu językowym art. 24 ust. 2a u.ś.r., stanowiłoby nieuprawnione przerzucenie na wnioskodawczynię konsekwencji błędnych decyzji organów orzekających o niepełnosprawności.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się bardzo wyraźnie i konsekwentnie potrzebę uzupełnienia wyników wykładni językowej przepisu art. 24 ust. 2a ustawy wynikami wykładni celowościowej uwzględniającej funkcję, którą realizować ma świadczenie pielęgnacyjne oraz mechanizm jego przyznawania uzależniony od uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności (por.m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2143/15; z dnia 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1863; z dnia 5 września 2017 r., sygn. akt I OSK 2369/16, CBOSA). Akceptując to stanowisko, wskazać należy na konieczność dostrzeżenia, przy interpretacji art. 24 ust. 2a u.ś.r. różnicy pomiędzy datą wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, od daty orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wydawanego przez sąd powszechny w formie wyroku. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 1300/19 (CBOSA), i aktualny także na kanwie stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, że konsekwencją dostrzeżenia różnicy pomiędzy sytuacją, w której o niepełnosprawności lub o jej stopniu orzeka powiatowy lub wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, a sytuacją, gdy orzeczenie tych organów zostaje zmienione wyrokiem sądu powszechnego, powinno być założenie, że w tej drugiej sytuacji strona nie powinna ponosić ujemnych konsekwencji tego, że źródłem rozstrzygnięcia o niepełnosprawności lub jej stopniu jest wyrok sądu powszechnego. Aby takie założenie zrealizować to art. 24 ust. 2a u.ś.r. należy interpretować w ten sposób, że jeżeli strona nie była obecna przy ogłoszeniu wyroku zmieniającego orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i tym samym nie pouczono jej o tym, czym jest prawomocność wyroku oraz o tym, że wyrok nie podlega doręczeniu z urzędu, to datą początkową trzymiesięcznego okresu na złożenie wniosku powinna być data, w której strona dowiedziała się o prawomocności wyroku oraz o tym, że doręczenie stronie odpisu prawomocnego wyroku nie następuje z urzędu, lecz wymaga złożenia przez nią wniosku do sądu. Od tej bowiem daty strona może wystąpić o doręczenie jej wyroku sądu powszechnego wraz z klauzulą prawomocności, aby po otrzymaniu tego wyroku załączyć go do wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Dopiero bowiem sytuacja, w której strona wie o prawomocności wyroku zmieniającego orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu tej niepełnosprawności, oraz posiada wiedzę o konieczności złożenia wniosku o doręczenie wyroku, gdyż nie jest on doręczany z urzędu, może być uznana za zbliżoną do tej, w której strona znajduje się po wydaniu przez organ powiatowy lub wojewódzki orzeczenia o niepełnosprawności lub o ustaleniu stopnia niepełnosprawności, co należy uwzględnić przy oznaczeniu daty początkowej trzymiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 24 ust. 2a u.ś.r.

Mając na uwadze przedstawioną argumentację Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego (art. 24 ust. 2a u.ś.r.), które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Uchybienie to uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), o czym Sąd orzekł jak w sentencji.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organ drugiej instancji zobowiązany jest uwzględnić przedstawione wyżej stanowisko Sądu, a także, przyjętą przez Sąd wykładnię art. 24 ust. 2a u.ś.r.