Wyrok NSA oz. w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 741/97
NSA oz. w Lublinie
Data orzeczenia: 1998-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 56, art. 59
journal: Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 26 lutego 1991 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Teza: Fakt wniesienia przez skarżącego pozwu do sądu powszechnego "o ustalenie" nie mógł mieć wpływu na tok postępowania egzekucyjnego, skoro przesłanki zawieszenia tego postępowania określa art. 56 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, a umorzenia - art. 59 tej ustawy, a w żadnym z tych przepisów prawa przesłanka wniesienia pozwu do sądu nie jest wymieniona.

TEZY

Fakt wniesienia przez skarżącego pozwu do sądu powszechnego "o ustalenie" nie mógł mieć wpływu na tok postępowania egzekucyjnego, skoro przesłanki zawieszenia tego postępowania określa art. 56 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, a umorzenia - art. 59 tej ustawy, a w żadnym z tych przepisów prawa przesłanka wniesienia pozwu do sądu nie jest wymieniona.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 24 lipca 1997 r. Izba Skarbowa w C. na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 144 Kpa, art. 34 par. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, po rozpatrzeniu zażalenia Henryka K. na postanowienie Urzędu Skarbowego w C. z dnia 13 maja 1997 r. w sprawie odmowy uznania zgłoszonego zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne - utrzymała w mocy postanowienie organu I instancji.

Izba Skarbowa ustaliła, iż Urząd Skarbowy w C. wszczął w stosunku do Henryka K. egzekucję administracyjną na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Bank Spółdzielczy w W. w upadłości.

Henryk K wniósł zarzut na prowadzone postępowanie egzekucyjne kwestionując istnienie obowiązku objętego tym tytułem. Urząd Skarbowy, po zasięgnięciu opinii wierzyciela odmówił uwzględnienia tego zarzutu.

W zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego /Urzędu Skarbowego/ Henryk K. podnosił, iż został zwolniony z długu za zgodą wierzyciela - Banku - wyrażoną na piśmie. Jego zobowiązanie, za ww. zgodą Dyrektora Banku, przejął nabywca gospodarstwa rolnego obciążonego hipoteką - Adam L.

Z chwilą ogłoszenia upadłości Bank nie uznał udzielonej zgody "na sprzedaż długu".

Izba Skarbowa wskazała, iż bez zgody wierzyciela - Banku Spółdzielczego - organ egzekucyjny nie może odstąpić od egzekucji. Stanowisko wierzyciela zostało zaś jasno określone w piśmie z 24.04.1997 r., gdzie wierzyciel potwierdza aktualność tytułu wykonawczego.

Fakt złożenia przez zobowiązanego pozwu do Sądu Wojewódzkiego nie wpływa na tok postępowania, bowiem organ egzekucyjny nie jest upoważniony do zawieszenia, czy też umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z par. 6 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 kwietnia 1997 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych /M.P. nr 23 poz. 463/, jeśli zobowiązany zalega z uiszczeniem należności, od których ustalenia przysługuje mu powództwo do sądu lub środek zaskarżenia, wierzyciel przesyła do organu egzekucyjnego tytuł wykonawczy tylko wówczas, gdy wniesienie środka prawnego nie wstrzymuje zapłaty. Jeżeli jednak wierzyciel uzna, że okoliczności sprawy uzasadniają zaniechanie wszczęcia egzekucji - zawiesza postępowanie. Są to zatem uprawnienia wierzyciela i tylko on może wstrzymać egzekucję. Również w razie wydania stosownego postanowienia przez Sąd organ egzekucyjny wstrzyma egzekucję.

W skardze na ww. postanowienie Izby Skarbowej wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący Henryk K. zarzuca mu naruszenie prawa materialnego polegające na odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy skarżący nie jest dłużnikiem.

Według skarżącego Bank Spółdzielczy z pogwałceniem prawa /bez podstawy faktycznej i prawnej/ wykorzystał przywilej wynikający z art. 53 prawa bankowego. W chwili postawienia Banku w stan upadłości nie może on już wystawiać tytułów wykonawczych.

Skarżący będąc stroną umowy o restrukturyzacji kredytu, na podstawie informacji udzielonej notariuszowi przez Dyrektora Banku Spółdzielczego w P., o tym że Dyrektor Banku w W. wyraża zgodę na przejęcie długu, dokonał sprzedaży obciążonego hipoteką gospodarstwa rolnego za niewielką kwotę i zwolnienie go z długu. Bank nie uznał swej zgody za wiążącą i nadal żąda od niego i poręczycieli zaspokojenia roszczeń poprzez wystawienie własnego tytułu wykonawczego.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w C. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo podniosła, iż organ egzekucyjny nie był uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Dopuszczalność egzekucji administracyjnej wynika zaś z art. 53 ust. 3 prawa bankowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Egzekucja administracyjna w sprawie niniejszej prowadzona jest na podstawie własnego tytułu wykonawczego Banku Spółdzielczego w W. w upadłości, wystawionego na podstawie art. 53 ust. 2 w z. z art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. - Prawo bankowe /t.j. Dz.U. 1992 nr 72 poz. 359 ze zm./, po uprzednim doręczeniu dłużnikowi upomnienia.

Kierując tytuł wykonawczy do egzekucji wierzyciel dokonał wyboru trybu jej prowadzenia w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, a to zgodnie z art. 53 ust. 2 ustawy Prawo bankowe.

Zgodnie z art. 29 par. 1 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Stosownie do tego przepisu prawa organ egzekucyjny dokonał oceny złożonego tytułu wykonawczego pod względem formalnym /art. 15, art. 27 ww. ustawy/ oraz dopuszczalności egzekucji administracyjnej /art. 53 ust. 2 Prawa bankowego/ i skierował go do realizacji. Organ egzekucyjny nie był natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Stosownie do art. 34 par. 1 ustawy organ egzekucyjny, nie będąc jednocześnie wierzycielem, rozpoznał zarzuty skarżącego po uzyskaniu wypowiedzi wierzyciela, który potwierdził zasadność i wymagalność obowiązku objęto tytułem wykonawczym.

Wierzycielem w niniejszym postępowaniu nie jest syndyk, lecz Bank Spółdzielczy w W. w upadłości, którego osobowość prawna na skutek ogłoszenia upadłości nie ustała, lecz trwa do momentu wykreślenia z właściwego rejestru.

Fakt wniesienia przez skarżącego pozwu do sądu powszechnego "o ustalenie" nie mógł mieć wpływu na tok postępowania egzekucyjnego, skoro przesłanki zawieszenia tego postępowania określa art. 56 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a umorzenia art. 59 tej ustawy, a w żadnym z tych przepisów prawa przesłanka wniesienia pozwu do sądu nie jest wymieniona.

Wierzyciel zaś w toku postępowania nie wystąpił do organu egzekucyjnego ze stosownym wnioskiem /art. 59 par. 1 pkt 10 ustawy/.

W tej sytuacji zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu naruszenia art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co mając na uwadze, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA orzeczono jak w wyroku.