Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 905/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Leszek Kobylski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym 20 stycznia 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2021r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Z. z dnia [...] czerwca 2021r. nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącej M. G. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]utrzymująca w mocy decyzję o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy:

W dniu [...]czerwca 2021 r. M. G. (dalej: strona, skarżąca, wnioskodawczyni) reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem D. G.. Do wniosku dołączono kopię wypisu treści orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nr [...]w [...]z [...]lipca 1996 r., o zaliczeniu D. G. na trwałe do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia oraz kopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...]marca 2021 r. znak [...]o waloryzacji renty rodzinnej przysługującej skarżącej.

Decyzją [...]czerwca 2021 r. Nr [...]Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]działając z upoważnienia Burmistrza [...] (organ I instancji) na podstawie art. 17 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm., dalej: u.ś.r.), odmówił przyznania stronie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał mi.in., że pracownik socjalny podczas przeprowadzania wywiadu środowiskowego nie miał żadnych zastrzeżeń co do opieki skarżącej nad synem, który jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną,

a dla którego matka jest opiekunem prawnym. Nie została jednak spełniona przesłanka do przyznania wnioskowanego świadczenia albowiem skarżąca pobiera rentę rodzinną po zmarłym mężu, co stanowi przeszkodę wymienioną w art. 17 ust. 5 pkt 1a u.ś.r..

W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. poprzez błędne uznanie, że pobieranie przez skarżącą renty rodzinnej po zmarłym mężu stanowi negatywną przesłankę do ustalenia na jej rzecz prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Zaskarżoną decyzją z [...]sierpnia 2021 r. znak: [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: Kolegium, SKO, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 dalej: k.p.a.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Kolegium wyjaśniło, że zasady ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uregulowane zostały w ustawie o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje matce albo ojcu - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Następnie wskazało, że jak ustalił organ I instancji skarżąca sprawuje opiekę nad synem, który ma znaczne upośledzenie [...], nie [...], nie [...], nie [...], odczytuje jedynie gesty matki w związku z tym nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować . Niekwestionowanym zatem jest, że zakres opieki niezbędnej synowi

i jednocześnie świadczonej przez skarżącą jest na tyle znaczny, że uniemożliwia jej podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że fakt pobierania przez skarżącą renty rodzinnej stanowi obiektywną przeszkodę do ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Powołał się przy tym na art. 17 ust.5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w którym ustawodawca wskazał, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym.

Następnie SKO wskazało, że na płaszczyźnie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.

w orzecznictwie sądów administracyjnych można zauważyć trzy stanowiska. Według pierwszego stanowiska Naczelny Sąd Administracyjny opowiada się za wykładnią powyższego przepisu wykluczającą zarówno możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie mającej prawo do emerytury, jak i możliwość wyboru korzystniejszego w danym momencie świadczenia. W orzeczeniach tych powołuje się na wykładnię językową przywołanego wyżej przepisu, wskazując jednocześnie odrębność systemu ubezpieczeń emerytalno-rentowych i świadczeń rodzinnych (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 134/18; z 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 2950/15). Według drugiego stanowiska prezentowanego w orzecznictwie sądów administracyjnych przy wykładni ww. przepisu należy stosować również wykładnię celowościową i systemową, a nie tylko wykładnię językową. Sądy powołując się na konstytucyjną zasadę równości wobec prawa uznają, że art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej prawo do emerytury nie w całości, ale jedynie do wysokości tej emerytury. Zatem zgodnie z tym stanowiskiem, osobie uprawnionej, posiadającej uprawnienie do emerytury należy przyznać świadczenie pielęgnacyjne w wysokości stanowiącej różnicę między wysokością świadczenia pielęgnacyjnego a wysokością pobieranej emerytury netto (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19; oraz z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19, na które powołał się pełnomocnik skarżącej w odwołaniu). Według trzeciego stanowiska sądy administracyjne prezentują pogląd polegający na umożliwieniu osobie uprawnionej prawa wyboru jednego ze świadczeń, tj. wyboru świadczenia emerytalnego lub świadczenia pielęgnacyjnego. Sądy podnoszą, że zarówno w ustawie o świadczeniach rodzinnych, jak i w ustawie

o emeryturach i rentach z FUS przewidziany jest zbieg świadczeń, zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w danej ustawie, wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowaną osobę.

Organ odwoławczy zauważył, że w ocenie sądów - mając na uwadze zasady konstytucyjne - osoba spełniająca warunki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń poprzez rezygnację z niższej emerytury. Wybór taki może być zrealizowany przez złożenie do organu emerytalno-rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury. Zawieszenie prawa do emerytury skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu emerytury. Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale należy uznać, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art.17 ust.5 pkt 1 lit. a u.ś.r., albowiem zawieszona emerytura nie będzie wypłacana (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 254/20, z 24 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 650/20, z 24 listopada 2020 r. sygn. akt I OSK 1416/20).

Po przeanalizowaniu powyższego orzecznictwa Kolegium stwierdziło, że nie podziela poglądu, iż osobie mającej ustalone prawo do emerytury i pobierającej tę emeryturę, która jest niższa od ustawowej wysokości świadczenia pielęgnacyjnego, należy przyznać świadczenie pielęgnacyjne w wysokości różnicy między świadczeniem pielęgnacyjnym a emeryturą netto. Takie rozwiązanie nie wynika

w żaden sposób z ustawy o świadczeniach rodzinnych i byłoby sprzeczne z treścią art. 17 ust. 3 ww. ustawy, który jednoznacznie określa kwotowo wysokość świadczenia pielęgnacyjnego i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracyjny w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Ponadto taka praktyka, niezależnie od trudności co do ustalenia jej podstawy prawnej, spowodowałaby dalsze wątpliwości co do zachowania zasady równości oraz komplikacji w zakresie ustalania przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w przypadku np. otrzymania trzynastej emerytury, waloryzacji emerytury, czy też w zakresie odprowadzania składek na ubezpieczenia zdrowotne i emerytalno-rentowe.

Odnosząc się do poglądu wyrażonego w orzecznictwie sądowym dotyczącego umożliwienia stronie wyboru świadczenia pielęgnacyjnego poprzez zawieszenie prawa do niższej emerytury, w ocenie Kolegium jest to stanowisko możliwe do przyjęcia, gdyż nie stoi w sprzeczności z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy

o świadczeniach rodzinnych, bowiem osoba, która ma zawieszoną emeryturę (nie pobiera emerytury) znajduje się w sytuacji w której nie występuje negatywna przesłanka z powyższego przepisu.

Przekładając powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Kolegium uznało, że art. 17 ust.5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych jest jednoznaczny,

a przepisy ww. ustawy nie umożliwiają przyznania świadczenia pielęgnacyjnego

w wysokości różnicy między kwotą tego świadczenia a pobieraną renta rodzinna netto.

Organ odwoławczy zauważył, że na dzień dzisiejszy skarżąca ma ustalone prawo do renty rodzinnej, pobiera to świadczenie. Ewentualne zawieszenie renty nie należy do organów właściwych w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego, z takim wnioskiem strona może wystąpić do ZUS, tj. organu wypłacającego rentę i organ ten wyda stosowną decyzję, która dopiero po uprawomocnieniu wejdzie do obrotu prawnego

W chwili obecnej jest to jedyna przeszkoda uniemożliwiająca przyznanie stronie świadczenia pielęgnacyjnego. Nie budzi bowiem wątpliwości spełnienie przesłanki wskazanej w cytowanym wyżej art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zakres opieki jakiej wymaga syn skarżącej i jednocześnie sprawowanej przez stronę, wyklucza bowiem podjęcie przez nią jakiegokolwiek zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W sprawie nie występuje jednocześnie zbieg prawa do świadczeń opiekuńczych wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy

o świadczeniach rodzinnych, co wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji oraz oświadczenia strony z 25 maja 2021 r.

W konkluzji swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że w sytuacji gdy skarżąca zwróci się do ZUS o zawieszenie prawa do renty i organ ten wyda stosowną decyzję, strona może ponownie wnioskować do organu I instancji

o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie SKO, skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika, pismem z [...]września 2021 r. wniosła skargę do tutejszego Sądu. Autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonej

w całości decyzji, ustalenie na rzecz skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego od dnia 1 czerwca 2021 r. oraz zwrot kosztów przedmiotowego postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.

- art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a poprzez błędne uznanie, ze pobieranie przez skarżącą renty rodzinnej po zmarłym mężu, stanowi negatywna przesłankę do ustalenia na jej rzecz prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, w sytuacji gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżąca nie posiada prawa do świadczeń zbiegowych z ZUS, a pobierana renta rodzinna nie została przyznania na podstawie art. 95 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, że zbieg praw do świadczeń oznacza sytuację, w której jedna osoba spełnia warunki do otrzymania więcej niż jednego świadczenia. Zastosowanie zatem przesłanki wyłączającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.. wymaga stwierdzenia nie tylko okoliczności, że osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne ma ustalone prawo do renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka, ale także że prawo to zostało przyznane tej osobie w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno –rentowego. Zatem koniecznym było jednoznaczne rozstrzygnięcie charakteru renty przysługującej skarżącej. Tymczasem kwestia ta nie została w sposób jednoznaczny wyjaśniona.

W odpowiedzi na skargę, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika natomiast, że

w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli to naruszenie miało bądź mogło mieć - istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzona w niniejszej sprawie ocena zgodności z prawem poddanych kontroli Sądu decyzji administracyjnych według wyżej wskazanych kryteriów wykazała, że doszło do naruszenia prawa w stopniu skutkującym ich uchyleniem. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a tej ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym.

W przedmiotowej sprawie nie budziło wątpliwości organów, że skarżąca sprawuje opiekę nad synem, który jest zaliczony trwałe do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia na podstawie orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nr [...]w [...] z [...]lipca 1996 r.

Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że jedyną przyczyną odmowy uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia był fakt, iż skarżąca pobiera rentę rodzinną po zmarłym mężu. Mimo podniesienia przez pełnomocnika skarżącej

w odwołaniu, że renta ta nie jest rentą przyznaną w sytuacji zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno – rentowego, organ odwoławczy, nie odnosząc się do tej kwestii, uzasadnił utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji faktem, że skarżąca ma ustalone prawo do renty rodzinnej.

Jak wynika z treści z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., przeszkodą do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest pobieranie renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka, ale wyłącznie wtedy, gdy została ona przyznana w zbiegu z innym świadczeniem emerytalno-rentowym. Takie brzmienie przepisu zostało mu nadane od 14 października 2011 r. zgodnie z przepisami ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r.

o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2011 r., Nr 205, poz. 1212).

Z uzasadnienia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Druk Sejmowy VI kadencji Nr 3897) wynika, iż celem ustawodawcy było pozbawienie świadczenia pielęgnacyjnego osób mających ustalone prawo do renty rodzinnej

z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej

i innego świadczenia emerytalno – rentowego (emerytury albo renty).

W uzasadnieniu tym stwierdzono: "Obecnie osoby pobierające rentę rodziną, przyznawaną w myśl art. 95 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w przypadku zbiegu prawa do świadczeń emerytalno-rentowych mają prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. W myśl powyższego przepisu osoba uprawniona do kilku świadczeń emerytalno-rentowych może wybrać świadczenie, które chce pobierać,

z reguły jest to świadczenie wyższe. Zdarza się więc, że osoba mająca prawo do emerytury lub renty pobiera wyższą rentę rodzinną po zmarłym małżonku. To stwarza sytuację, zgodnie z obecnym brzmieniem przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, że osoba pobierająca rentę lub emeryturę nie ma prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a osoba mająca prawo do emerytury lub renty wybierająca po zmarłym małżonku wyższą rentę rodzinną ze świadczenia pielęgnacyjnego może korzystać. Wprowadzenie powyższej zmiany ujednolici sytuację prawną tych osób".

W powyższym uzasadnieniu projektu ustawy nie została wymieniona renta rodzinna unormowana w art. 65 – 74 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tj. Dz.U. z 2021 r. , poz. 291 ze zm., dalej jako "u.e.r.f.u.s.").

Kluczowe zatem w przedmiotowej sprawie było ustalenie czy renta rodzinna

z tytułu śmierci małżonką, do której skarżąca ma prawo została jej przyznana

w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego. Sytuacja zbiegu renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka z innym świadczeniem emerytalno-rentowym miałaby miejsce wówczas, gdyby skarżąca, oprócz prawa do renty rodzinnej po zmarłym mężu, miała prawo do jeszcze innych świadczeń emerytalno-rentowych. A takich ustaleń, w wyniku nieprawidłowej interpretacji art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy dokonanej przez organy obu instancji,

w niniejszej sprawie zabrakło. Nie wynika to również ze zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego, a strona skarżąca konsekwentnie zaprzecza, że w jej przypadku wystąpił zbieg praw do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego.

Sama okoliczność przysługiwania skarżącej, ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka nie stanowi przeszkody

w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli spełnione są pozostałe ustawowe warunki do przyznania tego świadczenia. Renta rodzinna nie została bowiem ujęta

w katalogu rent wymienionych w art. 3 pkt 5 u.ś.r., a zatem brak jest podstaw do uznania, że można ją przypisać do zbioru objętego samym pojęciem "renty", które to pojęcie ustawodawca wymienił także w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w ramach wyszczególnienia okoliczności, których ustalenie wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego

W tej sytuacji wobec nieustalenia i nieocenienia powyższej kwestii doszło do naruszenia przez organ I oraz II instancji art. 7 k.pa , oraz art. 77 .k.p.a (powołane przepisy nakazują organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Doszło również do naruszenia prawa materialnego tj. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego też koniecznym stało się uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzję organu I instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane będą do zwrócenia się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o wskazanie, czy skarżąca prawo do renty rodzinnej nabyła w zbiegu

z innym świadczeniem emerytalno –rentowym, a jeżeli tak to z jakim świadczeniem

i kiedy skarżąca to świadczenie nabyła. W przypadku ustalenia, że skarżącej przysługuje uprawnienie do renty rodzinnej, nabyte bez zbiegu z innym świadczeniem emerytalno –rentowym, w ocenie Sądu nie będzie przeszkód do wydania decyzji przyznającej skarżącej wnioskowane świadczenie, chyba, że w toku ponownie prowadzonego postępowania ustalone zostaną inne okoliczności stanowiące przesłankę negatywną do jego przyznania.(por. wyrok WSA

w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt II Sa/RZ 1283/2, wyrok WSA

w Poznaniu z 24 marca 2021 r. sygn.. akt IV SA/Po 1968/20). Bowiem sama okoliczność przysługiwania skarżącej, ubiegającej się oświadczenie pielęgnacyjne, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka nie stanowi przeszkody w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli spełnione są pozostałe ustawowe warunki do przyznania tego świadczenia. Renta rodzinna nie została bowiem ujęta w katalogu rent wymienionych w art. 3 pkt 5 u.ś.r., a zatem brak jest podstaw do uznania, że można ją przypisać do zbioru objętego samym pojęciem "renty", które to pojęcie ustawodawca wymienił także w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w ramach wyszczególnienia okoliczności, których ustalenie wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.

Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej ustalone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych - Dz. U.

z 2018 r., poz. 265).