Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 674/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: par.13 zo ust.6
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
article: art.8 par.1, art.11, art.80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art.145 par.1pkt.1 lit.c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2023 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję K. B. P. A. R. i M. R. dla powiatu łobeskiego z siedzibą w Ł. z dnia 6 lipca 2022 r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego R. M. kwotę [...]([...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 17 sierpnia 2022 r. nr 9016-2022-00063/M-8110 Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu ł. z siedzibą w Ł. z dnia 6 lipca 2022 r. nr [...] przyznającą R. M. ([...]) pomoc finansową na dofinansowanie zakupu w okresie od [...] września 2021 r. do [...] maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez o wartości brutto: [...] zł

Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym:

W dniu [...] kwietnia 2022 r. wnioskodawca złożył wniosek o udzielenie pomocy finansowej na dofinansowanie zakupu w okresie od [...] września 2021 r. do [...] maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez. Do wniosku dołączył fakturę VAT nr [...] za zakup nawozu SALMAG z borem b.b.a 500kg.

W dniu [...] lipca 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał ww. decyzję w sprawie przyznania pomocy w wysokości [...] zł.

Organ I instancji, na podstawie art. 107 § 4 k.p.a., odstąpił od uzasadnienia decyzji, ponieważ, jak wskazał, decyzja w całości uwzględnia żądanie strony. Decyzja została skutecznie doręczona stronie [...] lipca 2022 r. W dniu [...] lipca 2022 r. wnioskodawca złożył odwołanie od decyzji, wskazując, że nie zgadza się na wysokość kwoty pomocy do nawozów, gdyż nawóz który zakupił należy do innej grupy nawozowej, niż wskazał to organ.

Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, powołał brzmienie § 13 zo ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.) oraz wskazał, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, działając na podstawie § 13 zo ust. 7 pkt. 2 lit. a tego rozporządzenia, ogłasza średnie ceny typów nawozów mineralnych, innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez. Organ wskazał także, że wnioskodawca wraz z wnioskiem złożył fakturę, z której wynika, że zakupił nawóz SALMAG z borem b.b.a 500kg. Nawóz ten zakwalifikowany jest do typu nawozów: Nawozy NPK z mikroelementami, a stawka określona przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dla tego typu nawozu wynosi 2 227,20 zł/t (cena z VAT).

Według organu odwoławczego, organ I instancji w sposób prawidłowy przyporządkował typ nawozu, jak i ustalił kwotę, oraz przedstawił sposób obliczenia wysokości przyznanej pomocy finansowej na kwotę [...]zł.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zobowiązanie organu do wydania decyzji zgodnej z wnioskiem skarżącego, a więc o przyznaniu dofinansowania w kwocie [...]zł

Nadto, skarżący wniósł o:

1) przeprowadzenie dowodu z faktury VAT nr [...] na fakt nabycia nawozu SALMAG z borem, który winien być przypisany do grupy Saletrzak i inne - grupa 8;

2) przeprowadzenie dowodu ze zdjęcia opakowania nawozu SALMAG z borem na fakt składu nabytego przez skarżącego nawozu SALMAG z borem, który winien być przypisany do grupy Saletrzak i inne - grupa 8;

3) przeprowadzenie dowodu z certyfikatu nr [...] nawozu SALMAG z borem na fakt składu nabytego przez skarżącego nawozu SALMAG z borem, który winien być przypisany do grupy Saletrzak i inne - grupa 8;

4) przeprowadzenie dowodu z karty charakterystyki producenta nawozu SALMAG z borem na fakt składu nabytego przez skarżącego nawozu SALMAG z borem, który winien być przypisany do grupy Saletrzak i inne - grupa 8;

5) przeprowadzenie dowodu z certyfikatu nr [...] nawozu SALMAG z borem na fakt składu nabytego przez skarżącego nawozu SALMAG z borem, który winien być przypisany do grupy Saletrzak i inne - grupa 8;

6) przeprowadzenie dowodu z załączonego ogłoszenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na fakt ceny nawozu z grupy Saletrzak i inne - grupa 8 - będącej podstawą do wyliczenia dofinansowania;

7) przeprowadzenie rozprawy i powiadomienie o jej terminie.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów:

1) § 13 zo ust. 7 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poprzez błędne jego zastosowanie i zakwalifikowanie zakupionego przez skarżącego nawozu do grupy 5 NPK, zamiast do grupy 8 Saletrzak, co z kolei skutkowało przyznaniem dofinansowania w niższej kwocie;

2) art. 77 k.p.a. poprzez nienależyte zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w sprawie, gdyż skarżący kilkakrotnie był na spotkaniach w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł. i zgłaszał błędne przyporządkowanie nawozu, co zostało przez organy obu instancji zignorowane;

3) art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe (dowolne, niezgodne z prawem, bezprawne) dokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego i zakwalifikowanie nawozu, wbrew jego składowi, do niewłaściwej grupy;

oraz rażące naruszenie szeregu przepisów dotyczących zasad postępowania, w tym naczelnych zasad postępowania administracyjnego, takich jak:

a) zasada praworządności (art. 6 k.p.a.),

b) zasada prawdy obiektywnej oraz słusznego interesu społecznego i interesu obywateli (art. 7 k.p.a.),

c) zasada pogłębiania zaufania obywateli do państwa (art. 8 k.p.a.),

d) zasada zasadności przesłanek (art. 11 k.p.a.).

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organy odmówiły wyższego dofinansowania, opierając się na zakwalifikowaniu zakupionego nawozu SALMAG z borem do grupy 5 - NPK. Według skarżącego, z przedłożonych dokumentów wynika, że nabyty nawóz powinien być zakwalifikowany do grupy 8 - Saletrzak i inne, a w konsekwencji do uzyskania dofinansowania ponad cenę nawozu w kwocie [...]zł - a nie do grupy NPK - czyli ponad cenę nawozu [...] zł.

Skarżący wskazał, że grupa nawozów NPK jest typem nawozów zawierającym trzy podstawowe składniki, jakimi są azot, fosfor i potas. Skład zakupionego przez skarżącego nawozu, tj. SALMAG z borem, potwierdzony certyfikatem zgodności nr [...], potwierdzającym zgodność z typem nawozu oznaczonego "NAWÓZWE" nie pokrywa się z wymienionym składem, ponieważ nie zawiera ani fosforu, ani potasu, zaś z głównych składników zawiera tylko azot. Brak w składzie fosforu i potasu, potwierdza błędne zakwalifikowanie nawozu przez oba organy.

Skarżący dodał, że ustawa określa minimalną zawartość składników nawozowych, gdzie zawartość azotu w grupie nawozów NPK wynosi % (m/m) co najmniej 3, co jest jedyną zgodnością w porównaniu do zakupionego nawozu, którego zawartość azotu wynosi 27.

Skarżący wskazał, że grupą nawozów najbardziej zbliżoną do zakupionego przez niego nawozu SALMAG z borem jest typ nawozu Azotan amonu z wypełniaczem azotan amonowy z wypełniaczem, którego głównym składnikiem jest azotan amonu, co jest zgodne z zakupionym nawozem.

W ocenie skarżącego, zakupiony przez niego nawóz SALMAG z borem został niezgodnie ze składem przyporządkowany do grupy 5 nawozów z ogłoszenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a jego skład pokrywa się z 8. grupą Saletrzak i inne 26 % - 28%N, a nie jak to zostało sklasyfikowane do 5 grupy nawozów - NPK z mikroelementami.

Skarżący podniósł, iż organ odwoławczy, zobowiązany do wnikliwego rozpatrzenia sprawy, w ogóle nie pochylił się nad kwestią niewłaściwego zakwalifikowania nabytego przez skarżącego nawozu.

Wraz ze skargą skarżący przedłożył: fakturę VAT [...], zdjęcie z opakowania nawozu SALMAG z borem, certyfikat nr [...] nawozu SALMAG z borem, kartę charakterystyki producenta nawozu SALMAG z borem, certyfikat nr [...] nawozu SALMAG z borem, ogłoszenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił - powołując się na porozumienie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z Instytutem Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - że nawóz SALMAG z borem został zakwalifikowany do typu nawozów NPK z mikroelementami.

Sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I, wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.), gdyż skarżący pouczony o możliwości rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym lub na rozprawie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku nie zajął stanowiska w tej kwestii, natomiast organ wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem postępowania jest ocena legalności decyzji organów obu instancji w sprawie przyznania skarżącemu pomocy finansowej na dofinansowanie zakupu w okresie od [...] września 2021 r. do [...] maja 2022 r. nawozów mineralnych, innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez, o wartości brutto wynoszącej [...] zł.

Skarżący nie zgadza się z kwotą przyznanej pomocy finansowej uznając, że organ błędnie zakwalifikował zakupiony przez niego nawóz SALAMAG z borem do grupy 5 - NPK, zamiast do grupy 8 - Saletrzak, co skutkowało przyznaniem dofinansowania w niższej kwocie.

Skarżący podnosi, że już na etapie postępowania odwoławczego zgłaszał, iż zakupiony przez niego nawóz podlega innej grupie nawozowej, a będąc na spotkaniach w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł., zgłaszał błędne przyporządkowanie nawozu, co zostało przez organy obu instancji zignorowane.

Organ I instancji przyznał skarżącemu pomoc finansową w kwocie [...]zł uznając, że decyzja w całości uwzględnia żądanie strony i odstąpił od jej uzasadnienia.

Z kolei organ odwoławczy stwierdził, że strona swojego twierdzenia, iż nawóz podlega innej grupie nawozowej, nie poprała żadnymi argumentami i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Podstawę wydania zaskarżonego orzeczenia stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 13 zo ust. 6,7,8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.); dalej: "rozporządzenie".

Zgodnie z § 13zo ust. 1 rozporządzenia, w 2022 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu:

1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności,

2) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014,

3) któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku spowodowanymi epidemią COVID-19,

4) który do dnia złożenia wniosku o tę pomoc złożył wniosek o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w 2022 r.

- na dofinansowanie zakupu w okresie od 1 września 2021 r. do 15 maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez od podmiotów prowadzących działalność w zakresie obrotu lub sprzedaży nawozów.

2. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana:

1) na wniosek producenta rolnego złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej;

2) w wysokości ustalonej zgodnie z ust. 7-9.

6. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się kopie faktur, ich duplikaty lub imienne dokumenty księgowe o równoznacznej wartości dowodowej dokumentujące zakup w okresie od 1 września 2021 r. do 15 maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez. W przypadku gdy wysokość pomocy będzie wyliczana w sposób określony w ust. 7 pkt 2 lit. b, do wniosku należy również dołączyć kopie faktur, ich duplikaty lub imienne dokumenty księgowe o równoznacznej wartości dowodowej dokumentujące zakup w okresie od dnia 1 września 2020 r. do dnia 15 maja 2021 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez.

7. Wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć iloczynu:

1) deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego powierzchni upraw rolnych, jednak nie więcej niż 50 ha i stawki pomocy;

2) liczby ton nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez, zakupionych w okresie od 1 września 2021 r. do 15 maja 2022 r., i różnicy średniej ceny za tonę nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez, zakupionych w okresie od 1 września 2021 r. do 15 maja 2022 r., i średniej ceny danego typu nawozu mineralnego:

a) ogłoszonej przez ministra właściwego do spraw rolnictwa w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej obsługującego go urzędu albo

b) wynikającej z faktur lub imiennych dokumentów księgowych o równoznacznej wartości dowodowej dokumentujących zakup w okresie od 1 września 2020 r. do 15 maja 2021 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez.

8. Wysokość stawki pomocy, o której mowa w ust. 7 pkt 1, wynosi:

1) 500 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, z wyłączeniem traw na gruntach ornych oraz łąk i pastwisk;

2) 250 zł na 1 ha powierzchni łąk i pastwisk oraz traw na gruntach ornych, z wyłączeniem powierzchni, na które przyznano pomoc finansową w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, za realizację zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych, w ramach których obowiązuje całkowity zakaz nawożenia.

Celem wprowadzonej regulacji normatywnej było udzielenie przez państwo pomocy finansowej na dofinansowanie zakupu w okresie od 1 września 2021 r. do 15 maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez od podmiotów prowadzących działalność w zakresie obrotu lub sprzedaży nawozów.

Jak wynika z akt sprawy, skarżący złożył [...] kwietnia 2022 r. wniosek o udzielenie pomocy finansowej na dofinansowanie zakupu w okresie od [...] września 2021 r. do [...] maja 2022 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez. Do wniosku skarżący dołączył fakturę VAT nr [...] za zakup nawozu SALMAG z borem b.b.a 500kg.

Skarżący podniósł w skardze zarzuty zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, ale poprzez wszystkie wniesione zarzuty dąży do osiągnięcia jednego celu, tj. podważenia stanowiska organu odwoławczego co do prawidłowości prowadzonego postępowania, którego następstwem jest zakwalifikowanie zakupionego nawozu do błędnej grupy nawozowej.

Kontrolując legalność zaskarżonych rozstrzygnięć sąd stwierdza, że decyzje organów obu instancji naruszają przepisy postępowania, tj. art. 8 § 1, art. 11, oraz art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazać należy, że to organy prowadzą postępowanie administracyjne i powinny prowadzić je w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Wiąże się to z kwestią przeprowadzenia rzetelnie postępowania, zebrania dowodów i ich oceny, a także sporządzeniem uzasadnienia decyzji według właściwych reguł. Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwowych nie może być postrzegana wyłącznie jako abstrakcyjny postulat wobec organów administracji publicznej, lecz powinna być traktowana jako norma prawna, której zastosowanie będzie mieć konkretny wymiar. Zasada ta wymaga, aby państwo w stosunku do obywatela zachowywało pewne reguły uczciwości (por. J. Oniszczuk, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Zakamycze 2000, str. 47). Postępowanie prowadzone w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej odczytywane, w powiązaniu z zasadą legalizmu i praworządności, to postępowanie staranne i merytorycznie poprawne, które równo traktuje interes strony i Skarbu Państwa.

Wprawdzie, z mocy art. 10a ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 1505), do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81, ale tylko wówczas, jeśli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej. Podkreślenia jednak wymaga, iż decyzje, zwłaszcza odmawiające przyznania płatności lub przyznające kwoty finansowe w niższych niż zgłoszone, powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały wszechstronnie rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji powinno zatem wynikać między innymi, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Uzasadnienie takiej decyzji realizować winno, wyrażoną w art. 11 k.p.a., zasadę przekonywania, której stosowanie nie wyłącza art. 10a ust. 1 ustawy o ARiMR, zgodnie z którą, organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób, w miarę możności, doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Pomimo modyfikacji postępowania prowadzonego przez organy ARiMR, organy te nadal zobowiązane są, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., wskazać adresatowi decyzji fakty, które uznały za udowodnione i dowody na których się oparły, oraz wyjaśnić dlaczego nie dały wiary twierdzeniom strony czy też nie przyznały mocy dowodowej wskazanym przez niego dowodom.

W kontrolowanej sprawie organy nie sprostały ww. wymaganiom. Skarżący, jak podnosił w skardze, kilkakrotnie będąc w siedzibie biura organu, zgłaszał błędne przyporządkowanie zakupionego nawozu SALMAG z borem do grupy 5 - NPK, zamiast do grupy 8 - Saletrzak, a mimo to, organ I instancji nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, zaś organ odwoławczy zaaprobował tę wadę postępowania.

Trafnie skarżący wskazał, że grupa nawozów NPK jest typem nawozów zawierającym trzy podstawowe składniki, jakimi są azot, fosfor i potas. Skład zakupionego przez skarżącego nawozu, tj. SALMAG z borem, wykazany certyfikatem zgodności nr [...] potwierdzającym zgodność z typem nawozu oznaczonego "NAWÓZWE" nie pokrywa się z wyżej wymienionym składem, ponieważ nie zawiera ani fosforu, ani potasu, zaś z głównych składników zawiera tylko azot. Typ nawozu NPK, oprócz azotu zawiera również minimalną zawartość podstawowych składników nawozowych, tj. zawartość fosforu w przeliczeniu na P2O5 % (m/m) jest równa co najmniej 5, gdy SALMAG z borem nie zawiera w ogóle tego składnika, a nadto sytuacja powtarza się w przypadku minimalnej zawartości potasu w przeliczeniu na K2O, która powinna wynosić co najmniej %, (m/m) 5, co również nie pokrywa się z zakupionym przez skarżącego nawozem, w którym zawartość potasu jest równa 0. Zatem, jak słusznie skarżący zauważył, zakupiony przez niego nawóz nie zawiera wszystkich trzech podstawowych składników grupy nawozów NPK, gdyż nie zawiera ani fosforu, ani potasu.

Jeżeli w sprawie pozostały nierozstrzygnięte, ale dające się usunąć wątpliwości, to należało je wyjaśnić. Zaniechanie wyjaśnienia powyższych wątpliwości miało w rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie, ponieważ rzutowało na wysokość przyznanej skarżącemu pomocy finansowej.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby organ badał ww. motywy i twierdzenia strony, a przynajmniej nie dał temu wyrazu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ nie poczynił także żadnych ustaleń odnośnie do składu chemicznego zakupionego przez skarżącego nawozu, nie przeanalizował żadnych certyfikatów zgodności zakupionego wyrobu, kart charakterystyki producenta nawozu SALMAG z borem, z których to dokumentów wynika, iż nabyty przez skarżącego nawóz SALMAG z borem (bardziej) spełnia przesłanki zakwalifikowania go do grupy Saletrzak i inne - grupa 8, niż do grupy 5 - NPK.

Wprawdzie organ w odpowiedzi na skargę podjął próbę wyjaśnienia swojego stanowisko, powołując się ogólnie na porozumienie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z Instytutem Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa, ale nie dość, że uczynił to lakonicznie, nie wskazując: daty tego porozumienia, w jakim przedmiocie zostało ono wydane, gdzie zostało opublikowane, to nie może to zastąpić obowiązku należytego uzasadnienia decyzji, albowiem kontroli sądu podlega decyzja administracyjna wydana przez organ, a nie odpowiedź na skargę.

W tej sytuacji, w ocenie składu orzekającego w sprawie, organ odwoławczy nie sprostał wymaganiom konstruowania decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).

Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a., sąd wskazuje, aby w ponownie prowadzonym postępowaniu organy - po przeprowadzeniu koniecznych czynności procesowych mających na celu analizę składu zakupionego przez skarżącego nawozu i jego poprawnego przyporządkowania do właściwej grupy nawozów - w uzasadnieniu swoich decyzji, odpowiadającym regulacji art. 107 § 3 k.p.a., przedstawiły przyjęty stan faktyczny, ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, wykładnię zastosowanych w spawie przepisów prawa oraz ich subsumcję.

Z ww. względów sąd ocenił kontrolowaną decyzję jako wadliwą, wydaną z naruszeniem ww. przepisów postępowania, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dla zapewnienia skarżącemu prawa do dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.), należało także uchylić decyzję organu I instancji.

Na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2023 r. sąd postanowił - na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. - dopuścić i przeprowadzić dowód z dokumentów dołączonych do skargi, tj. certyfikatu nr [...] nawozu SALMAG z borem, certyfikatu nr [...] nawozu SALMAG z borem, karty charakterystyki producenta nawozu SALMAG z borem.

Dowodu z faktury VAT [...] oraz decyzji organów obu instancji sąd nie dopuścił, gdyż dokumenty te znajdują się już w aktach sprawy, natomiast zdjęcie opakowania nawozu nie jest dowodem z dokumentu, dlatego dowody te nie mogły być przeprowadzone, zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a.

Natomiast, przeprowadzenie dowodu z załączonego do skargi ogłoszenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na fakt ceny nawozu z grupy Saletrzak i inne - grupa 8, będącego podstawą do wyliczenia dofinansowania, nie jest dopuszczalne, gdyż sąd z urzędu stosuje w sprawie akty prawne w celu prawidłowej ich subsumcji.

W tym stanie rzeczy, sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 200. Zasądzony zwrot kosztów postępowania obejmuje wpis od skargi w wysokości [...] zł pobrany od skarżącego na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535).