Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 27/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 3 i 3a
journal: Dz.U. 2015 poz 121
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
article: art. 83 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Halina Adamczewska - Wasilewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kleczkowski sędzia WSA Mirella Łent Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres od listopada 2009r. do stycznia 2010r. w kwocie [...] zł, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za wrzesień i listopad 2009r. w kwocie [...] zł oraz odsetek za zwłokę naliczonych do dnia 24 sierpnia 2015r. w kwocie [...] zł, z uwagi na niespełnienie przesłanek warunkujących umorzenie należności wynikających z art. 28 ust. 1-3a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015r., poz. 121 ze zm.),dalej: "u.s.u.s.". Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi całkowita nieściągalność zadłużenia na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s., jak również nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 28 ust. 3a u.s.u.s., tj. wnioskodawca nie wykazał braku możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych w związku z opłaceniem należności z tytułu zaległych składek.

W złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek, skarżący wskazał na zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności oraz podniósł, iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić należności z tytułu składek w szczególności, że ich opłacenie pozbawiłoby jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Dodatkowo strona wskazała na przewlekłą chorobą pozbawiającą możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ stwierdził, że w sprawie nie zaistniały szczególne okoliczności uzasadniające umorzenie należności z tytułu składek w oparciu o art. 28 ust. 3 i 3a u.s.u.s. Wskazał, że na podstawie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, iż do 5 stycznia 2010r. wnioskodawca prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą. Obecnie nie pracuje zarobkowo, jednak pobiera świadczenie rentowe w wysokości [...] zł brutto (netto [...] zł, po potrąceniu kwoty [...] zł na rzecz Komornika Sądowego w Ż.), nie posiada dochodów z innych źródeł, nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Strona mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną M. M., która osiąga dochód w wysokości [...] zł miesięcznie netto. Skarżący ponosi stałe koszty związane z utrzymaniem w wysokości [...] zł miesięcznie i koszty związane z leczeniem w kwocie [...] zł miesięcznie. Posiada zobowiązania pieniężne z tytułu podatków, które spłaca w wysokości [...] zł miesięcznie oraz z tytułu kredytu, który również spłaca w kwocie [...] zł miesięcznie. Z oświadczenia majątkowego wynika, że zobowiązany nie posiada wierzytelności, praw majątkowych, nieruchomości oraz, iż posiada samochód osobowy M. z 2000r. o wartości [...]zł. Natomiast we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący oświadczył, że nie posiada ww. samochodu, ale nie wyjaśnił, co stało się z tym pojazdem.

Wskazując na przesłanki umorzenia należności z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. organ podał,

że w przypadku strony nie można uznać, iż zachodzi całkowita nieściągalność. W tym zakresie wskazał, że nie zachodzą sytuacje określone w punktach 1, 2, 3, 4, 4a

i 5 art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Nie została również spełniona przesłanka zawarta w pkt 6, albowiem w przypadku zobowiązanego nie jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. W związku

z powyższym, brak jest podstaw do uznania należności z tytułu składek jako całkowicie nieściągalnych i umorzenia ich w oparciu o art. 28 ust. 3 u.s.u.s.

Odnosząc się do przesłanek umorzenia z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw.

z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) organ stwierdził, że powołane przez skarżącego argumenty oraz zgromadzone dokumenty nie stanowią podstawy do umorzenia należności z tytułu składek w oparciu o art. 28 ust. 3a u.s.u.s. W tym zakresie organ wskazał, że z dokumentacji wynika, iż zobowiązany nie pracuje zarobkowo, jednak pobiera świadczenia rentowe (brutto [...]zł, kwota do wypłaty po potrąceniach na rzecz Komornika Sądowego w Ż. [...] zł miesięcznie) oraz mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, która uzyskuje dochód w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Wprawdzie w oświadczeniu majątkowym strona podała, że ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania ([...] zł miesięcznie), jednakże nie jest to okoliczność pozwalająca na umorzenie należności, albowiem nie są to nadzwyczajne, czy nieprzewidziane wydatki. Ponadto skarżący oświadczył, że nie korzysta z żadnych form pomocy społecznej, co pozwala uznać, iż rodzina posiada wystarczające środki finansowe na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Fakt, że rodzina ponosi wydatki związane z leczeniem ([...] zł miesięcznie) także nie stanowi okoliczności pozwalającej na umorzenie. Zobowiązany nie udowodnił, że brakuje mu środków finansowych na ten cel, nie przedstawił np. niezrealizowanych recept. W przypadku strony, nie wystąpiła sytuacja przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenia należności. Wobec tego, opłacenie należności z tytułu składek (chociażby w systemie ratalnym), nie pozbawiłoby skarżącego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Ponadto, strona nie korzysta z pomocy społecznej, co może wskazywać na to, że nie potrzebuje takiej pomocy. W niniejszej sprawie nie występuje także przesłanka pozwalająca na umorzenie należności w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia.

Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, organ wskazał ponadto, iż w oświadczeniu majątkowym skarżący podał, że posiada zobowiązania finansowe - w stosunku do części z nich postępowanie prowadzi Komornik Sądowy w Ż. Strona spłaca także zobowiązania z tytułu podatków i kredytu w łącznej kwocie [...] zł miesięcznie. Wskazane argumenty, zdaniem organu, nie stanowią jednak okoliczności przemawiającej za umorzeniem należności, bowiem ZUS nie jest uprawniony do rezygnacji z dochodzenia należności publicznoprawnych z uwagi na fakt, że dłużnik reguluje już zobowiązania.

W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i uwzględnienie wniosku o umorzenie zadłużenia

z tytułu składek, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z dokonaniem błędnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy, bowiem zachodzą przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek. W tym zakresie skarżący wskazał, że w jego przypadku nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności. Ponadto skarżący wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest

w stanie opłacić należności z tytułu składek, w szczególności ze względu na okoliczność, iż opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby go i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych oraz ze względu na przewlekłą chorobę pozbawiającą go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Wskazując na ważny interes zobowiązanego związany z sytuacją ubóstwa

i koniecznością zapewnienia minimum socjalnego skarżący podał, że po potrąceniu komorniczym otrzymuje rentę w kwocie [...] zł, zaś jego żona, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe uzyskuje dochód w wysokości [...] zł netto. Po opłaceniu wszystkich należności i zobowiązań, na utrzymanie jego i żony pozostaje minimalna kwota, która nie wystarcza nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący wskazał również, że jest przewlekle chory, w związku z tym musi ponosić koszty leczenia i leków.

Polemizując z treścią zaskarżonej decyzji skarżący podniósł, że od kilkunastu lat nie jest właścicielem dwóch pojazdów, tj. samochodu ciężarowego V. z [...]. oraz samochodu osobowego F. z [...]. Nie posiada też i nigdy nie posiadał samochodu osobowego marki M. z [...]. W tym zakresie skarżący wyjaśnił, że wcześniej wskazał, iż posiada samochód M. z [...]. o wartości [...] zł, było to jednak stwierdzenie dokonane na skutek błędu. Faktycznie skarżący tylko czasowo użytkuje ten samochód. Nie jest on jednak i nigdy wcześniej nie był jego własnością, co łatwo mógł stwierdzić organ zasięgając informacji w Starostwie Powiatowym w Ż. Skarżący wskazał, że nie posiada także żadnych ruchomości ani żadnego majątku przynoszącego dochód. Świadczenia rentowe oraz dochód żony ledwo wystarczają na opłacenie wszystkich opłat i zobowiązań. Brakuje dostatecznych środków na zaspokojenie potrzeb życiowych i leczenie skarżącego.

Mając na uwadze powyższe skarżący stwierdził, że w jego sprawie zaistniały przesłanki do uwzględnienia wniosku o umorzenie należności z tytułu składek.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego

z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja powinna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty skargi zasługują na uwzględnienie.

Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do odmowy umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne wraz z odsetkami za zwłokę. Zdaniem organu, nie wystąpiły przesłanki umorzenia zaległości z tytułu ww. należności, stąd decyzja odmawiająca uwzględnienia wniosku jest zasadna. W ocenie natomiast strony skarżącej, organ naruszył przepisy prawa odmawiając umorzenia ww. składek wraz z odsetkami, co jest skutkiem nieprawidłowej oceny jej sytuacji materialnej

i zdrowotnej.

W pierwszej kolejności należy podać, że stosownie do art. 28 ust. 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Zgodnie z ust. 3 tego artykułu całkowita nieściągalność zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie,

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia

28 lutego 2003r. – Prawo upadłościowe i naprawcze,

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku,

z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej,

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia

w postępowaniu egzekucyjnym,

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku,

z którego można prowadzić egzekucję,

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Wyliczenie zawarte w art. 28 ust. 3 ww. ustawy jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia.

W uchwale z dnia 6 maja 2004r., II UZP 6/04 Sąd Najwyższy stwierdził między innymi, że przepis art. 28 ust. 2 u.s.u.s. jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, iż decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności stanowiąc, że w takiej sytuacji mogą być one umorzone.

Z kolei w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Podstawy umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Z przepisu tego wynika, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Podkreślenia wymaga, że w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s w związku z § 3 ust.1 powyższego rozporządzenia, także mamy do czynienia z tzw. uznaniem administracyjnym. Również i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Może on, ale nie ma obowiązku umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje Zakładu do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że prawidłowe jest stanowisko organu w przedmiocie braku przesłanek z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Wątpliwości Sądu budzi jednak stanowisko co do ustalonego stanu faktycznego w kontekście przesłanek z § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia.

Odnośnie do pierwszej z nich (§ 3 ust. 1 pkt 1) organ w decyzji z dnia [...]. podał, iż z informacji zawartej w oświadczeniu majątkowym wynika, że skarżący posiada samochód osobowy marki M. z [...]. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona jednak podniosła, że nie posiada tego samochodu osobowego wskazując na konieczność zwrócenia się o stosowny dowód do Starostwa Powiatowego w Ż. Ponadto organ powołując się na Centralną Ewidencję Pojazdów (brak w aktach administracyjnych stosownego dowodu) w tej samej decyzji podał, że skarżący jest właścicielem dwóch pojazdów, tj. samochodu ciężarowego V. z [...]. oraz samochodu osobowego F. z [...]. Okoliczność tę również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakwestionowała strona skarżąca. W ponownie wydanej decyzji organ wskazując na oświadczenie wnioskodawcy w zakresie posiadania pojazdu marki M. zaznaczył, że strona nie wyjaśniła co stało się z tym samochodem. Zdaniem Sądu, w zaistniałej sytuacji organ obowiązany był ustalić w oparciu o ewidencję pojazdów, czy rzeczywiście skarżący jest właścicielem trzech pojazdów, jak podano w decyzji z dnia [...]., czy żadnego jak twierdzi strona, która w skardze dodatkowo wyjaśnia, iż samochód M. wprawdzie wykazała jednak na skutek błędu. Przyznała, że go czasowo użytkuje. W takiej sytuacji z udziałem strony należy także ustalić od kogo go użytkuje i kto ponosi koszty jego utrzymania oraz eksploatacji. Po uzupełnieniu tego materiału dowodowego organ dokona ponownej jego oceny z punktu widzenia omawianej przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia.

W przedmiocie przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia podnieść należy, że na stronie pierwszej zaskarżonej decyzji organ podał, iż do wniosku o umorzenie oraz

w trakcie postępowania wnioskodawca dołączył m.in. następujące dokumenty: "2 sztuki badań echokardiograficznych z dnia 19.01.2010r.; 2 sztuki kart informacyjnych leczenia szpitalnego z dnia 21.01.2011r.; kartę informacyjną z dnia 27.09.2012r.; 2 sztuki kart informacyjnych leczenia szpitalnego z dnia 31.01.2013r.; kartę informacyjną z dnia 4.05.2012r." Sąd zauważa, że w nadesłanych aktach administracyjnych brak tych dowodów, a które mogą mieć znaczenie dla oceny sytuacji zdrowotnej strony skarżącej. Ponadto skarżący powołuje się na okoliczność złego stanu zdrowia wskazując, że jest po dwóch zawałach serca i udarze mózgu, zaznacza niemożność podjęcia pracy z tej przyczyny. Podnieść też należy, że skarżący ma przyznaną rentę, która wiążą się

z określonym stopniem niezdolności do pracy. Rencista to osoba mająca ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy (...), co wynika z art. 4 pkt 11 ustawy

z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015r. poz. 748 ze zm.). W kontekście tych okoliczności wątpliwości budzi stanowisko organu o niespełnieniu się przesłanki przewlekłej choroby zobowiązanego pozbawiającej go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Organ jedynie lapidarnie stwierdził: "W Pana przypadku taka sytuacja nie występuje." Brak jednak uzasadnienia, dlaczego ZUS uznaje, że skarżący nie jest przewlekle chory i ma możliwość uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie zaległych składek. W konsekwencji nie są znane argumenty organu, co do zaprezentowanego stanowiska o niespełnieniu się tej przesłanki. W ponownym postępowaniu organ włączy do akt sprawy wszystkie dokumenty złożone przez Wnioskodawcę i uwzględni okoliczność jego stanu zdrowia. Poda przyczyny, z powodu których przyjmuje, że osoba w wieku 60 lat, będąca po dwóch zawałach serca, wylewie oraz mająca przyznane prawo do renty, uznana jest przez ZUS dla celów umorzenia składek za osobę, która nie jest pozbawiona możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie składek, a zatem może np. prowadzić działalność gospodarczą czy pozostawać w stosunku pracy. Sąd zauważa, że przyznanie renty wiąże się ze złym stanem zdrowia. Należy zatem ustalić zakres niezdolności do pracy.

Reasumując należy stwierdzić, że organ nie wykazał, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia. Analiza akt sprawy i zaskarżonej decyzji wskazuje, że ZUS nie wykonał należycie obowiązku wynikającego z art. 77 § 1 k.p.a. polegającego na zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Ponadto doszło do naruszenia art. 80 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Powyższe przepisy zostały naruszone w zw.

z art. 28 ust. 3a i 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 pkt 1

i pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Ponadto na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wymogów tych decyzja organu nie spełnia, a naruszenie w tym zakresie przepisów prawa miało istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można z góry założyć, że pomimo stwierdzenia całkowitej nieściągalności należności składkowych organ i tak odmówiłby ich umorzenia.

Jednocześnie Sąd wyjaśnia, że umorzenie należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne ma charakter wyjątkowy i przewidziane jest dla sytuacji nadzwyczajnych. W związku z tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych, dbając o stan finansów funduszów emerytalno-rentowych, musi każdorazowo ważyć zasadność podejmowanego rozstrzygnięcia o umorzeniu składek. Niemniej braki decyzji wykazane powyżej muszą skutkować ponownym rozpatrzeniem sprawy przez ZUS, który uwzględni zgłaszane przez skarżącego kwestie związane z jego stanem zdrowia oraz nieposiadaniem żadnego pojazdu - zgodnie z wymogami postępowania wyjaśniającego. Ponadto Sąd zauważa, że nie ma uprawnienia do umorzenia zaległych składek, jak również nie może nakazać organowi udzielenia ulgi, a jedynie kontroluje decyzję ZUS. Odmowa umorzenia zaległości przez organ nie może jednak być dowolna.

Mając na względzie powyższe tut. Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a., orzekł jak w sentencji