Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 816/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2010-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 pkt 20, art. 5 ust. 1 pkt 9, ust. 2, art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant Asystent sędziego Jarosław Moraczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. spraw ze skarg K. G. i K. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu elektrowni wiatrowych - oddala skargi.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako k.p.a., Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołań J. S., C. B., K. G., Z. S., K. S., E. W., T. W. i C. W. od decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu elektrowni wiatrowych na działce gruntu o numerze ewidencyjnym [...] położonym w obrębie J., w gminie K. umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu organ administracji podał, iż decyzją z dnia [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. O. i S. O. pozwolenia na budowę we wskazanym w niej zakresie. W odwołaniach od tej decyzji J. S., C. B., K. G., Z. S., K. S., E. W., T. W. i C. W. zarzucili, iż przed jej wydaniem nie zostały przeprowadzone konsultacje z lokalną społecznością, brak było stosownych zawiadomień i obwieszczeń zaś budowa elektrowni wiatrowych w gminie K. narusza ich interes prawny poprzez "efekt negatywnego wpływu owych elektrowni wiatrowych na nieruchomości znajdujące się w ich okolicy". Zarzucili także, iż zaskarżona decyzja została oparta na wadliwych decyzjach Urzędu Miejskiego w K., które merytorycznie nie zostały zweryfikowane, zaś planowana inwestycja stanowi zagrożenie dla zdrowia ludzkiego w aspekcie szkodliwego hałasu, tzw. zespołu turbiny wiatrowej, zjawiska migotania cienia, zagrożenie dla środowiska przyrodniczego z uwagi na zachwianie równowagi ekologicznej i kwestie związane z ochroną gruntów rolnych, zniszczeniem krajobrazu i utratą wartości okolicznych terenów, a także aspektów gospodarczych związanych z funkcjonowaniem wiatraków.

Rozpatrując złożone odwołania Wojewoda [...] wskazał, iż inwestycja ta polega na budowie zespołu elektrowni wiatrowych, tj. dwóch turbin wiatrowych o mocy 600kW każda, zamontowanych na stalowym maszcie rurowym o wysokości 58m i średnicy śmigła 44m, dwóch stacji transformatorowych wraz z infrastrukturą elektroenergetyczną urządzeń przyłączeniowych. Z uwagi na brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu objętego projektowaną inwestycją w dniu [...] Burmistrz K. wydał decyzję nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W decyzji tej stwierdzono, że planowana inwestycja nie powinna pogorszyć warunków użytkowania terenu, na którym jest zlokalizowana, a użytkowanie powstałych obiektów nie może powodować uciążliwości dla terenów sąsiednich. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył również decyzję Burmistrza K. z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Z decyzji tej wynika, iż przy zachowaniu wymogów w niej określonych wszelkie uciążliwości związane z planowaną inwestycją zamkną się w granicach działki. W myśl art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. nr 156 z 2006r., poz. 1118 ze zm.), stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Natomiast art. 3 pkt 20 ustawy określa obszar oddziaływania obiektu jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w jego zagospodarowaniu. Legitymacja procesowa strony ma charakter obiektywny i może wynikać wyłącznie z przepisów odrębnych, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu w otoczeniu tego obiektu budowlanego. Granice tych praw i obowiązków określają przepisy Prawa budowlanego oraz innych aktów związanych z Prawem budowlanym lub wydanych na jego podstawie. Celem art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane jest niewątpliwie zawężenie kręgu stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to wynikające z przepisów odrębnych musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Z przedłożonego projektu budowlanego wynika, iż na nieruchomościach odwołujących, tj. działce C. W. o nr ewid. [...], obręb [...], działkach Z. S. o nr ewid. [...] obręb [...]., działkach E. W. nr ewid. o [...], obręb [...], działce J. S. o nr ewid. [...], obręb [...], działkach T. W. o nr ewid. [...], obręb S., działce C. B. o nr ewid. [...], obręb [...], działkach K. G. o nr ewid. [...], obręb S., działkach K. S. o nr ewid. [...], obręb [...] nie występuje oddziaływanie, powodujące ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Na tej podstawie organ odwoławczy uznał, iż odwołujący się nie znajdują się w kręgu osób wymienionych w treści art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane i w konsekwencji tego za trafne uznał stanowisko organu pierwszej instancji w tej kwestii. Podkreślił przy tym, że w zaskarżonej decyzji w punkcie dotyczącym obszaru oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane zapisano, iż obszar ten nie wykracza poza granice działki nr [...], obręb [...]. Działką tą zgodnie z oświadczeniem o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia 2.lutego 2010r. dysponowali inwestorzy. Wojewoda [...] podniósł również, iż w piśmie z dnia 24.maja 2010r. wezwał skarżących do wykazania interesu prawnego i udokumentowania własności działek wraz z załącznikiem graficznym – mapą określającą ich położenie w terenie. W dniu 8.czerwca 2010r. w odpowiedzi na to wezwanie odwołujący złożyli, m.in. kserokopię mapy lokalizacyjnej elektrowni wiatrowych w gminie K. oraz wypisów z rejestru gruntów. W ocenie organu odwoławczego dokumenty te nie stanowią jednak tytułu prawnego. Wypisy z rejestru gruntów są wyłącznie dokumentami potwierdzającymi stan prawny nieruchomości. Nieruchomości skarżących oddalone są o 825m - 4050m od projektowanych elektrowni wiatrowych. Skarżący wykazali interes faktyczny a nie interes prawny, który mógłby stanowić podstawę do uznania ich za strony postępowania. W związku z tym odwołujący nie mają przymiotu strony w tym postępowaniu. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach Wojewoda [...] podniósł także, iż postępowanie poprzedzające wydanie decyzji w przedmiocie wniosku inwestora o udzielenie pozwolenia na budowę nakłada na właściwy organ administracji architektoniczno budowlanej obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, którego celem jest ustalenie kompletności projektu budowlanego i co istotne - zbadanie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku miejscowego planu oraz zbadanie zgodności projektu z przepisami techniczno - budowlanymi. Organ architektoniczno - budowlany nie ma kompetencji do tego, aby raz jeszcze badać i oceniać kwestie rozstrzygnięte w decyzjach o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego i środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Rola organu architektoniczno – budowlanego w tym postępowaniu sprowadza się do oceny zgodności przedłożonego projektu budowlanego z wymaganiami stawianymi planowanej inwestycji, tak przez decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jak i o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację. Skoro jednak w obrocie prawnym funkcjonują ostateczne decyzje Burmistrza K. o środowiskowych uwarunkowaniach i o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego to treść tych rozstrzygnięć determinuje samą możliwość, jak i kształt planowanej inwestycji i wiąże organ rozstrzygający w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. Raport o oddziaływaniu na środowisko jest opracowywany na zlecenie inwestora przez osobę posiadającą wiedzę specjalistyczną z dziedziny, z którą planowane przedsięwzięcie się wiąże, ale oceniany przez organ administracji przeprowadzający ocenę oddziaływania na środowisko. Organem właściwym do oceny decyzji Burmistrza Miasta K. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. W ocenie organu odwoławczego projekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi regulacjami prawnymi, w tym z normami techniczno budowlanymi. Fakt ten obligował organ architektoniczno – budowlany do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia inwestorowi pozwolenia na budowę. Skoro organ pierwszej instancji nie stwierdził naruszenia art. 34 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, tj. przedłożony przez inwestora projekt budowlany spełnia wszelkie regulacje prawne, w tym normy techniczno budowlane, oraz pozostaje w zgodzie z ustaleniami wynikającymi z ostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - nie mógł odmówić udzielenia pozwolenia na budowę w myśl art. 35 ust. 4 ustawy Prawu budowlane. Wojewoda [...] zauważył również, iż w polskim prawie krajowym nie został w sposób odrębny uregulowany problem odległości lokalizacji wież elektrowni wiatrowych od innych budowli, w szczególności tych przeznaczonych na pobyt ludzi. Rozpatrywane przedsięwzięcie położone jest w miejscu, którego bezpośrednie sąsiedztwo, wg stanu rzeczywistego, stanowią tereny rolne. Tereny chronione zabudowy zagrodowej położone są w odległości większej niż 200 m od elektrowni. Jak wynika z przedłożonego projektu budowlanego przedsięwzięcie nie będzie stanowiło uciążliwości dla środowiska w zakresie emisji hałasu na terenie zabudowy zagrodowej. W ramach przeprowadzonych postępowań administracyjnych w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego oraz decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zapewniono udział społeczeństwa w postępowaniu administracyjnym stosownie do art. 32 ustawy z dnia 27.kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz.U. nr 25 z 2008r., poz.150 ze zm.) . Z akt sprawy wynika bowiem, że zarówno Burmistrz K., jak i Starosta Powiatu [...] przekazali informacje o toczącym się postępowaniu administracyjnym do publicznej wiadomości i zgodnie z art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 3. października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 199, poz. 1227 ze zm.) umieścili ją na stronie internetowej Starostwa Powiatowego w Łodzi, na tablicach ogłoszeń w siedzibie Urzędu Miejskiego w K. i siedzibie Referatu Budownictwa w K. W przewidzianym terminie nie wpłynęły żadne uwagi i wnioski w ramach postępowania z udziałem społeczeństwa. W konkluzji Wojewoda [...] stwierdził, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż podmiot wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

W skargach na powyższą decyzję K. G. i K. S. wnieśli o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowania w sprawie art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, mające istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skarg zarzucili organowi administracji zbyt wąskie rozumienie obszaru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazali na potrzebę "jak najbardziej naturalnej wykładni pojęcia obszar oddziaływania obiektu", obejmującej nie tylko tereny bezpośrednio sąsiadujące z terenem inwestycji, lecz również tereny położone dalej, przy czym nieuzasadnione jest ograniczenie się jedynie do kryterium zachowania odległości przewidzianych w przepisach techniczno-budowlanych.

W ocenie skarżących, zastosowanie w niniejszej sprawie prezentowanej przezeń linii orzeczniczej pozwoli na pełne zagwarantowanie poszanowania ich konstytucyjnych wolości i praw, tak by ich własność nie została pozbawiona równej dla wszystkich ochrony prawnej, przewidzianej w art. 64 ust. 2 i 3 Konstytucji RP.

Podnieśli również, iż ustalenia organu pierwszej instancji w zakresie uciążliwości inwestycji i określenia obszaru jego oddziaływania nie są dla organu odwoławczego wiążące, zaś organ ten dokonuje suwerennej, autonomicznej oceny charakteru podmiotu uczestniczącego w postępowaniu. Zdaniem skarżących, zgodnie z art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane winni byli uzyskać przymiot stron w tym postępowaniu, gdyż należące do nich nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Oddziaływanie projektowanego zespołu elektrowni wiatrowych, ich uciążliwość, nie ogranicza się bowiem do granicy działki, na której są one posadowione, lecz przekracza te granice w zakresie szczegółowo opisanym w odwołaniu od decyzji Starosty [...], w tym oddziałując negatywnie na ich nieruchomości. Możliwość negatywnego oddziaływania projektowanego obiektu na nieruchomość znajduje zresztą oparcie nie na regulacjach prawa cywilnego dotyczącego ochrony własności, lecz na przepisach materialnego prawa administracyjnego, tj. jak szczegółowo opisano we wcześniejszych pismach w niniejszej sprawie, na przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. nr 120, poz. 826). Choć nie jest to regulacja wprost stanowiąca o turbinach wiatrowych, to jednak nie budzi wątpliwości, że tego typu urządzenia są urządzeniami stwarzającym ewentualne zagrożenia i uciążliwości, o których mowa w w/w rozporządzeniach, w tym, że są źródłem hałasu. Uprzednio wskazywana nierzetelność raportów o oddziaływaniu na środowisko przez elektrownie wiatrowe oraz doświadczenie z już funkcjonującymi w okolicy turbinami wiatrowymi pozwalają przypuszczać, iż poziom rzeczywistego hałasu tych elektrowni będzie większy od wskazywanego w rozporządzeniu minimum. Nie na hałasie zresztą sprawa się kończy, są bowiem i inne zagrożenia, uciążliwości, szczegółowo opisane w odwołaniu, np. powodowanie zespołu turbiny wiatrowej, powodowanie zjawiska migotania cienia (tzw. efekt stroboskopowy, efekt "disco", zjawiska migotania światła, etc.) Skarżący podnieśli nadto, iż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nr [...] z dnia [...] i decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego nr [...] z dnia [...] zostały przez nich zaskarżone odpowiednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.

Zwrócili również uwagę na stanowisko zaprezentowane przez Burmistrza K. w piśmie z dnia 24.marca 2010r. z treści którego wynika, iż niemożliwe jest by wszystkie oddziaływania inwestycji zamknęły się w granicach działki, biorąc zwłaszcza pod uwagę rozmieszczenie izofon wokół inwestycji, wpływ na krajobraz, jak również wpływ na niektórych mieszkańców, zamieszkujących w bliższym lub dalszym oddaleniu od turbin.

W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedziach na skargi Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o ich odrzucenie, wskazując na brak przymiotu strony każdego ze skarżących.

Na rozprawie w dniu 16.listopada 2010r. pełnomocnik organu zmodyfikował stanowisko, wnosząc o oddalenie skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi nie są zasadne.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p. p. s. a.). Po myśli art. 134 § 1 p. p. s. a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.).

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa w stopniu pisanym w powołanych wyżej przepisach.

W pierwszej kolejności, z uwagi na sformułowane w skardze zarzuty odnoszące się do merytorycznej decyzji organu I instancji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, wyjaśnić należy, iż przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] o umorzeniu postępowania odwoławczego. Oznacza to, iż sformułowane w skardze zarzuty merytoryczne nie mogą być i nie będą przedmiotem rozważań sądu.

Istota zagadnienia w niniejszej sprawie sprowadza się natomiast do rozstrzygnięcia, czy stronie skarżącej przysługiwał przymiot strony postępowania, co warunkowało rozpoznanie wniesionego od decyzji organu I instancji odwołania.

Udzielając odpowiedzi na tak sformułowane pytanie przywołać należy unormowanie przepisu art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, w oparciu o którą, dla potrzeb postępowania administracyjnego, ustalany jest krąg stron postępowania. Pojęcie strony, o jakim mowa w art. 28 k.p.a. może być wyprowadzone tylko z prawa materialnego, to jest z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu prawnego lub obowiązku.

Wykształcone na kanwie przywołanej normy prawnej orzecznictwo sądów administracyjnych stoi na stanowisku, iż mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania.

Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji (por. wyrok NSA z dnia 27.września 1999r., IV SA 1285/98, niepubl., dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 47898).

Niemniej jednak w ustawie Prawo budowlane ustawodawca zamieścił przepis art. 28 ust. 2, który stanowi lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a. i określa, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, będącego przedmiotem tego postępowania.

Przepis art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego definiuje pojęcie "obszaru oddziaływania", przez który należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, w których przewidziano ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z tym obiektem.

Wprowadzenie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz legalnej definicji "obszaru oddziaływania" miało na celu zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wyłącznie do podmiotów wymienionych w tym przepisie, dla których planowana inwestycja ma powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające w przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości.

Celem tej zmiany było również przesądzenie w ustawie, że osoby trzecie (w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9) mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne inwestora jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem (por. Prawo budowlane. Komentarz pod red. prof. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2006, s. 325 -326). Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, wynikające z konkretnego przepisu prawa, dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Natomiast ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w tego typu sprawie. Osoba taka może mieć w takim postępowaniu interes faktyczny, a nie interes prawny ( por. np. wyrok NSA z dnia14.grudnia 2006 r. II OSK 75/06, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 319183; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 18.listopada 2005 r. VII SA/Wa 786/05, niepublikowany w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 198955 i z dnia 4.lipca 2006 r. VII SA/Wa 121/06, niepublikowany w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 243787).

Nawet w przypadku nieruchomości bezpośrednio graniczących z terenem, na którym planowana jest inwestycja, właściciel działki ma obowiązek wykazania istnienia własnego, obiektywnie uzasadnionego interesu prawnego, chronionego przepisem art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego.

Powracając na grunt niniejszej sprawy przypomnieć wypada, iż skarżący są właścicielami nieruchomości, położonych w odległości 2,8 km (w przypadku K. S.) oraz 3,4 km ( w przypadku K. G.) od terenu inwestycji. Wskazując na interes prawny, uzasadniający zaliczenie w poczet stron postępowania, powoływali się na przepisy regulujące ochronę przed hałasem oraz negatywne oddziaływanie projektowanej inwestycji – tzw. syndrom turbiny wiatrowej. Problem w tym wszakże, iż zagadnienia syndromu turbiny wiatrowej, migotania cienia etc. pozostają wyłącznie przedmiotem zainteresowania nauki, nie stanowiąc przedmiotu regulacji prawnej. Podnoszona więc w tym zakresie argumentacja może być co najwyżej traktowana jako postulat de lege ferenda, który kierować należy do organów ustawodawczych. Kwestie ponadnormatywnego hałasu, oddziałującego na teren nieruchomości skarżących można zaś, powołując się na badania, przeprowadzone na potrzeby postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia wykluczyć, zważywszy na fakt, iż nieruchomości wspomniane położone są w znacznej odległości od terenu inwestycji (odpowiednio 2,8 km i 3,4 km). Najszersza nawet wykładnia pojęcia "obszaru oddziaływania obiektu" nie pozwala na przyznanie skarżącym przymiotu strony postępowania w niniejszej sprawie.

Skarżący nie wskazali na żaden konkretny przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie mogliby skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu.

Lektura argumentacji skarżących, zgłaszanej tak w skardze, jak i w odwołaniu, uzasadnia stwierdzenie, iż zdaniem stron to organ powinien był przeanalizować obszerne ustawodawstwo związane z realizacją zamierzenia inwestycyjnego, właśnie pod kątem ustalenia, czy strona posiada interes prawny w tym postępowaniu.

Oceniwszy w tym zakresie poprawność czynności podjętych przez organy administracji, zdaniem Sądu, uprawniona jest konkluzja, iż organy w sposób prawidłowy ustaliły obszar oddziaływania inwestycji i co za tym idzie - krąg stron postępowania, mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa.

Pamiętać trzeba, iż aby dany podmiot został uznany za stronę postępowania, musi wykazać istnienie ograniczeń w zabudowie na jego terenie, a także iż jego działka znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu. Granice obszaru oddziaływania wyznacza zaś oddziaływanie faktyczne, polegające w szczególności na emisji zanieczyszczeń, czy powodowaniu nadmiernego hałasu. Ocena prawna dopuszczalności tych wpływów powinna opierać się na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, dotyczących tychże sfer oddziaływania. Strona skarżąca takich ograniczeń nie wykazała

˛ Reasumując, sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w pełni podziela stanowisko organu wywiedzione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Nie budzi wątpliwości sądu, iż skarżący nie wykazali istnienia własnego konkretnego interesu prawnego i ustalenie w tym zakresie obligowało organ II instancji do umorzenia postępowania odwoławczego.

Organ II instancji po otrzymaniu odwołania obowiązany jest zbadać dopuszczalność wniesionego środka odwoławczego. Dopuszczalność ta wyznaczana jest przesłankami przedmiotowymi i podmiotowymi. Przesłanki podmiotowe, to złożenie odwołania przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie. Jeżeli ze złożonego odwołania wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że wnoszący nie ma w sprawie interesu prawnego, organ odwoławczy w formie postanowienia stwierdza niedopuszczalność odwołania. W razie jednak, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności dowodowych w postępowaniu wyjaśniającym, nie można przyjąć, że organ tych ustaleń będzie dokonywał poza formami postępowania administracyjnego, bez zapewnienia udziału jednostki powołującej się na własny interes prawny.

W takim przypadku organ odwoławczy obowiązany jest podjąć postępowanie odwoławcze, a w razie gdy ustali, że jednostka wnosząca odwołanie nie ma interesu prawnego, zakończy postępowanie odwoławcze w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Decyzja ta rozstrzyga tylko co do legitymacji wnoszącego odwołanie, nie ma znaczenia prawnego dla możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, w której odwołanie wniosły legitymowane podmioty (por. np. wyrok NSA z dnia 10 marca 2009r., II OSK 316/08, niepubl., dostępny w Lex nr 526409).

Subiektywne przekonanie strony skarżącej, iż decyzja organu I instancji dotyczy jej praw i obowiązków, nie zostało pozytywnie zweryfikowane, gdyż strona nie wykazała swego interesu prawnego.

Wobec poczynionych ustaleń organ odwoławczy prawidłowo orzekł o umorzeniu postępowania odwoławczego, które nie może zostać skutecznie wszczęte przez podmiot nie posiadający odpowiedniego umocowania w prawie. W świetle materiału, jakim dysponował organ, brak było jakiejkolwiek podstawy prawnej do przyznania stronie skarżącej przymiotu strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Na marginesie już jedynie wskazać należy, iż zarzuty kierowane w niniejszym postępowaniu wobec decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (istotnie wadliwej), czy też decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pozostawały bez wpływu na ocenę prawną zaskarżonej decyzji, bowiem wykraczały poza kognicję Sądu w badanej sprawie. Decyzje te jako ostateczne pozostają zaś w obrocie prawnym, zatem organy administracji w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę pozostawały nimi związane.

A.D.