Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 494/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 7;  art. 87 ust. 1 i 2,  art. 94
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 147 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 19 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2006 nr 123 poz 858
law: Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Z. na uchwałę Rady Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.


UZASADNIENIE

Rada Miasta [...] (dalej: Rada Miasta, organ), działając na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3 i art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej: u.s.g.) oraz art. 19 ustawy

z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 ze zm., dalej: u.z.z.w.z.o.ś.), podjęła uchwałę nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r.w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków (dalej: Regulamin, uchwała).

Pismem z [...] czerwca 2019 r. Prokurator Rejonowy w [...] (dalej: Prokurator, skarżący) wniósł skargę na powyższą uchwałę, zarzucając jej istotne naruszenie prawa, tj.:

1) art. 1 ust. 1 lit a, art. 19 ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez wskazanie w § 1 ust. 2 pkt d zaskarżonej uchwały konkretnego przedsiębiorstwa jako świadczącego usługi

w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie miasta;

2) art. 19 ust. 2 pkt. 1 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez brak określenia w rozdziale ll Regulaminu minimalnego poziomu usług w zakresie dostarczania wody

i odprowadzania ścieków;

3) art. 19 ust. 2 pkt 5 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez nieuregulowanie technicznych warunków określających możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych;

4) art. 19 ust. 2 pkt 6 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez nieuregulowanie sposobu dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wykonanego przyłącza;

5) art. 19 ust. 2 pkt 7 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez nieuregulowanie sposobu postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków;

6) art. 19 ust. 2 pkt 8 u.z.z.w.z.o.ś.poprzez nieuregulowanie standardów obsługi odbiorców usług, a w szczególności sposobu załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody

i odprowadzaniu ścieków;

7) art. 19 ust. 2 pkt 9 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez nieuregulowanie warunków dostarczania wody na cele przeciwpożarowe;

8) art. 19 ust. 2 i art. 6 ust. 2 i 5 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez wprowadzenie w § 7 ust. 2 Regulaminu nieznanej ustawie przesłanki do odmowy zawarcia umowy

z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego;

9) art. 19 ust. 2 oraz art. 6 ust. 3 pkt 6 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez uregulowanie

w § 8 ust. 3, 4 i 5 Regulaminu warunków i trybu rozwiązania umowy o zaopatrzenie

w wodę i odprowadzanie ścieków,

10) art. 19 ust. 2 i art. 5 ust. 2 oraz art. 6 ust. 1 i 3 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez zawarcie w § 11 Regulaminu ustaleń w kwestiach ustawowo przekazanych do regulacji umownej, a także skutkujących nałożeniem na odbiorców usług obowiązków nieprzewidzianych w ustawie.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości.

W uzasadnieniu skargi Prokurator, wskazując na treść art. 19 ust. 1 i ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś., zarzucił naruszenie w sposób istotny przepisu art. 19 ust. 2 pkt 1, 5, 6, 7, 8 i 9 tej ustawy, bowiem Regulamin pominął regulacje wymagane w tych punktach.

Poza tym z § 1 ust. 2 lit. d zaskarżonego aktu prawa miejscowego wynika, że Regulamin zaadresowano do indywidualnie oznaczonego przedsiębiorstwa, podczas gdy obowiązujące przepisy prawa nie dają podstaw do konkretyzowania

w regulaminie ani odbiorców, ani też przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.

Prokurator wskazał również, że uregulowanie zawarte w § 7 ust. 2 Regulaminu w zakresie, w jakim przewiduje możliwość odmowy przez przedsiębiorstwo zawarcia umowy z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego bezpośrednio narusza przepisy art. 6 ust. 2 i ust. 5 u.z.z.w.z.o.ś. Natomiast uregulowania § 8 ust. 3, 4 i 5 Regulaminu stanowią przekroczenie upoważnienia ustawowego, ponieważ zgodnie z art. 6 ust. 3 pkt 6 u.z.z.w.z.o.ś. okres obowiązywania umowy oraz warunki jej wypowiedzenia powinny zostać sformułowane w umowie, nie zaś w regulaminie mającym charakter aktu generalnego i abstrakcyjnego. Podobnie należy ocenić treść § 11 Regulaminu, ponieważ rada gminy nie ma podstaw prawnych, aby wpływać na zapisy umowy zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorca jego usług.

W odpowiedzi na skargę Rada Miasta uznała zarzuty zawarte w punktach 3-8 skargi, natomiast w pozostałym zakresie wniosła o jej oddalenie. Przyznała, że

w zaskarżonej uchwale faktycznie nie zostały zawarte elementy, które powinny stanowić obligatoryjną treść regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków.

W odniesieniu do zarzutu wskazanego w punkcie 1 skargi organ wskazał, że przed podjęciem kontrolowanej uchwały na terenie gminy funkcjonowało tylko jedno przedsiębiorstwo, którego określenie w definicji w § 1 ust. 2 lit. d Regulaminu nie było skierowane w sposób zamierzony na ograniczenie kręgu jego adresatów.

Odnośnie do zarzutu 2 skargi Rada Miasta podniosła, że spełniła warunek określenia minimalnego poziomu usług w zakresie dostarczania wody

i odprowadzania ścieków poprzez odniesienie się do powszechnie obowiązujących aktów prawa, które te kwestie regulują. Dlatego też nie było konieczne szczegółowe wskazywanie tych regulacji, skoro mieściły się one w aktach nadrzędnych i zostały powołane w uchwale.

Poza tym kwestionowane unormowania zawarte w przepisach § 8 i § 11 uchwały, w ocenie organu, odpowiadają prawu, ponieważ zgodnie z art. 19 u.z.z.w.z.o.ś. wskazują na obowiązek zawarcia w regulaminie szczegółowych warunków i trybu zawierania umów z odbiorcami usług.

Końcowo Rada Miasta podniosła, że [...] maja 2019 r. podjęła aktualnie obowiązującą na terenie gminy – Miasto [...] uchwałę Nr [...] w sprawie Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, w której w § 2 uchyliła zaskarżoną uchwałę, eliminując ją w ten sposób z obrotu prawnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Do aktów takiego rodzaju należy zaliczyć zaskarżoną w niniejszej sprawie przez Prokuratora uchwałę.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami. Zgodnie

z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.).

Z treści art. 40 ust. 1 u.s.g. wynika, że gmina ma prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na jej obszarze na podstawie upoważnień ustawowych. Oznacza to, że jeżeli podstawą aktu prawa miejscowego (uchwały) jest upoważnienie ustawowe, rada gminy nie może w żaden sposób wystąpić poza przedmiotowe granice upoważnienia zawartego w ustawie. Przekroczenie upoważnienia ustawowego stanowi istotne naruszenie prawa, stanowiące podstawę do stwierdzenia nieważności podjętego aktu.

Zgodnie bowiem z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwały organu gminy sprzeczne

z prawem są nieważne. Podstawą stwierdzenia takiego faktu jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (vide: Z.Kmieciak, M.Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd Terytorialny 2001/1-2, s. 102).

W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. wyroki NSA: z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, publ. Lex nr 33805; z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, publ. Lex nr 25639).

Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały należy zwrócić uwagę na zasadę praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP. Wymaga ona, aby materia regulowana wydanym aktem prawa wynikała z upoważnienia ustawowego, nie przekraczała zakresu tego upoważnienia, ale także realizowała wszystkie obowiązki z upoważnienia tego wynikające. Zgodnie z art. 94 Konstytucji RP, organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach. Akty prawa miejscowego, jako źródło powszechnie obowiązującego prawa o ograniczonym zasięgu terytorialnym (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP), są aktami normatywnymi niższego rzędu, które powinny być zgodne z aktami prawnymi wyższego rzędu. Organ uchwałodawczy gminy ma zatem obowiązek przestrzegać zakresu upoważnienia udzielonego w ustawie w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego. Przepisy tego aktu nie mogą wykraczać poza granice określone ustawowym upoważnieniem, zaś ich treść może być tylko i wyłącznie wykonywaniem przepisów ustawy. Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy

z 24 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Bd 1183/10, wyrok WSA w Olsztynie z 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 513/17, oba publ. cbosa).

Delegację ustawową dla podjęcia zaskarżonej uchwały stanowi art. 19 ust. 1 u.z.z.w.z.o.ś., z którego wynika, że rada gminy, po dokonaniu analizy projektów regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków opracowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Regulamin ten jest aktem prawa miejscowego, a zatem jej zaskarżenie przez Prokuratora nie jest ograniczone żadnym terminem (art. 53 § 3 p.p.s.a.). Uznając zatem za dopuszczalną skargę wniesioną przez Prokuratora, Sąd dokonał jej merytorycznej kontroli, stwierdzając zasadność skargi.

Zgodnie z art. 19 ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś. w brzmieniu obowiązującym w dacie uchwalania zaskarżonej uchwały, regulamin powinien określać prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym:

1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków,

2) szczegółowe warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług,

3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach,

4) warunki przyłączania do sieci,

5) techniczne warunki określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych,

6) sposób dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wykonanego przyłącza,

7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług

i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków,

8) standardy obsługi odbiorców usług, a w szczególności sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń

w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków,

9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.

Brzmienie art. 19 ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś. wskazuje, że katalog praw i obowiązków przedsiębiorstwa, który ma zostać określony w regulaminie, to katalog otwarty, ale zawarte w tym przepisie punkty od 1 do 9 wyznaczają minimalny, obligatoryjny zakres regulaminu. Pominięcie w regulaminie jednego z jego koniecznych elementów skutkuje brakiem pełnej realizacji upoważnienia ustawowego wskazanego

w art. 19 ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś. i stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały (por. wyrok WSA w Opolu z 4 października 2007 r., sygn. akt II SA/Op 344/07, publ. Lex nr 419013, wyrok WSA w Krakowie z 4 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 136/19, publ. Lex nr 2697393).

Za wadliwą należy uznać nie tylko uchwałę podjętą z naruszeniem upoważnienia ustawowego, ale również uchwałę, która takiego upoważnienia w swej treści nie realizuje, nie wprowadzając do niej koniecznych regulacji (wyrok WSA

w Gliwicach z 17 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 629/06, publ. Lex nr 340155). Podejmując uchwałę na podstawie art. 19 ust. 1 u.z.z.w.z.o.ś., rada gminy nie może pominąć żadnego z elementów regulaminu, wskazanych w art. 19 ust. 2 ustawy. Rada jest zobowiązana do wyczerpania zakresu upoważnienia ustawowego

(w oparciu o które podejmuje uchwałę) w kwestiach uznanych przez ustawodawcę za relewantne dla prawidłowego prowadzenia działalności w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków.

W ocenie Sądu w przedmiotowym Regulaminie Rada Miasta nie uregulowała minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorcę wodociągowo-kanalizacyjnego w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Wprawdzie w uchwale znajduje się Rozdział II, obejmujący w § 4 i § 5 regulację wynikającą z art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w.z.o.ś., ale wypełnienie tej delegacji ustawowej nastąpiło jedynie formalnie. W rzeczywistości w tym rozdziale brak jest dokładnego uregulowania minimalnego ciśnienia wody, minimalnej ilości dostarczanej wody

i ilości odprowadzanych ścieków oraz wymagań dotyczących jakości dostarczanej wody. Odesłanie w tym zakresie do postanowień umów zawieranych z odbiorcą usług (§ 5 ust. 1 Regulaminu) i zezwolenia na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków (§ 4 Regulaminu) nie spełnia wymogu zawartego w delegacji ustawowej (por. wyrok WSA w Szczecinie z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 308/18, publ. Lex nr 2531254). Wymogom przewidzianym w art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w.z.o.ś. nie czyni również zadość odesłanie przez Regulamin do przepisów prawa, tj. w § 5 ust. 2 dotyczącym wymaganego ciśnienia wody do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. Nr 75, poz. 690 ze zm.), w § 5 ust. 3 do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz

w § 5 ust. 4 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 20 lipca 2002 r.

w sprawie sposobu realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych (Dz.U. Nr 129, poz. 1108 ze zm.).

Orzecznictwo sądów administracyjnych w tym zakresie jest jednolite

i ugruntowane (por. np. wyroki WSA: w Opolu z 19 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Op 605/06, publ. cbosa, z 4 października 2007 r., sygn. akt II SA/Op 344/07, publ. Lex nr 419013, w Gliwicach z 6 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Gl662/06, publ. cbosa, w Szczecinie z 30 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 257/18, publ. cbosa,

w Warszawie z 27 marca 2018 r., sygn. akt VIII SA/Wa 887/17, publ. cbosa),

w Gorzowie Wielkopolskim z 15 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Go 104/18, publ. cbosa, wyrok WSA w Bydgoszczy z 22 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 1347/17 publ. cbosa).

W konsekwencji brak pełnego, dokładnego uregulowania kwestii obowiązkowej, wynikającej z art. 19 ust. 2 pkt 1 u.z.z.w.z.o.ś., stanowi o istotnym naruszeniu tego przepisu, skutkującym stwierdzeniem nieważności kontrolowanej uchwały.

Tak samo należy traktować pominięcie uchwałodawcze w kontrolowanej uchwale dotyczące braku uregulowania w Regulaminie obowiązkowych kwestii wskazanych w art. 19 ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś., tj. technicznych warunków określających możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych (pkt 5), sposobu dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wykonanego przyłącza (pkt 6), sposobu postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków (pkt 7), standardów obsługi odbiorców usług,

a w szczególności sposobu załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków (pkt 8) oraz warunków dostarczania wody na cele przeciwpożarowe (pkt 9).

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że ze względu na to, iż regulamin odnosi się do wszystkich faktycznych i potencjalnych odbiorców przedmiotowych usług, jak też istniejących i ewentualnie mogących powstać, z mocy art. 16 u.z.z.w.z.o.ś., przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, wszystkie te podmioty muszą być określone generalnie, bez wskazywania konkretnej nazwy podmiotu (por. np. wyrok NSA z 12 października 2006 r., sygn. akt II OSK 1322/05, a także wyroki WSA: w Olsztynie z 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 658/10, z 2 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 435/19,

w Bydgoszczy z 11 września 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 660/12 oraz we Wrocławiu

z 23 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 824, wszystkie publ. cbosa). Dlatego wskazanie w § 1 ust. 2 litera d Regulaminu konkretnego podmiotu - Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjno-Ciepłowniczego w [...] Sp. z o.o., jako tego, który świadczy usługi w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie gminy, jest istotnym naruszeniem prawa.

Z treści zakwestionowanego w skardze § 7 ust. 2 Regulaminu wynika, że przedsiębiorstwo ma prawo odmówić zawarcia umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego

i osobami korzystającymi z lokali w tym budynku, gdy nie są spełnione jednocześnie wszystkie warunki w art. 6 ust. 6 u.z.z.w.z.o.ś.Tymczasem z art. 6 ust. 2 tej ustawy wynika, że zawarcie takiej umowy jest obligatoryjne w sytuacji przyłączenia nieruchomości do sieci i wystąpienia ze stosownym wnioskiem o zawarcie umowy. Jednocześnie w art. 6 ust. 5 ww. ustawy przewidziano, że jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym lub budynkami wielolokalowymi wzmiankowana umowa jest zawierana z ich właścicielem lub z zarządcą. Tym samym uregulowanie zawarte w § 7 ust. 2 Regulaminu w zakresie, w jakim przewiduje możliwość odmowy przez przedsiębiorstwo zawarcia umowy

z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego bezpośrednio narusza wskazane przepisy ustawy. Ustawodawca nie sformułował delegacji dla konstytuowania w regulaminie nowych warunków zawarcia umowy, odmiennych od warunków określonych w ustawie (por. wyrok WSA w Olsztynie z 27 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 452/17, publ. Lex nr 2312916, wyrok WSA we Wrocławiu z 8 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Wr 134/16, publ. cbosa).

Sąd podziela zarzuty Prokuratora, że uregulowania zawarte w § 8 ust. 3 (warunki rozwiązania umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków), ust. 4 (warunki odstąpienia od umowy) i ust. 5 (skutki rozwiązania umowy) przedmiotowego Regulaminu stanowią przekroczenie upoważnienia ustawowego, zawartego w art. 19 ust. 2 pkt 2 u.z.z.w.z.o.ś. W judykaturze ukształtowało się stanowisko, zgodnie z którym zawarcie w regulaminie postanowień dotyczących warunków i trybu rozwiązania ww. umowy stanowi ingerencję w treść umowy pomiędzy odbiorcą a przedsiębiorstwem wodociągowym (por. wyrok WSA

w Gorzowie Wielkopolskim z 22 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Go 304/06, publ. Lex nr 296985, wyrok WSA w Lublinie z 23 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Lu 641/14, publ. cbosa, wyrok WSA w Warszawie z 15 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1116/06, publ. Lex nr 418151).

Podobnie należy ocenić § 11 Regulaminu, który szczegółowo określa obowiązki odbiorców usług wynikające z korzystania z zaopatrzenia w wodę

i odprowadzania ścieków. Należy podkreślić, że treść umowy odbiorcy usług

z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym podlega przepisom prawa cywilnego (zasadzie swobody umów), a podmiot zewnętrzny, jakim jest rada gminy uchwalająca regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków, nie ma podstaw prawnych, aby wpływać na istotne zapisy tej umowy (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 10 października 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 943/18, publ. cbosa).

Mając powyższe wywody na uwadze, z uwagi na zakres dostrzeżonych nieprawidłowości, w szczególności pominięcie uchwałodawcze w zakresie prawidłowego uregulowania w kontrolowanym Regulaminie kwestii wymienionych

w art. 19 ust. 2 pkt 1, 5, 6, 7, 8 i 9 u.z.z.w.z.o.ś., Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Na marginesie, w odniesieniu do informacji zawartej w odpowiedzi na skargę

o uchyleniu zaskarżonej uchwały przez "nową" uchwałę Rady Miasta [...] Nr [...] z [...] maja 2019 r. w sprawie Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie tej Gminy, Sąd wskazuje, że okoliczność ta nie wyklucza możliwości stwierdzenia jej nieważności. Skutki derogacji zaskarżonej uchwały obejmują bowiem wyłącznie okres od wejścia w życie uchwały derogującej. Nieważność zaś niniejszej uchwały rozciąga się na cały okres obowiązywania tegoż aktu, poczynając od momentu jego uchwalenia.

Tak więc nawet derogacja sprzecznego z prawem aktu prawa miejscowego nie czyni bezprzedmiotowym orzekania w przedmiocie jego nieważności. Stwierdzenie nieważności takiego aktu następuje bowiem ze skutkiem ex tunc, czyli od momentu jego uchwalenia, tak, jakby nigdy nie została podjęta (vide: uchwała TK z dnia 14 września 1994 r., sygn. akt W 5/94, publ. OTK 1994, cz. II, poz. 44; uchwała TK z dnia 14 lutego 1994 r. sygn. akt K 10/93, publ. OTK 1994, cz. I, poz.

7; wyrok NSA z dnia 27 września 2007 r., II OSK 1046/07, publ. cbosa, wyrok NSA

z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1719/11, publ. cbosa, wyrok WSA

w Krakowie z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 396/12, publ. cbosa).