Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1111/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 2 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2001 nr 71 poz 734
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.
article: Art. 3 ust. 2
journal: Dz.U. 1998 nr 120 poz 787
law: Ustawa z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych - t. jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt III SA/Kr 1111/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 listopada 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki, Sędziowie WSA Maria Zawadzka (spr.), WSA Barbara Pasternak, , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2012r., sprawy ze skargi B. I., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 4 lipca 2011r. Nr [...], w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata T. M. - Kancelaria Radcy Prawnego ul. [...] w K tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2010r., nr [...], wydaną na podstawie art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) oraz § 2, § 3, § 4, § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) a także na podstawie art. 104 i art. 107 K.p.a., odmówił skarżącej B. I. przyznania dodatku mieszkaniowego.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że skarżąca nie wynajmuje od Gminy lokalu o charakterze mieszkalnym, lecz lokal stanowiący pracownię do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki, niesłużący jednocześnie do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych (pracownia twórcza). Pracownię malarską przydzielono B. I. na podstawie uchwały nr [...] Zarządu Miasta z dnia [...]1994 r., w trybie bezprzetargowym dla potrzeb pracy twórczej. Od 2000 r. skarżąca wielokrotnie zwracała się do Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta z prośba o zmianę kwalifikacji zajmowanej pracowni twórczej na lokal mieszkalny. Każdorazowo była informowana, iż nie jest możliwe przychylenie się do wniosku, ponieważ przepisy dotyczące zasad przyznawania lokali mieszkalnych różnią się od zasad i kryteriów obowiązujących przy przyznawaniu lokali służących do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki, niezależnie od czasokresu, aktualnie obowiązujących ustaw oraz wydanych na tej podstawie rozporządzeń, uchwał i procedur. Pracownie twórcze w mieszkaniowym zasobie Gminy nie podlegają sprzedaży i nie jest możliwe przekwalifikowanie pracowni na lokal mieszkalny. Natomiast zameldowanie na pobyt stały w pracowni nie rodzi żadnych skutków prawnych.

Organ podkreślił, że osoby zajmujące lokale użytkowe nie podlegają przepisom ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, której art. 2 ust. 1 pkt 1 stanowi, iż dodatek mieszkaniowy przysługuje najemcom i podnajemcom lokali mieszkalnych. W związku z powyższym, z uwagi na niespełnienie przesłanki, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, organ l instancji odmówił wnioskodawczyni przyznania dodatku mieszkaniowego.

Od powyższej decyzji skarżąca B. I. złożyła odwołanie. Zarzuciła w nim:

- błędne przyjęcie, że zajmowany przez nią lokal stanowi lokal użytkowy podczas gdy jest to lokal mieszkalny wykorzystywany także do pracy twórczej,

- naruszenie art. 7, art. 77 § 4 oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak ustaleń co do sytuacji materialnej skarżącej lub brak odniesienia się do tej kwestii w decyzji,

- błędne przyjęcie przez organ ustania najmu lokalu nr [...] przy ul. A,

- naruszenie przepisów postępowania, a to: art. 8, art. 10 § 1, art. 81 K.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 lipca 2011 r., [...], wydaną na podstawie art. 2, art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Kolegium, powołując się na treść art. 2 ust. 1 i art. 7 ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz wyrok WSA w Łodzi z dnia 23 listopada 2006r., podkreśliło, że ustawodawca przewidział możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego tylko tym osobom, które zajmują lokal mieszkalny, czy to na podstawie umowy najmu (podnajmu), spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, prawa własności, czy też innego tytułu prawnego, jeżeli ponoszą wydatki związane z jego zajmowaniem, a nawet osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, jeżeli oczekują na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Ustawa posługuje się bowiem w każdym z punktów ust. 1 art. 2 określeniem - "lokal mieszkalny", a nie bardziej ogólnym pojęciem - "lokal", które obejmuje zarówno lokale mieszkalne jak i lokale użytkowe. Takie sformułowanie zawarte w ustawie o dodatkach mieszkaniowych wyklucza możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego osobie zamieszkującej w lokalu użytkowym.

SKO ustaliło, że skarżąca nie posiada tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, gdyż zawarła w dniu 22 marca 1994r. umowę najmu lokalu użytkowego położonego w K przy ul. A. Z umowy tej wynika, że najemca będzie wykorzystywał wynajmowany lokal na pracownię plastyczną, a nie nastąpiła zmiana kwalifikacji zajmowanego lokalu użytkowego na lokal mieszkalny. Dlatego też nie było możliwe przyznanie dodatku mieszkaniowego w sytuacji, gdy nie zostały spełnione wszystkie przesłanki określone ustawą o dodatkach mieszkaniowych. Kolegium wyjaśniło, że okoliczność, iż Prezydent Miasta we wcześniejszym okresie wydawał decyzje przyznające B. I. dodatek mieszkaniowy pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie wydane w rozpatrywanej sprawie, bowiem podstawą prawną decyzji w sprawie dodatku mieszkaniowego są przepisy wskazanej na wstępie ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a nie inne decyzje administracyjne.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się jej uchylenia .Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7, art. 8, art. 11, art. 75 § 1, art. 76 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 136 K.p.a. poprzez:

- błędne przyjęcie, że przedmiotowy lokal stanowi lokal użytkowy stanowiący jedynie pracownię malarską, podczas gdy zdaniem skarżącej jest to lokal mieszkalny wykorzystywany przez skarżącą do pracy twórczej,

- niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji,

- brak pogłębiania zaufania obywateli poprzez nie uwzględnienie okoliczności, że wcześniej skarżąca otrzymywała dodatek, a jej sytuacja nie ulegał polepszeniu,

- dowolność w wydaniu decyzji poprzez niepełne i niedostateczne uzasadnienie decyzji,

a także naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 2 ust. 1 i art. 7 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych poprzez odmowę przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. Orzekanie – w myśl art. 135 P.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit.c) P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

Na wstępie zaznaczyć należy, że w wyroku z dnia 6 grudnia 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 64/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę skarżącej na decyzję odmawiającą przyznania jej dodatku mieszkaniowego. Orzekający w tej sprawie Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w ww. wyroku i przyjmuje je za własne.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001 r. , Nr 71, poz. 734 ze zm.), dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4 przysługuje:

1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych,

2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego,

3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych,

4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem,

5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny.

Przytoczona treść przepisu przemawia za tym, że ustawodawca przewidział możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego osobom, które zajmują lokal mieszkalny, czy to na podstawie umowy najmu (podnajmu), spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, prawa własności, czy też innego tytułu prawnego, jeżeli ponoszą wydatki związane z jego zajmowaniem, a nawet osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego jeżeli oczekują na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Takie brzmienie przepisu ustawy o dodatkach mieszkaniowych wyklucza możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego osobie nie objętej jego zakresem.

Ustawa o dodatkach mieszkaniowych (zwana dalej ustawą) posługuje się w każdym z punktów art. 2 ust. 1 określeniem "lokal mieszkalny", jednak nie zawiera definicji lokalu mieszkalnego. Dlatego przy definiowaniu tego pojęcia, w celu ustalenia istnienia przesłanek do przyznania dodatku mieszkaniowego należy odwołać się, w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, do przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r., Nr 31 poz. 266 ze zm.). Z art. 2 ust. 1 tej ustawy wynika, że posługuje się ona pojęciami: lokalu, lokalu socjalnego i lokalu zmiennego, przy czym zgodnie z pkt. 4 tego przepisu przez lokal należy rozumieć: lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, a także lokal będący pracownią służącą twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Pojęcie więc lokalu będącego pracownią twórcy zostało przez ustawodawcę wyodrębnione z ogólnego pojęcia lokalu, obok lokalu służącego do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.

Wobec treści cyt. wyżej przepisu zasadniczą kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie była kwestia statusu lokalu zajmowanego przez skarżącą, w świetle regulacji dotyczącej przyznawania dodatków mieszkaniowych, oraz w świetle postanowień umowy łączącej skarżącą z wynajmującym.

Skarżąca nie posiadała tytułu prawnego do lokalu mającego status lokalu mieszkalnego. Nie budzi wątpliwości, że lokal zajmowany przez skarżącą był w jej dyspozycji na podstawie umowy o najem lokalu użytkowego z dnia 22 marca 1994 r. zawartej z Gminą, z przeznaczeniem dla najemcy na cele pracowni plastycznej. (k. 5-10 akt adm.). Z akt sprawy wynika, że nie nastąpiła zmiana kwalifikacji zajmowanego lokalu użytkowego na lokal mieszkalny.

Z uwagi na datę zawarcia umowy najmu spornego lokalu, oraz zarzuty skarżącej dotyczące statusu lokalu, przytoczenia wymaga nadto treść art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali i dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787 ze zm.), zgodnie z którym w rozumieniu ustawy lokalem mieszkalnym jest również pracownia wynajęta twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Ustawa powyższa utraciła moc z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów (...), natomiast jej rozdział 6 regulujący kwestie dodatków mieszkaniowych utracił moc z dniem wejścia w życie ustawy o dodatkach mieszkaniowych.

Wobec rozwiązań przyjętych w powyższych regulacjach, a także wobec treści umowy, na podstawie której skarżąca zajmuje sporny lokal stwierdzić należy jednoznacznie, że wynajmowany przez skarżącą lokal jest lokalem użytkowym, a nie mieszkalnym w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach stanowisko skarżącej, iż na mocy ustawy z 1994 r. o najmie lokali lokal ten na trwałe zmienił swój status na lokal mieszkalny. Jak wynika z treści art. 3 ust. 2 tej ustawy, pracownia twórcy była lokalem mieszkalnym w rozumieniu tej ustawy, a więc nie doszło wbrew stanowisku skarżącej do trwałego przekształcenia lokali stanowiących pracownie twórców w lokale mieszkalne.

Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że ani przywołane przez skarżącą pismo ZBK z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie zamontowania w spornym lokalu wodomierza, ani też zaświadczenie z dnia 30 sierpnia 1995 r. dotyczące samodzielności spornego lokalu nie kształtują stanu prawnego, zatem pomimo oznaczenia w ww. dokumentach spornego lokalu jako mieszkalny, dokumenty te nie miały wpływu na zmianę tytułu prawnego ww. lokalu na mieszkalny.

Stwierdzić więc należy, że B. I. w dacie składania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie posiadała tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, ani też nie zachodziła sytuacja uregulowana w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, tzn. skarżąca nie zajmowała lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego, oczekując na przysługujący jej lokal zamienny lub socjalny. Dlatego w ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie uznało, że brak było podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku skarżącej i przyznania jej dodatku mieszkaniowego.

Okoliczność, że Prezydent Miasta we wcześniejszym okresie wydawał decyzje przyznające skarżącej dodatek mieszkaniowy nie ma wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji, ponieważ podstawą prawną przyznania lub odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego są przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a nie inne decyzje administracyjne. Natomiast zgodność z prawem wcześniej wydanych decyzji nie jest przedmiotem oceny sądu w niniejszej sprawie.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest także podnoszona w skardze kwestia ewentualnej utraty tytułu prawnego do zajmowania spornego lokalu o statusie pracowni plastycznej i sporów z tym związanych, które rozstrzygać można wyłącznie na drodze cywilnoprawnej. Podobnie fakt stałego zameldowania skarżącej w spornym lokalu nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Wyjaśnić także należy, że nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące jej sytuacji materialnej i statusu zawodowego. Nie ma bowiem podstaw do dokonywania oceny zaskarżonego aktu z punktu widzenia zasad słuszności czy współżycia społecznego. Sąd zobowiązany był do zbadania decyzji SKO z punktu widzenia zgodności z prawem. Skoro zaś, jak wskazano wyżej, organ odwoławczy prawidłowo ustalił brak podstaw do przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego, to należało uznać, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i oddalić skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. Wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy w kwocie 240 zł plus 55,20 zł VAT, przyznano na podstawie art. 250 ustawy P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).