Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 803/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
article: art. 21 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 57 ust. 2 pkt 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro / spr./ Sędziowie SO del. Piotr Popek WSA Tomasz Smoleń Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2015r. spraw ze skarg S. B. na decyzje Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2015 r. - nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 rok, - nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2014 rok, - nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na 2014 rok, oddala skargi.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skarg S. B. są decyzje Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR) z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej ONW), przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na 2014 rok.

Jak wynika z akt sprawy, S. B. we wniosku z dnia 30 kwietnia 2014r. zwrócił się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do łącznej powierzchni 20,50ha, płatności do krów dla jednej samicy z gatunku bydło domowe, płatności ONW do łącznej powierzchni 18,49ha położonej na obszarze ONW strefa nizinna I, płatności rolnośrodowiskowej do realizacji pakietu nr 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 i w jego ramach wariantu 4.1 - ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 16ha.

W dniach 18 i 12 sierpnia 2014r. odbyła się kontrola na miejscu zadeklarowanych działek w zakresie kwalifikowalności powierzchni, natomiast w dniu 29 września 2014 r. w zakresie programu rolnośrodowiskowego, w wyniku których stwierdzono nieprawidłowości odnośnie działki rolnej B, położonej na działkach ewidencyjnych nr: 186, 187 i 191/3.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...], na podstawie przeprowadzonych kontroli na miejscu i kontroli administracyjnej wykluczył z jednolitej płatności obszarowej grunty o łącznej powierzchni 0,86ha, wyniku czego powierzchnia kwalifikująca się do jednolitej płatności obszarowej wyniosła 19,64ha, z płatności ONW grunty o łącznej powierzchni 0,86ha, wyniku czego powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności ONW strefa nizinna I wyniosła 17,63ha a z płatności rolnośrodowiskowej grunty o łącznej powierzchni 0,86ha, wyniku czego powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności rolnośrodowiskowej wyniosła 15,14ha.

Mając na względzie powyższe Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] decyzjami z dnia [...] lutego 2015r. nr [...], uwzględniając wyniki z kontroli na miejscu w gospodarstwie producenta rolnego oraz dokonując analizy powierzchni ewidencyjno - gospodarczej deklarowanych działek rolnych, przyznał S. B. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w łącznej wysokości 16.806,59zł, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej w wysokości 16.215,21zł oraz z tytułu wsparcia specjalnego do samic z gatunku bydło domowe w wysokości 591,38zł. Jednolita płatność obszarowa została pomniejszona o kwotę 1 674,28zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i zastosowanie współczynnika korygującego. Płatność do krów została pomniejszona o kwotę 3,92zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Pomoc finansową z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach ONW w łącznej wysokości 2847,89zł pomniejszono o kwotę 307,88zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.

Płatność rolnośrodowiskową przyznano w wysokości 16.104zł do powierzchni stwierdzonej w trakcie kontroli wniosku wynoszącej 15,14ha.

S. B. wniósł odwołanie od powyższych decyzji, w którym podniósł, że inspektorzy terenowi kontrolując działkę rolną B stwierdzili zgodność zadeklarowanej powierzchni z powierzchnią stwierdzoną, która wyniosła 16ha. Beneficjent zarzucił również, że nie został poinformowany o zakończeniu postępowania dowodowego a w decyzji nie wyjaśniono, na których nie zadeklarowanych działkach położona jest działka rolna B.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w opisanych na wstępie decyzjach z dnia [...] czerwca 2015r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcia Kierownika Biura Powiatowego ARiMR.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, po zweryfikowaniu wyników kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz poprawności ustalonej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) zadeklarowanych działek, że powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z tytułu jednolitej płatności obszarowej, płatności ONW i płatności rolnośrodowiskowej została wyznaczona prawidłowo.

Podczas kontroli działki rolnej B położonej na działkach ewidencyjnych nr 186, 187 i 191/3 powierzchnia stwierdzona wyniosła tyle ile powierzchnia zadeklarowana tj. 16ha. Jednak w raporcie z kontroli na miejscu dla powyższej działki zastosowano m.in. kod nieprawidłowości DR22, który oznacza, że działka rolna jest niespójna, gdyż błędnie zadeklarowano jedną działkę rolną kilka działek głównych/podrzędnych, nie sąsiadujących ze sobą jako. Zastosowanie kodu DR29 było podyktowane tym, że działka rolna jest położona na nie zadeklarowanej działce referencyjnej (tj. drogi i rowy).

Organ odwoławczy mając na uwadze treść § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010r. w sprawie minimalnych norm (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1372) uznał, że Kierownik Biura Agencji prawidłowo wykluczył z płatności powierzchnię rowów położonych na działce rolnej B, nie zadeklarowanych przez S. B. we wniosku, gdyż stanowią one odrębne działki ewidencyjne o nr 184 oraz nr 185 a zatem nie spełniają wymogów określonych w ww. rozporządzeniu. W tej sytuacji należało przyznać płatność do powierzchni PEG wyznaczonej dla działek ewidencyjnych zadeklarowanych w ramach działki rolnej B w oparciu o pomiary wykonane podczas kontroli na miejscu.

Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia organu I instancji odnośnie powierzchni kwalifikującej się do płatności w ramach działki rolnej B nie budzą wątpliwości. Powierzchnia ta została ustalona podczas kontroli administracyjnej wniosku w oparciu o posiadane przez ARiMR ortofotomapy oraz o wyniki z kontroli na miejscu przeprowadzonej w 2014 roku. W przypadku działki nr 187 o powierzchni zadeklarowanej 4ha, powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza PEG ustalona na podstawie wykonanych w trakcie kontroli na miejscu pomiarów wyniosła 3,71ha. Powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza działki ewid. nr 191/3 o zadeklarowanej powierzchni 8ha, ustalona na podstawie wykonanych w trakcie kontroli na miejscu pomiarów wyniosła 7,50ha. Jednakże biorąc pod uwagę fakt, że maksymalny spójny obszar na powyższej działce wynosi 7,30ha, zaś pozostałą część stanowią dwie działki rolne o powierzchni 0,13ha i 0,07ha, powierzchnia zakwalifikowana do płatności wyniosła 7,43ha, po wykluczeniu powierzchni 0,07ha. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 2009r. str. 65 ze zm.) dalej Rozporządzenie 1122/2009 i § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329 ze zm.), działka rolna oznacza zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1ha. Zatem działki rolne mające powierzchnię poniżej 0,1ha nie spełniają definicji działki rolnej i nie są kwalifikowane do płatności. Wobec powyższego powierzchnia zakwalifikowana do płatności w ramach działki rolnej B wyniosła 15,14ha.

Organ odwoławczy wskazał, że pozostały obszar na ww. działkach to tereny nie użytkowane rolniczo oraz zakrzaczenia uniemożliwiające prowadzenie działalności rolniczej. Obszary wyłączone z płatności w ramach działek ewidencyjnych nr 187 i nr 191/3 nie spełniają wymogów określonych w rozporządzeniu w sprawie minimalnych norm, w związku z powyższym zasadnie zostały wykluczone z wniosku jako obszary nieuprawnione do dopłat.

Zdaniem Dyrektora Oddziału Agencji w przypadku jednolitej płatności obszarowej należało zastosować art. 57 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, a więc obliczyć pomoc na podstawie obszaru zatwierdzonego dla danej grupy upraw. W przypadku jednolitej płatności obszarowej obszar zadeklarowany wyniósł 20,50ha a obszar zatwierdzony - 19,64ha. Zatem równica pomiędzy tymi wielkościami w wysokości 0,86ha stanowiła 4,3788 %, tj. powyżej pułapu 3% dla naliczania sankcji unijnych, zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Przekroczenie przez wnioskodawcę powierzchni zadeklarowanej we wniosku o 4,3788% skutkowało pomniejszeniem jednolitej płatności obszarowej o kwotę 1 566,70zł.

Odnośnie płatności do krów organ odwoławczy wskazał, że Beneficjent spełnił warunek jej przyznania, określony w art. 7 ust. 2b pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 1164 ze zm.). Jej wysokość wynikała z art. 7 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy w zw. z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 listopada 2014 r. w sprawie stawek wsparcia specjalnego za 2014r. (Dz. U. z 2014r., poz.1580).

Odnośnie zastosowania współczynnika korygującego organ odwoławczy wskazał, że w roku 2014 kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą 2.000 euro zmniejszano w wyniku zastosowania współczynnika korygującego o 1,30221400%, co wynikało z art. 11 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30/16 z 31 stycznia 2009 r.) w związku z art. 72 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. U. UE L 347 z dnia 20 grudnia 2013 r., str. 608, ze zm.). W dalszej kolejności organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na art. 79 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, współczynnik korygujący stosuje się do sumy płatności bezpośrednich przysługujących rolnikowi w danym roku, po uwzględnieniu zmniejszeń płatności, o których mowa w art. 78 tego rozporządzenia, czyli po uwzględnieniu zmniejszeń z tytułu przedeklarowania powierzchni. Mając na uwadze, że łączna kwota przyznanych Beneficjentowi płatności bezpośrednich po zastosowaniu obniżek z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości wyniosła 16 918,09zł, co przy kursie wymiany euro stanowi kwotę 4.049,72 euro, należało do kwoty stanowiącej nadwyżkę w wysokości 2.049,72 euro zastosować współczynnik korygujący w wysokości 1,30221400%. Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wyniosła 26,69 euro co stanowi 111,50zł.

Dyrektor Oddziału Agencji uznał, że przyznana decyzją kwota z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 180,63zł została obliczona prawidłowo. Organ argumentował, że z uwagi na art. 26 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1913/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu dla euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 365 z 2006r., str. 52, ze zm.), beneficjenci otrzymujący w roku budżetowym 2015 płatności bezpośrednie za rok 2014 w wysokości przekraczającej 2.000 euro będą podlegać dyscyplinie finansowej oraz zwrotowi środków za 2014 r. z tytułu dyscypliny finansowej. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 2009 r. w sprawie realizacji niektórych zadań ARiMR (Dz. U. Nr 22, poz. 121 ze zm.), kwota zwrotu stanowić będzie iloczyn kwoty wynikającej z zastosowania dyscypliny finansowej na podstawie art. 11 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 oraz wskaźnika procentowego wyznaczonego jako iloraz kwoty wyznaczonej dla Polski w załączniku do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 1259/2014 oraz sumy kwot, o jakie zmniejsza się płatności bezpośrednie za 2014 r. na skutek zastosowania dyscypliny finansowej. Organ przyjął na podstawie szacunkowych danych posiadanych przez Agencję według stanu na dzień 22 grudnia 2014r., że iloraz kwoty określonej dla Polski w załączniku do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 1259/2014 (152.279.332,68zł) oraz łącznej kwoty zmniejszenia za 2014 r. z tytułu dyscypliny finansowej (93.934.792,19zł) byłby równy wskaźnikowi ok. 1,62 (czyli 162%). To oznacza zdaniem organu, że za każde 100zł pomniejszenia z tytułu dyscypliny finansowej rolnik otrzyma 162zł kwoty zwrotu. Mając na względzie, że całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wyniosła 111,50zł, zaś wskaźnik wyniósł 162%, kwota z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej należała się w wysokości 180,63zł.

Odnośnie płatności ONW organ odwoławczy wskazał, że różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a zatwierdzoną wynisiła 4,878%, co skutkuje pomniejszeniem ww. płatności o kwotę 307,88zł. Podstawę naliczenia sankcji określał w tym wypadku art. 16 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. ULE L 25 z 2011r., str. 8).

Płatność rolnośrodowiskowa została obliczona dla powierzchni stwierdzonej, która różniła się z powierzchnią zadeklarowaną o 5,6803 %. Jak wskazał organ odwoławczy, zgodnie z art. 16 ust. 5 ww. rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, kwota płatności w wariancie 4.1 - ochrona siedliska lęgowych ptaków, po uwzględnieniu sankcji powierzchniowych wyniosła zatem 16.104zł.

Odnosząc się do zarzutu Beneficjenta nie poinformowania o zakończeniu postępowania dowodowego Dyrektor wyjaśnił, że stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, organ ma obowiązek zapewnić stronom, ale jedynie na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania. Beneficjent nie złożył żądania w tym zakresie, dlatego też organ I instancji nie miał obowiązku informowania go o zakończeniu postępowania. Ponadto S. B. w dniu 2 grudnia 2014r. otrzymał protokół z kontroli na miejscu, zatem został poinformowany o wynikach kontroli oraz o możliwości zgłoszenia uwag i zastrzeżeń. Co do obowiązku umożliwienia Beneficjentowi zmiany deklaracji organ odwoławczy stwierdził, że możliwość poprawienia wniosku przez rolnika jest ograniczona terminem składania wniosku, co wynika z art. 14 oraz art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

S. B. złożył skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie. Skarżący postawił zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 przez przyjęcie przez organ innych wartości pomimo przeprowadzonych czynności kontrolnych, a ponadto przez niewłaściwe ustalenie zadeklarowanych powierzchni przedmiotowych działek, w oparciu o które przyjęto błędne kody kontrolne - m.in. kod DR22 oraz kod DR29, podczas gdy prawidłowe wykonanie pomiarów powinno było prowadzić do wniosku, że nie zaistniały nieprawidłowości w postaci zmniejszenia powierzchni przedmiotowej działki rolnej B.

Skarżący wskazał, że w sprawie do doszło do naruszenia interesu prawnego przez niewłaściwe wyjaśnienie istoty sprawy prowadzące do błędnego ustalenia stanu faktycznego, które przejawiało się w przyjęciu, że teren zadeklarowany przez Skarżącego w oparciu o przyjęte nieprawidłowości jest powierzchnią mniejszą niż zadeklarowana we wniosku, choć w istocie zakwestionowany teren rolny jest użytkiem rolnym, co przy prawidłowej ocenie materiału dowodowego nie powinno skutkować zastosowaniem sankcji.

Zdaniem Skarżącego organ dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a., przez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz nie rozpoznanie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, o czym świadczą rozbieżności w przyjętych danych wykazanych z przeprowadzonej kontroli na miejscu z danymi wyliczonymi przez organ.

Skarżący zarzucił, że organ nie wyjaśnił powodów, dla których uznał pozostałe obszary znajdujące się na działkach nr 187 i 191/3 za nieużytkowane rolniczo oraz zakrzaczone. Organ nie wyjaśnił również różnic w wyliczeniach PEG dla działki nr 191/3 albowiem wskazane są dwie wartości powierzchni dla tej działki: 7,77ha oraz 7,50ha.

Organ odwoławczy zdaniem Skarżącego oparł się wyłącznie na dowodach w postaci protokołów kontrolnych oraz zdjęć. Skarżący zwrócił natomiast uwagę, że w momencie składania wniosku nie miał wiedzy, iż w obrębie działki rolnej B są wyodrębnione rowy i stanowią one odrębne działki ewidencyjne. Dodatkowo podniósł, że Agencja w żadnym wypadku nie zgłaszała zastrzeżeń co do jednolitości obszarowej zadeklarowanej działki rolnej B. Z informacji uzyskanych od inspektorów terenowych i kontrolerów wynika, że rowy stanowiące nie zadeklarowaną powierzchnię działki (działka o nr ewid. 184 i 185) wynoszą ok. 0,30ha, co znajduje potwierdzenie w ewidencji gruntów i budynków. Rowy biegną przez kilkanaście działek ewidencyjnych, wobec czego nie mogą stanowić różnicy między powierzchnią 16ha a stwierdzoną przez organ 15,14ha, albowiem przeprowadzona kontrola na miejscu wykazała powierzchnię 16ha.

Skarżący wskazał także, że powierzchnia ewidencyjno - gospodarcza ustalona na podstawie kontroli na miejscu wynosi dla działki o nr 186 - 4,43ha, dla działki o nr 187 - 3,71ha a dla działki o nr 191/3 - 7,43ha. Zatem parametr powinien wynieść 15,57ha i taka też powinna być powierzchnia działki rolnej B. Ustalona przez organ powierzchnia na poziomie 15,14ha jest więc błędna. Skarżący podkreślił, że organ powołując się w niniejszej sprawie na protokół z kontroli na miejscu zastosował zupełnie inne wyliczenia niż w nim zawarte, zatem kontrola na miejscu i jej wyniki nie zostały wzięte w ogóle pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy, tym samym nie wyjaśniono istoty sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Agencji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sad Administracyjny miał na uwadze, co następuje:

Skargi nie są uzasadnione. Organy administracyjne nie naruszyły prawa i w konsekwencji słusznie przyznały skarżącemu płatności w pomniejszonej wysokości.

S. B. wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz płatności rolnośrodowiskowych.

We wniosku swoim do płatności tych zadeklarował m.in. działkę rolną "B" o powierzchni 16 ha, która miała składać się z działek ewidencyjnych 186,187 i 191/3, której powierzchnia stanowi istotę sporu pomiędzy stronami.

Wniosek rolnika został poddany kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz sprawdzeniu poprawności ustalonej powierzchni ewidencyjno- gospodarczej.

W trakcie tej kontroli organy (zarówno I, jak i II instancji) ustaliły, że przedmiotowa działka nie zachowuje kryterium spójności, jak również położona jest na innych jeszcze działkach ewidencyjnych niż zadeklarowane przez beneficjenta.

Jak wynika z treści przepisu art. 2 Rozporządzenia Komisji ( WE ) 1122/2009 pojęcie "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw. Z definicji tej wynika zatem ,że działka rolna nie może składać się z części nie łączących się ze sobą . Nie może być przedzielona innymi działkami. Przez zwarty obszar należy bowiem rozumieć tylko taki , który jest bezpośrednio ze sobą połączony.

W przedmiotowej sprawie organy w tym zakresie słusznie uznały, że działka rolna "B" nie stanowi takiego zwartego obszaru bowiem została przedzielona działkami 184 i 185 , które obejmują rowy melioracyjne i jako odrębne jednostki ewidencyjne dzielą działkę rolną " B" na trzy części, przy czym każda z tych trzech części z uwagi na położenie tychże rowów nie graniczy w żadnym odcinku z innymi działkami ewidencyjnymi wskazanymi przez beneficjenta. Wynika to wprost z map dołączonych do wniosku, jak także map dołączonych do protokołu kontroli.

Wskazany przez kontrolujących błąd DR22 polega na tym, że działka rolna jest niespójna, czyli błędnie zadeklarowano kilka działek rolnych niesąsiadujących ze sobą jako jedna działkę rolną. Konsekwencją takiego błędu będzie zmierzenie powierzchni kwalifikowalnej dla każdej z takich działek rolnych odrębnie.

Słusznie także organy w tym zakresie przyjęły zaistnienie błędu DR29 czyli stwierdziły, że działka rolna położona jest na niezadeklarowanej działce ewidencyjnej. Jak wynika bowiem z treści mapy dołączonej do wniosku S. B. działka rolna "B" obejmuje swoim zakresem również działki ewidencyjne 184 i 185 na których zlokalizowane są rowy melioracyjne przebiegające przez cała szerokość tej działki rolnej i dzielące ją na trzy części.

Zadeklarowana działka rolna " B " nie jest w rzeczywistości położona tylko na działkach 186, 187 i 191/3 ( jak deklarował beneficjent) ale także na działkach 184 i 185.

W tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie stwierdzenie skarżącego, że nie miał on wiedzy na temat rowów przebiegających przez zadeklarowaną działkę i umieszczeniu ich w odrębnych jednostkach ewidencyjnych. Fakty takie wynikają wprost z mapy dołączonej do jego wniosku o przyznanie dopłat , na których to mapach widoczne są działki 184 i 185 ( ewidencyjne) o bardzo wąskiej powierzchni i długich granicach przebiegające aż do granic działki rolnej "B". Nie jest to okoliczność nieznana lub wynikająca z dowodów znanych tylko Agencji.

Uznanie tych działek jako terenów nie użytkowanych rolniczo, a więc nie spełniających norm wynika przy tym z treści powołanego w decyzjach przepisu Rozporządzenia Ministra Rolnictwa ( o czym niżej ) i nie może być kwestionowane. Nie musiało się ono znaleźć w protokole kontroli skoro ustalenie to wynika nie tyle ze stanu faktycznego tychże terenów co z uwarunkowań prawnych. Przy czym nie jest kwestionowane, że są one rowami. ( działki 184 i 185 )

Stwierdzenia organów w tym zakresie również nie mogą być skutecznie kwestionowane.

W związku z powyższymi uchybieniami w zakresie danych zadeklarowanych we wniosku organy musiały dokonać obliczenia powierzchni uprawnionej do dopłat z wyłączeniem tych części zadeklarowanej działki rolnej "B", które do takich dopłat nie są uprawnione.

W tym zakresie organy słusznie wyłączyły z powierzchni uprawnionej do dopłat powierzchnię działek ewidencyjnych 184 i 185 z uwagi na treść przepisu § 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm. Stanowi on mianowicie, że za powierzchnię gruntów rolnych utrzymywana zgodnie z normami uznaje się powierzchnię rowów nie stanowiących odrębnej działki ewidencyjnej.

Z przepisu tego wynika więc, że nie będzie powierzchnią utrzymywaną zgodnie z normami powierzchnia rowów stanowiących odrębną działkę ewidencyjną. Taka natomiast sytuacja występuje w przedmiotowej sprawie. Działki 184 i 1895 obejmują rowy melioracyjne. Nie będą one więc stanowiły gruntów rolniczych uprawnionych do dopłat. Ich powierzchnia nie uprawnia S. B. do otrzymania dopłat.

Dopłaty musza być obliczone z pominięciem tej powierzchni.

Organ I, jak i II instancji przeprowadził postępowanie w zakresie obliczenia powierzchni poszczególnych działek ewidencyjnych celem ustalenia powierzchni uprawnionej do dopłat i w wyniku tego postępowania stwierdzono, że maksymalny PEG dla poszczególnych działek wynosi : działka 186 – 4,43 ha, działka 187 – 3,71 ha, działka 191/3 – 7,50 ha ( maksymalny spójny obszar 7,30 ha ).

Odnośnie działki 186 organy przyjęły powierzchnie 4 ha jako uprawnioną do dopłaty, co wynika z wniosku beneficjenta. We wniosku tym wskazując na powierzchnie zgłoszoną do dopłat odnośnie działki 186 zadeklarował on bowiem powierzchnię 4 ha ( nie 4,43 ha ), a w takim przypadku dopłaty są przyznawane w oparciu o zadeklarowaną powierzchnię upraw. Wynika to z art. 57 ust.2 pkt 1 Rozporządzenia 1122/2009 , który stanowi, że w przypadku wniosków o pomoc w ramach systemów pomocy obszarowej, jeżeli stwierdzony obszar grupy upraw jest większy niż zadeklarowany we wniosku o przyznanie pomocy do obliczenia wykorzystuje się obszar zadeklarowany.

W tej konkretnej sprawie rolnik odnośnie działki 186 zadeklarował powierzchnię 4 ha i taka powierzchnia musi być podstawą do przyznania pomocy. Wskazać przy tym należy ,że działka ta stanowić będzie odrębną działkę rolną , gdyż działka "B " z uwagi na brak jej spójności za taką być uznana nie może. Płatność przyznawana jest w jej ramach jednak na podstawie powierzchni poszczególnych działek.

Nie mogą być kwestionowane powierzchnie dwóch pozostałych działek wchodzących w skład deklarowanej działki rolnej " B".

Dla działki 187 jest to 3,71 ha. Wynika to z dowodu przeprowadzonego w trakcie postępowania odwoławczego – ustalenia powierzchni PEG.

W trakcie postępowania odwoławczego przeprowadzono taki dowód także dla działki 191/3. Według dokonanych obliczeń maksymalna powierzchnia PEG to 7,50 ha, z tym że spójny obszar to 7,30 ha. Jak wynika z rozważań organu II instancji za podstawę przyjęto powierzchnię 7,43 ha, gdyż niespójne części tej działki składały się z dwóch działek o powierzchni 0,13 ha i 0,07 ha. Organy w tym zakresie słusznie wskazały, że powierzchnia odrębnej działki 0,07 ha nie może stanowić podstawy do dokonania płatności , gdyż minimalna powierzchnia działki uprawnionej do dopłat to 0,1 ha ( 10 arów). Ponieważ działka ta nie spełnia tego normatywu nie mogą być do niej przyznane dopłaty. Do otrzymania dopłaty uprawniać więc będzie działka o powierzchni 7,30 ( spójny obszar działki 191/3 ) i działka o powierzchni 0,13 ha jako odrębny obszar, ale spełniający kryteria otrzymania płatności.

Trafnie więc organy przyjęły ,że podstawą otrzymania płatności będzie powierzchnia 4 ha działki 186, 3,71 działki 187 i 7,43 działki 191/3. Razem daje to 15,14 ha i dla tej powierzchni omawianej działki ( oprócz innych powierzchni przy płatnościach bezpośrednich i ONW ) organ przyznał dopłaty.

Pomimo kwestionowania przyjętych przez organy wielkości skarżący nie przedstawił żadnych dowodów dla których Sąd mógłby odrzucić wyliczenia dokonane przez organy. Należy przy tym wskazać na ciężar dowodu w postępowaniu prowadzonym przez Agencję z mocy art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ciężar udowodnienia faktu ciąży na stronie która z niego wywodzi skutki prawne. Podobnie ciężar dowodu ujmuje ustawa z dnia 7 marca 2007 r o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz.U. t.j. 2013 poz. 173 ) w art. 21 ust.3.

Skarżący w trakcie postępowania przez Agencją nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na to, że dokonane ustalenia Agencji w przedmiocie powierzchni działek są nieprawidłowe i nie wskazał jakie powierzchnie są prawidłowe. W związku z tym jego twierdzenia w tym zakresie jako nie poparte dowodami nie mogły być podstawa uwzględniania skargi.

Organy w tym zakresie przeprowadziły pomiary na miejscu, jak także obliczenia na podstawie narzędzi informatycznych z których wyprowadziły wnioski co do powierzchni działek. W ocenie sądu brak jest przeciwdowodów mogących prowadzić do zakwestionowania tych ustaleń.

Faktem jest, że w protokole kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniach 18.07.2014 r – 12.08.2014 r. wskazano powierzchnię działki "B" na 15,91 ha jednak pomiar ten dotyczył całej działki , nie zaś poszczególnych działek ewidencyjnych. Analiza przeprowadzona w II instancji wskazuje natomiast na powierzchnie poszczególnych działek stanowiące podstawę przyznania dopłat.

Ponieważ różnice powierzchni zadeklarowanej do powierzchni uprawnionej dla dopłat mieściły się w przedziale od 3 do 20 procent płatności poszczególnych rodzajów zostały przyznane w pomniejszonej wysokości o dwukrotność stwierdzonej różnicy w oparciu o przepisy na które organy się powołały dla każdej płatności odrębnie. Prawidłowość tych obliczeń nie jest kwestionowana.

Nie jest również kwestionowane pomniejszenie płatności przy użyciu współczynnika korygującego. Sąd zaś uznał w tym zakresie, że jego zastosowanie nie narusza prawa materialnego.

Z tych względów sąd skargi w myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 2012 poz. 270 z zm. ) oddalił.