Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 119/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-11-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 122 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 910
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tj
article: art. 145  par. 1 pkt 1  lit. a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 2 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz (spr.) Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 listopada 2021 roku sprawy ze skargi D. G., Z. W., S. W. wspólników spółki cywilnej P. s.c." S.. Z.. W., D.. G. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K. z dnia [...] października 2020 r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 1, art. 17 ust. 1 i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r, o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2018r. poz. 570), art. 17 pkt. 1, art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 – ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 poz. 256, dalej k.p.a.), po rozpoznaniu odwołania D. G. wspólnika spółki cywilnej P. spółka cywilna [...] z siedzibą w K. , utrzymało w mocy decyzję Burmistrza K. z dnia [...] października 2020r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia.

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Pan S. W., pani D. G. i pan Z. W., wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą: P. s.c., w K. (zwani też dalej łącznie skarżącymi lub stroną), złożyli w dniu [...] września 2020 r. wniosek o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika M. W., realizującego obowiązkowe dokształcanie teoretyczne w Branżowej Szkole I stopnia w K., w zawodzie mechanik pojazdów samochodowych.

Decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] Burmistrz K. odmówił skarżącym przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika (M. W.).

Uzasadniając stanowisko organ wskazał, że aby uzyskać dofinansowanie kosztów kształcenia, pracodawca winien spełnić warunki uregulowane w art. 122 ustawy Prawo oświatowe (Dz.U. z 2020 r., poz. 910, dalej P.o.). Osoba ucząca młodocianego pracownika musi posiadać kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego, a młodociany pracownik powinien ukończyć naukę zawodu i zdać odpowiedni egzamin.

Od [...] września 2019 roku, zgodnie z art. 122 P.o., dofinansowanie przysługuje pracodawcy, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:

a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 1495),

b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy.

Ponadto dofinansowanie przyznawane jest po spełnieniu wszystkich wymogów zawartych w art. 122 ust. 1-2, 7 i 11 ustawy Prawo oświatowe.

Na podstawie przeprowadzonej analizy formalnej tj. złożonego przez pracodawcę wniosku o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika wraz z załączonymi kopiami dokumentów stwierdzono, że pracodawca złożył wniosek o dofinansowanie w ustawowym terminie, tj. 3 miesięcy od dnia zdania egzaminu przez młodocianego pracownika, który w tym przypadku liczy się od dnia [...] września 2020 r. Ww. pracownik zamieszkuje na terenie gminy K.. Pracodawca dołączył również umowę z młodocianym pracownikiem, zawartą na okres od dnia [...].09.2017 r. do [...].08.2020 r., tj. na czas 36 miesięcy.

Zgodnie z art. 122 ust. 11 P.o., pracodawca spełnił również przesłanki w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej, tj. zostały złożone odpowiednie dokumenty, z których wynika, że dofinansowanie udzielane podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą stanowi pomoc de minimis.

Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 1) P.o. i § 2 ust. 1 pkt 1) rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, przygotowanie zawodowe młodocianych prowadził pracodawca - pan Z. W., posiadający kwalifikacje zawodowe mistrza nr [...] oraz przygotowanie pedagogiczne nr [...]. Zgodnie z §10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie praktycznej nauki zawodu są to odpowiednie uprawnienia do praktycznej nauki zawodu. Pracodawca przedłożył zaświadczenie Nr [...] z dnia [...] września 2020 r. wydane przez [...] Izbę Rzemieślniczą potwierdzające, że młodociany pracownik M. W. zdał egzamin w dniu [...] września 2020 r.

W świetle art. 122 ust. 1 pkt 2) Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym od dnia [...] września 2019 roku, warunkiem otrzymania przez rzemieślnika dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, jest zdanie przez pracownika egzaminu czeladniczego.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz.U. z 2018 poz. 1267), rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez:

1) osobę fizyczną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji tej osoby i jej pracy własnej, w imieniu własnym i na rachunek tej osoby - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą. małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców lub

2) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej - jeżeli spełniają oni indywidualnie i łącznie warunki określone w pkt 1, lub

3) spółkę jawną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

4) spółkę komandytową osób fizycznych, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

5) spółkę komandytowo-akcyjną osób fizycznych, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

6) jednoosobową spółkę kapitałową, powstałą na podstawie art. 551 § 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 505) w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną, wykonującego we własnym imieniu działalność gospodarczą, z wykorzystaniem swoich zawodowych kwalifikacji i pracy własnej - jeżeli powstała spółka jest mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

7) spółkę, o której mowa w pkt 3-5, jeżeli działalność gospodarcza jest wykonywana z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, przynajmniej jednego wspólnika i jego pracy własnej, pod warunkiem że pozostałymi wspólnikami są małżonek, wstępni lub zstępni wspólnika, lub

8) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej, jeżeli działalność gospodarcza jest wykonywana z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji przynajmniej jednego wspólnika i jego pracy własnej, pod warunkiem, że pozostałymi wspólnikami są małżonek, wstępni lub zstępni wspólnika oraz wszyscy wspólnicy łącznie są mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.

Przepis art. 73 ust. 10 ustawy z dnia 31 lipca 2019 roku o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1495), wprowadził istotną zmianę w zapisie art. 122 ust.1 pkt 2), który wszedł w życie [...] września 2019 roku. Zgodnie z tym zapisem młodociani, którzy przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy rozpoczęli przygotowanie zawodowe u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy o rzemiośle, który po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stał się rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy o rzemiośle, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, kontynuują to przygotowanie zawodowe oraz zdają egzaminy zgodnie z dotychczasowymi zasadami dotyczącymi młodocianych zatrudnionych u pracodawców niebędących rzemieślnikami.

Wnioskodawca (skarżąca spółka) przedłożył Burmistrzowi K. zaświadczenie wydane przez [...] Izbę Rzemieślniczą potwierdzające, że młodociany pracownik zdał egzamin czeladniczy.

W rozumieniu ustawy o rzemiośle, pracodawca stał się rzemieślnikiem, aczkolwiek powyższy przepis obligował do kontynuacji przygotowania zawodowego oraz zdawania egzaminu przez młodocianego pracownika na dotychczasowych zasadach. W konsekwencji takiego stanu rzeczy młodociany pracownik powinien zdać egzamin zawodowy, a nie egzamin czeladniczy. W ocenie Burmistrza pracodawcy nie należy się dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, bowiem nie zdał on egzaminu zawodowego.

Od powyższej decyzji odwołała się Pani D. G. wspólnik spółki cywilnej uprawniona do reprezentacji spółki, wnosząc o przyznanie wnioskowanego dofinansowania. W odwołaniu wskazano, że wszyscy wspólnicy spółki posiadają odrębne wpisy tytułem prowadzenia działalności, prowadzą firmę rodzinną z wieloletnią tradycją i w swojej firmie kształcą młodocianych pracowników w mechanice pojazdowej.

Opisaną we wstępie decyzją SKO w K. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

SKO stwierdziło, że kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy młodociany pracownik zatrudniony jest u pracodawcy będącego jednocześnie rzemieślnikiem czy też nie, oraz czy młodociany pracownik w związku z tym zdał egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy o rzemiośle czy egzamin zawodowy.

Kolegium wskazało, że zasadnie Burmistrz zwrócił uwagę na zmianę art. 2 ust. 1 ustawy o rzemiośle oraz przepisy przejściowe ustawy z dnia z dnia [...] lipca 2019r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych. Wynika z nich bowiem, że młodociani, którzy przed dniem wejścia wżycie niniejszej ustawy rozpoczęli przygotowanie zawodowe u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy zmienianej w art. 6, w brzmieniu dotychczasowym, który po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stał się rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy zmienianej w art. 6, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, kontynuują to przygotowanie zawodowe oraz zdają egzaminy zgodnie z dotychczasowymi zasadami dotyczącymi młodocianych zatrudnionych u pracodawców niebędących rzemieślnikami. Wobec tego skoro M. W. rozpoczął przygotowanie zawodowe przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a jego pracodawca dopiero po dniu wejściu w życie ustawy stał się rzemieślnikiem, to winien zdać egzamin zawodowy, a nie egzamin czeladniczy.

W skardze do WSA S. W., D. G. i Z. W., wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą: P. S.C., w K. podali, ze zaskarżają decyzję SKO w całości i wnoszą o jej uchylenie.

W ocenie skarżących organ dopuścił się naruszenia art. 122 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 122 ust. 7 pkt 3 Prawa oświatowego oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. 2018 r. poz. 2010, ze zmianami) poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunek zdania egzaminu określony w art. 122 ust. 1 P.o. nie został spełniony. Ponadto naruszono art. 6 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji bowiem nie zastosowano przepisów korzystniejszych dla strony skarżącej.

W skardze podano, że stanowisko organu co do konieczności odbycia egzaminu zawodowego jest błędne. Wskazali, że dwóch wspólników legitymuje się dyplomami mistrzowskimi, a sama spółka jest przedsiębiorcą będącym rzemieślnikiem.

W odpowiedzi na skargę spółka wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.

Kontroli Sądu poddano decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza K. z dnia [...] października 2020 r., nr [...], o odmowie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika M. W., po rozpoznaniu wniosku złożonego w dniu [...] września 2020 r. przez P. spółka cywilna [...] z siedzibą w K. .

Z akt sprawy wynika, że z młodocianym pracownikiem została zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego w okresie od dnia [...] września 2017 r. do [...] sierpnia 2020 r. (36 miesięcy). W umowie wskazano, że nauka zawodu przez M. W. odbywać się będzie pod nadzorem Pana Z. W. legitymującego się: dyplomem mistrza w rzemiośle mechanika pojazdowa (k. 8). Z. W. posiada zaświadczenie o ukończeniu kursu pedagogicznego (k.6). W dniu [...] września 2020r. młodociany pracownik zdał egzamin czeladniczy w rzemiośle (zawodzie) mechanik pojazdów samochodowych przed Komisją Egzaminacyjną [...] Izby Rzemieślniczej. Spółka- jako pracodawca złożyła w dniu [...] września 2020 r. wniosek o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

W sprawie organy obu instancji rozważały kwestię uznania P. " spółka cywilna [...] za rzemieślnika. W ocenie organów powyższe ustalenie determinowało kwestię zasad odbywania przygotowania zawodowego i rodzaju egzaminu do jakiego powinien podejść młodociany pracownik. Organy uznały, że skarżąca spółka w dacie zawarcia umowy o pracę nie była rzemieślnikiem. Nawet jeśli przymiot rzemieślnika zyskała w wyniku nowelizacji ustawy o rzemiośle, to i tak uczeń zatrudniony w celu przygotowania zawodowego winien złożyć egzamin zawodowy, a nie czeladniczy, co przekładało się na możliwość otrzymania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Wychodząc od analizy przepisów Prawa oświatowego należy wskazać, że do dnia [...] sierpnia 2019 r. (Dz. U. z 2019 r., poz. 1148) istotny dla niniejszej sprawy przepis art. 122 ust. 1 tej ustawy miał następujące brzmienie:

Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.

Przepisami regulującymi kwestie egzaminu były przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2010) w brzmieniu obowiązującym od [...] października 2018 r. do [...] sierpnia 2019 r. Przepis § 11 ust. 2 rozporządzenia stanowił, że młodociany zatrudniony u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem dokształcający się w branżowej szkole I stopnia zdaje egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie z zakresu kwalifikacji wyodrębnionej w tym zawodzie, zgodnie z przepisami w sprawie szczegółowych warunków i sposobu przeprowadzania egzaminu potwierdzającego kwalifikacjew zawodzie. Z kolei z ust. 4 wynika, że młodociany zatrudniony u pracodawcy będącego rzemieślnikiem zdaje egzamin kwalifikacyjny na tytuł czeladnika przeprowadzany przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych, zgodnie z przepisami w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych.

Na mocy art. 1 pkt 55 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2245) przepis art. 122 Prawa oświatowego zyskał następujące brzmienie:

Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:

a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267 i 2245 oraz z 2019 r., poz. 1495),

b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy.

W ślad za nowelizacją Prawa oświatowego dokonano nowelizacji rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania. W obecnym brzmieniu § 11 ust. 2 stanowi, że młodociany zatrudniony u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem dokształcający się w branżowej szkole I stopnia zdaje egzamin zawodowy, zgodnie z przepisami rozdziału 3b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2019 r. poz. 1481). W myśl z kolei ust. 4, młodociany zatrudniony u pracodawcy będącego rzemieślnikiem zdaje egzamin kwalifikacyjny na tytuł czeladnika przeprowadzany przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych, zgodnie z przepisami w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych.

Treść powołanych wyżej przepisów prowadzi do wniosku, że dla uzyskania dofinansowania kosztów kształcenia niezbędnym jest, by pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiadała kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania. Ten warunek się nie zmienił w wyniku nowelizacji przepisów i poza sporem było to, że przygotowanie zawodowe prowadziła osoba spełniająca wymogi do prowadzenia przygotowania zawodowego.

Drugim warunkiem uzyskania dofinansowania jest zdanie przez młodocianego właściwego egzaminu – zawodowego bądź rzemieślniczego, właściwego ze względu na to, czy odbywa przygotowanie zawodowe u odpowiednio nie-rzemieślnika, bądź rzemieślnika.

W ocenie Sądu co do definicji rzemieślnika odnieść się należy do art. 2 ustawy o rzemiośle. Według art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia umowy o pracę i do [...] grudnia 2019 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. ,poz. 1285 ze zm.) rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez:

1) osobę fizyczną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji tej osoby i jej pracy własnej, w imieniu własnym i na rachunek tej osoby - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej lub

2) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej - jeżeli spełniają oni indywidualnie i łącznie warunki określone w pkt 1.

W myśl z kolei ust. 6, rzemieślnikiem jest osoba, o której mowa w ust. 1.

Aktualnie, czyli w momencie przystąpienia młodocianego pracownika do egzaminu, przepis art. 2 ust. 1 ustawy o rzemiośle brzmi:

1. Rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez:

1) osobę fizyczną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji tej osoby i jej pracy własnej, w imieniu własnym i na rachunek tej osoby - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców lub

2) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej - jeżeli spełniają oni indywidualnie i łącznie warunki określone w pkt 1, lub

3) spółkę jawną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

4) spółkę komandytową osób fizycznych, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

5) spółkę komandytowo-akcyjną osób fizycznych, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, wszystkich wspólników i ich pracy własnej - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

6) jednoosobową spółkę kapitałową, powstałą na podstawie art. 551 § 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1526) w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną, wykonującego we własnym imieniu działalność gospodarczą, z wykorzystaniem swoich zawodowych kwalifikacji i pracy własnej - jeżeli powstała spółka jest mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub

7) spółkę, o której mowa w pkt 3-5, jeżeli działalność gospodarcza jest wykonywana z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 lub 3, przynajmniej jednego wspólnika i jego pracy własnej, pod warunkiem że pozostałymi wspólnikami są małżonek, wstępni lub zstępni wspólnika, lub

8) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej, jeżeli działalność gospodarcza jest wykonywana z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji przynajmniej jednego wspólnika i jego pracy własnej, pod warunkiem, że pozostałymi wspólnikami są małżonek, wstępni lub zstępni wspólnika oraz wszyscy wspólnicy łącznie są mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.

Zdaniem organów skarżąca spółka nabyła status rzemieślnika dopiero w świetle znowelizowanych przepisów (prawdopodobnie dlatego, że jeden wspólników - D. G. - nie posiada zawodowych kwalifikacji rzemieślnika i jest spokrewniona z pozostałymi wspólnikami).

Następnie organy wskazały, że przepis art. 73 ust. 10 ustawy z dnia 31 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustawy w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1495,) stanowi, że młodociani, którzy przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy rozpoczęli przygotowanie zawodowe u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy zmienianej w art. 6, w brzmieniu dotychczasowym, który po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stał się rzemieślnikiem w rozumieniu art. 2 ustawy zmienianej w art. 6, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, kontynuują to przygotowanie zawodowe oraz zdają egzaminy zgodnie z dotychczasowymi zasadami dotyczącymi młodocianych zatrudnionych u pracodawców niebędących rzemieślnikami. A skoro tak, to młodociany w niniejszej sprawie winien zdać egzamin zawodowy, a nie rzemieślniczy, bowiem rozpoczął naukę zawodu u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem.

Należy jednak zwrócić uwagę, że ww. przepis nie zmienił zasad przyznawania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, uregulowanych w art. 122 ust. 1 P.o. Jakkolwiek stanowi o kontynuacji zasad kształcenia i zasad zdawania egzaminu, to jednak nie dotyczy przesłanek przyznania dofinansowania kosztów kształcenia w taki sposób, jak chce tego organ. Przepis ten bowiem przewiduje kontynuację zasad kształcenia, a nie zasad przyznawania dofinansowania. Z przepisu tego nie wynika odwołanie do art. 122 Prawa oświatowego, który reguluje warunki przyznania dofinansowania. Przepis art. 73 ust. 10 ustawy nowelizującej nie wskazuje również daty, z którą podmioty niebędące rzemieślnikami zyskują taki przymiot. W konsekwencji nie wskazuje, że pracodawca niebędący rzemieślnikiem przed nowelizacją pozostaje tym nie-rzemieślnikiem do czasu zakończenia kształcenia młodocianego. A skoro tak, to przymiot rzemieślnika z dniem wejścia w życie nowelizacji art. 2 ustawy o rzemiośle nabyły wszystkie podmioty wymienione w znowelizowanym przepisie (tak WSA w Gliwicach w wyroku III SA/Gl 369/21 z dnia 8 lipca 2021 r., CBOSA).

W ocenie Sądu w dacie złożenia egzaminu przez M. W. skarżąca spółka posiadała już status rzemieślnika, co prowadzi do wniosku, że jej uczeń powinien przystąpić do egzaminu czeladniczego- tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Skoro więc szkolenie M. W. prowadziła osoba prowadząca zakład, posiadająca kwalifikacje pedagogiczne i zawodowe (tytuł mistrza)- wspólnik spółki Z. W., a uczeń ukończył naukę zawodu i zdał egzamin, to skarżącej przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Nieprawidłowe było więc stanowisko organów, że uczeń powinien zdawać egzamin zawodowy. Jak już wcześniej wskazano brzmienie art. 122 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe uległo zmianie z dniem [...] września 2019 r., czyli z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia [...] listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 2245), która nie zawiera przepisów przejściowych. Oznacza to, że zgodnie z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 6 k.p.a., organy obu instancji, wydając decyzję odpowiednio [...] października 2020 r. i [...] grudnia 2020 r. powinny były uwzględnić zmianę stanu prawnego i zastosować nowe przepisy, które w tym wypadku były względniejsze dla skarżącej. Brak było przy tym podstaw do odwoływania się do art. 73 ust. 10 ustawy nowelizującej i na tej podstawie odmowy skarżącej dofinansowania.

W ocenie Sądu organy obu instancji dopuściły się naruszenia prawa materialnego: art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 i 7 ustawy o rzemiośle w zw. z art. 73 ust. 10 ustawy nowelizującej ustawę o rzemiośle poprzez ich błędną wykładnię.

Biorąc pod uwagę rozważania zawarte w niniejszym wyroku, organ ponownie rozpozna wniosek skarżącej spółki w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzająca ją decyzję Burmistrza K., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. o czym orzeczono w pkt I wyroku. Natomiast w pkt II wyroku Sąd, na podstawie art. 200 P.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania, na które składał się uiszczony wpis (200 zł).

Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 P.p.s.a.