Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 529/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Lotnicze prawo
Inne
Zagospodarowanie przestrzenne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 5, art. 93 ust. 2, art. 93 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 959
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 7 września 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Jan Szuma (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 roku sprawy ze skargi M. A. na opinię Burmistrza Miasta z dnia 31 stycznia 2017 roku Nr [...] w przedmiocie lokalizacji lądowiska I. uchyla zaskarżoną opinię, II. zasądza od Burmistrza Miasta na rzecz skarżącej M. A. kwotę [...]- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest opinia Burmistrza Miasta (zwanego dalej "Burmistrzem") z dnia 31 stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska dla helikoptera.

Wymieniony akt wydano w następujących okolicznościach.

Pismem z dnia 4 stycznia 2017 r. M. A., działając w oparciu o rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lipca 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz. U. poz. 795; zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie ewidencji lądowisk"), zwróciła się o wyrażenie pozytywnej opinii o lokalizacji lądowiska dla helikoptera planowanego na zaznaczonej części działki nr [...], arkusz 5, obręb 5 J., gmina S. – w zakresie wymienionym przez rozporządzenie – to jest co do zgodności z ustaleniami polityki przestrzennej gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku, gdy obowiązuje on na terenie, na którym jest planowane lądowisko oraz możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska. M. A. wyjaśniła dodatkowo, że planowane lądowisko ma mieć wielkość 15 m x 15 m i ma służyć wyłącznie do celów prywatnych dla mieszkańca zabudowy rezydencjonalnej określonej w studium. Używane będzie przez jeden helikopter typu Robinson 66 do lotów nie częściej niż 2 razy w tygodniu – 1 start i 1 lądowanie w ciągu dnia (k. 19 akt administracyjnych). Wraz z wnioskiem przedłożono załącznik graficzny przedstawiający projektowane miejsce położenia lądowiska (k. 20 akt administracyjnych).

Opinią z dnia 31 stycznia 2017 r., będącą przedmiotem zaskarżenia Burmistrz, powołując się na art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej "K.p.a.") oraz rozporządzenie w sprawie ewidencji lądowisk negatywnie zaopiniował możliwość wykorzystania działki nr [...] na cele lądowiska dla helikoptera.

Motywując swoje stanowisko organ przytoczył treść § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk, a następnie poinformował, że w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy S., zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia 29 marca 2011 r., część działki nr [...] w J., na której znajduje się lokalizacja lądowiska dla helikoptera, stanowi tereny dla funkcji mieszkaniowej (M), oznaczone w tekście studium jak i na załączniku graficznym symbolem [...] Organ wskazał dalej, że dla tych terenów ustala się warunki dodatkowe dla miejscowych planów ustalając funkcję dominującą jako zabudowa rezydencjonalna. Przewiduje się także następujące ustalenia: na nowych terenach wyznaczonych pod zabudowę zakazuje się lokalizowania w pasie terenu o szerokości 10 m od granicy lasu, obiektów budowlanych, infrastruktury technicznej i ogrodzeń oraz pozostawienie tego pasa nieużytkowanego; linia zabudowy od granicy lasu powinna znaleźć się w odległości zgodnej z aktualnymi wymaganiami prawa budowlanego; dopuszcza się zabudowę inną niż jednorodzinna (np. dom zamieszkania zbiorowego), pod warunkiem nawiązania do architektury wiejskiej regionu.

Burmistrz wyjaśnił następnie, że studium zatwierdzone uchwałą nr [...] nie stanowi prawa miejscowego, a jego ustalenia nie zawierają zapisów o możliwości realizacji lądowiska dla helikoptera na terenie części działki nr [...]. Z kolei część działki [...] nie jest objęta żadnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Plan ogólny dla tego terenu przestał obowiązywać 1 stycznia 2003 r.

W konkluzji Burmistrz stwierdził, że "niniejsza opinia negatywnie odnosi się do możliwości wykorzystania terenu części działki nr geod. [...] położonej w miejscowości J. na cele lądowiska dla helikoptera".

Opinię z dnia 31 stycznia 2017 r. wnioskodawczyni odebrała osobiście w dniu 13 lutego 2017 r.

Dnia 24 lutego 2017 r. M. A. złożyła w organie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w oparciu o art. 52 § 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej "P.p.s.a."). Wskazała, że zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk składający wniosek o wpis lądowiska przedkłada między innymi pozytywną opinię właściwej miejscowo gminy. Zakres opinii określony został w § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia. M. A. wyjaśniła dalej, że kwestionowana przez nią opinia nie spełnia wymagań określonych w powołanym przepisie. Zaakcentowała ona, że organ oparł stanowisko na stwierdzeniu, iż studium nie przewiduje możliwości realizacji lądowiska dla helikoptera. Skarżąca podkreśliła jednak, że zarazem studium przewiduje dla jej działki zabudowę rezydencjonalną. Studium jest aktem bardziej ogólnym aniżeli plan miejscowy i wyznacza kierunki, jakie musi realizować plan. Nie musi więc określać szczegółowo każdej inwestycji. Kontynuując tok argumentacji M. A. wyjaśniła, że jej zdaniem studium przewidując zabudowę rezydencjonalną wymaga, aby taka zabudowa została zachowana. Ta jednak oznacza zabudowę o reprezentacyjnej formie i kompozycji architektury obiektów oraz pozostałych elementów zagospodarowania, charakteryzującej się sytuowaniem obiektu mieszkalnego w głębi działki budowlanej, poprzedzonego placem lub utworzonym przez oficyny dziedzińcem. Według M. A. już z samej nazwy "zabudowa rezydencjonalna" przewiduje bogatszą infrastrukturę i niekonwencjonalne rozwiązania w porównaniu z typową zabudową mieszkaniową jednorodzinną. Studium nie określa choćby, czy w skład zabudowy rezydencjonalnej może wchodzić lądowisko dla helikoptera, tak jak nie określa, czy można zbudować basen, korty tenisowe, czy plac zabaw.

Skarżąca podkreśliła, że lądowisko, które zamierza wpisać do ewidencji lądowisk, nie jest przedsięwzięciem komercyjnym, żadną formą usług, ani nie ma mieć charakteru ogólnodostępnego. Służyć ma wyłącznie mieszkańcom zabudowy rezydencjonalnej, która będzie na tym terenie zrealizowana i przewidywane jest tylko i wyłącznie na potrzeby prywatne.

W ocenie M. A. oczywistym jest, że studium nie przewiduje lądowiska dla helikoptera, co jednak nie oznacza, że nie może być ono dopuszczone na obszarze zabudowy rezydencjonalnej. Według skarżącej studium przewidywałoby możliwość posadowienia lądowiska dla helikopterów tylko wtedy, gdyby miało ono charakter lotniska, ogólnodostępnego dla ludności.

Końcowo M. A. dodała, że opinia z dnia 31 stycznia 2017 r. nie zawiera stanowiska w odniesieniu do § 2 ust. 3 pkt 3 lit. c rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk w zakresie możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska dla helikoptera.

Pismem z dnia 24 marca 2017 r. Burmistrz odpowiedział na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Skargę na opinię z dnia 31 stycznia 2017 r., nr [...] złożyła M. A.. Zarzuciła w niej naruszenie § 2 ust. 3 pkt 3 lit. a rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk w zw. z uchwałą Rady Miejskiej w S. nr [...] poprzez nieuwzględnienie, że lądowisko dla helikoptera dla celów prywatnych jest zgodne z ustaleniami polityki przestrzennego gminy zapisanymi w studium oraz naruszenie § 2 ust. 3 pkt 3 lit. c tegoż rozporządzenia poprzez brak uzasadnienia zajętego stanowiska, czego nie można uznać za wyrażenie opinii w sprawie, która powinna mieć charakter merytoryczny i dotyczyć możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska.

Wskazując na powyższe M. A. wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W motywach skargi M. A. powtórzyła argumentację zawartą w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Dodatkowo wyjaśniła natomiast, że studium zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (ustawa z dnia 27 marca 2003 r., której tekst jednolity obecnie opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 1073 – uw. Sądu; dalej "u.p.z.p.") uchwalane jest dla określenia polityki przestrzennej gminy, w tym lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego. Określa ono kierunki zmian w strukturze przestrzennego gminy oraz w przeznaczeniu terenów oraz kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny przeznaczone pod zabudowę oraz tereny wyłączone spod zabudowy). Zdaniem skarżącej jest to więc akt ogólny, w swej treści mający na celu wskazanie kierunków dla szczegółowego określania zagospodarowania przestrzeni, co następuje w planach miejscowych. Co więcej, studium nie może określać przeznaczenia terenów w stopniu zastrzeżonym w art. 15 ust. 2 u.p.z.p. dla planu miejscowego. Tymczasem to w planie tym określa się obowiązkowe szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy a także zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. M. A. stwierdziła więc, że studium Gminy S. nie mogło określać ustaleń odnośnie zakazu lokalizacji prywatnego lądowiska dla helikoptera. Z kolei brak postanowień w tej kwestii nie może być równoznaczny z zakazem lokalizacji takiego obiektu.

W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie. Powtórzył dotychczasową argumentację, jednocześnie dodając, że planowane zamierzenie nie jest zgodne z polityką przestrzenną gminy określoną w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań należy zauważyć, iż sprawy dotyczące ewidencjonowania lądowisk regulowane są przede wszystkim w art. 93 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 959; dalej "P.l."). W myśl art. 93 ust. 2 cyt. ustawy lądowiska podlegają wpisowi do ewidencji lądowisk, prowadzonej przez Prezesa Urzędu, na wniosek zgłaszającego lądowisko posiadającego zgodę posiadacza nieruchomości, na której znajduje się lądowisko, po uzyskaniu pozytywnej opinii instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego i właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta).

Zgodnie z kolei z art. 2 pkt. 5 P.l. w rozumieniu przepisów ustawy lądowiskiem jest obszar na lądzie, wodzie lub innej powierzchni, który może być w całości lub w części wykorzystywany do startów i lądowań naziemnego lub nawodnego ruchu statków powietrznych.

Powołane przepisy nie precyzują jak należy kwalifikować formę działania administracji polegającą na wydaniu przez organ gminy pozytywnej opinii, o jakiej mowa w ustawie. Kwestia ta jednakże była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Rozstrzygając podobną sprawę, w uprzednio obowiązującym stanie prawnym Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2/11 stwierdził, że "opinie na płaszczyźnie prawnej mają bardzo zróżnicowany charakter, nie muszą przyjmować formy decyzji ani postanowienia, jeśli taka forma nie wynika wprost z ustawy. Opinie organów administracji publicznej wymagane przepisami prawa mają natomiast zawsze charakter aktu prawnego. Jeśli wykładnia językowa powołanego przepisu art. 93 ust. 2 Prawa lotniczego i § 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury [przepis ówczesnego rozporządzenia wykonawczego – uw. Sądu] nie pozwala na określenie charakteru wymaganego aktu, to należy zastosować inne metody wykładni, w tym przypadku metodę wykładni systemowej. Przepis art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. wyznaczając zakres kognicji sądów administracyjnych, poddaje kontroli. [...] Daje zatem podstawę do uznania, że niezależnie od tego czy taka "opinia" przyjmie postać pisma, zgody lub innego dokumentu, to mieści się ona w zakresie przedmiotowym wyznaczonym tym przepisem. Taki akt podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na zasadach określonych w przepisach art. 50 - 57 P.p.s.a. Wynik zastosowania wykładni systemowej nie jest w sprzeczności z wykładnią językową ...".

W ocenie obecnie orzekającego składu Sądu cytowane wyżej stanowisko – w świetle powołanych przepisów – znajduje zastosowanie na gruncie rozpatrywanej sprawy i należy je podzielić.

Powołany § 6 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego z 2004 r. nadał owej pozytywnej opinii charakter aktu z zakresu administracji publicznej, podlegającego kontroli sądów administracyjnych. Należy mieć na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny rozważania swe, co do tego jakiego rodzaju dokument miał na myśli prawodawca konstruując wówczas obowiązujący przepis § 6 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz.U. Nr 118, poz. 1238), odniósł się do poprzednio obowiązującego rozporządzenia wykonawczego w tym przedmiocie z 2004 r. Nie zmienia to jednak faktu, że przytoczone uwagi i wnioski, co do prawidłowej interpretacji charakteru prawnego owej opinii pozostają nadal aktualne także w obecnym stanie prawnym.

Aktualnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lipca 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz. U. z 2013 r., poz. 795) w § 2 ust. 3. pkt 3 stanowi, że "zgłaszający lądowisko do wniosku (...) powinien dołączyć: [...] pozytywną opinię właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta) w zakresie: a) zgodności z ustaleniami polityki przestrzennej gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, b) zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku, gdy obowiązuje on na terenie, na którym jest planowane lądowisko, c) możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska".

Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że również w obecnie obowiązującym stanie prawnym, jako zakres omawianej opinii wskazuje się m. in. przedstawienie możliwości wykorzystania danego terenu na cele lądowiska. Po zmianie regulacji prawnej w związku z wejściem w życie rozporządzenia z 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk, opinia właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta) nadal ma zatem charakter aktu z zakresu administracji publicznej, podlegającego zaskarżeniu do sądu administracyjnego na zasadach określonych w przepisach art. 50 - 57 P.p.s.a.

Przystępując do dalszych rozważań merytorycznych Sąd wyjaśnia na wstępie, że opinia, o której mowa w art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk należy do szczególnych aktów administracyjnych. Specyfika tych aktów polega na tym, że ich wydanie nie następuje w standardowej, sformalizowanej procedurze, np. według przepisów K.p.a., czy Ordynacji podatkowej, ale wyłącznie na podstawie regulacji prawnych bezpośrednio z nimi związanych. Kontrola sądowa tego rodzaju aktów (dopuszczalna w oparciu o art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. – o czym wyżej) wiąże się niekiedy z pewnymi trudnościami, których źródłem jest deficyt norm proceduralnych. Deficyt taki ujawnia się także w niniejszej sprawie. Z powołanych art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk wynika jedynie, że organ gminy wydaje "opinię", przy czym prawodawca – poza wskazaniem elementów treściowych o charakterze merytorycznym (§ 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia) – ani słowem nie precyzuje jaką postać powinna mieć owa opinia, a przede wszystkim, czy dla jej prawidłowości wystarczające jest powołanie się przez organ gminy tylko na relewantny akt z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, czy powinno to być rozstrzygnięcie opierające się na analizie indywidualnego przypadku umotywowanego uzasadnieniem.

Choć ani skarżący, ani organ sporu między nimi w ten sposób nie definiują, to nie ulega wątpliwości, iż sprzeczność ich stanowisk wynika przede wszystkim z odmiennego postrzegania opinii z art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk. Zdaniem Burmistrza negatywna opinia w sprawie lokalizacji lądowiska opierać się może wyłącznie na przywołaniu treści studium, z kolei z argumentacji M. A. można wywieść, że zadaniem organu jest wnikliwa i indywidualna analiza propozycji lokalizacji lądowiska o konkretnych parametrach i dopiero na jej podstawie może być wydana opinia.

Odnosząc się do powyższego Sąd zwraca uwagę, że wykładnia art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk i ustalenie jaki charakter powinna mieć opinia o lokalizacji lądowiska powinna uwzględniać przede wszystkim kontekst systemowy. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się – z czym Sąd w obecnym składzie się zgadza – nie tyle przepis szczególny, ale już sam "wymóg działania na podstawie prawa, w połączeniu z zasadą zaufania, rodzi po stronie organów władzy publicznej obowiązek motywowania jej rozstrzygnięć" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 410/06, ONSAiWSA 2007, nr 2, poz. 48). Stanowisko to opiera się na założeniu, że nie można twierdzić o działaniu administracji na podstawie prawa, jeżeli przesłanki podejmowanych przez nie rozstrzygnięć będą uchylały się spod kontroli.

Odnosząc powyższe bezpośrednio do treści art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk podkreślić należy z całą stanowczością, że w przepisach tych mowa jest o "opinii" o zgodności z aktami z zakresu planowania przestrzennego, a nie o zaświadczeniu. Trzeba przyjąć, iż jest to forma wprowadzona przez prawodawcę świadomie, tym bardziej, że w systemie prawa istnieje zbliżona instytucja, którą możne przeciwstawić tego rodzaju opinii, mianowicie instytucja "zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" zawarta w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 1332) (art. 48 ust. 3 pkt 1). Nie ulega wątpliwości, że w tym ostatnim przypadku mamy do czynienia z prostym "urzędowym potwierdzeniem" (zob. art. 217 § 2 pkt 1 K.p.a.) zgodności inwestycji z treścią planu miejscowego. W art. 93 ust. 3 P.l. oraz § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk prawodawca stanowi o "opinii" w zakresie zgodności z aktami planowania przestrzennego, co wskazuje na szersze kompetencje a zarazem obowiązki organu dotyczące indywidualnej oceny konkretnej lokalizacji lądowiska. Co więcej rozważana opinia dotyczyć może nie tyle planu miejscowego (gdzie ustalenie kwestii możliwości lokalizacji lądowiska w niektórych przypadkach może być ułatwione w zależności od ustaleń szczegółowych aktu prawa miejscowego), ale także – jak w niniejszej sprawie – studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, a więc znacznie bardziej ogólnego aktu polityki przestrzennej.

W opinii z dnia 31 stycznia 2017 r., nr [...] ocena wniosku i wypowiedź Burmistrza opiera się na założeniu, że skoro w studium działka nr [...] znajduje się na obszarze objętym symbolem [...] oznaczającym zabudowę rezydencjonalną, a ponadto studium nie przewiduje możliwości lokalizacji lądowisk, to wynika z tego prosty wniosek, że lokalizacja lądowiska jest niedopuszczalna.

W ocenie Sądu rozważania Burmistrza są niewystarczające. Po pierwsze podkreślić należy, o czym wspomniano już wyżej, że w niniejszej sprawie opinia dotyczy zgodności lokalizacji "z ustaleniami polityki przestrzennej gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy", a nie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Należy więc przyznać racje M. A., że skoro studium jest aktem na tyle ogólnym, to nie sposób zakładać, że będzie ono zawierało ustalenia dla każdego szczególnego rodzaju sposobu zagospodarowania, który może powstać na jego obszarze, w tym między innymi takich miejsc jak lądowiska dla helikopterów. Za zbyt ograniczoną należy zatem uznać opinię organu z § 2 ust. 3 pkt 3 lit. b rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk sprowadzającą się do stwierdzenia, że dany teren przeznaczony jest pod określoną (inną) funkcję, a "lądowisko na danym terenie nie jest przewidziane". Sąd stoi na stanowisku, że w przypadku dokonywania przez organ oceny zgodności lokalizacji lądowiska z ustaleniami polityki przestrzennej należy więc badać ewentualną dopuszczalność lokalizacji lądowiska o konkretnych parametrach, w kontekście uwarunkowań lokalnych przewidzianych w studium gminnym, przy założeniu, że samo ogólne przeznaczenie terenu w studium na cele inne, aniżeli lotnicze, nie może automatycznie być uznane za przesądzające.

Dopowiedzieć w tym miejscu należy, że założenie, iż opinia § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk może sprowadzać się do prostego zacytowania i powielenia ustaleń studium bądź planu, podważałoby sens takiej opinii. W takim przypadku udział organu gminy jawiłby się jako zbędny.

Jeszcze raz pokreślić też trzeba, że lądowisko to "obszar" na lądzie, wodzie lub innej powierzchni, który może być w całości lub w części wykorzystywany do startów i lądowań naziemnego lub nawodnego ruchu statków powietrznych. Lądowisko nie jest więc obiektem, a z tego powodu z reguły nie przewiduje się go wprost ani w planach ani w studiach (zob. niżej). Lądowisko należy odróżnić od lotniska. To pierwsze nie służy obsłudze ruchu lotniczego, nie jest inwestycją celu publicznego (zob. a contrario art. 93 ust. 4-6 P.l. i art. 6 pkt 1b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Dz. U. z 2016 r., poz. 2147) i nie wymaga uzyskania stosownych decyzji z zakresu zagospodarowania przestrzennego (por. art. 55 ust. 3 pkt 2 i art. 93 P.l., zob. uzasadnienie przywołanego wyżej wyroku II OSK 2/11). To wszystko przemawia za stanowiskiem, iż przez pryzmat § 2 ust. 3 pkt 3 lit. b rozporządzenia w sprawie ewidencji lądowisk lokalizację lądowiska postrzegać należy nie jako lokalizację obiektu budowlanego o określonej funkcji, ale jako miejsce, w którym ewentualnie można dopuścić starty i lądowania statków powietrznych. W ocenie Sądu nie można więc wykluczyć, że wyznaczenie takiego miejsca będzie w niektórych przypadkach możliwe na terenach zasadniczo przeznaczonych pod inne funkcje w aktach z zakresu planowania przestrzennego. Aby o tym przesądzić organ powinien jednak wnikliwie ocenić wniosek osoby zamierzającej lokalizować lądowisko i wypowiedzieć się co do uwarunkowań przestrzennych określonych dla danego terenu. Należy przy tym uwzględnić parametry lądowiska, statków powietrznych dopuszczonych do startowania i lądowania na nim, a także charakterystykę samego miejsca jego położenia względem granic działki (nieruchomości) wnioskodawcy, otaczającej zabudowy, jej rodzaju, itp.

Sąd podkreśla przy tym, że formułując powyższe wskazania nie czyni żadnej sugestii dotyczącej dopuszczalności bądź niedopuszczalności lokalizacji lądowiska proponowanego przez M. A. we wskazanym przez nią miejscu. Niniejszy wyrok akcentuje jedynie fakt, że opinia Burmistrza z dnia 31 stycznia 2017 r. została niewystarczająco umotywowana, przez co uchyla się ona spod merytorycznej kontroli.

Pomocniczo i zupełnie na marginesie sprawy Sąd wskazuje, że z publicznie dostępnych dokumentów, w tym znanych Sądowi z urzędu studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin wynika, że regułą jest, iż lądowiska dla helikopterów nie są wprost przewidziane w ich treści, natomiast dość powszechnie w praktyce są one lokalizowane w większych miastach. Przykładowo lądowiska wymienione w udostępnionym publicznie (publ. ulc.gov.pl) wykazie lądowisk wpisanych do ewidencji lądowisk na dzień 8 sierpnia 2017 r. i występujące w graniach Miasta P. nie zostały przewidziane w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta P. z 2008 r. (opubl. mpu.pl/studium2008/studium), które obowiązywało w czasie, gdy powstawały.

Sąd sygnalizuje także, że z dostępnych publicznie orzeczeń sądowych (zob. np. wyrok z dnia 5 lutego 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2288/13) wynika, iż w sprawach dotyczących lokalizacji lądowisk rysuje się praktyka (zdaniem Sądu prawidłowa) poprzedzania tych opinii wnikliwszym rozpoznaniem przez organ gminy umiejscowienia konkretnego lądowiska w danych warunkach przestrzennych.

Mając to wszystko na uwadze Sąd na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. uchylił zaskarżoną opinię. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a., a na zasądzone koszty złożyły się: wpis w wysokości [...] zł, opłata od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie radcy prawnego będącego pełnomocnikiem skarżącej w wysokości [...] zł (stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Dz. U. poz. 1804).