Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1517/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: Art. 7 , art. 9
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 145 par. 1  lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: Art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2017 r. sprawy ze skargi U. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję w części odmowy przyznania świadczenia wychowawczego


UZASADNIENIE

Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 K.p.a. w związku z art. 2 pkt 1, pkt 2, pkt 4, pkt 5, pkt 11, pkt 12, pkt 16, art. 4, art. 5 ust. 1, ust. 3, art. 10 ust. 1, ust. 2, art. 13, art. 27 ust. 3, art. 28, art. 48, art. 49 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci oraz rozporządzenia Ministra Rodziny Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze odmówił przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko – M. Ż. na okres 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r. i przyznał U. Ż.:

1/ świadczenie wychowawcze na dziecko – M. Ż. w kwocie 500 zł na okres 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r.;

2/ świadczenie wychowawcze na dziecko T. Ż., w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że rodzina wnioskodawczyni składa się z 5 osób, a dochód rodziny w roku 2014 r. po uwzględnieniu dochodu utraconego oraz uzyskanego wynosi 937,01 zł na osobę, a więc przekracza kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Mąż wnioskodawczyni wyrejestrował działalność gospodarczą w dniu 18 sierpnia 2014 r., natomiast sprzedaży samochodu dokonał w dniu 22 września 2014 r. i wykazał ją jako dochód w Pit-36 w kategorii dochodów inne. Jednocześnie nie wykazał on innych dochodów z działalności gospodarczej, które mogłyby podlegać utraceniu zgodnie ze spisem dochodów utraconych ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Spieniężenie majątku nie figuruje w katalogu dochodów utraconych i jest doliczane jako dochód rodziny w roku bazowym.

Od tej decyzji odwołanie wniosła U. Ż. podnosząc, że w sierpniu 2014 r. wyrejestrowana została działalność gospodarcza, a w miesiącu wrześniu 2014 r. został sprzedany samochód ciężarowy, który był ujęty w środkach trwałych firmy. Dochód w kwocie 7500 zł brutto został wpisany w rozliczeniu rocznym za 2014 r. do Urzędu Skarbowego w pozycji inne źródła – PIT 36, gdyż zgodnie wytycznymi US nie mógł się znaleźć w załączniku PIT-B ponieważ został on uzyskany po terminie zamknięcia działalności gospodarczej. Pomimo załączonych dokumentów dochód ten nie został potraktowany jako dochód utracony i dlatego odwołująca stwierdza, że całościowy dochód rodziny został niewłaściwe obliczony.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 13 lipca 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania U. Ż. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło w ten sposób, iż:

1/ przyznało U. Ż. świadczenie wychowawcze na dzieci:

- M. Ż. w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r.,

- T. Ż. w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r.,

2/ odmówiło przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko – M. Ż. na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 października 2016 r.,

3/ przyznało U. Ż. świadczenie wychowawcze na dziecko – M. Ż. w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2016 r. do dnia 30 września 2017 r.

Organ stwierdził, że warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego zostały uregulowane w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zgodnie z art. 4 ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (ust. 1) . Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (ust. 2). Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2, do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (ust. 3).

Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie (art. 5 ust.1 ustawy). Na mocy art. 5 ust. 3 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł. Świadczenie wychowawcze przyznaje się na okres trwający od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku, z tym że pierwszy okres, na który jest ustalane prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem 1kwietnia 2016 r. i kończy się dnia 30 września 2017 r. (art. 18 ust. 1 i art. 48 ust. 1 ustawy). W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na okres, o którym mowa w art. 48 ust. 1 ustawy, rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu (art. 48 ust. 2 ustawy).

W odniesieniu do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, którego przyznanie jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego, ustawa definiuje pojęcia dochodu rodziny i dochodu członka rodziny, a przy dochodzie odsyła do przepisów o świadczeniach rodzinnych. W myśl art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie -oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób: a/ przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 3Ob, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, b/ deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, c/ inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (m.in. kwoty diet nieopodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich).

W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego (art. 7 ust. 1 ustawy). Utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną: a/ uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, b/ utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c/ utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, d/ utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, e/ wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej; f/ utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, g/ utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych, h/ utratą świadczenia rodzicielskiego, i/ utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, j/ utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. póz. 572, z późn. zm.).

Zdarzenie niewymienione expressis verbis w powyższym przepisie nie może uprawniać do obniżenia dochodu przyjmowanego za podstawę ustaleń w postępowaniu o świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko, albowiem wyliczenie to ma charakter zamknięty (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 października 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 310/13, LEX nr 1514761, dotyczący analogicznego uregulowania zamieszonego w art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych).

W kontrolowanej sprawie U. Ż. złożyła w dniu 18 kwietnia 2016 r. wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego. W skład rodziny wnioskodawczyni wchodzą (poza nią) K. Ż. (mąż), M. Ż. (syn; urodzony w dniu [...] 2000 r.), T. Ż. (syn; urodzony w dniu [...] 2002 r.) i M. Ż. (syn; urodzony w dniu [...] 2005 r.). Pierwszym dzieckiem - na gruncie art. 2 pkt 14 ustawy - jest więc M. Ż., natomiast T. Ż. i M. Ż. są kolejnymi dziećmi w rodzinie, na które bezspornie przysługuje świadczenie wychowawcze od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r., w wysokości 500,00 zł miesięcznie, niezależnie od dochodu rodziny. W niniejszej sprawie trzeba jednak ustalić, czy rodzina U. Ż. spełnia przewidziane ustawą kryterium dochodowe, uprawniające do przyznania wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Akta sprawy potwierdzają, iż U. Ż. była zatrudniona: 1/ do dnia 10 lutego 2014 r. na umowę o pracę w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej; 2/ od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 stycznia 2014 r. na umowę zlecenia (zleceniodawca: Wójt Gminy; umowa zlecenia nr [...]); 3/ od dnia 14 lutego 2014 r. do dnia 28 lutego 2014 r. na umowę zlecenia (zleceniodawca: Wójt Gminy; umowa zlecenia nr [...]); 4/ od 1 stycznia 2014 r. do 15 grudnia 2014 r. na umowę zlecenia (zleceniodawca: Ochotnicza Straż Pożarna; umowa zlecenia nr [...]); 5/ w 2014 r. w Urzędzie Gminy (zatrudnienie trwa nadal); 6/ w 2014 r. w Powszechnym Zakładzie [...] S.A. (zatrudnienie trwa nadal). Na mocy art. 2 pkt 19 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy dochody osiągnięte z tytułu zatrudnienia opisanego w pkt 1-4 stanowią dochody utracone, których nie uwzględnia się przy obliczaniu dochodu wnioskodawczyni. W zamkniętym katalogu dochodów utraconych (art. 2 pkt 19 ustawy) nie mieści się zaś utrata dochodu z tytułu diety za pełnienie obowiązków społecznych i obywatelskich w komisjach wyborczych. Dochód U. Ż. w 2014 r. wyniósł 40 544,18 zł (54 049,57 zł przychód) - 2 604,22 zł (koszty uzyskania przychodu) - 6 782,69 zł (składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu) - 4 118,48 zł (składki na ubezpieczenie zdrowotne). W celu obliczenia dochodu U. Ż. na potrzeby niniejszego postępowania kwotę 40 544,18 zł należy powiększyć o dietę otrzymaną przez nią za pełnienie obowiązków społecznych i obywatelskich w komisjach wyborczych, tj. o kwotę 580 zł. Łącznie dochód U. Ż. w 2014 r. wyniósł 41 124,18 zł. Otrzymaną kwotę trzeba pomniejszyć o dochód utracony, tj. o kwotę 6 397,69 zł. Zatem dochód U. Ż. po odjęciu dochodu utraconego w 2014 r. wyniósł 34 726,49 zł (2 893,87 zł miesięcznie).

Mąż U. Ż. przez część 2014 r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą. Wyrejestrowanie (wykreślenie) działalności gospodarczej K. Ż. z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej nastąpiło w dniu 18 sierpnia 2014 r. Według załącznika do zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2014 - PIT/B "Informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2014" K. Ż. nie osiągnął żadnego dochodu z działalności gospodarczej (gdyby K. Ż. wykazał dochód z działalności gospodarczej, to w świetle art. 7 ust. 1 ustawy dochód ten jako dochód utracony nie byłby wliczany do dochodu K. Ż. w 2014 r.). Po wykreśleniu działalności gospodarczej, w dniu 22 września 2014 r., K. Ż. sprzedał samochód ciężarowy marki MAN o nr rej. [...] za kwotę 7 500 zł. Przychód z tego tytułu został wpisany przez K. Ż. w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2014 w rubryce "inne źródła przychodów". Po odliczeniu należnego podatku dochodowego dochód K. Ż. ze sprzedaży pojazdu wyniósł 6 803,18 zł (7 500,00 zł - 696,82 zł (podatek dochodowy)], czyli w przeliczeniu na miesiąc - 566,93 zł. W aktach sprawy znajduje się także zaświadczenie potwierdzające, że w 2014 r. K. Ż. został zatrudniony na okres próbny - od dnia 5 sierpnia 2014 r. do dnia 31 października 2014 r. - w "S" W. M. S. sp. j. z siedzibą w G. Kolejne umowy o pracę zostały zawarte na czas określony: pierwsza - od dnia 1 listopada 2014 r. do dnia 31 października 2015 r., a druga - od dnia 1 listopada 2015 r. do dnia 31 października 2016r.

W ocenie Kolegium wobec uzyskania przez K. Ż. dochodu z tytułu. zatrudnienia, przy obliczaniu dochodu członka rodziny należy zastosować art. 7 ust. 2 ustawy. Organ stwierdził, iż sformułowania użytego w powołanym przepisie, nakazującego powiększać dochód członka rodziny o dochód uzyskany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego, nie należy rozumieć w ten sposób, że tylko nieprzerwane uzyskiwanie dochodu przez cały okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego (w przypadku pierwszego okresu świadczeniowego - do dnia 30 września 2017r.) pozwala na uwzględnienie uzyskanego dochodu przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. K. Ż. uzyskał z tytułu zatrudnienia w "S" W. M. S. sp. j. z siedzibą w G w 2014 r. (od sierpnia do grudnia) przychód w kwocie 8 232 zł. Od wskazanej kwoty należy odjąć koszty uzyskania przychodu (695,30 zł), składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu (1128,61 zł), składki na ubezpieczenie zdrowotne (639,30 zł) i należny podatek dochodowy od osób fizycznych (700,18 zł), a otrzymany wynik podzielić przez 5 miesięcy. Miesięczny dochód K. Ż. związany z zatrudnieniem w 2014 r. wyniósł 1013,72 zł (5 068,61 zł/5). Łącznie miesięczny dochód K. Ż. w 2014 r. stanowił kwotę 1580,65 zł (566,93 zł + 1 013,72 zł).

Dochód rodziny U. Ż. w 2014 r. wyniósł zatem (w skali miesiąca) 4 474,52 zł (2 893,87 zł + 1 580,65 zł), co w przeliczeniu na członka rodziny dało kwotę 894,90 zł i przekroczyło kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Dlatego też organ orzekł jak w sentencji.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła U. Ż. zaskarżając ją w części dotyczącej odmowy przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko – M. Ż. na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 października 2016 r.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a oraz art. 14 ust. 3 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 2 pkt 1, 2, 4 oraz 19 w związku z art. 5 ust. 3 oraz art. 2 pkt 19 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez ich błędną wykładnię przejawiającą się w bezzasadnym wyłączeniu z kategorii dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej K. Ż. środków pozyskanych już po dacie likwidacji działalności z tytułu sprzedaży ujętego w ewidencji środków trwałych samochodu ciężarowego marki MAN, co w konsekwencji skutkowało błędnym uznaniem, ze dochód ten nie stanowi dochodu utraconego, a w rezultacie podlega wliczeniu do dochodu małżonka skarżącej za rok 2014, nadto poprzez błędne uznanie, że nie stanowią dochodu utraconego w rozumieniu przepisów ustawy dochody skarżącej z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich w komisjach wyborczych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w 2014 r. K. Ż. dokonał wyrejestrowania działalności gospodarczej zatem wskutek tego zdarzenia ewentualne dochody osiągnięte przez niego z prowadzonej działalności gospodarczej należałoby traktować jako dochód utracony a w konsekwencji nie podlegałyby one wliczeniu do jego dochodu przy ocenie spełnienia przesłanek przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Jednoznaczne brzmienie art. 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie pozostawia wątpliwości, że przychód z tytułu odpłatnego zbycia składników majątku będących środkami trwałymi, podlegającymi ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych jest przychodem z działalno sic gospodarczej nawet jeżeli takie zbycie następuje po likwidacji prowadzonego przedsiębiorstwa, chyba że od chwili tej likwidacji do momentu zbycia danego składnika majątku upłynął już określony przepisami ustawy 6-letni termin i zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej. W opinii skarżącej jest oczywiste, że dochód ze sprzedaży samochodu ciężarowego należy traktować jako dochód ze zlikwidowanej w roku 2014 działalności gospodarczej tj. dochód utracony.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Na mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2062 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - określanej dalej jako P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje decyzje. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarzut strony, iż przy rozstrzyganiu sprawy organ naruszył obowiązujące przepisy prawa procesowego jest zasadny. Bez wątpienia celem postępowania administracyjnego jest weryfikacja stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy materialnej po to, aby na podstawie stanu faktycznego ustalonego zgodnie z wskazaną zasadą prawdy materialnej i swobodną oceną materiału dowodowego stwierdzić bezsprzecznie i w sposób optymalnie zobiektywizowany, czy do tego stanu faktycznego znajduje zastosowanie określona norma materialnego prawa administracyjnego. Z powyższego wynika, że dla każdej indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej wiodące znaczenie posiadają, zgodne z prawem proceduralnym, ustalenia właściwego organu co do istniejącego stanu faktycznego, gdyż od tych ustaleń zależy, czy do tego stanu znajdują zastosowanie w ogóle przepisy materialnego prawa administracyjnego, a jeżeli tak to jakie. Z uzasadnienia kontrolowanych decyzji, które powinno spełniać wymogi art. 107 § 3 K.p.a., art. 7 w związku z art. 77, art. 8, art. 9 K.p.a. nie wynika, że organy ustosunkowały się w sposób nie budzący wątpliwości i nie godzący w zasadę pogłębiania zaufania do administracji publicznej - do podniesionych przez stronę skarżącą zarzutów. Podkreślić w tym miejscu należy, że zarzuty te były już formułowane przez U. Ż. na etapie składania odwołania od decyzji organu I instancji, zatem obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było ich rozpoznanie i ustosunkowanie się do ich treści. Jeszcze raz wskazać należy, że zgodnie z art. 8 K.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publiczne. Z zasady tej wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy - okoliczności podnoszonych przez stronę. Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 K.p.a. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji (postanowień) w sposób przekonujący, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 K.p.a. skutkuje wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 K.p.a.

Przechodząc od tych uwag natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem rozpoznania Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, gdzie w jej pkt 2 odmówiono przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko M. Ż. za okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 października 2016 r. Zasady i warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego zostały uregulowane w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. W myśl art. 4 ust. 1 tej ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Przysługuje ono matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (ust. 2 ww. artykułu) do dnia ukończenia przez dziecko 18 roku życia (ust. 3 ww. artykułu) w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie (art. 5 ust. 1 ustawy). Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3 ustawy). Natomiast przez dochód ustawa rozumie dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych (art. 2 pkt 1 ustawy), zaś dochód członka rodziny, to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3 (art. 2 pkt 2 ustawy), a dochód rodziny, to suma dochodów członków rodziny (art. 2 pkt 4 ustawy). Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 114 ze zm.) dochód stanowi: po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. W myśl art. 3 ust. 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych za utratę dochodu uznaje się utratę dochodu spowodowaną: a/ uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, b/ utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c/ utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, d/ utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, e/ wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej; f/ utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, g/ utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych, h/ utratą świadczenia rodzicielskiego, i/ utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, j/ utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. póz. 572, ze zm.).

W niniejszej sprawie kwestią sporną jest właśnie ustalenie co należy uznać za dochód utracony biorąc pod uwagę wyrejestrowanie pozarolniczej działalności gospodarczej. Bezsprzecznie ustalono, co nie było kwestionowane przez stronę skarżącą, że mąż U. Ż. przez część 2014 r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą. Jej wyrejestrowanie równoznaczne z wykreśleniem działalności gospodarczej z Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej nastąpiło w dniu 18 sierpnia 2014 r. Według załącznika do zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2014 - PIT/B "Informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2014" K. Ż. nie osiągnął żadnego dochodu z działalności gospodarczej. Jednakże skarżąca już na etapie składania odwołania od decyzji organu I instancji podniosła, że K. Ż. w dniu 22 września 2014 r. sprzedał samochód ciężarowy marki MAN o nr rej. [...] za kwotę 7 500 zł. W ocenie skarżącej kwota 7500 zł brutto za którą został sprzedany samochód powinna być potraktowana jako dochód utracony. Faktem jest, że gdyby rzeczywiście K. Ż. wykazał dochód z działalności gospodarczej, to w świetle art. 7 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci dochód ten jako dochód utracony nie byłby wliczany do dochodu rodziny w 2014 r. Organ nie odniósł się w tym zakresie do argumentów podniesionych przez skarżącą twierdząc jedynie, że przychód z tytułu sprzedaży samochodu został wpisany przez K. Ż. w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2014 w rubryce "inne źródła przychodów", a tym samym nie może być traktowany jako dochód z prowadzonej działalności gospodarczej. W ocenie Sądu biorąc pod uwagę powołaną na wstępie zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, zasadę informowania stron, a także zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, obowiązkiem organu odwoławczego było zobowiązanie U. Ź. do udokumentowania jej twierdzeń, poprzez przedstawienie korekty zeznania podatkowego za rok 2014. Tym bardziej, że w świetle przepisów podatkowych podatnik ma prawo korygować zeznanie podatkowe do momentu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jeżeli twierdzenia skarżącej potwierdziłyby się w zebranym materiale dowodowym to ewentualne dochody uzyskane przez K. Ż. z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej należałoby traktować jako dochód utracony, a w konsekwencji nie podlegałyby one wliczeniu do jego dochodu przy ocenie spełnienia przesłanek przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

W ocenie składu orzekające w niniejszej sprawie organ II instancji zaniedbując wezwania skarżącej do przedstawienia dodatkowych dokumentów naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a także zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zasada dwuinstancyjności tworzy obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który nie może ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji. Postępowanie odwoławcze nie może polegać tylko na kontroli postępowania organu I instancji, lecz powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", bowiem organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów. Po raz drugi rozpatrując sprawę, organ odwoławczy zobowiązany jest uwzględnić zasady wynikające z przepisów art. 7 i 8 K.p.a., oraz przepisów Rozdziału 4 K.p.a., regulujących zasady prowadzenia postępowania dowodowego, oraz oceny dowodów w sprawie zgromadzonych. Te bowiem przepisy gwarantują stronom postępowania wyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, czyli jej "załatwienia", o którym mowa w art. 104 K.p.a. Skoro strona skarżąca już w swoim odwołaniu podnosiła konkretne argumenty to obowiązkiem SKO było przede wszystkim ustosunkowanie się do nich, a ponadto zebranie wyczerpującego materiału dowodowego, w tym zobowiązanie U. Ż. do przedstawienia korekty zeznania podatkowego za rok 2014. Dopiero po przeprowadzeniu wszechstronnej analizy tych dokumentów i po dokonaniu subsumcji stanu faktycznego sprawy organ mógł wydać decyzję, która nie naruszałaby obowiązujących zasad ogólnych postępowania administracyjnego.

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej argumenty Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł o uchyleniu decyzji SKO z dnia 13 lipca 2016 r. w części odmowy przyznania świadczenia wychowawczego. Organ ponownie rozpoznając sprawę powinien mieć na względzie uwagi poczynione powyżej.