Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 156/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 49f
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczony na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2021 r. sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego dotyczącego obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

K.M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 stycznia 2021 r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 listopada 2020 r., nr [...], o odmowie wszczęcia postępowania.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia 22 stycznia 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał K.M. rozbiórkę parterowego budynku o wymiarach 7,12 m x 4,65 m, w tym taras o wymiarach 2,0 m x 4,65 m, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, o konstrukcji drewnianej, z dachem dwuspadowym nad częścią zasadniczą i jednospadowym nad tarasem wraz z urządzeniem budowlanym z nim integralnie związanym - zbiornikiem na ścieki sanitarne, zrealizowanego samowolnie na działce nr [...], obręb J., gmina K. Decyzja ta została skutecznie doręczona stronie i nie została przez nią zaskarżona.

W dniu 23 listopada 2020 r. K.M. wniosła o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego dotyczącego ww. parterowego budynku na terenie działki nr [...] położonej, w trybie art. 49f ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.).

Postanowieniem z dnia 27 listopada 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735), dalej jako k.p.a., odmówił wszczęcia przedmiotowego uproszczonego postępowania legalizacyjnego.

Na skutek rozpoznania zażalenia K.M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 15 stycznia 2021 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że uproszczone postępowanie legalizacyjne zostało wprowadzone nowelizacją Prawa budowlanego z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020r. poz. 471). Zgodnie z art. 25 ustawy zmieniającej, do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1 (ustawa Prawo budowlane), wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. przed dniem 19 września 2020 r., przepisy ustawy zmienionej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie zaś z art. 49f pkt 1 Prawa budowlanego w brzmieniu po nowelizacji, w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę;

2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia,

- jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.

Przy czym, na mocy art. 32 ustawy zmieniającej, nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ust 1 ustawy zmienianej w art. 1, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki.

Stosownie zaś do art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W orzecznictwie wskazuje się, że choć owe inne uzasadnione przyczyny nie zostały w ustawie skonkretyzowane, to jednak należy przez to rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, przykładowo gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Organ wyjaśnił, że dokumentacja zgromadzona w aktach potwierdza, że sprawa parterowego budynku pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, zlokalizowanego na terenie działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym J., na terenie gminy K., została zakończona ostateczną i prawomocną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 stycznia 2018 r. o rozbiórce. Decyzja ta została zobowiązanej skutecznie doręczona. W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie mamy do czynienia z inną uzasadnioną przyczyną uniemożliwiają wszczęcie postępowania administracyjnego, tj. fakt, że sprawa spornego budynku została już zakończona ostateczną i prawomocną decyzją o rozbiórce.

W tym stanie rzeczy odmowa wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego dotyczącego parterowego budynku na działce nr [...] była prawnie uzasadniona.

W skardze K.M. zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie:

1. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne zastosowanie;

2. art. 61 § 1 k.p.a. w zw. art. 49f Prawa budowlanego poprzez bezzasadny brak wszczęcia wnioskowanego postępowania administracyjnego;

3. art. 32 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw poprzez błędną wykładnię i zastosowanie biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy oraz konstytucyjną zasadę równości wobec prawa;

4. rażące naruszenie prawa procesowego tj. art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię oraz błędne zastosowanie

5. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez bezzasadne zastosowanie.

W świetle tych zarzutów strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Ponadto, w skardze zawarła wniosek o wystąpienie przez Sąd, w oparciu o art. 193 Konstytucji RP z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, czy art. 32 ustawy o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471), w zakresie w jakim odmawia prawa do wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego, w stosunku do obiektów budowlanych, do których przed dniem wejścia w życie przepisu wprowadzającego uproszczone postępowanie legalizacyjne wydano decyzję o nakazie rozbiórki jest zgody z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa, a także zasadą równego traktowania obywateli przez organy państwa (art. 32 ust. Konstytucji RP).

W uzasadnieniu skargi wskazano, że art. 47f Prawa budowlanego, w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, umożliwia wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego dotyczącego budowy obiektów budowlanych lub ich części zrealizowanych m.in. bez wymaganego zezwolenia ha budowę, jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat - tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, bowiem sporny budynek został wybudowany około 30 lat temu. Jednocześnie, zdaniem skarżącej, przepis art. 32 ustawy zmieniającej w sposób oczywisty narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa, albowiem bezpośrednio różnicuje sytuację prawną właścicieli obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki oraz właścicieli obiektów budowlanych w stosunku, do których takiej decyzji nie wydano. Nie sposób zaś nie zauważyć, że postępowanie w sprawie nakazania rozbiórki, w sytuacji gdy jest wszczynane z urzędu, pozostaje poza gestią danej strony i to czy dla określonych, zbudowanych nawet w warunkach samowoli budowlanej obiektów ponad 20 lat temu było prowadzone, czy też nie, nie może powodować losowego różnicowania uprawnień, określonych osób będących w takiej samej sytuacji prawnej. Odnośnie braku pozwolenia na budowę. Dlatego też decyzja rozbiórkowa z dnia 22 stycznia 2018 r. nie stanowi przeszkody prawnej do wszczęcia postępowania legalizacyjnego, w tym uproszczonego postępowania legalizacyjnego.

Okoliczności tych nie uwzględniły orzekające w sprawie organy, a tym samym zasadne jest wystąpienie przez Sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Konieczne jest bowiem jednoznaczne ustalenie, czy przyjęte przez ustawodawcę rozwiązanie prawne pozbawiające części obywateli możliwości uzyskania legalizacji samowoli budowlanych tylko dlatego, że formalnie zostały wydane a niewykonane decyzje nakazujące rozbiórki odpowiada zasadzie równości wobec prawa, choć zdaniem strony tak nie jest. Trudno bowiem przyjąć by kryterium wydania lub niewydania decyzji o nakazie rozbiórki w sposób wystarczający różnicowało sytuację obywatela gdy kryterium to w jakikolwiek sposób w przeważającej ilości wypadków w ogóle nie zależy od obywatela, a jest zdarzeniem najczęściej losowym w tym sensie, że jedne organy nadzoru budowlanego takie decyzje wydają, a inne nie wydają i to mimo wiedzy o podstawie do wszczęcia postępowania w tym zakresie. Różny jest też okres trwania samych postępowań.

W odpowiedzi na skargę Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądowa kontrola legalności polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, w tym postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Celem tej kontroli jest zbadanie, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu wpływającym na wynik sprawy. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu faktycznego i prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga danej sprawy administracyjnej a ocenia jedynie, czy postępowanie przed organami przeprowadzono prawidłowo i czy wydany akt pozostaje w zgodzie z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jego podejmowania.

Analiza okoliczności faktycznych i prawnych niniejszej sprawy doprowadziła Sąd do wniosku, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie narusza prawa.

Istota niniejszej sprawy sprowadza się do oceny, czy organy prawidłowo, na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U z 2020 r., poz. 256 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., odmówiły wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego w trybie i na zasadach wynikających z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu uwzględniającym nowelizację dokonaną mocą ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471), zwanej dalej ustawą nowelizującą, która weszła w życie w dniu 19 września 2020 r.

Zgodnie z art. 61a § 1 zdanie pierwsze k.p.a. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Postanowienie jest zaskarżalne zażaleniem (art. 61a § 2 k.p.a.).

Przesłanki odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego mogą mieć charakter podmiotowy, dotyczący układu podmiotowego konkretnego postępowania, jak i przedmiotowy, dotyczący samego przedmiotu postępowania administracyjnego. Jeżeli w akcie stosowania prawa administracyjnego organ dokonuje autorytatywnej konkretyzacji uprawnień lub obowiązków określonego podmiotu, kształtując jego sytuację prawną, to przesłanki podmiotowe odnoszą się do zagadnienia identyfikacji sfery interesu prawnego określonego podmiotu i w ogóle jego zdolności do bycia podmiotem obrotu prawnego, a przesłanki przedmiotowe do tego, jakie określone i skonkretyzowane obowiązki mają być nałożone, a jakie uprawniania przyznane. Do uzasadnionych przyczyn odmowy wszczęcia postępowania można zaliczyć sytuacje, gdy żądanie jednostki dotyczy sprawy rozstrzygniętej już decyzją, żądanie jednostki dotyczy sprawy, w której prowadzone jest postępowanie, przedawnienie materialnoprawne, a także wyraźny przepis prawa, który wyklucza wszczęcie postępowania. Z uwagi na to, że odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego postanowieniem, następuje bez prowadzenia postępowania merytorycznego w sprawie, istotne jest również, aby prawidłowe wydanie rozstrzygnięcia nie wymagało prowadzenia takiego postępowania, ale narzucało się w oczywisty sposób, przy pierwszym zestawieniu zakresu żądania wniosku z obowiązującym stanem prawnym. Generalnie z taką oczywistością mamy do czynienia w okolicznościach, gdy żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej, żądanie wniesiono w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji, brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym, a także gdy wszczęcia określonego postępowania jest niemożliwe na mocy przepisów szczególnych.

Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że skarżąca K.M. występując do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem z dnia 18 listopada 2020 r. zmierzała do wszczęcia postępowania legalizacyjnego dotyczącego, wykonanego w warunkach samowoli budowlanej, parterowego budynku o wymiarach 7,12 m x 4,65 m, w tym taras o wymiarach 2,0 m x 4,65 m, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, o konstrukcji drewnianej, z dachem dwuspadowym nad częścią zasadniczą i jednospadowym nad tarasem wraz z urządzeniem budowlanym z nim integralnie związanym - zbiornikiem na ścieki sanitarne, na działce nr [...], obręb J., gmina K., w sytuacji, gdy w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 stycznia 2018 r., nr [...], nakazująca K.M. rozbiórkę wskazanego obiektu.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że decyzja ta stała się ostateczna i prawomocna. Nie ujawniono również, aby decyzję tę wyeliminowano z obrotu prawnego w trybach nadzwyczajnych.

Funkcjonowanie tej decyzji w obrocie prawnym oznacza, że sprawa przedmiotowej samowoli budowlanej została ostatecznie rozstrzygnięta decyzją o rozbiórce, co stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania legalizacyjnego w tym samym przedmiocie, co trafnie zauważyły organy obu instancji.

W związku z wejściem w życie w dniu 19 września 2020 r. ustawy nowelizującej, do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333), zwanej dalej Prawem budowlanym, wprowadzono uproszczone postępowanie legalizacyjne uregulowane w nowym art. 49f.

Zgodnie z art. 49f ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia

- jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.

Ponadto, zgodnie z art. 49f ust. 2 Prawa budowlanego, w przypadku obiektów budowlanych, o których mowa w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego, to jest obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie Prawa budowlanego lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, uproszczone postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w ust. 1, prowadzi się na żądanie właściciela lub zarządcy tego obiektu budowlanego. Ponadto, nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w ust. 1, jeżeli termin, o którym mowa w ust. 1, upłynął po dniu wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy, o którym mowa w art. 48 ust. 1 (art. 49f ust. 5 Prawa budowlanego).

Zgodnie z art. 32 ustawy nowelizującej nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 (tj. ustawy Prawo budowlane – przyp. Sądu), w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki. Przepis ten jest kluczowy dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

W okolicznościach sprawy nie ulega wątpliwości, że rozbiórkę obiektu budowlanego, którego dotyczył wniosek skarżącej, orzeczono decyzją z 2018 r., czyli przed wejściem w życie ustawy nowelizującej w dniu 19 września 2020 r.

W konsekwencji niebudzącego wątpliwości brzmienia art. 32 ustawy nowelizującej, nie ma prawnej możliwości wszczęcia i prowadzenia uproszczonego postępowania legalizacyjnego w trybie art. 49f ust. 1 Prawa budowlanego w niniejszej sprawie.

Biorąc pod uwagę powyższe, organy obu instancji słusznie stwierdziły, iż brak jest przesłanek do wszczęcia postępowania i prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a., albowiem zachodzi przesłanka przedmiotowa odmowy jego wszczęcia. W konsekwencji, wniosek skarżącej z dnia 18 listopada 2020 r. o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego nie mógł skutecznie zainicjować postępowania w tym przedmiocie. Sąd nie miał wątpliwości, że organy prawidłowo stwierdziły, że w okolicznościach niniejszej sprawy ani skarżąca ani organy nie są uprawnione do prowadzenia tego rodzaju postępowania w związku z pozostawaniem w obrocie prawnym ostatecznej i prawomocnej decyzji nakazującej rozbiórkę. Ustalenie to w pełni uzasadniało odmowę wszczęcia postępowania, o której orzeczono na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

Wobec istnienia jednoznacznej przeszkody prawnej we wszczęciu postępowania w sprawie, nie mogły w oczywisty sposób odnieść skutku zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania w zakresie dotyczącym postępowania dowodowego w sprawie administracyjnej, w tym art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które mają zastosowanie w toku postępowania.

Sąd nie przychylił się do wniosku skarżącej o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, na podstawie art. 193 Konstytucji RP, o zgodność art. 32 ustawy nowelizującej z zasadą równości obywateli wobec prawa oraz równego traktowania obywateli przez organy państwa. Wskazany przepis Konstytucji RP pozwala każdemu sądowi na przedstawienie Trybunałowi pytania co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Sama możliwość skierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego nie zwalnia sądu od badania, czy przepis prawa, który ma zastosować w rozpoznawanej sprawie jest zgodny z Konstytucją RP. Za powyższą tezą przemawia treść art. 193 Konstytucji RP, wskazująca, że skierowanie takiego pytania jest fakultatywne. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom.

Sąd administracyjny powinien zatem dokonać własnej oceny konstytucyjności przepisów prawa powszechnie obowiązującego, które mają zastosowanie w sprawie, lecz tylko na użytek rozpoznawanej sprawy. W przypadku uznania, że zastosowane w sprawie przepisy prawa nie naruszają Konstytucji RP, zobowiązany jest do ich zastosowania, przez dokonanie oceny, czy organy administracji prawidłowo je zinterpretowały, a następnie zastosowały. Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 1 września 2010 r., I OSK 368/10 (LEX nr 745224), sąd administracyjny w przypadku uznania za konstytucyjne norm prawa będących podstawą orzekania w sprawie nie musi inicjować postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie konstytucyjności mającego zastosowanie w sprawie przepisu prawa, nawet gdyby z takim żądaniem wystąpiła któraś ze stron postępowania. Sąd administracyjny nie musi w takim przypadku w uzasadnieniu swego orzeczenia tłumaczyć nawet przyczyn, dla których uznał dany przepis za zgodny z Konstytucją. Wynika to z faktu, że badanie zgodności z konstytucją przepisów prawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych i jest dokonywane jedynie na użytek rozpoznania konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej (podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 17 kwietnia 2013 r., I SA/Bk 424/12, LEX nr 1327838). Pogląd wyrażony w przywołanym wyżej orzeczeniu skład orzekający w sprawie podziela i przyjmuje za własny.

W sytuacji uznania przez Sąd w niniejszej sprawie, że przepisy prawne stanowiące podstawę wydania kwestionowanego postanowienia nie naruszają Konstytucji RP, Sąd nie miał obowiązku występowania do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym na podstawie art. 193 Konstytucji RP.

W ocenie Sądu, regulacja art. 32 ustawy nowelizującej nie wykazuje cech dyskryminujących właścicieli nieruchomości objętych nakazem rozbiórki orzeczonym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej. Przed 19 września 2020 r. istniały bowiem przepisy umożliwiające również legalizację samowoli budowlanej w trybie przepisów art. 48 Prawa budowlanego i z art. 37 i 40 Prawa budowlanego z 1974 r. (stosowanego na podstawie odniesienia z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego), które zostały zastosowane do przypadku przedmiotowej samowoli budowlanej, lecz nie zakończyły się legalizacją a ostateczną decyzją rozbiórkową, chronioną zasadą trwałości (art. 16 k.p.a.). Wobec tego, argumenty o korzystniejszym położeniu inwestorów, którzy obecnie mogą zalegalizować obiekty budowlane stanowiące samowolę budowlaną od ponad 20 lat, podczas gdy nie może tego uczynić inwestor w sprawie niniejszej, nie zasługują na uwzględnienie. Przed wejściem w życie ustawy nowelizującej skarżąca miała prawną możliwość legalizacji, która nie zakończyła się pomyślnie.

Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, do czego był uprawniony stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym m.in., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.