Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 289/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski KB/


UZASADNIENIE

Dnia [...] października 2001 r. Z. S. , zatrudniony w H. C.-L. Sp. z o. o., skierowany został do Poradni Chorób Zawodowych z uwagi na podejrzenie wystąpienia choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu.

Dnia [...] maja 2003 r. na skutek badań w Centrum Medycyny Pracy wydane zostało orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazano, że uszkodzenie słuchu dotyczy struktur narządu słuchu, na który przewlekły uraz akustyczny nie ma istotnego wpływu, jest to lokalizacja pozaślimakowa. Wskazano na inne schorzenia Zainteresowanego, które bez względu na rodzaj narażenia zawodowego mogły wywołać niedosłuch. Pracodawca nie potwierdził narażenia na hałas ponadnormatywny.

Dnia [...] grudnia 2003 r. ocena Centrum Medycyny Pracy została potwierdzona orzeczeniem lekarskim nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wydanym po przeprowadzeniu badań w Instytucie Medycyny Pracy Im. Prof. J. N. Wskazano, że brak jest potwierdzonego przez zakład pracy narażenia na hałas ponadnormatywny. Stwierdzony u Zainteresowanego ubytek słuchu nie spełnia warunków wymaganego kryterium do rozpoznania choroby zawodowej.

Decyzją z dnia [...].,[...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie stwierdził u Zainteresowanego choroby zawodowej wymienionej w pkt. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115, dalej: rozporządzenie z 2002 r.). Wskazano, że pracodawca nie potwierdził narażenia na hałas ponadnormatywny. W toku postępowania ustalono, że czas pracy lokomotywy w ciągu dnia wynosi 4 godz. Pomiary natężenia hałasu z 2001 r. w kabinie maszynisty wynosiły 82 dBA.

Od decyzji odwołał się Zainteresowany. Wskazał, że w Zakładach H. C. - P. pracuje nieprzerwanie od 1980 r., a nie od 1996 r. Czas pracy wynosił od 8 do 12 godzin dziennie, a nie jak wskazano w decyzji 4 godziny. Pomiary natężenia hałasu były wykonywane tylko raz w ciągu okresu 24-letniej pracy, i to na lokomotywie 401 Da, nie zaś na lokomotywie SM 30, na której pracował 20 lat.

Decyzją z dnia [...].,[...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, na podstawie § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm., dalej: rozporządzenie z 1983 r.) w zw. z § 10 rozporządzenia z 2002 r. oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: kpa) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazano, że z medycznego punktu widzenia hałas o natężeniu powyżej 80 dB w miarę przedłużania ekspozycji jest szkodliwy dla narządu słuchu, zwłaszcza u osób wrażliwych osobniczo. Z przeważającym prawdopodobieństwem można założyć, że poziomy natężenia hałasu spomiarowane w H. C.- L. Sp. z o. o. stwarzały narażenie zawodowe dla Zainteresowanego. Badania lekarskie nie wykazały cech zawodowego uszkodzenia słuchu. Wykazano pozazawodową etiologię schorzenia w postaci późnych powikłań schorzeń ogólnoustrojowych. Nie potwierdzono uszkodzenia ślimaka, co jest niezbędnym kryterium przy rozpoznawaniu zawodowego uszkodzenia słuchu.

Pismem z dnia [...] lipca 2004 r. Z. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wskazał, że zgodnie z § 10 rozporządzenia z 2002 r., postępowania wszczęte w sprawie choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed wejściem rozporządzenia w życie, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Instytut Medycyny Pracy Im. Prof. J. N. wskazał, że podstawą prawną jest rozporządzenie z 1983 r. oraz stwierdził "obustronny odbiorczy ubytek słuchu". Nigdy nie miał choroby nadciśnieniowej na podłożu miażdżycy naczyń krwionośnych oraz przewlekłego ropnego zapalenia migdałów. Ponownie wskazał, że w Zakładach H. C. - P. pracuje od 1980 r., a czas pracy jako maszynisty lokomotywy wynosił od 8 do 12 godzin dziennie. Pomiary hałasu były wykonywane tylko raz, i to na lokomotywie 401 Da nie zaś na lokomotywie SM 30, na której poziom hałasu jest znacznie wyższy. Wskazał na różnice pomiędzy decyzjami organu I i II instancji w zakresie oceny poziomu hałasu. Wskazał, że pracodawca nie informował pracowników o ryzyku zawodowym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, ponownie wskazując, że rozpoznane u Skarżącego schorzenie nie wykazuje cech choroby zawodowej. Mimo stwierdzenia narażenia zawodowego wobec braku stwierdzenia jednostki zawartej w wykazie chorób zawodowych nie można stwierdzić u Skarżącego choroby zawodowej.

Na posiedzeniu w dniu [...] czerwca 2006 r. Skarżący podtrzymał zgłoszone wcześniej zarzuty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie

W pkt. 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia z 1983 r., uchylonego z dniem 30 września 2002 r., wymienione zostało uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu. Z uwagi na okoliczność, iż postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie zostało wszczęte dnia 11 października 2001 r., przytoczone wyżej rozporządzenie winno stanowić podstawę oceny stanu zdrowia Skarżącego. Zgodnie bowiem z § 10 rozporządzenia z 2002 r., w sprawach wszczętych i niezakończonych pod rządami uchylanego aktu, stosuje się dawne przepisy. Dla porównania wskazać zaś należy, że w pkt. 21 załącznika do rozporządzenia z 2002 r. wskazano, iż chorobą zawodową jest obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz. W tym kontekście w pełni wadliwe jest zawarte w decyzji organu I instancji wskazanie, że nie stwierdzono u Skarżącego choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 rozporządzenia z 2002 r. Nie ten bowiem akt prawny stanowił podstawę oceny stanu zdrowia Skarżącego. Organ II instancji wskazał natomiast, że nie potwierdzono cech uszkodzenia ślimaka, co jest niezbędnym kryterium przy rozpoznawaniu zawodowego uszkodzenia słuchy. Przytoczone powyżej brzmienie pkt. 15 wykazu chorób zawodowych zamieszczonego w załączniku do rozporządzenia z 1983 r. nie zawiera takiego określenia, poprzestając na wskazaniu na ubytek słuchu spowodowany hałasem.

Nadto podkreślenia wymaga, że niedostatecznej analizie poddano kwestię narażenia zawodowego. Przede wszystkim, pomimo, że Skarżący podkreślał, że większość okresu pracy przepracował na lokomotywie SM 30, w której natężenie hałasu jest wyższe niż w badanej lokomotywie 401 DA, poprzestano na uzyskaniu od pracodawcy informacji, że lokomotywa SM 30 została wycofana z użytku. Ocena tej kwestii ma istotne znaczenie dla sprawy, ze względu na długi okres ekspozycji na oddziaływanie czynnika szkodliwego.

Wątpliwości budzą nadto wskazane przez Skarżącego rozbieżności w określeniu poziomu natężenia hałasu pomiędzy decyzją organu I instancji, a decyzją organu odwoławczego.

Jako wadliwe należy ocenić utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, który w swoim rozstrzygnięciu jednoznacznie stwierdził, że brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wskazanej w pkt. 21 rozporządzenia z 2002 r., bowiem to nie ten akt prawny winien stanowić podstawę prawną dla odtworzenia przesłanek istnienia choroby zawodowej.

Ze wskazanych wyżej względów decyzja organu I instancji oraz organu odwoławczego nie mogą się ostać. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy winny doprowadzić do szczegółowej oceny stanu zdrowia Skarżącego, pod kątem zaistnienia przesłanek określonych w rozporządzeniu z 1983 r.

W takim stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Z uwagi na okoliczność, iż decyzja nie przyznała uprawnień podlegających wykonaniu, zbędne było orzekanie o wstrzymaniu jej wykonania w trybie art. 152 upsa.

/-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski

KB/