Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 595/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2006-07-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Protokolant Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2006 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 7 marca 2005r. nr [...] wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 , art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane / jednolity tekst Dz. U. nr 89, ze zm./ oraz na podstawie art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z prowadzonym z urzędu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowaniem administracyjnym, w sprawie wybudowania w warunkach samowoli budowlanej na działce nr [...], zlokalizowanej we W. T. gmina K., obiektu budowlanego nakazał P. B. rozebrać wybudowany w warunkach samowoli budowlanej na działce nr [...], położonej we W. T. gmina K., obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacji indywidualnej, o konstrukcji drewnianej, parterowy z poddaszem użytkowym, dachem dwuspadowym, nietrwale związany z gruntem, składający się z:

1. obiektu zasadniczego o wymiarach 6,00 m na 7,15 m,

2. tarasu zadaszonego o wymiarach 9,00 m na 3,00m,

3. tarasu częściowo zadaszonego o wymiarach 2,95 m na 6,00 m

Obiekt stanowi całość konstrukcyjną oraz funkcjonalną.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 20 lipca 2004r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania w warunkach samowoli budowlanej na działce nr [...], zlokalizowanej we W. T. gmina K., obiektu budowlanego. Pismem z dnia 20 lipca 2004r. strony zostały zawiadomione o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz o terminie oględzin.

Podczas oględzin w dniu 26 sierpnia 2004r. ustalono, że na działce nr [...] , zlokalizowanej we W. T., istnieją:

1. parterowy obiekt budowlany z poddaszem użytkowym o wymiarach 6.00 m na 7,15 m plus taras zadaszony na słupkach drewnianych o wymiarach 9.00 m na 3.00m oraz taras częściowo zadaszony o wymiarach 2, 95 m na 6,00 m. Obiekt o konstrukcji drewnianej, z dachem dwuspadowym symetrycznym kryty płytami falistymi bitumicznymi. Obiekt posadowiony na bloczkach betonowych nietrwale związany z gruntem. Wyposażony w instalację elektryczną oraz wodno- kanalizacyjną. Obiekt jest użytkowany i pełni funkcje rekreacji indywidualnej. Według oświadczenia P. B., obiekt został wybudowany w 2001r. i na jego budowę nie posiada on pozwolenia ani zgłoszenia.

2. obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, parterowy z dachem dwuspadowym, nietrwale związany z gruntem. Obiekt jest użytkowany i pełni funkcję gospodarczą/ dla tego obiektu prowadzone jest odrębne postępowanie administracyjne/.

Organ powołał się na art. 28 ust. 1 prawa budowlanego, w myśl którego roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Z powodu braku pozwolenia na budowę , zgodnie z art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego , postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2004r. , organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych na w/ wym. działce oraz nałożył obowiązek przedstawienia do 28 lutego 2005r.:

1. zaświadczenie wójta gminy K. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu

2. w przypadku uzyskania pozytywnego zaświadczenia, 4 egzemplarzy projektu architektoniczno- budowlanego wraz z zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego osoby wykonującej projekt oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Jednocześnie organ pouczył, że w przypadku niewykonania nałożonych obowiązków, zgodnie z art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 nakaże , rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części. P. B. nie złożył w wyznaczonym terminie nakazanej dokumentacji. W związku z powyższym organ nadzoru budowlanego wydał decyzję o rozebraniu obiektu budowlanego , zgodnie z cytowaną wyżej sentencją decyzji.

P. B. złożył odwołanie od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu wskazał, że według zapewnień Gminy K., w opracowaniu jest nowy plan miejscowego zagospodarowania przestrzennego przedmiotowego terenu. Powołując się na powyższe wniósł o przesunięcie terminu rozbiórki obiektu opisanego w decyzji do 31 lipca 2005r., to jest do czasu , kiedy będzie możliwe uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Odwołujący wskazał, że umożliwi to albo planową rozbiórkę z możliwością wykorzystania elementów do postawienia nowego obiektu zgodnego z warunkami zabudowy albo do uiszczenia opłaty legalizacyjnej.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 6 maja2005r utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności organ II instancji przedstawił stan faktyczny i prawny rozpoznawanej sprawy, wskazując, że postępowanie w sprawie wybudowania obiektu budowlanego na działce nr [...] we W. T. zostało wszczęte z urzędu , a podczas oględzin nieruchomości organ ustalił, że na działce posadowiony jest obiekt budowlany , opisany w decyzji organu I instancji, nietrwale związany z gruntem, wybudowany według oświadczenia właściciela P. B. w 2001r. bez pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2004r stycznia 2005r zgodnie z art. 48 ust. 2 i ust. 3 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał wstrzymanie robót budowlanych oraz nałożył na właściciela działki obowiązek przedłożenia do 28 lutego 2005r. określonych w postanowieniu dokumentów.

P. B. nie wywiązał się z nałożonych na niego obowiązków i w tej sytuacji organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 48 ust. 4 nakazał rozbiórkę obiektów budowlanych. Organ odwoławczy wskazał, że wykonywanie obiektu budowlanego bez pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną i ustalił, że organ I instancji prowadząc w tej sytuacji postępowanie uregulowane w przepisach prawa budowlanego prawidłowo wydał postanowienie zarówno o nałożeniu obowiązków, jak i wobec niewykonania obowiązków, zaskarżoną decyzję z dnia 7 marca 2005r. o rozbiórce na podstawie art. 48 ust.1 prawa budowlanego w związku z ust. 4.

Odnosząc się do prośby zawartej w odwołaniu o przesunięcie terminu rozbiórki do czasu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z uwagi na opracowywany nowy plan zagospodarowania przestrzennego organ II instancji wskazał, że z treści pisma Wójta Gminy K. z dnia 31 sierpnia 2004r wynika, że dla terenu działki nr [...] gmina nie posiada obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Brak tego planu skutkuje brakiem możliwości uzyskania pozytywnego zaświadczenia o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym. Wobec powyższego brak jest możliwości legalizacji obiektu. Nadto organ II instancji wskazał, że organ nadzoru budowlanego podejmując decyzję nie może brać pod uwagę przyszłych zmian w planie zagospodarowania przestrzennego dla obszaru, na którym znajduje się przedmiotowa działka , bowiem zobligowany jest do rozstrzygania w oparciu o stan prawny obowiązujący w momencie rozstrzygnięcia sprawy. Deklarowane przez stronę wystąpienie o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i zawieszenie postępowania w tej sprawie przez Urząd Gminy K. nie ma w takim przypadku znaczenia, bowiem o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu należy wystąpić przed przystąpieniem do realizacji zamierzonej inwestycji. Odnosząc się do prośby o odroczenie terminu rozbiórki organ podał, że organ nadzoru budowlanego wydając decyzję o rozbiórce na podstawie art. 48 prawa budowlanego z 1994r. nie ma podstaw prawnych do wyznaczania terminu rozbiórki. Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami prawa budowlanego podlega wykonaniu w chwili uprawomocnienia się decyzji nakazującej rozbiórkę.

P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższą decyzję.

Zaskarżonej decyzji zarzucił :

I / naruszenie prawa materialnego tj.

1/ art. 29 ust. 1 pkt 1 ppkt a ustawy Prawo budowlane z 1994r.,

2/ art. 29 ust. 1 pkt 22 ustawy Prawo budowlane z 1994r. poprzez brak zbadania czy istnieją przesłanki określone we wskazanych przepisach tj. legalizacji samowoli budowlanej,

3/ art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane z 1994r.

4/ art. 30 ust. 1 pkt 1 a contrario w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 22 ustawy Prawo budowlane z 1994r.

II / rażącą obrazę przepisów postępowania poprzez:

1/ naruszenie art. 7, 10, 77 § 1 1 kpa poprzez zaniechanie działań mających na celu wyjaśnienie okoliczności oraz pozbawienie adresata decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań,

2/ naruszenie art. 78 kpa poprzez pominięcie dowodu z zeznań świadka Kierownika Referatu K. B. na okoliczność prowadzenia uzgodnień z Dyrektorem W. P. K. , w zakresie pozwolenia na umiejscowienie inwestycji przez skarżącego,

3/ obrazę art. 11 kpa z uwagi na brak wyjaśnienia zasadności przesłanek stanowiących podstawę rozstrzygnięcia,

4/ art. 77 kpa i art. 80 w związku z art. 7 kpa,

5/ obrazą art. 107 § 1 i 3 kpa wobec pominięcia w uzasadnieniu decyzji faktów podanych przez stronę w trakcie postępowania oraz faktów, na których oparto rozstrzygnięcie,

6/ obrazę art. 139 kpa poprzez wydanie decyzji przez organ odwoławczy wbrew brzmieniu cyt. przepisu

7/ rażące naruszenie art. 2, 7 i 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez wydanie rozstrzygnięcia wskazującego na nierówne traktowanie przez władzę publiczną osób w sytuacjach, w których okoliczności są podobne,

III / nie uwzględnienie w sprawie wszechstronnych skutków gospodarczych i społecznych, jakie wywołuje zaskarżona decyzja dla lokalnej społeczności i jej interesu.

Powołując się na powyższe skarżący wniósł o:

a/ stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, lub

b/ ewentualne jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji,

c/ zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że istniejący do 31 grudnia 2003r. plan zagospodarowania przestrzennego dla gminy K. dla działki [...] wydzielonej z działki 153 wskazywał w swoim przeznaczeniu charakter rolno- ogrodniczy ziemi , a na planie zagospodarowania przestrzennego nie zostały wskazane symbole, które potwierdzałyby ustalenia organów, że działka skarżącego leży na terenie wyłącznie przeznaczonym pod uprawę rolną, brak jest też dowodów , w jakiej odległości od jeziora na działce skarżącego został postawiony obiekt.

Skarżący podniósł, że zarówno decyzja organu I, jak i II instancji została oparta na błędnej podstawie prawnej. Konstrukcja posadowiona na działce nie jest trwale związana z gruntem i z tej przyczyny wypełnia przesłanki z art. 29 ust. 1 pkt1 ppkt a oraz ust. 1 pkt 22 prawa budowlanego. Zatem w tym zakresie nie może być mowy o wymaganym pozwoleniu na budowę , a jedynie o zgłoszeniu rozpoczęcia obiektu. Przy czym skarżący wskazał, że na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 22 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 wzniesiony obiekt jako obiekt małej architektury nie wymaga zarówno pozwolenia na budowę, jaki i zgłoszenia. Konstrukcja znajdująca się na działce skarżącego nie jest, wbrew ustaleniom organów administracji, obiektem pełniącym funkcję rekreacji indywidualnej, lecz jest to obiekt małej architektury w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 22, a. Skarżący wskazał, że mając na uwadze niewielkie rozmiary obiektu oraz realizowaną pośrednio funkcję rekreacyjną, a także okoliczność , że skarżący przechowuje w obiekcie urządzenia służące utrzymaniu porządku na terenie całej działki, zasadnym jest kwalifikacja obiektu odpowiadająca w/ wym. przepisowi. Zasadnym jest więc zarzut dokonania przez organ wadliwych spostrzeżeń, czego następstwem okazały się błędne ustalenia faktyczne. Powołując się na powyższe skarżący wskazał, że wobec treści art. 30 ust. 1 pkt 1 a contrario w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 22 prawa budowlanego, obiekt należący do skarżącego jako obiekt małej architektury nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, ani też zgłoszenia właściwemu organowi i w tej sytuacji kwestionowana decyzja jest oczywiście wadliwa

Skarżący w uzasadnieniu skargi uzasadnił również podnoszone w skardze zarzuty dotyczące naruszenia zasad postępowania administracyjnego.

Skarżący podniósł, że przepisy art. 6 oraz 7 kpa implikują bezwzględny wymóg spoczywający na organach administracji publicznej, które są zobowiązane do stania na straży praworządności w toku całego postępowania. Zgodnie z art. 7 kpa zasada prawdy obiektywnej sprowadza się w postępowaniu administracyjnym do obowiązku nałożonego na organ podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Oznacza to bezwzględny wymóg oparcia rozstrzygnięcia jedynie na okolicznościach faktycznych istniejących a nie wyprowadzonych przykładowo w drodze domniemań lub opartych na dowolnym uznaniu, czy nie znajdujących potwierdzenia w rzeczywistości założeniach. Zasada prawdy obiektywnej przejawia się w licznych wymaganiach , jakie stawia się prawidłowemu postępowaniu dowodowemu, którego zaprzeczeniem jest rozpatrywana sprawa, w której rozstrzygnięcie oparto na oczywiście błędnych ustaleniach faktycznych mających za przedmiot należący do skarżącego obiekt.

Naruszona została również zasada pogłębiania zaufania obywateli wyrażona w art. 8 kpa. Skarżący podniósł, że ustalenia faktyczne organu sprowadzają się do polemiki z faktami, co uzasadnia zarzut braku jakiejkolwiek korelacji tej zasady z postępowaniem organu. Przesłanki w procesie dążenia do wydania decyzji organ w swoisty sposób dopasowywał do uprzednio przyjętej przez siebie koncepcji rozstrzygnięcia. Odnośnie sformułowanej w art. 7 kpa zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, skarżący powołał się na wyrok NSA z 11 czerwca 1981r. SA 820/ 81 / ONSA nr 1 z 1981r. , poz. 57/ " Organ administracji działający na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia jest obowiązany- zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 kpa – załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków". Skarżący wskazał, że okoliczność , iż sprzeczność interesu strony z interesem społeczności lokalnej w niniejszej sprawie nie zachodzi nie budzi wątpliwości. W szeroko pojętym interesie lokalnej społeczności jest bowiem dostosowanie opracowywanego obecnie planu zagospodarowania , obejmującego działkę skarżącego do nowoprzyjętej strategii rozwoju regionu, której założenia ucieleśniają interes społeczny w wymiarze gospodarczym / rozwój turystyki/ jak i ekologicznym. W związku z powyższym , zagospodarowanie i eksploatacja działki, na której znajduje się obiekt małej architektury, na dotychczasowych zasadach, jako przejaw funkcji rekreacyjnej, pozostają w zgodzie z należycie pojmowanym interesem regionu i jego rozwojem. Skarżący podniósł, że w tym stanie rzeczy przyjęcie przez organ oceny stanu faktycznego zakładającej, iż obiekt wymagał uzyskania pozwolenia , przy jednoczesnym braku kolizji z interesem społecznym, a tym bardziej ważnym interesem społecznym, należy uznać za ewidentnie mylne ustalenie faktyczne skutkujące wadliwością opartej na nim decyzji, która tym samym potwierdza naruszenie omawianych zasad postępowania.

Skarżący podniósł, że bezspornym jest , iż w postępowaniu dowodowym doszło do uchybień w ramach procesu dowodzenia, gdyż organ administracji nie dołożył należytej staranności w zakresie dogłębnego ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący wskazał, że jedynym bezpośrednim środkiem dowodowym był przeprowadzony w dniu 13 września 2004r. dowód z oględzin obiektów lecz organ dokonał błędnego ustalenia faktycznego. Skarżący ponownie wskazał, że organ błędnie ustalił, że przedmiotowy obiekt małej architektury wymaga pozwolenia na budowę.

Skarżący zarzucił, że w sprawie została ewidentnie naruszona zasada swobodnej oceny dowodów przez organ administracji, który zaniechał wszechstronnej i nieskrępowanej żadnymi założeniami oceny wszelkich faktów i okoliczności w sprawie. Skarżący powołał się na orzeczenie NSA z 11 lutego 1981 r. SA 233/ 81 / ONSA z 1981 nr 1 poz. 8/ , w którym stwierdzono, że organ administracji jest obowiązany ocenić zebrany materiał dowodowy w świetle wszystkich okoliczności mogących mieć zastosowanie w sprawie , a nie jedynie niektórych z nich. Przytoczone orzeczenie , jak wskazał skarżący, uzasadnia bezwzględną konieczność uwzględnienia przez organ administracji wszelkich okoliczności, nie zaś jedynie tych, które przemawiają na rzecz ściśle określonej i założonej z góry koncepcji rozstrzygnięcia sprawy, co skarżący zarzuca. Niezależnie od tego skarżący podkreślił, że w sprawie organ dokonując oględzin nie dokonał spostrzeżeń odpowiadających stanowi faktycznemu obiektu podlegającego wizji lokalnej.

Wobec powyższego , w ocenie skarżącego, organy administracji dopuściły się selektywnej kwalifikacji obiektywnych faktów, które zostały tendencyjnie zinterpretowane na niekorzyść skarżącego poprzez błędne przyjęcie, że należący do skarżącego obiekt małej architektury wymagał pozwolenia na budowę , co jest niezgodne z prawem. W tej sytuacji pogwałcenie zasad ogólnych postępowania ma charakter rażącego naruszenia prawa, gdyż jest oczywiste i niewątpliwe.

Skarżący podniósł, że powyższe pogwałcenie zasad ogólnych postępowania ma w sprawie charakter rażącego naruszenia prawa, gdyż jest oczywiste i niewątpliwe. Skarżący zarzucił rozstrzygnięciu brak obiektywizmu, tendencyjność i selektywność wnioskowania stanowiącego podstawę przyjętych przez organ błędnych ustaleń faktycznych, które nie polegają na prawdzie. Okoliczność ta stanowi zaprzeczenie realizacji zasady prawdy obiektywnej, co z kolei uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości, gdyż w następstwie wskazanych uchybień postępowania dowodowego doszło do nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Jednocześnie skarżący wskazał, że dokonanie przez organ błędnych , gdyż nie odpowiadających rzeczywistemu stanowi rzeczy, ustaleń faktycznych jest ponadto przyczyną wadliwości uzasadnienia faktycznego decyzji, w oparciu o które organ następnie wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia. Konsekwencją tego jest zarzucane błędne oznaczenie podstawy prawnej , które jako wada istotna decyzji stanowi przesłankę stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Odnosząc się do zarzutów skargi organ II instancji wskazał, że obiekt małej architektury został zdefiniowany w art. 3 pkt 4 prawa budowlanego. Przedmiotowy obiekt nie mieści się w definicji obiektu małej architektury i jako nietrwale związany z gruntem stanowi tymczasowy obiekt budowlany wymagający uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z art. 28 prawa budowlanego.

Nadto odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia zasad postępowania administracyjnego organ wyjaśnił, że rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte po dokonaniu niezbędnych ustaleń a zebrany materiał dowodowy nie budził żadnych wątpliwości co do rozstrzygnięcia na podstawie przepisów prawa budowlanego. Natomiast zgodność interesu strony z interesem społecznym może być subiektywnym odczuciem skarżącego. Stanowisko takie jest sprzeczne ze stanowiskiem Zarządu W. P. K. , który w piśmie z dnia 16 lipca 2003r. skierowanym do organu I instancji stwierdził ,że przedmiotowa zabudowa jest zlokalizowana w rejonie o dużej koncentracji negatywnych przekształceń środowiska przyrodniczego, wymagającym zintegrowanej rewaloryzacji zainwestowania i środowiska przyrodniczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola , o której mowa w art. 1 § 1 ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej / § 2/. Oznacza to , że badaniu w postępowaniu sądowo administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy / art. 145 § 1pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz. U. nr 153, poz. 1270/. Z zasady, że sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem , wynika konsekwencja co do tego , iż sąd ten rozważa prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji, jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji.

Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę uznać należy za nieuzasadnioną, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę, wbrew zarzutom skargi, dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego.

Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu, a mianowicie w dniu 16 lipca 2003r. Zarząd W. P. K. w K. zwrócił się do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego z prośbą o sprawdzenie legalności zabudowy na terenie szeregu wymienionych w piśmie działek / między innymi działki [...]/. W piśmie tym stwierdzono, że w wyniku oględzin w terenie na szeregu działkach w obrębie W. T. stwierdzono obiekty budowlane o przeznaczeniu letniskowym. Z analizy sprawy wynika uzasadnione podejrzenie, że zabudowa tego terenu jest prawdopodobnie nielegalna. Nadto Zarząd Parku podał, że zgodnie z ustaleniami "Planu Ochrony W. P. K." zabudowa, o której mowa w piśmie zlokalizowana jest w rejonie rekreacyjnym Parku o dużej koncentracji negatywnych przekształceń środowiska przyrodniczego, wymagającej rewaloryzacji zainwestowania i środowiska przyrodniczego.

W dniu 20 lipca 2004r. organ administracji , tj Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodnie z art. 61 § 1 kpa zawiadomił skarżącego P. B., że zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania na działce nr [...] zlokalizowanej we W. T. będącej jego własnością, w warunkach samowoli budowlanej obiektu budowlanego. Pismem tym zawiadomiono skarżącego o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin działki i zobowiązano do udostępnienia wszelkiej posiadanej dokumentacji dotyczącej sprawy.

Dowód z oględzin został przeprowadzony z udziałem skarżącego . W treści protokołu ustalono, że na działce będącej własnością skarżącego znajdują się łącznie 4 obiekty tj. budynek letniskowy, budynek gospodarczy, zbiornik na nieczystości płynne, z kręgów betonowych Ø 1000, dwukomorowy, z pokrywami żelbetowymi oraz ujęcie wody głębinowej w obudowie z kręgów głębinowych Ø 1000. Na żaden z wyżej wymienionych obiektów skarżący nie posiadał pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia robót. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest budynek letniskowy.

W protokole z oględzin odnośnie tego obiektu ustalono, że skarżący wybudował na działce nr [...] położonej we W. T. bez pozwolenia na budowę obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, parterowy z poddaszem użytkowym, dachem dwuspadowym symetrycznym krytym "onduliną". Obiekt został posadowiony na bloczkach betonowych i jest nietrwale związany z gruntem. Obiekt jest użytkowany i pełni funkcję rekreacji indywidualnej. Obiekt składa się również z tarasu zadaszonego , na słupkach drewnianych. Obiekt wyposażony jest w instalację elektryczną na warunkach zakładu energetycznego, instalację wodno- kanalizacyjną. Według oświadczenia właściciela obiekt został wybudowany w 2001r. i na budowę nie posiada on pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Jednocześnie w trakcie wizji lokalnej dokonano pomiarów wszystkich 4 obiektów i sporządzono zdjęcie.

Zgodnie z obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane / tekst jednolity z 2003r. Dz. U. nr 207, poz. 2016 ze zm./- zw. dalej prawem budowlanym- roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29- 31. Obiekty budowlane zwolnione od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zostały enumeratywnie wymienione w art. 29 prawa budowlanego. Opisany obiekt budowlany nie został wymieniony w katalogu obiektów zwolnionych spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o których mowa w art. 29 ustawy, uznać zatem należy, że jego budowa wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Obiekt nietrwale związany z gruntem, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie w myśl art. 3 pkt 5 prawa budowlanego jest tymczasowym obiektem budowlanym, którego budowę można było rozpocząć po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z art. 28 ustawy. Wprawdzie art. 29ust. 1 pkt 12 prawa budowlanego wprowadza wyjątek od powyższej zasady stanowiąc, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem , przeznaczonych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, to nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie z obowiązującymi przepisami w przypadku opisanego wyżej obiektu tymczasowego koniecznym jest zgłoszenie robót i dokonanie tego w określonym wyżej terminie. W niniejszej sprawie powyższy tryb postępowania nie został zachowany, jednakże powyższe nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy , gdyż uregulowanie to dotyczy obiektów budowlanych które są przewidziane do rozbiórki albo do przeniesienia w inne miejsce- obiekty będące przedmiotem rozpoznawanej sprawy nie były przeznaczone ani do rozbiórki ani do przeniesienia w inne miejsce. Również wymiary obiektów nie maja znaczenia w niniejszej sprawie i nie mogły zwalniać skarżących od uzyskania pozwolenia na budowę. Wprawdzie przepisy prawa budowlanego wprowadzają pewne wyjątki od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę , w zależności od wymiarów obiektu, lecz dotyczą one jedynie rozbudowy zabudowy zagrodowej w ramach istniejącej działki siedliskowej lub altan i obiektów gospodarczych na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych. Działka , na której skarżący pobudował opisane obiekty nie stanowi działki pracowniczej ani siedliska związanego z produkcją rolną. Stąd też nie mają w sprawie zastosowania powoływane przez skarżącego uregulowania zawarte w art. 29ust. 1 pkt 1 ppkt a ustawy Prawo budowlane, skoro skarżący nie prowadzi produkcji rolnej i jego zamiarem nie było uzupełnienie istniejącej zabudowy zagrodowej.

Za bezzasadne Sąd uznał również zarzuty skarżącego zarzucające naruszenie przez organy administracji przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 29 ust. 1 pkt 22 art. 48 ust. 2i 3 i art. 30 ust. 1 pkt 1 a contrario w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 22 prawa budowlanego.Skarżący jak to wyżej wskazano wywodził, że przedmiotowy obiekt stanowi obiekt małej architektury , na wybudowanie, którego nie jest wymagane zarówno pozwolenie na budowę , jaki i zgłoszenie właściwemu organowi. Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 22 pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów małej architektury. Nie wymaga ona też zgłoszenia właściwemu organowi .

Zgodnie z art. 3 punkt 4 prawa budowlanego zawierającym definicję ustawową obiektu małej architektury przez obiekt małej architektury należy rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności:

a/ kultu religijnego , jak : kapliczki, krzyże przydrożne, figury,

b/ posągi , wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej,

c/ użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice , huśtawki, drabinki, śmietniki

Zestawienie opisu obiektu, którego dotyczy rozpoznawana sprawa zawartego w protokole oględzin, jak i w decyzji nakazującej rozbiórkę oraz wygląd zewnętrzny obiektu zarejestrowany na zdjęciu w zestawieniu z definicją obiektu małej architektury pozwala bezspornie ustalić , że zarzut skarżącego jest oczywiście bezzasadny. Stanowisko skarżącego, że obiekt w stosunku do którego orzeczono rozbiórkę jest obiektem małej architektury jest tym bardziej bezzasadny , gdy definicję obiektu małej architektury porówna się z pełnym opisem zabudowy działki skarżącego. Zabudowa ta to nie tylko domek o konstrukcji drewnianej opisany w decyzji, lecz również domek gospodarczy z ujęciem wody i zbiornikiem na nieczystości, a sam domek jest wyposażony w instalacje elektryczną i kanalizacyjną. W ocenie Sądu i wbrew zarzutom skargi funkcja letniskowa obiektu jest niesporna i została wręcz przyznana przez skarżącego. Zatem niespornym jest, że działka i obiekty na niej usytuowane pełnią funkcję rekreacyjną i służą letniemu wypoczynkowi. W świetle powyższego zarzuty skarżącego dotyczące poczynienia przez organ administracji błędnych ustaleń faktycznych są oczywiście nieuzasadnione. W konsekwencji powyższego , jak to wyżej ustalono, obiekt , którego sprawa dotyczy jest obiektem budowlanym tymczasowym nie objętym zwolnieniem od obowiązku uzyskania decyzji pozwolenia na budowę. Zatem wybudowanie tego obiektu bez pozwolenia na budowę stanowiło samowolą. W świetle powyższych przepisów " samowolą budowlaną" jest trwająca lub już zakończona budowa obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. W obowiązującym stanie prawnym stwierdzenie samowoli budowlanej obliguje właściwy organ do wszczęcia postępowania przewidzianego w art. 48 prawa budowlanego.

W myśl art. 48 ust. 1prawa budowlanego właściwy organ nakazuje , z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części , będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Zgodnie z ust.2 jeżeli budowa , o której mowa w ust. 1:

1/ jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a/ ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo

b/ ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

2/ nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem

- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2 ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie:

1/ zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej , w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego

2/ dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno- budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy prawo budowlane w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie w/wym. obowiązków stosuje się przepis ust. 1 czyli nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego.

W okolicznościach niniejszej sprawy organ administracji po ustaleniu, że pobudowanie opisanego w decyzji obiektu wymagało wydania decyzji o pozwoleniu na budowę , obowiązany był do zastosowania art. 48 prawa budowlanego i trybu postępowania w nim przewidzianego. Organ administracji w sposób zgodny z prawem nałożył na właściciela działki określone obowiązki zgodnie z cytowanymi uregulowaniami postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2004r. Niewykonanie tych obowiązków wymagało zastosowania art. 48 ust. 4 w związku z ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. Stwierdzenie samowoli budowlanej i niewykonanie obowiązków nałożonych przez organ w celu zalegalizowania samowoli obliguje właściwy organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki wzniesionego obiektu budowlanego. Do tego rodzaju rozstrzygnięcia organ administracji jest zobligowany przez ustawę, a więc nie podlega ono uznaniu organu administracji. Stąd też zarzuty skargi powołujące się na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia i związane z tym nieprawidłowe , w ocenie skarżącego działania organów administracji, są w sprawie całkowicie bezprzedmiotowe.

Należy podkreślić, że konieczną przesłanką wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego jest stwierdzenie niedopełnienia przez inwestora wymogu uzyskania pozwolenia na budowę i niewykonanie obowiązków wymienionych w art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego. Tym samym ustawa nie uzależnia orzeczenia nakazu rozbiórki od przyczyn zaistnienia braku pozwolenia na budowę czy też przyczyn niewykonania obowiązków nałożonych w celu ewentualnej legalizacji samowoli. Nie ma też w świetle powyższych uregulowań znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy przeznaczenie gruntu na którym znajduje się działka, skoro skarżący nie wykonał nałożonych na niego obowiązków zmierzających do ewentualnej legalizacji samowoli budowlanej.

Przeznaczenie gruntu nie jest przesłanką wydania nakazu rozbiórki w myśl powołanych przepisów. Stąd też powoływanie się w skardze przez skarżącego na przeznaczenie i położenie gruntu , na którym znajduje się działka jest również sprawie bezprzedmiotowe i nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, gdyż nie stanową one przesłanek ustawowych umożliwiających lub uprawniających organ administracji do odstąpienia od stosowania trybu postępowania przewidzianego w przepisie art. 48 ust.1 i 4 oraz orzeczenia rozbiórki.

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przez organy administracji zasad postępowania są również niezasadne .

Art. 8 kpa stanowi, że organy administracji obowiązane są prowadzić postępowanie w sposób pogłębiający zaufanie obywateli , art. 7 kpa przewiduje obowiązek organów administracji informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych będących przedmiotem postępowania administracyjnego, czuwania by strony te nie poniosły szkody na skutek nieznajomości prawa, art. 10 § 1 kpa stanowi, że przed wydaniem decyzji organ winien umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Art. 77 § 1 kpa stanowi z kolei , że organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy.

W okolicznościach niniejszej sprawy organy wypełniły swoje obowiązki wynikające z powyższych zasad. Organ I instancji doręczył stronie zawiadomienie z dnia 20 lipca 2004r o wszczęciu postępowania , informując , że sprawa dotyczy zabudowy działki nr [...], jednocześnie skarżący wezwany został do złożenia wyjaśnień w sprawie w trakcie oględzin i złożenia będących w jego posiadaniu dokumentów. Skarżący został zawiadomiony o terminie przeprowadzenia oględzin i brał w nich udział. Z treści protokołu nie wynika , aby skarżący mimo zawiadomienia o terminie przeprowadzenia wizji lokalnej , przedstawił jakiekolwiek dokumenty związane z prowadzeniem robót, w tym w szczególności dokumenty uprawniające do ich wykonania. Żadne dowody nie zostały zaoferowane organowi prowadzącemu postępowanie zarówno w trakcie postępowania przed organem I, jak i II instancji. W tym stanie rzeczy wszelkie zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia zasad postępowania dowodowego należy uznać za bezzasadne. Również oczywiście bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 78 kpa poprzez pominięcie dowodu z zeznań świadka Kierownika Referatu K. B. na okoliczność prowadzenia uzgodnień z Dyrektorem W. P. K. , w zakresie pozwolenia na umiejscowienie inwestycji przez skarżącego . Dowód ten nie był zgłoszony przez stroną w postępowaniu przez organami administracji, a nadto z okoliczności, na które miałby być przeprowadzony wynika że nie miałby wpływu na trafność rozstrzygnięcia sprawy przez organy administracji, skoro w dacie wydania decyzji przez organ II instancji skarżący nie legitymował się pozwoleniem na budowę, jak i nie wypełnił nałożonych na niego w trybie art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego obowiązków. Niezasadny jest zarzut naruszenia przez organ II instancji art. 139 kpa, który stanowi, że organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się. W niniejszej sprawie taka sytuacja oczywiście nie miała miejsca, gdyż organ I instancji nakazał rozebrać opisany w decyzji obiekt budowlany, natomiast organ II instancji utrzymał w mocy tę decyzję nie wprowadzając żadnych zmian w decyzji pierwszoinstancyjnej.

Zarzut skarżącego , że decyzja organu instancji jest nieważna na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa jako, że została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jak też zarzut naruszenia Konstytucji RP są również w świetle przedstawionych ustaleń faktycznych i prawnych oczywiście niezasadne. W tym miejscu jedynie ponownie podkreślić należy, że decyzje wydawane na podstawie art. 48 prawa budowlanego mają charakter wiązany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana , to organ nadzoru budowlanego po wyczerpaniu trybu postępowania opisanego w art. 48 prawa budowlanego. , jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania nakazu rozbiórki. W tej sytuacji zarzuty skarżącego wskazujące na naruszenie przepisów prawa procesowego , czy też zarzucających nieważność postępowania w sprawie nie znajdują odzwierciedlenia w materiale zebranym w sprawie i sprowadzają się do polemiki z rozstrzygnięciem organów administracji, nie akceptowanym przez skarżącego.

Podsumowując stwierdzić należy, że organy administracji prawidłowo ustaliły, że doszło w rozpatrywanej sprawie do samowoli budowlanej i w konsekwencji, wbrew zarzutom skargi, zgodnie z prawem materialnym , nie naruszając zasad postępowania administracyjnego orzekły o rozbiórce obiektu opisanego w decyzji z dnia 7 marca 2005r.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem na podstawie art. 151 ustawy- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.