Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt SA/Po 1025/95
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1996-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatki inne
Bankowe prawo
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 21 kwietnia 1989 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym.
Teza: 1. Przeznaczenia kredytu nie można ustalać na podstawie umów o kredyt, lecz dla celów podatkowych trzeba ustalać jego związek z prowadzoną działalnością, osiąganiem przychodów i wydatkami rzeczywiście poniesionymi.

2. Obowiązująca w 1991 r. ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm. / nie eliminowała jako kosztu uzyskania przychodu odsetek od tzw. kredytów inwestycyjnych, o ile owe kredyty pozostawały w związku ze źródłem przychodu. Ustawodawca użył zwrotu ogólnego i pojemnego - odsetki od zobowiązań.

TEZY

1. Przeznaczenia kredytu nie można ustalać na podstawie umów o kredyt, lecz dla celów podatkowych trzeba ustalać jego związek z prowadzoną działalnością, osiąganiem przychodów i wydatkami rzeczywiście poniesionymi.

2. Obowiązująca w 1991 r. ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm. / nie eliminowała jako kosztu uzyskania przychodu odsetek od tzw. kredytów inwestycyjnych, o ile owe kredyty pozostawały w związku ze źródłem przychodu. Ustawodawca użył zwrotu ogólnego i pojemnego - odsetki od zobowiązań.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny, po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy, zważył, co następuje:

Zasadniczym przedmiotem sporu między stronami jest kwestia nieuznania w 1991 r. za koszt uzyskania przychodu odsetek od kredytów bankowych, zaciągniętych oraz wydatkowanych w tymże roku na działalność gospodarczą skarżącej Jadwigi T.

Nie będąc związany granicami skargi sąd administracyjny wskazuje, że problematyka kosztów uzyskania przychodów ma dla funkcjonowania każdego podatku dochodowego podstawowe znaczenie. Możliwość zaliczenia określonych wydatków do kosztów uzyskania przychodów wpływa bowiem bezpośrednio na wysokość dochodu będącego podstawą opodatkowania, a w konsekwencji - na wysokość należnego zobowiązania. Z tego też względu przepisy dotyczące kosztów uzyskania przychodów są zazwyczaj bardzo rozbudowane, mają niekiedy charakter bardzo szczegółowy i kazuistyczny. Podobnie ma się rzecz i w polskim ustawodawstwie, a mianowicie w obowiązujących w 1991 r. postanowieniach ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm./. Konstrukcja kosztów uzyskania przychodów, określona w art. 12 ust. 1 powyższej ustawy oparta jest na swoistej klauzuli generalnej, która stanowi, że kosztem uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty ponoszone w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem enumeratywnie wyliczonych wydatków. Również w dotychczasowym orzecznictwie sądu administracyjnego /por. np. wyrok z dnia 3 listopada 1992 r. SA/Po 1393/92 - ONSA 1993 Nr 4 poz. 101/ wskazywano, że użyty w ustawie z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym zwrot "wszelkie koszty ponoszone w celu osiągnięcia przychodów" oznacza, iż podatnik ma możliwość odliczenia do celów podatkowych wszelkich kosztów pod tym jednak warunkiem, iż wykaże ich bezpośredni związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a ich poniesienie ma lub może mieć bezpośredni wpływ na wielkość osiągniętego przychodu.

W niniejszej sprawie nie powinno budzić wątpliwości między stronami to, iż skarżąca zaciągnęła w dniu 26.09.1991 r. kredyt bankowy w (...) Banku Kredytowym na sumę 400 mln zł, a w dniu 18.07.1991 r. na kwotę 600 mln zł w Powszechnej Kasie Oszczędności, z przeznaczeniem na sfinansowanie prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Z tego zatem punktu widzenia zaciągnięty kredyt bankowy miał bezpośredni związek z prowadzoną działalnością gospodarczą. Sposób konkretnego wykorzystania tych kredytów bankowych nie został jednak przez organy podatkowe obu instancji ściśle określony, a mianowicie czy były to wydatki o charakterze inwestycyjnym, czy też zakupy wyposażenia hotelowego nie będącego środkiem trwałym. Przeznaczenia kredytu nie można ustalać na podstawie umów o kredyt, lecz dla celów podatkowych trzeba ustalać ich związek z prowadzoną działalnością, osiąganiem przychodów i wydatkami rzeczywiście poniesionymi.

Ponieważ podatniczka najprawdopodobniej zaciągnęła powyższe kredyty na prowadzoną działalność gospodarczą i kwoty tych kredytów na tę działalność w 1991 r. wydatkowała - należało w niniejszej sprawie przyjąć, iż zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym - odsetki od zaciągniętych zobowiązań /kredytów bankowych/ jako pozostające ze źródłem przychodów, stanowią koszty uzyskania przychodu.

Obowiązująca w 1991 r. ustawa o podatku dochodowym nie eliminowała jako kosztu uzyskania przychodu odsetek od tzw. kredytów inwestycyjnych, o ile owe kredyty pozostawały w związku ze źródłem przychodu. Ustawodawca użył zwrotu ogólnego i pojemnego - odsetki od zobowiązań.