Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1446/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.77 ust.1 i 3, art.78 ust.1 i 2 , art.79 ust.3, art.79 ust.7
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...], 2) orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 21 lipca 2011r. Starosta [...] wypowiedział obecnie skarżącej M. N., użytkownikowi wieczystemu działki o nr 1 położonej w M., dotychczasową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego.

W wyniku wniesionego wniosku kwestionującego zaktualizowaną opłatę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzeczeniem z dnia [...] r. oddaliło wniosek użytkownika wieczystego. Skarżąca pomimo prawidłowego pouczenia nie wniosła od tego orzeczenia sprzeciwu.

Wnioskiem z dnia 19 kwietnia 2013r. pełnomocnik skarżącej zwrócił się do Starosty [...] o wznowienie postępowania na podstawie art.149 § 1 k.p.a. w zw. z art.150 § 1 k.p.a. wskazując, że SKO w orzeczeniu z dnia [...] r. oparło się na okoliczności braku podważenia we właściwym trybie operatu szacunkowego, natomiast w dniu 10 kwietnia 2013r. [...] Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych wydało ocenę, mocą której przedmiotowy operat szacunkowy utracił charakter opinii, o której mowa w art.156 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Postanowieniem dnia [...] r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art.149 § 3 k.p.a. w zw. z art.79 ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, odmówiło wznowienia postępowania. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że zarówno użytkowanie wieczyste, jak i aktualizacja opłat rocznych za użytkowanie wieczyste mają charakter cywilnoprawny, a przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się tu jedynie pomocniczo. Także spór co do podwyższenia opłaty rocznej ma charakter cywilnoprawny. Nie zmienia tego charakteru fakt, że ustawodawca posiłkuje się w przypadku postępowania przed kolegium stosowaniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Kolegium stosowanie do orzeczeń kolegiów nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego jest wyłączone na co wskazuje: treść art.79 ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, cywilnoprawny charakter opłat z tytułu użytkowania wieczystego oraz przewidziana przez ustawodawcę możliwość wniesienia sprzeciwu od orzeczenia kolegium do sądu powszechnego.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył pełnomocnik skarżącej podnosząc w jego treści, że w doktrynie prawniczej nie budzi wątpliwości możliwość inicjowania nadzwyczajnych postępowań administracyjnych w stosunku do orzeczeń SKO zapadłych w trybie art.79 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zdaniem skarżącej cywilnoprawny charakter roszczenia nie zmienia faktu, iż część procedury, która dotyczy rozstrzygania sporów na tle opłaty za użytkowanie wieczyste, jest procedurą administracyjną.

Postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art.149 § 3 k.p.a. w zw. z art.79 ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W ocenie Kolegium orzeczenie nie ma przymiotu decyzji administracyjnej, gdyż sprawy dotyczące aktualizacji opłaty z tytułu użytkowania wieczystego są sprawami z zakresu prawa cywilnego. Wniosek ten pochodzi z analizy norm prawnych regulujących użytkowanie wieczyste jako umowę, a więc stosunek cywilnoprawny, zatem możliwość stosowania w tej sprawie rozstrzygnięć zastrzeżonych dla spraw rozpoznawanych w oparciu o przepisy prawa administracyjnego, jest bezzasadny. Fakt, że w postępowaniu przed SKO stosuje się określone przepisy k.p.a. nie oznacza, że w ten sposób sprawa aktualizacji opłaty z tytułu użytkowania wieczystego staje się sprawą administracyjną. Nie jest bowiem sprawą indywidualną rozstrzyganą przez organy administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej ( art.1 pkt 1 k.p.a.). Nadal pozostaje sprawą cywilną, dla załatwienia której ustawodawca jedynie wprowadził dodatkowy etap poprzedzający postępowanie przed sądem powszechnym. Dla możliwości procesowania na tym etapie ustawodawca wskazał konkretne regulacje zawarte w k.p.a., przy czym zastrzegł wyłącznie odpowiednie stosowanie tych uregulowań. Rozpatrzenie wniosku użytkownika wieczystego opartego o przepisy k.p.a. oznaczałoby, iż sprawa, która w rozumieniu przepisu art.1 Kodeksu postępowania cywilnego jest sprawą cywilną straciłaby swój pierwotny charakter i przekształciłaby się trwale w sprawę administracyjną.

Ze stanowiskiem Kolegium nie zgodziła się skarżąca M. N. i pismem z dnia 29 lipca 2013r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:

- art.79 ust.3 w zw. z ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędną wykładnię,

- art.151 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie.

Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi powtórzyła argumentację zawartą w treści wniosku o wznowienie oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dodatkowo wskazując, że ponieważ część procedury w zakresie rozstrzygania sporów na tle opłaty za użytkowanie wieczyste, jest procedurą administracyjno-prawnoprocesową nie powinno być przeszkód do stosowania przepisów k.p.a. w zakresie wznowienia postępowania. Zdaniem skarżącej bez znaczenia jest w tej sytuacji treść definicji sprawy indywidualnej określony w art.1 k.p.a., ponieważ i tak ustawodawca zdecydował się, aby część procesowania nad kwestią opłaty za użytkowanie wieczyste odbywało się przed organem administracji, jakim jest SKO. Nadto stwierdziła, że w treści art.79 ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami brak jest jakiegokolwiek wskazania, że ustawodawca wyraźnie wyłączył stosowanie do orzeczeń SKO w tym zakresie przepisów k.p.a. dotyczących nadzwyczajnych trybów administracyjnych, jak to zostało uczynione w stosunku do przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Z istoty postępowania wznowieniowego wynika , że sprawa cofa się na etap, w którym została zakończona, co oznacza że będzie się ona toczyła na etapie, który jest zastrzeżony dla organu administracji publicznej, niezależnie od faktu cywilnego charakteru opłat za użytkowanie wieczyste.

W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało w całości stanowisko i argumentację zawartą w treści zaskarżonego postanowienia i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Poddane kontroli Sądu postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego K., a także objęte tą kontrolą - stosownie do dyspozycji art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.- dalej p.p.s.a.) – poprzedzające je postanowienie tego organu nie mogły się ostać, gdyż zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy jest niesporny.

Na wstępie przyjdzie się zgodzić ze stanowiskiem SKO, że użytkowanie wieczyste jest instytucją prawa cywilnego. Treść stosunku użytkowania wieczystego - co do zasady - kształtowana jest umownie, według zasad określonych przede wszystkim w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny ( tekst pierwotny - Dz. U. nr 16, poz.93 z późń. zm. dalej "k.c."), a ponadto w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz. U. z 2010r., nr 102, poz.651 z późń. zm. dalej "u.g.n."). Został on w konsekwencji poddany cywilistycznej (prywatnoprawnej) metodzie regulacji stosunków społecznych, a częściowo - metodzie administracyjnoprawnej (publicznoprawnej).

Zgodnie z art. 238 k.c. użytkownik wieczysty uiszcza przez cały czas trwania swego prawa opłatę roczną. Szczegółowa regulacja dotycząca kwestii uiszczania tej opłaty i jej wysokości została zawarta w art. 71-81 u.g.n. Opłata roczna za użytkowanie wieczyste jest świadczeniem cywilnoprawnym i to bez względu na źródło powstania samego prawa (umowa, decyzja, ustawa). W orzecznictwie i doktrynie powszechnie przyjmuje się, że cywilnoprawny charakter mają również czynności polegające na oznaczeniu wysokości opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego, w tym czynności związane z aktualizacją tych opłat na skutek zmiany wartości nieruchomości gruntowej. Zatem spory w przedmiocie ustalenia opłat czy zmiany opłat z tytułu użytkowania wieczystego są sporami cywilnymi dotyczącymi należności pieniężnych (uchwały Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1994 r. sygn. akt III CZP 36/94- OSNCP 1994/11/209 i z dnia 25 sierpnia 1995 r. sygn. akt III CZP 96/95 OSNCP 1995/12/173 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 843/05 Lex 236557, z dnia 23 stycznia 2007 r. sygn. akt I OSK 306/06 Lex 29319, postanowienie sygn. akt I SA 1933/97 OSP 1998/3/57).

Aktualizacji opłaty rocznej (nie częściej niż raz do roku) dokonuje się z urzędu lub na wniosek użytkownika wieczystego (art. 77 ust. 1 i ust. 3 u.g.n.). Dla dokonania aktualizacji opłaty rocznej wymagane jest złożenie, w imieniu właściciela przez organ reprezentujący Skarb Państwa lub gminę, pisemnego oświadczenia woli zawierającego wypowiedzenie dotychczasowej wysokości przedmiotowej opłaty oraz ofertę nowej jej wysokości (art. 78 ust. 1 u.g.n.). Jeżeli użytkownik wieczysty nie zakwestionuje wypowiedzenia, złożoną ofertę uznaje się za przyjętą, co kończy już na tym etapie procedurę aktualizacyjną. W przypadku, gdy użytkownik wieczysty nie akceptuje otrzymanej oferty, może w terminie 30 dni złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego, właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości (art. 78 ust. 2 u.g.n.). Kolegium powinno dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody. Jeżeli do zawarcia takiej ugody nie dojdzie, kolegium wydaje orzeczenie o oddaleniu wniosku lub ustaleniu nowej wysokości opłaty rocznej (art. 79 ust. 3 u.g.n.). Od orzeczenia kolegium rozstrzygającego spór o wysokość omawianej opłaty nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Organ lub użytkownik wieczysty mogą natomiast wnieść od tego orzeczenia sprzeciw (art. 80 ust. 1 u.g.n.). Złożenie sprzeciwu wywołuje ten skutek, że orzeczenie traci moc, nawet wtedy, gdy sprzeciw odnosi się tylko do części orzeczenia kolegium (art. 80 ust. 3 u.g.n.). Wówczas odżywa złożony w trybie przewidzianym w art. 78 ust. 2 u.g.n. wniosek, który zastępuje pozew inicjujący postępowanie sądowe (art. 80 ust. 2 u.g.n.).

Z omówionych przepisów wynika, że rozstrzygnięcie sporu o ustalenie wysokości opłaty za użytkowanie wieczyste ma odbywać się w mieszanym trybie administracyjno-sądowym. Jest to rozwiązanie nierzadko spotykane w polskim porządku prawnym, co zaakcentował Trybunał Konstytucyjny między innymi w orzeczeniu z dnia 13 marca 1996 r. sygn. akt K 11/95 (OTK 1996/2/9). Przedmiotowe postępowanie jest więc dwustopniowe. Sprawy na tle sporów o zasadność aktualizacji opłaty ustawodawca w pierwszej kolejności przekazał do rozstrzygnięcia w przedsądowym postępowaniu prowadzonym przez organy administracji, tj. samorządowe kolegia odwoławcze. Dopiero po zakończeniu tego postępowania każda ze stron umowy może żądać rozstrzygnięcia sporu przez sąd powszechny, a swoje prawa realizuje przez złożenie sprzeciwu od orzeczenia kolegium. Sąd powszechny dopiero wówczas staje się właściwy do rozstrzygnięcia sporu w sprawie aktualizacji opłaty. Sąd ten nie kontroluje przy tym ani orzeczeń samorządowych kolegiów odwoławczych, ani prawidłowości prowadzonych przez te organy postępowań. Sądy powszechne nie sprawują bowiem funkcji kontrolnej czy nadzorczej nad samorządowymi kolegiami odwoławczymi. Nie są więc właściwe również w sprawach dotyczących wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem samorządowych kolegiów odwoławczych i nie mają żadnych instrumentów prawnych do weryfikowania tych orzeczeń. Oznacza to, że w sytuacji, gdy samorządowe kolegia odwoławcze wydadzą orzeczenie w stosunku do którego zachodzą podstawy do jego wznowienia, uchylając się od wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie pozbawiają strony możliwości weryfikacji orzeczenia kończącego prowadzone przez te organy postępowania w sytuacji uzasadniającej jego wznowienie po upływie terminu do wniesienia sprzeciwu. Należy zauważyć również, że w tym zakresie strony umowy nie mogą poszukiwać ochrony prawnej przed sądami powszechnymi. Taka zaś sytuacja jest nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawa.

Jak wynika z omawianych przepisów orzeczenie kolegium jest rozstrzygnięciem sprawy co do jej istoty, tzn. co do zasadności dokonanego przez organ wypowiedzenia wysokości dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości. Można zatem przyjąć, że jest to postępowanie główne, kończące się załatwieniem sprawy co do meritum. Jednakże przedmiotem zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia nie jest kwestia zasadności aktualizacji opłaty rocznej, lecz odmowa wznowienie postępowania w trybie art.149 k.p.a., stosownie do którego, wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (§1), które stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§2). Odmowa wznowienia postępowania również następuje w drodze postanowienia (§3) na które służy zażalenie (§4). Złożenie wniosku o wznowienie postępowania obliguje organ do rozstrzygnięcia kwestii procesowej związanej z ewentualną możliwością wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w odniesieniu do orzeczenia o aktualizacji opłaty rocznej. Postępowanie to niejako odrywa się od postępowania głównego, zakończonego orzeczeniem objętym wnioskiem.

Należy zauważyć również, że to, iż sprawa w znaczeniu materialnym ma charakter cywilny i należy do właściwości sądów powszechnych nie musi samo przez się wykluczać właściwości sądów administracyjnych w tego rodzaju sprawach w zakresie wniosku o wznowienie postępowania. W obowiązującym systemie prawnym, o czym była już mowa, szereg aktów prawnych – podobnie jak w sprawach aktualizacji opłat z tytułu użytkowania wieczystego – powierza załatwienie określonych spraw w pierwszym etapie organom administracji, a dopiero po zakończeniu tej fazy postępowania przewiduje dochodzenie roszczeń przed sądem powszechnym. W uzasadnieniu uchwały z dnia 8 listopada 1999 r., sygn. akt OPS 12/99 (ONSA 2000/2/47) Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 184 Konstytucji RP, stwierdził, że rozwiązania przewidujące przejście sprawy z drogi administracyjnej na drogę sądową nie oznaczają, że w takich sprawach przysługuje tylko droga do sądu powszechnego, a skarga sądowoadministracyjna w ogóle nie jest dopuszczalna. W sprawach przekazywanych do właściwości sądów powszechnych, które w pierwszej fazie są załatwiane przez organy administracji, właściwość sądu administracyjnego jest bowiem wyłączona tylko w takim zakresie, w jakim sąd powszechny może przejąć sprawę do dalszego jej rozpoznania. Oznacza to, że w ramach tej samej grupy spraw w znaczeniu materialnym przyjmuje się i dopuszcza się różnorodność dróg zaskarżenia działalności organów administracji - do sądu powszechnego lub do sądu administracyjnego. NSA przyjmował dopuszczalność skargi na niewydanie przez organ administracji publicznej określonego aktu, mimo że skarga sądowoadministracyjna na taki akt nie przysługiwałaby z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego.

Podstawę do kontroli działań czy zaniechań organu administracji w orzecznictwie i w piśmiennictwie wywodzono z art. 184 Konstytucji RP. Z analizy tego przepisu w zw. z art. 177 Konstytucji RP wynika bowiem, że sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej należy do sądów administracyjnych a nie innych sądów. Konstytucja RP sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej zastrzega dla sądów administracyjnych, a tym samym wyłącza w tym zakresie właściwość sądów powszechnych. Sądom powszechnym można powierzać dalsze załatwianie spraw, mających swój początek w postępowaniu administracyjnym a nie sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej w rozumieniu art. 184 (R. Hauser "Konstytucyjny model polskiego sądownictwa administracyjnego" w: Polski model sądownictwa administracyjnego pod redakcją J. Stelmasiaka, J. Niszczporuka, S. Fundowicza, str. 143).

Wykonaniem zasady przewidzianej w art. 184 Konstytucji RP są regulacje zawarte w art. 1, art. 3 i art. 50 p.p.s.a. oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, z których wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w różnych jej formach działania i pod względem jej zgodności z prawem. Są zatem właściwe, najogólniej rzecz ujmując, do zniesienia niezgodnych z prawem działań oraz bezczynności lub przewlekłości postępowania w różnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Pojęcie zakresu administracji publicznej – jak zaakcentował Trybunał Konstytucyjny i co zostało przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych – należy przy tym traktować szeroko i rozpatrywać w sensie podmiotowym a nie tylko przedmiotowym. Stąd należy przyjmować, iż sprawa dotyczy administracji publicznej, jeżeli pochodzi od organu znajdującego się w strukturze administracji, a brak jest innych procedur gwarantujących skuteczną ochronę prawnych interesów (uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 września 1994 r. sygn. akt W 10/03 OTK 1994 cz. II, poz.204-206). W przypadku, gdy kontroli poddawana jest prawna forma działania administracji publicznej, można mówić nawet o domniemaniu kompetencji sądów administracyjnych. Domniemanie takie może obalić dopiero wyraźna niebudząca wątpliwości odmienna regulacja (M. Jaśkowska "Właściwość sądów administracyjnych. Zagadnienia wybrane" w: Koncepcja systemu prawa administracyjnego pod redakcją J. Zimmermanna str.571).

W sprawach dotyczących aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste ustawodawca pierwszy etap rozstrzygania sporów powierzył samorządowym kolegiom odwoławczym. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, kolegia te są organami stopnia wyższego w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (ust. 1). Na zasadach określonych w odrębnych ustawach kolegia orzekają również w innych sprawach niż wymienione w ust. 1 (ust. 2). Do postępowania przed kolegium w omawianych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. W postępowaniu tym stosuje się również przepisy o opłatach i kosztach (art. 79 ust. 7 u.g.n.). Nie może zatem ulegać wątpliwości, że kolegia jako organy administracji publicznej uprawnione do prowadzenia spraw z zakresu administracji publicznej i innych spraw powierzonych im w ustawach szczególnych, muszą w omawianych sprawach prowadzić postępowanie aktualizacyjne z zachowaniem przepisów k.p.a., w tym również przepisów dotyczących postępowania (art.61-126 i art.145-163 k.p.a.). Skutki nieprzestrzegania tych przepisów nie mogą być przerzucane na wnioskodawcę i w konsekwencji pozbawiać go możliwości dalszego dochodzenia przysługującego mu roszczenia do wznowienia, bądź stwierdzenia nieważności wydanego orzeczenia. Skoro użytkownikowi wieczystemu – o czym była już mowa – nie przysługuje w tym zakresie żadna ochrona przed sądem powszechnym, gdyż sąd ten nie ma jakichkolwiek instrumentów prawnych do wznowienia postępowania czy stwierdzenia nieważności orzeczenia wydanego przez kolegium, to wnioskodawca powinien mieć taką ochronę przed sądem administracyjnym.

Należy wskazać, że w piśmiennictwie poruszana jest również problematyka ewentualnego wzruszania orzeczeń kolegium, które zapadły z oczywistą obrazą przepisów o postępowaniu administracyjnym lub zawierają w sobie wadę kwalifikowaną. Wyrażane są poglądy, iż posiłkowe stosowanie przepisów k.p.a., w tym działu II kodeksu: "Postępowanie" oznacza dopuszczalność wznawiania postępowań zakończonych orzeczeniem kolegium w przedmiocie ustalenia opłaty za wieczyste użytkowanie, jak i stwierdzania nieważności takich orzeczeń. Autorzy komentarzy jednoznacznie stwierdzają, że dopuszczalne jest stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie dotyczącym nadzwyczajnych środków wzruszania orzeczeń organów administracji ( wznowienia postępowania na podstawie art.145-152 k.p.a. oraz uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności zgodnie z art.154-159 i art.161-163 k.p.a.) w stosunku do orzeczeń w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego ( Komentarz LEX 2013 do art.79 ustawy o gospodarce nieruchomościami autorstwa Ewy Bończak-Kucharczyk). W odniesieniu do orzeczeń SKO nie jest także wykluczone stosowanie przepisów k.p.a. w zakresie dotyczącym nadzwyczajnych środków wzruszenia orzeczeń organów administracyjnych tzn. wznowienia postępowania ( art.145-153), uchylenia, zmiany oraz stwierdzenia nieważności ( Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wydawnictwo Becka Warszawa 2009r. – J. Jaworski, A. Prusarzyk, A. Tołudziecki, M. Wolanin, str. 381,382.) Od orzeczeń kolegium nie przysługuje wprawdzie środek odwoławczy przewidziany w procedurze administracyjnej, to jednak nie wyłącza przepisów k.p.a. w sprawie wznowienia postępowania, uchylenia, zmiany oraz stwierdzenia nieważności. ( Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wydanie 4 LexisNexis, Warszawa 2011r., Gerard Bieniek, Stanisław Kalus, Zenon Marmaj, Eugeniusz Mzyk pod redakcją Gerarda Bieńka, str.436-437) Sądy powszechne nie są władne kontrolować legalności orzeczeń kolegiów, a rozpoznają sprawy, których dotyczą orzeczenia SKO dopiero wtedy, gdy na skutek sprzeciwu orzeczenie kolegium utraci moc. Trudno byłoby zaakceptować taki stan, w którym wykluczone byłoby np. wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem kolegium w przedmiocie aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste, podczas gdy zarówno procedury sądowe, jak i administracyjna, taki tryb wzruszania orzeczeń przewidują ( Marta Romańska – "Wybrane zagadnienia materialne i procesowe z problematyki opłat rocznych za użytkowanie wieczyste gruntu"– artykuł ST.2000.11.12, Teza nr 6, 27357/6). Ustawodawca dopuścił możliwość zastosowania trybów nadzwyczajnych w celu uchylenia, zmiany bądź stwierdzenia nieważności orzeczenia kolegium. Przyzwolenie to wynika wprost z art. 79 ust. 7 u.g.n. Podkreślenia jednak wymaga fakt, iż ustawodawca nakazał stosować wskazane przez siebie przepisy kodeksu odpowiednio, oznacza to, iż można stosować nadzwyczajne środki zaskarżenia również wobec prawnych form działania administracji nie będących decyzjami administracyjnymi ( Agnieszka Korzeniowska – "Zagadnienia wadliwości orzeczeń kolegium, [w:] Postępowanie przed samorządowym kolegium odwoławczym". monografia Zakamycze 2002)

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że Kolegium dokonało błędnej wykładni art.79 ust.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami przyjmując, że odpowiednie stosowanie tych przepisów wyklucza możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania, co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy.

W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy orzeczono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania orzeczono na wniosek skarżącej na podstawie art. 200 i 209 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 z późń. zm.)