Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1187/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 17 ust. 1a pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi S. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Prezydent M. B. decyzją z [...] maja 2021 r. odmówił S. D. (tj. Skarżącemu) przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną B. D..

2. Prezydent ustalił, że niepełnosprawna B. D. jest babcią Skarżącego. Skarżący zamieszkuje wspólnie z babcią, sprawuje nad nią opiekę, nie podejmuje zatrudnienia. Skarżący od [...] listopada 2020 r. jest uprawniony do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Prezydent ustalił ponadto, że rodzice i rodzeństwo niepełnosprawnej babci Skarżącego nie żyją. B. D. posiada natomiast czworo dzieci:

- córkę Z. D., posiadającą orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności,

- córkę B. D. nieposiadającą orzeczenia o niepełnosprawności, sprawującą opiekę nad niepełnosprawnym synem,

- córkę L. D. posiadającą orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,

- syna Z. D. posiadającego orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.

3. Prezydent stwierdził także, że wymagająca opieki B. D. posiada orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z którego wynika, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność, natomiast ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] października 2019 r.

4. Wobec powyższego Prezydent, powołując się na treść art. 17 ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zm., zwanej w skrócie "u.ś.r.") odmówił przyznania świadczenia wskazując, że osoba wymagająca opieki posiada spokrewnione w pierwszym stopniu, które nie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnoprawności.

5. Ponadto organ I instancji wskazał, że w orzeczeniu o znacznym stopniu niepełnosprawności, którym legitymuje się babcia Skarżącego, nie wskazano od kiedy istnieje jej niepełnosprawność, w związku z czym w ocenie organu niespełniony został ustawowy (zawarty w art. 17 ust. 1b u.ś.r.) warunek przyznania świadczenia dotyczący momentu powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki przed ukończeniem 18 lub 25 roku życia.

6. W odwołaniu Skarżący zarzucił zastosowanie art. 17 ust. 1b u.ś.r. bez uwzględnienia, że zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z 21 października 2014 r. o sygn. akt 38/13, art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę na osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skarżący zarzucił ponadto, że organ dokonał błędnej wykładni art. 17 ust. 1a pkt 2 u.ś.r. polegającej na jedynie literalnym jego odczytaniu i zaniechaniu wykładni systemowej i celowościowej prowadzącej do przyjęcia, że przepis ten umożliwia przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącemu w sytuacji, kiedy osoba wymagająca opieki ma dzieci nielegitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jednak z obiektywnym i niekwestionowanych względów niesprawujących opieki nad matką.

7. W wyniku rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] lipca 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu i instancji.

8. Organ odwoławczy nie podzielił argumentacji Prezydenta odnośnie wykładni art. 17 ust. 1b u.ś.r. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego sygn. K 38/13, jest brak możliwości stosowania art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakwestionowanym przez Trybunał zakresie, począwszy od dnia ogłoszenia wyroku. Prawidłowe odczytanie i zastosowanie normy prawnej art. 17 – w kształcie zmienionym ww. wyrokiem TK – prowadzi do wniosku, że świadczenie pielęgnacyjne przysługiwać będzie także wtedy, gdy nie jest możliwe ustalenie daty powstania niepełnosprawności osoby podlegającej opiece.

9. Kolegium podzieliło natomiast stanowisko Prezydenta w zakresie braku spełnienia przesłanki przyznania świadczenia z art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a pkt 2 u.ś.r.

Kolegium podniosło, że Skarżący jest wprawdzie spokrewniony w linii prostej z osobą wymagająca opieki, jednak nie jest osobą spokrewnioną w pierwszym stopniu. Zgodnie natomiast z art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.

Kolegium wskazało, że w sprawie ustalono krąg osób zobowiązanych w pierwszej kolejności do alimentacji osoby wymagającej opieki tj. czworo dzieci B. D.. B. D. nie pozostaje w związku małżeńskim, tak więc to na jej dzieciach w pierwszej kolejności ciąży obowiązek alimentacyjny. Spośród tych osób jedynie córkę Z. D. można uznać za zwolnioną z ww. obowiązku z uwagi na posiadanie orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. Żadne okoliczności nie wskazują, aby pozostałych troje dzieci B. D. nie mogły wywiązać się z obowiązku alimentacyjnego względem matki tj. z obowiązku opieki i dostarczania środków utrzymania. W szczególności organ wskazał, że posiadanie umiarkowanego stopnia niepełnosprawności nie uniemożliwia sprawowania opieki nad chorą matką. Kolegium wskazało, że zgromadzony w aktach sprawy materiał nie wskazuje na istnienie jakichkolwiek okoliczności, które przesądzałyby o całkowitej niemożności sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką przez jej dzieci.

10. W skardze do sądu administracyjnego S. D. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.

- naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której przepis ten stanowi podstawę prawną przyznania świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącemu jako osobie należącej do kręgu osób obciążonych obowiązkiem alimentacyjnym wobec B. D.,

- dokonanie błędnej wykładni art. 17 ust. 1a pkt 2 u.ś.r. polegającej na jego jedynie literalnym odczytaniu i zaniechaniu wykładni systemowej i celowościowej, a w konsekwencji przyjęcie, że przepis ten uniemożliwia ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącemu w sytuacji, w której osoba wymagająca opieki ma córki i syna nielegitymujących się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jednak z obiektywnych i niekwestionowanych względów nie sprawujących opieki nad matką.

Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9 , art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy; przyjęcie, iż sam fakt zwrócenia się z przedmiotowym wnioskiem przez Skarżącego w sytuacji w której osoba wymagająca opieki posiada bliższych zstępnych nielegitymujących się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do ustalenia czy wymieniona osoba może sprawować opiekę nad matką – co pozwoliło by na rozstrzygnięcie z uwzględnieniem słusznego interesu strony.

11. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

12. Na wstępie wyjaśnić należy, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego normującymi podstawowe standardy postępowania przed organami administracji publicznej.

13. W sprawie bezsporne jest, że babcia Skarżącego została zaliczona do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym i wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

14. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

W myśl art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

15. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2021 r. sygn. I OSK 2392/20, (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych po adresem orzeczenia.nsa.gov.pl), że z powyższego wynika że osobom, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagająca opieki, nie może być przyznane świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli są inne osoby spokrewnione w pierwszym stopniu, chyba, że osoby te legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

16. W przedmiotowej sprawie Skarżący jest osobą, która spełnia przesłanki z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.: nie jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności i może ciążyć na niej obowiązek alimentacyjny, albowiem jest zstępną osoby legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jako wnuczek nie jest jednak spokrewniony z osobą wymagającą opieki w pierwszym stopniu, ma zatem do niego zastosowanie przepis art. 17 ust. 1a u.ś.r.

17. Jak wskazał NSA w ww. wyroku osobom, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne pod warunkiem łącznego spełnienia dodatkowych warunków. Warunki te, jakkolwiek nie powtarzają regulacji przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (w skrócie "k.r.o.") dotyczących kolejności obowiązku alimentacyjnego, pozostają w związku z tą kwestią. Zgodnie z art. 129 § 1 k.r.o., jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych, obowiązek alimentacyjny obciążą bliższych stopniem przed dalszymi. Zgodnie zaś z art. 132 k.r.o., obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi. Warunki wprowadzone w art. 17 ust. 1a u.ś.r. również uzależniają prawo do świadczenia pielęgnacyjnego od tego, czy są inne osoby spokrewnione w pierwszym stopniu, mogące sprawować opiekę. Osoby spokrewnione w pierwszym stopniu, jako zobowiązane na gruncie k.r.o. do alimentacji w pierwszej kolejności, wyprzedzają w prawie do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego osoby spokrewnione w stopniu dalszym, chyba że są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przedstawiona regulacja nie budzi wątpliwości interpretacyjnych pod względem językowym.

18. Analizowana regulacji nie budzi także wątpliwości ze względów systemowych. Jak powyżej przedstawiono, pozostaje w korelacji z zasadami określającymi pierwszeństwo obowiązku alimentacyjnego, przyjętymi w k.r.o. Podobnie, jak w przypadku art. 132 k.r.o., osoby zobowiązane do alimentacji w dalszej kolejności, mają prawo do świadczenia, gdy nie ma osób spokrewnionych w pierwszym stopniu. Również w przypadku drugiej przesłanki z art. 132 k.r.o. istnieje zbieżność, k.r.o. przewiduje powstanie obowiązku alimentacyjnego, gdy osoba zobowiązana w bliższej kolejności nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi. Należy przy tym zwrócić uwagę na odmienność pomiędzy obowiązkiem alimentacyjnym, a sprawowaniem osobistej opieki. Przepis art. 132 k.r.o. jest przepisem Tytułu II, Działu III k.r.o., dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. W art. 128 k.r.o. ustawodawca definiuje ten obowiązek jako obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Co do zasady obowiązek alimentacyjny ma zatem wymiar finansowy i materialny. Skarżący nie legitymuje się orzeczeniem sądu powszechnego, zobowiązującym go do świadczeń alimentacyjnych na rzecz babci, nie ma zatem podstaw, aby w postępowaniu administracyjnym przesądzać, że skonkretyzował się jej obowiązek alimentacyjny w rozumieniu k.r.o. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobom podejmującym faktyczną i osobistą opiekę, wobec czego w tym przypadku ustawodawca uzależnił prawo do niego dla osób spokrewnionych w dalszym stopniu od tego, czy osoby spokrewnione w pierwszym stopniu legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Niepełnosprawność jest niewątpliwie okolicznością mogącą wyłączać możliwość sprawowania opieki nad inną osobą niepełnosprawną, co czyni tę przesłankę zbieżną z przesłanką z art. 132 k.r.o. dotyczącą sytuacji, gdy osoba zobowiązana nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi (dostarczania środków utrzymania). Regulując kryteria przyznawania świadczenia pieniężnego ze środków publicznych w trybie administracyjnym ustawodawca był przy tym uprawniony do takiego skonstruowania przesłanek, które zapewniają ich konkretność i ograniczają sferę uznaniowości organu, co sprzyja zachowaniu równości i transparentności w udzielaniu świadczeń ze środków publicznych. Stopień orzeczonej niepełnosprawności osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu, jako kryterium "przesunięcia" uprawnienia do świadczenia na osoby spokrewnione w stopniu dalszym, stanowi kryterium zobiektywizowane, a jednocześnie w sposób rzeczowy związane z możliwością sprawowania osobistej opieki nad osobą tego wymagającą.

19. Sąd podziela zdanie NSA z powyższego wyroku, że przeciwko przyjętemu rozwiązaniu nie przemawiają też względy celowościowe i aksjologiczne, w tym wzgląd na wartości i zasady konstytucyjne. Limitowanie dostępu do świadczenia w oparciu o kryteria zobiektywizowane nie może zostać uznane za naruszenie zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Zapewniają one dostęp do świadczenia wszystkim osobom będącym w takiej samej sytuacji faktycznej, kryteria te nie mają także charakteru dyskryminującego i nie są niemożliwe do spełnienia, udzielanie świadczenia nie jest oparte o uznanie organu. Przepis art. 18 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji odnoszą się do obowiązków Państwa wobec rodziny, w tym obowiązku szczególnej pomocy rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej. Świadczenie pielęgnacyjne jest niewątpliwie instrumentem wspierania rodzin będących w takiej sytuacji ze względu na konieczność opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Obowiązek wsparcia rodziny jako wspólnoty nie oznacza jednak obowiązku wspierania każdego z jej członków w taki sam sposób. Dla charakteru uprawnień wynikających z art. 71 Konstytucji nie bez znaczenia jest, że zgodnie z art. 81 Konstytucji, praw określonych w tym przepisie można dochodzić w granicach określonych w ustawie. Również prawo podmiotowe rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych, o jakim mowa w art. 71 ust. 1 zd. drugie Konstytucji, może być dochodzone tylko w granicach określonych w ustawie. Regulacja ustawowa nie jest pod tym względem przeciwskuteczna wobec konstytucyjnych zadań Państwa wobec rodzin. Niezasadne jest zatem stanowisko, że wykluczenie wnuka (wnuczki) z kręgu osób upoważnionych do świadczenia, gdy członkowie rodziny spokrewnieni w pierwszym stopniu nie mogą wykonywać opieki z innych powodów, niż stwierdzona orzeczeniem niepełnosprawność w stopniu znacznym, narusza standardy Konstytucji. Co do zasady wnuk nie został wykluczony, ustawowo natomiast wprowadzono kryteria warunkujące uzyskanie świadczenia, odnoszące się przy tym nie personalnie do osoby spokrewnionej w dalszej linii, lecz do stanu rodziny jako całości, co dodatkowo przemawia za tezą, że nie można w sposób oczywisty przypisać regulacji ustawowej naruszenia art. 71 ust. 1 Konstytucji. To właśnie sytuacja rodziny jako całości, związana z jej wielkością lub stanem zdrowia kolejnych jej członków, uzasadnia udzielanie pomocy.

20. Sąd w niniejszym składzie w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym wypowiadającym się w ww. wyroku z 24 lutego 2021 r. nie podziela wobec powyższego stanowiska, że regulacja ustawy nie pozwala na realizację norm i wartości konstytucyjnych, a względy systemowe i celowościowe w sposób jednoznaczny prowadzą do wniosków odmiennych, niż argumenty wykładni językowej. Należy uznać, że także zastosowanie podejścia wykładni kompleksowej prowadzi do konkluzji, iż zastosowane dyrektywy systemowe i celowościowe potwierdzają rezultat wykładni językowej. Tak więc osobom, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagająca opieki, nie może być przyznane świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli są inne osoby spokrewnione w pierwszym stopniu, chyba, że osoby te legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

21. W niniejszej sprawie niesporne pozostaje, że osoba niepełnosprawna wymagająca opieki (babcia Skarżącego) ma czworo dzieci, które są osobami zobowiązanymi do alimentacji w stopniu pierwszym. Tylko jedno z nich – córka Z. D., posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nie wynika z akt sprawy ani nawet twierdzeń Skarżącego, że żadne z pozostałych dzieci B. D. nie jest w stanie ani sprawować nad nią opieki ani dostarczyć środków finansowych, aby taką opiekę zapewnić. Skarżący ogranicza się tylko do ogólnikowych stwierdzeń (nie podważanych przez organ), że dwoje z dzieci B. D. legitymuje się umiarkowanym stopnieniem niepełnosprawności – co same w sobie nie wyklucza możliwości realizacji obowiązku alimentacyjnego. Podobnie sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem nie wyklucza możliwości zapewnienia opieki niepełnosprawnej mace (bądź przyczyniania się finansowo z pozostałym rodzeństwem do zapewnienia takiej opieki). Braku możliwości wywiązania się z obowiązku alimentacyjnego nie można także wywodzić z ogólnikowego twierdzenia (nie popartego żadnymi konkretnymi informacjami co do stanu dochodów), że dzieci B. D. nie zarobkują na tyle dużo, aby zapewnić matce płatną opiekę.

22. W tej sytuacji należy podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że brak jest w niniejszej sprawie okoliczności, które pozwoliłyby zaktualizować obowiązek alimentacyjny Skarżącego względem jego babci przed obowiązkiem alimentacyjnym jej dzieci, które to w pierwszej kolejności zobowiązane są do sprawowania opieki nad swoją matką (podobnie NSA w wyroku z 21 lutego 2019 r. sygn. I OSK 3804/18).

23. Powyższe prowadzi do wniosku, że Kolegium nie dopuściło się zarzucanego mu naruszenia przepisów prawa, wobec czego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę