Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 750/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 15zzs ust. 2, ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, pkt 1, pkt 3, art. 4 ust. 1, ust. 2, art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
article: art. 120, art. 121 par. 1, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, pkt 3, art. 4 ust. 1,  ust. 2,  art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Waldemar Michaldo (spr.) WSA Bogusław Wolas po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg K. B. i W. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2019 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej K. B. kwotę 4000 zł (słownie: cztery tysiące złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W. B. kwotę 3600 zł (słownie: trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 21 czerwca 2019 r. nr [...] Burmistrz C. ustalił K. B., S. B. i W. B. zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2019 r. w kwocie 10.617,00 zł.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji szczegółowo opisał tok postępowania w sprawie. Burmistrz C. wskazał, iż zgodnie z zapisami ewidencji gruntów i budynków według stanu na dzień 30 sierpnia 2017 r. oraz pismem Starostwa Powiatowego w O. z dnia 9 maja 2019 r. użytkownikami wieczystymi działki nr [...] o powierzchni 509,00 m2, położonej w C. oraz współwłaścicielami zlokalizowanego na niej budynku są: K. B., E. B. i S. B.. Powyższy stan wynika również z zapisów księgi wieczystej nr [...] Określając krąg podatników, organ podatkowy uwzględnił także prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Oświęcimiu Wydział I Cywilny z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns 1461/15, na mocy którego spadek po E. B. nabyli na podstawie ustawy wprost: K. B., S. B. i W. B.. Jednocześnie Burmistrz C. dodał, że wyrokiem z dnia 12 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Kr 79/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę podatników w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2012 r., nie podzielając ich stanowiska, iż z chwilą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza C. o podziale działki nr [...] na działki nr: [...], [...], [...], [...] i [...] działka nr [...] przestała istnieć. Organ I instancji zrelacjonował przebieg postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego dotyczącego odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Dodatkowo Burmistrz C. zacytował fragment postanowienia Sądu Rejonowego w O. Wydział I Cywilny z dnia 9 września 2013 r. sygn. akt I Ns [...] o oddaleniu wniosku K. B., S. B. i E. B. w sprawie zniesienia współużytkowania wieczystego działki nr [...] wraz ze zniesieniem współwłasności posadowionego na niej budynku użytkowego. Organ I instancji wskazał, że przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie stanowi działka nr [...] o powierzchni 509,00 m2, której współużytkownikami wieczystymi są: K. B., S. B. i W. B.. Powierzchnię użytkową budynku organ I instancji obliczył w oparciu o inwentaryzację sporządzoną na zlecenie Burmistrza C. w dniu 19 grudnia 2011 r. Organ podatkowy zaznaczył, iż według rzeczonego dokumentu powierzchnia użytkowa budynku łącznie z piwnicami wynosi 527,48 m2, z czego 85,00 m2 to powierzchnia użytkowa pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m. Powierzchnia użytkowa budynku podlegająca opodatkowaniu stanowi więc 484,98 m2.

Zdaniem Burmistrza C. przedmiotowe nieruchomości (grunt i budynek) są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. S. B. ma bowiem status przedsiębiorcy i wykonuje pod adresem: [...] w C. działalność gospodarczą polegającą w przeważającej części na sprzedaży detalicznej obuwia i wyrobów skórzanych. W konsekwencji Burmistrz C. zastosował do ww. nieruchomości stawki właściwe dla gruntów oraz budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W odwołaniu od powyższej decyzji Burmistrza C. K. B., S. B. i W. B. wnieśli o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Decyzji organu I instancji odwołujący zarzucili naruszenie:

- art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe określenie powierzchni oraz wysokości poszczególnych kondygnacji podlegających opodatkowaniu;

- art. 191 Ordynacji podatkowej wobec dokonania dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w aktach sprawy i przyjęcie większej powierzchni budynku niż wynika to ze stanu faktycznego.

Decyzją z dnia 25 czerwca 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza C. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...]

W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium przytoczyło treść art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 3, ust. 4, art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, ust. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b, art. 6 ust. 1, ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 67 pkt 3, § 68 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 133 § 1 i art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie stanowi nieruchomość gruntowa oznaczona jako działka nr [...], położona w C., w obrębie nr [...] C., w jednostce ewidencyjnej C. - miasto, o powierzchni 509,00 m2, sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako "Bi", zabudowana budynkiem handlowo-usługowym o powierzchni użytkowej 484,98 m2. Mając na uwadze zapisy w ewidencji gruntów i budynków, treść księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w O. V Wydział Ksiąg Wieczystych oraz postanowienie Sądu Rejonowego w Oświęcimiu Wydział I Cywilny z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns 1461/15, Kolegium stwierdziło, że współużytkownikami wieczystymi gruntu i współwłaścicielami budynku są: K. B., S. B. i W. B.. Powierzchnia użytkowa ww. budynku została ustalona na podstawie "Inwentaryzacji budynku użytkowego położonego w C. przy [...] na działce nr [...]" sporządzonej przez mgr inż. E. T. w dniu 19 grudnia 2011 r. Organ II instancji wskazał, że z wymienionego dokumentu wynika, iż przedmiotowy budynek ma powierzchnię użytkową 527,48 m2. Ponieważ powierzchnia użytkowa pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m wynosi 85,00 m2, do opodatkowania budynku podatkiem od nieruchomości należy przyjąć powierzchnię użytkową 484,98 m2 [527,48 m2 - (0,5 x 85,00 m2)]. SKO podkreśliło, że wskazana powierzchnia stanowiła podstawę opodatkowania rzeczonego budynku w 2012 r. W wyroku z dnia 12 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Kr 79/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał powyższe ustalenia za prawidłowe. Zdaniem Kolegium, odwołujący poza gołosłowną konstatacją, że podana przez Burmistrza C. powierzchnia użytkowa budynku nie odpowiada stanowi faktycznemu, nie przedstawili żadnych dowodów potwierdzających zmianę powierzchni opodatkowanego budynku po 2012r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że stosownie do treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Powołując się na treść art. 1a ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych organ II instancji stwierdził, że wymienione w nim wyłączenia nie zachodzą. Organ dodał też, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiuje pojęcia "działalność gospodarcza" i w tym zakresie odsyła do ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292). W myśl art. 3 tej ustawy działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. Kolegium stwierdziło, że S. B. jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (CEIDG). Stałym miejscem prowadzenia przez niego działalności - zgodnie z danymi z CEIDG - jest [...] w C.. Natomiast K. B. i W. B. nie figurują w CEIDG (i nie figurowali w 2018 r.). Bezsprzecznie jednak opodatkowane nieruchomości (grunt i budynek) są w posiadaniu przedsiębiorcy - S. B., co implikuje konieczność opodatkowania ich stawkami podatkowymi przewidzianymi dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że Burmistrz C. dokonał prawidłowego wymiaru zobowiązania podatkowego należnego od K. B., S. B. i W. B. za 2019 r., stosując właściwe stawki podatkowe określone w uchwale nr XXI/216/2016 Rady Miejskiej Chełmek z dnia 17 listopada 2016 r.

Skargi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnieśli K. B. i W. B..

W swojej skardze K. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, gdyż narusza ona art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłaściwe określenie powierzchni podlegającej opodatkowaniu i niewłaściwe określenie wysokości poszczególnych kondygnacji, co spowodowało zawyżenie powierzchni podlegającej opodatkowaniu. Ponadto decyzja ta narusza art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez dowolną ocenę zgromadzonych dowodów w aktach sprawy i przyjęcie wyższej powierzchni budynku niż wynika to ze stanu faktycznego. Zdaniem skarżącej, podstawa opodatkowania i kwota podatku zostały zawyżone, gdyż od powierzchni budynku nie została odliczona powierzchnia klatek schodowych na parterze i I piętrze. Skarżąca dodała, że organ I instancji nie wskazał też na podstawie jakich dowodów ustalił powierzchnie budynków i przyjął podstawę opodatkowania. Ponadto jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, powierzchnia piwnicy wynosi 180,79 m2. Natomiast wysokość stropu w piwnicy jest niższa niż 2,20 m. Zatem podstawa opodatkowania powinna zostać pomniejszona o 90,39 m2, a nie zaledwie o 85 m2.

Również W. B. w swojej skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, podnosząc te same zarzuty i argumenty co K. B..

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o ich oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie Sąd orzekał na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020, poz. 374 ze zm., zwanej dalej ustawą o COVID) w zw. z § 1 pkt 1 i 2 zarządzenia Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 października 2020 r. nr 61/2020 w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2. Wskazane zarządzenie Prezesa WSA w Krakowie zostało wydane w związku z intensyfikacją rozwoju epidemii i wprowadzeniem dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów związanych z objęciem miasta na prawach powiatu Kraków, będącego siedzibą tut. Sądu, obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 1758 ze zm.). Na mocy ww. przepisów zarządzenia Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dniem 17 października 2020 r. odwołano rozprawy, utrzymując działalność orzeczniczą Sądu w trybie rozpoznawania spraw na posiedzeniach niejawnych.

Zgodnie z ww. art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Zdaniem Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Przy tym wyjaśnić należy, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji skarżącego, bowiem podnoszone przez niego argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę i odpowiedź na nią.

Odnośnie kwestii możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej z jednoczesnym bezpośrednim przekazem dźwięku i obrazu zgodnie z art. 15zzs4 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 3 marca 2020 r. wyjaśnić należy, że przeprowadzenie takiej rozprawy nie jest możliwe, gdyż tut. Sąd nie dysponuje odpowiednim zapleczem technicznym umożliwiającymi przeprowadzenie rozprawy w formie "on line".

Stosownie do brzmienia art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2017 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprawowana jest przez sądy administracyjne na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenie, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.).

Sądowa kontrola decyzji organów obu instancji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł, doprowadziła do uznania, że skargi zasługują na uwzględnienie. W ocenie Sądu, organy podatkowe dopuściły się bowiem istotnych naruszeń przepisów postępowania podatkowego, które to naruszenia mogły mieć wpływ na końcowy wynik niniejszej sprawy. Stwierdzone przez Sąd naruszenia skutkowały potrzebą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż podstawą materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1445 ze zm., zwanej dalej u.p.o.l.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stosownie natomiast do art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są m.in.: osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3 lub użytkownikami wieczystymi gruntów. Z kolei w myśl art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi: 1) dla gruntów - powierzchnia; 2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa (...). Art. 4 ust. 2 u.p.o.l. stanowi, że powierzchnię pomieszczeń lub ich części oraz część kondygnacji o wysokości w świetle od 1,40 m do 2,20 m zalicza się do powierzchni użytkowej budynku w 50%, a jeżeli wysokość jest mniejsza niż 1,40 m, powierzchnię tę pomija się. Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.o.l., rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie wartości wskazanych w ustawie.

Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji powierzchnię użytkową budynku przy [...] w C. ustalono na podstawie dokumentu zatytułowanego "Inwentaryzacja budynku użytkowego położonego w C. przy [...] na działce nr [...]", sporządzonego na zamówienie Burmistrza C. w dniu 19 grudnia 2011 r. W oparciu o ten dokument organy obu instancji stwierdziły, że przedmiotowy budynek ma powierzchnię użytkową 527,48 m2. Z uwagi jednak na to, że powierzchnia użytkowa pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m wynosi 85,00 m2, to, zdaniem organów, do opodatkowania budynku podatkiem od nieruchomości należy przyjąć powierzchnię użytkową 484,98 m2.

W ocenie Sądu, na podstawie danych zawartych w "Inwentaryzacji budynku użytkowego położonego w C. przy [...] na działce nr [...]", jak również na podstawie pozostałych zgromadzonych w sprawie dokumentów, nie da się ustalić powierzchni użytkowej pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m, gdyż brak jest w materiale dowodowym informacji o wysokości poszczególnych pomieszczeń. Nie wiadomo zatem, które pomieszczenia mają wysokość powyżej, a które poniżej 2,20 m. Tym samym na podstawie akt sprawy nie da się zweryfikować ustaleń organów co do powierzchni użytkowej pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m, podlegającej odliczeniu od powierzchni użytkowej przedmiotowego budynku. Wobec zatem nie wykazania przez organy prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania konieczne stało się uchylenie decyzji organów obu instancji.

Co więcej, w trakcie analizy akt sprawy Sąd stwierdził istotne braki w zgromadzonym przez organy materiale dowodowym.

Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Podstawą orzekania przez sąd jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organy podatkowe w toku całego postępowania toczącego się przed organami. Kontrolując zaskarżoną decyzję, sąd nie ogranicza się jedynie do tego aktu, lecz bada, czy okoliczności przedstawione w takiej decyzji znajdują odzwierciedlenie w dokumentacji zgromadzonej w nadesłanych aktach sprawy. To na organie ciąży obowiązek przedłożenia wraz ze skargą kompletnych akt, zawierających wszystkie dowody i dokumenty, które stały się podstawą wydanego przez niego aktu i które pozwolą sądowi dokonującemu kontroli na pełną ocenę jego zgodności z prawem rozumianym zarówno jako prawo procesowe jak i materialne. Orzekanie przez sąd administracyjny jest możliwe tylko na podstawie całości akt sprawy, co związane jest z tym, że sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń faktycznych we własnym zakresie, a tylko bada, czy dokonane przez organy administracji ustalenia odpowiadają prawu.

Obowiązek ten został wyartykułowany w art. 54 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.

Co istotne w niniejszej sprawie, wskazane przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie nakładają na sąd obowiązku zgromadzenia kompletnych akt postępowania w sprawie, a tylko dokonanie oceny na podstawie akt przesłanych przez organ, a wyjątkowo uzupełnianych dodatkowymi istotnymi dowodami w zakresie wyznaczonym w art. 106 p.p.s.a. I choć orzecznictwo sądowe nie jest jednolite w kwestii obowiązku sądu co do kompletowania akt administracyjnych, bowiem wskazuje się w nim również, że sąd w sytuacji dostrzeżenia brakujących w aktach dokumentów powinien wezwać organ do ich nadesłania, to jednak podkreśla się, że obowiązek ten istnieje w sytuacji, gdy z lektury akt wynika, iż zgromadzony został pełny materiał dowodowy, lecz nie przesłano sądowi kompletnych akt sprawy (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2006r., sygn. akt II OSK 1231/05).

Sąd może zatem wezwać organ do uzupełnienia akt sprawy, jeśli przez niedopatrzenie akta zawierają braki, ale to uzupełnienie dotyczy jedynie tych akt, które organ posiadał, wydając rozstrzygnięcie. Uzupełnienie to nie może natomiast oznaczać kompletowania przez sąd akt znajdujących się poza organem, gdyż to nie należy do obowiązków sądu, ale organu, o czym stanowią przepisy art. 122 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., zwanej dalej O.p.). Tym samym sąd nie ma obowiązku wzywać organu do uzupełnienia akt sprawy, w przypadku, gdy z przedłożonych wraz ze skargą akt sprawy wynika, że istotne dla rozstrzygnięcia materiały i dowody nie znalazły odzwierciedlenia w aktach zgromadzonych przed wydaniem kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia.

W treści swojej decyzji Burmistrz C., opisując stan faktyczny sprawy, powołał się na następujące dokumenty: postanowienie Sądu Rejonowego w Oświęcimiu Wydział I Cywilny z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns 1461/15 o stwierdzeniu nabycia spadku po E. B., akt notarialny z dnia 28 listopada 2000 r. Repetytorium A nr [...], zapisy ewidencji gruntów i budynków według stanu na dzień 30 sierpnia 2017 r., pismo Starostwa Powiatowego w O. z dnia 9 maja 2019 r. nr [...], zapisy księgi wieczystej nr [...], opracowanie pt. "Inwentaryzacja budynku użytkowego położonego w C. przy [...] na działce nr [...]", wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 1362/14, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt III CSK 252/15, pismo S. B. z dnia 12 października 2018 r., pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia 8 maja 2019 r., wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Kr 79/17, decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nr [...], postanowienie Sądu Rejonowego w Oświęcimiu Wydział I Cywilny z dnia 9 września 2013 r. sygn. akt I Ns 964/12, postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie Wydział II Cywilny – Odwoławczy z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II CA 2451/1, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt III CSK 252/15 oraz dane zawarte w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej dotyczące S. B..

Tymczasem w aktach sprawy znajdują się jedynie: opracowanie pt. "Inwentaryzacja budynku użytkowego położonego w C. przy [...] na działce nr [...]", pismo Starostwa Powiatowego w O. z dnia 9 maja 2019 r. nr [...], zapisy ewidencji gruntów i budynków według stanu na dzień 30 sierpnia 2017 r., postanowienie Sądu Rejonowego w O. Wydział I Cywilny z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns [...], postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt III CSK [...] oraz pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia 8 maja 2019 r. Brak jest natomiast pozostałych wymienionych przez organ I instancji dokumentów.

Rozpoznając odwołanie organ II instancji również oparł swoją decyzję na dokumentach, których nie ma w aktach sprawy, tj.: księdze wieczystej nr [...], wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Kr 79/17 oraz danych zawartych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej dotyczących S. B..

Powyższe braki w materiale dowodowym uniemożliwiają Sądowi zbadanie prawidłowości wydanych przez organy obu instancji decyzji. Sąd nie jest bowiem w stanie zweryfikować ustaleń organów, które legły u podstaw wydanych przez nie decyzji. Sąd nie wzywał organów o nadesłanie brakujących dokumentów, gdyż braki te występowały już na etapie postępowania przed organem I instancji. W wyniku tego organ II instancji nie dysponował kompletnym materiałem dowodowym umożliwiającym mu rozpoznanie odwołania. Konieczne zatem stało się uchylenie obu decyzji by organy podatkowe mogły zebrać cały potrzebny materiał dowodowy i ponownie rozpoznać sprawę.

Mając zatem powyższe na względzie Sąd uznał, że decyzje organów obu instancji nie mogą się ostać albowiem naruszają one przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Tylko bowiem prawidłowo przeprowadzone postępowanie, w oparciu o kompletny materiał dowodowy, jest warunkiem koniecznym do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego i w konsekwencji wydania trafnego rozstrzygnięcia.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 120 O.p. organy podatkowe powinny działać praworządnie, a zatem na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa. Przepis art. 121 § 1 O.p. obliguje organy do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, natomiast wyrażona w art. 122 O.p. zasada prawdy obiektywnej oznacza obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Stosownie do treści art. 180 § 1 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przypomnieć również trzeba, że art. 191 O.p. formułuje jedną z podstawowych zasad postępowania dowodowego - swobodnej oceny dowodów. Zgodnie z nią organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego, jednak owa swoboda nie oznacza całkowitej dowolności. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana z uwzględnieniem norm prawa procesowego i z zachowaniem reguł tej oceny. Należy opierać się na materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania, materiał ten musi być poddany wszechstronnej ocenie, a ocena ta powinna odnosić się do poszczególnych dowodów z uwzględnieniem ich znaczenia dla sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy obu instancji nie zebrały w niniejszej sprawie kompletnego materiału dowodowego w sposób prawidłowy, naruszając tym samym opisane powyżej normy regulujące podstawowe zasady dotyczące postępowania dowodowego w postępowaniu podatkowym. Na podstawie zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów nie da się bowiem stwierdzić, czy organy prawidłowo ustaliły powierzchnię użytkową pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m, zaś braki w dokumentach nie pozwalają na weryfikację ustaleń organów co do okoliczności faktycznych sprawy. Konieczność ustalenia prawidłowej wielkości powierzchni użytkowej przedmiotowego budynku jest kluczowa dla prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania, a tym samym wymiaru spornego podatku od nieruchomości.

Na podstawie więc art. 153 p.p.s.a., przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe będą zatem zobowiązane do uzupełnienia postępowania dowodowego o wskazane dokumenty oraz wykazania stosownymi dowodami sposobu w jaki ustaliły powierzchnię użytkową pomieszczeń, w tym szczególności pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone decyzje – jak w pkt I wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania dla skarżącej K. B. Sąd orzekł w pkt II wyroku, na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 400 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3600 zł, ustalone na podstawie § 2 ust. 1 pkt e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1687).

O zwrocie kosztów postępowania dla skarżącego W. B. Sąd orzekł w pkt III wyroku, na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składa się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3600 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).