Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 495/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-04-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i zaskarżone rozstrzygnięcie
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 33 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1822
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 249/18 w sprawie ze skargi D. G. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia stopnia zdolności do służby w Policji 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżone orzeczenie, 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej na rzecz D. G. kwotę 377 (trzysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Sygn.. akt I OSK 495/19

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 19 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 249/18 oddalił skargę D. G. (dalej: "skarżący") na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia stopnia zdolności do służby w Policji.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że [...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: RKL), działając na podstawie wniosku Komendanta Stołecznego Policji, [...] października 2017 r. wydała orzeczenie nr [...], w którym rozpoznała u skarżącego, alergiczny nieżyt górnych dróg oddechowych upośledzających sprawność ustroju (§ 29 p. 1 N) i zakwalifikowała go do kat. N – niezdolny do służby w Policji.

Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: CKL), orzeczeniem z [...] grudnia 2017 r. nr [...] utrzymała w mocy ww. orzeczenie.

CKL podała, że orzeczenie zostało wydane na podstawie pełnej dostępnej dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej, badaniu podmiotowym i przedmiotowym skarżącego oraz na obowiązujących aktach prawnych.

Na powyższe orzeczenie CKL skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Warszawie, w której wniósł o jego uchylenie.

Skarżący, w uzasadnieniu skargi podniósł zarzuty związane z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 31 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2004 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822). Zdaniem skarżącego obie komisje nie przeprowadziły konsultacji alergologicznej kluczowej w przypadku orzekania schorzeń związanych z alergicznymi nieżytami górnych dróg oddechowych.

CKL w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że złożona przez skarżącego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślił, że sąd administracyjny nie dokonuje własnej oceny stanu zdrowia orzekanego i nie rozważa sam kwestii medycznych. Rolą sądu administracyjnego jest zbadanie, czy ustalenia

stanu faktycznego, na podstawie których komisje lekarskie wydały orzeczenie, były wyczerpujące i pozwalały na dokonanie właściwej kwalifikacji zdolności do służby w rozumieniu przepisów orzeczniczych, na podstawie których działają te komisje, tj. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biura Ochrony Rządu (Dz. U. 2014 r. poz. 1898) oraz przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822). Wskazane akty prawne zawierają kompleksową regulację, co oznacza, że do orzeczeń Komisji lekarskich, choć mają charakter decyzji administracyjnych, nie stosuje się w pełni przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Określają one własne zasady i tryb orzekania oraz stanowią wobec przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego lex specialis i w tym zakresie (w którym regulują zagadnienia procesowe) uchylają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z zasadą, że przepis szczególny uchyla normę generalną.

Następnie Sąd wskazał, że bezspornym jest, że o zdolności fizycznej i psychicznej policjantów do pełnienia służby w Policji orzekają komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Orzeczenia wydawane przez komisje zawierają rozstrzygnięcia, co do istoty sprawy, podejmowane na podstawie wyników badań lekarskich oraz dokumentacji medycznej. Dotyczą konkretnej osoby i zmierzają do ustalenia pewnych faktów prawotwórczych.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zaskarżone orzeczenie zostało wydane po dokonaniu czynności orzeczniczych w oparciu o aktualną dokumentację lekarską, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, jak również po przebadaniu skarżącego. Powyższe prowadzi do wniosku, że pojęcie zawarte w zaskarżonym orzeczeniu "nie zdolny do służby w Policji" i poczynione rozpoznanie jest prawidłowe, czemu dała wyraz komisja lekarska w treści orzeczenia.

Skarżący na powyższy wyrok złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Jednocześnie wniósł o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, wg norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

przepisów prawa materialnego, przez niewłaściwe zastosowanie, mające wpływ na wynik sprawy, tj. § 29 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 roku w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz.U. z 2014 r., poz. 1898) w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1822), polegające na:

bezzasadnym przyjęciu, że ustalony w sprawie stan faktyczny pozwala na stwierdzenie, że rozpoznanie u skarżącego alergicznego nieżytu górnych dróg oddechowych nieupośledzającego sprawności organizmu zostało potwierdzone na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych specjalistycznych badań dodatkowych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny, co w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego przyjęcia, iż nie jest on zdolny do służby w Policji;

bezzasadnym przyjęciu, że ustalony w sprawie stan faktyczny pozwala na rozpoznanie u skarżącego na dzień wydawania orzeczenia alergicznego nieżytu górnych dróg oddechowych nieupośledzającego sprawności organizmu i ustalenia z uwagi na powyższe, że nie jest on zdolny do służby w Policji;

przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przez oparcie orzeczenia na materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, który nie uprawniał do rozpoznania alergicznego nieżytu górnych dróg oddechowych nieupośledzającego sprawności organizmu, czym naruszono zasadę swobodnej oceny dowodów i zasadę prawdy obiektywnej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało oddalenie skargi, którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powinien uwzględnić, uchylając jednocześnie orzeczenia organu pierwszej i drugiej instancji;

przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), z uwagi na nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a., przez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art.

141 § 4 p.p.s.a., polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu braku uwzględnienia przy wyrokowaniu całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności dowodu badania NZOZ [...] w [...], przeprowadzonego przez lekarza specjalistę alergologa, oraz przeprowadzonego w toku postępowania przed organem pierwszej instancji badania pulmonologicznego, a także nieustosunkowanie się przez Sąd do tych zarzutów, a także nieskonfrontowanie ich ze zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

Jednocześnie skarżący zwrócił uwagę, że po wydaniu zaskarżonego wyroku rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straty Granicznej, Państwowej Straty Pożarnej oraz biurze Ochrony Rządu (Dz.U. z 2014 r., poz. 1898), jak i ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, na których zarówno organy administracji, jak i Sąd pierwszej instancji oparły swe orzeczenia, straciły moc. Weszło w życie nowe Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz K kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straty Marszałkowskiej, Państwowej Straty Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa. Zgodnie z załącznikiem do ww. rozporządzenia określona w § 29 pkt 1 jednostka chorobowa choć bezzasadnie zdiagnozowana u skarżącego, w chwili obecnej nie stanowi przeszkody do służby w Policji i skarżący otrzymałby jako kandydat do tej służby kategorię "Z", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby, co w obecnym stanie prawnym winno być podstawą do uwzględnienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi skarżącego i uchylenie orzeczeń obu organów administracyjnych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację, mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych w niej zarzutów.

W piśmie z 28 grudnia 2018 r., stanowiącym uzupełnienie skargi kasacyjnej, skarżący oświadczył, że zrzeka się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wyrażona w tym przepisie zasada oznacza pełne związanie Sądu podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. Konkretne, zawarte w skardze kasacyjnej, przyczyny zaskarżenia determinują zakres rozpoznania sprawy, czyli badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (pkt 2), przy czym skarga powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy na nowo, w takim zakresie, jak czyni to sąd pierwszej instancji. Kierunek czynności kontrolnych, jakie Naczelny Sąd Administracyjny może podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, wyznaczają podstawy sformułowane w skardze kasacyjnej.

Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o przeprowadzenie rozprawy, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia przepisów postępowania, gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy, możliwe jest badanie zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Zarzuty te zasługiwały na uwzględnienie.

Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych określa zasady działania komisji lekarskich oraz zasady i tryb orzekania przez te komisje (art. 1 ust. 1). Zgodnie z art. 4 ustawy w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu

postępowania administracyjnego. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami), które poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy ww. ustawy jako lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jednak w sprawach nieuregulowanych w ustawie, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego znajdują zastosowanie w pełnym zakresie (por. wyrok NSA z 13 czerwca 2019 r., I OSK 2042/17).

Rozstrzyganie o zdolności fizycznej i psychicznej kandydatów do służby m. in. w Policji, odbywa się zatem w postępowaniu administracyjnym z wszelkim gwarancjami przewidzianymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Istotne znaczenie ma przy tym kwestia zebrania odpowiednich danych dotyczących kwestii medycznych, gdyż właśnie pełna wiedza medyczna pozwala na rozstrzygnięcie o zdolności do służby w Policji oraz o zakwalifikowaniu do określonej kategorii tej służby.

Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a., organ ma obowiązek dokładnie zbadać sprawę, tak aby w sposób prawidłowy ustalić jej stan faktyczny. Wzmocnieniem tej reguły jest nałożony, na mocy art. 77 § 1 k.p.a., na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego. Dopiero dysponując całokształtem materiału dowodowego, organ może ocenić daną okoliczność i uznać ją za udowodnioną bądź nie (art. 80 K.p.a.). Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, zwłaszcza, gdy powołuje się na nie strona, jest naruszeniem przepisów postępowania skutkującym uchyleniem decyzji (por. np. wyroki NSA z: 27 maja 1999 r., II SA/Łd 744/98 i 4 października 2005 r., I OSK 159/05). Oczywistym jest, że wyłącznie należycie ustalony stan faktyczny pozwala na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa. Jeżeli stan ten nie został wyczerpująco ustalony, to nie może przesądzać rozstrzygnięcia sprawy. Brak pełnych ustaleń uniemożliwia ocenę, czy okoliczności danej sprawy odpowiadają stanowi hipotetycznemu, przewidzianemu w konkretnej normie prawnej. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w świetle konstytucyjnego modelu sądowej kontroli działalności publicznej sąd administracyjny nie posiada co do zasady kompetencji do dokonywania ustaleń stanu faktycznego

w będącej przedmiotem jego rozpoznania sprawie administracyjnej. Obowiązkiem sądu administracyjnego pierwszej instancji jest zatem zbadanie, czy organ administracji publicznej, dokonując ustalenia stanu faktycznego, nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zajęcie stanowiska, jaki stan faktyczny został przez sąd przyjęty.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ww. ustawy rejonowa komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych badań dodatkowych, specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny oraz protokołów powypadkowych mogących mieć znaczenie dla treści orzeczenia. Powyższa regulacja określa zakres materiału dowodowego jaki winien być uwzględniony w toku oceny stanu zdrowia osoby badanej, który winien być zebrany i rozpatrzony w toku postępowania przeprowadzonego z zachowaniem procedur określonych w przywołanych przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.

Podkreślenia wymaga, że kontrola orzeczeń komisji lekarskich w przedmiocie zdolności do służby, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia orzekanego, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja była zgodna z przepisami określającymi zasady orzekania o zdolności do służby oraz tryb postępowania komisji lekarskich w tych sprawach.

Kontrola zaskarżonego orzeczenia dokonana w rozpoznawanej sprawie przez Sąd pierwszej instancji nie w pełni odpowiadała tym wymogom, co skutkowało koniecznością wyeliminowania zaskarżonego wyroku z obrotu prawnego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący podnosił, iż orzekające w sprawie organy nie uwzględniły pełnego materiału dowodowego. I o ile należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że kontrola orzeczeń komisji lekarskich dokonywana przez sąd administracyjny nie może dotyczyć kwestii medycznych, to obowiązkiem Sądu było dokonanie oceny, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego. Sąd powinien sprawdzić, czy zostało przeprowadzone postępowanie

dowodowe co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, tj. takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne, oraz czy zebrany w sprawie materiał dowodowy znalazł pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym orzeczenia. W sytuacji zatem, gdy skarżący wskazuje konkretne dowody, tj. badanie przeprowadzone w NZOZ [...] w [...] przez lekarza specjalistę alergologa oraz badanie pulmonologiczne zlecone przez organ pierwszej instancji, które jego zdaniem miały istotny wpływ na ocenę jego aktualnego stanu zdrowia, to obowiązkiem Sądu było odniesienie się do tych dowodów w kontekście oceny zasadności zarzutu skarżącego ich nieuwzględnienia przez organ w toku orzekania. W orzecznictwie zauważa się, że jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy ma sprawozdawczy charakter, a więc sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, to niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. wyrok NSA z 2 lutego 2006 r., II FSK 325/05). Za wadę uzasadnienia orzeczenia, skutkującą uwzględnieniem skargi kasacyjnej, uznaje się m. in. nieustosunkownie się w nim do zarzutów podniesionych w skardze lub w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, których trafność mogłaby zobowiązywać sąd do uwzględnienia skargi. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie i dlatego też zaskarżony wyrok został uchylony.

W sytuacji przyjęcia zasadności zarzutów naruszenia przepisów postępowania dotyczących oparcia zaskarżonego orzeczenia na niepełnym materiale dowodowym, a zatem uznając, że stan faktyczny sprawy nie został wszechstronnie ustalony i oceniony, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjny odnoszenie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego jest przedwczesne. Niewątpliwie bowiem dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod mający zastosowanie w sprawie przepis prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznając zasadność zarzutów obejmujących nierozpatrzenie w pełni materiału dowodowego, a tym samym nieustalenie

prawidłowego stanu faktycznego sprawy, na zasadzie art. 188 p.p.s.a. rozpoznał skargę i uchylił również zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z 14 grudnia 2017 r.

Jak wynika z zaskarżonego orzeczenia organ przyjął, że to alergia nie pozwala na uznanie zdolności skarżącego do służby, odwołując się jednocześnie do dodatnich testów skórnych skarżącego z 2012 r., a więc mających niewątpliwie walor co najmniej historyczny, zważywszy zwłaszcza na podjęte przez skarżącego leczenie. W toku postępowania orzeczniczego skarżący przedstawił aktualne wyniki testów, które jednak zostały przez organ pominięte. Nie wiadomo zatem, czy organ temu dowodowi odmówił mocy dowodowej, z uwagi na to, że badanie zostało przeprowadzone przez skarżącego bez zlecenia organu, czy też organ uznał, że przedłożony dowód pozostaje bez wpływu na ocenę stanu zdrowia skarżącego. Kwestia ta winna być jednoznacznie przez organ wyjaśniona, gdyż Sąd, nie dysponując wiedzą medyczną, nie jest w stanie samodzielnie ocenić wpływu wyniku aktualnych testów alergicznych na ocenę zdolności skarżącego do służby w Policji. Dostrzega natomiast związek tego dowodu z rozpoznaniem dokonanym przez organ, czyli ustaleniem, że alergiczny nieżyt górnych dróg oddechowych czyni skarżącego niezdolnym do służby w Policji.

W sytuacji gdy organ w ramach procesu orzeczniczego zlecił przeprowadzenie specjalistycznych badań, wyniki tych badań, jako element stanu faktycznego winny być przez organ ocenione.

Z przepisów ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi do spraw wewnętrznych wynika, że członkowie komisji lekarskiej są uprawnieni do przeprowadzenia badania lekarskiego. Art. 32 ust. 1 ustawy stanowi wprost, że rejonowa komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie i sporządza protokół badania lekarskiego, co znajduje potwierdzenie w art. 33 ust. 1 ustawy. Także art. 46 ustawy przewiduje możliwość (w razie potrzeby) przeprowadzenia badań przez komisję. Oprócz przeprowadzenia badań podstawowych, w przypadku komisji obu szczebli, możliwe jest zlecenie badań dodatkowych i specjalistycznych. Konsultacje (badania) specjalistyczne dla potrzeb orzekania o zdolności do służby, mają charakter opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Stosownie do treści tego przepisu, jeżeli w sprawie są wymagane wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Użyte zaś w tym przepisie słowo "może" oznacza pozostawienie organowi swobody

w korzystaniu z tego środka dowodowego i granice korzystania z tej swobody są wyznaczone przez zasadę prawdy obiektywnej, bo z niej to wypływa obowiązek podjęcia przez organ wszelkich czynności, mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy administracyjnej. W sprawach zatem o zawiłym stanie faktycznym, który można wyjaśnić dopiero wtedy, gdy dysponuje się specjalnymi wiadomościami, organ orzekający jest obowiązany wykorzystać ten środek dowodowy. Niewątpliwie w przypadku potrzeby przeprowadzania dodatkowego badania specjalistycznego, nie może być ono dokonane przez członka wojskowej komisji lekarskiej, który jako biegły podlegałby wyłączeniu, lecz przez wybraną w odpowiednim trybie placówkę medyczną i innego lekarza specjalistę (por. wyrok NSA z 5 lipca 2019 r., I OSK 2233/17).

W rozpoznawanej sprawie organy pominęły ocenę stanu zdrowia skarżącego dokonaną przez specjalistę z zakresu chorób płuc, co również nie pozwala na przyjęcie, że w sposób wyczerpujący rozważyły cały materiał dowodowy. Również ta ocena stanu zdrowia skarżącego, jest niewątpliwie istotna w sprawie, uwzględniwszy, że lekarz pulmunolog odnosił się w niej do dolegliwości alergicznych skarżącego, z powodu których był on poddawany leczeniu, nie znajdując przeciwskazań do służby skarżącego w Policji. Dodatkowo zwrócić należy uwagę, że nie była zlecona i przeprowadzona konsultacja lekarza alergologa, a w takiej sytuacji to diagnoza lekarza pulmunologa nabiera istotnego znaczenia w sprawie, zważywszy na dotychczasowe dolegliwości zgłaszane przez skarżącego.

Rozpoznając ponownie sprawę organ winien dokonać oceny zgromadzonego materiału dowodowego, z uwzględnieniem pominiętych dowodów i wydać orzeczenie zawierające odniesienie się do wszystkich istotnych dowodów zgromadzonych w sprawie. Decydując o nieprzydatności określonych dowodów dla oceny zdolności skarżącego do służby w Policji winien przedstawić swoje stanowisko w tym aspekcie.

Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach zostało wydane w oparciu o przepis art. 203 pkt 1 p.p.s.a.