Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 160/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A.M.-C. i D.C. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 grudnia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących A.M.-C. i D.C. solidarnie kwotę 500 (złotych) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. w dniu 30 marca 2012 r. na podstawie art. 81 ust. 4 ustawy Prawo budowlane przeprowadził kontrolę stanu technicznego budynku letniskowego zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] położonej w W. W toku kontroli ustalono, iż na w/w działce znajduje się budynek letniskowy jedno związane ze stanem technicznym budynku i szamba, kondygnacyjny z poddaszem użytkowym, konstrukcji drewnianej, o dachu dwuspadowym. Na podstawie dalszych czynności kontrolnych ustalono, że stan techniczny budynku letniskowego jest nieodpowiedni z uwagi na częściowe zawalenie się tarasu od strony wschodniej i południowej, a tym samym może on zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi. Mając na uwadze powyższe PINB ogłosił ustnie decyzję zakazującą użytkowania przedmiotowego budynku oraz nakładającą na H.W. obowiązek zabezpieczenia terenu wokół budynku przed dostępem osób postronnych za pomocą taśm i tablic ostrzegawczych. W związku z ustaleniami poczynionymi w toku kontroli organ nadzoru budowlanego wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku letniskowego zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] położonej w W. Na podstawie ekspertyzy technicznej ustalono, iż stan techniczny budynku jest dobry, a zapadnięty taras został rozebrany i wykonano nowy taras o wielkości oraz usytuowaniu odpowiadającej rozebranemu. Prace wykonane przy nowym tarasie były zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi. Niezależnie od powyższego opinia zalecała zrealizowanie robót budowlanych polegających na wykonaniu bariery ochronnej na tarasie o wysokości min. 90 cm oraz na zamontowaniu rury napowietrzającej, tzw. kominka wentylacyjnego, do zbiornika na nieczystości ciekłe. Na podstawie art. 66 ust. 1 pkt. 3 p.b. organ nadzoru budowlanego był zobligowany do wydania w dniu 15 października 2012r.decyzji znak: [...] nakazującej usunięcie w terminie do 30 czerwca 2012 r. stwierdzonych nieprawidłowości.

Od powyższej decyzji w dniu 30 października 2012r., zostało wniesione przez D.C. i A.M.-C. oraz H.C. odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej MWINB), na skutek którego decyzja PINB została uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Organ II instancji nakazał dokładne ustalenie kręgu stron postępowania, w tym aktualnych właścicieli działki, na której znajduje się budynek będący przedmiotem postępowania, a także wyjaśnienie, czy obiekt ten został zbudowany legalnie. Ponadto organ I instancji winien dokonać pomiaru charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego oraz jego odległości od granic nieruchomości w celu dokonania porównania stanu istniejącego z pozyskaną dokumentacją obiektu budowlanego. Dopiero wówczas - zdaniem organu II instancji - możliwe będzie określenie właściwego trybu postępowania oraz zweryfikowanie kręgu stron postępowania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji pozyskał do akt prowadzonego przez siebie postępowania postanowienie Sądu Rejonowego w M. Wydział I Cywilny z dnia 28 marca 2008r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym J.W. (współwłaścicielu działki nr [...] w miejscowości W ). W trakcie oględzin w dniu 25.10.2013 r. stwierdzono, że na dzień kontroli budynek nie stwarzał zagrożenia życia i bezpieczeństwa osób postronnych oraz był w dobrym stanie technicznym. H.W. zaś oświadczyła, że oprócz planu realizacyjnego z dnia 31.08.1993r. znak: [...] zatwierdzonego przez Urząd Rejonowy w W. Oddział Zamiejscowy w S. nie posiada pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku. W dniu 31.03.2014r. odbyły się kolejne oględziny, kiedy to stwierdzono, że na w/w działce znajduje się budynek letniskowy konstrukcji drewnianej na fundamencie betonowym, parterowy z poddaszem użytkowym, niepodpiwniczony o dachu dwuspadowym krytym gontem bitumicznym; taras dobudowany do budynku posadowiony jest na słupach betonowych. Budynek posiadał przyłącz wodociągowy i kanalizacyjny (do osadnika jednokomorowego).Budynek posiadał przyłącz energetyczny, ale nie był podłączony do sieci. W trakcie kontroli stwierdzono dodatkowo, że na przedmiotowej działce znajduje się zbiornik na nieczystości płynne, jednokomorowy, zlokalizowany ok.3,25m od ściany budynku i ok.5 cm od ogrodzenia z działką nr ewid. [...] . Przedmiotowy zbiornik nie posiada odpowietrznika i ma uszkodzony właz, a na dzień kontroli w zbiorniku znajdują się ścieki.

Decyzją z dnia 28 kwietnia 2014r. znak [...] - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej nieodpowiedniego stanu technicznego budynku letniskowego zlokalizowanego na działce nr ewid.[...] położonej w W. stanowiącej własność H.W. , M.W. i J.W. Ponieważ budynek letniskowy na działce nr ewid. [...] w W. został zrealizowany jako samowola budowlana, należało w ocenie organu umorzyć postępowanie w sprawie jego nieodpowiedniego stanu technicznego i wszcząć nowe postępowanie w sprawie budowy budynku letniskowego na w/w działce, bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Odwołanie od decyzji organu I instancji wnieśli D.C. oraz A.M.-C.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 10 kwietnia 2015 r., znak: [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 3 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołań w/w osób umorzył postępowanie odwoławcze, wskazując na brak w ich wypadku przymiotu strony.

Na skutek skargi D.C. oraz A.M.-C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 8 września 2015r. sygn. akt II SA/Kr 626/15 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał, że organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję przedwcześnie i bez dokładnego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Zaskarżone rozstrzygnięcie jest tym bardziej wątpliwie, że już wcześniej - w 2012 roku MINB w tej samej sprawie rozpoznał odwołanie wniesione przez A.C.-M. oraz D.C. i wówczas nie miał wątpliwości co do ich legitymacji do występowania w sprawie w charakterze stron postępowania. Ponownie rozpoznając sprawę organ II instancji miał rozważyć, czy podnoszone przez skarżących okoliczności uzasadniają uznanie, że D.C. oraz A.M.-C. przysługuje interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy administracyjnej. Źródłem takiego interesu prawnego mogą być w szczególności przepisy dotyczące ochrony własności, a więc przede wszystkim art. 140 oraz art. 144 kodeksu cywilnego.

Ponownie rozpoznając sprawę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 10 grudnia 2015r. nr [...] znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB z dnia 28 kwietnia 2014r. W kwestii legitymacji odwołujących się organ wskazał, że usytuowanie budynku na działce nr ewid. [...] w miejscowości W. zostało przedstawione m.in. na szkicu sytuacyjnym sporządzonym podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 31.03.2014r. Taras drewniany w/w budynku zlokalizowany jest 1,6 m – 2.10 m od ogrodzenia z działką nr [...] oraz ok. 3,55 m od ogrodzenia z działką [...] . Z porównania materiału zdjęciowego i szkicu sytuacyjnego sporządzonych podczas oględzin w dniu 31.03.2014r. wynika, że obiekt będący przedmiotem postępowania zlokalizowany jest na terenie pochyłym ze spadkiem w kierunku działki nr [...] . Bliskie położenie względem działek sąsiednich oraz pochyłość terenu powoduje, iż istnieje oddziaływanie obiektu z działki nr [...] na teren działki nr [...] . Ponadto jak wynika z szkicu sytuacyjnego, zbiornik na nieczystości ciekłe na działce nr [...] zlokalizowany jest 10 cm od ogrodzenia z działką nr [...] Z uwagi na tak bliskie usytuowanie obiektu od ogrodzenia z działką nr [...] , właścicielom w/w działki powinien przysługiwać przymiot strony w niniejszym postępowaniu. W treści księgi wieczystej nr [...] znajdują się wpisy, wskazujące że właścicielami w/w działki nr [...] są M.H. D.C. , A.M.-C. i H.W. . Jak wynika z treści księgi wieczystej nr [...], D.C. i A.M.-C. są także właścicielami sąsiedniej działki nr [...] . Po dokonaniu analizy położenia budynku letniskowego na działce nr [...] w W. , z uwagi na ochronę prawa własności, należy uznać, że D.C. i A.M.-C. przysługuje więc interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy administracyjnej. MWINB w K. po zweryfikowaniu kręgu stron postępowania ustalonego przez organ I instancji uznał go za prawidłowy i stwierdził, że pozostaje tożsamy w postępowaniu odwoławczym.

Co do kwestii stanu technicznego obiektu, MWINB stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się opracowanie pod nazwą "Plan realizacyjny zagospodarowania terenów działki nr. [...] położonej w W. pod budownictwo letniskowe" sporządzony 10.08.1993r. Analiza w/w opracowania wskazuje, że obiekt będący przedmiotem postępowania został zrealizowany po 10.08.1993r. W skład wyżej wymienionego Planu realizacyjnego z 1993r. wchodzi "Wyrys z weryfikacji terenów letniskowych" na którym naniesiono zaprojektowane na działce nr [...] (obecnie działki nr [...] i [....] domki letniskowe. Kształt powierzchni zabudowy obiektu opisanego i zaznaczonego na Planie realizacyjnym z 1993r. nie odpowiada jednak kształtowi powierzchni zabudowy obiektu przedstawionego na kopii mapy zasadniczej z 2012r. oraz wymiarom obiektu pomierzonym podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 31.03.2014r. Wg planu realizacyjnego budynek miał mieć wymiary 4,3 m x 6, 3 m, natomiast podczas czynności kontrolnych stwierdzono, że ma wymiary odpowiednio 6,00m x 5,80m. W świetle powyższego oraz oświadczenia H.W. o braku pozwolenia na budowę należało uznać, że budynek letniskowy na działce nr ewid. [...] w W. został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej. Wobec powyższego PINB w S. prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku, które prowadzone było w związku z zawaleniem się podestu tarasu budynku. Taras powyższy został jednak naprawiony i jak stwierdził PINB w S. podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 25.10.2013r. nie stwarza obecnie stanu zagrożenia. Organ II instancji podkreślił, że decyzje administracyjne wydawane w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego, odnoszą się do obiektów budowlanych znajdujących się w niewłaściwym stanie technicznym i służą usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości, wynikających z niewłaściwego użytkowania tego obiektu, braku jego konserwacji lub gdy są one następstwem jego naturalnego zużycia. Nie można w myśl w/w przepisu doprowadzić obiektu do stanu zgodnego z obowiązującymi warunkami technicznymi. MWINB w K. stanął na stanowisku, że przepisy dotyczące utrzymania obiektów budowlanych mają zastosowanie jedynie do takich obiektów, które zostały zbudowane i są użytkowanie zgodnie z przepisami prawa budowlanego, nie dotyczą zaś obiektów budowanych w warunkach samowoli budowlanej. Organy nadzoru budowlanego w oparciu o art. 66 p.b. nie mogłyby nakazać doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z obowiązującymi warunkami technicznymi. Natomiast postępowania prowadzone w oparciu o art. 48-51 p.b. dają możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem także w zakresie wyżej wymienionych przepisów. Zgodnie z informacją pozyskaną telefonicznie od pracownika PINB w S. pismem z dnia 29.04.2014r. znak: [...] organ I instancji powiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie budowy budynku letniskowego na działce nr [...] położonej w W. , bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powyższy fakt potwierdzono także w treści wniesionego odwołania. Mając na względzie, że w piśmie z dnia 07.11.2011r. H.C. zwrócił się "o zajęcie stanowiska w sprawie legalności i stanu technicznego" - prowadzenie odrębnie postępowania w sprawie legalności w/w obiektu jest zgodne z żądaniem strony.

Skargę od powyższej decyzji wnieśli D.C. i A.M.-C. , domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazano, że nie budzi wątpliwości fakt, iż budynek letniskowy został zlokalizowany na działce nr [...] w warunkach samowoli budowlanej. Jednocześnie jego stan techniczny jest niezgodny z przepisami techniczno - budowlanymi, a przez to nieodpowiedni. Nie sposób przyjąć, iż w toku prowadzonego równocześnie postępowania w sprawie budowy budynku letniskowego na spornej działce bez wymaganego pozwolenia możliwe będzie wydanie takiego pozwolenia odnoszącego się do zabudowy, której stan techniczny jest niezgodny z przepisami. Bez przesądzenia kwestii stanu technicznego budynku prowadzenie postępowania w sprawie jego legalnego postawienia należałoby uznać za bezprzedmiotowe. Jak wynika z wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 stycznia 2015r. (VIII SA/Wa 720/14; LEX nr 1677160) przepis art. 66 Prawa budowlanego ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania obiektu budowlanego, niezależnie od tego czy roboty w nim wykonywane wymagały zgłoszenia bądź pozwolenia na budowę. Tym samym brak takiego pozwolenia nie może rzutować na odmowę prowadzenia postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być uzasadniona.

Na wstępie należy jednakże zauważyć, że sąd administracyjny w pełni podziela aktualne stanowisko MWINB w K. co do istnienia po stronie skarżących interesu prawnego w sprawie, wobec czego nie wymaga to szerszego odniesienia się.

Co do meritum: organ II instancji podtrzymał punkt widzenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. co do tego, że sprawa prowadzona przed organami nadzoru budowlanego miała charakter postępowania unormowanego w art. 48-51 p.b., a polegającego na doprowadzeniu budynku do stanu zgodnego z prawem. Takie zaklasyfikowanie sprawy miało wynikać choćby z pisma pełnomocnika jednej ze stron, H.C,. wszczynającego postępowanie kontrolne z dnia 7.11.2011r. Skoro zatem, wedle informacji uzyskanej przez organ II Instancji, zostało odrębnie wszczęte postępowanie w sprawie budowy budynku letniskowego na działce nr [...] położonej w W. bez wymaganego pozwolenia na budowę, to postępowanie niniejsze winno podlegać umorzeniu w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a.

Stanowisko to trzeba ocenić jako nieprawidłowe w okolicznościach sprawy, o czym niżej. Najpierw jednak przypomnieć należy, że zgodnie z art. 61 p.b. właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: 1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; 2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury. Zgodnie zaś z art. 66 ust. 1 p.b. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Warto przy tym podkreślić, że choćby jeden z przypadków opisanych w punktach 1-4 powodować winien reakcję organu poprzez wydanie wskazanej decyzji. Niektóre z wymienionych przypadków sprawiają kłopoty interpretacyjne, jak choćby przepis art. 66 ust. 1 pkt 3, w którym chodzi o wystąpienie stanów faktycznych, w których obiekt budowlany ze względu na niewłaściwe użytkowanie został doprowadzony do nieodpowiedniego stanu technicznego, przy czym stan techniczny siłą rzeczy ma odnosić się do obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Jak wynika z wielu wypowiedzi orzeczniczych, oceniając zgodność stanu technicznego obiektu budowlanego z przepisami techniczno – budowlanymi, należy badać, jaki stan techniczny został określony w decyzji o pozwoleniu na budowę (por. wyrok NSA z dnia 17 września 2009 r., II OSK 1394/08, LEX nr 597247).

Odnosząc się ogólniej do roli i funkcji przepisu art. 66 ust. 1, można powiedzieć, cytując Arkadiusza Despota – Mładanowicza (Komentarz do art. 66 p.b., Lex/el.) że przepis art. 66 ust. 1 stanowi skonkretyzowanie obowiązków wynikających z art. 61 i art. 5 ust. 2. P.b. Zarówno art. 61, jak i art. 66 ust. 1 zmierzają do zapewnienia utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym. Celem art. 66 nie jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 2. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 66 nie jest postępowaniem zmierzającym do legalizacji obiektu budowlanego, które powinno być prowadzone na podstawie art. 50-51 (zob. wyrok WSA w Łodzi z 2 października 2012 r., II SA/Łd 670/2012, Lexis.pl nr 7436585). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 lutego 2010 r., II OSK 1424/2008 (Lexis.pl nr 8038627) uznał, że usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego i wiążą się z użytkowaniem tego obiektu. Przepis niniejszy nie może być wykorzystywany do usunięcia dokonanych przez inwestora odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę, jak i do likwidacji samowoli budowlanej popełnionej w istniejącym obiekcie budowlanym.

Zatem z punktu widzenia likwidacji samowoli budowlanej w ramach postępowania naprawczego organy nadzoru po ustaleniu, że zachodzi sytuacja braku pozwolenia na budowę, i wybudowania obiektu niezgodnie z warunkami Planu realizacyjnego z 1993r. prawidłowo wszczęły odrębnie postępowanie zmierzające do wyjaśnienia tych kwestii i doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Jednakże sąd administracyjny wskazał na wstępie, że w okolicznościach sprawy nie można było obecnie umorzyć niniejszego postępowania jako bezprzedmiotowego. Wychodząc bowiem od żądania stron; z jednej strony prawdą jest, że w piśmie z dnia 7.11.2011r. strony skarżące zwróciły się przez swego pełnomocnika "o zajęcie stanowiska w sprawie legalności i stanu technicznego". Jednocześnie jednak wskazano tamże, że "walący się taras zagraża rodzinie". Jak wiadomo, znalazło to potwierdzenie w trakcie I wizji lokalnej, kiedy to w czasie kontroli w dniu 30.03.2012r. stwierdzono, że "budynek jest w stanie nieodpowiednim i zagraża niebezpieczeństwu ludzi i mienia". Stanowisko takie było związane na tamtym etapie głównie ze stanem tarasu, którego podest częściowo się zawalił. W dalszym toku postępowania zapadnięty taras został rozebrany i wykonano nowy taras o wielkości i usytuowaniu odpowiadającemu rozebranemu /k.6 akt PINB/. Stąd też w pierwszej uchylonej decyzji PINB mowa była tylko o zamontowaniu barier ochronnych na tarasie i zamontowaniu rury odpowietrzającej do szamba, albowiem na tamten czas (rok 2012) taras został zabezpieczony. W dalszym toku sprawy skoncentrowano się na kwestii badania istnienia pozwolenia na budowę oraz zgodności obiektu z planem realizacyjnym z 1993r. i jego usytuowaniu w stosunku do granic nieruchomości. Temu poświęcone były dwie wizje lokalne organu w dniach: 25.10.2013r. kiedy to stwierdzono ogólnie, że budynek nie stwarzał zagrożenia życia i bezpieczeństwa osób postronnych i był w dobrym stanie technicznym, oraz 31.03.2014r. kiedy to opisano ogólnie budynek, przy czym co do szamba stwierdzono, że nie posiada odpowietrzenia i ma uszkodzony właz, a w zbiorniku znajdują się ścieki. PINB umorzył postępowanie; niemniej już w odwołaniu skarżących z dnia 8.05.2014r. podniesiona została kwestia braku naprawienia zbiornika na nieczystości /k.5 akt MWINB/, zaś w uzupełniającym piśmie skarżących z dnia 5.03.2015r. /k. 11 akt MWINB/ skarżący podali, że obiekt jest nieużywany, a jego stan techniczny ulega dalszemu pogorszeniu. Wskazano w szczególności, że niezgodnie z zaleceniami producenta obiektu, zamiast na równej powierzchni, posadowiono obiekt na pochyłości na słupach betonowych o wys. do 2 m, które są odchylone od pionu i popękane, co nie gwarantuje stabilności obiektu. Nadto podniesiono, że mur oporowy podtrzymujący słupy, na których wsparty jest budynek i taras, posiada wyrwy i pęknięcia zagrażające obsunięciem się terenu i zawaleniem obiektu, na dowód czego załączono stosowne zdjęcia. Wobec powyższego stwierdzić należy, że od początku kwestia stanu technicznego budynku w kontekście zagrożenia, jakie stwarza dla otoczenia, była podnoszona przez skarżących, niezależnie od kwestii związanej z zarzutem, że budynek powstał jako samowola budowlana. Skarżący akcentowali jedynie różne elementy tego zagrożenia.

Trzeba wobec tego stwierdzić, że jest to kwestia podlegająca rozpoznaniu w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b., który mówi, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Warto podkreślić, że omawiana przesłanka z uwagi na swą samodzielność w stosunku do pozostałych nie wyklucza zaistnienia sytuacji, gdy użytkowany obiekt nie jest w nieodpowiednim stanie technicznym; nadto, że jest użytkowany całkowicie zgodnie z jego przeznaczeniem, ale mimo tego zagraża życiu i zdrowiu ludzi (por. Arkadiusz Despot- Mładanowicz w: Prawo budowlane, Komentarz pod red. Andrzeja Glinieckiego LexisNexis Warszawa 2012 str.592-593). Mogą to być sytuacje, w wyniku których może dojść do pogorszenia stanu technicznego obiektu, a nawet do katastrofy budowlanej. W doktrynie stwierdza się, że zasada z punktu 1 dotyczy sytuacji, w której obiekt budowlany samym swoim istnieniem (swoją istotą, warunkami technicznymi) powoduje opisane zagrożenie (tak C.Woźniak w: Prawo budowlane z umowami w działalności inwestycyjnej. Komentarz, red. H.Kisilowska, Warszawa 2010, s.317-318). Jest zatem oczywistym, że organ nadzoru winien zidentyfikować, czy opisane zagrożenie występuje, o ile strony je sygnalizują. Wobec tego do wydania decyzji, o której mowa w art. 66 ust. 1 p.b. niezbędne jest ustalenie faktu zaistnienia stanu obiektu, o jakim mowa. W tym celu organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest przeprowadzić postępowanie wyjaśniające tak, aby ustalony stan nie budził żadnych wątpliwości (por. Arkadiusz Despot- Mładanowicz op.cit.).

Reasumując powyższe wątki; faktyczny i prawny, w sprawie niniejszej strony podnosiły od początku stan techniczny obiektu w kontekście zagrożenia dla otoczenia, jak o tym była mowa. Wprawdzie na pewnym etapie zagrożenie, jakie było najbardziej widoczne w 2012r. zostało usunięte (podłoga tarasu), niemniej strony sygnalizowały organowi II instancji problem zagrożenia zawaleniem z uwagi na stan słupów i muru oporowego w roku 2015. Kwestie zaś związane ze zbiornikiem na nieczystości były cały czas odnotowywane przez organ I instancji. Ostatnia wizja lokalna miała miejsce w 2014r. i jak to już podniesiono, został w jej trakcie uwypuklony drugi wątek postępowania (problem legalności). Tym samym do chwili wydania decyzji w II instancji, czyli na dzień 10 grudnia 2015r. nie wyjaśniono, czy na tę chwilę istnieje zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, związane ze stanem technicznym budynku i szamba. Stało się tak pomimo tego, że stan techniczny budynku był oceniany w czasie oględzin oraz pobieżnie stosunkowo dawno, gdyż w roku 2014, a sygnalizowano zagrożenie później.

W opisanej sytuacji organy nadzoru naruszyły przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. poprzez uznanie, że ocena sposobu użytkowania budynku oraz jego stanu technicznego w kontekście braku pozwolenia na budowę jest jedynym elementem mającym być badanym w niniejszej sprawie. Tymczasem wskazania skarżących i własne ustalenia organów ( szambo) winny doprowadzić je do konieczności badania sprawy z punktu widzenia art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. W konsekwencji przyjęcia odmiennego poglądu co do tego, co jest wyłączną istotą sprawy, organy nie wyjaśniły stanu faktycznego, a to okoliczności, czy budynek wraz z szambem zagraża otoczeniu ( ludziom i środowisku), zwłaszcza, czy przedmiotowy taras nie grozi zawaleniem. Zostały zatem naruszone przepisy postępowania, a to art. 7, 77 i 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów należało uchylić zaskarżone decyzje w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy wyjaśnią w drodze stosownych środków dowodowych, czy budynek letniskowy wraz ze zbiornikiem nieczystości, zlokalizowany na działce o nr ewid. [...] położonej w W. , może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b.), zwłaszcza w kontekście zarzutów skarżących, a po wyjaśnieniu tego wydadzą decyzje adekwatne do poczynionych ustaleń. Podstawę rozstrzygnięcia organu powinny stanowić ustalenia poczynione w wyniku kontroli obiektu budowlanego, a zwłaszcza w oparciu o ekspertyzę stanu technicznego, która będzie zawierała ocenę stanu technicznego obiektu w kontekście występowania lub nie omawianych zagrożeń, oraz określała zakres i sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Organ nadzoru budowlanego może także żądać przedstawienia takiej ekspertyzy w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 62 ust. 3 w zw. z art. 81c ust. 2 p.b.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.