Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2498/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 1 i 2,  art. 6 ust. 1 lit. c,  art. 7 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Justyna Mazur (spr.), Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. Sp. Komandytowo - Akcyjnej w P. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] w przedmiocie wpisania do rejestru zabytków skargę oddala


UZASADNIENIE

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego (dalej także: "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] września 2013 r. znak [...] po rozpatrzeniu odwołania firmy A. Sp. z o.o. S.K.A. (dalej także: "skarżąca") z dnia [...] czerwca 2013 r. od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (dalej także: "organ I instancji") z dnia [...] maja 2013 r., znak: [...], wpisującej do rejestru zabytków pod numerem [...], budynek Miejskiej Kasy Chorych przy ul. S.

w miejscowości P. - działając na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c, art. 9 ust. 1, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków

i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2003 r. Nr 162, poz. 1568 ze zmianami) (dalej: "ustawa o ochronie zabytków") oraz art. 17 pkt 2, art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt

1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) (dalej: "k.p.a.") - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym:

[...] Wojewódzki Konserwator Zabytków wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wpisania do rejestru zabytków budynku przy ul. S. w P.. W toku postępowania ustalił, iż budynek Miejskiej Kasy Chorych zbudowany został w 1922 r. wg projektu architekta z P.P., członka Związku Architektów Niemieckich. Według projektu tego architekta

w P. powstała także Izba Rzemieślnicza. Obydwa obiekty użyteczności publicznej zrealizowano w związku z awansem administracyjnym, kulturalnym i gospodarczym P., który dokonał się dzięki oficjalnemu powołaniu w 1922 r. nowej prowincji państwa pruskiego - [...][...][...] -[...] Z. ze stolicą

w P.. Jest to budynek murowany z cegły ceramicznej, podpiwniczony, dwukondygnacyjny, z poddaszem użytkowym, o rozczłonkowanej bryle wzniesionej na planie dwóch różniących się wielkością równoległych prostokątów, z których północny przesunięty w kierunku wschodnim. Nad poszczególnymi częściami zabytkowego obiektu dachy strome dwu – i czterospadowe kryte dachówką ceramiczną i cementową; w połaciach dachowych rytmicznie ulokowane i ceglane facjatki o dwuspadowych daszkach. Organ I instancji ustalił także, iż budynek,

z wyjątkiem otynkowanej ściany szczytowej elewacji północnej, posiada ceglane elewacje, ze szczególnie dekoracyjnie potraktowanymi elewacjami południową

i wschodnią. Strefa cokołowa została wzbogacona wysuniętymi przed lico wąskimi pasami ceglanymi, dekorowana płytkimi płycinami o wykroju półkolistym, w których znajdują się prostokątne okienka piwniczne (wtórnie zamurowane). Wskazano także na znajdujący się w osi elewacji południowej duży otwór drzwiowy w płytkim, półkolistym ryzalicie po bokach flankowany eliptycznymi otworami okiennymi.

W fasadzie południowej i wschodniej dwie kondygnacje z regularnym rytmem otworów okiennych - wysokich, o prostokątnym wykroju w kondygnacji pierwszej

i mniejszych, o wykroju zbliżonym do kwadratu w kondygnacji drugiej- oddzielone zdwojonymi pseudopilastrami w wielkim porządku oraz płycinami ceramicznymi

o dekoracyjnym, tektonicznym układzie cegieł, niektóre z płycin z ceramicznymi plakietami o motywach roślinnych. Osie skrajne akcentowane półkolistymi, płytkimi wykuszami. Północno-wschodni człon budynku parterowy został zwieńczony tarasem. W elewacji północnej i zachodniej dekoracyjnie potraktowano jedynie strefę cokołową oraz murowany ganek poprzedzony schodami z uskokową murowaną balustradą. Ściana szczytowa elewacji północnej otynkowana, artykułowana ceglanymi lizenami i ceglanym pasem międzykondygnacyjnym. Organ I instancji wskazał, iż zabytek ma w dużym stopniu zachowaną oryginalną stolarkę okienną. Wewnątrz w ścianach czytelne arkadowanie wraz z belkowym stropem nad halą recepcyjną oraz klatka schodowa z drewnianymi schodami i balustradą. Do zachodniej elewacji przylega pozbawiona wartości zabytkowej parterowa przybudówka wybudowana w drugiej połowie XX wieku. Podniesiono także, iż budynek dawnej Miejskiej Kasy Chorych jako jeden z pierwszych obiektów użyteczności publicznej w nowej prowincji pruskiej, jest jednocześnie jednym

z niewielu, który przetrwał pomimo ok. 75% zniszczenia miasta w 1945 r. Na terenie [...] jest jednym z ciekawszych przykładów budynków będących stylistycznie na pograniczu modernizmu i historyzmu. Z uwagi na wysoką wartość historyczną oraz artystyczną obiektu organ I instancji decyzją z dnia [...] maja 2013 r. na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c, art. 7 pkt 1, art. 8, art. 9 ust. 1, art. 89 pkt 2, art. 91 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków orzekł o wpisaniu budynku Miejskiej Kasy Chorych przy ul. S. w miejscowości P. do rejestru zabytków pod nr [...] w granicach oznaczonych kolorem czerwonym na kopii wyrysu z mapy ewidencyjnej w skali 1:1000, stanowiącej integralną część decyzji, ze wskazaniem, iż obiekt jest usytuowany w centrum miasta, na terenie działki ewidencyjnej nr [...]. Wskazał jednocześnie, iż poprzez wpis do rejestru zabytków ochronie i opiece podlegają bez względu na stan zachowania zabytki nieruchome będące w szczególności dziełami architektury i budownictwa.

Odwołanie od tej decyzji złożyła A. Sp. z o.o. S.K.A.

w P..

W odwołaniu skarżąca podniosła, iż decyzji organu I instancji zarzuca obrazę przepisów prawa materialnego, mogącą mieć wpływ na jej treść, a mianowicie art.

3 pkt 1 w zw. art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o ochronie zabytków, poprzez jego błędną wykładnię i nieuzasadnione przyjęcie, iż budynek dawnej Miejskiej Kasy Chorych przy ul. S. w P. stanowi zabytek. Decyzji zarzuciła obrazę przepisów postępowania, mogącą mieć wpływ na jego treść, a mianowicie art.

8 k.p.a., polegającą na prowadzeniu postępowania w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do Państwa oraz obrazę przepisów postępowania, mogącą mieć wpływ na treść decyzji, a mianowicie art. 107 k.p.a., polegającą na wydaniu decyzji z wadliwym uzasadnieniem.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w pierwszej instancji.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] września 2013 r. opisaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przytoczył dokonane ustalenia faktyczne oraz dotychczasowy przebieg postępowania, uznając, iż decyzja organu I instancji jest zasadna pod względem merytorycznym i nie narusza prawa. Podniesiono jednocześnie, iż budynek dawnej Miejskiej Kasy Chorych został wzniesiony w 1922 r., jako siedziba tej placówki, której idea sięga niemieckiego ustawodawstwa socjalnego z lat 80 - tych XIX wieku. Projekt budynku został wykonany przez niemieckiego architekta M. P.. Obiekt ten musiał odpowiadać ówczesnej estetyce, zgodnej z nurtem myśli państwowotwórczej, która już w XIX wieku osadzona była w nurcie historyzmu – z odwołaniem do neostylów (m.in. neoromanizm, neogotyk, neobarok, neorenesans). Zastosowanie form konkretnego neostylu często wprost powiązane było z typem i funkcją budynku użyteczności publicznej. W ramach powyższych neostylów jeszcze w XIX wieku tworzono odwołujące się "do minionych epok", wzorniki elementów wyrazu i form architektonicznych oraz detalu dekoracyjnego. Z tych względów pomimo cech naśladowczych budynki z tego okresu posiadają wysokie walory artystyczne. Za nieuprawnioną organ odwoławczy uznał ocenę skarżącej, iż historyzm jest jedynie nurtem o charakterze odtwórczym, pozbawionym większej wartości artystycznej. Za zasadne w odniesieniu do wskazanego w decyzji budynku organ odwoławczy uznał wskazania organu I instancji, iż budynek ten znajduje się "stylistycznie na pograniczu modernizmu i historyzmu". Wobec dodatkowego rozwinięcia tego stwierdzenia poprzez ustalenia poczynione przez dr hab. M. U., zawarte w karcie ewidencyjnej obiektu organ odwoławczy uznał, iż dokonane ustalenia upoważniają organy ochrony zabytków obu instancji do stwierdzenia, iż przedmiotowy zabytek posiada wyjątkowe, wręcz unikatowe wartości artystyczne. Powyższe potwierdza opis elewacji południowej i wschodniej, zawarty w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ze szczególnym wskazaniem na: "dwie kondygnacje z regularnym rytem otworów okiennych - wysokich, o prostokątnym wykroju w kondygnacji pierwszej i mniejszych, o wykroju zbliżonym do kwadratu w kondygnacji drugiej - oddzielone zdwojonymi pseudopilastrami w wielkim porządku oraz płycinami ceramicznymi o dekoracyjnym, tektonicznym układzie cegieł, niektóre z płycin z ceramicznymi plakietami

o motywach roślinnych". Zachowany został także wystrój wnętrza obejmujący: "w ścianach czytelne arkadowanie wraz z belkowym stropem nad halą recepcyjną oraz klatka schodowa z drewnianymi schodami i balustradą". Za istotną okoliczność organ odwoławczy uznał czas powstania budynku związany z utworzeniem w mieście stolicy prowincji i rejencji ([...][...][...] -[...] Z.), co nastąpiło w 1922 r. Przekształcenia urbanistyczno-architektoniczne i zniszczenia II wojny światowej powodują, iż z ruchu budowlanego z tego okresu w P. pozostało niewiele. Z tego powodu wskazany w decyzji budynek posiada też olbrzymią wartość historyczno-kulturową w mieście. Za istotną organ odwoławczy uznał także w ocenie prawidłowości wpisania budynku do rejestru zabytków, osobę architekta M. P., z uwagi na jego wysokie kwalifikacje i rozwinięte twórczo umiejętności architekta, które zaowocowały bardzo indywidualnym projektem, z nietypowo potraktowanym elementem detalu dekoracyjnego elewacji. Podkreślono jednocześnie, iż w roku 1945 w wyniku działań wojennych P. została zniszczona

w 75%. W większości zrujnowana wojną zabudowa historyczna miasta została rozebrana i zastąpiona obiektami współczesnymi, co sprawia, że utrzymanie

w strukturze urbanistycznej P. przedmiotowego budynku, jako historycznej substancji jego tkanki miejskiej jest w pełni uzasadnione. Organ odwoławczy przyznał jednocześnie, iż budynek znajduje się w niezadowalającym stanie technicznym, co potwierdzają "Inwentaryzacja budowlana budynku administracyjno-biurowego przy ul. O. w P." z maja 2009 r. oraz "Orzeczenie techniczne byłego budynku Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej. [...] P., ul. O."

z sierpnia 2012 r., a także inwentaryzacja budynku przeprowadzona przez dr hab. M. U. na potrzeby opracowania karty ewidencyjnej w 2013 r. Mimo opisanych uszkodzeń i dewastacji wnętrza budynku, żadne z powyższych opracowań nie wykazuje i nie uzasadnia konieczności rozbiórki przedmiotowego budynku. Jak wskazano, w ocenie organu drugiej instancji, nie ulega wątpliwości, że omawiany budynek odpowiada definicjom legalnym zabytku art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków literalnie je wypełniając, a jako taki, podlega ochronie i opiece bez względu na stan zachowania, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c tej ustawy, jako dzieło architektury i budownictwa. Wskazano jednocześnie, iż z tego względu w toku postępowania w sprawie wpisania do rejestru zabytków, niezależnie od procentowego stopnia zachowania jego oryginalnej substancji budowlanej, a także ewentualnych planów inwestycyjnych, czy użytkowania tej nieruchomości przez właściciela nieruchomości, rozpatrywane były przesłanki, czy w zachowanej formie obiekt ten posiada wartości zabytkowe - co zostało dostatecznie udowodnione. Uznając zarzuty odwołania za niezasadne i nie dopatrując się naruszeń przepisów prawa w działaniu organu I instancji oraz wydanej w wyniku tego postępowania decyzji organ odwoławczy uznał za zasadną i potrzebną ochronę prawną wskazanego w decyzji obiektu, który w pełni zachował wartości zabytkowe.

Pismem z dnia [...] października 2013 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] września 2013 r. wniosła A. Sp.

z o.o. S.K.A. w P..

Wskazując na zaskarżenie powyższej decyzji oraz decyzji organu I instancji

w całości, jako naruszających interes prawny skarżącej i orzeczenie o wpisie do rejestru zabytków wbrew przepisom prawa, skarżąca decyzji Ministra Kultury

i Dziedzictwa Narodowego zarzuciła:

1) obrazę przepisów prawa materialnego, mogącą mieć wpływ na jej treść, a mianowicie art. 3 pkt 1 w zw. art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o ochronie zabytków, poprzez jego błędną wykładnię i nieuzasadnione przyjęcie, iż budynek dawnej Miejskiej Kasy Chorych przy ul. S. w P. stanowi zabytek,

2) istotne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na jej treść, a mianowicie art. 8 k.p.a., polegające na prowadzeniu postępowania w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do Państwa,

3) istotne naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu przez organ I i II instancji materiału dowodowego sprawy.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji oraz stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, a także zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż organ odwoławczy błędnie ustalił stan faktyczny. W swoim rozstrzygnięciu uwzględnił ekspertyzy z 2009 r.

i 2012 r., pomijając całkowicie ekspertyzę z lutego 2013 r. W ocenie skarżącej dokumenty przywołane przez organ w dacie wydania decyzji były już nieadekwatne do stanu budynku z uwagi na postępującą jego dewastację i degradację. Wskazano jednocześnie, iż karta ewidencyjna budynku autorstwa dr hab. M. U. została sporządzona w oderwaniu od rzeczywistego stanu wnętrza budynku

- bowiem oględziny przeprowadzono jedynie na zewnątrz budynku. Stan wnętrza budynku został ustalony wyłącznie w oparciu o opisy zawarte w literaturze przedmiotu. Informacje o szczególnych walorach architektonicznych wnętrza budynku zamieszczone w karcie ewidencyjnej odnoszą się do czasów świetności budynku - jednak na dzień dzisiejszy są one niezgodne z rzeczywistym stanem.

W ocenie skarżącej organ odwoławczy przecenia osobę architekta M. P.

i jego wkład w historię architektury. W ocenie skarżącej stanowisko organu odwoławczego, iż zabytkowy charakter budynku jest oczywisty i niepodważalny jest chybione. Organ dokonał klasyfikacji nieruchomości, jako zabytku w oparciu

o kryteria wyłącznie ocenne, przy czym ocena ta nie może być dokonywana

w sposób subiektywny, jak miało to w niniejszej sprawie. Wskazano na bardzo zły stan budynku, co zostało przez organ pominięte. Tymczasem elementy wystroju, które ewentualnie wskazywałyby na zabytkowy charakter są na tyle zniszczone, że ich odtworzenie jest praktycznie niemożliwe. Ze sporządzonej w lutym 2013 r. przez mgr inż. M. T. opinii o stanie technicznym budynku wynika, iż jego rozbiórka jest pożądana, a dostosowanie budynku do aktualnych przepisów ochrony pożarowej oraz warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jest nieuzasadnione ze względów ekonomicznych. Wskazano nadto, iż karta ewidencyjna sporządzona przez dr hab. M. U. została sporządzona bez wizji lokalnej wnętrza budynku, co sprawia, że stopień zachowania i walory wnętrza nie zostały zweryfikowane. Skarżąca zakwestionowała także ocenę organu co do szczególnej wartości historycznej budynku z uwagi na jego powstanie na początku XX wieku. Dodano, iż w tym czasie powstał szereg zachowanych po dzień dzisiejszy budynków, z których nie wszystkie są wpisane do rejestru zabytków. Zezwolono także na rozbiórkę obiektów przedstawiających w kontekście prezentowanej przez organy argumentacji wartość historyczną. W wątpliwość też skarżąca poddała wartość artystyczną budynku, jak również zasadność ochrony konserwatorskiej

z uwagi na osobę architekta. Dodano, iż wobec braku walorów historycznych, artystycznych czy naukowych budynku jego zachowanie nie leży w interesie społecznym, zwłaszcza, że budynek popada w ruinę, odbiega stylistyką od zabudowy części miasta, w której się znajduje i szpeci krajobraz. Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania skarżąca podniosła, iż z powyższego oraz pominięcia przez organy obu instancji treści opinii dotyczącej stanu technicznego budynku sporządzonej przez mgr inż. M. T., wynika, że organy swoim działaniem naruszyły zasadę pogłębiania zaufania obywateli do Państwa wyrażoną w art.

8 k.p.a. oraz naruszyły art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego sprawy.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na skargę wniósł

o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. H. M. i Z. R. poinformowali o nabyciu przez siebie budynku będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji, dokumentując powyższe wydrukiem z Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych. Wnieśli o dokonanie stosownej zmiany podmiotowej w niniejszym postępowaniu, składając oświadczenie, iż znany im jest termin rozprawy oraz treść skargi. Wskazali także na podtrzymanie zgłoszonych w skardze zarzutów.

Z uwagi na powyższe Sąd postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2014 r. na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej: p.p.s.a.) dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania H. M.

i Z. R. - aktualnych właścicieli budynku położonego w P., przy ul. S..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.

Sąd, badając legalność zaskarżonych rozstrzygnięć w oparciu o wyżej powołane przepisy, uznał skargę za niezasadną, albowiem decyzja Ministra Kultury

i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] września 2013 r. i utrzymana niż w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] maja 2013 r. nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.

Podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 6 ust. 1 pkt 1 lit.c, art. 7 pkt 1 ustawy

o ochronie zabytków. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o ochronie zabytków ochronie i opiece podlegają, bez względu na stan zachowania zabytki nieruchome będące, w szczególności dziełami architektury i budownictwa. Zgodnie z art. 7 pkt

1 ustawy, o której mowa jedną z form ochrony zabytków jest wpis do rejestru zabytków. Wobec użycia w przywołanych przepisach terminu "zabytek" istotna jest

w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ustawowa definicja zabytku. Została ona zawarta w treści art. 3 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków. Zgodnie z jego brzmieniem zabytkiem jest nieruchomość lub rzecz ruchoma, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. W myśl art.

3 pkt 2, zabytkiem nieruchomym jest nieruchomość, jej część lub zespół nieruchomości, o których mowa w art. 3 pkt 1 wskazanej wyżej ustawy. Z uwagi na powyższe w postępowaniu, którego celem jest rozstrzygnięcie o wpisaniu zabytku nieruchomego do rejestru organ bada, czy obiekt spełnia przesłanki określone w art. 3 pkt 1 i 2 cyt. ustawy.

Z argumentacji organów - znajdującej potwierdzenie w aktach sprawy, w tym również ze sporządzonej przez dr hab. M. U. karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru zabytków znajdującej się w aktach administracyjnych wynika, iż budowla stylistycznie funkcjonuje na pograniczu modernizmu i historyzmu, przybierając wyraz artystyczny charakterystyczny dla niemieckiego ekspresjonizmu z wpływami neobaroku. Wskazano ponadto, iż budynek zewnętrznie zachował wszelkie historyczne cechy architektoniczne i jest niemal oryginalny pod względem elewacji i bryły. Został wyraźnie zdewastowany wewnątrz w zakresie stolarki okiennej, drzwiowej, wyprawy ścian, sufitów, zostały rozkradzione instalacje. Jest jednym z niewielu historycznych budynków użyteczności publicznej w P., które przetrwały 75 % zniszczenie miasta w 1945 r. Budowla ta – Miejska Kasa Chorych – dokumentuje najważniejszy i bodaj najświetniejszy okres w dziejach P.. To jest okres od 1922 roku do 1938 roku, kiedy miasto to zostało podniesione do rangi stolicy prowincji [...][...][...] - [...] Z. i jednocześnie stolicy rejencji pilskiej. Według autora karty ewidencyjnej obiektu nie bez znaczenia jest także osoba autora budynku, którym był wybitny architekt M. P., członek Niemieckiego Związku Architektów. Wskazano jednocześnie, iż obiekt posiada walory artystyczne i historyczne oraz olbrzymią wartość w skali miejsca, a jego stan techniczny jest zróżnicowany.

Z powyższych wywodów wynika, iż wbrew twierdzeniom skargi budynek Miejskiej Kasy Chorych, wskazany z zaskarżonej decyzji odpowiada definicji zabytku określonej w art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków. Jest bowiem niewątpliwie dziełem człowieka, stanowi świadectwo minionej epoki i zdarzeń z nią związanych, jego zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość artystyczną i historyczną. Dokonana przez organy ocena zmierzająca do wykazania, iż będący przedmiotem decyzji obiekt wypełnia treść definicji zabytku nieruchomego nie budzi wątpliwości, znajduje oparcie w zgromadzonych w postępowaniu dowodach, wyczerpująco odnosi się do istotnych w tej mierze okoliczności i brak jest podstaw do postawienia zarzutu dowolności w tej ocenie i jej uzasadnieniu. Skarga zaś nie zawiera argumentów, które podważałyby ustalenia organu oparte na opracowaniach będących podstawą tych ustaleń. Zarzuty skargi mające na celu podważenie walorów historycznych, artystycznych budynku, jak i istotności wpływu na rozstrzygnięcie osoby architekta – autora budynku, stanowią jedynie polemikę

z niewadliwymi ustaleniami i wnioskami organu, popartymi rzetelną argumentacją. Zauważyć jednocześnie należy, iż kwestionując ustalenia organów co do wypełniania przez budynek definicji z art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków skarżąca skupia się na w szczególności na stanie wnętrz budynku. Zniszczenia wnętrza budynku wynikają zarówno z opracowania dr hab. M. U., jak i orzeczenia technicznego z sierpnia 2012 r., opracowanego przez mgr inż. H. W. oraz inwentaryzacji budowlanej z maja 2009 r., sporządzonej przez inż. J. R., które znajdują się w aktach administracyjnych i, jak wynika z zaskarżonej decyzji były podstawą ustalenia organu odwoławczego o niezadowalającym stanie technicznym budynku. Zauważyć w tym miejscu należy, iż dewastacja wnętrza budynku, przeróbki dokonywane przez kolejnych użytkowników nie stanowią samodzielnie o braku wypełnienia definicji zabytku nieruchomego z art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków. Z opracowania dr hab. M. U. wynika bowiem jednocześnie, iż budynek zewnętrznie zachował wszelkie historyczne cechy architektoniczne i jest niemal oryginalny pod względem elewacji i bryły. Stwierdzenie powyższych cech budynku nie wymagało jego oględzin we wnętrzu. Autor opracowania, o którym mowa wskazał jednocześnie, iż podejmując decyzję

o ochronie prawnej budynku należy chronić przede wszystkim praktycznie oryginalne elewacje oraz bryłę budynku. Wobec niewątpliwych wartości historycznych

i artystycznych tych części budynku organy obejmując budynek ochroną przez wpis do rejestru zabytków na podstawie art. 7 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków, nie naruszyły dyspozycji tego przepisu, jak i definicji zabytku nieruchomego, wskazanej w art. 3 pkt 1 i 2 tej ustawy. Subiektywna ocena estetyki budynku prezentowana przez skarżącą nie daje podstaw do odmiennej oceny wskazanych wyżej wartości budynku. Wobec treści art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o ochronie zabytków, zgodnie

z którym, ochronie i opiece podlegają zabytki nieruchome, bez względu na stan zachowania, podnoszone kwestie złego stanu technicznego budynku pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, w szczególności, że zarówno orzeczenie techniczne z sierpnia 2012 r., jak i inwentaryzacja budowlana z maja 2009 r. nie wskazują na konieczność rozbiórki budynku, uzasadnioną względami technicznymi. Orzeczenie techniczne, o którym mowa wskazuje, iż budynek w obecnym stanie technicznym nie nadaje się do użytkowania, zaś inwentaryzacja została wykonana jako dokument stanowiący podstawę do wykonania prac projektowych przy zmianie sposobu użytkowania budynku. Także z opinii o stanie technicznym z lutego 2013 r. autorstwa mgr inż. M. T. (karta 14 – 28 akt sprawy), wskazywanej przez skarżącą jako dowodu pominiętego przez organy w swoich ustaleniach, wynika, iż autor opinii kwalifikuje budynek do rozbiórki ze względu na zły i stale pogarszający się stan techniczny. Z opinii tej wynika jednocześnie, iż w obecnym stanie dostosowanie budynku do aktualnych przepisów ochrony pożarowej oraz warunków technicznych jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie staje się nieuzasadnione ze względów ekonomicznych. Tymczasem względy ekonomiczne, rozmiar prac koniecznych do wykonania, aby budynek został doprowadzony do stanu umożliwiającego jego użytkowanie, czy subiektywna ocena jego właściciela

o zasadności wykonywania takich prac nie decydują o uznaniu, że budynek jest, czy też nie jest zabytkiem. Na ocenę taką nie ma też wpływu podjęcie postępowania

w czasie, gdy budynek stał się własnością prywatną, jak również rozstrzygnięcia podejmowane w stosunku do innych budowli. Istotny jest bowiem stan faktyczny ustalony w okolicznościach konkretnej sprawy i budowli, a o ocenie, o której mowa decydują przesłanki wymienione w art. 3 pkt 1 i 2 ustawy, które jak wynika

z wcześniejszych wywodów zaistniały, a wskazywana przez skarżących opinia

z lutego 2013 r. tych ustaleń nie podważa. Odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organy opinii z lutego 2013 r. podnieść należy, iż opinii tej nie ma w aktach administracyjnych doręczonych Sądowi, zaś z sądowych wynika, iż została ona dołączona do skargi. Tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia, iż organ przed wydaniem decyzji dysponował tą opinią. Nawet gdyby tak było, z uwagi przytoczone wyżej treści tej opinii należy uznać, iż brak odniesienia się do niej nie miałby wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie. Tym samym nie została spełniona przesłanka konieczna do uchylenia decyzji z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., zgodnie, z którym jedynie naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy stanowi podstawę do uwzględnienia skargi. W tych okolicznościach w ocenie Sądu organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego, tak wskazywanych

w skardze, jaki innych mających zastosowanie w niniejszej sprawie, ani też przepisów postępowania, w tym art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W toku postępowania zostały zbadane okoliczności zarówno faktyczne, jak i prawne sprawy, a zajęte stanowiska zostały wystarczająco uzasadnione. Podnieść także wypada, iż Sąd nie może ingerować w merytoryczne uprawnienia organu, może ocenić jedynie, czy podjęte działania znajdują podstawę w przepisach prawa regulujących sposób załatwienia sprawy. Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji organy działając w granicach uznania rozważyły zarówno interesy właściciela jak i interesy ogółu, wynikające z konieczności ochrony dóbr kultury, dając

w rezultacie tych rozważań pierwszeństwo potrzebom ochrony dóbr kultury.

W tych okolicznościach, nie znajdując podstaw do uchylenia kontrolowanych decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, orzekając jak wyroku.