Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 433/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2011-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 8, art. 8
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.
article: art. 201 § 1 pkt 2, art. 221, art. 239
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1998 nr 204 poz 37 art. 1 pkt 11, art. 8 ust. 1
law: Dyrektywa  98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie  norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego
article: art. 129 ust. 1, art. 144
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 16 pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. sprawy ze skargi P.P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [...] 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 221 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, Dyrektor Izby Celnej w B. rozpoznał zażalenie P. spółki z o.o. z siedzibą w K. i utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że:

- dniu [...] lutego 2011 r. skarżąca Spółka wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] stycznia 2011 r. cofającej rejestrację automatu o niskich wygranych [...], a następnie złożyła wniosek o zawieszenie postępowania ze względu na skierowanie przez polskie sądy administracyjne do Trybunału Sprawiedliwości pytania prawnego dotyczącego treści art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE. L. 98.204.37 ze zm.);

- pytanie dotyczyło tego, czy przepis ten powinien być interpretowany w ten sposób, że do przepisów technicznych, których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych;

- Spółka podniosła, że rozstrzygnięcie w zakresie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych, uzależnione jest od stwierdzenia, czy projekt ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych podlegał obowiązkowi notyfikacji zgodnie z przepisami w/w dyrektywy 98/34/WE;

- postanowieniem z dnia [...]maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w B. odmówił zawieszenia toczącego się przed nim postępowania, wyjaśniając, że postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych toczy się na podstawie przepisów wcześniejszej ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, zaś pytanie dotyczy zgodności projektu nowej ustawy z prawem unijnym, a dokładnie kwestii tego, czy ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych podlegała notyfikacji, czy też nie, a zatem nie ma to związku z toczącą się aktualnie sprawą w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu na powyższe postanowienie, iż w rozpoznawanej sprawie ma zastosowanie ustawa o grach hazardowych z 2009 r., a nie ustawa z 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, obowiązkiem organów jest działać na podstawie i granicach prawa (stosownie do treści art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.), Dyrektor Izby Celnej argumentował między innymi, że:

- uwzględniając treść przepisu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, o zagadnieniu wstępnym można mówić jedynie w sytuacji, gdy wydanie w postępowaniu odwoławczym decyzji w sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych uwarunkowane byłoby wcześniejszym rozstrzygnięciem zagadnienia materialnoprawnego, którego rozstrzygnięcie ze względu na jego przedmiot należałoby do kompetencji innego organu lub sądu;

- taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie występuje;

- brak jest zależności między rozstrzygnięciem w postępowaniu odwoławczym, a pytaniem prawnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej;

- nie została więc spełniona, wskazana w art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania;

- powyższy przepis stanowi o obligatoryjnym zawieszeniu postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd;

- zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych urządzanych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, którym ich udzielono, według przepisów dotychczasowych;

- przepisy te były zawarte w szczególności w ustawie z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych oraz rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych;

- stosownie do art. 144 ustawy o grach hazardowych, pozostały w mocy niektóre przepisy ustawy o grach i zakładach wzajemnych, w tym jej art. 16 pkt 2) i 3);

- ten ostatni przepis zawiera upoważnienie dla Ministra Finansów do określenia w drodze rozporządzenia m. in. szczegółowych warunków dopuszczania do eksploatacji i użytkowania automatów do gier oraz warunków przyznania uprawnień określonym podmiotom do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania takich automatów;

- na tej podstawie Minister Finansów wydał rozporządzenie z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, które jest podstawą orzekania w niniejszej sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych;

- ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, w sprawie cofnięcia rejestracji przedmiotowego automatu, ma, więc zastosowanie jedynie w części dotyczącej przepisów przejściowych odsyłających do ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółka zarzuciła naruszenie przepisów:

- art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez jego nie zastosowanie, pomimo występowania do tego przesłanek;

- art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 k.p.a., poprzez złamanie zasad prawa w nich zawartych, tj. poprzez orzekanie na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa;

- Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., w szczególności art. 1 pkt. 11 oraz art. 8 ust. 1 tej Dyrektywy, poprzez zastosowanie przepisów ustawy o grach hazardowych, mimo ich bezskuteczności z uwagi na naruszenie procedury notyfikacji.

Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie obu postanowień.

Uzasadniając swoje stanowisko Spółka wskazała, że ustawa o grach hazardowych weszła w życiu w dniu 1 stycznia 2010 r., a co za tym idzie okres 6 miesięcy, o którym jest mowa w art. 143 tejże ustawy, minął 30 czerwca 2010 r. Oznacza to, iż obecnie od ponad roku organy nie mają prawa orzekać o sprawach dotyczących automatów do gier o niskich wygranych na podstawie rozporządzenia Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych. W/w rozporządzenie stanowi podstawę wydanej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia 27 stycznia 2011 r. w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. Takie zastosowanie przepisów prawa, oznacza jednoznacznie, iż organ orzekający w niniejszej sprawie, wydał decyzję na podstawie przepisów prawa nieobowiązujących już w tym zakresie. Poza tym w/w decyzja została wydana na podstawie m. in. "przepisów technicznych" ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Dlatego zasadne jest zawieszenie niniejszego postępowania do czasu uzyskania odpowiedzi na pytanie prawne skierowane do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstępu trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), do kompetencji Służby Celnej należy realizacja zadań wynikających z ustawy z dnia 19 grudnia 2009 r. o grach hazardowych, związanych z udzielaniem koncesji i zezwoleń, zatwierdzaniem regulaminów oraz rejestracją urządzeń. Ustawa o grach hazardowych w art. 8 stanowi, iż do postępowań określonych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa chyba, że ustawa stanowi inaczej. Z treści art. 221 oraz art. 239 Ordynacji podatkowej wynika, że dyrektor izby celnej rozpatruje zażalenia od jego własnych rozstrzygnięć w postaci postanowień.

W rozpoznawanej sprawie źródłem sporu jest odmowa zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych w sytuacji, kiedy decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] stycznia 2011 r. cofnięto rejestrację automatu o niskich wygranych i Spółka po wniesieniu odwołania od tejże decyzji wnosi o zawieszenie postępowania ze względu na skierowanie przez WSA w Gdańsku do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prawnego dotyczącego treści art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego.

Przypomnieć należy, że w myśl art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania z powyższego powodu może nastąpić zarówno na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji, jak i na etapie postępowania odwoławczego.

Spółka niesłusznie zarzuca naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Przez określenie zagadnienia wstępnego należy rozumieć pewną kwestię o charakterze otwartym (tzn. jeszcze nie przesądzoną), której treścią może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne (por. B. Grabczyk, O niektórych zagadnieniach prejudycjalności w orzecznictwie administracyjnym, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Łódzkiego. Nauki humanistyczno-społeczne 1965, nr 38, s. 91). Zagadnienie wstępne jest to sytuacja, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, ocena zaś tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania (w oderwaniu od sprawy, na tle której wystąpiło), należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Jest to przy tym zagadnienie, które nie było przedmiotem prawomocnie przesądzonym w innej sprawie.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 24 listopada 2004 r. sygn. akt GSK 1060/04, że zagadnienie wstępne w rozumieniu przepisu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej zachodzi w sytuacji, gdy w ramach przedmiotu sprawy administracyjnej występuje jako jej element kwestia, której uprzednie rozpoznanie warunkuje możliwość rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a jednocześnie do rozpoznania tej kwestii nie jest właściwy organ administracji rozpatrujący sprawę administracyjną, lecz inny organ lub sąd (LEX nr 159151).

Nie może być traktowane jako rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego orzeczenie sądu wydane w innej sprawie niż zaskarżona decyzja. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego "zależeć" powinno rozpatrzenie sprawy podatkowej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści. By zatem mówić o zagadnieniu wstępnym niezależnie od tego, iż musi ono poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, musi istnieć również zależność pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Musi ono pozostawać w takim związku z postępowaniem podatkowym, że bez jego rozstrzygnięcia nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy.

Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Wystąpienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z pytaniem prawnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o zgodność przepisów polskiego prawa materialnego w świetle przepisów prawa wspólnotowego nie jest zagadnieniem wstępnym występującym w tej konkretnie rozpatrywanej sprawie. Rozpoznanie budzącej wątpliwości kwestii przez Trybunał Sprawiedliwości (UE) w żaden sposób nie warunkuje rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji dotyczącej innej strony postępowania.

W obowiązującym porządku prawnym nie ma żadnego przepisu, który w takiej sytuacji zakazywałby organowi celnemu wydania decyzji i nakazywał oczekiwanie na rozstrzygnięcie przez TS (UE) innej sprawy związanej z nią jedynie pośrednio. Dla przedmiotowej sprawy odpowiedź Trybunału Sprawiedliwości na pytanie prejudycjalne zadane w innej sprawie, nie ma znaczenia bezpośredniego, nie rozstrzyga w danym momencie postępowania żadnej kwestii, a jedynie ma charakter interpretacji i oceny zgodności z prawem unijnym, zatem nie jest zagadnieniem wstępnym dla sprawy skarżącej Spółki.

Organy administracji mają obowiązek stosować powszechnie obowiązujące przepisy prawa Rzeczypospolitej Polskiej, które zostały uchwalone przez konstytucyjne organy ustawodawcze i ogłoszone w powszednich publikatorach. Obowiązek wynikający art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na organy władzy publicznej działanie na podstawie i granicach prawa.

Tego obowiązku organ nie narusza. Zatem nie sposób zarzucić mu działań naruszających zasadę legalizmu.

W rozpatrywanej sprawie Dyrektor Izby Celnej w B. był legitymowany do podjęcia zaskarżonego postanowienia. Zapadło ono w granicach wyznaczonych przez stosowne przepisy Ordynacji podatkowej oraz ustawy o grach hazardowych. Ta ostatnia ustawa określa w art. 129 ust. 1, że działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych urządzanych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, którym ich udzielono, według przepisów dotychczasowych. W myśl art. 144 ustawy o grach hazardowych, pozostały w mocy niektóre przepisy ustawy o grach i zakładach wzajemnych, w tym jej art. 16 pkt 2 i 3, a to oznacza, że zagadnienie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych – tego dotyczy decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] stycznia 2011 r. - powinno być rozpatrywana w aspekcie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych. Prowadzi to do wniosku, że nieskuteczny jest zarzut o naruszeniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., w szczególności jej art. 1 pkt. 11 oraz art. 8 ust. 1 odnoszących się do przepisów technicznych w sprawie przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.

Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę na mocy art. 151 p.p.s.a.