Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 286/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 36 ust.1;
journal: Dz.U. 2021 poz 710
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
article: art. 20 ust.4; art. 35 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 36 a; art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. c; art. 34 ust.3d pkt 3; art. 28 ust.1
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur, Protokolant Referent Justyna Kłosowska-Pietrynko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2022 r. sprawy ze skarg J. L., Ł. L., E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. oraz D. S. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 3 lutego 2022 r. nr IF-VII.7840.1.59.2021.AA w przedmiocie zmiany decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz J. L. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz Ł. L. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; IV. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; V. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz D. S. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 marca 2018 r. Prezydent Miasta Lublin zatwierdził projekt budowlany i udzielił C. spółka jawna pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic położonych na działkach nr [...], [...] przy [...] w L. z przeznaczeniem na budynek usługowy (sala koncertowa, rozrywka, multimedia) z częścią techniczną, gospodarczą i parkingiem podziemnym wraz z wewnętrznymi instalacjami: wodno - kanalizacyjną, kanalizacji deszczowej, grzewczą, gazową, hydrantową, wentylacji, klimatyzacji, chłodniczą, oddymiania, elektrycznymi (oświetleniową, gniazd wtykowych), odgromową, przeciwprzepięciową, połączeń wyrównawczych i teletechniczną oraz zagospodarowaniem dziedzińca wewnętrznego i rozbiórką odcinka zewnętrznej kanalizacji deszczowej, zlokalizowanych w L.. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Wojewodę Lubelskiego decyzją z dnia 19 czerwca 2018 r., natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 4 grudnia 2018 r. ( II SA/Lu 755/18 ) oddalił skargę stron. W dniu 9 lipca 2021 r. inwestor złożył wniosek o zmianę przedmiotowego pozwolenia na budowę w zakresie projektu zagospodarowania terenu, tj. zmiany rzędnych oraz wykończenia posadzki w obrębie dziedzińca wewnętrznego projektowanego w budynku oraz w zakresie projektu architektoniczno-budowlanego, tj. zmiany układu funkcjonalnego na poszczególnych kondygnacjach, zmiany lokalizacji toalet w budynku, w tym toalet dla osób niepełnosprawnych, zmiany w zakresie bezpieczeństwa pożarowego związanej ze zmianą układu funkcjonalnego w budynku, zmiany w elewacjach zewnętrznych (zwiększenia wysokości fasady, podniesienie gzymsu zwieńczającego, dodanie 4 lukarn od strony ul. [...] w południowej części budynku, uporządkowanie osi otworów okiennych i wyrównanie poziomów), zwiększenia wysokości fasady od strony dziedzińca oraz wprowadzenie fragmentu fasady systemowej i zmiany geometrii dachu. Ponieważ po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania stron zgłosili oni zastrzeżenia, że część robót objętych projektem zamiennym została już wykonana i obecnie prowadzane są roboty niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym organ pismem z dnia 26 sierpnia 2021 r. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie o kontrolę budowy i informację, czy dokonano istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu oraz czy dotyczą one zakresu robót objętych wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę. Po przeprowadzeniu w dniu 10 września 2021 r. kontroli PINB nie stwierdził istotnych odstępstw od zatwierdzonego pierwotnego projektu budowlanego. Ponadto LWKZ w piśmie z dnia 13 września 2021 r. stwierdził, że prace wykonywane na obiekcie są zgodne z decyzjami i uzgodnieniami konserwatora zabytków. Następnie postanowieniami z dnia 18 sierpnia 2021 r. i z dnia 11 października 2021 r. inwestor został wezwany do usunięcia w przedłożonej dokumentacji braków i nieprawidłowości, a w dniu 15 października 2021 r. przedłożył poprawioną dokumentację. Pismem z dnia 18 października 2021 r. organ zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z uzupełnioną dokumentacją i zgłoszeniu ewentualnych uwag. J. Ł. oraz P. K. zapoznali się z dokumentacją, ale nie złożyli żadnych uwag na piśmie. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że zamienny projekt budowlany został wykonany i sprawdzony przez osoby uprawnione, w okresie ważności zaświadczeń z izb samorządu zawodowego. Osoby te złożyły również oświadczenia o sporządzeniu projektu zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Projekt budowlany zamienny został sporządzony zgodnie z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy z dnia 6 lipca 2017 r., nr [...] w zakresie usytuowania budynku, wielkości powierzchni zabudowy i wysokości budynku. Organ stwierdził, że projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawców w zakresie ochrony przeciwpożarowej i warunków sanitarnohigienicznych. Podał, że w myśl przepisu art. 39 ust. 1 ustawy Prawo budowlane inwestor uzyskał zgodę Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na wykonanie projektowanych robót budowlanych zgodnie z projektem budowlanym zamiennym (decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 30 czerwca 2021 r.). Ponadto projektant uprawniony do sporządzania projektów w zakresie konstrukcji złożył oświadczenie z dnia 1 września 2021 r. o zachowaniu bezpieczeństwa konstrukcji. Projekt spełnia również ustalenia decyzji Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia 7 lipca 2020 r., decyzji z dnia 4 marca 2021 r. w zakresie lokalizacji pomieszczenia do gromadzenia odpadów stałych na kondygnacji podziemnej oraz w zakresie lokalizacji ustępów ogólnodostępnych. W tej sytuacji Prezydent Miasta Lublin decyzją z dnia 19 listopada 2021 r. zmienił decyzję zgodnie z wnioskiem, w pozostałej części pozostawiając ją bez zmian. Zgodnie bowiem z opisem do projektu zagospodarowania działki zakres inwestycji, lokalizacja, zależność od ochrony konserwatorskiej i innej, od szkód górniczych i oddziaływania obiektu, nie przewiduje zmian w stosunku do projektu pierwotnego. Nie zmienia się również projektowany układ urbanistyczno-funkcjonalny, droga pożarowa, odprowadzenie wód deszczowych , projektowana zieleń, obsługa komunikacyjna i układ drogowy, przyłącza oraz zewnętrzne instalacje sanitarne i elektryczne. Bez zmian pozostaje również zgodność z zapisami § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz bezpieczeństwo i ochrona zdrowia (BIOZ).

Po rozpatrzeniu odwołania O. L.-M., J. L., T. L., , J. L., E. Sp. z o.o. z siedzibą w L., J. Ł. - Zarządcy Sądowego Zarząd Nieruchomości Mieszkaniowej, [...] D. S. i Ł. Ł. Wojewoda Lubelski decyzję Prezydenta Miasta utrzymał w mocy. Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 36a ust. 1 ustawy Prawo budowlane istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno- budowlanej. W myśl art. 36a ust. 3 ustawy, w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Natomiast w myśl art. 36a ust. 5 istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budo wlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, w przypadku zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących: a) powierzchni zabudowy w zakresie przekraczającym 5%, b)wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%, c) liczby kondygnacji; 3) warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; 6) wymagającym uzyskania lub zmiany decyzji, pozwoleń lub uzgodnień, które są wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę lub do dokonania zgłoszenia: a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-4, lub b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a, oraz instalowania, o którym mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d; 7) zmiany źródła ciepła do ogrzewania lub przygotowania ciepłej wody użytkowej, ze źródła zasilanego paliwem ciekłym, gazowym, odnawialnym źródłem energii lub z sieci ciepłowniczej, na źródło opalane paliwem stałym. Organ podkreślił, że to projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno- budowlanego, lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponadto, zgodnie z art. 36b ust.1 Prawa budowlanego, wprowadzanie zmian w projekcie technicznym dotyczących rozwiązań, które podlegały uzgodnieniom, wymaga ponownego uzyskania tych uzgodnień. Zdaniem organu wszystkie zmiany wskazane we wniosku inwestora są zmianami istotnymi, co wymagało uzyskania zgody projektanta oraz opracowania projektu budowlanego zamiennego oraz uzyskania zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę i dokonania ponownych uzgodnień. Oran przypomniał, że protokół kontroli budowy (przeprowadzonej przez PINB razem z przedstawicielami Urzędu Ochrony Zabytków i Wydziału Architektury Budownictwa Urzędu Miasta Lublin i kierownikiem budowy w dniu 10 września 2021 r.) potwierdził, że zastany stan faktyczny jest zgodny z wydanymi decyzjami i dokonanymi uzgodnieniami. Z akt sprawy wynika natomiast , że inwestor uzyskał decyzję Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 lipca 2020 r., pozytywnie opiniującą zmiany wskazane w Ekspertyzie technicznej w zakresie lokalizacji pomieszczenia do gromadzenia odpadów stałych na kondygnacji podziemnej w budynku przy [...] oraz decyzję z dnia 4 marca 2021 r. opiniującą pozytywnie lokalizację ustępów ogólnodostępnych w budynku. Ponadto projektant posiadający uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej złożył w dniu 1 września 2021 r. oświadczenie, że wszystkie projektowane zmiany konstrukcyjne wprowadzone w projekcie budowlanym zamiennym nie wpłynęły na ekspertyzę techniczną dotyczącą stanu technicznego istniejących kamienic oraz nie mają wpływu na projektowaną rozbudowę przy ul. [...], jak i na projekt geotechniczny wraz z opinią geotechniczną. Do wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor dołączył też oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wynikającym z własności, oświadczenia projektantów wymagane art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi i normami oraz zasadami wiedzy technicznej i zaświadczenia projektantów o przynależności do właściwych branżowych izb zawodowych. Zmieniony projekt został uzgodniony przez rzeczoznawców pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, zgodności z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii, z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej - bez zastrzeżeń. Organ zaznaczył, że projektowana zmiana nie narusza decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia 6 lipca 2017 r., (utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie decyzją z dnia 31 sierpnia 2017 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na: rozbudowie, nadbudowie, przebudowie budynków zlokalizowanych od strony ul. [...], na cele usługowe (sala koncertowa, rozrywka, multimedia, handel, o pow. sprzedaży poniżej 2000 m2) z częścią techniczną, gospodarczą wraz z parkingiem podziemnym, zagospodarowaniem terenu oraz niezbędną infrastrukturą na działkach nr [...] [...] położonych przy ul. [...]/ ul. [...] 20 w L. . W decyzji warunkowej określono m.in. linię zabudowy, wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu, szerokość elewacji frontowej, wysokość górnych krawędzi elewacji frontowych (do 13,6 m), geometrię dachu, (spadki połaci dachowych do 25° i wysokość kalenicy do 17,4 m) oraz obowiązek zgodności z wytycznymi konserwatorskimi. Organ zaznaczył, że działka nr [...] przy ul. [...] położona jest w obrębie zespołu urbanistycznego [...] i [...] L. (nr rejestru zabytków [...]) stanowi otoczenie kamienicy wpisanej do rejestru zabytków woj. lubelskiego pod numerem [...], a działka nr [...] przy ul. [...] w L. wpisana jest wraz z kamienicą do rejestru zabytków pod numerem [...] Z uwagi na powyższe, zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2021 r. poz.710 z późn. zm.) roboty budowlane związane z odbudową, nadbudową i przebudową oficyn na przedmiotowych działkach wymagają pozwolenia Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Organ zaznaczył, że decyzją z dnia 30 czerwca 2021 r. Konserwator Zabytków orzekł o zmianie własnego pozwolenia na przedmiotową budowę z dnia 17 maja 2017 r. W uzasadnieniu decyzji podał, że zmiany polegające na podniesieniu poziomu gzymsu wieńczącego zewnętrzne elewacje oficyn (zlokalizowanych od Placu [...]) oraz zmiana geometrii dachu przy utrzymaniu tej samej wysokości kalenicy nie wpłynie negatywnie na formę budynku. Dodał, że zmiany dotyczące otworów okiennych wynikają przede wszystkim z konieczności wyrównania osi oraz dostosowania ich poziomów względem lokalizacji stropów w budynku. Konserwator zaakceptował wnioskowane zmiany uznając, że elewacje od strony dziedzińca nie są eksponowane z głównych traktów komunikacyjnych i otwarć widokowych, ponieważ są zlokalizowane w ramach "zamkniętej" przestrzeni. Stwierdził, że zgłaszane zmiany nie będą miały wpływu na odbiór wartości zabytkowych tej części miasta ani wnętrza urbanistycznego jakim jest Plac [...]. Wprowadzone zmiany w rozwiązaniach projektowych łączą się ściśle z zamierzeniami inwestycyjnymi objętymi przedmiotem decyzji "pierwotnej", co uzasadnia ich realizację w ramach zmiany tej decyzji. Odnosząc się do kwestii stanu zaawansowania wykonywanych robót w oparciu o pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 20 marca 2018 r. w stosunku do wniosku z dnia 9 lipca 2021 r. o zmianę pozwolenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę i wskazanych w nim zmian organ odwołał się do wspomnianej już kontroli PiNB z dnia 10 września 2021r. i uznał, że zarzuty strony odwołującej dotyczące samowolnie wykonywanych robót budowlanych w obiekcie, są niezasadne. Wojewoda za nieuzasadnione uznał żądania o powołanie niezależnych ekspertów w celu poprawności oceny rozwiązań projektowych w sytuacji, wskazując, że projekt sporządzili uprawnieni projektanci, którzy złożyli oświadczenia wymagane art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Analizowany projekt budowlany został również sprawdzony przez uprawnionych projektantów, posiadających stosowne do zakresu sprawdzeń uprawnienia do projektowania bez ograniczeń w swoich branżach. Jak podano wyżej, ustawa Prawo budowlane w sposób jednoznaczny wskazuje w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego zakres sprawdzeń (mający zastosowanie również w przypadku postępowania w oparciu o art. 36 a ustawy), których powinien dokonać organ administracji architektoniczno-budowlanej, tym samym ogranicza kompetencje organu przy sprawdzeniu projektu. Opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z przepisami, obowiązującymi warunkami oraz zasadami wiedzy technicznej należy do obowiązków projektanta. Nie można jednak przyjąć, że wykonane obowiązki projektanta zostały wyłączone spod kontroli organu skoro organ zatwierdza zgodność po sprawdzeniu projektu. W ocenie organu odwoławczego zakres i treść projektu zamiennego zostały dopasowane do specyfiki, charakteru obiektu oraz do stopnia skomplikowania robót budowlanych. W przypadku projektowanej inwestycji brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości sporządzenia projektu budowlanego. Za nie logiczne organ uznał zastrzeżenia, jakoby zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę była niemożliwa w sytuacji, kiedy zmiana dokonana w projekcie stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budo wlanego dotyczącego pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic, kiedy to właśnie ten fakt wymusza na inwestorze konieczność uzyskania decyzji zmieniającej w trybie art. 36a Prawa budowlanego. Nie zgodził się również z zarzutem, że nie zachodzi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego w sytuacji, gdy dokonana zmiana jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego. Jako nie uzasadniony uznał również zarzuty jakoby zmiany miały oddziaływać na działki sąsiednie poprzez m.in. zmianę lokalizacji toalet w budynku, zmianę w elewacjach zewnętrznych, zwiększenia wysokości fasady, podniesienia gzymsu zwieńczającego, dodanie 4 lukarn od strony ul. [...] czy uporządkowanie osi otworów i wyrównanie poziomów.

Skargi od decyzji Wojewody Lubelskiego złożyli J. Ł. Zarządca Sądowy Zarządu Nieruchomości Mieszkalnej przy ul. [...]/[...] ul. [...] w L., E. Spółka z o.o, Ł. L. i D. S.. Ł. L. w swojej skardze uzupełnionej 14 listopada 2022r. zarzucił decyzji :

1) naruszenie art. 35 w zw. z art. 36a ustawy Prawo budowlane przez udzielenie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w zakresie wskazanym w decyzji w sytuacji, kiedy dokonana zmiana jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego dotyczącego pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic,

2) naruszenie art. 36a ustawy Prawo budowlane przez stwierdzenie, że nie zachodzi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego w sytuacji, gdy dokonana zmiana jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic, w szczególności zmiany lokalizacji toalet, bezpieczeństwa pożarowego, zmiany w elewacjach zewnętrznych, zwiększenia wysokości fasady, podniesienia gzymsu zwieńczającego, dodanie 4 lukarn od strony ul. [...] w południowej części budynku, uporządkowanie osi otworów i wyrównanie poziomów, zwiększenie wysokości fasady od strony dziedzińca oraz wprowadzenie fragmentu fasady systemowej i zmiany geometrii dachu,

3) naruszenie art. 81 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo budowlane poprzez brak nadzoru i kontroli zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej w sytuacji, gdy organ dysponował szeregiem dokumentów świadczących o tym, że zamienny projekt budowlany przedstawiony przez inwestora jest niezgodny z rozwiązaniami architektoniczno-budowlanymi i przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej,

4) naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych i pominięcie faktu, że dokonane zmiany są istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno- budowlanego; odstąpienie od zatwierdzonego pierwotnego projektu przed uzyskaniem decyzji o zmianie pozwolenia na budowę; pominięcie dokumentacji zdjęciowej oraz wniosku o zwrócenie się do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o potwierdzenie czy zamierzona inwestycja nie stoi w sprzeczności z zachowaniem zabytkowego charakteru [...]; pominięcie wniosku o wywołanie opinii biegłego w celu ustalenia wpływu inwestycji na stan i strukturę budynku przy ul. [...]/[...] w L.; pominięcie faktu, że zamienny projekt budowlany został sporządzony w oderwaniu od pierwotnego projektu i w konsekwencji decyzja została wydana na podstawie nieprawidłowych dokumentów źródłowych; niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie; pominięcie dokumentacji zdjęciowej, która dowodzi o istnieniu samowoli budowlanej oraz wniosku o zwrócenie się do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o potwierdzenie czy zamierzona inwestycja nie stoi w sprzeczności z zachowaniem zabytkowego charakteru [...] L.; pominięcie wniosku o dokonanie dokładnej inwentaryzacji wykonanych i wykonywanych robót budowlanych w związku ze zmianą osi oraz kubatury; pominięcie wniosku o dokonanie dokładnej inwentaryzacji wykonanych oraz wykonywanych robót budowlanych,

5) naruszenie art. 10 § 1 Kpa w zw. z art. 140 Kpa poprzez pozbawienie skarżących możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym włączonym do akt postępowania przez organ II instancji oraz pozbawieniem skarżącego możliwości wypowiedzenia się co do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, pomimo tego, że w trakcie postępowania prowadzonego przez organ II instancji pojawiły się nowe dowody w sprawie, tj. pismo M. M. z dnia 27 stycznia 2022 roku (w treści którego M. M. przyznał istnienie samowoli budowlanej), które miały istotny wpływ na wynik postępowania,

6) naruszenie art. 80 Kpa przez uznanie, że zamienny projekt budowlany został sporządzony w odniesieniu do pierwotnego projektu budowlanego, podczas gdy pierwotny projekt budowlany nie został zweryfikowany przez organ w toku postępowania i w konsekwencji organ przeoczył, że zamienny projekt budowlany został zmanipulowany dla celów wydania decyzji zgodnie z oczekiwaniami inwestora,

7) naruszenie art. 97 § 1 pkt. 4 Kpa w zw. z art. 138 ust. 1 pkt. 1 Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy organ I instancji dzielił zmiany pozwolenia na budowę i zmianę decyzji nr 263/18 z dnia 20 marca 2018 roku Prezydenta Miasta Lublin zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą C. Sp. jawna w zakresie przedstawionym w projekcie zamiennym stanowiącym załącznik nr 1 do decyzji, w sytuacji gdy organ I instancji (a następnie organ II instancji) powinien był zawiesić postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia wskazanych poniżej postępowań:

a. uzyskania pozwolenia na budowę fasady budynku - postępowanie administracyjne przez Prezydentem Miasta L.,

b. w zakresie uzgodnienia projektu fasady budynku z Lubelskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, a następnie Ministrem Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W konsekwencji wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia 19 listopada 2021 roku, nr [...] zmieniającą decyzję z dnia 20 marca 2018 roku, nr [...] w całości, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z dnia 3 lutego 2018 roku wydanej przez Wojewodę Lubelskiego oraz uchylenie w całości poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia 19 listopada 2021 roku, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z dnia 3 lutego 2018 roku wydanej przez Wojewodę Lubelskiego oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem skarżącego istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że inwestor podejmuje wszelkie działania mające na celu sanację samowoli budowlanej poprzez otrzymanie pozytywnej decyzji o zamienne pozwolenie budowlane. Zwrócił uwagę, że pierwotne pozwolenie na budowę - decyzja nr 263/18 z dnia 20 marca 2018 r. wydana została na podstawie decyzji LWKZ z dnia 17 stycznia 2018 r. , która została uchylona przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, który zwrócił sprawę do ponownego rozpatrzenia. Od przedmiotowej decyzji odwołał się inwestor składając odwołanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który to Sąd w dniu 19 stycznia 2021 roku oddalił skargę inwestora i utrzymał decyzję Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w mocy. Organ powinien zatem wystąpić o udostępnienie akt sprawy dotyczącej udzielenia pierwotnego pozwolenia na budowę, które łącznie z pierwotnym projektem budowlanym powinny stanowić podstawę weryfikacji zmian podczas postępowania o zamienny projekt budowlany. W jego mniemaniu przedstawione przez inwestora projekty zamienne przedstawiały schematy zmian istotnych, które organ powinien był porównać względem zmian pierwotnych, a czego z niewiadomych przyczyn nie uczynił. Tymczasem dokumentacja została znacząco zmanipulowana, ponieważ porównując oryginał projektu pierwotnego z przedstawionym przez inwestora jako rzekomo projekt pierwotny okazuje się, że istnieją znaczące rozbieżności pomiędzy projektami, które w założeniu powinny być identyczne. Oryginalny i prawdziwy schemat pierwotnego projektu budowlanego, na podstawie którego zostało wydane pierwotne pozwolenie na budowę przedstawia cztery rzędy okien oraz dach spadzisty z lukarnami. Natomiast schemat zmian istotnych zmienionego projektu na budowę przedstawia trzy rzędy okien, dach spadzisty o innym kształcie bez lukarn. Według skarżących z powyższego jednoznacznie wynika, że organ przeprowadził postępowanie oraz wydał decyzję wyłącznie na podstawie dokumentów dostarczonych przez stronę zainteresowaną w wydaniu zamiennego pozwolenia na budowę. Podnieśli ponadto, że w dniu 9 lutego 2021 roku LKWZ wydał opinię odnośnie zmiany w rozwiązaniach projektowych, w której wyraził zgodę na następujące zmiany: zmianę geometrii dachu od strony Placu R. poprzez zmianę nachylenia połaci i wprowadzenie lukarn; podniesienie ścianki kolankowej w obrębie dziedzińca. Powyższe zmiany były przedmiotem pozwolenia na budowę zgodnie z decyzją nr 263/18 z dnia 20 marca 2018 roku. LKWZ wydał opinię, w której wyraził zgodę również na wprowadzenie elementu fasady systemowej na elewacji dziedzińca (skrywającą klatkę schodową), które to zmiany nie były przedmiotem pierwotnego pozwolenia na budowę zgodnie z decyzją nr 263/18 z dnia 20 marca 2018 roku, a dotyczą istniejących budynków na działce przy [...]. Natomiast na dzień wydania powyższej opinii przez LKWZ zewnętrzna klatka schodowa została już wyburzona i odbudowana bez odpowiednich pozwoleń łącznie ze zmianą biegu schodów oraz gabarytów przez inwestora. Zakres zmian obejmował również zwiększenie wysokości fasady od strony dziedzińca oraz wprowadzenie fragmentu fasady systemowej, nie będący przedmiotem pierwotnego pozwolenia na budowę. Skarżący przekonywał, że z uwagi na fakt, że klatka schodowa została zburzona oraz samowolnie wybudowana od początku ze zmianą gabarytów oraz zmianą kierunku biegu schodów, bez odpowiednich pozwoleń na budowę, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że skrycie klatki schodowej przy pomocy fasady systemowej ma na celu skrycie istniejącej samowoli budowlanej. Schemat zmian istotnych zamiennego projektu budowlanego, na podstawie którego zostało wydane zamienne pozwolenie na budowę obrazuje klatkę schodową, która została wymazana ze schematu w celu sanacji samowoli budowlanej. Dokumentacja zdjęciowa obrazuje ponadto różnice zmiany kierunku biegu schodów nowo wybudowanych zewnętrznej klatki schodowej w stosunku do pierwotnej zewnętrznej klatki schodowej, nieobjętej pozwoleniem na budowę decyzji z dnia 20 marca 2018 roku. Skarżący zaznaczył, że przeprowadzona przez PINB w dniu 10 września 2021 r. potwierdziła brak istotnych odstępstw od projektu budowalnego, mimo, że były one widoczne. W jego mniemaniu biorąc pod uwagę powyższe okoliczności i bezczynność organów w świetle szeregu okoliczności i dowodów potwierdzających istnienie samowoli budowlanej i manipulację dokumentami, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji współdziałali w samowoli budowlanej. Według skarżących w sprawie zachodzi nieważność postępowania, ponieważ decyzja organu administracyjnego została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a ponadto była niewykonalna w dniu jej wydania a niewykonalność ma charakter trwały.

Z kolei J. Ł. Zarządca Sądowy Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej L. ul. [...] / [...] E. Spółka z o.o. oraz D. S. w jednobrzmiących skargach zarzucili decyzji naruszenie:

1) art. 97 § 1 pkt 4 Kpa w zw. z art. 138 ust. 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), w sytuacji, gdy organ powinien był zawiesić postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia wskazanych poniżej postępowań: uzyskania pozwolenia na budowę fasady budynku (postępowanie administracyjne przed Prezydentem Miasta Lublin); uzgodnienia projektu fasady budynku z Lubelskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, a następnie Ministrem Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

2) art. 35 w zw. z art. 36a ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 138 ust. 1 pkt 1 Kpa przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji podczas, gdy dokonana zmiana jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno- budowlanego dotyczącego pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego i decyzji udzielającej pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków kamienic nastąpiło przed uzyskaniem decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno - budowlanej; doszło do dobudowania piętra (bez ważnego pozwolenia na budowę); doszło do wybudowania klatki schodowej o odwróconym ciągu schodów (bez ważnego pozwolenia na budowę); budowa fasady budynku nastąpiła bez ważnego pozwolenia na budowę (w toku znajduje się postępowanie administracyjne mające na celu jego uzyskanie); realizacja inwestycji budowlanej jest poza obszarem jej geodezyjnego wytyczenia. Zarzucili również, że w postępowaniu przed organem II instancji zostali pozbawieni możliwości wypowiedzenia się co do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, pomimo tego, że w trakcie postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy pojawiły się nowe dowody w sprawie, tj. pismo M. M. (reprezentanta inwestora: C. Sp.j.) z dnia 27 stycznia 2022 r., (w którym M. M. de facto przyznał się do samowoli budowlanej), które miały istotny wpływ na wynik postępowania,

3) art. 107 § 1 Kpa przez zawarcie w decyzji organu II Instancji ogólnikowych stwierdzeń i argumentów, co nie pozwala na skontrolowanie poprawności rozstrzygnięcia sprawy, a tym samym czyni w stopniu istotnym i wątpliwym poprawność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (dowodowego) w sprawie.

4) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa 80 i 107 § 3 Kpa, w zw. z art. 140 Kpa w zw. z art. 138 ust. 1 pkt 1 Kpa przez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych niniejszej sprawy i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji pomimo tego, że dokonane zmiany są istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu architektoniczno- budowlanego i udzielającego pozwolenia na rozbudowę, nadbudowa i przebudowa istniejących budynków kamienic nastąpiła przed uzyskaniem decyzji o zmianie pozwolenia na budowę; pominięcie dokumentacji zdjęciowej oraz wniosku o zwrócenie się do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o potwierdzenie czy zamierzona inwestycja nie stoi w sprzeczności z zachowaniem zabytkowego charakteru [...] L.; pominięcie wniosku o wywołanie opinii biegłego w celu ustalenia wpływu inwestycji na stan i strukturę budynku [...] w L.; pominięcie wniosku o dokonanie dokładnej inwentaryzacji wykonywanych (oraz już wykonanych) robót budowlanych. Skarżący podali, że wskutek bezprawnych działań inwestora najprawdopodobniej doszło również do uszkodzenia struktury sąsiedniego budynku ul. [...]/[...] w L.. W skardze wymienili roboty (przedkładając obszerną dokumentację fotograficzną), które w ich ocenie mają znamiona samowoli budowlanej. Skarżący zakwestionowali jakość kontroli dokonanej w dniu 10 września 2021 r. m.in. przez służby nadzoru budowlanego i pracowników Urzędu Miasta Lublin i zasugerowali, że istnieje prawdopodobieństwo, że mogli współdziałać przy sanowaniu nielegalnej samowoli budowlanej poprzez poświadczenie nieprawdy. Skarżący przedłożyli również opis manipulacji oraz podmiany dokumentów podczas postępowania przed organem I instancji. Zauważyli brak oryginalnych akt pierwotnego pozwolenia oraz rozbieżności w złożonym projekcie. Stwierdzili, że realizacja przez inwestora inwestycji w oparciu o zmienioną decyzję o pozwoleniu na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę może doprowadzić do powstania nieodwracalnych lub też trudnych do odwrócenia następstw. W ocenie skarżących, biorąc pod uwagę zarówno nakład środków, jak również czas trwania ewentualnych postępowań, zasadnym jest uniemożliwienie realizacji spornej inwestycji do czasu wydania przez sąd administracyjny wyroku w niniejszej sprawie.

Ostatecznie także wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 3 lutego 2018r. ( co jest pomyłką ) oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia 10 listopada 2021r. ewentualnie o uchylenie decyzji Wojewody Lubelskiego z 3 lutego 2018r. i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania.

Odpowiadając na skargi Wojewoda Lubelski podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o ich oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 111 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym zarządził połączenie wszystkich skargi do wspólnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia i prowadzenia pod sygnaturą II SA/Lu 286/22.

Zważył także , co następuje:

Zupełnie niezrozumiały jest, konsekwentnie podtrzymywany również w toku postępowania zarzut dotyczący istotnych odstępstw wykonanych robót budowlanych od zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta Lublin z dnia 20 marca 2018r. pozwolenie na budowę i projektu budowlanego Nie bardzo nawet wiadomo, jakie wnioski skarżący usiłują z tej tezy wyprowadzić i jaki ma to wpływ na ocenę stanowiska organów. Art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U z 2021r. poz. 2351) jasno stanowi, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Powołany przepis w pkt. 5 wskazuje też, jakie odstąpienia należy traktować jako odstąpienia istotne od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie. Ust. 6 tego przepisu stanowi natomiast, że to projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia od projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę, a w przypadku uznania, że jest ono nieistotne, dołącza do dokumentacji budowy odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące tego odstąpienia. Nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego, lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę oraz ponownego zgłoszenia. Nie ma to jednak większego znaczenia wszystkie bowiem zmiany opisane we wniosku inwestora o zmianę pozwolenia na budowę w zakresie projektu zagospodarowania terenu, tj. zmiany rzędnych oraz wykończenia posadzki w obrębie dziedzińca wewnętrznego projektowanego w budynku oraz w zakresie projektu architektoniczno-budowlanego, tj. zmiany układu funkcjonalnego na poszczególnych kondygnacjach, zmiany lokalizacji toalet w budynku, w tym toalet dla osób niepełnosprawnych, zmiany w zakresie bezpieczeństwa pożarowego związanej ze zmianą układu funkcjonalnego w budynku, zmiany w elewacjach zewnętrznych (zwiększenia wysokości fasady, podniesienie gzymsu zwieńczającego, dodanie 4 lukarn od strony ul. [...] w południowej części budynku, uporządkowanie osi otworów okiennych i wyrównanie poziomów), zwiększenia wysokości fasady od strony dziedzińca oraz wprowadzenie fragmentu fasady systemowej i zmiany geometrii dachu. zostały uznane przez projektanta za istotne, co wymagało sporządzenia projektu budowlanego i zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Za nieistotne zmiany uznano natomiast, zgodnie z projektem zamiennym , zmianę gabarytów budynku w tym szerokości o nie więcej niż 2%, zmianę kubatury wynikającą ze zmian, zmianę układu funkcjonalnego oraz pomieszczeń na poszczególnych kondygnacjach, korektę osi konstrukcyjnych budynku i związane z nią przesunięcia ścian wewnętrznych i zewnętrznych nie powodujących zmian charakterystycznych parametrów obiektu o więcej, niż 2%. Według oświadczenia projektanta 3XA Sp. z o. o z 9 września 2021r. do projektu zostały dodane schematy pokazujące wyłącznie zakres istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu. W projekcie zamiennym znajduje się oświadczenie Inspektora Nadzoru Inwestorskiego z 18 sierpnia 2021r. w którym stwierdza, że zmiany wprowadzone w projekcie budowlanym polegające na korekcie osi budynku i zmianie kubatury nie wpłynęły na ekspertyzę techniczną dotyczącą stanu technicznego istniejących kamienic oraz wpływu na nie projektowanej rozbudowy przy ulicy [...] oraz projekt geotechniczny wraz z opinią geotechniczną. Inspektor oświadczył ponadto, że pomimo zmian w projekcie konstrukcja nośna projektowanej części nie będzie miała negatywnego wpływu na istniejący zespół kamienic otoczenia. Ponadto projektant posiadający uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej złożył w dniu 1 września 2021 r. oświadczenie, że wszystkie projektowane zmiany konstrukcyjne wprowadzone w projekcie budowlanym zamiennym nie wpłynęły na ekspertyzę techniczną dotyczącą stanu technicznego istniejących kamienic oraz nie mają wpływu na projektowaną rozbudowę przy ul. [...], jak i na projekt geotechniczny wraz z opinią geotechniczną. Co jasne, wobec tak ujawnionego stanowiska, także organ nie miał uzasadnionych podstaw do kwestionowania takiej ceny w efekcie przyjmując wniosek wraz z odpowiednią dokumentacją i zmieniając własną decyzję z 2018r. zakresie planowanego istotnego odstąpienia od projektu budowlanego. Zresztą sami skarżący nie kwestionują oceny projektanta i nie wywodzą, aby odstępstwa miałyby mieć charakter nieistotny. Musi zatem budzić zdziwienie powoływanie się na art.7, 77, 80 107 kpa przez zawarcie decyzji ogólnikowych stwierdzeń i argumentów co czyni w stopniu istotnym wątpliwości co do poprawności przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego i niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy w tym, że dokonane zmiany są istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego i pominięcie dokumentacji zdjęciowej zmiany obrazującej. Jeżeli natomiast inwestor wykonał roboty budowlane, które nie zostały objęte zmianą pozwolenia na budowę, ale mają one charakter zmian istotnych, właściwym do podjęcie czynności jest organ nadzoru budowlanego. Chodzi tu również o ocenę budowę schodów o odwróconym ciągu, podnoszoną w skargach, w stosunku do których inwestor podał, że w projekcie zamiennym ich nie uwzględniono. Prace te są bowiem związane z oddzielnym, zakresem robót budowlanych związanych ze zmianą formy zadaszenia kamienicy [...] i przyległej do niej klatki schodowej. Nie można także zaakceptować zdania skarżących co do przyjętych w projekcie rozwiązań. Należy podkreślić, że. stosownie do art. 34 ust. 3 pkt.1,2 i 3 Prawa budowlanego projekt budowlany składa się m.in. z projektu zagospodarowania działki lub terenu , z projektu architektoniczno-budowlanego i projektu technicznego. Stosownie natomiast do art.35 ust. 1 pkt.1 ustawy uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej w postępowaniu w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (ewentualnie o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego) zostały ograniczone w odniesieniu do projektu architektoniczno - budowlanego do kompetencji obejmującej sprawdzenie jego zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz ustaleń uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej. Sprawdzanie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało natomiast ograniczone do projektu zagospodarowania działki – art. 35 ust. 1 pkt.2 Prawa budowlanego. Powyższa regulacja oznacza, że organ zasadniczo nie ma uprawnienia do merytorycznego badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego. Zasadą bowiem jest, że odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz ewentualnie osoba sprawdzająca projekt, którzy mają obowiązek złożyć oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej ( art. 34 ust. 3d pkt. 3 Prawa budowlanego). Nie mają racji skarżący co do konieczności uzyskania stanowiska Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Rzeczywiście jak zaznaczył organ, decyzją z dnia 30 czerwca 2021 r. Konserwator Zabytków zmienił , na wniosek strony, własną decyzję o pozwoleniu na przedmiotową budowę z dnia 17 maja 2017 r., 7 listopada 2017r i 17 stycznia 2018r.w zakresie włączenia zmian zawartych w dokumentacji zamiennego projektu budowalnego. W uzasadnieniu decyzji podał, że zmiany polegające na podniesieniu poziomu gzymsu wieńczącego zewnętrzne elewacje oficyn (zlokalizowanych od Placu R.) oraz zmiana geometrii dachu przy utrzymaniu tej samej wysokości kalenicy nie wpłynie negatywnie na formę budynku. Dodał, że zmiany dotyczące otworów okiennych wynikają przede wszystkim z konieczności wyrównania osi oraz dostosowania ich poziomów względem lokalizacji stropów w budynku. Konserwator zaakceptował wnioskowane zmiany uznając, że elewacje od strony dziedzińca nie są eksponowane z głównych traktów komunikacyjnych i otwarć widokowych, ponieważ są zlokalizowane w ramach "zamkniętej" przestrzeni. Stwierdził, że zgłaszane zmiany nie będą miały wpływu na odbiór wartości zabytkowych tej części miasta ani wnętrza urbanistycznego jakim jest Plac R. . Wprowadzone zmiany w rozwiązaniach projektowych łączą się ściśle z zamierzeniami inwestycyjnymi objętymi przedmiotem decyzji "pierwotnej", co uzasadnia ich realizację w ramach zmiany tej decyzji. Jak wskazali natomiast skarżący, w decyzji podano, że zmian decyzji nie dotyczyła wszelkich zmian materiałowych i wykończeniowych w obrębie elewacji, form lukarn, form balustrad, podziałów stolarki okiennej i drzwiowej. W tym zakresie miało być przeprowadzone odrębne postępowanie w oparciu o projekt wykonawczy elewacji. Według pisma inwestora z dnia 27 stycznia 2022r. taki projekt został złożony 28 maja 2021r., a 10 sierpnia 2021r. Konserwator Zabytków uzgodnił ostateczny wygląd elewacji. Z tego zatem powodu nie było podstaw do zawieszenie postępowania na podstawie art. 94 §1 pkt. 4 kpa do czasy uzyskania pozwolenia na budowę fasady budynku i jej uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. W piśmie z dnia 30 sierpnia 2021r. Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował organ, że odpowiadając na pismo J. L. o wstrzymanie i inwentaryzację robot z uwag na samowolę budowlana mającą miejsce w obrębie nieruchomości ul. [...] podał, że prace jakie są prowadzone wykonywane są zgodnie z jego decyzjami i uzgodnieniami. Tej samej treści pismo z 10 września 2021r organ przekazał J. L.. Organ zaznaczył ponadto, że projektowana zmiana nie narusza decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia 6 lipca 2017 r., (utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie decyzją z dnia 31 sierpnia 2017 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na: rozbudowie, nadbudowie, przebudowie budynków zlokalizowanych od strony ul. [...], na cele usługowe (sala koncertowa, rozrywka, multimedia, handel, o pow. sprzedaży poniżej 2000 m2) z częścią techniczną, gospodarczą wraz z parkingiem podziemnym, zagospodarowaniem terenu oraz niezbędną infrastrukturą na działkach nr [...] [...] położonych przy ul. [...]/ [...] w L.. W decyzji warunkowej określono m.in. linię zabudowy, wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu, szerokość elewacji frontowej, wysokość górnych krawędzi elewacji frontowych (do 13,6 m), geometrię dachu, (spadki połaci dachowych do 25° i wysokość kalenicy do 17,4 m) oraz obowiązek zgodności z wytycznymi konserwatorskimi. Tej konkluzji skarżący nigdy nie podważali. Skarga jest natomiast zasadna o ile zarzuca organom niewyjaśnienie stanu robót w dacie wydania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Słusznie podnieśli skarżący, że praktycznie jedynym dowodem mającym potwierdzić, że zamierzone roboty budowlane nie zostały zakończone przed decyzją o zmianę pozwolenia na budowę były oględziny przeprowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie jakie miały miejsce w dniu 10 września 2021r. Stwierdzono wówczas, że stan zaawansowania robót obejmuje stan surowy, częściowo zamknięty, wysokość ścian nie przekracza wysokości określonej w projekcie budowlanym, przy czym dokonano porównania do istniejącego gzymsu kamienicy na ulicy [...], stropodach został zabezpieczony tymczasowo przed warunkami atmosferycznymi folią na krokwiach drewnianych. Podano, że roboty zostały przerwane, stan faktyczny jest zgodny z wydanymi decyzjami i uzgodnieniami. Wbrew skarżącym stan budowy organ mógł ustalić również na podstawie opinii organu nadzoru – budowlanego, jego bowiem pracownicy podobnie zresztą jak i pracownicy organu architektoniczno – budowlanego mają wystarczającą wiedzę budowlaną. Zresztą również jeden ze skarżących J. L. już 10 sierpnia 2021r. złożył zawiadomienie do PINB o przeprowadzenie kontroli właśnie przez organy nadzoru budowlanego. 26 sierpnia 2021r. taki sam wniosek złożyło również Miasto. W każdym razie zbędne było, jak uważa się w skardze, powoływanie biegłego na okoliczności sprawdzenia stany robót oraz sporządzenie odpowiedniej inwentaryzacji. Zauważyć należy, że wobec podnoszonego zarzutu oraz złożonej dokumentacji fotograficznej organ i instancji nie tylko zwrócił się do PINB o przeprowadzenie kontroli, ale nakazał również zapoznać się z dziennikiem budowy oraz przesłuchać kierownika budowy. Tymczasem akta nie zawierają żadnej wzmianki o skonfrontowaniu stanu faktycznego z dziennikiem budowy. Z protokołu kontroli wynika, że w ogóle nie sprawdzono, czy dziennik jest prowadzony systematyczne i nie sprawdzono jego zapisów. W oświadczeniu projektanta z 9 września 2021r. stwierdzono, że dziennik budowy wraz z oświadczeniem kierownika budowy zostanie przedłożony w momencie składania uzupełnianej dokumentacji. Uzupełnienie wniosku miało miejsce 27 września 2021 i 15 października 2021r. W aktach znajduje się jedynie oświadczenie kierownika budowy z 24 września 2021r., że roboty budowlane objęte zamiennym projektem budowlanym nie zostały wykonane. Prace konstrukcyjne zostały przerwane na etapie wykonywania docelowych gzymsów i dachu. Organ powinien zatem porównać stan budowy z zapisami dziennika budowy wraz ustaleniami protokołu oględzin jakie miały miejsce jeszcze w styczniu 2021r., gdy stwierdzono wylewaniu stropodachu. Nie budzi wątpliwości, że opisane w protokole oględzin roboty, wykonane zostały w celu realizacji zamiennego projektu budowlanego. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 36a ust. 1 pkt 3 ustawy prawo budowlane - w postępowaniu w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Wydanie decyzji "zmieniającej", na podstawie art. 36a ust. 1 tej ustawy podlega tym samym rygorom co wydanie pozwolenia na budowę (art. 32-35). Z tych względów w przypadku postępowania, na podstawie art. 36a ww. ustawy, zastosowanie ma również art. 32 ust. 4a ustawy, według którego, nie wydaje się pozwolenia na budowę w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych z naruszeniem przepisu at. 28 ust.1 ustawy, a więc w przypadku podjęcia robót budowlanych bez uprzedniego uzyskania stosowanego pozwolenia na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę jak i decyzja dotycząca zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę musi dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i nie możne odnosić się do robót budowlanych już zrealizowanych. Doktryna i orzecznictwo sądowe jest zgodne, że postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę staje się bezprzedmiotowe w przypadku, gdy roboty budowlane zostały już wykonane i inwestycja została zrealizowana albo rozpoczęto roboty budowlane przy budynku będącym przedmiotem wniosku. Podkreślić przy tym należy, że chodzi to o decyzję ostateczną. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 września 2018 r. ( II OSK 151/18 opubl. w Centralnej bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ) wyraził pogląd, że to, iż w aktualnym brzmieniu art. 28 ust.1 prawa budowlanego nie ma mowy o "ostatecznej" decyzji, nie oznacza, że ustawodawcy chodziło o przyznanie inwestorom uprawnienia do rozpoczęcia do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Dla rozstrzygnięcia tej sprawy nie ma znaczenia, że organ nadzoru budowlanego nie wszczął postępowania naprawczego. Rzeczą zatem również organu odwoławczego było sprawdzenie czy po wydaniu decyzji przez organ I instancji roboty budowlane objęte projektem zamiennym były już kontynuowane. Nie można było uznać, że było wystarczające powołanie się na wspomniany już protokół z 10 września 2021r, tym bardziej, że organ i instancji nie odniósł się do ustaleń wspomnianego protokołu ze stycznia 2021r. Według pierwotnego projektu budowa mała zatrzymać się nad stropem 4 kondygnacji ostatni strop w kolorze czerwonym. Według zdjęć z grudnia 2021r. dobudowana jest prostokątna kondygnacja nr 5 ze stropem i zmienianą konstrukcją dachu dachem z pokryciem bitumicznym, wstawionymi oknami oraz otynkowaną i pomalowaną podwyższona fasadą. Decyzja musiała być ostateczna, wykonanie zatem robót budowlanych przed datą decyzji II Instancji oznaczało, że nie mogły być one objęte zmienionym pozwoleniem na budowę. Dla ustalenia wspomnianych okoliczności także należało sięgnąć do dziennika budowy oraz przesłuchać kierownika budowy, odnieść się do dokumentacji fotograficznej i protokołów kontrolnych.

Z tych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2022r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2022r. poz. 329 ) należało uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 wspomnianej ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit.c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz U z 2015r. poz. 1800). Obejmują one zwrot wpisu od skargi 500 zł, opłatę za czynności pełnomocnika w wysokości 480 zł i kwotę 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa dla każdego ze skarżących.