Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 829/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2, 5, 4, 5
journal: Dz.U. 2018 poz 1330
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
article: art 293 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 września 2019 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] marca 2019 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na skarżącego D. S. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta (dalej: "organ I instancji") nr [...] z dnia[...]marca 2019r., w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w postaci indywidualnych danych zawartych w deklaracjach podatkowych oraz aktach postępowania podatkowego.

W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2018r., poz.2096 ze zm.; dalej: "K.p.a.") a także art. 1ust.2 oraz art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001r., o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018r., poz.1330 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.").

Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że działając w oparciu o treść art.2 i art.10 ust.1 u.d.i.p. D. S. (dalej: "wnioskodawca" lub "skarżący") w dniu 11 marca 2019r., wystąpił do Prezydenta Miasta z żądaniem udostępnienia informacji (oraz jej przesłanie w formie elektronicznej) następującej treści:

Zwracam się z prośbą o udostępnienie informacji publicznej w postaci odpowiedzi na pytania dotyczące kwestii podatkowych, tj. naliczania, wyegzekwowania i/lub umarzania należności podatkowych od niżej wymienionych tablic reklamowych trwale związanych z gruntem:

- tablicy reklamowej zlokalizowanej przy skrzyżowaniu ulicy G. i B. na działce nr 180 w obrębię [...] w tym odpowiedzi na pytania:

czy były naliczane należności podatkowe wobec tablicy reklamowej w latach 2002 - 2018?

-jeśli były naliczone należności podatkowe, to czy zostały opłacone w latach 2002 - 2018?

czy były umarzane lub przyznano zwolnienia podatkowe w latach 2002 - 2018?

tablicy reklamowej zlokalizowanej na działce nr 2871 w obrębię [...], w tym odpowiedzi na pytania:

czy były naliczane należności podatkowe wobec tablicy reklamowej w latach 2002 - 2018?

-jeśli były naliczone należności podatkowe, to czy zostały opłacone w latach 2002 - 2018?

czy były umarzane lub przyznano zwolnienia podatkowe w latach 2002 - 2018?

tablicy reklamowej zlokalizowanej przy skrzyżowaniu ul. A.i ul. J. na działce nr 58 w obrębię [....] w tym odpowiedzi na pytania:

- czy były naliczane należności podatkowe wobec tablicy reklamowej w latach 2002 - 2018?

-jeśli były naliczone należności podatkowe, to czy zostały opłacone w latach 2002 - 2018?

czy były umarzane lub przyznano zwolnienia podatkowe w latach 2002 - 2018?

W piśmie z dnia 22 marca 2019r., skierowanym do wnioskodawcy Prezydent Miasta wskazał, że w latach 2009 - 2018 tablice nie korzystały ze zwolnień podatkowych. Jednocześnie wskazał, że odpowiedź na pozostałe pytania zostanie udzielona odrębnie.

Decyzją nr [...] z dnia 22 marca 2019r., Prezydent Miasta odmówił udostępnienia indywidualnych danych zawartych w deklaracji podatnika, oraz aktach postępowania podatkowego, z uwagi na wyłączenie ich jawności – objęcie tajemnicą skarbową. W uzasadnieniu podał, że informacja o udzielenie której wystąpił wnioskodawca stanowi informację publiczną, jednakże żądanie dotyczy indywidualnych danych podatkowych, a te należą do informacji chronionych z uwagi na tajemnicę skarbową i jako takie podlegają szczególnym ograniczeniom w udostępnianiu.

W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawca zarzucił naruszenie:

art. 61ust.1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie w jakim przepisy te stanowią normatywną podstawę prawa do informacji publicznej, poprzez nieprawidłowe, niespełniające warunku konieczności, proporcjonalności oraz naruszające istotę prawa do informacji publicznej ograniczenie prawa do informacji publicznej;

art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art.293 O.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na ochronę innych - od informacji niejawnych - tajemnic ustawowo chronionych, poprzez nieuprawnione zastosowanie normy wyrażonej w tych przepisach i niedopuszczalne ograniczenia prawa do informacji publicznej;

Skarżący w uzasadnieniu wskazał, iż Prezydent Miasta błędnie uznał, iż zawnioskowane informacje są objęte tajemnicą skarbową, ponieważ realizacja jego wniosku nie wymaga ujawnienia konkretnych informacji znajdujących się w deklaracjach oraz innych dokumentach. Na poparcie swego stanowiska przywołał szereg orzeczeń sądów administracyjnych. W konsekwencji tego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Kolegium nie podzieliło powyższych zarzutów i zaskarżoną do Sądu decyzją utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał, ze pojęcie "tajemnicy ustawowo chronionej" użyte w art.5 ust.1 u.d.i.p. nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę. W ocenie Kolegium, w przypadku kiedy żądanie udzielenia informacji dotyczy konkretnych podmiotów zobowiązanych do uiszczenia daniny publicznej, zawsze należy rozważyć konieczność zapewnienia tego rodzaju informacji ochrony dotyczącej tajemnicy skarbowej, o której mowa w art.293 i następnych O.p.

W świetle przepisów art. 293-305 tej ustawy, tajemnicą skarbową objęta jest informacja dotycząca: obciążenia danego podmiotu podatkiem od nieruchomości, czy to w wyniku złożenia deklaracji podatkowej, czy też wydania decyzji wymiarowej; wysokości tego zobowiązania; okoliczności związanych z regulowaniem zobowiązania podatkowego z tego tytułu. Informacje te wynikają z dokumentów składanych przez podatników (deklaracja podatkowa), akt postępowania podatkowego (decyzja wymiarowa), czy dokumentacji rachunkowej organu podatkowego (płatności z tytułu podatków). Ochrona tajemnicy skarbowej rozciąga się także na dane indywidualizujące podmiot zobowiązany do uiszczenia daniny.

Powołał się na utrwalony w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym w odniesieniu do danin publicznych można domagać się ujawnienia ich wysokości w znaczeniu abstrakcyjnym, danych odnośnie ściągalności opłat, ilości złożonych wniosków w przedmiocie udzielenia ulg, ilości wniosków rozpoznanych odmownie bądź pozytywnie, można żądać udzielenia informacji odnośnie przyznanych ulg w odniesieniu od osób fizycznych, przedsiębiorców i pozostałych podmiotów itp.

Nie będzie informacją publiczną informacja o imieniu i nazwisku lub nazwie podatnika, adresie zamieszkania lub siedziby, dane o wysokości podatków, podjęciu postępowania itp. Udzielenia zindywidualizowanych informacji, w tym zawierających dane osobowe podatników mogłoby doprowadzić do naruszenia tajemnicy skarbowej, o której mowa w art.293 O.p. Stąd Sądy dopuszczają ujawnianie danych podatników jedynie od strony zbiorczej, a nie z punktu widzenia konkretnego podatnika i decyzji podjętej przez organ podatkowy w jego sprawie (zob. wyrok WSA z dnia 25 października 2006 r. II SA/Wa 970/2006; wyrok NSA z dnia 2 lutego 2005 r. OSK 1060/2004Wspólnota 2005/13 str. 48).

W świetle powyższego organ stwierdził, że przedmiot tajemnicy skarbowej ogranicza dostęp do objętej tą tajemnicą informacji publicznej w zakresie indywidualnych danych o podatniku, co oznacza, że przez wzgląd na tę tajemnicę uzasadniona jest odmowa udostępnienia danych podatnika korzystającego z danej nieruchomości.

Zdaniem organu tajemnicą ustawowo chronioną jest tajemnica skarbowa, jako szczególny rodzaj tajemnicy służbowej, zatem jej granice muszą być zakreślone szeroko. Z opodatkowaniem związane są, jak wskazał, zjawiska gospodarcze, a niejednokrotnie wiąże się je z indywidualnymi przejawami życia jednostki, co wymaga ścisłego przestrzegania zawodowej dyskrecji dotyczącej wszelkich informacji, jakie pozyskiwane są dla potrzeb stosowania prawa podatkowego. Pozyskiwanie informacji oraz ich przekazywanie innym podmiotom, musi odbywać się z poszanowaniem prawa dla ochrony prywatności, zważywszy że indywidualne dane zawarte w składanych przez nich dokumentach podatkowych zawierają wiele informacji ze sfery prywatności

Każdy przypadek udostępniania danych zawartych we wszelkich dokumentach podatkowych jest ściśle unormowany, tak co do podmiotów, którym można udostępniać te dane, jak i zakresu, w jakim to może nastąpić. Regułą jest bowiem wykorzystywanie informacji znajdujących się w posiadaniu organu podatkowego tylko wewnątrz jego struktur organizacyjnych i wyłącznie dla potrzeb podatkowych, natomiast wszelkie wyjątki muszą być expressis verbis określone przepisami prawa (zob. Adamiak B" Borkowski J., Mastalski R., Zubrzycki J., Ordynacja podatkowa, Komentarz 2011, str. 1162). Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przepisy tej ustawy stosuje się między innymi do: podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe. Do przestrzegania tajemnicy skarbowej obowiązani są w szczególności: wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta, marszałek województwa oraz pracownicy urzędów ich obsługujących (art. 294 § 1 pkt 2 wskazanej ustawy).

W skardze do Sądu skarżący zarzucił organowi naruszenie art 61 ust.1 Konstytucji poprzez nieuprawnione, zbyt daleko idące ograniczenie prawa do informacji publicznej,

- art 5 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art 293 O.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na ochronę innych od informacji niejawnych – tajemnic ustawowo chronionych, poprzez nieuprawnione zastosowanie normy wyrażonej w tych przepisach i niedopuszczalne ograniczenia prawa do informacji publicznej.

W uzasadnieniu wskazał, że realizacja wniosku nie wymaga ujawnienia konkretnych informacji znajdujących się w deklaracjach oraz innych dokumentach. Przekazanie informacji o tym, czy wniesiono podatek od nieruchomości, a także o tym czy wszczęto postępowanie celem ustalenia zobowiązania z tytułu podatku nie wymaga indywidualizacji określonego podmiotu, wystarczyłoby, żeby Prezydent potwierdził lub zaprzeczył, że postępowanie takie zostało wszczęte.

Na tych podstawach wniósł o uchylenie decyzji organu I i II instancji, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia podmiotowi zobowiązanemu, zwrot kosztów i rozpoznanie spawy bez rozprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Skarga jest zasadna.

Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 P.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Skarga została rozpoznana przez WSA w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. W myśl tej regulacji jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy; sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).

Konkretyzację tego prawa stanowi m.in. przywołana ustawa o dostępie do informacji publicznej, gdzie w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Między stronami pozostaje bezsporne, że organ podatkowy (tu Prezydent Miasta ) jako organ administracji publicznej należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a więc w okolicznościach przedmiotowej sprawy spełniona została przesłanka podmiotowa ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Przechodząc do oceny przesłanki przedmiotowej należy wskazać, że zgodnie z art. 1 u.d.i.p., każda informacja w sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Zakres przedmiotowy informacji publicznej wymienia art. 6 u.d.i.p. Na podstawie powyższych regulacji przyjmuje się, że każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz, podmiotów sprawujących funkcje publiczne albo odnosząca się do innych podmiotów, wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu. Cechy te spełnia żądana informacja.

Wniosek inicjujący niniejsze postępowanie dotyczył żądania wskazania, czy w stosunku do trzech tablic reklamowych szczegółowo opisanych we wniosku: 1) były naliczane należności podatkowe w latach 2002 – 2018, 2) jeżeli były naliczane to czy zostały opłacone w latach 2002 – 2018 oraz 3) czy były umarzane należności lub przyznano zwolnienie podatkowe w latach 2002 – 2018.

Rozpoznając wniosek w części obejmującej pytanie nr 1 i 2 organy zwróciły uwagę na treść art. 5 ust. 1 u.d.i.p., stwierdzając, że zgodnie z tym przepisem prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.

Stanęły one na stanowisku, że żądana informacja nie podlega ujawnieniu z uwagi na objęcie jej ustawowym wyłączeniem z zasady jawności jako tajemnicy skarbowej.

Zakres przedmiotowy tajemnicy skarbowej uregulowany jest w art. 293 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 800), który stanowi, że indywidualne dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są tajemnicą skarbową. W § 2 tego przepisu wskazane jest, że przepis § 1 stosuje się również do danych zawartych w:

1) informacjach podatkowych przekazywanych organom podatkowym przez podmioty inne niż wymienione w § 1;

2) aktach dokumentujących czynności sprawdzające;

3) aktach postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej oraz aktach postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe.

Artykuł 293 ordynacji podatkowej był wielokrotnie poddawany przez sądy administracyjne analizie dotyczącej zakresu ochrony tajemnicy skarbowej w kontekście przepisów o dostępie do informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 28 lutego 2013 r., sygn. II SA/Lu 1121/12 (LEX nr 1311203) wyjaśnił, że istotę tajemnicy skarbowej stanowi wyłączenie jawności indywidualnych danych zawartych we wszelkich dokumentach, jakie podatnik, płatnik, inkasent składa organowi podatkowemu, a także, jakie znajdują się w dokumentach tego organu lub pozyskanych przez organ informacji na temat tych danych. Dane objęte tajemnicą skarbową dotyczą w zasadzie pełnej treści dokumentów składanych przez podatników, płatników lub inkasentów. Obejmują one przede wszystkim dane osobowe podatnika (imiona i nazwisko, nazwisko rodowe, imiona rodziców), datę urodzenia, miejsce zamieszkania i miejsce wykonywania działalności gospodarczej lub miejsce zatrudnienia (nauki), numer ewidencyjny (PESEL), numer identyfikacji podatkowej (NIP), stan cywilny, osoby pozostające na utrzymaniu podatnika, dane dotyczące spadkodawcy, zapisodawcy, pożyczkodawcy, itp.

Z kolei WSA w Warszawie w wyroku z dnia 25 października 2006 r., sygn. II SA/Wa 970/06 (LEX nr 284503) stwierdził, że dane zawarte w rozstrzygnięciu organu podatkowego w sprawie indywidualnego wymiaru podatku przez konkretnego podatnika stanowią tajemnicę skarbową.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 grudnia 2003 r., sygn. I SA/Wr 2083/01 (LEX nr 103437) podkreślił, że niewątpliwie dane dotyczące numerów poszczególnych spraw podatkowych, dat wszczęcia i zakończenia indywidualnych postępowań podatkowych są danymi, o których mowa w art. 293 § 2 Ordynacji podatkowej. Brak jest możliwości udostępnienia takich danych, nawet ograniczających się do numerów spraw oraz dat wszczęcia i zakończenia postępowań organizacji społecznej, w żaden sposób niezwiązanej z prowadzonymi postępowaniami podatkowymi.

Wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie, że w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą być ujawnione dane podatników jedynie od strony zbiorczej, a nie z punktu widzenia konkretnego podatnika i decyzji podjętej przez organ podatkowy w jego sprawie (np. powołany wyżej wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 października 2006 r., wyrok tego samego sądu z dnia 26 maja 2010 r., sygn. II SA/Wa 414/10 - LEX nr 674497).

Na szczególną uwagę zasługuje stanowisko wyrażone przez WSA w Opolu w wyroku z dnia 3 czerwca 2013 r., sygn. II SA/Op 52/13 (LEX nr 1334898), gdzie stwierdzono: "Informacja dotycząca samego faktu wydania bądź niewydania decyzji nie narusza, zdaniem Sądu, tajemnicy skarbowej, gdyż treść odpowiedzi na pytanie czy został wymierzony podatek nie mieści się w zakresie przedmiotowym pojęcia "tajemnica skarbowa", określonym w art. 293 ustawy ordynacja podatkowa, nawet w jego szerokim ujęciu. Na gruncie niniejszej sprawy i powołanych uregulowań oraz rozważań prawnych, informacja (...) nie obejmuje wszak indywidualnych danych zawartych w deklaracji lub w innych dokumentach składanych przez podatnika. Jest to informacja o charakterze ogólnym, dotycząca sprawy publicznej i sfery faktów znanych organowi z urzędu, a odnosząca się do obowiązków zarówno organu, jak i strony będącej podatnikiem, wynikających wprost z przepisów prawa. Zaznaczyć należy zwłaszcza, że wniosek dotyczył jedynie udzielenia informacji w omawianym zakresie i nie obejmował żądania przesłania czy udostępnienia decyzji przez organ w inny sposób, w tym wglądu do akt sprawy podatkowej. Żądana informacja łączy się z działalnością Burmistrza (...) i dotyczy jego działania (albo zaniechania) o charakterze zewnętrznym, wyrażającego się poprzez wydanie aktu administracyjnego w formie decyzji, będącej przejawem władczego działania organu. Udostępnienie informacji w omawianym zakresie stanowi wyraz realizacji konstytucyjnej zasady prawa do informacji, określonej w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP i realizowanej przez ustawę o dostępie do informacji publicznej".

Oddalając skargę kasacyjną wniesioną od powyższego wyroku WSA w Opolu Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 lutego 2014 r., sygn. I OSK 2129/13 stwierdził: "nie powinno, zatem budzić wątpliwości, że pytanie, które w rzeczy samej zmierza do ustalenia, czy nieruchomość będąca przedmiotem zainteresowania korzysta ze zwolnienia podatkowego, nie mieści się w zakresie przedmiotowym tajemnicy skarbowej. (...) Czym innym, bowiem jest indywidualny wymiar zobowiązania podatkowego wynikający z decyzji podjętej w jednostkowej sprawie podatnika, której treść niewątpliwie objęta jest działaniem tajemnicy skarbowej, a czym innym jedynie informacja o korzystaniu ze zwolnienia podatkowego przez konkretną nieruchomość, jako mieszcząca się w kategorii informacji podlegających upublicznieniu, a w konsekwencji – także informacja o ewentualnym wydaniu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie zwolnienia. Innymi słowy, przedmiot tajemnicy skarbowej ogranicza dostęp do objętej tą tajemnicą informacji publicznej w zakresie indywidualnych danych o podatniku, co oznacza, że przez wzgląd na tę tajemnicę uzasadnioną byłaby odmowa udostępnienia danych podatnika korzystającego z danej nieruchomości, natomiast brak jest podstaw do odmowy udzielenia informacji dotyczących zwolnienia od podatku samej nieruchomości, jako że zwolnienie z podatku związane jest z nieruchomością i łączy się z szerszym zagadnieniem gospodarowania środkami publicznymi, zaś sama gospodarka środkami publicznymi – jak zostało wykazane – jest jawna".

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd przeanalizował wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej i stwierdził, że żądana informacja nie mieści się w zakresie tajemnicy skarbowej, o której mowa w art. 293 ordynacji podatkowej.

Sąd podzielił pogląd SKO o niedopuszczalności ujawniania indywidualnych danych podatnika lub płatnika znajdujących się w posiadaniu organu podatkowego, zawartych w dokumentacji rachunkowej organu i o możliwości ich ujawniania tylko od strony zbiorczej. Zaznaczyć należy w tym miejscu, że dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru i poboru podatku od konkretnej nieruchomości (w tym podstawa opodatkowania), zawarte są w deklaracjach na podatek od nieruchomości oraz informacjach o nieruchomościach i obiektach budowlanych składanych przez podatników właściwym organom podatkowym (art. 6 ust. 6, 9 pkt 1 oraz 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych – Dz.U. z 2016 r., poz. 716 z późn. zm.) – a więc w dokumentach, o których mowa w art. 293 § 1 ordynacji podatkowej. Podkreślić jednak należy, że żądana w niniejszej sprawie informacja jest zakresowo węższa od tej wskazanej w art. 293 ordynacji podatkowej. Skarżący nie domagał się ujawnienia konkretnych danych znajdujących się w deklaracjach oraz innych dokumentach składanych przez podatnika.

Dane objęte wnioskiem nie identyfikują podatnika i płatnika podmiotowo, nie obejmują też wysokości podatku. Z samego tylko faktu, że żądane informacje dotyczą konkretnego obiektu budowlanego nie można wywodzić, że objęte one są tajemnica skarbową jako dane o przedmiocie opodatkowania.

Powiązanie w żądanej informacji danych o podmiocie zobowiązanym i przedmiocie opodatkowania może dopiero przesądzić o indywidualnym charakterze sprawy i wypełnieniu hipotezy art. 293 ordynacji podatkowej.

Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Sąd w całości podziela w tej mierze zwłaszcza cytowane wyżej stanowisko NSA zaprezentowane w sprawie I OSK 2129/13.

Z przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1170) wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nie tylko grunty (art. 2 ust. 1 pkt 1) ale budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1 pkt 3).

W konsekwencji zgodnie z art. 3 ust. 1 – 6 tej ustawy nawet znajomość podmiotu będącego właścicielem gruntu, nie jest równoznaczna z pewnością co do tożsamości podmiotu zobowiązanego z tytułu podatku od tablicy reklamowej posadowionej na konkretnym gruncie.

Przyjęcie przez organy odmiennej wykładni art. 293 ordynacji podatkowej w związku z art. 5 ust. 1 u.d.i.p. doprowadziła do wadliwego zastosowania tych przepisów w kontrolowanej sprawie w stopniu, który przełożył się na jej wynik.

Sąd zauważa ponadto, że SKO w uzasadnieniu swojej decyzji wadliwie argumentowało odnosząc się do treści rozdziału 2a ustawy o dostępie do informacji publicznej, który został uchylony z dniem 16 czerwca 2016 r. przez art. 32 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1446).

Odnośnie żądania wniosku w pkt 3 organy w trakcie procedowania naruszyły nie tylko przepisy prawa materialnego jak w przypadku rozpatrzenia pkt 1 i 2 wniosku przez błędną ich wykładnię i zastosowanie, ale także przepisy procesowe w stopniu, który mógł wpłynąć na wynik sprawy.

Sentencja decyzji organu I instancji, zaakceptowana przez SKO, brzmi w sprawie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej kwestii podatkowej, tj. naliczenia, wyegzekwowania i/lub umorzenia naliczenia podatkowego od tablic reklamowych odmawia udostępnienia indywidualnych danych zawartych w deklaracjach podatnika, jak również w aktach postępowania podatkowego, z uwagi na wyłączenie ich jawności – objęcie tajemnica skarbową.

Można więc domniemywać, że żądanie wniosku w pkt 3 nieobjętym treścią pisma – odpowiedzi z dnia 11 marca 2019 r. zostało tą decyzja rozstrzygnięte.

Jednoznacznie nie można jednak stwierdzić tego faktu z całą pewnością. Otóż, w pkt 3 wniosku wnioskodawca zażądał informacji na temat zwolnienia podatkowego od przedmiotowych tablic, ewentualnie umorzenia należności podatkowych za lata 2002 - 2018. W piśmie z dnia 11 marca 2019 r. organ udzielił wnioskodawcy odpowiedzi jedynie w zakresie informacji o zwolnieniach podatkowych za lata 2009 – 2018, załatwiając częściowo wniosek (pkt 3). W komparycji decyzji I instancji jest mowa wyłącznie o umorzeniu należności podatkowych, nie ujęto w niej – jako przedmiotu żądania – informacji o zwolnieniach podatkowych. Tylko z uzasadnienia decyzji wynika, że niemożliwym było – zdaniem organu – udzielenie odpowiedzi na pytanie dotyczące lat 2002 – 2008 z pkt 3 wniosku, tj. także w zakresie zwolnienia podatkowego z powodu wybrakowania akt.

Zakres decyzji wynikający z jej komparycji i sentencji nie odpowiada zakresowi wynikającemu z jej uzasadnienia, który jest szerszy, gdyż dotyczy zwolnień od podatku niewymienionych w komparycji i z innych przyczyn niż wynikające z sentencji decyzji. Świadczy to o naruszeniu art. 107 § 1 – 3 K.p.a. w stopniu, który mógł wpłynąć na wynik sprawy.

Sytuacja, w której brak jest pewności co do treści decyzji i jej uzasadnienia narusza w oczywisty sposób zasady wyrażone w art. 7, 8, 80 K.p.a.

Ponadto sentencja decyzji odmawiająca udzielenia indywidualnych danych zawartych w deklaracjach podatnika, jak również w aktach skarbowych nie do końca przystaje do treści żądania wniosku. Skarżący zażądał informacji o umorzeniu i zwolnieniu należności podatkowych, które zawarte są nie tylko w aktach podatkowych i deklaracjach ale są publikowane. Nie kwestionując prawnej argumentacji organu odnośnie sposobu i terminu archiwizowania przedmiotowych dokumentów, Sąd zwraca uwagę, że ustawa o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r. (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 869) w art. 37 ust. 1 pkt 2f i ust. 2 stanowi, że zarząd jednostki samorządu terytorialnego podaje do publicznej wiadomości w terminie, o którym mowa w art. 38 – informacje obejmującą wykaz osób prawnych i fizycznych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, którym w zakresie podatków lub opłat udzielono ulg, odroczeń, umorzeń lub rozłożono spłatę na raty w kwocie przewyższającej łącznie 500 zł, wraz ze wskazaniem wysokości umorzonych kwot i przyczyn umorzenia. Podanie do publicznej wiadomości wykazu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. f, nie narusza przepisów o tajemnicy skarbowej.

Zdaniem Sądu w/w przepisy ustawy o finansach publicznych odnoszą się zarówno do udzielonych umorzeń jak i zwolnień od podatku.

W stosunku do ulg poniżej 500 zł nie ma jednak przepisu ustawy o finansach publicznych, nakazującego upublicznienie takich informacji. W drodze wykładni obowiązujących przepisów można natomiast wyprowadzić uprawnienie do udostępnienia informacji publicznej o wskazanie wyżej treści. Wobec luki w prawie w postaci normy odnoszącej się do upublicznienia informacji o ulgach poniżej 500 zł sąd dokonał wykładni szerokiej, to znaczy sensu largo, wskazując na argumentum a maiori ad minus. Jeżeli bowiem ustawodawca nakłada na organ obowiązek upublicznienia informacji o udzielonych ulgach powyżej 500 zł, to tym bardziej zezwala na udostępnienie na wniosek informacji o ulgach poniżej 500 zł. Ulgi powyżej 500 zł niewątpliwie stanowią znaczniejszy interes zarówno publiczny, jak i prywatny niż udzielone przez jednostkę samorządu terytorialnego ulgi w wysokości nieprzekraczającej wskazanej kwoty. Ponadto upublicznienie informacji o udzielonych ulgach stanowi dalej idąca formę transparentności finansów publicznych niż udostępnianie takich danych na wniosek.

Wyraźnego podkreślenia wymaga, że w analizowanej sprawie nie chodzi o możliwość wyprowadzenia z art. 37 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o finansach publicznych obowiązku podania przez organ do publicznej wiadomości informacji o ulgach poniżej 500 zł. Byłoby to bowiem naruszenie zasady niedopuszczalności domniemania kompetencji organu władzy publicznej. Mając na względzie tę zasadę, wykładnia może prowadzić jedynie do zwolnienia z tajemnicy skarbowej, oprócz ulg powyżej 500 zł, także ulg udzielonych w wysokości określonej poniżej tego progu. W konsekwencji wobec braku w ustawie o finansach publicznych wyrażonego wprost nakazu oraz jednocześnie zakazu domniemania takiej kompetencji, organ nie może podać informacji o udzielonych ulgach do publicznej wiadomości. Działając na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, może jednak udostępnić taką informacje indywidualnym wnioskodawcom.

Organy winny więc były ustalić czy dane dotyczące umorzeń i zwolnień podatkowych, które w zakresie żądania obejmującego jedynie fakt ich udzielenia bądź nieudzielenia nie stanowią tajemnicy skarbowej, były publikowane czy też nie. Ma to znaczenie, gdyż art. 7 ust. 1 u.d.i.p. określa pięć sposobów dostępu do informacji publicznej. Jako źródło informacji publicznej wskazany został Biuletyn Informacji Publicznej, do którego utworzenia art. 8 u.d.i.p. zobowiązuje podmioty wymienione w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Przepis ten określa dodatkowo, jakiego rodzaju informacje powinny być zamieszczone w biuletynie, nie wyklucza przy tym możliwości zamieszczenia innych informacji publicznych, pozostawiając to uznaniu podmiotu zobowiązanego do ich udostępnienia. Umieszczenie informacji publicznej w BIP wyłącza obowiązek ponownego jej udostępnienia na wniosek zainteresowanego w trybie określonym w art. 10 ust. 1 u.d.i.p., co wynika też z literalnego brzmienia tego przepisu (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 1 grudnia 2005 r., II SA/Gd 436/05, ONSAiWSA 2006, nr 6, poz. 161) (por. I. Kamińska, Komentarz do art. 7 ustawy o dostępie do informacji publicznej, Lex).

W wyroku z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 2479/11 (Lex nr 1264736) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że organ administracji publicznej w przypadku informacji udostępnionej w Biuletynie Informacji Publicznej nie ma obowiązku dokonywania wydruków z Biuletynu i przesyłania ich żądającemu. Wynika to w sposób jednoznaczny z treści art. 10 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniania na wniosek. Udostępnienie zatem informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej wyłącza obowiązek ponownego jej udostępnienia na wniosek zainteresowanego.

Co do zasady wskazanie stron internetowych BIP, na których znajdują się informacje objęte wnioskiem, stanowi załatwienie wniosku o udzielenie informacji publicznej.

Wadliwe przyjęcie, że żądane w punkcie 3 wniosku informacje o umorzeniu czy zwolnieniu podatkowym są tajemnicą skarbową oraz że informacje te znajdują się tylko w aktach i deklaracjach podatnika, które mogły zostać wybrakowane (lata 2002 – 2008), abstrahując od ich publikowania przesądza o naruszeniu w/w przepisów o finansach publicznych oraz art. 5 ust. 1 u.d.i.p. i art. 293 ordynacji podatkowej w stopniu, który przełożył się na wynik sprawy. Oznacza również, że stan faktyczny sprawy w tej części nie został ustalony w sposób pewny.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą miały na względzie treść niniejszego uzasadnienia.