Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2157/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 59 § 1 pkt 2 i 7, 8, 10, art. 119 § 1, art. 15 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

UZASADNENIE

Przedmiotem skargi [...] (dalej: strona lub skarżący) jest postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej: Dyrektor IAS, organ nadzoru, odwoławczy lub II instancji) z [...] września 2019 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego [...] (dalej: Naczelnik US lub organ egzekucyjny) z [...] lipca 2019 r. nr [...] odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

Naczelnik US prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku strony, na podstawie tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2018r. nr [...], którym wierzyciel - [...] objął należności z tytułu grzywny w celu przymuszenia (nałożonej w 2017r.), opłaty za wydanie postanowienia oraz kosztów upomnienia, w łącznej kwocie 31.239 zł należności głównej.

Celem wyegzekwowania przedmiotowych należności organ egzekucyjny, na podstawie zawiadomienia z 24 stycznia 2019 r. nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A. Przedmiotowe zawiadomienie doręczono do Banku w dniu 24 stycznia 2019 r., natomiast skarżącemu wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego doręczono 14 lutego 2019 r.

Bank w dniach 31 stycznia 2019 r. oraz 20 lutego 2019 r. przekazał środki, które pozwoliły w części zaspokoić dochodzone należności.

Pismem z 8 lutego 2019r. zatytułowanym "skarga" skarżący zwrócił się ze skargę na czynności egzekucyjno-wykonawcze Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego [...] i o umorzenie postępowania oraz zwrot niesłusznie pobranych należności.

Naczelnik US zakwalifikował przedmiotowe pismo jako zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym i postanowieniem z [...] marca 2019 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniesionych zarzutów z uwagi na uchybienie terminowi do ich wniesienia.

W wyniku rozpoznania zażalenia Dyrektor IAS postanowieniem z [...] maja 2019 r. nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wskazując, że biorąc pod uwagę treść podniesionych zarzutów jak i termin wniesienia pisma, Naczelnik US winien potraktować pismo strony jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego i rozpatrzyć je w odpowiednim trybie.

Po ponownym rozpatrzeniu pisma strony Naczelnik US postanowieniem z [...] lipca 2019 r. na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i 7, § 3 i § 4 ustawy dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm., dalej: upea) odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2018 r. nr [...].

Naczelnik US odnosząc się do zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy miejscowo organ egzekucyjny wskazał, że zarzut o takiej treści może być podnoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 9 upea, nie zaś we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Niemniej organ egzekucyjny wyjaśnił, że art. 22 § 1 upea na który powołuje się skarżący ma zastosowanie w przypadku skierowania prowadzonego postępowania egzekucyjnego do nieruchomości stanowiącej własność strony. W sprawie natomiast na obecnym etapie postępowania, egzekucja z nieruchomości nie jest prowadzona. Dlatego też prawidłowo określono właściwość miejscową organu.

Odnosząc się do kwestii dot. wymagalności dochodzonego obowiązku, organ egzekucyjny wskazał, że zgodnie z art. 2 § 1 pkt 3 upea obowiązek objęty tytułem podlega egzekucji administracyjnej. Grzywna w celu przymuszenia nieuiszczona w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych. Grzywna taka nie ulega przedawnieniu. Jednak zgodnie z art. 125 § 1 upea w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Zdaniem Naczelnika US obowiązek, który obejmuje tytuł na dzień sporządzenia niniejszego postanowienia pozostaje w pełni wymagalny i brak jest podstaw do jego kwestionowania.

Odnosząc się do kwestii braku doręczenia upomnienia, organ egzekucyjny, przytaczając treść przepisu art. 15 § 1 upea wskazał, że zgodnie z § 2 pkt 6, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz. U. z 2017 r. poz. 131, dalej: rozporządzenie) egzekucja administracyjna w przypadku, gdy dotyczy kosztów upomnienia, kosztów egzekucyjnych oraz grzywien w celu przymuszenia w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym, może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Naczelnik US zauważył, że wierzyciel pomimo braku obowiązku, przesłał na adres strony upomnienie z 16 grudnia 2016 r., którego odbiór skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem w dniu 23 grudnia 2016 r. Wobec ustawowego braku obowiązku doręczenia upomnienia brak było podstaw do uwzględnienia żądania umorzenia prowadzonego postępowania z uwagi na niedoręczenie upomnienia, o którym mowa art. 15 upea.

W wyniku rozpoznania zażalenia Dyrektor IAS postanowienie z [...] września 2019r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu w całości podzielił stanowisko organu egzekucyjnego i stwierdził, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślił również, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Art. 29 § 1 upea nie uprawnia organu egzekucyjnego do zweryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji. Innymi słowy kwestia prawidłowości wydanych orzeczeń nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym.

Pismem z 29 października 2019 r. skarżący złożył skargę na ww. postanowienie wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego lub co najmniej jego zawieszenie, do czasu wyjaśnienia błędów w systemie informatycznym Sądu Rejonowego w [...].

W uzasadnieniu strona wskazała, że zaskarżone postanowienie Dyrektora IAS zawiera szereg wad. Zdaniem strony organ nadzoru błędnie uważa, że nie można umorzyć postępowania egzekucyjnego, czego od początku domagał się skarżący. W ocenie strony tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2018 r. wystawił Naczelnik US z naruszeniem art. 59 § 1 pkt 8 upea, gdyż postępowanie egzekucyjne nie zostało wszczęte przez 12 miesięcy licząc od 20 kwietnia 2017 r. w którym [...] wydał postanowienie nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Po dacie 19 kwietnia 2018 r. skarżący przestał być stroną w postępowaniu egzekucyjnym, co stanowi formalną przesłankę do umorzenia postępowania obu organów w sprawie egzekucji z majątku strony.

Ponadto zdaniem skarżącego Dyrektor IAS błędnie stwierdził w zaskarżonym postanowieniu, że postanowienie Naczelnika US zostało wydane w dniu [...] lipca 2019 r., tj. w terminie jaki przewidziano do załatwienia sprawy (do 15 lipca 2019r.). Na załączonej kopercie natomiast widnieje data wskazująca, że list polecony nadano 22 lipca 2019r., co zgodnie z zasadą terminowości powinno skutkować nieważnością tego postanowienia. Strona zauważyła, że lekceważenie przepisów prawa przez organy administracji państwowej, w tym zasad przestrzegania terminów na wydanie decyzji jest źródłem 10 letniego biegu sprawy zapoczątkowanej nieuprawnioną decyzją [...] w 2009 r.

Strona w skardze powołała art. 59 § 1 pkt 10 upea i wskazała, że Prawo geodezyjne i kartograficzne w art. 27 nakłada obowiązek rejestracji budowli. Ten kto zarejestrował budowę i opłaca podatek jest według ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, legalnym właścicielem budowli. Zgodnie z art. 146 kpa, ustalonego prawem wpisu budynku do informatycznego systemu ewidencji nie można zmienić inna decyzja administracyjna, gdy od wydania decyzji ostatecznej dot. wpisu upłynęło 5 lat. Podobnego zdania był Prokurator Rejonowy w [...] (decyzja z [...] września 2010 r.), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (decyzja z [...] czerwca 2010 r.) oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny (akta spawy sądowej). Strona zauważyła, że wyrok NSA z 10 czerwca 2016r. sygn. akt II OSK 2419/14 jest oparty na błędzie spowodowanym tzw. migracją wpisów z księgi papierowej [...] do księgi elektronicznej systemu informacji. Obecnie sprawą błędu migracji zajął się Sąd Rejonowy w [...]. Skarżący oczekuje wyjaśnienia zaistniałej sytuacji prawnej, mającej znaczący wpływ na niniejszą sprawę egzekucyjną.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: ppsa) uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji (postanowienia) nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ppsa). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Nie każde naruszenie prawa uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa, sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla taki akt w przypadku, gdy stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa) lub stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 ppsa).

Warunki rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym ustawodawca określił w art. 119 ppsa, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w postępowaniu egzekucyjnym.

Dokonana przez sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że jest ono prawidłowe.

Poddanym kontroli sądu w sprawie postanowieniem z [...] września 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z [...] lipca 2019 r. mocą którego odmówiono umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2018 r. nr [...] wystawionego przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie postanowienia tego organu z [...] kwietnia 2017 r., nr [...] nakładającemu stronie grzywnę w celu przymuszenia.

Postępowanie w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego z 8 lutego 2019 r. Skarżący w tym wniosku wskazywał na przedawnienie dochodzonego obowiązku (art. 59 § 1 pkt 2 upea) oraz brak doręczenia upomnienia (art. 59 § 1 pkt 7 upea). W skardze strona rozszerzyła swój wniosek o zarzuty naruszenia art. 59 § 1 pkt 8 i pkt 10 upea. W tym miejscu sąd wskazuje, że obecne rozszerzenie wniosku o umorzenie nie rodzi żadnych skutków prawnych, gdyż nie było przedmiotem postępowania administracyjnego objętego kontrolą sądu i tym samym podnoszone zarzuty nie mogą świadczyć o wydaniu rozstrzygnięcia z naruszeniem przepisów prawa. Strona podnosząc nowe zarzuty winna złożyć nowy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego wskazując na nowe przesłanki, tj. art. 59 § 1 pkt 8 i pkt 10 upea. Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 upea jest konsekwencją stwierdzenia, że postępowanie to nie może być prowadzone i że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają trwały, a nie przejściowy charakter. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić na wniosek wierzyciela, z urzędu, a także na skutek inicjatywy zobowiązanego. W doktrynie przyjmuje się, że zobowiązany - wnosząc o umorzenie postępowania - jest zobligowany do wskazania istnienia jednej z okoliczności stanowiących podstawę do umorzenia postępowania. Wniosek zobowiązanego stanowi oświadczenie wiedzy dotyczące istnienia podstaw do umorzenia postępowania. Organ egzekucyjny jest wówczas zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i wydania postanowienia bądź o umorzeniu postępowania, bądź o odmowie umorzenia postępowania.

Zgodnie z art. 59 § 1 upea postępowanie egzekucyjne umarza się:

1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;

2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;

3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;

4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;

5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;

6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;

7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;

8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

9) na żądanie wierzyciela;

10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Mając na uwadze powołane regulacje i stan faktyczny sprawy sąd stanął na stanowisku, że egzekwowane od skarżącego należności istnieją, są wymagalne, nie uległy przedawnieniu i zostały prawidłowo określone. Należności te wynikają z pozostającego w obrocie prawnym postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] kwietnia 2017 r. Powyższe postanowienie stanowiło podstawę wystawienia m.in. ww. tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2018 r. obejmującego grzywnę w celu przymuszenia, koszty egzekucyjne i koszty upomnienia. Z akt spawy nie wynika, aby postanowienie to zostało uchylone lub zmienione przez właściwy w sprawie organ.

Sąd wyjaśnia, że powołane w skardze okoliczności związane z dochodzoną w odrębnym postępowaniu egzekucyjnym rozbiórką budynku gospodarskiego, a także okoliczności związane z budową tego budynku, które były przedmiotem odrębnych postepowań administracyjnych i sądowoadministracyjnych nie mieszczą się w kognicji sądu i organów rozpoznających sprawę o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Także kwestie związane z płaceniem podatków i wpisów w rejestrach również wymykają się z pod kontroli w tym postępowaniu. Podkreślić należy, że organ egzekucyjny stosownie do art. 29 § 1 upea bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej i nie jest uprawniony do badania zasadności wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wskazana regulacja nie obliguje więc i nie uprawnia organu egzekucyjnego do zweryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji, albowiem badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje ustalenie, czy obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, czy tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot, czy konkretny organ egzekucyjny jest właściwy do egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym oraz czy osoba wskazana w tytule wykonawczym podlega orzecznictwu polskich organów administracyjnych (patrz wyrok NSA z 18 października 2006 r., sygn. akt II FSK 1302/05, Lex nr 280453). Badanie to ma zatem charakter czysto formalny.

Słusznie zauważył Dyrektor IAS, że analizowanie prawidłowości rozstrzygnięcia stanowiącego podstawę wystawienia tytułu wykonawczego oznaczałoby w konsekwencji badanie zasadności i wymagalności tego rozstrzygnięcia, czego zabrania art. 29 § 1 upea. Kwestia prawidłowości wydawanych orzeczeń nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym, a przyjęcie takiego poglądu byłoby równoznaczne z umożliwieniem zobowiązanemu podważania ostatecznych rozstrzygnięć organów administracji poza trybami nadzwyczajnymi przewidzianymi w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz Ordynacja podatkowa.

W tym miejscu należy w całości podzielić argumentację organów orzekających i wskazać, że grzywna w celu przymuszenia nie jest karą lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania się.

Zgodnie z art. 1a pkt. 12 lit. b upea grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym stosowanym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Jest to środek egzekucyjny przymuszający, który ma na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku poprzez dolegliwość nałożonej na zobowiązanego grzywny. Powołanym powyżej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] kwietnia 2017 r., na stronę właśnie taka grzywna została nałożona. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w związku z prowadzonym przez siebie postępowaniem egzekucyjnym (tytuł wykonawczy nr [...] z [...] stycznia 2017 r.) dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym (uchylanie się przez stronę z obowiązku rozbiórki budynku gospodarczego) zastosował środek egzekucyjny określony w powołanym art. 1a pkt 12 lit. b upea w postaci grzywny w celu przymuszenia (postanowienie z [...] kwietnia 2017 r.). Wobec braku uiszczenia tej grzywny przez skarżącego w wyznaczonym terminie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wystawił tytuł wykonawczy nr [...], którym objął m.in. należności wynikające z ww. postanowienia i przekazał go do egzekucji z należności pieniężnych.

Prawidłowo organ egzekucyjny wyjaśnił stronie, że jest organem właściwym miejscowo do prowadzenia egzekucji tej grzywny. Zgodnie bowiem z art. 22 § 2 upea właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego, z zastrzeżeniem § 2a-3a. Zobowiązany zamieszkuje przy ul. [...], dla której organem egzekucyjnym właściwym miejscowo jest Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego [...]. W sprawie słusznie organ egzekucyjny wyjaśnił, że nie będzie miał na razie zastosowania art. 22 § 1 upea, który stanowi, że właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z nieruchomości ustala się według miejsca jej położenia (...). W sprawie bowiem nie jest prowadzona egzekucja z nieruchomości. Organ egzekucyjny bowiem zastosował zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego.

W sprawie strona musi odróżnić egzekucję administracyjną należności pieniężnych wszczętą na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] (m.in. grzywna w celu przymuszenia) od prowadzonej wobec strony odrębnej egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (rozbiórka budynku gospodarczego). Są to dwa odrębne postępowania egzekucyjne.

W sprawie, zgodnie z tym co zostało już wskazane wyżej, podstawę wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] stanowi ostateczne postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] kwietnia 2017 r. Określony tym postanowieniem i wskazany w tytule wykonawczym nr [...] obowiązek podlega egzekucji administracyjnej zgodnie z art. 2 § 1 upea. W art. 124 § 1 upea wyjaśniono, że nałożone grzywny w celu przymuszenia, nieuiszczone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych, określonym w niniejszej ustawie.

Zgodnie z art. 119 § 1 upea grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (art. 119 § 2 upea).

Odnosząc się do podnoszonego we wniosku przedawnienia tej grzywny, to należy podzielić stanowisko organów orzekających, że grzywna w celu przymuszeni nie ulega przedawnieniu. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera co do tej grzywny specjalne rozwiązanie. Mianowicie zgodnie z art. 125 § 1 upea w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Tym samym grzywna taka nie przedawnia się. Co więcej nawet ściągnięta (uiszczona) grzywna w myśl art. 126 upea może zostać na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, w uzasadnionych przypadkach zwrócona w całości lub w części. W związku z powyższym dochodzony obowiązek nie uległ przedawnieniu.

Przechodząc do kwestii upomnienia, to również zasadnie organ egzekucyjny wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 § 1 upea egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. W § 5 art. 15 upea minister właściwy do spraw finansów publicznych otrzymał upoważnienie do wydania rozporządzenia, w którym określi należności pieniężne, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Z takiego uprawnienia minister skorzystał i wydał rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz. U. z 2017 r. poz. 131). Zgodnie z § 2 pkt 6, 7 i 8 rozporządzenia egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy: 6) kosztów upomnienia; 7) kosztów egzekucyjnych; 8) grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Tym samym wierzyciel nie miał obowiązku wysyłać stronie upomnienia.

Natomiast w zakresie obowiązku niepieniężnego upomnienie zostało wystawione przez wierzyciela (upomnienie z 16 grudnia 2016 r. nr [...]) i przesłane na adres strony. Skarżący upomnienie to odebrał 23 grudnia 2016 r.

Tym samym w sprawie w żaden sposób nie można organowi egzekucyjnemu czy też wierzycielowi postawić zarzutu naruszenia art. 59 § 1 pkt 7 upea.

Prawidłowo również Dyrektor IAS wskazał w odpowiedzi na skargę, że nie są zasadne twierdzenia strony, iż nadanie przesyłki zawierającej postanowienie po terminie w jakim miała być załatwiona sprawa, czyni to postanowienie nieważnym. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik US wydał postanowienie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w dniu [...[ lipca 2019r. Natomiast z załączonej przez stronę koperty wynika, że przesyłka zawierająca ww. postanowienie została nadana w dniu 22 lipca 2019r. Po pierwsze zasadnicze znaczenia ma data wydania postanowienia (jego podpisania), a nie data nadania na poczcie. Ta ostatnia data ma charakter jedynie techniczny, a nie orzeczniczy. Ponadto i najważniejsze nawet, gdyby się okazało (co w sprawie nie miało miejsca), że postanowienie zostało wydane po dacie załatwienia sprawy (czyli po 15 lipca 2019 r. – patrz postanowienie Naczelnika US z [...] czerwca 2019 r.), to takie rozstrzygnięcie nie jest obarczone wadą nieważności. Wskazana w postanowieniu z [...] czerwca 2019 r. przewidywana data załatwienia sprawy ma charakter terminu instrukcyjnego i nie rodzi dla strony postępowania żadnych dodatkowych uprawnień.

W ocenie sądu w sprawie, zaskarżone postanowienie, wydane na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie naruszyło prawa, w tym wskazanych w skardze przepisów. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ppsa, sąd orzekł jak w sentencji.

-----------------------

10