Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 1260/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Asesor WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] działający z upoważnienia Starosty Powiatu w W. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w W., na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b oraz 150a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z 2004 r. z późn. zm.) w związku z art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r. z późn. zm.) orzekł o odmowie przyznania B. W. zasiłku przedemerytalnego.

W uzasadnieniu podniósł, że na podstawie art. 150a ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. przysługuje osobie, która do dnia

12 stycznia 2002 r. spełniła warunki do jego nabycia. Jednocześnie na podstawie art. 150a ust. 2 wymienionej ustawy, prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługuje również osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. nie spełniła warunku dotyczącego okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, jeżeli w dniu 31 grudnia 2001 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. B. W. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. w dniu [...] 2001 r. Okres uprawniający do zasiłku, od którego uzależniona jest wysokość i okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych oraz prawo do zasiłku przedemerytalnego wynosił [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni. Do okresu tego, na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1, 2, 4 i 5 i art. 24 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wliczone zostały okresy zatrudnienia: - od [...] r. do [...] r. w Zakładzie A; - od [...] r. do [...] r. "B"; - od [...] do

[...]r. w "B"; - od [...] do [...]r. w "B"; - od [...]r. do [...]r. w "B". Nie zostały natomiast zaliczone okresy zatrudnienia w "B" w wymiarze [...]/[...] etatu w miesiącach [...]/[...],[...]/[...],[...]/[...],[...]/[...],[...]/[...], [...]/[...] z powodu uzyskania wynagrodzenia niższego niż obowiązujące wówczas najniższe wynagrodzenie. Zaliczeniu nie podlegał również okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, gdyż okresu tego nie wymieniają przepisy ustawy. Wobec powyższego B. W. nie spełniła warunków do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego, określonych w art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ponieważ do 12 stycznia 2002 r. nie osiągnęła okresu uprawniającego do zasiłku wynoszącego 30 lat, ani też nie miała 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze oraz w dniu 31 grudnia 2001 r. nie pobierała zasiłku dla bezrobotnych. Prawo do zasiłku zostało ustalone i zasiłek był pobierany od dnia [...] 2002 r., w wyniku czego nie można zaliczyć okresu pobierania przez nią zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku.

W odwołaniu od powyższej decyzji B. W. wniosła o uznanie decyzji za naruszającą jej prawa oraz o orzeczenie o prawie do zasiłku przedemerytalnego i o uwzględnienie odwołania w całości przez organ pierwszej instancji. Zarzuciła m.in. że wskutek błędnej interpretacji obowiązującego prawa, zastosowane zostały nieobowiązujące przepisy, co spowodowało, że decyzję wydano bez podstawy prawnej. Wskazała, że niesporne jest, iż legitymuje się okresem uprawniającym do zasiłku, wynoszącym [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, oraz że pobierała przez okres sześciu miesięcy (od dnia [...] 2002 r. do [...] 2002 r.) zasiłek dla bezrobotnych. Po zaliczeniu tych sześciu miesięcy, okres uprawniający do zasiłku wynosi [...] lat i [...] dni. Dodała, że w wyroku z dnia 8 marca 2005 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 2533/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skoro skarżąca już w dniu rejestracji spełniała warunki do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to powinny być w stosunku do niej zastosowane również, w zakresie tego zasiłku stosowne przepisy, obowiązujące w chwili rejestracji. Okres wyczekiwania na prawo do zasiłku powoduje jedynie skutek w postaci przesunięcia w czasie momentu, w którym uprawnienie do jego wypłaty powstaje, które wobec B. W. powstało w dniu [...] 2002 r.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Wojewoda [...], na podstawie art. 150a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) w związku z art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), w trybie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 150a ust. 1 ustawy z dnia

20 kwietnia 2004 r., dodanym ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 164, poz. 1366) – prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. przysługuje osobie, która do dnia

12 stycznia 2002 r. spełniła warunki do jego nabycia. Z przedłożonych przez B. W. dokumentów wynikało, iż okres uprawniający do zasiłku wyniósł [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, a zatem nie zostały spełnione warunki określone w art. 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Do okresu uprawniającego do zasiłku nie zaliczono okresów zatrudnienia wnioskodawczyni w "B" w wymiarze [...]/[...] etatu w [...],[...],[...],[...],[...] i [...] 2000 r., gdyż otrzymywane wynagrodzenie było niższe od najniższego wynagrodzenia oraz okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, bowiem w rozumieniu art. 24 ust. 2 ustawy, praca w gospodarstwie rolnym rodziców nie podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, okres uprawniający do zasiłku obejmuje łączne okresy zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności, wymienione w art. 23 ust. 1 pkt 2 oraz okresy, o których mowa w art. 23 ust. 2 pkt 1, 2, 4 i 5 tej ustawy. Natomiast na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 wyżej wymienionej ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu – w razie spełnienia warunków określonych w tej ustawie – po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy. Zgodnie z art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego, przysługuje również osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. nie spełniła warunku dotyczącego okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, jeżeli w dniu 31 grudnia 2001 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. B. W. uzyskała prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...] 2002 r. czyli w dniu 31 grudnia 2001 r. nie pobierała zasiłku dla bezrobotnych, a wobec tego nie ma zastosowania przepis art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, B. W. wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego przy wydaniu decyzji poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 150a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W uzasadnieniu wskazała, że prawo do pobierania zasiłku dla bezrobotnych powstaje z mocy ustawy, po spełnieniu wskazanych w niej przesłanek, a decyzja organu w tym zakresie nie ma mocy "konstytucyjnej", lecz deklaratoryjną i wskazuje techniczne terminy realizacji tego prawa. Dodała, że organ odwoławczy ograniczył się do przytoczenia przepisu art. 150a wymienionej ustawy i nie ustalił czy spełnione zostały wymienione w nim przesłanki. Ponadto nie wyjaśnił, dlaczego uznał za zasadne rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Tym samym uchybił przepisom art. 7, art. 8 i art. 77 K.p.a. oraz art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gdyż naruszył prawo strony do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ drugiej instancji. Podniosła, że jej prawo do zasiłku istniało już w dniu zarejestrowania, bowiem już w tym dniu spełniała łącznie wszystkie przesłanki określone w ówcześnie obowiązujących przepisach prawa.

Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że osoba, która rejestruje się w urzędzie pracy i spełnia warunki do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, otrzymuje go – mocą decyzji administracyjnej – po siedmiu dniach od daty zarejestrowania. Decyzja organu nie ma charakteru deklaratoryjnego, jest to decyzja kształtująca prawo w zakresie nabycia zasiłku dla bezrobotnych. W przepisie art. 150a ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. mowa jest o pobieraniu zasiłku dla bezrobotnych w dniu 31 grudnia 2001 r., zatem chodzi o faktyczne pobieranie zasiłku dla bezrobotnych, które nie występuje w okresie 7 dni pomiędzy zarejestrowaniem w PUP, a nabyciem zasiłku dla bezrobotnych.

Na rozprawie skarżąca wnosiła i wywodziła jak w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzje lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie zgodności z prawem, uznać należało, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Obowiązujący od 1 listopada 2005 r., przepis art. 150a ust. 1 ustawy z dnia

20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia stanowi, że prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r., przysługuje osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. spełniła warunki do jego nabycia.

Zgodnie z ust. 2 wymienionego wyżej przepisu, osobie, która do dnia

12 stycznia 2002 r. nie spełniła warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, przysługuje prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego, jeżeli w dniu

31 grudnia 2001 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.

Podkreślić należało, że według art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. Nr 6 z 2001 r., poz. 56 ze zm.) w brzmieniu z dnia 31 grudnia 2001 r., zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący – dla kobiet – 30 lat lub posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Natomiast zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje – w razie spełnienia warunków określonych w tym przepisie – po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy.

Organ administracji ustalił, że w dniu [...] 2001 r. skarżąca zarejestrowała się jako bezrobotna i od [...] 2002 r. przyznano jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych.

Do dnia 12 stycznia 2002 r. – co było bezsporne – okres uprawniający do zasiłku wynosił w przypadku skarżącej [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni.

Trafnie organ administracji podkreślił w zaskarżonej decyzji, że z uwagi na to, iż B. W. uzyskała prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...] 2002 r., nie spełniła warunku pobierania zasiłku dla bezrobotnych w dniu 31 grudnia 2001 r. Prawidłowo organ przyjął zatem, że wobec wyżej wymienionej nie mógł mieć zastosowania przepis art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, stanowiący podstawę zaliczenia okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.

Niewypełnienie – do dnia 12 stycznia 2002 r. – warunku dotyczącego okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, wymienionego w art. 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu według stanu obowiązującego w dniu 31 grudnia 2001 r., wobec jednoczesnego braku podstaw do zastosowania art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, uzasadniało więc wydanie decyzji o odmowie przyznania skarżącej zasiłku przedemerytalnego.

Z powyższych powodów nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący naruszenia prawa materialnego przy wydaniu decyzji poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 150a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Cytowane jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia przepisy prawa jednoznacznie określają bowiem, że prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy. Natomiast art. 150a ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. umożliwia zaliczenie okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego tylko w razie pobierania zasiłku dla bezrobotnych w dniu 31 grudnia 2001 r.

Nie można mówić o pobieraniu zasiłku dla bezrobotnych w okresie, w którym nie przysługuje nawet prawo do zasiłku, a więc w okresie 7 dni od dnia zarejestrowania bezrobotnego w powiatowym urzędzie pracy. Z tych samych przyczyn bezzasadny jest również zarzut skargi, że wobec spełnienia łącznie wszystkich przesłanek określonych w ówcześnie obowiązujących przepisach, prawo skarżącej do zasiłku istniało już w dniu zarejestrowania w powiatowym urzędzie pracy.

W świetle cytowanych wyżej rozważań organu odwoławczego nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut skargi, że organ odwoławczy ograniczył się do przytoczenia przepisu art. 150a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie ustalając, czy spełnione zostały wymienione w nim przesłanki oraz, że nie wyjaśnił, dlaczego uznał za zasadne rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W poddanych ocenie motywach rozstrzygnięcia wskazane zostały bowiem podstawy przyjęcia przez organ, że nie zostały spełnione przez skarżącą warunki określone w art. 150a ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Na podstawie ustaleń przytoczonych w zaskarżonej decyzji, dotyczących daty zarejestrowania B. W. w powiatowym urzędzie pracy oraz daty przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a także okresu uprawniającego do zasiłku, organ – w zaskarżonej decyzji – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Nie ulegało wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie nie został spełniony przez skarżącą – do dnia 12 stycznia 2002 r. ustawowy warunek wymieniony w art. 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, tj. skarżąca nie spełniła do tej daty kryterium dotyczącego okresu uprawniającego do zasiłku. Ponadto w dniu 31 grudnia 2001 r. nie pobierała zasiłku dla bezrobotnych, a wobec tego nie było podstaw do zastosowania wobec niej – obowiązującego od 1 listopada 2005 r., przepisu art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy umożliwiającego zaliczenie okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.

Na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ orzekający trafnie uznał istotne okoliczności sprawy za ustalone. Zastosował prawidłową ocenę prawną do ustalonego stanu faktycznego.

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – stwierdził, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też przepisy postępowania administracyjnego.

Mając na uwadze cytowane na wstępie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uznać należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W konsekwencji – na podstawie art. 151 P.p.s.a. – skarga została oddalona.