Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1293/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-03-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2005r. sprawy ze skargi A. Szwecja i H. K. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do nadesłania przeredagowanych zastrzeżeń patentowych 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia z dnia [...] stycznia 2004 r. ; 2. stwierdza, że postanowienia, o których mowa w pkt. 1 nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżących A. Szwecja i H. K. kwotę 715 zł. (siedemset piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dnia [...] listopada 1997r. nastąpiło zgłoszenie przez firmę A. (obecnie A.) i H. K. wynalazku oznaczonego numerem [...] pt. "[...]".

Pismem z dnia [...] maja 1999r. nastąpiło wejście w fazę krajową międzynarodowego zgłoszenia [...].

Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2003r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej działając na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2001r. NR 49, poz. 508 z późn. zm.) stwierdził, że zebrane dowody i materiały dotyczące zgłoszenia mogą świadczyć o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu. Wskazał, iż zgłoszenie nie spełnia wymogów art. 10 oraz art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1972r. o wynalazczości (tekst jednolity Dz.U. Nr 26, poz. 117 z 1993r.) mającymi zastosowanie na podstawie art. 315 ust. 3 ustawy – Prawo własności przemysłowej.

W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie rzecznik patentowy zgłaszających nadesłał przeredagowane, ograniczone zastrzeżenia patentowe oraz przeredagowaną str. 13 opisu wynalazku. Postanowieniem z dnia [...] września 2003r. na podstawie art. 46 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej Urząd Patentowy RP po sprawdzeniu ustawowych warunków wymaganych do uzyskania patentu wezwał do nadesłania zastrzeżeń patentowych w nowej redakcji, wskazując szczegółowo jakie wymagania winny one spełniać.

W wykonaniu powyższego postanowienia rzecznik patentowy zgłaszających przesłał przeredagowane, ograniczone zastrzeżenia patentowe oraz przeredagowanie str. 5, 5a i 5b opisu wynalazku, odnosząc się jednocześnie do uwag zgłoszonych przez eksperta.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 46 ust. 1 – prawa własności przemysłowej wezwał do nadesłania zastrzeżeń w nowej redakcji uwzględniającej poprawki i uwagi naniesione przez Urząd na załączonym do zwrotu egzemplarzu zastrzeżeń, wskazując, iż podanie samych czynności w niezależnym zastrzeżeniu bez parametrów nie jest wystarczające oraz, że opis należy dostosować do zmienionej redakcji zastrzeżeń.

Jednocześnie pouczono stronę, iż przysługuje jej wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Urząd Patentowy RP – Izba Odwoławcza.

Wnioskiem z dnia [...] lutego 2004r. zgłaszający zwrócili się o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z postanowieniem z [...] stycznia 2004r. wnosząc o uchylenie tegoż postanowienia.

Wskazali, iż żądanie Urzędu nie zostało poparte żadnym przeciwstawieniem ze stanu techniki ani przekonywującym wywodem, że rozwiązanie o takim zakresie ochrony, jak określono w zastrzeżeniach przesłanych do Urzędu dnia [...] stycznia 2004r. jest znane ze stanu techniki, natomiast żądanie zmian ogranicza znacznie zakres ochrony wynalazku.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2004r. Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając argumentację zawartą w postanowieniu z [...] stycznia 2004r.. Wskazał, iż Urząd nie kwestionował nowości rozwiązania, a jedynie był zdania, że rozwiązanie powinno być podane w sposób jasny w zastrzeżeniu niezależnym, a więc powinny być w nim określone warunki prowadzenia procesu.

Jednocześnie pouczono stronę o przysługującej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Dnia [...] czerwca 2004r. do Urzędu Patentowego wpłynęła skarga A. i H. K. na powyższe postanowienie, w której wnosili o uchylenie postanowienia w całości. Zarzucili mu naruszenie art. 46 ust. 1 w zw. z art. 24 prawa własności przemysłowej (p.w.p.) poprzez bezpodstawne wezwanie do nadesłania nowej redakcji zastrzeżeń patentowych i ograniczenie w ten sposób zakresu ochrony zgłoszonego wynalazku; naruszenie art. 7 i 10 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez brak dokładnego i rzetelnego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz ograniczenie prawa strony do czynnego udziału w toczącym się postępowaniu; naruszenie art. 107 ust. 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 8 i 11 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. – poprzez brak rzetelnego i wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej i zasadności przesłanek, jakimi kierował się Urząd przy ingerencji w nadesłaną wersję zastrzeżeń patentowych.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał swoją dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego tegoż artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest więc pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej kryteriów należy uznać, iż zasługuje ona na uwzględnienie, aczkolwiek nie z przyczyn w niej podanych.

Zgodnie z art. 316 ust. 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. prawo własności przemysłowej (p.w.p.) postępowanie w Urzędzie Patentowym związane ze zgłoszeniem wynalazku toczy się od dnia wejścia w życie ustawy według jej przepisów, natomiast w myśl art. 252 p.w.p., wg stanu prawnego na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego chyba, że ustawa stanowi inaczej. Art. 244 p.w.p. stanowi, iż od postanowień Urzędu Patentowego służy stronie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Aby jednak ten tryb odwoławczy został zastosowany musi zapaść rozstrzygnięcie, dla którego przepisy ustawy prawo własności przemysłowej przewidują formę postanowienia.

Przepis art. 252 p.w.p. przyjmuje jako zasadę stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem sytuacji, kiedy odmienną regulację wprowadzają przepisy p.w.p.

Ustawa – prawo własności przemysłowej oraz jej przepisy wykonawcze określają sytuacje w jakich Urząd Patentowy wydaje decyzje administracyjne i postanowienia, w związku z czym w tym zakresie nie istnieje potrzeba sięgania do przepisów zawartych w k.p.a.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 245 p.w.p. określający rozstrzygnięcia mogące zapaść w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, natomiast postanowienie utrzymane nim w mocy zostało wydane w oparciu o art. 46 ust. 1 p.w.p. Art. 46 ust. 1 p.w.p. znajduje się w rozdziale 3 pt. "Rozpatrywanie zgłoszenia wynalazku". Postępowanie zgłoszeniowe obejmuje tok czynności Urzędu Patentowego podejmowanych w celu rozpatrzenia zgłoszenia wynalazku i rozstrzygnięcia o udzieleniu lub nieudzielaniu patentu. Pierwszą fazę tego postępowania stanowi badanie wstępne, mające na celu ustalenie czy zgłoszenie zostało dokonane prawidłowo. Jeżeli Urząd Patentowy stwierdzi, że zgłoszenie zawiera braki wydaje postanowienie wzywające zgłaszającego do uzupełnienia zgłoszenia lub usunięcia wskazanych braków i istotnych usterek. Od takiego postanowienia, zgodnie z art. 244 p.w.p., służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W dalszej części postępowania zgłoszeniowego Urząd Patentowy przeprowadza pełne badanie przedmiotu zgłoszenia, polegające na sprawdzeniu wszystkich ustawowych warunków udzielenia ochrony. W uzasadnionych wypadkach na mocy art. 46 ust. 1 p.w.p. Urząd Patentowy może w trakcie badania pełnego wezwać zgłaszającego do nadesłania dokumentów i wyjaśnień dotyczących tego zgłoszenia, a także do wprowadzenia określonych poprawek lub uzupełnień w dokumentacji zgłoszeniowej. Dla tego wezwania ustawodawca nie przewidział formy postanowienia.

Uznać zatem należy, iż tej czynności procesowej Urząd Patentowy nadał formę postanowienia bez istniejącej podstawy prawnej. Cel wynikający z powyższego artykułu winien być zrealizowany poprzez wezwanie kierowane do zgłaszającego, zaś brak na nie odpowiedzi bądź też wykonanie wezwania w sposób niewłaściwy czy też niepełny powinien znaleźć wyraz w umorzeniu postępowania, gdyż taki właśnie rygor wynika z ar. 46 ust. 1 p.w.p.

Konsekwencją powyższego, przy tego typu czynności procesowej, jest brak możliwości uruchomienia trybu odwoławczego wewnątrz urzędu, gdyż od wezwania wydanego w trybie art. 41 ust. 1 p.w.p. nie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, albowiem tryb ten o czym była mowa powyżej – istnieje tylko w przypadku, gdy forma postanowienia dla rozstrzygnięcia określonej czynności procesowej została określona w konkretnym przepisie prawnym.

Tak więc uznać należy, iż zaskarżone postanowienie również zostało wydane bez podstawy prawnej, albowiem brak było podstaw w obowiązujących przepisach dla uruchomienia trybu odwoławczego.

Dla uzasadnienia rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności Sąd nie uznał za konieczne rozważania zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą w skardze, zważywszy zwłaszcza, że powodem stwierdzenia nieważności jest brak podstawy prawnej dla zapadłych rozstrzygnięć.

Mając powyższe względy na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie.

O kosztach orzeczono w trybie art. 200 p.p.s.a., zaś rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zapadło na podstawie art. 152 p.p.s.a.