Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1595/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 50
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Janusz Walawski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2016 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Koła Terenowego nr [...] Społecznego Towarzystwa Oświatowego w [...] na decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy wychowanków przedszkola oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Wa 1595/15

UZASADNIENIE

[...] Kurator Oświaty decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2013 r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 31 ust 1 pkt 5 lit b ustawy z dnia 7 września 1991 r o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania A.O. zam. [...], ul. [...] wniesionego ustnie do protokołu w dniu [...] maja 2015 r. od ogłoszonej ustnie w dniu [...] maja 2015 r. decyzji Dyrektora Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. o skreśleniu syna A.O. M. O. z listy wychowanków Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w całości i umorzyć postępowanie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Dyrektor Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. pismem Nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. skierowanym do A. i M. O. skreślił ich syna M. O. z listy uczniów Niepublicznego Przedszkola STO w C. ze skutkiem na dzień [...] maja 2015 r. z powodu nieprzestrzegania ogólnych form funkcjonowania w grupie społecznej. O skreśleniu syna M. z dniem [...] maja 2015 r. z listy wychowanków Niepublicznego Przedszkola STO w C. A.O. została zawiadomiona w dniu [...] maja 2015 r. przez wicedyrektora Przedszkola, kiedy zaprowadziła syna do Przedszkola. W dniu [...] maja 2015 r A.O. stawiła się w Kuratorium Oświaty w W. Delegatura w C. i oświadczyła, że prosi o interwencję w sprawie syna M.O.

A. O. podała do protokołu, że [...] maja 2015 r. rano, gdy zaprowadziła dziecko do Przedszkola pani wicedyrektor poinformowała ją, że dziecko jest skreślone z listy wychowanków z dniem wczorajszym tj. z dniem [...] maja 2015 r. A.O. podała, że do dnia [...] maja 2015 r. nie otrzymała pisemnej informacji o skreśleniu. Dalej podała, że została postawiona w bardzo trudnej sytuacji, ponieważ nie była przygotowana na to, że nie będzie mogła pozostawić dziecka w przedszkolu, a pracę zaczyna o 8.00 rano.

Z oświadczenia A.O. wynikało też, że jest niezadowolona z powodu skreślenia jej dziecka z listy wychowanków Przedszkola.

Na skutek interwencji A.O. [...] Kurator Oświaty przeprowadził w Niepublicznym Przedszkolu STO w C. kontrolę doraźną. W trakcie kontroli dokonano analizy dokumentacji m. in. pisma Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. Nr [...] z dnia [...] maja 2015r., którego adresatami byli A. i M. O., o skreśleniu ich syna M.O. z listy uczniów Niepublicznego Przedszkola STO w C. ze skutkiem na dzień [...] maja 2015 r. z powodu nieprzestrzegania ogólnych norm funkcjonowania w grupie społecznej. Jako podstawę prawną skreślenia M.O. z listy uczniów Dyrektor Niepublicznego Przedszkola STO w C. wskazał § 14 ust. 3 pkt a) w związku z § 14 ust. 4 Statutu Niepublicznego Przedszkola STO w C. Zgodnie z powyższymi przepisami

dziecko może być skreślone z listy dzieci przedszkola w przypadku gdy narusza ogólne normy funkcjonowania w grupie społecznej (§ 14 ust. 3 pkt a) Statutu). Rozwiązanie umowy przez przedszkole dokonuje się z zachowaniem następującej kolejności:

- poinformowanie pisemne rodziców o zaistniałej sytuacji,

- spotkanie z rodzicami (w zależności od potrzeb) w obecności psychologa, nauczyciela,

- w wypadku braku porozumienia przekazanie przez Dyrektora Przedszkola pisemnej informacji o skreśleniu dziecka z listy (§ 14 ust. 4 Statutu).

[...] Kurator Oświaty przekazał wniesione bezpośrednio do organu odwoławczego ustnie do protokołu odwołanie A.O. Dyrektorowi Niepublicznego Przedszkola STO w C. w celu rozważenia możliwości wydania nowej decyzji zgodnie z art. 132 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dyrektor Niepublicznego Przedszkola STO w C. nie znalazł podstaw do wydania nowej decyzji.

Organ drugiej instancji rozpatrując odwołanie wskazał, że zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) zwanej dalej "ustawą" dyrektor szkoły (przez szkołę należy rozumieć także przedszkole - art. 3 pkt 1 ustawy) lub placówki może, w drodze decyzji, skreślić ucznia (przez ucznia należy rozumieć także wychowanka - art. 3 pkt. 11 ustawy) z listy uczniów w przypadkach określonych w statucie szkoły lun placówki. Skreślenie następuje na podstawie uchwały rady pedagogicznej, po zasięgnięciu opinii samorządu uczniowskiego. Mimo, że przepis art.39 ust. 2 ustawy zawarty jest w rozdziale 3. Zarządzanie szkołami i placówkami publicznymi, to ma on zastosowanie także w przypadku skreślenia ucznia szkoły niepublicznej przez dyrektora tej szkoły, bowiem w rozdziale 8. ustawy pt. "Szkoły i placówki niepubliczne" brak przepisu regulującego tę materię. Zawarty w tym rozdziale art. 84 stanowi jedynie, że nadany przez osobę prowadzącą statut szkoły powinien określać prawa i obowiązki uczniów, w tym przypadki, w których uczeń może zostać skreślony z listy uczniów szkoły.

Wyjaśnił, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie po wejściu w życie ustawy ukształtował się pogląd, że art. 39 ust. 2 ustawy ma zastosowanie do szkół niepublicznych - vide: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 października 1995 r. III AZP 28/95, Mateusz Pilich "Ustawa o systemie oświaty - komentarz" 5. wydanie Warszawa 2013. Zatem skreślenie ucznia szkoły niepublicznej (wychowanka przedszkola niepublicznego) winno być orzeczone decyzją administracyjną. Decyzja administracyjna natomiast winna zawierać elementy wymienione w art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest jednak pogląd, że o tym, czy dany akt jest decyzją administracyjną przesądza treść, a nie forma. Jeżeli więc określona sprawa podlega załatwieniu w drodze decyzji, to za decyzję należy uznać pismo organu rozstrzygającego tę sprawę, zawierające co najmniej oznaczenie tego organu, oznaczenie adresata aktu, rozstrzygnięcie w sprawie oraz podpis upoważnionego pracownika organu- vide: wyrok z dnia 20 lipca 1981 r. SA 1163/81, wyrok z dnia 22 września 1981 r. SA 791/81, wyrok z dnia 8 lutego 1983 r. SA/Wr 559/82, także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 1994 r. III ARN 12/94.

Wobec powyższego organ uznał, że pismo Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. Nr [...] z dnia [...] maja 2015r., którego adresatami byli A. i M. O., o skreśleniu ich syna M. O. z listy uczniów Niepublicznego Przedszkola STO w C. ze skutkiem na dzień [...] maja 2015 r. z powodu nieprzestrzegania ogólnych norm funkcjonowania w grupie społecznej podpisane przez Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. jest decyzją administracyjną.

Dalej wskazał, że Dyrektor Niepublicznego Przedszkola STO w C. przed wydaniem decyzji o skreśleniu M.O. z listy uczniów Przedszkola nie dysponował uchwałą Rady Pedagogicznej Przedszkola w sprawie skreślenia M.O. z listy uczniów Przedszkola, a przepis art. 39 ust. 2 ustawy stanowi, że skreślenie ucznia z listy uczniów następuje " na podstawie uchwały rady pedagogicznej".

Uchwała rady pedagogicznej powinna zostać w związku z tym starannie uzasadniona i powinna wskazywać okoliczności i dowody, na których rada oparła się przy podejmowaniu uchwały. Związanie dyrektora uchwałą występuje tylko dlatego, że bez jej podjęcia wszczęcie postępowania administracyjnego nie jest możliwe (ustawa dozwala bowiem tylko na skreślenie "na podstawie uchwały"), zaś w przypadku podjęcia uchwały wszczęcie postępowania jest obligatoryjne, ale już niekoniecznie pociąga za sobą wydanie decyzji o skreśleniu."

Organ stwierdził, że wszczęcie postępowania administracyjnego przez Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. w sprawie skreślenia M.O. z listy uczniów Przedszkola bez uchwały Rady Pedagogicznej Przedszkola nie było więc możliwe, uchwała Rady Pedagogicznej warunkowała wszczęcie tego postępowania. Zatem decyzja administracyjna w sprawie skreślenia M.O. z listy uczniów Niepublicznego Przedszkola STO w C. zawiera jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została wydana z istotnym naruszeniem także art. 7, 9 i 61 § 4 kpa, czego organ odwoławczy nie wykazał w uzasadnieniu decyzji, bowiem istnienie wady wymienionej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa stanowi wystarczającą przesłankę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Powyższa decyzja stała przedmiotem skargi Samodzielnego Koła Terenowego nr [...] Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

a) art. 1 pkt. 1 i 2 kpa, przez bezpodstawne uznanie, że skreślenie ucznia z listy niepublicznego przedszkola odbywa się w formie decyzji administracyjnej i wymaga w związku z tym wszczęcia postępowania administracyjnego, podczas gdy skreślenie to odbywa się, zgodnie z art. 84 ust. 2 pkt. 5 ustawy o systemie oświaty, na podstawie cywilnoprawnego stosunku wyznaczonego zapisami statutu niepublicznej szkoły, czy przedszkola;

b) art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, przez jego niezasadne zastosowanie w zwykłym postępowaniu administracyjnym i orzekanie na jego podstawie, podczas, gdy organ drugiej instancji, nie może wydać w tym postępowaniu decyzji na podstawie przesłanki nieważnościowej z art. 156 kpa, a jedynie stwierdzając, że w postępowaniu organu I instancji zachodziła podstawa do stwierdzenia nieważności, zobowiązany jest do naprawienia decyzji organu I instancji przez wydanie decyzji co do istoty sprawy.

c) art. 138 § 1 pkt. 2 in fine kpa, przez jego błędne zastosowanie i wydanie decyzji uchylającej decyzję organu I instancji i umarzającej postępowanie przed organem I instancji;

d) art. 107 § 3 kpa, poprzez niewskazanie w uzasadnieniu na jakiej podstawie organ II instancji uznał za bezprzedmiotowe postępowanie organu I instancji.

Zarzucił też naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

a) art. 39 ust. 2 i 2a ustawy o systemie oświaty, przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że ma on zastosowanie do szkół niepublicznych, podczas gdy w rozdziale 8 tej ustawy zatytułowanym "Szkoły i placówki niepubliczne" nie ma odesłania do odpowiedniego stosowania do tych szkół art. 39 ust. 2 i 2a ustawy o systemie oświaty;

b) art. 84 ust. 2 pkt. 5 ustawy o systemie oświaty, przez jego błędne niezastosowanie, podczas gdy w sposób wyczerpujący reguluje on kwestię skreślenia ucznia z listy niepublicznej szkoły czy przedszkola, przez odesłanie do postanowień statutu, który sam w sobie ma charakter cywilnoprawny, a nie jest dopuszczalne regulowanie treści stosunków cywilnoprawnych przez wydawanie decyzji administracyjnych.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2015 r. jako podjętej z rażącym naruszeniem prawa, poprzez wydanie decyzji administracyjnej w ramach postępowania cywilnoprawnego wyznaczonego przepisami statutu Niepublicznego Przedszkola STO w C., ewentualnie w przypadku niestwierdzenia przez Sąd istnienia przesłanki nieważnościowej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie koszów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podał, że decyzja [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2015 r. dotyczy oświadczenia woli - decyzji Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. o rozwiązaniu umowy o świadczenie usług edukacyjnych z rodzicami ucznia M.O., M. i A. O. i w efekcie skreśleniu ucznia z listy uczniów niepublicznego przedszkola. Dyrektor Niepublicznego Przedszkola STO w C. jest organem administracji oświatowej w zakresie spraw wyznaczonych treścią przepisów ustawy o systemie oświaty, ale przede wszystkim jest pracownikiem stowarzyszenia Samodzielnego Koła Terenowego nr [...] STO w C. i realizuje jego politykę, misję i interesy w zakresie prowadzonej działalności edukacyjno — oświatowej. Decyzja [...] Kuratora Oświaty o uchyleniu decyzji Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. dotyczy i ingeruje w treść cywilnoprawnych stosunków Samodzielnego Koła Terenowego nr [...] STO w C., łączącego stowarzyszenie z rodzicami dziecka i ma bezpośredni wpływ na treść jego praw i obowiązków, co wyznacza zakres interesu prawnego skarżącego w postępowaniu administracyjnym. Interes prawny jest kategorią normatywną, mającą swe źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy i stanowiących podstawę prawną jej rozstrzygnięcia, zarazem ściśle związaną z przedmiotem prowadzonego postępowania. Niewątpliwie w niniejszej sprawie skarżący ma interes prawny przede wszystkim w innym załatwieniu sprawy niż uczynił to organ II instancji, gdyż uchylenie decyzji dyrektora o skreśleniu ucznia z listy niepublicznego przedszkola, ma wpływ na zakres jego obowiązków wobec rodziców dziecka i jego samego.

W tym przypadku decyzja nie rozstrzyga wprost o prawach i obowiązkach podmiotu, lecz jedynie oddziałuje na jego prawa i obowiązki wskutek powiązania sytuacji prawnej adresata decyzji z tym podmiotem. Źródłem interesu prawnego opartego na prawie refleksowym są z reguły normy prawa cywilnego regulujące stosunki własnościowe lub zobowiązaniowe. Dokładnie tak sytuacja w zakresie praw refleksyjnych skarżącego wynikających z przepisów prawa cywilnego ma miejsce w niniejszej sprawie.

Dalej stwierdził, że wywodząc swój interes prawny z prawa refleksowego nie ma możliwości zgłoszenia skutecznego żądania wszczęcia postępowania. Jego interes prawny ma charakter wtórny, pojawia się dopiero wtedy, kiedy istnieje problem zaspokojenia interesu strony dysponującej interesem bezpośrednim. Jeśli zatem ta ostatnia nie występuje z żądaniem wszczęcia postępowania, to tym samym nie występuje potrzeba ochrony uprawnień refleksowych. W takim układzie ten interes prawny "refleksowy" daje jednostce status strony postępowania z możliwością wykonywania wszelkich uprawnień procesowych przysługujących stronie. Interes prawny, znajdujący swoje umocowanie w prawie refleksowym, stanowi pewną, szczególną kategorię interesu prawnego. Nie kształtuje on bowiem samoistnie prawa do postępowania administracyjnego, stanowi tylko podstawę do udziału w postępowaniu prowadzonym z urzędu, prowadzonym w związku z żądaniem realizacji publicznego prawa podmiotowego bądź też w postępowaniu wszczętym w wyniku żądania jednostki dysponującej interesem prawnym opartym na normie prawa materialnego administracyjnego.

Dalej wskazał, że rodzice dziecka mogą ale nie muszą realizować obowiązku szkolnego ich dziecka, czy też obowiązku przygotowania przedszkolnego, w szkołach i przedszkolach niepublicznych. Jednakże, jeżeli już decydują się zapisać dziecko do szkoły, czy też przedszkola niepublicznego, to zmuszeni są nawiązać z organem prowadzącym takiej szkoły, czy przedszkola stosunek prawny o charakterze cywilnoprawnym, który określa ich prawa i obowiązki, i który co dla zasady wyprzedza stosunek administracyjnoprawny - realizacji obowiązku szkolnego przez dziecko w szkole, czy przygotowania przedszkolnego w przedszkolu niepublicznym.

Po drugie, niepubliczna szkoła czy przedszkole może ale nie musi przyjąć dziecka do swojej placówki w celu realizacji obowiązku szkolnego przez dziecko i zawarcia z rodzicami dziecka umowy cywilnoprawnej. Wynika to wprost z zasady autonomii stron stosunków cywilnoprawnych wynikającej z kodeksu cywilnego.

Po trzecie, w uprawnieniach kuratora oświaty, jako organu nadzoru pedagogicznego nie leży uprawnienie do decydowania jakie dzieci będą realizowały obowiązek szkolny w szkołach niepublicznych. Kurator oświaty w ogóle nie może ingerować w treść stosunków prawnych o charakterze cywilnoprawnym łączących rodziców dziecka ze szkołami i przedszkolami niepublicznymi. Z kolei jego uprawnienia w zakresie stosunków administracyjnoprawnych, w szczególności w zakresie realizacji przez dziecko obowiązku szkolnego zostały enumeratywnie wyszczególnione w ustawie o systemie oświaty. Jednym z takich uprawnień jest określona w art. 39 ust 2a zdanie drugie, kompetencja do przeniesienia w uzasadnionych przypadkach ucznia realizującego obowiązek szkolny do innej szkoły na wniosek dyrektora szkoły. Nie ulega wątpliwości, że kurator może na wniosek dyrektora szkoły lub przedszkola przenieść ucznia szkoły publicznej wyłączne do innej szkoły publicznej.

Stwierdził, że jeżeli wymienione wyżej trzy przesłanki są prawdziwe, to fakt ten implikuje dalsze wnioski w zakresie określenia charakteru prawnego trybu skreślenia ucznia z listy uczniów szkół niepublicznych. Niewątpliwie stosunek prawny umowy o świadczenie usług edukacyjnych, jako stosunek cywilnoprawny jest pierwotnym stosunkiem prawnym wobec administracyjnoprawnego stosunku realizowania obowiązku szkolnego dziecka w szkole niepublicznej. Słowem, dopiero podpisanie między dwoma autonomicznymi podmiotami stosunków cywilnoprawnych - rodzicami i organem prowadzącym szkołę niepubliczną, umowy o świadczenie usług edukacyjnych, niesienie ze sobą powstanie administracyjnoprawnego obowiązku szkolnego dziecka w szkole niepublicznej. Skoro tak, należy również przyjąć, że każde rozwiązanie umowy o świadczenie usług edukacyjnych z przyczyny leżącej w jej treści lub zawartej w Statucie szkoły, będzie powodowało konsekwencję w postaci skreślenia ucznia z listy uczniów szkoły niepublicznej, z jednoczesnym powstaniem obowiązku po stronie dyrektora szkoły niepublicznej powiadomienia o tym fakcie dyrektora szkoły publicznej, w której rejonie uczeń zobowiązany jest realizować obowiązek szkolny (art. 16 ust. 6 w związku z art. 19 ust. 1 i art. 18 ust. 1 ustawy o systemie oświaty).

Zaznaczył, że inaczej przedstawia się sytuacja w placówkach publicznych. Podkreślił, że w przedmiotowej sprawie powinny być stosowane przepisy kodeksu cywilnego.

W odpowiedzi na skargę organ [...] Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podał, że zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) do wniesienia skargi uprawniony jest każdy, kto ma interes prawny. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, skarżący Samodzielne Koło Terenowe nr [...] Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. nie posiada interesu prawnego wynikającego ze stosunku administracyjnoprawnego zaistniałego w postępowaniu administracyjnym w sprawie skreślenia syna A. O. M.O. z listy wychowanków Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C., regulowanego przez przepisy materialnego prawa administracyjnego.

Dalej organ wyjaśnił, że w przypadku Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. nawiązywany jest dwojakiego rodzaju stosunek:

1. cywilnoprawny wynikający z umowy o świadczenie usług pedagogiczno- dydaktyczno-wychowawczych zawieranej na podstawie § 11 ust. 2 lit. i) Statutu Niepublicznego Przedszkola STO w C. przez Dyrektora Przedszkola z rodzicami dziecka,

2. administracyjnoprawny, który łączy dziecko uczęszczające do Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. z tym Przedszkolem.

Nie można zgodzić się ze skarżącym, że każde rozwiązanie umowy o świadczenie usług edukacyjnych z przyczyny leżącej w jej treści lub zawartej w Statucie szkoły będzie powodowało konsekwencję w postaci skreślenia ucznia z listy uczniów szkoły niepublicznej. Wprost przeciwnie, dopiero ostateczna decyzja administracyjna o skreśleniu ucznia z listy uczniów szkoły niepublicznej będzie powodowała konsekwencję w postaci rozwiązania umowy o świadczenie usług edukacyjnych. Dopiero kiedy ustanie stosunek administracyjnoprawny może nastąpić rozwiązanie stosunku cywilnoprawnego, bowiem tryb zaskarżenia decyzji o skreśleniu jest taki sam jak w przypadku szkół i placówek publicznych.

Stwierdził, że pomimo zawarcia umowy o świadczenie usług edukacyjnych, przysługuje w sprawach skreślenia z listy uczniów nie droga sądowa w sprawach cywilnych, jak twierdzi skarżący, lecz od decyzji drugoinstancyjnej kuratora oświaty - skarga do sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 04 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 2291/14, wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 1591/05, Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 października 1995 r. sygn. akt III AZP 28/95).

Skarga do sądu administracyjnego, jak wskazano wyżej przysługuje na ostateczną decyzję wydaną w przedmiocie skreślenia ucznia szkoły niepublicznej z listy uczniów, ale tylko podmiotowi, który posiada interes prawny w sprawie. Interes prawny w takim postępowaniu administracyjnym posiada jedynie uczeń którego ze szkołą łączy stosunek administracyjnoprawny. Osoba prawna prowadząca przedszkole niepubliczne takiego interesu prawnego nie posiada. Nie możną go bowiem skutecznie wywieść ani z umowy cywilnoprawnej zawieranej pomiędzy dzieckiem uczęszczającym do Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. reprezentowanym przez rodziców a Dyrektorem Niepublicznego Przedszkola ani z zapisów Statutu Niepublicznego Przedszkola.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej.

Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 18 października 1995 r III AZP 28/95, decyzja o skreśleniu ucznia z listy uczniów szkoły niepublicznej/przedszkola o uprawnieniach szkoły publicznej/przedszkola może być zaskarżona do sądu administracyjnego.

Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a.

Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1).

Na wstępie Sąd zbadał legitymację Samodzielnego Koła Terenowego nr [...] Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. do wniesienia skargi na decyzją [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie uchylenia ogłoszonej ustnie w dniu [...] maja 2015 r decyzji Dyrektora Niepublicznego Przedszkola STO w C. o skreśleniu ucznia M. O. z listy uczniów Niepublicznego Przedszkola STO w C. oraz umorzenia postępowania w pierwszej instancji.

Zgodnie z treścią art. 50 § 1 ustawy p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie je statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że dwie kategorie podmiotów mają prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pierwszą stanowią te, którym to uprawnienie przysługuje dla ochrony ich interesu prawnego. Druga kategoria natomiast to podmioty instytucjonalne, którym zostało przyznane prawo do wniesienia skargi w cudzej sprawie, ze względu na konieczność ochrony również obiektywnego porządku prawnego (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 87).

W związku z powyższym bezspornym jest, że o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje posiadanie interesu prawnego. Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja do wniesienia skargi oznacza, że akt, czynność, bezczynność organu administracji lub przewlekłe prowadzenie postępowania musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. II SA 74/96, ONSA 1997, z. 2, poz. 89). W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r., sygn. I SA 1748/83). W postępowaniu administracyjnym interes ten musi być wywodzony przede wszystkim z przepisów prawa materialnego, to w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być on oparty także o przepisy prawa procesowego lub ustrojowego. Ze skargą może więc wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże "związek między chronionym prze; przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2003, s. 424). Innym słowy rzecz ujmując, podmiot nie mający interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowanie sądowoadministracyjnego. W rezultacie skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej (np. organ, który wydał decyzję w I instancji) podlega odrzuceniu, natomiast stwierdzenie w toku postępowania że wnoszący skargę nie legitymuje sią interesem prawnym powoduje oddalenie skargi.

Jak podnosi się w literaturze, związek normatywny między omawianym interesem prawnym lub obowiązkiem danego podmiotu a postępowaniem administracyjnym wyraża się tym, że postępowanie "dotyczy" interesu prawnego lut obowiązku tego podmiotu. Oznacza to, że w wyniku takiego postępowania wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach lub obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach jednego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki innego podmiotu. W pierwszym przypadku postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku danego podmiotu w sposób bezpośredni w tym znaczeniu, że decyzja administracyjna rozstrzyga o jego prawach i obowiązkach, w drugim postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku innego podmiotu w sposób pośredni, bowiem decyzja nie rozstrzyga wprost o jego prawach i obowiązkach, lecz jedynie oddziaływuje na jego prawa i obowiązki wskutek powiązani; sytuacji prawnej adresata decyzji z tym podmiotem (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowanie administracyjnego. Komentarz, s. 239).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że skarga do Sądu Administracyjnego przysługuje na ostateczną decyzję wydaną w przedmiocie skreślenia ucznia przedszkola niepublicznego z listy uczniów, ale tylko podmiotowi, który posiada interes prawny w sprawie. Interes prawny w takim postępowaniu administracyjnym posiada jedynie uczeń, którego ze szkołą łączy stosunek administracyjnoprawny. Osoba prawna prowadząca przedszkole niepubliczne takiego interesu prawnego nie posiada. Nie można go bowiem skutecznie wywieść ani z umowy cywilnoprawnej zawieranej pomiędzy dzieckiem uczęszczającym do Niepublicznego Przedszkola Społecznego Towarzystwa Oświatowego w C. reprezentowanym przez rodziców a Dyrektorem Niepublicznego Przedszkola ani z zapisów Statutu Niepublicznego Przedszkola.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.