Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 3784/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61
journal: Dz.U. 2011 nr 74 poz 397
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia WSA (del.) Ewa Radziszewska – Krupa (sprawozdawca), Protokolant Piotr Stępień, po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 4 września 2014 r. sygn. akt I SA/Go 356/14 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "F." sp. z o.o. z siedzibą w Z. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 26 lutego 2014 r. nr ILPB4/423-473/13-2/ŁM w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od Przedsiębiorstwa [...] "F." sp. z o.o. z siedzibą w Z. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, działającego z upoważnienia Ministra Finansów kwotę 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Stan faktyczny jest następujący:

1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim z 4 września 2014r. sygn. akt I SA/Go 356/14 uchylił wydaną wobec Skarżącej - Przedsiębiorstwa [...] "F." spółka z o.o. z siedzibą w Z. interpretację indywidualną Ministra Finansów – Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu (zwany dalej: "MF") z 26 lutego 2014r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych, gdyż uznał, że poddane interpretacji przepisy nie będą miały zastosowania w sprawie.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podniosła, że zamierza przystąpić do systemu cash pooling oferowanego przez Bank M. [...] dla spółek należących do Grupy R. (zwana dalej: "Grupą") zlokalizowanych w różnych krajach. Bank jest holenderskim rezydentem podatkowym. Stuprocentowym udziałowcem Skarżącej jest spółka X. w C. Warunki cash poolingu regulują postanowienia umów zawartych pomiędzy bankiem i podmiotami z Grupy (umowy cash poolingu). Bank nie jest podmiotem powiązanym wobec Skarżącej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Skarżąca podpisała umowę cash poolingu wirtualnego (nie obejmuje fizycznych przepływów środków pieniężnych między różnymi uczestnikami systemu, a jedynie przepływy między uczestnikami i bankiem). Z praktycznego punktu widzenia cash pooling wirtualny stanowi jedynie modyfikację warunków, jakie bank oferuje w ramach standardowego rachunku bankowego. Modyfikacja dotyczy w szczególności wysokości oprocentowania środków zgromadzonych na rachunku czy też kredytu zaciągniętego w ramach rachunku – warunki finansowania ustalone dla rachunków bankowych uczestniczących w cash pooling są bardziej atrakcyjne dla uczestników cash poolingu w porównaniu z warunkami oferowanymi podmiotom posiadającym rachunki bankowe poza cash poolingiem. Dzięki udziałowi w cash poolingu jego uczestnicy uzyskają łatwiejszy dostęp do finansowania wewnątrzgrupowego, a w przypadku, kiedy środki te okażą się niewystarczające do finansowania zewnętrznego (bankowego). W związku z tym, że warunki finansowania oferowane przez bank w ramach cash poolingu są ustalane przy zawarciu umowy cash poolingu, a w przypadku chęci pozyskania dodatkowego finansowania nie są wymagane dodatkowe negocjacje, w wyniku przystąpienia do cash poolingu, elastyczność pozyskiwania środków finansowych przez Skarżącą ulegnie zdecydowanej poprawie. W konsekwencji uczestnictwo w cash poolingu zagwarantuje Skarżącej w razie potrzeby szybki dostęp do finansowania bankowego (bez konieczności każdorazowego negocjowania z bankiem warunków udzielenia finansowania oraz bez konieczności ustanawiania dodatkowych zabezpieczeń).

Skarżąca w celu uczestniczenia w cash poolingu będzie posiadała kilka rachunków bankowych w banku w różnych walutach, w zależności od potrzeb biznesowych. Skarżąca będzie przekazywała środki na rachunki cash poolingowe z rachunków operacyjnych w polskim banku. Przekazywanie środków będzie odbywać się jedynie pomiędzy rachunkami prowadzonymi w tej samej walucie. Warunki oferowanie przez bank w ramach cash poolingu są negocjowane przy podpisywaniu umowy i nie mogą być później samodzielnie modyfikowane przez uczestników casch poolingu. Stawki oprocentowania oferowanie przez bank na rachunkach bankowych cash poolingowych uczestników biorących udział w cash poolingu są ustalane jako modyfikacja stawek oprocentowania oferowanych standardowo przez bank na rachunkach bankowych. W cash poolingu stopy procentowe są zmienne i zależą od takich czynników jak: waluta w jakiej dany rachunek cash poolingowy jest prowadzony, saldo wykazane na danym rachunku cash poolingowym, saldo wykazane na rachunkach cash poolingowych wszystkich uczestników prowadzonych w tej samej walucie, aktualna stopa międzybankowa dla depozytów/kredytów wyrażonych w walucie, w jakiej prowadzony jest dany rachunek cash poolingowy, marża ustalona przez bank w ramach cash poolingu. Poszczególne rachunki mogą wykazywać salda dodatnie lub ujemne. Odsetki od salda ujemnego/dodatniego na każdym rachunku cash poolingowym należącym do Skarżącej będą wyliczane przez bank odrębnie, a wyliczone kwoty odsetek będą obciążać/uznawać bezpośrednio dany rachunek cash poolingowy spółki. Okresowo bank będzie wyliczał dodatkową korzyść z cash poolingu będącą odzwierciedleniem faktu, że ogólne saldo wszystkich rachunków objętych cash poolingiem umożliwiło bankowi zmniejszenie jego kosztu finansowania Grupy. Wynik kalkulacji odnoszony jest na rachunek cash poolingowy jednego z uczestników. Jednocześnie koszty związane z wdrożeniem i funkcjonowaniem cash poolingu (w tym opłaty miesięczne) obciążają ten sam podmiot, tj. głównego klienta, którym w Grupie jest Y. (rezydent podatkowy na terenie Danii). Główny klient jest również upoważniony do reprezentowania uczestników w kontaktach z bankiem. Skarżąca wskazała, że oczekuje, iż warunki oferowane przez bank w ramach cash poolingu będą miały korzystny wpływ na jej sytuację finansową w dłuższej perspektywie.

Skarżąca zwróciła się o udzielenie odpowiedzi na pytanie: czy odsetki płacone przez spółkę na rzecz banku w ramach cash poolingu podlegają przepisom o niedostatecznej kapitalizacji, przewidzianym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i art. 16 ust. 1 pkt 61 ustawy z 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U.Nr 21, poz. 86, zwana dalej: "u.p.d.p.")?

Według Skarżącej udzielane jej finansowanie w ramach cash poolingu oferowane jest przez bank, który jest podmiotem niepowiązanym, więc odsetki płacone w związku z tym finansowaniem nie podlegają przepisom o niedostatecznej kapitalizacji określonym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. Finansowanie w ramach cash poolingu udzielane jest wyłącznie przez bank, a nie pomiędzy uczestnikami, gdyż usługa cash poolingu wirtualnego stanowi modyfikację prowadzenia rachunku bankowego (w szczególności w zakresie oferowanego przez bank oprocentowania kredytów i depozytów na rachunkach biorących udział w systemie). W rezultacie, odsetki z tytułu finansowania udostępnionego uczestnikom w ramach cash poolingu naliczane są nadal wyłącznie przez bank i płacone przez uczestników bezpośrednio na rzecz banku. Skoro bank nie jest podmiotem powiązanym ze Skarżącą w rozumieniu u.p.d.p., nie może zostać zaklasyfikowany jako kwalifikowany pożyczkodawca w rozumieniu przepisów o niedostatecznej kapitalizacji. Warunki zastosowania ww. przepisów o niedostatecznej kapitalizacji nie są więc spełnione.

MF w ww., zaskarżonej interpretacji indywidualnej stwierdził, że stanowisko Skarżącej jest nieprawidłowe, wskazując, że jeśli Skarżąca będzie wykazywała saldo ujemne, a także łączna wartość zadłużenia wobec podmiotów wskazanych w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. przekroczy trzykrotność wartości kapitału zakładowego Skarżącej, wówczas w odniesieniu do odsetek płaconych w związku z uczestnictwem w systemie cash pooling znajdą zastosowanie ograniczenia w zakresie niedostatecznej kapitalizacji. Jeżeli zaś w momencie zapłaty odsetek Skarżąca będzie wykazywała saldo dodatnie i nie będzie zadłużona wobec podmiotów powiązanych, ponieważ zadłużenie wobec tych podmiotów już spłaciła, przepisy o niedostatecznej kapitalizacji nie będą miały zastosowania. Skoro w ramach opisanego systemu cash pooling rachunki cash poolingowe Skarżącej mogą wykazywać saldo ujemne, bank obciąży ten rachunek odsetkami. Inni uczestnicy systemu cash pooling w tym samym okresie mogą wykazywać na swoich rachunkach cash poolingowych salda dodatnie (fakt ten spowoduje uznanie tych rachunków odsetkami). Transfery te będą miały charakter wirtualny, jednakże pozostaje to bez wpływu na to, że wypełniają przesłanki zaliczenia ich do umowy pożyczki zdefiniowanej w art. 16 ust. 7b u.p.d.p. Przedstawiony przez Skarżącą system cash pooling spowoduje dostęp - w przypadku salda ujemnego na rachunkach cash poolingowych Skarżącej - do finansowania wewnątrzgrupowego, czyli finansowania tego salda przez uczestników posiadających na ich rachunkach cash poolingowych salda dodatnie. Skoro stronami systemu cash pooling będą podmioty, które wraz ze Skarżącą wchodzą w skład jednej grupy kapitałowej, są one objęte dyspozycją art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p.

MF w odpowiedzi na wezwanie Skarżącej od usunięcia naruszenia prawa, pismem z 14 marca 2014r., stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji.

Skarżąca w skardze do WSA w Gorzowie Wielkopolskim zarzuciła naruszenie: art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 i ust. 7b u.p.d.p. oraz art. 14c § 2, art. 14b § 3, art. 120 w zw. z art. 14h ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137 poz. 926 ze zm., dalej jako "O.p."). W jej ocenie w przepisach wskazanych przez MF mowa jest o pożyczkach udzielonych przez spółkę innej spółce (powiązanej). Tymczasem przez pożyczkę, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 oraz w ust. 7b u.p.d.p., rozumie się każdą umowę, w której dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy; przez pożyczkę tę rozumie się także emisję papierów wartościowych o charakterze dłużnym, depozyt nieprawidłowy lub lokatę. Stan faktyczny sprawy nie wyczerpuje dyspozycji tych przepisów, bo finansowania udziela bank, który nie jest powiązany ze Skarżącą. Odsetki z tytułu tego finansowania naliczane są wyłącznie przez bank i wpłacane bezpośrednio na rzecz banku.

W odpowiedzi na skargę MF wniósł o oddalenie skargi.

Sąd pierwszej instancji przyznał rację Skarżącej, że w świetle zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku bank nie jest podmiotem powiązanym wobec Skarżącej w rozumieniu przepisów u.p.d.p., i to wyłącznie bank udziela finansowania w ramach cash pooling, w którym uczestniczy Skarżąca. Zdaniem Sądu w opisanym zdarzeniu przyszłym nie występowały też fizyczne przypływy środków pieniężnych między uczestnikami systemu. Do czasu, gdy pieniądze nie zostaną przekazane, nie dojdzie do zrealizowania przez udzielającego pożyczki tej umowy, a tym bardziej do żądania zapłaty odsetek, zatem wbrew twierdzeniu MF istotnym elementem jest kwestia przekazania środków pieniężnych, jak również komu one zostaną przekazane. Zdaniem Sądu skoro środki pieniężne nie będą przekazywane innym uczestnikom systemu, nie wystąpi pomiędzy nimi kwestia zapłaty odsetek, które należą się za korzystanie z cudzych pieniędzy. Skarżąca wskazała, że środki pieniężne otrzyma z banku i jemu zapłaci odsetki. Podkreśliła, że z praktycznego punktu widzenia cash pooling wirtualny stanowi jedynie modyfikację warunków, jakie bank oferuje w ramach standardowego rachunku bankowego. Zdaniem Sądu, z cech istotnych regulacji umowy rachunku bankowego (art. 725 i n k.c.) wynika, że bank w momencie udzielenia pożyczki jest właścicielem środków pieniężnych, zatem odsetki płacone przez Skarżącą na rzecz banku, który jest podmiotem niepowiązanym wobec Skarżącej, nie podlegają przepisom o niedostatecznej kapitalizacji określonym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. Sąd na tej podstawie uznał, że MF dokonał błędnej interpretacji wskazanych w skardze przepisów.

2. MF w skardze kasacyjnej z 27 października 2014r. zakwestionował w ww. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim w całości, wnosząc alternatywnie o jego uchylenie i oddalenie skargi lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie od Skarżącej na rzecz MF kosztów postępowania według norm przepisanych.

MF wskazał na naruszenie przepisów:

1) postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z.2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.):

a) art. 146 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 14c § 1 O.p. przez uwzględnienie skargi i przyjęcie, że MF naruszył prawo wydając zaskarżoną interpretację przepisy prawa;

b) art. 141 § 4 P.p.s.a.- przez sporządzenia wadliwego uzasadnienia wyroku i nie zawarcie w nim wyczerpującego wyjaśnienia, co w konsekwencji uniemożliwia MF poznanie motywów podjętego przez ten Sąd rozstrzygnięcia.

2) prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwana dalej: "P.p.s.a.") - art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. przez niewłaściwą wykładnię, polegające na uznaniu, że odsetki płacone przez Skarżącą na rzecz Banku, który jest podmiotem niepowiązanym wobec Skarżącej, nie podlegają przepisom o niedostatecznej kapitalizacji określonym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p.

3. Skarżąca, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od MF na rzecz Skarżącej kosztów postępowania.

II. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

1. Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.

2. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nieprawidłowe było przede wszystkim uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że treść poddanych interpretacji przepisów prawa: art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. w związku z art. 16 ust. 7b u.p.d.p. nie będzie miała zastosowania w sprawie.

Wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji opisana we wniosku o udzielenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej umowa cash poolingu spełnia warunki konieczne (essentialia negotii) umowy pożyczki, o której mowa w art. 16 ust. 7b u.p.d.p. Z opisu zdarzenia przyszłego wynika bowiem, że choć to bank jest przekaźnikiem środków pieniężnych, to do ich przekazywania dochodzi pomiędzy uczestnikami umowy cash poolingu, którą podpisała Skarżąca, bo wynika to z logiki struktury zarządzania płynnością finansową - konieczności zwrotu danych środków oraz uzyskiwaniu w związku z tym określonego wynagrodzenia w postaci odsetek. Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Skarżąca będzie otrzymywać odsetki w przypadku, gdy zgromadzone przez nią środki finansowe będą zasilały poszczególnych uczestników umowy cash poolingu oraz będzie zobowiązana do zapłaty odsetek w sytuacji, gdy saldo ujemne na jej rachunku zostanie wyrównane środkami pochodzącymi od poszczególnych uczestników umowy cash poolingu.

Tym samym brak sporządzenia umowy pożyczki pomiędzy poszczególnymi uczestnikami struktury nie przekreśla możliwości uznania określonych transakcji jako odpowiadających definicji sformułowanej w art. 16 ust. 7b u.p.d.p. Przepis ten wprowadza bowiem własną definicję wskazanej umowy na potrzeby przepisów dotyczących tzw. niedostatecznej kapitalizacji. Należy także zwrócić uwagę, że Skarżąca w opisie zdarzenia przyszłego wskazywała, że usługa cash-poolingu ma na celu optymalne wykorzystanie środków pieniężnych znajdujących się na rachunkach bankowych uczestników wchodzących w skład Grupy i usługa ta będzie przynosiła dodatkową korzyść finansową w dłuższej perspektywie. Oferowane oprocentowanie będzie stanowiło też modyfikację stawek oprocentowania oferowanych standardowo przez bank na rachunkach bankowych cash poolingowych poszczególnych uczestników biorących udział w cash poolingu. Odsetki od salda ujemnego/dodatniego na każdym rachunku cash poolingowym należącym do Skarżącej będą wyliczane przez bank odrębnie, a wyliczone kwoty odsetek będą obciążać/uznawać bezpośrednio dany rachunek cash poolingowy Skarżącej. Ponadto, okresowo bank będzie wyliczał dodatkową korzyść z cash poolingu będącą odzwierciedleniem faktu, że ogólne saldo wszystkich rachunków objętych cash poolingiem umożliwiło bankowi zmniejszenie jego kosztu finansowania Grupy. Wynik kalkulacji odnoszony jest na rachunek cash poolingowy jednego z uczestników.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe wskazuje jednoznacznie, że uczestnictwo w systemie cash-poolingu umożliwia Skarżącej ograniczenie obciążeń związanych z niedoborami środków finansowych i na fakt pobierania środków w zależności od sytuacji finansowej (saldo ujemne). Skarżąca płaci odsetki, dlatego, że ma możliwość korzystania z środków innego uczestnika Grupy i jednocześnie strony umowy cash-poolingu, a otrzymuje odsetki dlatego, że umożliwia korzystanie z własnych środków pieniężnych innemu uczestnikowi Grupy cash-poolingu. Zajście ww. przesłanek oznacza, że wypełnione są trzy warunki ustawowe (art. 16 ust. 7b u.p.d.p.), które dają podstawę do uznania ww. umowy za pożyczkę.

Skoro z wniosku o interpretację wynika, że uczestnicy zobowiązują się do konsolidowania swoich środków ze środkami innych uczestników Grupy, mając na względzie sytuację finansową poszczególnych uczestników oraz pobieranie środków i ich zwrot oznacza, że w sprawie mamy do czynienia z pożyczą w świetle przepisów o niedostatecznej kapitalizacji. Trudno bowiem dojść do innych wniosków, w sytuacji kiedy uczestnik (w tym Skarżąca) posiada na swoim rachunku saldo ujemne - posiada debet ("sytuacja finansowa") a inny uczestnik posiadający saldo dodatnie przez automatyczne przelewy dokona spłaty tego debetu - ustalenie określonego limitu - ("pobieranie środków") i otrzyma z tego tytułu wynagrodzenie w postaci odsetek. Uczestnik o saldzie ujemnym skorzysta więc ze środków innego uczestnika dysponującego saldem dodatnim celem pokrycia przez tego uczestnika zobowiązań pieniężnych. Jest to nic innego jak pożyczka pomiędzy tymi podmiotami. Tym samym, jeśli Skarżąca, która w związku z uczestnictwem w systemie cash-poolingu posiada saldo ujemne (np. wykorzystuje środki pochodzące z systemu - sytuacja finansowa) korzysta ze środków innych podmiotów posiadających saldo dodatnie w celu wyrównania tego salda ujemnego – zamiast korzystania z finansowania zewnętrznego, korzysta z finansowania wewnętrznego w ramach Grupy, tego faktu nie można pomijać i wywodzić, jak to czyni Skarżąca, że transfery środków pieniężnych w ramach cash-poolingu nie będą stanowiły pożyczek w rozumieniu art. 16 ust. 7b u.p.d.p.

Bez znaczenia pozostaje ponadto sama forma przeprowadzania umowy cash- poolingu, skoro jej celem jest udostępnianie środków pieniężnych pomiędzy podmiotami z Grupy oraz osiąganie przez te podmioty korzyści w postaci odsetek - na co wskazuje sama Skarżąca. Należy z całą stanowczością podkreślić, że specyfika systemu cash-poolingu nie oznacza, że cash-pooling nie może zostać uznany za pożyczkę w świetle przepisów u.p.d.p. W sprawie opisanej we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej mamy do czynienia z: a) przekazywaniem środków pieniężnych pomiędzy podmiotami, b) przy jednoczesnym zobowiązaniu do zwrotu danych środków oraz c) uzyskiwaniu w związku z tym określonego wynagrodzenia w postaci odsetek, co wynika z zasad funkcjonowania systemu cash-poolingu opisanego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie było zatem podstaw, w świetle opisanego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej zdarzenia przyszłego - wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji - do kwestionowania stanowiska Ministra Finansów wyrażonego w zaskarżonej interpretacji indywidualnej i w konsekwencji do uznania, że w sprawie nie było podstaw do zastosowania przepisów o tzw. niedostatecznej kapitalizacji. Faktycznym celem umowy cash-poolingu jest bowiem udostępnianie środków pieniężnych pomiędzy podmiotami z Grupy oraz osiąganie przez te podmioty korzyści w postaci odsetek. Jest to zatem rodzaj pożyczek udzielanych pomiędzy podmiotami uczestniczącymi w strukturze cash-poolingu.

Tym samym w żadnej mierze nie można zgodzić się ze skarżącą Spółką, że MF udzielając zaskarżonej interpretacji indywidualnej dokonał błędnej wykładni ww. przepisów: art. 16 ust. 7b u.p.d.p. i art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. Minister Finansów dokonał prawidłowej subsumpcji ww. norm do zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej. Prawidłowa była zatem ocena Ministra Finansów, że nie można zgodzić się ze Skarżącą, że opisana we wniosku umowa cash-poolingu nie spełnia przesłanek uznania jej za pożyczkę w rozumieniu art. 16 ust. 7b u.p.d.p. Skoro w ramach opisanego systemu cash pooling rachunki cash poolingowe Skarżącej mogą wykazywać saldo ujemne, bank obciąży ten rachunek odsetkami. Inni uczestnicy systemu cash pooling w tym samym okresie mogą wykazywać na swoich rachunkach cash poolingowych salda dodatnie (fakt ten spowoduje uznanie tych rachunków odsetkami).

Reasumując stwierdzić należy, że choć transfery te będą miały charakter wirtualny, jednakże pozostaje to bez wpływu na to, że wypełniają przesłanki zaliczenia ich do umowy pożyczki zdefiniowanej w art. 16 ust. 7b u.p.d.p. Przedstawiony przez Skarżącą system cash pooling spowoduje dostęp – w przypadku salda ujemnego na rachunkach cash poolingowych Skarżącej - do finansowania wewnątrzgrupowego, czyli finansowania tego salda przez uczestników posiadających na ich rachunkach cash poolingowych salda dodatnie. Skoro stronami systemu cash pooling będą podmioty, które wraz ze Skarżącą wchodzą w skład jednej grupy kapitałowej, należało uznać, że są one objęte dyspozycją art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie zatem MF w zaskarżonej interpretacji indywidualnej przyjął, że jeśli Skarżąca będzie wykazywała saldo ujemne, a także łączna wartość zadłużenia wobec podmiotów wskazanych w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. przekroczy trzykrotność wartości kapitału zakładowego Skarżącej, wówczas w odniesieniu do odsetek płaconych w związku z uczestnictwem w systemie cash pooling znajdą zastosowanie ograniczenia w zakresie niedostatecznej kapitalizacji. Jeżeli zaś w momencie zapłaty odsetek Skarżąca będzie wykazywała saldo dodatnie i nie będzie zadłużona wobec podmiotów powiązanych, ponieważ zadłużenie wobec tych podmiotów już spłaciła, przepisy o niedostatecznej kapitalizacji nie będą miały zastosowania.

Wskazać też należy, że argumentacja zaprezentowana przez Ministra Finansów w zaskarżonej interpretacji indywidualnej znajduje poparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyrok z 30 września 2015r. sygn. akt II FSK 3137/14 dostępny na www.nsa.gov.pl), który Sąd rozpoznający sprawę ze skargi kasacyjnej MF w pełni podziela i uznaje za własny.

W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny postawił tezę, że zgodnie z art. 16 ust. 7b w związku z art. 16 ust. 1 pkt 60 i pkt 61 u.p.d.p., w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2014r., przez umowę pożyczki rozumie się każdą umowę, w której dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy i zapłacić odsetki, nawet wówczas, gdy zobowiązania stron umowy wynikają z niej w sposób dorozumiany.

W świetle powyższych rozważań zasadne było w związku z tym uznanie zarzutów skargi kasacyjnej o naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. w związku z art. 146 § 1 P.p.s.a. i bezpodstawne uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej MF.

3. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie było podstaw do uznania za zasadne ani zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 14c § 1 O.p. ani art. 141 § 4 P.p.s.a. W tym zakresie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zabrakło jakiejkolwiek argumentacji.

Zauważyć natomiast należy, że Sąd pierwszej instancji w treści uzasadnienia zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku nie powoływał się na naruszenie przez MF przepisu art. 14c § 1 O.p., który stanowi, że "Interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie." Sąd uznał jedynie, że treść poddanych interpretacji przepisów prawa: art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. w związku z art. 16 ust. 7b u.p.d.p. nie będzie miała zastosowania w sprawie oraz wskazał dlaczego te przepisy nie będą miały zastosowania.

W uzasadnieniu zaskarżonego skargą kasacyjną orzeczenia Sąd pierwszej instancji ponadto zwięźle przedstawił również stan faktyczny sprawy, zarzuty podniesione w skardze, jak również stanowisko stron i podstawę prawną rozstrzygnięcia. Dokonanie przez WSA błędnej wykładni ww. przepisów prawa materialnego art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 u.p.d.p. w związku z art. 16 ust. 7b u.p.d.p. nie oznacza, że w uzasadnieniu nie zawarto wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się Sąd wydając zaskarżony wyrok. Nie było więc podstaw do uznania, że zaskarżone orzeczenie narusza w jakikolwiek sposób przepis art. 141 § 1 P.p.s.a.

4. Naczelny Sąd Administracyjny w tym stanie rzeczy uznał, że zasadne było na mocy art. 185 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi kasacyjnej, a w związku z tym, że istota sporu została dostatecznie wyjaśniona, możliwe było również, zgodnie z art. 188 P.p.s.a., zastosowanie przepisu art. 151 P.p.s.a. i oddalenie skargi.

O kosztach postępowania sądowego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2, art. 205 § 2 i art. 210 § 1 P.p.s.a. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013r., poz. 490).