Postanowienie NSA, sygn. akt II GZ 702/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i wstrzymano wykonanie
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Miasta i Gminy Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 października 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2023/13 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Miasta i Gminy Sz. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2013 r. znak [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej podlegającej zwrotowi do budżetu państwa postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

I

Postanowieniem, objętym zażaleniem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił Miastu i Gminie Sz. wstrzymania wykonania decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej podlegającej zwrotowi do budżetu państwa.

Sąd I instancji wskazał, że we wniesionej na opisaną decyzję, skardze Miasto i Gmina Sz. zawarła wniosek o jej wstrzymanie jednocześnie nie uzasadniając tego wniosku. Przytaczając treść przepisu art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), określający przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji, Sąd uznał, że wniosek skarżącej w tym przedmiocie nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na niepowołanie się przez wnioskodawczynię na jakiekolwiek okoliczności świadczące o możliwości wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 powołanej ustawy.

II

W zażaleniu wniesionym na to postanowienie Miasto i Gmina Sz. zarzuciła mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niezasadne przyjęcie, że nienależny zdaniem gminy zwrot dotacji nie spowoduje znacznej szkody.

Skarżąca podnosząc ten zarzut wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu podniosła, że żądanie zwrotu dotacji spowoduje, iż Gmina poniesie znaczną szkodę, albowiem nie ma oszczędności, a zatem musi zrezygnować z własnego zadania, na które przeznaczyła środki we własnym budżecie. Wskazała również, że budżet na 2013 rok został obniżony, gdyż obniżone zostały subwencje wobec faktu umorzeń podatków w latach 2009 – 2010 o kwotę 1 miliona złotych. Miasto i Gmina Sz. wskazała, że była jedną z najbardziej poszkodowanych w trakcie powodzi w 2010 roku gmin i spłaca kredyt przeznaczony na usuwanie skutków tejże powodzi.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Objęte zażaleniem Miasta i Gminy Sz. postanowienie Sądu I instancji jest prawidłowe w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. i wynikającego z niego obowiązku strony domagającej się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przedstawienia okoliczności pozwalających na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sformułowany w skardze wniosek nie zawierał, bowiem jakiegokolwiek uzasadnienia wskazującego na możliwość wystąpienia po stronie Miasta i Gminy Sz. niebezpieczeństwa wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2013 r.. Wobec tego prawidłowo Sąd I instancji na tym etapie postępowania ocenił, że brak było podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.

Mając jednak na uwadze treść zażalenia, w zakresie podniesionych w jego uzasadnieniu okoliczności oraz informacji zawartych we wniosku Miasta i Gminy Sz. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skierowanej do Ministra Finansów i przesłanej przez ten organ Sądowi I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca obecnie wskazała okoliczności, o których stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. i , z uwagi na zasadę szybkości postępowania określoną w art. 7 p.p.s.a., rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] lipca 2013 r.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może postanowić o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że chodzi o taką szkodę majątkową, a także niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04).

W uzasadnieniu zażalenia podano, że zwrot dotacji spowoduje, iż Gmina poniesie znaczną stratę gdyż nie ma oszczędności co spowoduje rezygnację z własnego działania, na które przeznaczyła środki we własnym budżecie. Ten zaś na rok 2013 został obniżony z uwagi na obniżenie subwencji wobec faktu umorzeń podatków w latach 2009 – 2010 o kwotę ponad jednego miliona złotych. Wnioskodawczyni podniosła także, że była jedną z najbardziej poszkodowanych w trakcie powodzi w 2010 r. w związku, z którą spłaca kredyt zaciągnięty celem usuwania jej skutków. Jest to kwota około jednego miliona złotych. We wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji skierowanej do organu już po wniesieniu zażalenia, Miasto i Gmina Sz. wskazała, poza informacjami zawartymi w uzasadnieniu zażalenia, że z uwagi na wysoki stopień bezrobocia i utrzymywanie się większości jej ludności z rolnictwa, której tereny uprawne narażone są na podtopienia i zalania, spora część ludności korzysta z pomocy społecznej na zaspokojenie potrzeb rodziny, w szczególności w zakresie opału i przygotowań do nadchodzącej zimy. W związku z wdrożonym od połowy 2012 r. projektem demontażu i bezpiecznego składowania odpadów azbestowych z terenów województwa małopolskiego zaangażowanie własnych środków budżetowych Gminy oscyluje na poziomie 15%. Wnioskodawczyni wskazała również, że jej budżet na 2013 rok jest maksymalnie zaangażowany, a dodatkowe nieplanowane w nim wydatki jak zwrot dotacji w łącznej kwocie 132.473,99 złotych, spowoduje wysoce niekorzystną sytuację, gdyż zabraknie jej środków na realizację innych podstawowych zadań gminy. Miasto i Gmina podniosła również, że wypłacone dotacje, podlegające teraz zwrotowi, zostały udzielone mieszkańcom faktycznie poszkodowanym przez powódź. Wystąpienie o ich zwrot do poszkodowanych stanowiłoby zaprzeczenie działalności gminy jako wspólnoty samorządowej jej mieszkańców, wobec czego środki na zwrot dotacji musi pozyskać z innych źródeł.

Mając na uwadze specyficzny charakter gminy jako jednostki samorządu terytorialnego, wynikający z przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), a w zakresie jej budżetu z ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.), która działając na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa ma ograniczoną swobodę w dysponowaniu środkami pieniężnymi, uznać należy, że przedstawione przez Miasto i Gminę Sz. okoliczności związane z jej aktualnymi możliwościami dysponowania środkami z budżetu i zobowiązaniami jakie obciążają jej budżet, przemawiają za zasadnością żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Finansów z dnia 9 lipca 2013 r.. Mając, bowiem na uwadze łączną kwotę dotacji podlegającej zwrotowi, cel na jaki została ona przyznana oraz fakt zaciągnięcia przez wnioskodawczynię kredytu komercyjnego na usuwanie skutków powodzi, zwrot tejże dotacji na obecnym etapie postępowania może spowodować, że po stronie Miasta i Gminy Sz. zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 188 p.p.s.a. oraz art. 61§ 3 p.p.s.a. w związku z 193 p.p.s.a.. postanowił jak sentencji.