Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1259/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2 ust. 1
journal: Dz.U. 1957 nr 39 poz 174
law: Ustawa z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw, związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2017 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2015 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w B. z [...] listopada 1979 r. nr [...] o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń, na rzecz osób trzecich, jako opuszczone gospodarstwa rolnego z zabudowaniami, położonego we wsi R. o pow. [...] ha, dz. nr [...], [...], [...], [...], [...], stanowiącego własność F. i I. S.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Naczelnik Miasta i Gminy w B. decyzją z [...] listopada 1979 r., na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz.U. Nr 39, poz. 174 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa", i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 39, poz. 198), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 1961 r.", orzekł o przejęciu na własność Państwa przedmiotowego gospodarstwa rolnego. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że gospodarstwo jest opuszczone przez właścicieli, którzy wyjechali na pobyt stały do Republiki Federalnej Niemiec.

F. i I. małż. S. wnioskiem z 22 stycznia 2015 r. wystąpili o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji wskazując, że ww. gospodarstwo w dacie wydania decyzji było przygotowane do zimy, poddane właściwym zabiegom agrotechnicznym, a stodoła była zapełniona słomą, sianem i paszą. Gospodarstwo to nie posiadało cech opuszczenia w rozumieniu rozporządzenia z 1961 r. We wniosku podano również, że w zamian za gospodarstwo wnioskodawcy otrzymali paszporty i następnego dnia musieli opuścić Polskę. Paszporty te zostały zwrócone Konsulowi Polskiemu w [...] dopiero po wydaniu wnioskodawcom niemieckich dowodów osobistych.

Wojewoda [...] decyzją z [...] maja 2015 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] listopada 1979 r. Organ zauważył, że wnioskodawcy nabyli gospodarstwo rolne na podstawie Aktu własności ziemi z [...] czerwca 1973 r. nr [...] wydanego przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...]. W piśmie Starostwa Powiatowego w [...] z [...] marca 2015 r. podano, że w skład gospodarstwa wchodzą obecnie działki nr [...], [...], część [...], [...] i część [...], stanowiące własność osób fizycznych i Skarbu Państwa - w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwa [...]. Organ wskazał dalej, że jak wynika z art. 2 ustawy oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia z 1961 r., warunkiem przejęcia gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa było łączne spełnienie dwóch warunków: opuszczenie gospodarstwa przez właściciela (również małżonka, rodziców i dzieci) oraz zaniechanie uprawy gospodarstwa w całości lub większej części. Zdaniem organu z materiału dowodowego wynika, że przesłanki takie spełnione zostały w niniejszej sprawie. Małżonkowie S. przygotowywali się bowiem do wyjazdu, o czym świadczy protokół sporządzony u wnioskodawcy w dniu [...] lipca 1979 r., w którym określono datę wyjazdu na miesiąc listopad, zawarto informację na temat spędu i wywozu bydła, spis zabudowań i maszyn rolniczych, oraz o zamiarze pozostawienia gospodarstwa na rzecz Państwa. Z kolei w protokole z przejęcia gospodarstwa rolnego spisanego w dniu [...] sierpnia 1979 r. wskazano, że gruntów ornych nie obsiano. Z akt paszportowych nr [...] oraz [...] wynika, że wnioskodawcy wystąpili o wydanie zezwolenia na wyjazd za granicę do Republiki Federalnej Niemiec na okres stały w celu łączenia rodziny (dokument podróży z [...] lipca 1979 r. i [...] sierpnia 1979 r.). Ponadto w podaniu – kwestionariuszu do Komendy Wojewódzkiej w [...] z [...] lipca 1977 r. F. S. stwierdził, że choruje na chorobę [...] i [...] i w związku z chorobą stracił zdolność do pracy na roli, co zaważyło równocześnie na wydajności pracy i produkcji w jego gospodarstwie i gospodarstwie teścia. Choroba, oprócz pragnienia połączenia się z rodziną, jest główną przyczyną chęci wyjazdu. Z pism Urzędu Miejskiego w B. z [...] marca 2015 r. wynika, że byli właściciele zameldowani byli na pobyt stały w miejscowości [...] do [...] września 1979 r. Zdaniem organu powyższe okoliczności świadczą o tym, że wnioskodawcy mieli zamiar opuścić swoje gospodarstwo i przygotowywali się do tego, a zatem brak było podstaw do uznania, że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w B. z [...] listopada 1979 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do zarzutu, że wnioskodawcy nie mieli możliwości złożenia odwołania od tej decyzji, organ wskazał, że pozbawienie strony możliwości wzięcia udziału w postępowaniu powoduje zaistnienie podstaw do wznowienia postępowania.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] grudnia 2016 r., po rozpoznaniu odwołania wnioskodawców, utrzymał w mocy decyzję z [...] maja 2015 r. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że F. i I. S. byli zameldowani na pobyt stały w miejscowości [...] do [...] września 1979 r., natomiast przyczyną wymeldowania był wyjazd do RFN. Skarżący pismami z 20 października 1979 r. wystąpili o zezwolenie na zmianę obywatelstwa (również dla dzieci). Z akt paszportowych I. i F. małż. S. wynika, że wniosek o wydanie zezwolenia na wyjazd za granicę na okres stały złożyli już w dniu [...] lipca 1977 r. I. S. otrzymała dokument paszportowy w dniu [...] lipca 1979 r. a F. S. w dniu [...] sierpnia 1979 r. Organ nie podzielił zarzutu odwołania, że dowodem "uprawdopodabniającym" zamieszkiwanie skarżących w przejętym gospodarstwie jest fakt opuszczenia kraju dopiero w dniu [...] listopada 1979 r. Takie rozumowanie stoi bowiem w sprzeczności z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Spraw Zagranicznych z dnia 21 maja 1976 r. w sprawie zasad i trybu postępowania oraz właściwości organów w sprawach paszportowych (Dz. U. Nr 20, poz. 129), zgodnie z którym dokument podróży podejmuje się po złożeniu dokumentu stwierdzającego tożsamość, a przy wyjeździe na pobyt stały także dokumentów wymienionych w § 3 ust. 2 (w tym m. in. zaświadczenia terenowego organu administracji państwowej o opuszczeniu zajmowanego mieszkania - § 3 ust. 2 pkt 5). Skoro więc osoba wyjeżdżająca na pobyt stały za granicę musiała przedłożyć zaświadczenie terenowego organu administracji państwowej o opuszczeniu mieszkania, to brak jest podstaw do przypuszczenia, że nadal tam zamieszkiwała. W rozpatrywanej sprawie małż. S. posiadali dokumenty podróży z [...] lipca i [...] sierpnia 1979 r. uprawniające do wyjazdu z Polski. To prowadzi do wniosku, że już wówczas (zgodnie z przywołanymi przepisami) musieli opuścić mieszkanie. W tej sytuacji w sprawie spełniona została przesłanka wynikająca z rozporządzenia z 1961 r., gdyż gospodarstwo nie było zamieszkiwane przez właściciela, ani jego małżonka, dzieci lub rodziców. Za niezasadny Minister uznał zarzut, że organ nadzoru nie ustalił, kiedy skarżący faktycznie wyjechali z kraju, gdyż była to kwestia wtórna w stosunku do faktu opuszczenia gospodarstwa i pozostająca bez wpływu na treść kontrolowanej decyzji. Z punktu widzenia organu, który wydał decyzję, istotne było bowiem jedynie rzeczywiste zamieszkiwanie w gospodarstwie, istniejące w dacie wydania decyzji. W ocenie Ministra na tle przedstawionego stanu faktycznego niezrozumiały jest też zarzut, że skarżący zostali zmuszeni do opuszczenia gospodarstwa, tym bardziej, że z akt paszportowych wynika, że to oni sami czynili starania o wydanie zezwolenia na wyjazd do Republiki Federalnej Niemiec na okres stały, wystąpili z wnioskami o zezwolenie na zmianę obywatelstwa (również dla dzieci), a ponadto sami podkreślali, że starali się o wyjazd do RFN już w 1977 r. Z protokołu z [...] sierpnia 1979 r., sporządzonego przez pracowników Urzędu Gminy do spraw rolnych wynika ponadto, że w skład gospodarstwa wchodziło [...] ha gruntów rolnych i [...] ha gruntów leśnych oraz [...] ha nieużytków, że grunty orne nie były obsiane i zaorane, a pozostały obszar nie był zagospodarowany. Dane te pozwalają na stwierdzenie, że gospodarstwo nie było uprawiane, ani poddawane zabiegom agrotechnicznym. W związku z tym organ za niezasadny uznał zarzut, że służby gminne nie sporządziły żadnego protokołu, z którego wynikałoby, że gospodarstwo było opuszczone. Co prawda w aktach sprawy znajduje się też protokół z [...] lipca 1979 r. (bez wskazania osoby, która go sporządziła), z którego wynika, że w gospodarstwie było 14 sztuk bydła (10 jałówek, 4 wólce) i 4 warchlaki na własne potrzeby. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia dla badania zgodności z prawem decyzji orzekającej o przejęciu, gdyż nie świadczy ani o uprawianiu gospodarstwa, ani o poddawaniu go właściwym zabiegom agrotechnicznym. Natomiast skarżący pomimo twierdzeń, że gospodarstwo nie było opuszczone, nie przedłożyli żadnych dokumentów potwierdzających, że grunty te były uprawiane oraz poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym. Z kolei z materiału dowodowego wynika, że w gospodarstwie nikt nie mieszkał, jak również, że wchodzące w jego skład nieruchomości nie były uprawiane, ani poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez właściciela, użytkownika albo dzierżawcę. Gospodarstwo to stanowiło zatem gospodarstwo opuszczone w rozumieniu § 1 ust. 1 rozporządzenia z 1961 r. i w związku ze spełnieniem przesłanek mogło zostać przejęte na własność Państwa. Odnosząc się do zarzutu, że organ nadzoru winien był uzupełnić materiał dowodowy, Minister wskazał, że w postępowaniu nadzorczym nie ma możliwości poszerzenia materiału dowodowego sprawy. Zaistnienie przesłanek stwierdzenia nieważności ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dacie wydania kwestionowanego w trybie nieważności aktu. Prowadzone współcześnie postępowanie nie zastępuje postępowania zwykłego i nie może być postępowaniem o charakterze merytorycznym, w którym bada się na nowo zebrany materiał dowodowy, przeprowadza dowody uzupełniające lub ponownie ocenia wszystkie zarzuty strony. Obowiązkiem organu orzekającego w kwestii stwierdzenia nieważności decyzji nie jest ustalenie, czy gospodarstwo mogło zostać przejęte na rzecz Skarbu Państwa, lecz czy podjęta 37 lat temu decyzja dotknięta jest wadą nieważności - czy została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się z kolei do zarzutu, że dane zawarte w protokole z przejęcia gospodarstwa nie są prawdziwe, Minister zauważył, że kwestie fałszowania dokumentów leżą w wyłącznej kompetencji sądów powszechnych. Również zarzut skarżących dotyczący braku ich udziału w postępowaniu, nie może być podnoszony w postępowaniu nieważnościowym, bowiem wskazane uchybienie sprowadza się w istocie do określonej w art. 145 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), powoływanej dalej jako "Kpa", przesłanki wznowienia postępowania (brak udziału strony w postępowaniu). Mając powyższe na uwadze organ uznał, że decyzja z [...] listopada 1979 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem przepisów stanowiących podstawę jej wydania, w szczególności art. 2 ust. 1 ustawy. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia jej nieważności.

Na powyższą decyzję skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli F. S. oraz I. S.

W uzasadnieniu skargi F. S. wskazał, że przekazanie gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa było warunkiem otrzymania przez wnioskodawców paszportów. W związku z powyższym wniósł o przyznanie skarżącym własności przedmiotowego gospodarstwa rolnego.

Z kolei I. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji z [...] listopada 1979 r., zarzucając organowi nadzoru naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ustawy i rozporządzenia z 1961 r. oraz prawa procesowego, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 Kpa poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego; art. 107 § 3, art. 145 i art. 146 Kpa poprzez pominięcie ograniczenia dopuszczalności wznowienia postępowania oraz art. 156 § 1 pkt 2 Kpa poprzez uznanie, że decyzja z [...] listopada 1979 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w sprawie żadna z przesłanek przejęcia przedmiotowego gospodarstwa rolnego nie była bezsporna i oczywista. Gospodarstwo rolne skarżących było bowiem zagospodarowane i uprawiane, jak wynika z protokołu z [...] lipca 1979 r. znajdowało się w nim bydło i trzoda chlewna na potrzeby własne. Z powyższego wynika, że skarżący zamieszkiwali w swoim gospodarstwie i nie było ono opuszczone. Natomiast inny protokół z [...] sierpnia 1979 r. stwierdza, że grunty nie były obsiane, choć w tym czasie były żniwa. W protokole tym znajduje się przy tym odniesienie do jeszcze nie wydanej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w B. z [...] listopada 1979 r., co sugeruje, że protokół ten nie jest prawdziwy. Skarżąca nie zgodziła się również ze stanowiskiem organu nadzoru odnośnie do daty opuszczenia gospodarstwa przez właścicieli i wskazała, że gospodarstwo to zostało faktycznie opuszczone w dniu [...] listopada 1979 r., a zatem dzień po wydaniu decyzji. Wcześniej skarżący nie mogli posiadać paszportów, bowiem były one zdeponowane w organach administracji. Stąd twierdzenie organu, że paszporty te posiadali oni już od lipca jest nieprawdziwe, tym bardziej że trudno znaleźć wyjaśnienie, dlaczego zwlekali oni z wyjazdem do listopada. Powyższe okoliczności wskazują, że warunkiem wyjazdu z kraju było przekazanie przedmiotowego gospodarstwa rolnego.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 8 maja 2017 r. umorzył postępowanie sądowe ze skargi F. S.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga I. S. nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2016 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2015 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w B. z [...] listopada 1979 r. o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń, na rzecz osób trzecich, jako opuszczone gospodarstwa rolnego z zabudowaniami, położonego we wsi R. o pow. [...] ha, stanowiącego własność F. i I. S.

Na wstępie wskazać należy, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest instytucją szczególną, która stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 § 1 Kpa. Procedura stwierdzenia nieważności jest odrębnym i samodzielnym postępowaniem, a zadaniem organu prowadzącego to postępowanie jest ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem. W postępowaniu tym istnienie jednej z przesłanek z art. 156 § 1 Kpa musi być zatem oczywiste, "widoczne gołym okiem", a nie być kwestią przypuszczeń, czy też zawiłych dociekań (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 490/05; Lex nr 196696). Zaistnienie przesłanek stwierdzenia nieważności ocenia się przy tym według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dacie wydania kwestionowanego w trybie nieważności aktu.

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że przepisami prawa materialnego, które znalazły zastosowanie w sprawie zakończonej decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w B. z [...] listopada 1979 r. były art. 2 ust. 1 ustawy oraz rozporządzenie z 1961 r.

W myśl powyższych uregulowań, gospodarstwa rolne i działki określone w art. 15 ust. 1 dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz. U. z 1959 r. Nr 14, poz. 78), jeżeli zostały opuszczone przez właściciela po dniu 28 kwietnia 1955 r., oraz wszelkie inne gospodarstwa rolne opuszczone przez właścicieli mogły być przejęte na własność Państwa bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń, z wyjątkiem służebności gruntowych, których utrzymanie uznane zostało za niezbędne (art. 2 ust. 1 ustawy). Powołane zaś rozporządzenie z 1961 r. stanowiło w § 1 ust. 1, że za gospodarstwo rolne opuszczone uważa się gospodarstwo, na którym nie zamieszkuje właściciel ani jego małżonek, dzieci lub rodzice, a przy tym gospodarstwo to nie jest w całości lub w większej części uprawiane oraz poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez właściciela bądź użytkownika albo dzierżawcę.

Możliwość przejęcia gospodarstwa w powyższym trybie uzależniona była zatem od łącznego spełnienia dwóch przesłanek: 1) opuszczenia gospodarstwa przez właściciela a także jego rodzinę; oraz 2) zaniechania uprawy gospodarstwa w całości lub w większej części. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie wymagało ustalenia, czy przejęta na własność Państwa nieruchomość spełniała na dzień wydania decyzji z [...] listopada 1979 r. cechy gospodarstwa rolnego opuszczonego.

Z dokumentów zgromadzonych w postępowaniu bezspornie wynika, że skarżący byli zameldowani na pobyt stały w miejscowości [...] gm. B. do [...] września 1979 r. (por. pisma Urzędu Miejskiego w B. z 26 marca 2015 r.), natomiast przyczyną wymeldowania był wyjazd do Republiki Federalnej Niemiec. Wniosek o wydanie zezwolenia na wyjazd za granicę na okres stały złożyli już w dniu [...] lipca 1977 r., przedkładając zaproszenie na pobyt stały skierowane do F. S. oraz jego rodziny datowane na [...] stycznia 1977 r. F. S. we wniosku o paszport wskazał ponadto, że od sierpnia 1976 r. choruje na chorobę [...] i [...]. Na skutek choroby stracił zdolność do wykonywania pracy w zawodzie rolnika. Zaważyło to ujemnie na wydajności pracy i produkcji w posiadanym gospodarstwie, a także w gospodarstwie teścia. Choroba ta, prócz chęci połączenia się z rodziną, która mieszka wyłącznie w Republice Federalnej Niemiec, jest główną przyczyną chęci wyjazdu. Powyższe okoliczności skarżący przywołali również w innych pismach znajdujących się w aktach sprawy (por. odwołanie z 16 lipca 2013 r. skierowane do Sądu Okręgowego w [...]; pismo z 27 maja 2015 r. skierowane do pełnomocnika skarżącej; zeznania z 14 lipca 2015 r.). Z materiału dokumentacyjnego wynika ponadto, że wniosek paszportowy I. S. został pozytywnie rozpatrzony w dniu [...] lipca 1979 r., natomiast wniosek F. S. w dniu [...] sierpnia 1979 r. Wobec powyższego skarżący pismami z 20 października 1979 r. wystąpili o zezwolenie na zmianę obywatelstwa (również dla swoich dzieci).

W protokole z [...] lipca 1979 r. (z nieczytelnym podpisem), sporządzonym u F. S., wskazano ponadto, że w gospodarstwie było 14 sztuk bydła (10 jałówek, 4 wólce) i 4 warchlaki na własne potrzeby. Zawarto w nim również informację, że bydło nie jest sprzedawane, bowiem właściciel planuje jego spęd i wywóz, natomiast samo gospodarstwo pozostawia on dla Państwa. Opuszczenie gospodarstwa planuje na miesiąc listopad. W aktach znajduje się również protokół z [...] sierpnia 1979 r., sporządzony przez pracowników Urzędu Gminy – W. G. starszego inspektora ds. gospodarki ziemią i H. S. starszego inspektora rolnego, w którym podano, że w skład gospodarstwa wchodziło [...] ha gruntów rolnych i [...] ha gruntów leśnych oraz [...] ha nieużytków, że grunty orne nie były obsiane i zaorane, a pozostały obszar nie był zagospodarowany.

Odnosząc się do zarzutu skargi, że organy nie dokonały prawidłowej weryfikacji protokołu z [...] sierpnia 1979 r., stanowiącego dowód, na podstawie którego Naczelnik Gminy wydał decyzję pozbawiającą własności gospodarstwa, a który w ocenie skarżącej zawiera fałszywe dane, wskazać należy, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie dochodzi do ponownego rozpatrzenia sprawy, a jedynie sprawa jest rozważana pod kątem istnienia wad określonych w art. 156 § 1 Kpa. Jedną z przesłanek nieważności decyzji jest jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 in fine Kpa). Powoływana wadliwość protokołu pozbawiająca go wiarygodności, czy też niewystarczająca - w ocenie strony - liczba dowodów pozwalająca na wydanie decyzji w sprawie, nie może sama przez się świadczyć o kwalifikowanym naruszeniu prawa. Zauważyć dodatkowo należy, że wszystkie inne dowody, pisma i oświadczenia stron, odnoszące się do kwestii opuszczenia przedmiotowego gospodarstwa rolnego, były spójne i wiarygodne. Zdaniem Sądu bezspornie wynika z nich, że skarżący planowali opuszczenie gospodarstwa rolnego od co najmniej 1977 r., a zatem na dwa lata przed wydaniem przedmiotowej decyzji z [...] listopada 1979 r., zaś wymeldowali się z niego w dniu [...] września 1979 r. Z akt nie wynika przy tym, aby gospodarstwo było uprawiane, ani poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym, natomiast sami właściciele w szeregu oświadczeń (pochodzących zarówno z okresu sprzed wydania kontrolowanej decyzji, jak i współczesnych), wskazują na chorobę właściciela gospodarstwa uniemożliwiającą pracę w rolnictwie.

Zgodzić się również należy z organem nadzoru, że nie można uznać jako dowód "uprawdopodabniający" zamieszkiwanie skarżących w przejętym gospodarstwie faktu opuszczenia kraju dopiero w dniu [...] listopada 1979 r. Jak już wskazano powyżej skarżący wymeldowali się z gospodarstwa w dniu [...] września 1979 r. ich wnioski paszportowe zostały pozytywnie rozpatrzone już w lipcu i sierpniu 1979 r., natomiast zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Spraw Zagranicznych z dnia 21 maja 1976 r. w sprawie zasad i trybu postępowania oraz właściwości organów w sprawach paszportowych, dokument podróży podejmuje się po złożeniu dokumentu stwierdzającego tożsamość, a przy wyjeździe na pobyt stały także dokumentów wymienionych w § 3 ust. 2 (w tym m. in. zaświadczenia terenowego organu administracji państwowej o opuszczeniu zajmowanego mieszkania - § 3 ust. 2 pkt 5). Skoro więc osoba wyjeżdżająca na pobyt stały za granicę musiała przedłożyć zaświadczenie terenowego organu administracji państwowej o opuszczeniu mieszkania, to brak jest podstaw do przypuszczenia, że nadal tam zamieszkiwała.

W ocenie Sądu, powyższe okoliczności potwierdzają, że organ nadzoru zbadał wszechstronnie sprawę i podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zgodnie z regułami postępowania określonymi w art. 7 i art. 77 § 1 Kpa, które to okoliczności, zgodnie z art. 107 § 3 Kpa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji za zasadne uznać należy stanowisko organu nadzoru, że kontrolowana decyzja z [...] listopada 1979 r. nie naruszała rażąco art. 2 ust. 1 ustawy, bowiem przedmiotowe gospodarstwo rolne nosiło cechy opuszczonego. Z kolei skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających, że grunty te były uprawiane oraz poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez właściciela, użytkownika albo dzierżawcę.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.).