Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA 1936/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. do WSA Piotr Piszczek, Sędzia NSA del. do WSA Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA Barbara Mleczko Jabłońska (spr), Protokolant Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002r. 1. Uchyla zaskarżoną decyzję. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz N. Sp. z o.o. w W. 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej [...] w W. po rozpoznaniu wniosku "N." Sp. z o.o. w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002r., utrzymał w mocy uprzednio wydaną decyzję.

W motywach rozstrzygnięcia podano, iż pismem z dnia [...] stycznia 2003r. Strona wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002r.

Decyzją z dnia [...] lutego 2003r. Dyrektor Izby Celnej w W. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, uzasadniając swoje stanowisko treścią art. 265(2) pkt 1 Kodeksu celnego, zgodnie z którym, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego, organ celny nie wszczyna bądź odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółka nie kwestionując 3-letniego okresu przewidzianego art. 265(2) Kodeksu celnego podniosła, że dług celny w niniejszej sprawie powstał w dniu wydania przez Dyrektora Urzędu Celnego w W. decyzji nr [...] o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe tj. [...] kwietnia 2002r., a nie jak twierdzą organy celne w dniu objęcia towaru procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym (SAD nr [...] z dnia [...] maja 1999r.).

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, iż brak jest podstaw do zmiany zajętego stanowiska, gdyż organ celny dokonał trafnych ustaleń bazując na podstawie prawidłowego i wnikliwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, co stanowiło podstawę do zastosowania właściwie powołanych norm prawa procesowego.

Dyrektor Izby Celnej uzupełniając treść podstawy rozstrzygnięcia o art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802) w motywach wskazał, iż w myśl artykułu 65 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Stąd od tej daty należy liczyć termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.

Skoro przedmiotowe żądanie wpłynęło [...] lutego 2003 r., przeto naruszono przepis art. 2652 pkt 1 powołanego Kodeksu celnego.

W skardze – żądającej uchylenia obu decyzji – zarzucono naruszenie przepisów Prawa celnego oraz przepisów Ordynacji podatkowej, a ponadto regulacji zawartych w rozdziale IX Kodeksu celnego - art. 2652 pkt 1 Kodeksu celnego w związku z przepisami Prawa materialnego, tj. art. 65 w zw. z art. 3 Kodeksu celnego. Rozwijając zarzuty skargi, w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2004r.(k 24 akt sąd.) skarżąca dodatkowo podniosła, że postępowanie odwoławcze w sprawie niniejszej prowadzone było z naruszeniem art. 262(1)§2 Kodeksu celnego, gdyż brała w nim udział osoba, która podpisała decyzję, od której składane było odwołanie, czego dowodem są pisma kierowane do skarżącej w toku postępowania odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2003r. podpisane przez tę samą osobę. Z tego względu zaskarżona decyzja obarczona jest wadą, o której mowa w art. 240 §1 pkt 3 Ordynacji podatkowej z odpowiednim zastosowaniem art. 262(2)§2 Kodeksu celnego, co w ocenie skarżącej uzasadnia, z mocy art. 145§1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jej uchylenie .

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej żądając oddalenia wniesionego środka zaskarżenia, podniósł argumenty zbieżne z motywami zaskarżonych aktów administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Na wstępie zauważyć należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie (akt ten cyt. jest dalej jako Pr. o p.p.s.a.).

Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego, jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być żywo zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy.

Prawidłowość podejmowanych działań, a tym samym legalność działania organów administracyjnych, stanowi bowiem istotny element efektywności i ważną przesłankę istnienia społecznej akceptacji działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji owego działania organów administracji rządowej, jak też samorządowej, przenoszony jest na ocenę funkcjonowania całego państwa.

W powyższym kontekście – oceniając wniesiony środek zaskarżenia – wskazać trzeba, iż decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2003r. z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej [...] w W. podpisał młodszy rewident celny D. P. (k. 81 akt adm.). Tenże brał udział również w postępowaniu na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy bowiem na zasadzie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej wyznaczył Stronie termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (pismo z dnia [...].04.2003 r. – [...] -od [...] do [...] /od [...] do [...] k. 119 akt adm. dołączonych do akt sygn. V SA 1944/03).

Zgodnie z art. 262(1)§2 Kodeksu celnego ( w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania skarżonych decyzji), pracownik lub funkcjonariusz celny, który brał udział w wydaniu decyzji, której dotyczy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podlega wyłączeniu od udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy i wydaniu decyzji. Udział funkcjonariusza celnego D. P. w wydaniu decyzji z dnia [...] lutego 2003r. jest niewątpliwy. Z mocy cyt wyżej przepisu Kodeksu celnego stwierdzić należy zatem obowiązek wyłączenia go nie tylko od wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym ale również od wszelkich prawem przewidzianych czynności w tym postępowaniu.

Skutkiem prawnym nie wyłączenia pracownika w przypadku wystąpienia okoliczności, których następstwem, zgodnie z art. 130 Ordynacji podatkowej powinno być jego wyłączenie od udziału w sprawie jest wadliwość postępowania, która pociąga za sobą, w przypadku decyzji ostatecznej, sankcję w postaci wznowienia postępowania na podstawie art. 240§pkt3 Ordynacji podatkowej( wyrok NSA sygn. akt VSA 2558/01).

Mając na względzie powyższe, stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej dopuszczono się naruszenia treści art. 2621 § 2 Kodeksu celnego. Skutkuje to - zgodnie z cyt. wyżej art.240 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w zw. z art.262 Kodeksu celnego – możliwością żądania wznowienia postępowania.

W tej sytuacji Sąd – stosownie do treści art. 145 § 1 ust. 1 b Pr. o p.p.s.a. - zobowiązany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji. O kosztach, na które składa się zwrot uiszczonego wpisu i wynagrodzenie z tytułu zastępstwa procesowego

orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Pr. o p. p.s.a. i § 14 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r.w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).