Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 865/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Dnia 29 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA A. Świderska (spr.), Sędzia NSA: P. Janicki, Sędzia WSA: P. Kowalski, Protokolant J. Wegner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2005 roku sprawy ze skargi W. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji określającej zobowiązanie w podatku VAT 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił W. R. stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł. z dnia [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące okresu styczeń – sierpień 2001 roku. Na skutek odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W toku postępowania ustalono następujący stan sprawy.

Podczas kontroli przeprowadzonej u podatnika stwierdzono, iż skarżący nie posiada dokumentów zakupu i sprzedaży za okres od stycznia do sierpnia 2001 roku. Podatnik oświadczył, że dokumenty te zostały prawdopodobnie skradzione z samochodu w kwietniu 2002 roku. Fakt ten nie został zgłoszony, ponieważ dopiero w trakcie kontroli został stwierdzony. Część dokumentów potwierdzających zakup towarów i usług została przez podatnika odtworzona, kontrolowany przedstawił uzyskane od kontrahentów duplikaty faktur. Skarżący nie przedstawił jednak duplikatów faktur potwierdzających dokonanie zakupów w związku z którymi został odliczony podatek naliczony w wysokości 85.680 złotych. Organy podatkowe zakwestionowały zatem prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony niepotwierdzony oryginałami lub duplikatami faktur opierając się na przepisie § 50 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U.Nr 109 poz. 1245 z późn. zm.), zgodnie z którym podstawę o obniżenia przez nabywcę kwoty podatku należnego o podatek naliczony stanowią wyłącznie oryginały faktur VAT bądź ich duplikaty.

W związku z powyższymi ustaleniami Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł. decyzją z dnia [...] określił W. R. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące okresu styczeń – sierpień 2001 roku. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania.

Pismem z dnia 29 listopada 2004 roku skarżący wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł.. We wniosku podniesiono, iż żaden przepis powoływany w kwestionowanej decyzji ani zawarty w ustawie o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie uprawnia organu podatkowego do weryfikacji wysokości zobowiązania podatkowego. Uprawnienie to zdaniem skarżącego nie przysługuje w przypadku, gdy nie został zakwestionowany fakt dysponowania przez podatnika oryginałem faktury dokumentującej zakup towaru bądź usługi w dacie deklarowania wysokości zobowiązania podatkowego. Wobec braku przepisu ustawy pozwalającej na orzeczenie wysokości zobowiązania podatkowego w odmiennej niż zadeklarowana wysokości przedmiotowa decyzja jako pozbawiona podstawy prawnej zasługuje na stwierdzenie jej nieważności.

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmawiając stwierdzenia nieważności powyżej decyzji zauważył, iż stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 247 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Decyzja będąca przedmiotem wniosku nie jest zaś dotknięta żadną ze wskazanych wad. Podatnik wnioskował o stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż z uwagi na nieposiadanie przez podatnika duplikatów faktur potwierdzających zakup towarów Naczelnik Urzędu Skarbowego zobligowany był do wydania decyzji określające zobowiązanie podatkowe w prawidłowej wysokości na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Zgodnie z tym przepisem zobowiązanie podatkowe, kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy, o której mowa w art. 21 ust. 1 przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba ze organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej określi je w innej wysokości. Jeżeli zatem organ podatkowy stwierdził naruszenie art. 19 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, skutkujące zaniżeniem zobowiązania podatkowego, zobligowany był do określenia zobowiązania w prawidłowej wysokości na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy o VAT. Zastosowanie się organu podatkowego do treści powszechnie obowiązujących przepisów nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, iż decyzja została wydana bez podstawy prawnej.

Decyzja wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. jako organu odwoławczego powiela stanowisko zaprezentowane w decyzji pierwszej instancji.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji. Skarżący podtrzymuje tezę, iż brak było podstawy prawnej do wydania decyzji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego, który nie był kwestionowany wynika, że zdarzenia gospodarcze wykazane nieistniejącymi w dacie kontroli fakturami miały charakter, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o VAT, zaś faktury wykazujące te zdarzenia istniały w dacie składania deklaracji , zaś podatnik utracił ich posiadanie w kwietniu 2002 roku.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, aczkolwiek z innych powodów niż podniesione w skardze.

Stosownie do przepisu art. 248 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137 poz. 926 z późn. zm.) właściwym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia. W rozpatrywanej sprawie organem właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł. jest Dyrektor Izby Skarbowej w Ł.. W powyższym zakresie Dyrektor Izby Skarbowej działa jako organ podatkowy pierwszej instancji. Zgodnie natomiast z art. 13 § 1 pkt 2 lit. c) ustawy Ordynacja podatkowa dyrektor izby skarbowej jest organem odwoławczym od decyzji wydanej przez ten organ w pierwszej instancji.

Jak wynika z akt sprawy w wydaniu zaskarżonej decyzji brał udział Wicedyrektor Izby Skarbowej w Ł., którego podpis widnieje również na decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji.

Tymczasem zgodnie z art. 130 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa pracownik urzędu skarbowego, urzędu gminy (miasta), starostwa, urzędu marszałkowskiego, izby skarbowej, funkcjonariusz celny lub pracownik urzędu celnego, izby celnej, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz członek samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Należy zauważyć, iż osoba podpisująca decyzję albo sama osobiście pełni funkcję organu podatkowego, albo jest osobą zatrudnioną w organie i upoważnioną na podstawie art. 143 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa do wydawania decyzji. Podpis osoby upoważnionej do wydania decyzji stosownie do przepisu art. 210 § 1 pkt 8 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi jeden z istotnych elementów decyzji i potwierdza fakt, że osoba ta niewątpliwie brała udział w jej wydaniu. Osoba biorąca udział w wydaniu decyzji przez organ podatkowy podlega wyłączeniu od rozpoznawania sprawy w przypadku, gdy organ ten jest właściwy również jako organ drugiej instancji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2004 roku o sygn. III SA 2220/02).

W rozpatrywanej sprawie zarówno decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w pierwszej instancji, jak i decyzja wydana w wyniku postępowania odwoławczego zostały podpisane przez tę samą osobę. Powyższym naruszony został przepis art. 130 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa. Naruszenie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie bowiem z treścią art. 240 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana przez pracownika lub organ podatkowy, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 130 – 132 ustawy.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.