Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 302/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 2, art. 216
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak, po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. M. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 836/18 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 29 czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

I FZ 302/18

UZASADNIENIE

W zarządzeniu z dnia 27 sierpnia 2018 r., sygn. akt I SA/Gd 836/18, Przewodnicząca Wydziału w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku, w związku z zarządzeniem z tego samego dnia, w którym, w trybie z art. 218 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), ustalona została wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie ze skargi A. M. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 29 czerwca 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. na kwotę 2 243 902 zł, wezwała pełnomocnika skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 22 440 zł. Podstawą zarządzenia był art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. oraz § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej: rozporządzenie).

W zażaleniu z dnia 14 września 2018 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie wskazanego zarządzenia w całości, zarzucając naruszenie:

- art. 220 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z § 1 pkt 4 rozporządzenia przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym orzeczeniu o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 22 440 zł,

- art. 220 § 1 i 2 w zw. z art. 216 i art. 218 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu wpisu sądowego w zawyżonej wysokości na skutek przyjęcia zawyżonej wartości przedmiotu zaskarżenia (należności pieniężnej) w kwocie 2 243 902 zł.

W uzasadnieniu zażalenia jego autor stwierdził, że w skardze prawidłowo wskazana została wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie odpowiadającej kwocie zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim należy wskazać, że jedyny argument zażalenia jest w kontekście przedmiotu sprawy niezrozumiały. Odwoływanie się do kwoty "zaległości podatkowych" jako wartości przedmiotu zaskarżenia jest nieusprawiedliwione, gdyż w niniejszej sprawie organy dokonywały (odmiennego od deklarowanego przez skarżącą) rozliczenia podatku od towarów i usług skarżącej za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., a więc zajmowały się wyliczaniem zobowiązań podatkowych skarżącej (w rozumieniu art. 5 Ordynacji podatkowej), a nie zaległości podatkowych (w rozumieniu art. 51 tej ustawy). Co więcej, treść skargi nie pozostawia wątpliwości co do tego, że jej autor nie widzi podstaw do kwestionowania prawa skarżącej do odliczenia podatku naliczonego, a więc niewątpliwie podważa wymiar dokonany w sprawie przez organy podatkowe. Z punktu widzenia istoty sprawy bez znaczenia natomiast jest to, czy (i w jakiej części) zobowiązanie podatkowe przekształciło się w zaległość podatkową, czy też nie.

Badając zasadność wezwania skarżącej do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 22 440 zł należy wskazać na powody ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 2 243 902 zł. Jak wynika z akt sprawy Przewodnicząca Wydziału podzieliła stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym na wartość przedmiotu zaskarżenia składa się suma zobowiązań podatkowych określonych przez organ podatkowy za miesiące luty-kwiecień i czerwiec-grudzień 2014 r. (w miejsce deklarowanych przez skarżącą nadwyżek podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc) oraz różnica między wykazanymi przez skarżącą a określonymi przez organ kwotami zobowiązania podatkowego za styczeń i maj 2014 r.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wartość przedmiotu zaskarżenia stanowić w badanym przypadku będzie jednak różnica między rozliczeniem podatku od towarów i usług deklarowanym przez skarżącą a tym dokonanym w wydanej wobec niego decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji, co nie jest tożsame ze stanowiskiem zajętym w wydanym na podstawie art. 218 p.p.s.a. zarządzeniu. Wymaga mianowicie podkreślenia, że w sytuacji, gdy kwestionowane przez organy są zarówno przyjęte przez podatnika wielkości podatku należnego, jak i naliczonego, wartość przedmiotu zaskarżenia będzie stanowić suma tych kwestionowanych wartości (a nie tylko określone w decyzji zobowiązanie podatkowe). W sytuacji, gdy skarżąca kwestionuje całość stanowiska organów (a na to wskazuje wniosek o uchylenie decyzji obu instancji w całości), łącznie podatek należny i podatek naliczony będą tworzyć należność główną w rozumieniu art. 216 p.p.s.a., stanowiącą wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie i będącą podstawą do obliczenia wysokości należnego wpisu od skargi.

Należy zaznaczyć, że kwoty zobowiązań podatkowych określone w decyzji są już wynikiem działań matematycznych będących rezultatem zakwestionowania zarówno podatku należnego, jak i naliczonego. Uwzględnienie tego wyniku, zamiast składających się na niego sum podatku należnego i naliczonego (rozliczonych przez organ odmiennie od dokonanego przez skarżącą samoobliczenia) nie jest prawidłowe, gdyż taki wynik rozliczeń rzadko obrazuje rzeczywiście sporną wartość w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2018 r., I FZ 363/17). Skoro skarżąca nie zgadza się z tym, że organ zakwestionował odliczenie przez nią podatku naliczonego z określonych faktur zakupowych i twierdzi, że prawo do odliczenia tegoż podatku naliczonego jej przysługuje, sporna jest kwota tego podatku naliczonego, skarżąca bowiem wnosząc skargę zmierza do realizacji prawa do odliczenia w kwestionowanej przez organy wysokości.

Należy zatem stwierdzić, że w okolicznościach sprawy obliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia powinno obejmować zsumowanie podatku VAT (należnego bądź naliczonego) z zakwestionowanych przez organy faktur VAT (odpowiednio, wystawionych przez skarżącą lub na jej rzecz). Organy zakwestionowały zarówno wysokość deklarowanego przez skarżącą podatku należnego (choć tu w minimalnym zakresie), jak i prawo skarżącej do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez szereg podmiotów.

Na wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie składa się zatem skorygowany przez organy podatek należny (w rozliczeniu za lipiec 2014 r.) w kwocie 796 zł i podatek naliczony w kwocie 2 244 205 zł (jak wynika z wyliczenia przedstawionego w tabeli na s. 53 decyzji organu pierwszej instancji). Wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wynosi więc 2 245 001 zł. Przy takiej wartości przedmiotu zaskarżenia wysokość należnego wpisu od skargi powinna wynieść, zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia, 22 451 zł, a zatem zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu w kwocie 22 440 zł jest nieprawidłowe. Nie prowadzi to jednak do uwzględnienia zażalenia z uwagi na ustanowiony w art. 134 § 2 w zw. z art. 193 i 197 § 2 p.p.s.a. zakaz reformationis in peius, czyli zakaz orzekania na niekorzyść strony (por. postanowienia NSA z dnia: 2 listopada 2017 r., I FZ 302/17; 4 września 2013 r., II FZ 681/13; 14 czerwca 2013 r., I OZ 475/13; 15 stycznia 2010 r., II OZ 1182/09; 13 lutego 2008 r.; II OZ 89/08; 26 października 2007 r., II FZ 541/07; 11 października 2007 r., II GZ 144/07).

Ze wskazanych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.