Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 245/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Podatek od towarów i usług
Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 225;
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29 ust. 1 i ust. 3 a), art. 30, art. 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 181 a) ust. 1 i ust. 2;
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marzenna Kosewska (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2009 r. przy udziale sprawy ze skargi Spółki A w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty cła, kwoty podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego I. oddala skargę, II. zwraca stronie skarżącej kwotę [...],- ([...]) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego. /-/M. Górecka /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 3 października 2007 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), art. 51, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z późn. zm.), art. 31 ust. 1, art. 67, art. 68, art. 71 ust. 1, art. 201 ust. 1 lit. a), ust. 2, ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1, art. 222 ust. 1 lit. a) Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992r., str. 1 z późn. zm.), w związku z art. 181 a, art. 248 ust. 1 zdanie 1 i 2 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993r., str. 1 z późn. zm.) oraz art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 7 ust. 2 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 4, art. 11 ust. 1, art. 13 ust. 3, art. 20 ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 z późn. zm.), § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, poz. 825 z późn. zm.), art. 5 ust.1 pkt 3, art. 17 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13, art. 33 ust. 6, art. 34 ust. 1, ust. 2, art. 37 ust. 1, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) w odniesieniu do towaru ujętego w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] z dnia 16 sierpnia 2006 r. dokonanym przez spółkę A w P.:

określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości: [...] zł,

dokonał retrospektywnego zaksięgowania ww. kwoty, która stanowi dług celny w przywozie,

określił należną kwotę podatku akcyzowego w wysokości: [...] zł,

określił należną kwotę podatku od towarów i usług w wysokości: [...] zł,

stwierdził różnicę w podatku akcyzowym oraz w podatku od towarów i usług (VAT) pomiędzy kwotą należną wynikająca z ww. zgłoszenia, a kwotą pobraną odpowiednio: w podatku akcyzowym w wysokości: [...] zł oraz w podatku od towarów i usług (VAT) w wysokości: [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 16 sierpnia 2006 r. spółka A w P. dokonała zgłoszenia celnego na ww. SAD do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu przywiezionego ze Stanów Zjednoczonych Ameryki używanego samochodu osobowego marki [...], rok produkcji 2005. Do przedmiotowego zgłoszenia dołączono m.in. dokument nabycia pojazdu nr [...] z dnia 17 czerwca 2006 r., z którego wynika, ze pojazd został zakupiony za kwotę [...] USD ( waluta ustalona w toku postępowania) dowód własności pojazdu, w którym została wskazana data pierwszej rejestracji pojazdu – 21.12.2005 r., zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr [...] z dnia 16.08.2006 r., deklarację wartości celnej – DW 1 oraz dokument tranzytowy T1 nr [...] z dnia 8.08.2006 r. Po zarejestrowaniu zgłoszenia celnego organ przystąpił do jego weryfikacji na podstawie art. 68 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Dokonano porównania ceny wskazanej w dokumencie zakupu z cenami tego typu pojazdów na rynku kraju eksportu na podstawie materiału poglądowego. Wartość brutto podobnych pojazdów kształtowała się na poziomie [...] USD – [...] USD. Jednocześnie stwierdzono nieprawidłowości w dokumencie zakupu: brak rodzaju waluty transakcji, błędny numer identyfikacyjny VIN, błędny rok produkcji (2006 zamiast 2005). W związku z powyższym organ powziął wątpliwości co do tego, czy zadeklarowana przez zgłaszającego wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę, o której mowa w art. 29 WKC i w konsekwencji wszczął postępowanie celne w celu ustalenia wartości celnej towaru. W odpowiedzi na wezwanie do złożenia wyjaśnień strona wskazała m.in., że dokonała zapłaty bezpośredniej za towar i nie posiada dokumentów przelewu. Organ powołał biegłego z zakresu techniki samochodowej z Ośrodka Badania Wypadków Drogowych w P. – dr inż. W. G. w celu ustalenia wartości pojazdu z uwzględnieniem uszkodzeń i braków. Ocena techniczna została sporządzona w dniu 16 sierpnia 2006 r. Wskazano w niej, że wartość brutto wycenianego pojazdu z aktualnym wyposażeniem według cen na rynku USA kształtowała się na poziomie [...] - [...] USD, a cena rynkowa brutto wycenionego pojazdu, w dobrym stanie technicznym, z aktualnym wyposażeniem, według cen katalogowych komputerowego systemu INFO-EKSPERT PSWR na rynku polskim - [...] zł. (tj. [...] USD), zaś procentowy ubytek wartości pojazdu po uwzględnieniu braków, uszkodzeń oraz korekt różnych, określono na poziomie 21%. W opinii uzupełniającej przyjęto dodatkową korektę na minus wartości pojazdu z tytułu różnicy w wyposażeniu o 37,81% oraz przedstawiono dodatkowe komponenty wchodzące w skład 21% ubytku wartości pojazdu, tj. części brakujące i zakwalifikowane do wymiany - 1%, usterki wymagające naprawy - 2%, korekta ze względu na lokalną sytuację rynkową - 10%, korekta dotycząca pochodzenia pojazdu (import prywatny, brak dokumentów serwisowych) - 8%. W dniu 23.08.2006 r. oraz w dniu 01.09.2006 r. rzeczoznawca przedstawił dodatkowe wyjaśnienia dotyczące korekty z tytułu daty pierwszej rejestracji. W kolejnej opinii "korygującej" rzeczoznawca dokonał korekty w zakresie wyposażenia samochodu. W ocenie technicznej z dnia 11.09.2007 r. rzeczoznawca dokonał korekty z tytułu pierwszej rejestracji. W sporządzonej opinii określił wartość rynkową wycenianego pojazdu na kwotę [...] zł, po uwzględnieniu korekty daty pierwszej rejestracji (+[...]zł), korekty dotyczącej wyposażenia (współczynnik 0,622) oraz korekt różnych (współczynnik 0,790).

W toku postępowania strona przedłożyła rachunek nr [...] z dnia 6.12.2006 r. na kwotę [...] USD, który różnił się od poprzedniego (m.in. nr VIN był zgodny z ze stanem rzeczywistym, waluta była wyrażona w USD, dokument podpisany przez inną osobę) oraz oświadczenie przedstawiciela firmy amerykańskiej, który potwierdził, że w dniu 17 czerwca 2006 r. przedmiotowy pojazd z zepsutym silnikiem został sprzedany do spółki A w P. za [...] USD i taką kwotę otrzymał. Organ celny uznał powyższe dokumenty za niewystarczające do przyjęcia ceny podanej w dokumencie sprzedaży jako wartości transakcyjnej w szczególności z uwagi na brak dowodu potwierdzającego wpłatę za zakupiony pojazd.

Organ celny zwrócił się także za pośrednictwem Ministerstwa Finansów do amerykańskich władz celnych o weryfikację danych zawartych fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego, jednak wniosek o pomoc prawną został pozostawiony bez odpowiedzi.

W tych okolicznościach organ celny stwierdził, że nie można było ustalić wartości transakcyjnej towaru (art. 29 WKC), w związku z czym należało ustalić wartość celną towaru w oparciu o jedną z metod zastępczych stosownie do art. 30 WKC, a w razie niemożności ustalenia wartości celnej za pomocą tych metod, należy zastosować metodę "ostatniej szansy" przewidzianą w art. 31 WKC.

Wyjaśniając przesłanki zastosowania metod zastępczych przewidzianych w art. 30 WKC organ celny stwierdził, że żadna z tych metod nie mogła być zastosowana w niniejszej sprawie ze względu na to, że przedmiotowy pojazd jest pojazdem używanym. Cechą charakterystyczną tego rodzaju pojazdów jest to, że w okresie użytkowania każdy z nich jest eksploatowany w różnych warunkach i z różną intensywnością. Zatem żadne pojazdy używane, niezależnie czy są to pojazdy tego samego rocznika, nie są pojazdami takimi samymi pod każdym względem w rozumieniu definicji "towaru identycznego" czy też tej samej jakości i renomy w rozumieniu definicji "towaru podobnego", co wyklucza zastosowanie metody towaru identycznego i podobnego. Natomiast metoda ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych zgodnie z opinią Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej zasadniczo może znaleźć zastosowanie wyłącznie w przypadku importu dla celów handlowych. Dotyczy to bowiem towarów masowych, sprzedawanych na wspólnotowym obszarze celnym w największych zbiorczych ilościach i stanie, w jakim są towary, dla których jest ustalana wartość celna. Z kolei metodą wartości kalkulowanej można ustalić jedynie wartość celną towarów będących przedmiotem produkcji poza obszarem celnym Wspólnoty, podczas gdy pojazdy jak i inne towary używane w żadnym razie nie są przedmiotem produkcji.

W związku z powyższym organ dokonał ustalenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy" przewidzianej w art. 31 WKC, która - jak stwierdził, daje możliwość ustalenia wartości celnej w przypadku dokonywania nietypowych transakcji handlowych, a także w sytuacji, gdy wartości celnej nie można ustalić jedną z metod wcześniejszych. W ramach tej metody powinny być stosowane metody wcześniejsze, jednakże z rozsądną elastycznością. W ostateczności istnieje możliwość skorzystania z pomocy rzeczoznawców.

Na tej podstawie organ ustalił wartość przedmiotowego pojazdu brutto w kwocie [...] zł w oparciu o opinię techniczną rzeczoznawcy z dnia 16 sierpnia 2006 r. wraz z jej uzupełnieniami, zaznaczając że organ poddał ją wnikliwej analizie, eliminując nieprawidłowości oraz podkreślając, że przy ustalaniu przybliżonej wartości rynkowej brutto pojazdu uwzględniono jego indywidualne cechy.

Od ww. wartości rynkowej pojazdu organ celny odliczył następnie korekty wartości ustalone przez rzeczoznawców (ze względu na stan pojazdu, tj. z tytułu pierwszej rejestracji, wyposażenia oraz korekt różnych: z tytułu części brakujących i zakwalifikowanych do wymiany, z tytułu usterek wymagających naprawy, ze względu na lokalną sytuację rynkową i z tytułu pochodzenia pojazdu – import prywatny, brak dokumentów serwisowych) oraz wszystkie czynniki cenotwórcze, a więc zwyczajową marżę handlową, podatki (VAT i akcyza) oraz cło, przedstawiając szczegółową kalkulację ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu. Wartość celna importowanego pojazdu wynikająca z powyższych wyliczeń, czyli określona metodą "ostatniej szansy" po zaokrągleniu wyniosła [...] PLN, tj. [...] USD (do obliczeń zastosowano tabelę kursów NBP nr 154A z dnia 09.08.2006 r. gdzie 1 USD = 3,0053 PLN). Otrzymana wartość celna [...] zł, jest wartością zawierającą koszty transportu towaru i została przyjęta przez organ celny jako podstawa wymiaru należności celnych oraz podatku akcyzowego i podatku VAT.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła spółka A, wnosząc o jej uchylenie w powołaniu na zarzuty naruszenia art. 28, 29 i 30 WKC oraz art. 121 § 1, 123, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ celny nie wypowiedział się w kwestii wiarygodności faktury załączonej do zgłoszenia celnego oraz przedstawionej w toku postępowania faktury korygującej, na której widnieje adnotacja "zapłacono w całości". W szczególności nie wyjaśnił, dlaczego uznał dowody przedstawione przez stronę, w tym oświadczenie przedstawiciela amerykańskiej firmy za niewystarczające. Strona zarzuciła także, iż organ nie uzasadnił zastosowania tzw. Metody ostatniej szansy wynikającej z art. 31 WKC, a w szczególności nie podał przyczyn, z powodu których nie zastosował wcześniejszych metod ustalenia wartości celnej.

Decyzją z dnia 30 stycznia 2009 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 i zm.), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622), art. 31, art. 67, art. 201 ust. 1 a, art. 214 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19.10.1992 r. ze zm.) w związku z art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 (Dz. Urz. WE L 253 z dnia 11.10.1993 r.), art. 19 ust.7, art. 29 ust. 13 i ust. 15, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.), art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 7 ust. 2 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 z późn. zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i podzielił ustalenia faktyczne oraz rozważania prawne organu pierwszej instancji.

Podkreślił, że organ pierwszej instancji przystąpił do ustalenia wartości celnej w sposób inny niż z zastosowaniem wartości transakcyjnej w oparciu o art. 181 a) ust. 1 Rozporządzenia wykonawczego wobec powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do tego, że zadeklarowana wartość celne stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę, wynikających z porównania ceny przedmiotowego pojazdu z cenami na podanych stronach internetowych. Na podstawie art. 181 a) ust. 2 Rozporządzenia wykonawczego organ celny wezwał także stronę do przedstawienia uzupełniających informacji. Natomiast ze względu na to, że wątpliwości nadal istniały, powstała konieczność powołania biegłego z zakresu techniki samochodowej w celu wykonania wartości rynkowej pojazdu identycznego lub podobnego jak importowany. Biorąc pod uwagę wartość rynkową pojazdu zawartą w ocenie technicznej z dnia 16 sierpnia 2006 r., nie można było przyjąć za wiarygodny rachunku załączonego do zgłoszenia celnego, wobec czego powstała konieczność ustalenia wartości celnej z zastosowaniem metod zastępczych, o których mowa w art. 30 WKC. Organ odwoławczy wyjaśnił, że sposoby wyliczania wartości celnej wskazane w wyżej wymienionym przepisie prawa są ujęte sekwencyjnie i wymagają eliminacji poszczególnych sposobów, aż do dojścia do metody tzw. "ostatniej szansy". Zastosowanie metody ustalania wartości w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych lub podobnych (art. 30 ust. 2 a i b WKC) sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym czasie lub zbliżonym czasie co towaru dla którego ustalana jest wartość celna, jest nieuzasadnione. Niemożliwe jest bowiem znalezienie pojazdów samochodowych o identycznym lub podobnym stopniu zużycia. Nawet samochody podobnie użytkowane z podobnym przebiegiem mają różny stopień zużycia. Natomiast metoda ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych (art. 30 ust. 2 c WKC) może znaleźć zastosowanie wyłącznie w przypadku importu dla celów handlowych. Dotyczy bowiem towarów masowych, sprzedawanych we Wspólnocie w największych ilościach i stanie w jakim są towary dla których ustalana jest wartość celna. Z kolei metoda wartości kalkulowanej (art. 30 ust. 2 d WKC) może mieć zastosowanie do tych towarów, które są wytwarzane w stanie, w którym zostały zgłoszone do odprawy celnej, dlatego zwykle nie jest możliwe zastosowanie tej metody w sytuacji importu towarów używanych, skoro w takim stanie nie są one wytwarzane (por. wyrok NSA sygn. akt I SA/Łd 14/2000 z dnia 20.02.2001 r.). W związku z powyższym wartość celna przedmiotowego pojazdu ustalona została na podstawie art. 31 ust.1 WKC. Za podstawę wyliczenia przyjęto wartość wskazaną w ocenie technicznej sporządzonej przez biegłego rzeczoznawcę nr [...] z dnia 16.08.2006 r. (uzupełnionej pismami z dnia 18.08.2006 r., 23.08.2006 r., 01.09.2006 r.) w kwocie [...] PLN brutto. Organ odwoławczy ocenił opinie biegłego jako wiarygodny i miarodajny dowód w sprawie, wskazując, że zawiera dokładny opis pojazdu, dane identyfikacyjne, wyposażenie, stan techniczny, wskazanie źródeł informacji. Biegły rzeczoznawca określił także spadek wartości bazowej, uwzględniając korektę z tytułu pierwszej rejestracji, korektę wyposażenia, przyjmując konieczność uzupełnienia braków i przeprowadzenia wymiany części, dokonując korekty ze względu na lokalną sytuację rynkową, import prywatny, brak dokumentów serwisowych. Następnie zgodnie ze wskazaniem zawartym w Studium 1.1 organ celny przeprowadził kalkulację, pomniejszając wartość wyjściową wskazaną w opinii rzeczoznawcy o 10% marży, 22 % podatku VAT, 13,6 % podatku akcyzowego i 10 % stawkę celną. Tak ustalona wartość celna stała się podstawą obliczenia należnego cła, a także podatku VAT i podatku akcyzowego. Organ odwoławczy szczegółowo odniósł się także do zarzutów odwołania, uznając je za niezasadne.

W skardze na powyższą decyzję spółka A w P. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, zarzucając:

- naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe

zastosowanie art. 29, art. 30, art. 31, art. 68, art. 73 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/93 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz art. 181a, w związku z art. 178 ust 4 rozporządzenia Komisji EWG nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. wprowadzającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 121, art. 122, art. 180, art. 181, art. 187, art. 191, art. 192, art. 210 § 1 pkt 4 i art. 233 § 2 i 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.).

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wydruki ze stron internetowych w języku angielskim nie stanowią samoistnej przesłanki, uzasadniającej wątpliwość co do wartości transakcji. Dołączone do akt sprawy wydruki nie wskazują ani nie potwierdzają, że takie ceny transakcyjne funkcjonowały na terenie konkretnego stanu USA, w którym dokonywano zakupu i w tej dacie. Ponadto prawidłowe prowadzenie postępowania wymaga, by dowody sporządzone w języku obcym zostały urzędowo przetłumaczone na język polski (art. 27 Konstytucji RP, art. 180 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999r. o języku polskim (Dz. U. nr 90, poz. 999 ze zm.). Skarżąca zarzuciła także, iż organy obu instancji nie odniosły się do kwestii wiarygodności faktury korygującej. Uznały, iż przedstawione dowody (dokumenty zakupu, oświadczenie przedstawiciela firmy amerykańskiej) są niewystarczające, a zatem nie dano im wiary, nie przedstawiając przy tym przyczyn takiego rozstrzygnięcia. Ponadto strona podniosła, że sporządzona na zlecenie Naczelnika Urzędu Celnego opinia rzeczoznawcy wraz z licznymi opiniami korygującymi, poprawkami i uzupełnieniami nie może stanowić podstawy do ustalenia wartości celnej, gdyż jest ogólnikowa i nieczytelna, a w zaskarżonej decyzji nie uzasadniono zastosowania stawek korekt.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992), zwanego dalej WKC, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33, pod warunkami wskazanymi w tym przepisie.

Przy czym stosownie do ust. 3 a) tego przepisu ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego.

Z powyższego wynika, że zasadniczą podstawę dla ustalenia wartości celnej stanowi wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Chodzi jednak o cenę rzeczywistą, całkowitą i ostateczną. Organy celne nie są przy tym związane treścią składanych dokumentów ani deklarowaną wartością. W myśl art. 181a ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z dnia 11.10.1993 r.) w przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W tej sytuacji – stosownie do ust. 2 art. 181 a) powołanego rozporządzenia, organy mogą zażądać, zgodnie z art. 178 ust. 4, przedstawienia uzupełniających informacji. Jeżeli wątpliwości te pozostają, organy celne przed podjęciem ostatecznej decyzji powiadamiają daną osobę na piśmie, o ile się o to zwróciła, o powodach tych wątpliwości i zapewnią jej odpowiednią możliwość udzielenia odpowiedzi.

W niniejszej sprawie organy celne prawidłowo zakwestionowały wartość towaru zadeklarowaną przez stronę wskazując na nieścisłości w samym dokumencie zakupu – dołączonej do zgłoszenia celnego fakturze nr [...] z dnia 17 czerwca 2006 r., a przede wszystkim poddając w wątpliwość, że ujęta w niej cena sprzedaży jest ceną rzeczywistą, a więc faktycznie zapłaconą lub należną. Te ostatnie wątpliwości organ oparł na materiale poglądowym – załączonych do akt sprawy wydruków ze stron internetowych zawierających ceny tego rodzaju pojazdów na rynku kraju eksportu, w stosunku do których zadeklarowana cena sprowadzonego samochodu była znacznie zaniżona. Powyższe zostało także potwierdzone w zestawieniu cen ofertowych podobnych pojazdów na rynku USA, dokonanym również w oparciu o dane zawarte na stronach internetowych, wskazanym w opinii technicznej z dnia 16 sierpnia 2006 r. Natomiast strona nie przedstawiła dowodu zapłaty za zakupiony towar. Następnie strona w odpowiedzi na wezwanie do złożenia wyjaśnień wystosowane w trybie art. 181 a) ust. 2 powołanego rozporządzenia przedstawiła skorygowaną fakturę sprzedaży z dnia 17 czerwca 2006 r. z adnotacją o dokonaniu zapłaty za zakupiony towar w zadeklarowanej kwocie. Fakt, że przedłożony dokument nie został zakwestionowany pod względem formalnym, słusznie nie wyeliminował wątpliwości organu odnośnie wiarygodności materialnej podanej w nim wartości transakcyjnej. Podjęte przez organy celne czynności wyjaśniające w tym zakresie i uzyskane w ich wyniku materiały porównawcze były w ocenie Sądu wystarczające i miarodajne dla zakwestionowania wartości transakcyjnej. Wbrew twierdzeniom skargi zgromadzony materiał poglądowy zawierał dane dotyczące cen rynkowych podobnych samochodów z obszaru, z którego przedmiotowy samochód został sprowadzony (zob. k. 1-15 akt adm.). Natomiast fakt, że materiały te nie zostały urzędowo przetłumaczone na język polski, nie stanowi zdaniem Sądu uchybienia, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, biorąc pod uwagę, że najistotniejsza treść tych dokumentów sprowadza się do dat (produkcji) i kwot (cen), co nie uniemożliwia czytelności tych materiałów, tym bardziej, że strona, aktywnie uczestnicząc w postępowaniu przed organami celnymi nie zgłaszała zastrzeżeń w tej kwestii.

Jednocześnie należy podkreślić, że na tym etapie postępowania badanie wartości transakcyjnej towaru ogranicza się do stwierdzenia, czy istnieją uzasadnione wątpliwości, że wartość pojazdu zadeklarowana przez stronę była ceną faktycznie zapłaconą lub należną. Wobec zatem uzasadnionego stwierdzenia tych wątpliwości w niniejszej sprawie w oparciu o materiał poglądowy nie było potrzeby – wbrew zarzutom skargi – prowadzenia w tym zakresie innych czynności dowodowych.

W konsekwencji uprawnione było przystąpienie przez organy celne do ustalenia wartości celnej sprowadzonego towaru na podstawie art. 30 WKC. Stosownie do tego przepisu jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie art. 29, ustala się ją, stosując w kolejności lit. a), b), c) i d) ustępu 2, aż do pierwszej litery, na podstawie której będzie mogła zostać ustalona, a więc:

a) wartość transakcyjną identycznych towarów;

b) wartość transakcyjną podobnych towarów;

c) wartość opartą na cenie jednostkowej;

d) wartość kalkulowaną.

Natomiast stosownie do art. 31 WKC w przypadku, gdy wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie art. 29 i 30, jest ona ustalana na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami:

– porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– przepisów niniejszego rozdziału.

Wskazane w wyżej powołanym art. 30 WKC sposoby ustalenia wartości celnej są ujęte sekwencyjnie i wymagają eliminacji kolejnych następujących po sobie metod aż do dojścia do metody "ostatniej szansy" przewidzianej w art. 31 WKC. Prawidłowe posłużenie się tą metodą wymaga przy tym wykazania konieczności eliminacji metod poprzedzających.

Powyższym wymogom uczyniły zadość organy celne w niniejszej sprawie. Zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji przestawiono przesłanki zastosowania metod ustalenia wartości celnej przewidzianych w art. 30 WKC i przeanalizowano możliwość ich zastosowania na gruncie niniejszej sprawy z uwzględnieniem specyfiki sprowadzonego towaru –używanego samochodu. Sąd w pełni podziela zaprezentowaną przez organy celne argumentację dotyczącą przyczyn odstąpienia od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metod wcześniejszych i konieczności zastosowania metody "ostatniej szansy". W przypadku używanego samochodu w zasadzie niemożliwe jest bowiem znalezienie towaru identycznego lub podobnego, gdyż w okresie użytkowania nawet każdy pojazd jest eksploatowany z różną intensywnością i w różnych warunkach, co wyklucza przyjęcie dla ustalenia wartości celnej przedmiotowego samochodu wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych (art. 30 ust. 2 pkt a) i b) WKC). Z kolei metoda ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych zasadniczo (art. 30 ust. 2 pkt c) WKC) znajduje zastosowanie wyłącznie w przypadku importu dla celów handlowych, gdyż dotyczy towarów masowych sprzedawanych we Wspólnocie w największych ilościach i w stanie, w jakim są towary dla których ustalana jest wartość celna. Natomiast metoda wartości kalkulowanej (art. 30 ust. 2 pkt d) WKC) może być stosowana wyłącznie w odniesieniu do towarów będących przedmiotem produkcji poza obszarem celnym Wspólnoty.

W tej sytuacji organy prawidłowo stwierdziły konieczność zastosowania metody ostatniej szansy (art. 31 WKC) i posłużyły się dla ustalenia wartości celnej towaru opinią techniczną biegłego rzeczoznawcy. Należy zwrócić uwagę, że przedmiotowa opinia była wielokrotnie uzupełniana, co miało na celu uwzględnienie wszystkich okoliczności istotnych dla określenia wartości wycenianego samochodu, w szczególności jego cech indywidualnych, w tym usterek, uszkodzeń i braków, okoliczności zakupu, warunków rynkowych. Biegły rzeczoznawca wziął przy tym pod uwagę okoliczności podnoszone przez stronę oraz wynikające z dokumentów przez nią złożonych, a także wskazywane przez organ celny. Wszystkie elementy kalkulacji wyceny znajdują wyraz w treści opinii wraz ze stosownym wyjaśnieniem. W konsekwencji organy celne prawidłowo uczyniły przedmiotową opinię miarodajną podstawą ustalenia w niniejszej sprawie wartości celnej sprowadzonego samochodu. Wbrew zarzutom skargi także organ celny przedstawił szczegółową kalkulację ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu w powołaniu na opinię biegłego. Ponadto przeprowadził kalkulację, pomniejszając wartość wyjściową wskazaną w opinii rzeczoznawcy o 10% marży, 22 % podatku VAT, 13,6 % podatku akcyzowego i 10 % stawkę celną. Ustalona w ten sposób wartość celna stała się podstawą obliczenia należnego cła, a także podatku VAT i podatku akcyzowego.

Mając powyższe na uwadze skargę należało oddalić, o czym orzeczono jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O zwrocie nadpłaconego wpisu orzeczono w punkcie II sentencji wyroku zgodnie z art. 225 powyższej ustawy.

/-/ M. Górecka W. Długaszewska /-/ M. Kosewska

za nieobecnego sędziego

/-/ M. Kosewska

D.W.d