Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 556/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67b, art. 67a § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz WSA Andrzej Niezgoda Protokolant specjalista Marta Wawrzecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej I. oddala skargę, II. przyznaje radcy prawnemu J. J. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w wysokości [...] zł ([...] złotych).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej [...], po rozpatrzeniu odwołania M. T. (strona, skarżący, podatnik) od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego [...] z [...] maja 2021 r. o odmowie umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za czerwiec 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Z uzasadnienia decyzji oraz akt sprawy wynika, że strona wnioskiem z 6 lipca 2020 r. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego m.in. o umorzenie należności pieniężnych w ramach pomocy de minimis.

Organ wezwał stronę m.in. do przedłożenia wymaganych dokumentów, niezbędnych do rozpatrzenia wniosku oraz przedstawienia aktualnej sytuacji finansowo-gospodarczej.

W odpowiedzi strona wyjaśniła, że wnioskuje o umorzenie zaległości w podatku od towarów i usług za czerwiec 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę w ramach pomocy de minimis. Do pisma dołączono formularze wymaganych informacji i oświadczeń, które w przeważającym zakresie nie zostały wypełnione.

Decyzją z [...] maja 2021 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił podatnikowi umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za czerwiec 2016 r. w wysokości [...] zł oraz odsetek od ww. zaległości w wysokości [...] zł w ramach pomocy de minimis.

Rozpoznając odwołanie strony od powyższej decyzji, organ drugiej instancji przytoczył przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie tj. art. 67a § 1 pkt 3, § 2, art. 67b § 1 Ordynacji podatkowej, art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 115/47/ z dnia 9.05.2008 r.).

Odnosząc się do oceny przesłanek wystąpienia pomocy publicznej w niniejszej sprawie organ wskazał, że:

- umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami niewątpliwie oznaczałaby wsparcie pochodzące od Państwa,

- udzielenie ulgi w spłacie wiązałoby się z uzyskaniem przez stronę określonej wymiernej korzyści ekonomicznej, której co do zasady w normalnych warunkach rynkowych przedsiębiorcy nie uzyskują,

- uzyskanie przedmiotowej ulgi nie jest w równym stopniu dostępne dla wszystkich zainteresowanych podmiotów, znajdujących się w porównywalnej sytuacji faktycznej i prawnej, z uwagi na to, że decyzja o jej udzieleniu ma charakter uznaniowy,

- pomoc we wnioskowanej formie może zakłócać konkurencję oraz wpływać na wymianę handlową, bowiem rynek wykonywanych usług jest z natury rynkiem otwartym na konkurencję i wymianę.

W ocenie organu, w analizowanym przypadku przesłanki powyższe wystąpiły kumulatywnie. Rozpatrując kwestię dopuszczalności udzielenia wnioskowanej pomocy w ramach pomocy de minimis wskazano także, że zsumowanie wartości ewentualnie udzielonej pomocy, o którą wnosi strona wraz z dotychczas udzieloną pomocą nie spowodowałoby przekroczenia maksymalnej kwoty pomocy, jaką państwo może udzielić jednemu podmiotowi gospodarczemu na przestrzeni 3 lat, tj. [...]. euro. Z przedłożonej przez podatnika dokumentacji wynika, iż w okresie ostatnich trzech lat nie korzystał on z pomocy de minimis co oznacza, iż ewentualne udzielenie ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowych nie przekroczyłoby dopuszczalnej kwoty pomocy.

W celu ustalenia, czy wystąpiły przesłanki wymienione w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej organ przeprowadził analizę sytuacji materialnej i finansowej strony. Wynika z niej, że od dnia 14 maja 2013 r. strona prowadziła działalność gospodarczą pod nazwą M. , która zgodnie z kodem PKD stanowi działalność usługową wspomagającą produkcję roślinną (PKD 01.61.Z). Jednocześnie w związku z nieskładaniem deklaracji VAT-7 (ostatnia deklaracja zarejestrowana w bazie urzędu skarbowego to deklaracja za styczeń 2017 r. - deklaracja "zerowa"), z dniem 9 kwietnia 2018 r. podatnik utracił status czynnego podatnika podatku od towarów i usług (został wykreślony z urzędu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego). Podatnik – zgodnie z oświadczeniem - nie osiąga żadnych przychodów z działalności rolniczej ani z działalności gospodarczej.

Niemniej organ zwrócił uwagę, że strona nie przedstawiła żadnych informacji na temat posiadanego majątku ruchomego, w tym środków transportu. Skarżący wskazał jedynie że nie kupował żadnych ruchomości, ani nieruchomości, ani maszyn (adnotacja na formularzu ORD-HZ). Podatnik nie składał zeznań podatkowych za lata 2018-2020. Mieszka we wspólnym gospodarstwie ze swoją matką M. T. i utrzymuje się z jej renty w wysokości ok. [...] zł miesięcznie. M. T. oświadczyła, że skarżący nie posiada żadnych własnych przychodów (pismo "uzupełnienie odwołania od decyzji I instancji", podpisane przez podatnika oraz matkę M. T.). Gospodarstwo składa się z budynku mieszkalnego, wymagającego generalnego remontu (brak wody, brak ogrzewania, wilgoć) oraz z budynków gospodarczych tj. stodoła i obora, która wymaga remontu.

Organ wskazał, że do akt sprawy nie zostały dołączone żadne dokumenty potwierdzające wskazane fakty. W aktach sprawy znajduje się natomiast informacja z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z 12 lutego 2021 r., z której wynika, iż podatnik nie korzysta i nie korzystał z żadnych form pomocy społecznej. Zgodnie z wydrukiem z Elektronicznych Ksiąg Wieczystych podatnik jest właścicielem/współwłaścicielem nieruchomości:

- nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości D. o powierzchni 2,7455 ha, własność 1/1, na której została ustanowiona hipoteka przymusowa: na rzecz Gminy W. o wartości [...] zł; na rzecz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o wartości [...] zł; nr księgi wieczystej [...];

- lasu położonego w miejscowości D. o powierzchni 0,3800 ha, udział 6/24; zgłoszony w postępowaniu egzekucyjnym i zajęty przez komornika sądowego; nr księgi wieczystej [...];

- lasu położonego w miejscowości D. o powierzchni 1,3600 ha, udział 12/272; zgłoszony w postępowaniu egzekucyjnym i zajęty przez komornika sądowego; nr księgi wieczystej [...];

- nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości D. o powierzchni 3,9447 ha, własność 1/1, na której ustanowiono ograniczone prawo rzeczowe - bezpłatną dożywotnią służebność osobistą na rzecz M. T., polegającą na prawie korzystania z jednego pomieszczenia w domu od strony wschodniej, podwórza koło domu, współkorzystania z obory i stodoły; zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym; na nieruchomości została ustanowiona hipoteka przymusowa na rzecz Sądu Rejonowego w B. w wysokości [...] zł; nr księgi wieczystej [...]

Organ ustalił, że skarżący jest nadto dłużnikiem Skarbu Państwa z tytułu zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za inne okresy, tj. wrzesień 2013 r., październik 2014 r. oraz wrzesień 2015 r. w łącznej wysokości [...] zł. Ciążą na nim także zaległości wobec Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego oraz Gminy W. w łącznej wysokości około [...] zł, które objęte są postępowaniami egzekucyjnymi prowadzonymi przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Do dnia wydania decyzji, nie wyegzekwowano żadnej kwoty na poczet ww. zaległości.

Organ oceniając powyższe okoliczności uznał, że kwota przedmiotowej zaległości podatkowej jest wysoka i może stanowić dla podatnika znaczną dolegliwość finansową, co jednocześnie oznacza, iż jej umorzenie spowodowałoby poprawę sytuacji finansowej strony. Organ stwierdził też, że podatnik niewątpliwie znalazł się w trudnej sytuacji materialnej - nie posiada własnych dochodów, utrzymuje się razem z matką z jej renty w wysokości ok. [...] zł. Ciążą na nim zobowiązania finansowe, przekraczające jego realne możliwości płatnicze. Wobec skarżącego prowadzone są postępowania egzekucyjne. W tych realiach organ uznał, że wystąpił ważny interes podatnika rozpatrywany w kategoriach normalnej sytuacji ekonomicznej zobowiązanego.

Organ wskazał przy tym, że na dzień wydania decyzji skarżący nie przedłożył żadnych dokumentów (w tym np. zaświadczeń lekarskich), które mogłyby wskazywać, że jest osobą niezdolną do pracy. Jednocześnie nie wykazał, że podejmuje próby poprawienia swojej sytuacji bytowej, np. poprzez zarejestrowanie się w urzędzie pracy oraz aktywne poszukiwanie pracy.

Organ podkreślił nadto, że strona posiada nieruchomości, które potencjalnie mogłyby stanowić źródło zapłaty obciążających zaległości, czy wpłynąć na poprawę sytuacji finansowej gospodarstwa domowego i np. pozwolić na zapłatę zaległości podatkowych w dogodnych ratach.

Organ odwoławczy co do zasady podzielił ocenę dokonaną przez organ I instancji. Wskazał, że należny za czerwiec 2016 r. podatek od towarów i usług został określony decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] września 2018 r. Istnienie obowiązku podatkowego zostało potwierdzone ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] stycznia 2019 r. Na decyzję tę została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który w dniu 20 września 2019 r. skargę oddalił (wyrok prawomocny, sygn. akt. I SA/Lu 193/19).

Z uzasadnienia wskazanej decyzji wymiarowej wynika, iż od dnia 14 maja 2013 r. podatnik prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usługowym wspomagającym produkcję rolną, zaś z dniem 1 czerwca 2013 r. zrezygnował ze statusu rolnika ryczałtowego i stał się czynnym podatnikiem podatku VAT.

W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w czerwcu 2013 r. podatnik zakupił ciągnik rolniczy marki N. , na podstawie faktury z 17 czerwca 2013 r. o wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł. Podatek naliczony od zakupu ciągnika rolniczego odliczony został w złożonej deklaracji VAT-7 za czerwiec 2013 r. Źródło finansowania zakupu przedmiotowego ciągnika stanowiła umowa pożyczki zawarta z B. S. A. na wartość brutto [...] zł, przeznaczona w całości na zapłatę dostawcy. W celu zabezpieczenia zapłaty wierzytelności wynikającej z zawartej umowy pożyczki pomiędzy podatnikiem a B. S. A. zawarta została umowa przewłaszczenia na zabezpieczenie, której przedmiotem był ciągnik. W związku z niewywiązywaniem się ze zobowiązań względem B. S. A., przedmiot przewłaszczenia w postaci ciągnika został zwrócony bankowi w dniu 15 czerwca 2016 r. W tym dniu, zgodnie z art. 19a ustawy o VAT, powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług. Podstawę opodatkowania stanowiła wartość netto wynikająca z wyceny ciągnika, dokonanej przez rzeczoznawcę na zlecenie B. S.A. na kwotę netto [...] zł. Na tej podstawie został wyliczony należny podatek VAT w wysokości [...] zł.

Organ wskazał, że w piśmie z 12 lipca 2021 r. skarżący podał, że został namówiony w firmie leasingowej na zawarcie umowy, pomimo że B. od początku wiedziała, że nie będzie stać go na spłatę rat. Także w odpowiedzi na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego z 18 września 2020 r. do uzupełnienia wniosku w sprawie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych podatnik podniósł, że obciążające zadłużenie powstało bez jego winy.

Organ odwoławczy uznał, że powstałe zaległości mieszczą się w granicach ryzyka gospodarczego, które obejmuje zarówno samodzielne decyzje podmiotu gospodarczego, jak i okoliczności nieprzewidziane. Przedmiotowe zaległości powstały w związku z zaciągnięciem pożyczki na zakup ciągnika oraz następnie niewywiązaniem się z umowy leasingowej. Za wszystkie działania podejmowane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej odpowiada przedsiębiorca. Problemy z płynnością finansową, a w tym przypadku spłatą pożyczki, stanowią nieodłączny element ryzyka związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, a skutki nie mogą być przerzucane na Skarb Państwa oraz prowadzić do ulgowego traktowania powstałego zobowiązania podatkowego i uzasadniać umarzania zaległości podatkowych.

W tych realiach i przy tak dokonanej ocenie sprawy organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły żadne nieprzewidziane sytuacje losowe i okoliczności przemawiające za udzieleniem ulgi. Podkreślił, że brak przeciwwskazań do podjęcia przez skarżącego pracy, jak również odpowiednie zagospodarowanie posiadanymi nieruchomościami stwarza realne szanse, że sytuacja materialna w przyszłości może ulec poprawie.

Rozpatrując przesłankę interesu publicznego organ odwoławczy także nie stwierdził jej zaistnienia. Miał w tym wypadku na względzie, że ścisła realizacja zasady powszechności opodatkowania prowadzić może do podważenia innych zasad i wartości leżących u podstaw regulacji ustawy zasadniczej, czy praw gwarantowanych konstytucyjnie, jak np. prawo do ochrony zdrowia. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja jednak nie wystąpiła, bowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby na dzień wydania rozstrzygnięcia podatnik miał problemy zdrowotne, które wymagałyby ponoszenia kosztów na leczenie.

Organ odwoławczy wskazał także, że wnioskiem z 1 kwietnia 2019 r. podatnik zwracał się już do Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzenie zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę w ramach pomocy de minimis, który decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. odmówił umorzenia przedmiotowych zaległości. Wskazana decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] listopada 2019 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika wyrokiem z 29 lipca 2020 r., (sygn. akt I SA/Lu 15/20).

Na wskazaną decyzję M. T. złożył skargę, w której wniósł o jej uchylenie i umorzenie naliczonego podatku VAT.

Strona podniosła, że wydane rozstrzygnięcie jest bezpodstawne, niesprawiedliwe i krzywdzące, a zaległość podatkowa i odsetki są nienależne. Zarzuciła, że organy podatkowe nie rozważyły we właściwy sposób okoliczności sprawy w kontekście przesłanki przyznania ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej. Zdaniem strony, interes publiczny nie może być utożsamiany wyłącznie z ochroną podatkowych dochodów budżetu, realizowaną przez ściąganie podatków, nie zależy też od subiektywnej oceny organu. Przed zasadą równości opodatkowania należy dać pierwszeństwo innym konstytucyjnym zasadom, m.in. zasadzie uwzględnienia dobra rodziny, nakazującej Państwu szczególną pomoc i opiekę dla rodziny w trudnej sytuacji, która pozostaje bez środków na utrzymanie. Skarżący podkreślił, że nie stać go nawet na zaspokojenie elementarnych potrzeb życiowych. Jedynym źródłem jego utrzymania jest pomoc matki. Pomimo to, oboje żyją poniżej minimum socjalnego. Wskazał na skomplikowaną sytuację materialną, związaną z zamieszkiwaniem w lokalu wymagającym remontu, bez dostępu do wody i ogrzewania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Poparł stanowisko prezentowane w decyzji.

W piśmie z dnia 21 marca 2022 r. ustanowiony dla skarżącego z urzędu pełnomocnik w osobie radcy prawnego złożył pismo procesowe, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie mu wynagrodzenia za świadczoną pomoc prawną.

W uzasadnieniu pisma podniósł, że organ naruszył w sprawie art. 67b § 1 pkt 2 w zw. z art. 67a § 1 O.p. przez błędną wykładnię pojęcia ważnego interesu prywatnego, a w konsekwencji nie zastosował przepisu pozwalającego na umorzenie zaległości podatkowej. Uznanie administracyjne nie oznacza dowolności w działaniu organu, ale zobowiązuje do wnikliwego rozważenia wszystkich okoliczności. W wypadku skarżącego, zaistniała szczególna okoliczność związana z utratą możliwości zarobkowania, a tym samym brakiem możliwości regulowania zobowiązań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest w ocenie Sądu niezasadna.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest istnienie podstawy do udzielenia skarżącemu ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za czerwiec 2016 r. Przedmiot i granice sprawy wyznaczają co do zasady przesłanki udzielenia wnioskowanej ulgi.

W niniejszej sprawie jednak należy mieć na uwadze fakt, że przedmiotem rozpoznania organu był ponowny wniosek skarżącego w tym samym przedmiocie. Poprzedni wniosek został rozstrzygnięty odmownie decyzją ostateczną, która – po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyroku z dnia 29 lipca 2020 r. w sprawie sygn. akt I SA/Lu 15/20, oddalającego skargę – stała się także decyzją prawomocną. Prawomocny wyrok Sądu wiąże z kolei mocy art. 170 p.p.s.a. nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Jeszcze przed rozstrzygnięciem sądowym w poprzedniej sprawie, skarżący złożył kolejny wniosek o umorzenie tej samej zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług (wysokość zobowiązania określona została ostateczną decyzją podatkową). Podniósł w nim przy tym te same co uprzednio okoliczności, co wynika wprost z treści zaskarżonej decyzji. Z uwagi jednak na upływ czasu od rozpoznania poprzedniego wniosku strony, organ podjął decyzję o ponownym dokonaniu ustaleń stanu faktycznego i oceny przesłanek do udzielenia ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej w ramach pomocy de minimis.

W orzecznictwie wskazuje się, że zmiana sytuacji podatnika i wystąpienie nowych okoliczności uprawnia go do wystąpienia z ponownym wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych, czy też o przyznanie ulgi innego rodzaju, i to nawet w sytuacji, gdy pierwotnie wydana w tym przedmiocie decyzja była decyzją negatywną dla podatnika. Organ może odmówić zastosowania ulgi z uzasadnieniem, że sprawa była rozstrzygnięta decyzją ostateczną i nie zaistniały żadne nowe okoliczności pod warunkiem, że materiał dowodowy będzie wskazywał, że sytuacja rodzinna, materialna, zdrowotna, na którą powołuje się wnioskodawca faktycznie nie uległa zmianie w stosunku do wcześniejszego wniosku rozpoznanego już decyzją. Jednak taka konkluzja musi wynikać z uzasadnienia decyzji wydanej w oparciu o ustalony stan faktyczny.

Istnienie przesłanek do udzielenia wskazanej ulgi z art. 67b O.p. (pomoc publiczna) nie budziło wątpliwości (w tym zakresie bezspornie nie zmieniła się też sytuacja badana w poprzednio rozstrzygniętej sprawie). Organ skoncentrował zatem uwagę przede wszystkim na ustaleniu, czy w sytuacji rodzinnej, majątkowej, zdrowotnej i finansowej skarżącego zaszły zmiany uzasadniające przyznanie ulgi z punktu widzenia przesłanek z art. 67a O.p.

W myśl art. 67a § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Zdaniem Sądu, w całokształcie ustalonych okoliczności organy nie wykazały, iżby w sprawie zaistniały nowe, nie ocenione pierwotnie (w decyzji ostatecznej i w prawomocnym wyroku sądowym) z punktu widzenia prawa do ulgi okoliczności i zdarzenia. Świadczy o tym nie tylko treść wniosku skarżącego, w którym powołuje się na te same co pierwotnie okoliczności, ale i wynik postępowania dowodowego organów. Wynika z niego bowiem, że podatnik nadal jest czynnym przedsiębiorcą (nie wyrejestrował działalności gospodarczej z CEiDG - k. 84 akt administracyjnych). Nadal też deklaruje, że utrzymuje się wyłącznie z niewielkiej renty matki, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Jak wynika z ustaleń poczynionych w sprawie, nie korzystał i nie korzysta z żadnej z form pomocy socjalnej (k. 58 akt administracyjnych). Przeciwko niemu toczy się postępowanie egzekucyjne, prowadzone przez komornika sądowego (jest ono nadal w toku – k. 59 akt administracyjnych), obejmujące inne niż wskazana w sprawie zaległości płatnicze. Skarżący (urodzony w 1979 r.) nie pracuje, ale też nie wskazuje, że nie jest w stanie podjąć zatrudnienia. Nie leczy się (choć uskarża się na dolegliwości związane z bólami głowy i bezsennością), nie ma stwierdzonego stopnia niepełnosprawności. Co istotne, skarżący jest właścicielem/współwłaścicielem nieruchomości, w tym o charakterze rolnym. Część z nich, jak podaje, jest uprawiana przez osoby drugie, co oznacza, że są one dzierżawione, zaś skarżący nie wykazał, jakie z tego tytułu uzyskuje dochody, a jeśli ich nie uzyskuje – to z jakich względów.

Warunki życia rodziny skarżącego są obiektywnie trudne, jednak – jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 29 lipca 2020 r. - istnieniu przesłanki interesu publicznego przeczy przede wszystkim sposób powstania zaległości podatkowej. Skarżący skorzystał bowiem z prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem ciągnika rolniczego, którego dostawa spowodowała powstanie zobowiązania podatkowego. Przedmiotowa zaległość podatkowa jest zatem konsekwencją decyzji podejmowanych w ramach ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej, którą skarżący kontynuuje, pomimo że równocześnie nie deklaruje z tego tytułu dochodów.

Podobnie jak w pierwotnie prowadzonym i prawomocnie zakończonym postępowaniu organ powołał się na brak współpracy skarżącego jako przedsiębiorcy z organem i nieoferowanie przez niego żadnego materiału dowodowego, realnie umożliwiającego ocenę jego sytuacji materialnej, rodzinnej i finansowej. Również jego przesłuchanie przez organ odwoławczy nie przyniosło żadnych nowych danych, które pozostawałyby istotne (i dotychczas nierozstrzygnięte) z punktu widzenia oceny przesłanek przyznania ulgi.

Skoro zaś, nawet po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, organ nie stwierdził zaistnienia jakiejkolwiek nowej okoliczności, która mogłaby stanowić podstawę do przyznania wnioskowanej ulgi, a tym samym i weryfikacji stanowiska prezentowanego w prawomocnym wyroku WSA w Lublinie, nie sposób uznać, że kontrolowana decyzja narusza prawo.

W szczególności podkreślenia wymaga, że to rzeczą skarżącego było należyte wykazanie podstaw wniosku oraz współpraca z organem w zakresie gromadzenia niezbędnych dowodów (w tym z dokumentów) w celu wykazania przesłanek przyznania ulgi. Tymczasem skarżący ponownie ograniczył się do własnych twierdzeń, nie popartych żadnym dowodem. Nie wskazał on, z jakiej przyczyny nie wykreślił działalności gospodarczej z CEiDG, czy zamierza ją kontynuować, czy podejmuje jakiekolwiek działania w kierunku znalezienia pracy, z jakiej przyczyny przy opisywanej sytuacji rodzinno – finansowej nie korzysta ze środków pomocy społecznej. Tylko szczegółowe wyjaśnienie tych kwestii pozwoliłoby organowi na pełne rozeznanie sytuacji, w jakiej znajduje się skarżący, w tym na weryfikację twierdzenia czy podatnika w istocie należy traktować jako aktywnego przedsiębiorcę i czynić założenie jego profesjonalizmu oraz odpowiedzialności za podejmowane ryzyko gospodarcze. Pozwoliłoby też ocenić, czy brak aktywności zawodowej skarżącego jest wyłącznie jego świadomym wyborem i próbą unikania skutecznej egzekucji, czy też raczej dowodzi trudności w organizacji życia codziennego i jest okolicznością determinowaną stanem zdrowia i możliwościami strony.

Braki w tym zakresie muszą obciążać skarżącego, bo to on dysponuje zarówno niezbędnymi informacjami, jak i dowodami, które może zaoferować w postępowaniu, ale tego nie czyni.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał istnienia nowych okoliczności, które – nie będąc przedmiotem oceny dokonanej pierwotnie w decyzji ostatecznej, skontrolowanej w postępowaniu sądowoadministracyjnym – mogłyby stanowić o zasadności jego wniosku o udzielenie ulgi.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

O przyznaniu na rzecz pełnomocnika skarżącego (radcy prawnego) wynagrodzenia za udzielenie nieopłaconej pomocy prawnej w ramach prawa pomocy Sąd rozstrzygnął w oparciu o art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715 ze zm.). Na kwotę tę składa się wynagrodzenie pełnomocnika – 240 zł (pełnomocnik złożył w sprawie oświadczenie, że nie prowadzi działalności gospodarczej).