Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 133/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Pomoc społeczna
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 101 ust. 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1769
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.
article: art. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza P. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem P. a Prezydentem Miasta E. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku H. R. o przeniesienie podopiecznego W. K. do Domu Pomocy Społecznej [...] postanowienia: wskazać Burmistrza P. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 6 czerwca 2018 r. Burmistrz P. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego pomiędzy nim a Prezydentem Miasta E. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku H. R. o przeniesienie podopiecznego W. K. do Domu Pomocy Społecznej [...].

Powyższy spór o właściwość zaistniał na tle następujących okoliczności.

Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. Burmistrz P. orzekł o skierowaniu małoletniego W. K. do Domu Pomocy Społecznej [...] na czas nieokreślony. Zdaniem organu ww. małoletni wymaga całodobowej opieki, której Gmina nie w stanie zapewnić. Natomiast dom, do którego został skierowany, jest właściwym tego rodzaju i położonym najbliżej miejsca zamieszkania. Jednocześnie deklaruje chęć przyjęcia dziecka. Z kolei decyzją z dnia [...] maja 2016 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej orzekł o umieszczeniu ww. małoletniego na pobyt czasowy od dnia 23 maja 2016 r. do czasu ukończenia 18 – tego roku życia, tj. do dnia 1 listopada 2017 r.

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. Prezydent Miasta E., działając na wniosek opiekuna prawnego całkowicie ubezwłasnowolnionego W. K. i za zgodą Sądu Rejonowego w E. (postanowienie z dnia [...] lutego 2018 r. sygn. akt [...]), orzekł o umieszczeniu W. K. w Domu Pomocy Społecznej [...] na pobyt czasowy do 1 listopada 2029 r., tj. do czasu ukończenia 30 – tego roku życia.

Wnioskiem z dnia 26 kwietnia 2018 r. opiekun prawny ww. osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej zwrócił się do Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. (uprawnionego do działania w imieniu Burmistrza P.) o wszczęcie postępowania administracyjnego pod kątem przeniesienia podopiecznego do Domu Pomocy Społecznej [...], które dysponuje wolnym miejscem i wyraża zgodę na przyjęcie podopiecznego. Ww. wniosek Ośrodek w P. przekazał Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w E. (uprawnionemu do działania w imieniu Prezydenta Miasta E., powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1769 ze zm.). Z kolei Ośrodek w E. przekazał ww. podanie Burmistrzowi P., powołując się na art. 59 ust. 1.

Wniosek o wyznaczenie przez Naczelny Sąd Administracyjny organu właściwego do załatwienia niniejszej sprawy złożył Burmistrz P., stwierdzając, że przeniesienie wnioskodawcy do innego domu pomocy społecznej powinno być traktowane jako nowa sprawa a nie jej kontynuacja a więc zgodnie z art. 27 K.c. właściwym pozostaje Ośrodek Pomocy Społecznej w E.

W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta E. wniósł o wskazanie Burmistrza P. jako właściwego do rozpatrzenia ww. wniosku, wskazując, że najwłaściwszym byłoby wydanie decyzji o zmianie decyzji kierującej za zgodą w trybie art. 155 K.p.a. przez zmianę nazwy i lokalizacji do domu, do którego osoba jest kierowana.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Spory, o których mowa w powyższym przepisie Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga na wniosek postanowieniem przez wskazanie organu właściwego do rozstrzygnięcia sprawy, wydawanym w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym (art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie zaistniał spór o właściwość, bowiem zarówno Burmistrz P. jak i Prezydent Miasta E. uznali się za niewłaściwi w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia 26 kwietnia 2018 r. opiekuna prawnego osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej. Wskazać jednak należy, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. właściwość miejscową gminy zobowiązanej do rozpoznania sprawy dotyczącej świadczenia z pomocy społecznej, ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Z kolei zgodnie z art. 59 ust. 1 tej ustawy: "Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej". Przepisem o charakterze szczególnym jest art. 101 ust. 6 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej i zgodnie z nim: "Dla mieszkańca domu właściwa jest gmina, która skierowała go do domu pomocy społecznej". Formułuje on zasadę, że gmina, która spowodowała umieszczenie osoby w domu pomocy społecznej pozostaje właściwa we wszystkich sprawach dotyczących świadczeń z pomocy społecznej dla tej osoby. Ma on jednak zastosowanie jedynie w przypadku, gdy osoba ubiegająca się o świadczenie mieszka w domu pomocy społecznej na podstawie skierowania. Jak przyjmuje się w orzecznictwie decyzja ta zachowuje znaczenie kształtujące właściwość organu pomocy społecznej dopóki pozostaje w obrocie prawnym (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 20 października 2011 r. sygn. akt I OW 110/11, 15 czerwca 2012 r. sygn. akt I OW 56/1215 maja 2014 r. sygn. akt I OW 48/14, 21 lutego 2017 r. sygn. akt I OW 240/16, 5 października 2017 r. sygn. akt I OW 122/17, 21 lutego 2018 r. sygn. akt I OW 265/177 marca 2018 r. sygn. akt I OW 308/17 i 13 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OW 260/17 – orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowy: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wskazując na powyższe, stwierdzić trzeba, że skoro W. K. mieszka w Domu Pomocy Społecznej [...] i został tam skierowany na podstawie decyzji Burmistrza P. z dnia [...] maja 2016 r. to organem właściwym do rozpatrzenia wniosku jego opiekuna prawnego z dnia 26 kwietnia 2018 r. pozostaje Burmistrz P.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.