Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2990/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 130a ust. 10h
journal: Dz.U. 2017 poz 1260
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednoloty
article: art. 7, 77 par. 1, art. 80, 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia del. NSA Jacek Hyla (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 października 2017r., sygn. akt III SA/Łd 500/17 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego K. K. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 500/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu skargi K.K. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu.

Powyższy wyrok wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] Starosta P. orzekł wobec K.K. o:

1. ustaleniu kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem i likwidacją pojazdu marki [...], nr rej. [...], nr VIN: [...] w kwocie 79 283,96 złotych,

2. zobowiązaniu do uiszczenia kwoty 79 283,96 zł w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, na wskazany rachunek Starostwa Powiatowego P.

Organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2009r. policjant Komendy Powiatowej Policji w P. wydał dyspozycję Nr [...] usunięcia pojazdu marki [...], oznakowanego tablicami rej. [...], Nr VIN: [...] i pozostawienia go na parkingu strzeżonym "Pomoc Drogowa i Parking Strzeżony" w K. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ustalono, iż w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu jego właścicielem był K.K.

Starosta podkreślił, iż w związku z brakiem odbioru pojazdu w terminie 3 miesięcy zgodnie z art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. 128 z 2017r. ze zm.) powoływanej dalej jako p.r.d. organ wystąpił do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Sąd Rejonowy w P. I Wydział Cywilny postanowieniem z [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt [...] orzekł o przepadku pojazdu na rzecz Powiatu P. Postanowienie uprawomocniło się [...] września 2016 r.

W dniu [...] października 2016 r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania decyzji, o której mowa w art. 130a ust. 10h p.r.d. Starosta podkreślił, iż w oparciu o art. 130a ust. 6 p.r.d. Rada Powiatu określiła wysokość kosztów usuwania i przechowywania pojazdów. Łączna kwota opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu wyniosła 79.283,96 zł. Koszty przechowywania pojazdu naliczone zostały od daty uchwały Rady Powiatu P., która obowiązywała w dniu wydania dyspozycji w sprawie usunięcia i przechowywania przedmiotowego pojazdu na parkingu strzeżonym tj. Uchwały Rady Powiatu P. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., do dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu o przepadku pojazdu na rzecz powiatu wraz z kosztami związanymi z oszacowaniem przedmiotowego pojazdu.

W odwołaniu od powyższej decyzji K.K. wskazał, że obciążać go powinna jedynie opłata za okres przechowywania pojazdu przez 6 m-cy od daty powstania obowiązku do daty jego ustania, kiedy zgodnie z udzielonym mu pouczeniem własność pojazdu przeszła na rzecz Skarbu Państwa.

Decyzją z [...] marca 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości oraz nakazało K.K. zapłatę kwoty 75.299,96 zł z tytułu kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem i oszacowaniem pojazdu.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 130a ust. 10 p.r.d., starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Przepis ten w obecnym brzmieniu obowiązuje od dnia 4 września 2010 r. Wcześniej zaś stanowił, że pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodził na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.

Kolegium wskazało, iż w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06 (Dz.U. Nr 100, poz. 649) Trybunał Konstytucyjny orzekł w o niezgodności art. 130a ust. 10 p.r.d. w ówczesnym brzmieniu z przepisami Konstytucji RP w zakresie, w jakim dopuszczał odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu, wskutek czego omawiany przepis utracił moc obowiązującą w tym zakresie z dniem 12 czerwca 2009 r. Organ podkreślił, iż w realiach rozpoznawanej sprawy należy powołać się na przepisy przejściowe zamieszczone w ustawie z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 152, poz. 1018 ze zm.: dalej: u.zm.). Stosownie do art. 10 u.zm. w przypadku pojazdów, które zostały usunięte przed dniem wejścia w życie tej ustawy (czyli 4 września 2010 r.) i do tego dnia nie zostały odebrane z parkingu strzeżonego przez uprawnioną osobę, termin określony w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym (czyli 6 miesięcy od dnia usunięcia), po którego upływie starosta występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu, biegnie w dalszym ciągu od dnia usunięcia pojazdu. W przypadkach, w których bieg terminu określonego w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym, rozpoczął się i nie zakończył przed dniem wejścia w życie ustawy, przepadek pojazdów orzeka się na rzecz powiatu (art. 11 ust. 1 u.zm.). Z mocy art. 12 ust. 2 u.zm. powyższy przepis stosuje się odpowiednio w przypadkach, w których termin określony w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym, upłynął przed dniem wejścia w życie u.zm. i nie zostało wszczęte postępowanie w sprawie przejęcia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Ponadto, zgodnie z art. 13 u.zm., Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie u.zm., wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie u.zm.

Kolegium wskazało również, że unormowania p.r.d. nie określają terminu do wystąpienia przez starostę do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Ograniczają się jedynie do wskazania, że czynność ta nie może być podjęta przed upływem 3 miesięcy (wcześniej 6 miesięcy) od dnia usunięcia pojazdu (art. 130a ust. 10), a dodatkowo przed upływem 30 dni od dnia powiadomienia właściciela pojazdu lub osoby uprawnionej o obowiązku odbioru pojazdu (art. 130a ust. 10a). Podkreśliło przy tym, że postępowanie wyjaśniające w sprawie administracyjnej zapłaty kosztów nie obejmuje okoliczności, o których mowa w art. 130a ust. 10e p.r.d., stanowiących przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, np. czy usunięcie pojazdu było zasadne, albo czy starosta prawidłowo powiadomił właściciela pojazdu lub uprawnioną osobę o obowiązku odbioru pojazdu. Te i wszystkie inne kwestie poprzedzające orzeczenie o przepadku pojazdu bada sąd w odrębnym postępowaniu cywilnym. Oznacza to, że prawomocne postanowienie sądu o przepadku pojazdu na rzecz powiatu jest wiążące dla organów administracji publicznej nie tylko w zakresie wynikającym wprost z treści rozstrzygnięcia, ale również w zakresie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę jego wydania. W konsekwencji, zdaniem Kolegium, postępowanie dowodowe przeprowadzane w ramach postępowania administracyjnego powinno skupiać się na kwestiach określonych w art. 130a ust. 10h i 10i p.r.d., tzn. ustaleniu osób zobowiązanych do pokrycia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu oraz sprecyzowaniu kosztów objętych tym obowiązkiem i określeniu ich wysokości.

Organ odwoławczy wskazał, iż K.K. był bezsprzecznie właścicielem usuniętego pojazdu, który nie stał się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa po bezskutecznym upływie z dniem [...] grudnia 2009 r. ustawowego terminu do odebrania go, gdyż nie obowiązywał już wtedy art. 130a ust. 10 p.r.d. w zakresie, w jakim dopuszczał odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu (wskutek stwierdzenia przez TK jego niekonstytucyjności w tym zakresie).

Wobec tych ustaleń należało oprzeć się na regule wyrażonej w art. 130a ust. 10h p.r.d., zgodnie z którą koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania obciążają wyłącznie osobę będącą właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. W odniesieniu do wysokości kosztów podlegających zapłacie SKO stwierdziło, czego nie wziął pod uwagę Starosta P., że w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 13 u.zm. Zatem z mocy tego przepisu to nie strona, lecz Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania usuniętego pojazdu w okresie od dnia [...] grudnia 2009 r., tj. dnia następującego po upływie 6-miesięcznego terminu wynikającego z art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu obowiązującym przed datą wejścia w życie u.zm., do dnia [...] września 2010 r., tj. dnia poprzedzającego datę początkową obowiązywania przepisów p.r.d. znowelizowanych tą ustawą. Ponadto, organ pierwszej instancji przy obliczaniu wysokości kosztów ciążących na dotychczasowym właścicielu pojazdu nie uwzględnił, że ramy czasowe jego obowiązku nie obejmują dnia 1 września 2016 r., tj. pierwszego dnia przysługiwania własności pojazdu Powiatowi P.

Organ odwoławczy uznał zatem, że w zaskarżonej decyzji błędnie ustalono kwotę, którą K.K. powinien zapłacić z tytułu kosztów przechowywania pojazdu, albowiem koszty te naliczono za cały okres od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia [...] września 2016 r., podczas gdy w świetle obowiązujących przepisów prawa zasadne było ich naliczenie za okresy: od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. i od dnia [...] września 2010 r. do dnia [...] sierpnia 2016 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K.K. zarzucił zaskarżonej decyzji:

1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 130a ust. 10h p.r.d., poprzez jego zastosowanie i w konsekwencji nałożenie na odwołującego obowiązku zapłaty wskazanej w decyzji kwoty tytułem obciążenia kosztami wynikającymi z usunięcia, przechowania, oszacowania przedmiotowego pojazdu:

2/ naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 130a ust. 10h p.r.d., poprzez jego zastosowanie w przedmiotowym stanie faktycznym i nieuwzględnienie istotnego i mającego wpływ na rozstrzygnięcie faktu, że zasady obciążania kosztami zagospodarowania pojazdu, wynikające z art. 130a ust. 10h mają zastosowanie wprost jedynie do przypadków zaistniałych po wejściu w życie tego przepisu tj. po dniu (...) września 2010 r.;

3/ naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 130a ust. 10 ustawy w wersji obowiązującej na datę zdarzenia oraz usunięcia pojazdu tj. [...] czerwca 2009 r. poprzez jego niezastosowanie:

4/ naruszenie przepisów prawa materialnego a to art. 130a ust. 2a. ust. 10i, ust. 10j, ust. 6 i 6a p.r.d., poprzez bezprawne wydanie decyzji przez organ I instancji i utrzymanie jej przez organ II instancji;

5/ naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 12 k.p.a., poprzez przewlekłe załatwienie sprawy przez organ I instancji, narażające tym samym stronę na negatywne konsekwencje finansowe.

W uzasadnieniu wyroku uchylającego decyzje organów obu instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podniósł, że przepis art. 130a p.r.d. z dniem 4 września 2010 r. został zmieniony ustawą z 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 152, poz. 1018 ze zm.).

Zdaniem Sądu stan faktyczny w sprawie nie był sporny. Organy obu instancji nie miały podstaw prawnych do tego, aby obciążyć skarżącego kosztami usunięcia z drogi publicznej pojazdu za okres od [...] czerwca 2009 r. do [...] grudnia 2009 r.

Jak wynika z przytoczonych wyżej regulacji prawnych, w dacie zdarzenia, tj. [...] czerwca 2009 r., art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym regulował kwestie związane z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów, jednak tylko w zakresie związanym ściśle z usunięciem pojazdu. Przepis ten bowiem wskazywał przypadki, których zaistnienie skutkowało usunięciem pojazdu, organy i jednostki właściwe do wydania decyzji o usunięciu pojazdu, a także zadania starosty i przesłanki jakimi powinien się ten organ kierować, wyznaczając jednostki do prowadzenia parkingów strzeżonych. Art. 130a przewidywał w ust. 1 i ust. 2, że usunięcie pojazdu z drogi następuje na koszt właściciela, a także, że za pojazd umieszczony na parkingu powinna być wniesiona opłata za usunięcie i przechowanie – ust. 5c, zaś wysokość tych opłat ustala rada powiatu – ust. 6, jednak nie przewidywał, iż starosta może wydać decyzję o ustaleniu kosztów za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz kto ponosi koszty przechowywania pojazdu. Przepis ten – art. 130a, nie mógł zatem stanowić podstawy do prowadzenia przez starostę postępowania o ustalenie kosztów i wydanie decyzji w tym przedmiocie.

Stan ten zmieniła dopiero nowelizacja ustawy Prawo o ruchu drogowym, dokonana ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 4 września 2010 r. Do art. 130a został dodany m.in. ust. 10h, który przewiduje, że koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, a decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.

Dopiero zatem od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej starosta został upoważniony do wydawania decyzji o kosztach związanych z przechowywaniem pojazdów usuniętych z drogi.

Ustawa nowelizująca zawiera przepisy intertemporalne, z których tylko art. 13 dotyczy kwestii kosztów przechowywania pojazdów. Kosztami za przechowywanie został obciążony Skarb Państwa, na rzecz którego, z mocy prawa, przechodziła własność usuniętego z drogi pojazdu, po upływie 6 miesięcy od dnia usunięcia, na podstawie art. 130a ust. 10 (utrata mocy z dniem 11 czerwca 2009 r., na skutek wyroku TK z 3 czerwca 2008 r.). Jednak art. 13 ustawy nowelizującej dotyczy tylko ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów przechowywania pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia usunięcia upływał w okresie od [...] czerwca 2009 r. do [...] września 2010 r. Przepis ten nie daje natomiast podstawy do wydania decyzji w kwestii ustalenia kosztów właścicielowi pojazdu, będącemu nim w dniu wydania decyzji o usunięciu tego pojazdu z drogi.

Dopiero zatem od [...] września 2010 r., tj. wejścia w życie art. 130a ust. 10h p.r.d. w nowym brzmieniu, Starosta P. zyskał podstawę prawną do wydania decyzji obciążającej K.K. kosztami, o których mowa w tym przepisie, za okres do zakończenia postępowania. Ustalenie kosztów za okres od [...] czerwca 2009 r. – usunięcie pojazdu z drogi – do [...] grudnia 2009 r. – upływ 6 miesięcznego terminu wynikającego z brzmienia art. 130a ust. 10 p.r.d. sprzed nowelizacji – nie miało podstawy prawnej, bowiem prawo nie może działać wstecz.

W odniesieniu natomiast do ustalenia wobec skarżącego kosztów parkowania pojazdu za okres od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r. oraz jego oszacowania, to wskazać ponownie należy, iż z art. 130a ust. 10h p.r.d., w brzmieniu obowiązującym od dnia 4 września 2010 r., wynika, że wszelkie koszty związane między innymi z usunięciem, przechowywaniem i oszacowaniem pojazdu, powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do momentu zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu jego usunięcia. Intencją wskazanego przepisu było to, aby wymienione koszty ponosiła osoba, której niewłaściwe i niezgodne z prawem zachowanie koszty te spowodowało. Właściciela pojazdu winny jednak obciążać tylko koszty uzasadnione, a więc takie, które są normalnym skutkiem jego niewłaściwego zachowania a nie takie, które są wynikiem zaniechania czy bezczynności organu administracji. Starosta winien z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu wystąpić bez zbędnej zwłoki.

Organy nie wyjaśniły, czy koszty przechowywania samochodu przez okres blisko 6 lat są kosztami uzasadnionymi, które winien ponieść skarżący. Znowelizowany przepis art.130a ust. 10 p.r.d. wszedł w życie w dniu 4 września 2010 r. Przewiduje on możliwość wystąpienia starosty do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu jeżeli właściciel nie odebrał pojazdu w ciągu 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Po wejściu w życie tego przepisu starosta winien zatem niezwłocznie podjąć działania o których mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. (wystąpienie z wnioskiem do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu). W niniejszej sprawie Starosta P. wystąpił do sądu cywilnego o orzeczenie przepadku samochodu po upływie ponad pięciu lat od dnia wejścia w życie przepisu art.130a ust. 10 p.r.d. w nowym brzmieniu. Przez tak długi okres organ nie podjął zatem żadnych działań w zakresie wykonania obowiązków, jakie nakładał na niego omawiany przepis. Zaniechanie organu w tym zakresie generowało dodatkowe koszty przechowywania. Wysokie koszty przechowywania pojazdu były wynikiem zarówno niewłaściwego zachowania skarżącego (co skutkowało usunięciem z drogi jego samochodu na parking strzeżony) jak i wieloletniej bezczynności organu w uregulowaniu stanu prawnego tego pojazdu. Naruszenie przez administrację jej powinności sprawnego prowadzenia postępowania nie może powodować negatywnych skutków dla strony. Zasada ta znajduje normatywne uregulowanie w art. 2 Konstytucji RP. Naruszałoby standardy rzetelności prawa, gdyby ocenę zachowania administracji oprzeć na założeniu, iż ryzyko zaniedbań, błędów czy opieszałości administracji należy umiejscowić w sferze interesów i praw stron postępowania. Należy przy tym zaznaczyć, że takie uchybienia w poczynaniach organów nie wynikały z postawy skarżącego, stąd nie może on ponosić ich ujemnych konsekwencji, polegających na obciążeniu go kosztami przechowywania pojazdu w okresie od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r., które 300 - krotnie przekraczają wartość pojazdu usuniętego z drogi. Nie można uznać, że całe koszty przechowywania pojazdu przez okres blisko 6 lat (od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r.) są normalnym następstwem usunięcia pojazdu skarżącego.

Nie zostało wyjaśnione, dlaczego wniosek do sądu cywilnego o orzeczenie przepadku samochodu nie został złożony bezpośrednio po wejściu w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. tylko w dniu 9 listopada 2015 r. Dopiero wyjaśnienie tej okoliczności pozwala na dokonanie oceny, czy koszty przechowywania spornego pojazdu od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r. można uznać za uzasadnione i obciążyć nimi skarżącego. W uzasadnieniach decyzji organów obu instancji brak jest rozważań w tym zakresie. Organy nie wyjaśniły zatem w powyższym zakresie dokładnie stanu faktycznego sprawy, ani w sposób wyczerpujący nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i oddalenia skargi, a w razie uznania, że istota sprawy nie została dostatecznie wyjaśniona, uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciło:

1. naruszeniu prawa materialnego, tj.:

- art. 10 ust. 1 w związku z art. 7 i art. 184 Konstytucji RP przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż sprawując wymiar sprawiedliwości, sąd administracyjny nie może za pomocą swego orzecznictwa dokonywać zmian powszechnie obowiązujących norm prawnych, a ponadto zastosowanie danej normy prawnej nie może naruszać Konstytucji RP i zakresu regulacji konstytucyjnej, przy uwzględnieniu, że sądy administracyjne sprawują jedynie kontrolę działalności administracji publicznej;

art. 130a ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że w stanie faktycznym ustalonym w przedmiotowej sprawie istnieje podstawa do nałożenia na skarżącego, jako właściciela pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, obowiązku poniesienia jedynie części kosztów związanych z przechowywaniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, odpowiadającej "kosztom uzasadnionym", tj. kosztów "będących normalnym następstwem jego nagannego zachowania";

art. 130a ust. 10h P.r.d. w związku z art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw przez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że właściciel pojazdu ponosi tylko te koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, które powstały od dnia 4 września 2010 r., podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, iż brak jest podstaw do wyłączenia obowiązku poniesienia tych kosztów także w odniesieniu do wcześniejszego okresu, tj. od dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do dnia, w którym upłynął 6-miesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 P.r.d. w brzmieniu sprzed wejścia w życie u.zm.

2. naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przez uchylenie decyzji organów obu instancji, pomimo tego, że w toku postępowania administracyjnego nie dopuściły się one naruszenia wskazanych przepisów k.p.a., a tym bardziej takiego ich naruszenia, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niezamieszczenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań, co do dalszego postępowania zawierających precyzyjne wytyczne dla organu, co do sposobu ponownego przeanalizowania okresu, za jaki skarżący jest obowiązany ponieść koszty związane z przechowywaniem pojazdu.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że stanowisko Sądu stoi w sprzeczności ze stanowczym brzmieniem art. 130a ust. 10h P.r.d., nie przewidującym wyjątków od zasady, że to na osobie będącej właścicielem pojazdu w dacie usunięcia pojazdu ciąży obowiązek poniesienia wszystkich kosztów związanych z samym usunięciem, jak również przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałych w zakreślonych w tym przepisie ramach czasowych. Z żadnej regulacji prawnej nie wynika podstawa prawna do miarkowania wysokości kwoty należnej z tego tytułu ani stosowania w tym celu jakichkolwiek kryteriów ocennych, w szczególności odnoszących się do takich pozaprawnych pojęć jak "koszty uzasadnione"' czy "koszty będące normalnym następstwem nagannego zachowania". Decyzja wydawana na podstawie powołanego przepisu prawa jest niewątpliwie decyzją związaną, przy której podejmowaniu organ administracji publicznej nie może skorzystać z uznania administracyjnego i orzec inaczej niż nakazuje mu ustawa. Kolegium zwróciło uwagę, że starosta wprawdzie powinien dążyć do jak najszybszego załatwienia przejścia na powiat własności usuniętego pojazdu, a następnie bez zbędnej zwłoki zadecydować o dalszych jego losach, lecz są to postulaty nie mające prawnego usankcjonowania, gdyż z art. 130a ust. 10 i 10a P.r.d. wynika tylko, od jakiej chwili starosta może wystąpić z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu, a nie w jakim czasie powinien skorzystać z tego uprawnienia (będącego jednocześnie jego obowiązkiem). O ile ustawodawca wprowadził w art. 130a ust. 10k P.r.d. zakaz wydania decyzji, o której mowa w art. 130a ust. 10h P.r.d., po upływie 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia sądu o przepadku pojazdu, o tyle brak jest analogicznej regulacji prawnej dotyczącej okresu, w którym dopuszczalne jest wydanie wzmiankowanego orzeczenia sądu, czy wystąpienie z wnioskiem o jego wydanie. Zdaniem Kolegium nie jest rolą sądu administracyjnego, który sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, zastępowanie ustawodawcy i dokonywanie zmian w obowiązującym systemie prawnym, polegających na wprowadzaniu pozanormatywnego pojęcia "kosztów uzasadnionych'". Kolegium uważa, że skoro sędziowie podlegają Konstytucji RP i ustawom, to mają jedynie możliwość oceny istniejących norm prawnych, a nie tworzenia autonomicznych reguł. Odnosząc się do ewentualnych zaniechań czy bezczynności starosty w zakresie złożenia wniosku o przepadek pojazdu, Sąd nie poświęcił równie wiele uwagi istotnym okolicznościom leżącym po stronie właściciela pojazdu. W ocenie Kolegium, wbrew stanowisku Sądu, wysokie koszty przechowywania pojazdem były wynikiem wyłącznie niewłaściwego zachowania skarżącego, którego pojazd, wobec prowadzenia go przez skarżącego w stanie nietrzeźwości i wobec braku składki OC, usunięto z drogi publicznej na parking strzeżony. Obowiązkiem skarżącego było odebranie pojazdu oraz uiszczenie stosownych opłat, a w razie jego nieodebrania - pokrycie kosztów wskazanych w art. 130a ust. 10h P.r.d. Należy także podnieść, że Starosta P. skutecznie doręczył K.K. zawiadomienie z dnia [...] marca 2011 r. o usunięciu pojazdu oraz skutkach jego nieodebrania, a strona w związku z tym faktem nie tylko nie odebrała pojazdu, lecz nawet nie podjęła czynności zmierzających do wyjaśnienia jego statusu prawnego. Podkreślić należy, że w okresie od daty otrzymania stosownego zawiadomienia do daty uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt [...] K.K. nie tylko nie zrealizował ciążących na nim obowiązków związanych z odbiorem pojazdu, lecz nadal nie wykazywał zainteresowania tą sprawą. Sąd nie przedstawił przekonującego wyjaśnienia, dlaczego to organ, a nie prawidłowo powiadomiony właściciel pojazdu, powinien bez zbędnej zwłoki podjąć działania minimalizujące koszty przechowywania pojazdu na parkingu strzeżonym. W ocenie organu przytoczona argumentacja świadczy o tym, że przy wydaniu zaskarżonego wyroku naruszono przepis prawa materialnego, tj. art. 130a ust. 10h P.r.d., przez jego błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowej subsumcji do stanu faktycznego ustalonego w przedmiotowej sprawie. Uchybienie to miało związek z bezpodstawnym uznaniem przez Sąd, iż wobec nieustalenia, jakie koszty związane z przechowywaniem pojazdu były "kosztami uzasadnionymi", a jakie "nieuzasadnionymi", organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Także stanowisko Sądu co do wyłączenia z zakresu obowiązku obciążającego właściciela pojazdu zwrotu kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu, poniesionych przed wejściem w życie u.zm., nie uwzględnia treści przepisów prawa, obowiązujących zarówno w aktualnym stanie prawnym, jak i w okresie, do którego odnoszą się kwestionowane rozważania Sądu. Już z literalnego brzmienia art.130a ust. 10h P.r.d., stanowiącego podstawę prawną decyzji o zapłacie wskazanych w tym przepisie kosztów, wynika bowiem, że to moment wydania dyspozycji usunięcia pojazdu - niezależnie od tego, kiedy miał on miejsce - określa datę początkową okresu, w którym powstałe koszty obciążają dotychczasowego właściciela pojazdu. Jedyny wyjątek od sformułowanej w ten sposób reguły został przewidziany w art. 13 u.zm., przewidującym ponoszenie części tych kosztów przez Skarb Państwa, jednakże ma on zastosowanie wyłącznie do ściśle sprecyzowanego okresu, tj. od dnia następującego po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 P.r.d. w brzmieniu sprzed wejścia w życie u.zm., do dnia wejścia w życie tej ustawy, z dodatkowym zastrzeżeniem, że regulacja ta dotyczy pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie u.zm. W ocenie Kolegium przytoczony przepis intertemporalny nie ma natomiast zastosowania nie tylko do okresu od dnia 4 września 2010 r., lecz także do okresu od dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do ostatniego dnia 6-miesięcznego terminu wynikającego z art. 130a ust. 10 P.r.d. w brzmieniu sprzed nowelizacji (w niniejszej sprawie będzie to okres od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r.). Koszty poniesione w tym okresie powinien pokryć właściciel usuniętego pojazdu na zasadach ogólnych wynikających z art. 130a ust.10h P.r.d.. Pomimo nieistnienia w systemie prawa przed dniem 4 września 2010 r. regulacji prawnej o treści odpowiadającej wprowadzonemu z tą datą przepisowi art. 130a ust. 10h P.r.d., nie można zasadnie twierdzić, iż na właścicielu pojazdu nie ciążył w tym czasie obowiązek poniesienia kosztów usunięcia pojazdu i przechowywania go na parkingu strzeżonym (do czasu jego odebrania). Obowiązek zapłaty tych kosztów można bowiem wywieść wprost z art. 130a ust. 1 i ust. 5c P.r.d. w ich ówczesnym brzmieniu (ust. 1 - pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela (...) ", ust. 5c - "Pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w ust.1 i 2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. ").

Kolegium podniosło równocześnie, że bezpośrednim skutkiem uchybień Sądu na gruncie stosowania prawa materialnego było nieprawidłowe sformułowanie zaleceń co do dalszego postępowania w uzasadnieniu kwestionowanego wyroku, co wiąże się z istotnym naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Brak jest w tych zaleceniach, jak również we wcześniejszych wywodach Sądu precyzyjnych wskazówek dotyczących sposobu ponownego przeanalizowania okresu, za jaki skarżący jest obowiązany ponieść koszty związane z przechowywaniem pojazdu. Sąd nie sprecyzował, na czym konkretnie miałoby polegać dokładne wyjaśnienie przez organy, "czy koszty, którymi został obciążony skarżący od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r. są kosztami uzasadnionymi, a więc takimi, które są normalnym następstwem jego zachowania, a nie efektem zaniechania organu administracji, a w szczególności nie wskazał, jaki moment uważa za miarodajny dla odróżnienia kosztów uzasadnionych, czy będących normalnym następstwem zachowania skarżącego od kosztów nieuzasadnionych. Nie uściślił także, jakie ustalenia i konsekwencje prawne co do przedmiotu rozstrzygnięcia powinny wyniknąć z rozważenia i wyjaśnienia przez organ, dlaczego wniosek do sądu cywilnego o orzeczenie przepadku samochodu nie został złożony bezpośrednio po wejściu w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010r. tylko w dniu [...] listopada 2015 r. W świetle uzasadnienia zaskarżonego wyroku Kolegium nie jest w stanie stwierdzić, czy w ocenie Sądu koszty nieuzasadnione to wszystkie koszty poniesione po dniu 4 września 2010 r. (data wejścia w życie u.zm.), po upływie 30-dniowego terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10a P.r.d., przy czym Sąd stwierdza, że starosta "powinien zatem wystąpić z wnioskiem, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. w miarę rozsądnym terminie'", czy po innej dacie (np. uwzględniającej okres odpowiadający hipotetycznemu czasowi trwania postępowania w przedmiocie przepadku pojazdu).

W odpowiedzi na skargę kasacyjną K.K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej jako "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Skarga kasacyjna nie opiera się na usprawiedliwionych podstawach.

Art. 175 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że sądy administracyjne (obok innych sądów) sprawują wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Art. 8 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że jest ona najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej.

Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że sądy administracyjne, wykonując powierzone im kompetencje polegające na kontroli zgodności z prawem aktów pochodzących od organów administracji publicznej są nie tylko uprawnione ale i zobowiązane do tego, by w procesie wykładni przepisów prawa uwzględniać podstawowe zasady konstytucyjne.

Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie w swym orzecznictwie wskazywał, że z art. 2 Konstytucji RP wywodzić należy zasadę lojalności państwa wobec obywatela, która wyraża się w takim stanowieniu i stosowaniu prawa, by nie stawało się ono swoistą pułapką dla obywatela i aby mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu, że nie naraża się na prawne skutki, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji i działań. Jednostka powinna mieć możliwość określenia konsekwencji poszczególnych zachowań i zdarzeń na gruncie obowiązującego w danym momencie stanu prawnego.

Zasada lojalności państwa wobec obywatela musi być uwzględniana także przy wykładni przepisów prawa, stanowiących podstawę decyzji administracyjnych nakładających na obywateli określone obowiązki.

Trafnie zatem sąd I instancji zinterpretował przepis art. 130a ust. 10h P.r.d., uznając, że do kosztów związanych z przechowywaniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, obciążających właściciela tego pojazdu nie można zaliczyć takich kosztów, które spowodowane były zaniechaniem dokonania stosownych czynności przez organ administracji. Podkreślić należy, że w rozpatrywanej sprawie zwłoka organu administracji w wystąpieniu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu miała charakter rażący.

W tym miejscu należy przypomnieć kilka okoliczności faktycznych sprawy, które wnoszący skargę kasacyjną w swych wywodach pominął. Po pierwsze, z akt administracyjnych wynika, że pismo datowane [...] czerwca 2009r., doręczone skarżącemu w dniu [...] czerwca 2009r. zawierało informację, która nie uwzględniała skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06 (Dz.U. Nr 100, poz. 649), który wszedł w życie trzy dni wcześniej, wskazując że "nieodebranie pojazdu w ciągu 6 miesięcy od dnia jego usunięcia z drogi zgodnie z art. 130a ust. 10 ustawy Prawo ruchu drogowym powoduje, iż uznaje się go za porzucony z zamiarem wyzbycia się własności. Wówczas pojazd z mocy prawa pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa, zaś jeżeli pojazd usunięto z przyczyny wskazanej w art. 50a tej ustawy pojazd przejdzie na rzecz gminy". Informacja ta, w świetle powyższego wyroku Trybunału była oczywiście nieprawdziwa i wprowadzała skarżącego w oczywisty błąd co do jego prawnej sytuacji.

Po drugie, kolejne pismo Starosty P., kierowane do skarżącego datowane jest [...] marca 2011r. i zawiera informację o tym, że pojazd nie został odebrany pomimo upływu terminu określonego w piśmie z [...] czerwca 2009r. Pismo z [...] marca 2011r. wskazuje także, że w przypadku nieodebrania pojazdu w terminie 30 dni od jego otrzymania Starosta wystąpi do sądu o orzeczenie jego przepadku na rzecz Powiatu. Pismo to nie zostało odebrane przez skarżącego, pomimo awizowania. Skierowano je do skarżącego poza jakimkolwiek wszczętym postępowaniem administracyjnym.

Kolejna, uwidoczniona w aktach sprawy czynność starosty to wniosek o przepadek pojazdu datowany [...] listopada 2015r. – a zatem w ponad 4,5 roku od daty skierowania wcześniejszego pisma na znany organowi adres skarżącego.

W rozpatrywanej sprawie skarżącemu udzielono zatem najpierw nieprawdziwej informacji, z której mógł wnioskować, że po upływie 6 miesięcy, jeśli nie odbierze samochodu to jego własność przejdzie na rzecz Skarbu Państwa lub powiatu. Kolejna informacja, która nie wyjaśniała zresztą skarżącemu błędu zawartego w pierwszym piśmie nie została mu wprawdzie nawet skutecznie doręczona, lecz zawierała pouczenie, że starosta wystąpi w ciągu 30 dni od daty otrzymania tego zawiadomienia do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu. Jak wyżej wskazano od daty tego pisma do daty wystąpienia z wnioskiem o orzeczenie przepadku upłynęło 4,5 roku. Stwierdzić należy, że w świetle dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych (pismo z [...] czerwca 2009r.) do chwili otrzymania wniosku o orzeczenie przepadku samochodu, skarżący mógł być przekonany o tym, że nie jest już od ponad 5 lat jego właścicielem.

Należy uznać za oczywiście trafny pogląd sądu I instancji, zgodnie z którym nie jest dopuszczalna w państwie prawa sytuacja, w której organ administracji nie wykonuje czynności, do których jest zobowiązany w racjonalnym terminie i wskutek jego bezczynności, oraz błędnych pouczeń udzielanych obywatelowi, generowane są koszty obciążające obywatela w stopniu mogącym spowodować jego finansową ruinę. Słusznie zaakcentował też sąd I instancji rażącą dysproporcję pomiędzy wartością pojazdu i wysokością kosztów jego przechowania.

Nie jest uzasadniony także i zarzut naruszenia art. 130a ust. 10h P.r.d. w związku z art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw przez przyjęcie, że właściciel pojazdu ponosi tylko te koszty związane z przechowywaniem pojazdu, które powstały od dnia 4 września 2010 r. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, iż brak jest podstaw do wyłączenia obowiązku poniesienia tych kosztów także w odniesieniu do wcześniejszego okresu, tj. od dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do dnia, w którym upłynął 6-miesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 P.r.d. w brzmieniu sprzed wejścia w życie u.zm.

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela wyrażane w szeregu orzeczeń sądów administracyjnych stanowisko, zgodnie z którym przed dniem 4 września 2010r. brak było podstaw prawnych do orzekania w drodze decyzji administracyjnej o kosztach przechowywania pojazdów usuniętych z drogi obciążających ich właściciela. Art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 152, poz. 1018 ze zm.: dalej: u.zm.) stanowi, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie ustawy (10 grudnia 2010r.). Celem tego przepisu jest oczywiście uniknięcie naruszenia zakazu działania prawa wstecz, wynikającego z art. 2 Konstytucji RP.

Przepis ten ma niewątpliwie zastosowanie w niniejszej sprawie. Termin 6 miesięcy do usunięcia przedmiotowego pojazdu upłynął w dniu [...] grudnia 2009r., a zatem to Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdu, które powstały po upływie 6 miesięcznego terminu od dnia jego usunięcia tj. od [...] grudnia 2009r., do [...] września 2010 r. Data [...] grudnia 2009r. mieści się oczywiście w granicach czasowych wyznaczonych przez daty [...] czerwca 2009 r. i 4 września 2010r. (data wejścia w życie ustawy zmieniającej).

Zatem żaden z zarzutów naruszenia prawa materialnego zawartych w skardze kasacyjnej nie był usprawiedliwiony.

Odnosząc się do zarzutów prawnoprocesowych należy stwierdzić przede wszystkim, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach, a mianowicie gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach badania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej.

Skarżący kasacyjnie organ podnosi, że naruszenie powołanego przepisu polegało na: niezamieszczeniu precyzyjnych wskazań co do dalszego postępowania organu, co do sposobu ponownego przeanalizowania okresu, za jaki skarżący jest obowiązany ponieść koszty związane z przechowaniem pojazdu.

Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzega jednak w ocenianym uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji wad, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Nie można podzielić argumentacji skargi kasacyjnej, że uzasadnienie kwestionowanego wyroku zawiera nieprecyzyjne wskazania co do dalszego postępowania organu. Sąd I instancji polecił bowiem, aby organ wyjaśnił, czy koszty, którymi został obciążony skarżący od [...] września 2010 r. do [...] sierpnia 2016 r. za usunięcie i przechowywanie pojazdu usuniętego z drogi są kosztami uzasadnionymi, a więc takimi, które są normalnym następstwem jego działania, a nie efektem zaniechania organu administracji. Wytyczne te są jasne i ich zrozumienie nie może nastręczać wątpliwości.

W tym kontekście należy uznać go za całkowicie niezasadny także zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.. Argumentacja sądu przedstawiona w zaskarżonym wyroku nie pozostawia wątpliwości, że zasadnicze znaczenie dla ustalenia okresu przechowywania pojazdu, którego koszty obciążać mogą właściciela ma ustalenie przyczyn, dla których do złożenia wniosku do sądu o przepadek samochodu minęło około 6 lat od daty jego usunięcia z drogi, co spowodowało, że koszty przechowania samochodu przerosły ponad 300 – krotnie jego wartość. Nie jest przy tym oczywiście rzeczą sądu wyręczenie organów administracji w dokonaniu oceny materiału dowodowego i rozstrzygnięciu sprawy, czego jak się wydaje oczekiwałby organ wnoszący skargę kasacyjną.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 2 pkt 6 i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 poz.1800) wobec oddalenia skargi kasacyjnej organu od wyroku oddalającego skargę.