Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 67/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 3, art. art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 194 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), Asesor WSA Monika Krywow, Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2019 r. sprawy ze skargi A Sp. z o. o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2017 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej "SKO" lub "Kolegium") ‒ działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej "O.p.") w związku z art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1445 ze zm., dalej "u.o.p.l.") ‒ utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta K. z [...] r. nr [...] określająca podatnikowi "A" Sp. z o.o. w K. (dalej "Spółka" lub "skarżąca") wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny.

Decyzją z [...] r. organ I instancji określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 r. w kwocie [...] zł przyjmując do opodatkowania powierzchnie zabudowy wykazane w wypisie z rejestru gruntów dla jednostki rejestrowej [...]:

- od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, od powierzchni [...] m2 x 0,74 zł = [...] zł,

- od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, od powierzchni [...] m2 X 18,02 zł = [...] zł,

- od budynku mieszkalnego, od powierzchni [...] m2 x 0,57 zł = [...] zł.

W odwołaniu Spółka domagała się uchylenia decyzja zarzucając organowi:

- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 46 Kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie, że zawarta w kodeksie cywilnym definicja budynku ma zastosowanie w niniejszej sprawie,

- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędne zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż hala znajdująca się na gruncie odwołującej się spółki stanowi budynek w rozumieniu wskazanych przepisów,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na bezpodstawnym przyjęciu, iż wskazana w decyzji hala jest własnością odwołującej, podczas gdy stanowi ona odrębny od gruntu przedmiot własności i należy ona do J. L.,

- naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 O.p.

Kolegium utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Zaznaczyło, że sprawa była już dwukrotnie przedmiotem kontroli ‒ uchylono decyzje organu I instancji z [...] r. i [...] r. i przekazano sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania Kolegium na wstępie zacytowało treść art. 2 ust. 1 i ust. 2 i art. 3 ust. 1 u.p.o.l. definiujących przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości i podatnika, art. 4 ust. 1 u.p.o.l. wskazującego podstawę opodatkowania oraz art. 6 ust. 1 i ust. 9 u.p.o.l. określającego powstanie obowiązku podatkowego.

Następnie podniosło, że wysokość stawek podatku od nieruchomości, w tym dla gruntów i budynków określono w uchwale Rady Gminy i Miasta Koziegłowy z dnia 24 listopada 2016 r. Nr 161/XXV/2016 w sprawie ustalenia stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Śl. z 30 listopada 2016 r., poz. 6157).

Dalej Kolegium wskazało, że z akt sprawy wynika, iż pismem z [...] r. organ I instancji wezwał Spółkę do przedłożenia, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, deklaracji na podatek od nieruchomości za 2017 r. zgodnie z art. 6 ust. 9 pkt 1 u.p.o.l. Deklaracja została złożona 28 marca 2017 r., lecz zawierała braki formalne. Ponownie wpłynęła w dniu 24 kwietnia 2017 r., w której jako podstawę opodatkowania wykazano:

- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2,

- budynki mieszkalne o powierzchni [...] m2,

- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2.

Postanowieniem z [...] r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 r. W dniu 1 czerwca 2017 r. wpłynęła kolejna deklaracja na podatek od nieruchomości, w której jako podstawę opodatkowania wykazano:

- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2,

- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2.

Następnie organ podatkowy wydał decyzję, w której określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2017 r. przyjmując jako podstawę opodatkowania powierzchnie gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą wykazane przez spółkę w deklaracji z 1 czerwca 2017 r.

SKO rozpatrując odwołanie od decyzji z [...] r. wskazało, że zgodnie z art. 81b § 2 O.p. korekta złożona w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1, nie wywołuje skutków prawnych, a organ podatkowy zawiadamia pisemnie składającego korektę o jej bezskuteczności.

Organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę wezwał Spółkę do złożenia wyjaśnień w zakresie określenia powierzchni gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, na nieruchomości oznaczonej nr ewid. [...] w K. Spółka wyjaśniła, że powierzchnia gruntów na działce o nr [...] wynosi [...] ha, natomiast powierzchnia mieszkalna domu przy ul. [...] wynosi [...] m2, natomiast hala znajdująca się na terenie działki nie stanowi jej własności.

Z kolei SKO rozpatrując odwołanie od decyzji z [...] r. wskazało, że w przedmiotowej sprawie organ podatkowy nie poczynił żadnych ustaleń w zakresie wykorzystywania przez Spółkę w prowadzonej działalności gospodarczej budynku mieszkalnego położonego w K. przy ul. [...] [...]. Uznało ponadto za konieczne zobowiązanie Spółki do wskazania rzekomego właściciela budynków znajdujących się na ww. nieruchomości. Zwróciło uwagę, że w ewidencji gruntów i budynków zawarte są powierzchnie zabudowy poszczególnych budynków znajdujących się na terenie działki nr [...], a zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa.

Organ I instancji wezwał prezesa zarządu Spółki oraz jej pełnomocnika do złożenia wyjaśnień, z których wynika, że nieruchomość (działka nr [...] w obrębie K.) stanowi własność J. L. (ww. hala nie jest trwale związana z gruntem). Powierzchnia użytkowa domu wynosi [...] m2 i nie jest tam prowadzona działalność gospodarcza.

Z dołączonego do akt uproszczonego wypis z rejestru gruntów według stanu na dzień 24 października 2017 r. wynika, że właścicielem nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr ewid. [...], o powierzchni [...] ha, położonej w obrębie ewidencyjnym K. jest Spółka. Do akt sprawy dołączono również wypis z kartoteki budynków według stanu na dzień 24 października 2017 r. z którego wynika, że na ww. działce znajdują się następujące budynki:

- budynek mieszkalny murowany nr ewid. [...], dwukondygnacyjny, o powierzchni zabudowy [...] m2,

- budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa nr ewid. [...], jednokondygnacyjny, o powierzchni zabudowy [...] m2,

- budynek biurowy nr ewid. [...], jednokondygnacyjny, o powierzchni zabudowy [...] m2,

- budynek przemysłowy nr ewid. [...], jednokondygnacyjny, o powierzchni zabudowy [...] m2,

- budynek przemysłowy nr ewid. [...], jednokondygnacyjny, o powierzchni zabudowy [...] m2.

Ponadto do akt sprawy dołączony jest wydruk z księgi wieczystej nr [...] według stanu na dzień 25 lipca 2018 r., gdzie w dziale II księgi dotyczącym własności nieruchomości widnieje Spółka.

Do akt postępowania dołączono również obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości z [...] r. Z obwieszczenia wynika, że komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w M. podaje do publicznej wiadomości, że [...] r. odbędzie się pierwsza licytacja nieruchomości gruntowej zabudowanej należącej do dłużnika (Spółki) położonej w K., tj. działki o nr ewid. [...].

Kontynuując organ odwoławczy powołał art. 1a ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.; dalej "P.b."), a także art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm,; dalej "P.g.k."). Wskazał, że z wypisu z kartoteki budynków z 24 października 2017 r. wynika, że na terenie przedmiotowej nieruchomości znajduje się pięć budynków, w tym dwa budynki przemysłowe o powierzchni odpowiednio [...] m2 i [...] m2; budowa pierwszego z tych budynków została zakończona w 1996 r., a drugiego w 2003 r. Ponadto w kolumnie dotyczącej materiału ścian zewnętrznych wpisano "mur". Jednocześnie nie zgodził się z twierdzeniami podatnika, że budynki przemysłowe nie są budynkami w rozumieniu przepisów u.p.o.l.

Podkreślił, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. W każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Uznał, że rejestr ewidencji gruntów i budynków jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej.

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego bezpodstawnego przyjęcia, że wskazana w decyzji "hala" nie jest własnością Spółki, lecz stanowi ona odrębny od gruntu przedmiot własności i należy ona do J. L. ‒ wskazał na art. 46 § 1, art. 47 § 1 oraz art. 48 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1025 ze zm., dalej K.c.). Zwrócił uwagę, że dotychczasowy właściciel rzeczy ruchomej traci jej własność, a własność nieruchomości rozciąga się na połączoną z nią rzecz ruchomą. Zasada ta dotyczy zarówno połączenia rzeczy ruchomej z nieruchomością gruntową, jak i budynkową oraz lokalową. Podkreślił, że jedyną skuteczną próbą odstąpienia od określonego przez organ podatkowy wymiaru podatku mogłoby być przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentom, o którym mowa wart. 194 § 3 O.p. W realiach niniejszej sprawy Spółka nie przedstawiła dowodu, który można by przeciwstawić zapisom w ewidencji gruntów.

W skardze pełnomocnik Spółki (adwokat) wniósł o uchylenie decyzji Kolegium z [...] r. i zasądzenie zwrotu kosztów adwokackich. Decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego:

1) art. 122 O.p. poprzez naruszenie przez organy podatkowe obu instancji zasady prawdy obiektywnej i brak dążenia do wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy podatkowej będącej przedmiotem rozpoznania organu podatkowego, a w konsekwencji brak dążenia do trafnego zastosowania przepisów podatkowych,

2) art. 187 § 1 O.p. poprzez uchylanie się przez organy obu instancji od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a zarazem powierzchowną ocenę zebranego materiału dowodowego, która nie czyni zadość wymogowi wyczerpującego jego rozpatrzenia,

3) art. 191 O.p. poprzez rażące naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, manifestujące się w szczególności bezzasadnym odmówieniem wiarygodności i należnej mocy dowodom potwierdzającym okoliczności korzystne dla skarżącej a także dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego,

4) art. 210 § 4 O.p. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzj organów podatkowych obu instancji, w szczególności nieodniesienie się do zarzutów wniosków, twierdzeń strony wskazywanych w odwołaniu, jak i pismach składanych w toku postępowania.

Nawiązując w uzasadnieniu do przebiegu postępowania w sprawie zwrócił uwagę, że na żadnym etapie postępowania nie przeprowadzono dowodu oględzin nieruchomości, której dotyczy przedmiotowa decyzja, a także dowodu z przesłuchania J. L., do której należy hala usytuowana na gruncie. Zdaniem pełnomocnika uchybienie organu odwoławczego polega również na bezzasadnym odmówieniu wiarygodności i należnej mocy dowodowej oświadczeniu prezesa Spółki J. G., z którego jednoznacznie wynika, że nieruchomość oznaczona nr ewid. działki [...] w obrębie K. stanowi własność J. L. (w/w hala nie jest trwale związana z gruntem). Błędna ocena materiału dowodowego skutkowała nieprawidłowymi ustaleniami stanowiącymi podstawę rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie pełnomocnik Spółki wnosiła i wywodziła jak w skardze. Podkreśliła, że powołane przez organ obwieszczenie o licytacji ma charakter wtórny i nie może stanowić dowodu w sprawie. Jednocześnie nie była w stanie podać, na jakim etapie jest postępowanie egzekucyjne dotyczące działki o nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrolą Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej P.p.s.a.) – objęto decyzję określająca skarżącej Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2017 r.

Bezsporna jest w sprawie okoliczność, że skarżąca Spółka jest przedsiębiorcą oraz że w jej posiadaniu znajdowały się w analizowanym okresie grunty i budynki związane z działalnością gospodarczą oraz budynek mieszkalny.

Sporne pozostawało opodatkowanie hali usytuowanej na działce oznaczonej nr ewidencyjnym [...] (obręb K.).

Skarżąca wywodziła, że hala stanowi własność osoby trzeciej J. L. a ponadto, że nie jest ona trwale związana z gruntem. Zarzucała organom braki w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym w szczególności brak przeprowadzenia dowodu z oględzin oraz przesłuchania J. L. w charakterze świadka.

Organ II instancji powołując zasadę superficies solo cedit wywodził, że własność nieruchomości gruntowej rozciąga się na połączoną z nią nieruchomością budynkową oraz lokalową. Powołał się także na art. 21 ust. 1 P.g.k. i podkreślił związanie organu danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzył się naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zebrany w toku postępowania podatkowego materiał dowodowy pozwalał na ustalenie prawidłowego stanu faktycznego sprawy i został przyjęty przez Sąd za podstawę orzekania.

W stanie prawnym obowiązującym w 2017 r. w art. 1a ust. 1 u.p.o.l. ustawodawca zdefiniował pojęcie gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z tymi definicjami: budynek to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (pkt 1), natomiast grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (pkt 3).

Skoro skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, to w myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.I., znajdujące się w jej władaniu grunty, budynki i budowle uważane są za związane z działalnością gospodarczą.

Na mocy art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. budynki lub ich części podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące m.in. użytkownikami wieczystymi gruntów. Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa. Stosownie zaś do art. 5 ust. 1 u.p.o.l. rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, przy czym ustawodawca określa maksymalne stawki dla poszczególnych kategorii budynków, preferencyjne dla budynków mieszkalnych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a), a znacznie wyższe dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.p.o.l.). W niniejszej sprawie stawki te wynikają z powołanej wyżej uchwały Rady Gminy i Miasta Koziegłowy z 24 listopada 2016 r.

W sprawie nie jest sporne opodatkowanie gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2, jak również budynku mieszkalnego.

W załączonym do akt administracyjnych "Wypisie z kartoteki budynków" (karta 65) prowadzonym przez Starostę [...] widnieją:

- pod poz. 1 - budynek mieszkalny o powierzchni [...] m2,

- pod. poz.2 - budynki produkcyjne usługowe i gospodarcze dla rolnictwa o powierzchni [...] m2,

- pod poz. 3 - budynki biurowe o powierzchni [...] m2,

- pod poz. 4 - budynki przemysłowe o powierzchni [...] m2,

- pod poz. 5 - budynki przemysłowe o powierzchni [...] m2.

Łączna powierzchnia ww. budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynosi [...] m2 (oprócz budynku mieszkalnego) i wszystkie położone są na działce oznaczonej nr ewidencyjnym [...]. Wobec każdego z budynków oznaczono w ewidencji materiał ścian zewnętrznych, jako "mur". Z załączonego do akt elektronicznego wypisu z księgi wieczystej o nr [...] wynika, że właścicielem działki o nr [...] jest skarżąca Spółka.

Z akt sprawy wynika także, że skarżąca w złożonych do organu podatkowego I instancji deklaracjach na podatek od nieruchomości na 2017 r.: z 30 stycznia 2017 r. oraz z 22 marca 2017 r. wykazała powierzchnię budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - [...] m2, natomiast w deklaracji z 31 maja 2017 r. - [...] m2. W odwołaniu od decyzji organu I instancji z [...] r. pojawił się wątek złego stanu technicznego budynków, który na dalszym etapie postępowania nie był już kontynuowany.

Natomiast w piśmie skarżącej z 30 maja 2018 r. (karta 106) pojawia się informacja, że "nieruchomość oznaczona nr ewid. działki [...] w obrębie K. stanowi własność Pani J. L. (w/w hala nie jest trwale związana z gruntem)". Ponadto poinformowano organ, że powierzchnia domu wynosi [...] m2 i nie jest tam prowadzona działalność (okoliczność niesporna). Na żadnym etapie postępowania zarówno prezes zarządu Spółki jak i jej pełnomocnik nie wyjaśniają, który z ww. budynków stanowi halę należącą do innej osoby, nie przedstawiają jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej jej stan prawny. Lakoniczna informacja zawarta w piśmie z 30 maja 2018 r. została powtórzona w skardze z jednoczesnym zarzutem błędnego ustalenia stanu faktycznego jak również braków w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym.

Podkreślić należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 P.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten, co wynika z uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, wiąże organ podatkowy, który to organ nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji budynku wpisanego do ewidencji budynków, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów w tej ewidencji. Odnotowania przy tym wymaga, że po wydaniu powyższej uchwały sądy administracyjne dopuściły wyjątek od tej reguły wskazując, że domniemania, z jakich korzysta dokument urzędowy, w postaci wypisu z ewidencji gruntów, jako dowód o podwyższonej mocy dowodowej, są domniemaniami wzruszalnymi. Uznały bowiem, że w wyjątkowych wypadkach organy i sąd mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów. Może to mieć miejsce tylko wtedy, gdy na podstawie art. 194 § 3 O.p., dojdą do wniosku, że dane z nich wynikające są zdezaktualizowane, a dokumenty, które są obligatoryjną podstawą wpisu do ewidencji gruntów zostały pominięte, pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takim przypadku na organach podatkowych ciążyć będzie obowiązek pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku (por. m.in. uchwała NSA z 18 listopada 2013 r., II FPS 2/13; wyrok NSA z 1 sierpnia 2014 r., II FSK 1930/12; dostępne, podobnie jak inne wskazane w uzasadnieniu orzeczenia, w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl)

Ze skargi wynika, że skarżąca kwestionuje prawidłowość oceny organów w zakresie braku przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, tj. ewidencji gruntów. W realiach niniejszej sprawy skarżąca nie wskazała żadnego dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji budynków. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że dane wynikające z ewidencji ‒ w szczególności w przypadku wymiaru podatku od nieruchomości ‒ mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów (por. także uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09).

W ocenie Sądu, co do zasady, organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń w zakresie klasyfikacji gruntu, zatem wiążąca dla organów jest klasyfikacja gruntów wynikająca z ewidencji, o której mowa w art. 21 ust. 1 P.g.k. Według tego przepisu ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, więc organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane zawarte w ewidencji gruntów. Dane te mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 § 1 O.p., i zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Jednakże w sytuacji, gdy podatnik uprawdopodobni, że w przewidzianej prawem procedurze zainicjował uzgodnienie klasyfikacji danej nieruchomości w ewidencji gruntów ze stanem rzeczywistym, a wbrew przesłankom do takiej zmiany organy ewidencyjne nie skorygowały klasyfikacji, to organy podatkowe są zobowiązane do krytycznej oceny danych z ewidencji gruntów, aby uczynić zadość naczelnej zasadzie postępowania podatkowego, tj. zasadzie prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 O.p. W takiej sytuacji ewidencja gruntów ma moc dokumentu urzędowego, przeciwko treści którego mogą być przeprowadzone dowody przeciwne, zgodnie z art. 194 § 3 O.p. (tożsamy pogląd został już wyrażony w doktrynie - L. Etel, Dane z ewidencji gruntów i budynków jako podstawa opodatkowania gruntów i budynków, "Finanse Komunalne" 2008, nr 6, s. 26 i 28). Taką możliwość podważenia wpisów ewidencyjnych na podstawie art. 194 § 3 O.p. należy jednak traktować jako sytuację wyjątkową, zdeterminowaną koniecznością respektowania innych bezwzględnie obowiązujących regulacji prawnych (por. wyrok NSA z 10 maja 2019 r., II FSK 1843/17 i przywołany tam wyrok z 9 lipca 2015 r., II FSK 1457/13).

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie jedynymi dowodami zaoferowanymi przez skarżącą na okoliczność podważenia wpisów w ewidencji jest dowód z zeznań świadka J. L. oraz dowód z oględzin, które ‒ jak słusznie uznał organ odwoławczy ‒ nie mogą stanowić podstawy do pominięcia danych wynikających z ewidencji budynków. Spółka nie wykazała, że podjęła jakiekolwiek czynności zmierzające do zmiany danych ujawnionych w rejestrze, wręcz przeciwnie w toku pozostaje postępowanie egzekucyjne z nieruchomości skarżącej objętej ww. księgą wieczystą (działka nr [...]), co wynika z pisma organu egzekucyjnego (karta 94).

Podkreślić zatem ponownie należy, że w świetle art. 21 P.g.k. oraz art. 122 O.p. organy podatkowe, co do zasady, są zobowiązane do uwzględnienia w postępowaniu podatkowym danych zawartych w ewidencji gruntów (nawet jeżeli ustawa podatkowa nie odsyła do Prawa geodezyjnego i kartograficznego) i nie są uprawione do weryfikowania klasyfikacji wskazanej w tej ewidencji. Jednakże w sytuacji, gdy podatnik wykaże w postępowaniu podatkowym w trybie art. 194 § 3 O.p., że wbrew wskazanym w stosownej procedurze administracyjnej przesłankom do zmiany klasyfikacji w ewidencji, tak aby była ona zgodna ze stanem rzeczywistym, organy ewidencyjne nie dokonały właściwej zmiany, organy podatkowe muszą taką okoliczność zweryfikować, aby podjąć swoje rozstrzygnięcie w oparciu o prawdę obiektywną (art. 122 O.p.). Przeciwna wykładnia systemowa tych przepisów prawa prowadziłaby do zbytniego formalizmu, który godziłby nie tylko w zasadę prawdy obiektywnej, ale także w zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP. Nie można bowiem przyjąć, że ze względu na silnie formalistyczną wykładnię art. 21 P.g.k. ograniczenia może doznać fundamentalna dla postępowania podatkowego zasada prawdy obiektywnej. Wniosek ten potwierdza możliwość przeprowadzenia na podstawie wspomnianego art. 194 § 3 O.p. przeciwdowodu względem dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 § 1 O.p. Ponadto, wyrażona powyżej wykładnia jest zgodna z zasadą ekonomii procesowej, bowiem w takim przypadku organy podatkowe nie muszą czekać na wyczerpanie środków prawnych przez podatników w postępowaniu przed organami ewidencyjnymi. Tym samym możliwa jest realizacja art. 125 O.p. na etapie postępowania podatkowego, a w przypadku kontroli decyzji zapadłej w tym postępowaniu przez sąd administracyjny - art. 7 P.p.s.a. i art. 45 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 11 lipca 2012 r., II FSK 2632/10).

W tym stanie sprawy zarzuty przedstawione w skardze okazały się chybione.

W badanej sprawie organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne czynności dla prawidłowego i obiektywnego ustalenia podstawy opodatkowania (art. 187 O.p.). Jako dowód w sprawie dopuszczono wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a oceny, czy dana okoliczność została udowodniona dokonano na podstawie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Podjęta ocena materiału dowodowego, niewątpliwie mieści się w granicach wyznaczonych przez art. 191 O.p. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawierało także dostateczne uzasadnienie faktyczne i prawne, a tym samym odpowiadało wymaganiom stawianym przez art. 210 § 1 pkt 4 i 6 O.p. Organy podatkowe nie naruszyły także pozostałych, wskazanych w skardze, przepisów prawa procesowego.

Zaskarżona decyzja nie narusza prawa, albowiem jest wynikiem prawidłowo przeprowadzonego procesu jego stosowania. Stan faktyczny sprawy został należycie ustalony w oparciu o wyczerpująco zebrany i rozpatrzony materiał dowodowy. Uprawnienia strony do udziału w postępowaniu zostały zachowane. Organ dokonał wyboru właściwych przepisów prawa i prawidłowo je zinterpretował. Nie popełnił również błędu na etapie subsumpcji, uznając, że ani w odniesieniu do gruntów ani do budynków nie ma zastosowania przesłanka wyłączająca uznanie tych nieruchomości za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Z powyższych względów Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.