Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 130/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 75, 76, 83
journal: Dz.U. 2009 nr 12 poz 68
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - tekst jednolity.
article: art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 691 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2014 poz 101
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia NSA Irena Kamińska, Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński (spr.), Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski, po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 586/12 w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do zwolnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego 1) oddala skargę kasacyjną; 2) odstępuje od zasądzenia od J. P. na rzecz Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 586/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], w przedmiocie wezwania do zwolnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Wyrok wydany został w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Po rozpatrzeniu prośby J. P. w sprawie przydziału lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w Warszawie, Mazowiecki Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej (dalej w skrócie: PSP) decyzją z dnia [...] października 2011 r., wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej K.p.a., w związku z art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2009 r. nr 12, poz. 68, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o PSP oraz ogólnie przywołanymi przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 listopada 2005 r. w sprawie przydziału i zwalniania lokali mieszkalnych oraz kwater tymczasowych przysługujących strażakom Państwowej Straży Pożarnej, a także warunków zamiany lokali mieszkalnych (Dz. U. z 2005 r. nr 241, poz. 2035), nakazał J. P., zwolnić wraz ze wszystkimi osobami wspólnie zamieszkałymi i przekazać do dyspozycji Mazowieckiemu Komendantowi PSP, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji zajmowany lokal mieszkalny. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m. in., że w przedmiotowym lokalu wnioskodawca zamieszkuje od 1976 r., wcześniej z rodzicami J. i H. Matka wnioskodawcy, po uzyskaniu zgody Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP w Warszawie, złożyła dokumenty i zwróciła się z wnioskiem o zakup spornego lokalu, jednak w związku z jej śmiercią w dniu 2 lutego 2010 r., do transakcji nie doszło. Obecnie lokal zajmuje jej syn J. P. bez tytułu prawnego. Dalej, organ dowodził, że w ustawie o PSP brak jest bezpośredniej podstawy prawnej do przydziału J. P., jako synowi niebędącemu strażakiem PSP, lokalu mieszkalnego. Organ uznał, że w sprawie nie jest możliwe zastosowanie ani art. 74 ust. 1, ani też art. 67 ustawy o PSP. Przedmiotowy lokal znajduje się w budynku stanowiącym własność gminy m. st. Warszawy. Z uwagi na zgon najemcy – H. P. procedura jego sprzedaży została wstrzymana i przedmiotowy lokal nadal pozostaje w dyspozycji Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP, co wynika z pisma Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy Wydział Zasobów Lokalowych dla Dzielnicy [...] z dnia 26 września 2011 r.

W wyniku rozpatrzenia odwołania J. P., Komendant Główny PSP decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 83 ust. 1 pkt 8 ustawy o PSP, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził zajmowanie przez J. P. lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w Warszawie bez tytułu prawnego oraz wezwał go do zwolnienia zajmowanego lokalu. Uzasadniając zajęte stanowisko organ stwierdził, że przedmiotowy lokal należy do lokali mieszkalnych, o których mowa w art. 76 ust. 1 ustawy o PSP. Natomiast J. P. nie przysługuje prawo do zamieszkiwania tego lokalu, ponieważ uprawnienia mieszkaniowe określone w ustawie o PSP przysługują wyłącznie strażakom, a w dniu wejścia w życie przepisów tej ustawy (tj. 1 stycznia 1992 r.) J. P. nie był funkcjonariuszem pożarnictwa ani w rozumieniu tej ustawy, ani też dekretu o służbie funkcjonariuszy pożarnictwa. Wnioskujący był jedynie dorosłym synem strażaka. Zdaniem organu, w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. nr 8, poz. 67, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym. W sprawie nie mają też zastosowania przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. nr 31, poz. 266, z późn. zm.), ponieważ nie obejmują lokali mieszkalnych wchodzących w skład zasobów mieszkaniowych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Do najmu lokali mieszkalnych pozostających w dyspozycji jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji nie miały także zastosowania przepisy ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998 r. nr 120, poz. 787). W ocenie organu odwoławczego, w rozpoznawanej sprawie nie ma też zastosowania art. 691 § 1 i 2 K.c., który wskazał odwołujący, jako podstawę wstąpienia w stosunek najmu spornego lokalu po śmierci matki H. P.

W skardze na powyższą decyzję, wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. P. zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego, a mianowicie: art. 7 K.p.a., art. 76 ust. 1 ustawy o PSP, art. 30 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów oraz art. 691 K.c. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że w sprawie zastosowanie powinien mieć przepis art. 30 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów. Ponadto wskazał, że z winy organu nie została zakończona procedura wykupu przedmiotowego lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. W uzasadnieniu wyroku Sąd wywiódł, że w świetle art. 83 ust. 1 pkt 7 i 8 ustawy o PSP decyzję administracyjną o zwolnieniu lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo podległych mu organów wydaje się w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, znajdującego się w budynku przeznaczonym na cele służbowe lub na terenach zamkniętych, przez strażaka zwolnionego ze służby lub zajmowania lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że sporny lokal mieszkalny pozostaje w zarządzie Komendy Wojewódzkiej PSP w Warszawie. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów oraz Kodeksu cywilnego, ponieważ kwestie dotyczące lokali mieszkalnych dla strażaków będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo podległych mu organów, regulują przepisy rozdziału 8 ustawy o PSP. Z przepisów tych wynika, że uprawnienia mieszkaniowe przysługują wyłącznie strażakom, a zatem skarżący nie jest osobą uprawnioną do uzyskania tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu. Lokal w chwili śmierci matki skarżącego H. P., niewątpliwie był w dyspozycji Mazowieckiego Komendanta PSP. Natomiast J. P. w chwili wydania zaskarżonej decyzji, ani nie był strażakiem, ani nie był uprawniony do emerytury lub renty z tytułu służby w PSP, ani też nie był uprawniony do renty rodzinnej po strażaku. W ocenie Sądu, prawidłowo również organ odwoławczy, ustalając, że oprócz J. P. nikt nie przebywa w przedmiotowym lokalu, sformułował komparycję decyzji, uwzględniając w niej tylko skarżącego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł J. P., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w tym:

- art. 133 § 1 z zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. przez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na przyjęciu, że sporny lokal pozostawał w dyspozycji Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP w Warszawie oraz, że nadal powyższy organ posiada prawo zarządu lokalem, podczas gdy z pisma z dnia 5 sierpnia 2009 r. wynika, iż Mazowiecki Komendant Wojewódzki PSP w Warszawie zrzekł się prawa do dysponowania lokalem, przekazując go do dyspozycji właściciela, tj. m.st. Warszawa, w celu przeprowadzenia procedury jego wykupu przez najemcę. Od dnia 5 sierpnia 2009 r., lokal ten nie znajduje się zatem w dyspozycji Komendanta w Warszawie, lecz w zarządzie właściciela - m.st. Warszawy;

- art. 141 § 4 P.p.s.a. przez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku faktycznych i prawnych podstaw uprawniających Sąd I instancji do przyjęcia wyżej wskazanych błędnych ustaleń faktycznych;

- art. 3 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. przez zaniechanie należytej kontroli działalności organów administracji publicznej, które doprowadziło do wydania decyzji przez Komendanta Głównego PSP, niebędącego organem właściwym z uwagi na utratę prawa do dysponowania przedmiotowym lokalem.

Skarżący kasacyjnie sformułował również zarzut naruszenia prawa materialnego, w tym: art. 76 ust. 1 ustawy o PSP przez jego zastosowanie do lokalu, którym nie dysponował organ, art. 691 § 1 i 2 K.c. oraz art. 34 ust. 1 pkt 3 i ust. 7 i art. 24 ust. 1 w zw. z art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz. 651, z późn. zm.) przez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący będąc najemcą lokalu posiada do niego tytuł prawny oraz prawo pierwszeństwa w jego nabyciu, gdyż lokal znajduje się w gminnym zasobie nieruchomości m.st. Warszawy, do gospodarowania którym uprawniony jest wyłącznie Prezydent m.st. Warszawy.

W motywach skargi kasacyjnej podkreślono, że podstawą wydania zaskarżonego wyroku było błędne przyjęcie przez Sąd, że po śmierci H. P. prawo dysponowania lokalem "powróciło" do Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP, po tym jak zrzekł się on tego prawa. Tymczasem od chwili złożenia przez organ w piśmie z dnia 5 sierpnia 2009 r. oświadczenia o zrzeczeniu prawa do dysponowania tym lokalem, które nie było składane z zastrzeżeniem jakiegokolwiek warunku, do lokalu nie znajdują zastosowania przepisy ustawy o PSP. Argumentowano również, że w momencie śmierci H. P. trwała procedura wykupu lokalu, którą prowadził Prezydent m.st. Warszawy, będący jedynym organem administracji, uprawnionym do dysponowania tym lokalem. Powyższa procedura powinna toczyć się dalej z udziałem jej spadkobiercy – J. P., jednak Prezydent m.st. Warszawy bezpodstawnie odmówił jej kontynuowania, uzależniając procedurę wykupu lokalu od uzyskania zgody Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP i to w sytuacji, gdy lokal nie pozostawał już w dyspozycji KW PSP. Jednocześnie, żaden z organów, to jest ani Prezydent m.st. Warszawy, ani Mazowiecki Komendant Wojewódzki PSP, nie wskazał jakiejkolwiek podstawy prawnej, która uprawniałyby organ do dysponowania lokalem po zrzeczeniu się prawa do dysponowania nim. Prezydent m.st. Warszawy, nie wskazując jakichkolwiek podstaw prawnych, w piśmie z dnia 26 września 2011 r., skierowanym do Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP, stwierdził jedynie, że lokal pozostaje w dyspozycji tego organu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny PSP wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, podzielając stanowisko oraz argumentację wyrażone przez Sąd I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt l OPS 10/09, opubl. w ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1).

W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw ani nie można dopatrzeć się okoliczności wskazujących na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.

Autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania oraz naruszenie prawa materialnego. Wobec tego w pierwszej kolejności podlegają rozpoznaniu zarzuty odnoszące się do uchybień procesowych, tym bardziej, że zarzut naruszenia prawa materialnego przybrał formę wadliwego zastosowania wskazanych przepisów materialnoprawnych w stanie faktycznym sprawy innym, aniżeli przyjęty przez Sąd I instancji.

Istotą rozbudowanych zarzutów kasacyjnych, dotyczących prawidłowości ustaleń faktycznych Sądu I instancji, jest kwestia statusu spornego lokalu, położonego w Warszawie przy ul. [...]. Bezsporną okolicznością jest przy tym to, że w okresie zamieszkiwania w tym lokalu przez poprzedników prawnych skarżącego, lokal ten pozostawał w dyspozycji organów Państwowej Straży Pożarnej. Skarżący kasacyjnie kwestionuje natomiast ustalenie, że lokal ten zachował nadal status lokalu znajdującego się w dyspozycji Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP, a to w świetle pisma tego organu z dnia 5 sierpnia 2009 r. W piśmie tym, powołując się na wniosek matki skarżącego H. P., dotyczący wykupu spornego lokalu, wyrażono zgodę na oddanie lokalu do dyspozycji właściciela, tj. m. st. Warszawy. Biorąc pod uwagę kontekst w jakim pismo zostało sporządzone, adresata pisma (H. P.) oraz odwołanie się do jej wniosku o wykup lokalu, należy zgodzić się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że pismo to stanowiło tylko i wyłącznie zgodę na sprzedaż lokalu na rzecz konkretnej osoby – H. P., a nie wyrażenie zgody na sprzedaż lokalu na rzecz nieoznaczonego bliżej kręgu osób. Należy w tej mierze zestawić treść jego zdania pierwszego ze zdaniem drugim, a nie poprzestawać wyłącznie – tak jak chce tego skarżący - na wynikającej ze zdania drugiego zgodzie na oddanie lokalu do dyspozycji właściciela. Organ w piśmie tym ograniczył swą dyspozycję przedmiotowym lokalem, zezwalając na jego wykup matce skarżącego, a nie jakiejkolwiek innej osobie.

Stanowisko to jest zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym w zakresie gospodarowania lokalami będącymi w dyspozycji Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie z przepisem art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (obecnie Dz. U. z 2013 r., poz. 1340 ze zm.) "na lokale mieszkalne dla strażaków przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo podległych mu organów, uzyskane w wyniku ich działalności inwestycyjnej albo od organów administracji rządowej i samorządowej ogólnej, stanowiące własność gmin albo zakładów pracy, a także zwalniane przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały z jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych". Z kolei zgodnie z przepisem art. 75 ustawy o PSP "członkami rodziny strażaka, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający ze strażakiem we wspólnym gospodarstwie domowym:

1) małżonek;

2) dzieci, o których mowa w art. 67 ust. 2 (nie przekroczyły 18 roku życia, a w razie uczęszczania do szkoły - 24 lat albo 25 lat, jeżeli odbywają studia w szkole wyższej, a ukończenie 24 lat przypada na ostatni lub przedostatni rok studiów, albo stały się inwalidami I lub II grupy przed osiągnięciem wieku określonego w pkt 1);

3) rodzice strażaka i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek, inwalidztwo albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające".

Sporny lokal aż do śmierci H. P. był zatem lokalem będącym w dyspozycji Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP z tego względu, że zajmowała go ona jako członek rodziny strażaka, wymieniony w ustawie o PSP. W świetle przepisu art. 76 ust. 1 ustawy o PSP przestałby nim być dopiero z chwilą sprzedaży go przez jednostkę samorządu terytorialnego, której był własnością. W tym bowiem terminie lokal przestałby stanowić własność tej jednostki. Do chwili jednak śmierci matki skarżącego – to jest osoby uprawnionej do zamieszkania w lokalu oraz - w następstwie uzyskanej zgody dysponenta lokalu – do jego sprzedaży na jej rzecz nie doszło, a wobec tego wymieniony organ nigdy nie przestał być dysponentem tego lokalu i jest nim do chwili obecnej. Status lokalu pozostał zatem, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, niezmieniony. Okresowa zgoda dysponenta na sprzedaż lokalu przez właściciela – Gminę Warszawa - na rzecz wdowy po zmarłym strażaku nie była źródłem zobowiązania organu do wyrażenia takiej zgody na rzecz innych osób oraz nie była źródłem zobowiązania Gminy do sprzedaży tego lokalu na rzecz takich osób.

W związku z treścią regulacji prawnych dotyczących lokali będących w dyspozycji organów PSP można przyjąć, iż zrzeczenie się przez organ prawa do dysponowania lokalem nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak bowiem umocowania do rozstrzygania tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tym bardziej upoważnienia do wydania takiego aktu nie można znaleźć w art. 76 ustawy o PSP. Wbrew stanowisku skarżącego pismo Naczelnika Wydziału Zasobów Lokalowych dla Dzielnicy [...] z dnia 26 września 2011 r., potwierdzające dalsze dysponowanie przez organ PSP przedmiotowym lokalem, nie musiało mieć formy aktu prawnego, zawierającego podstawę prawną i uzasadnienie (podobny pogląd w odniesieniu do mieszkania funkcjonariusza Policji, w zbliżonym stanie prawnym wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 3 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 834/09 zam. na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej CBOIS). W wyroku z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1633/10 (zam. w CBOIS) wyjaśniono ponadto, że w myśl art. 104 K.p.a., organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy Kodeksu stanowią inaczej. Wydanie decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy brak jest przepisu prawnego umocowującego organ administracji do działania oznaczałoby wydanie jej bez podstawy prawnej. Należy zaznaczyć, że przepisy ustawowe dotyczące lokali pozostających w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów (...) nie dają podstawy do rozstrzygnięcia sprawy zrzeczenia się przez organy Policji prawa do dysponowania lokalem a także wyrażenia zgody na jego wykup decyzją administracyjną (powołano przy tym wyrok NSA z 11 lutego 2000 r., I SA 341/99, LEX nr 53765). Wywód skargi kasacyjnej dotyczący tej kwestii opierał się na błędnym założeniu, że pismo organu z dnia 5 sierpnia 2009 r. wywołało takie skutki erga omnes, które mogą być odwrócone jedynie w drodze określonego aktu prawnego. Autor skargi nie sprecyzował przy tym ani podstawy prawnej swojego stanowiska, ani nie wskazał jakiego rodzaju akt miałby być w tym kontekście wydany.

W świetle powyższego nieusprawiedliwiony okazał się zarzut kasacyjny oparty na domniemanym naruszeniu przepisów: art. 3 § 1 i art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 i art. 156 § 1 K.p.a. na skutek wydania decyzji przez organ nieuprawniony, jako że zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 8 ustawy o PSP rozstrzyganie o zwolnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 76 ust. 1 następuje w drodze decyzji administracyjnej. Decyzje w tych sprawach wydają właściwe organy PSP, a nie jednostka samorządu terytorialnego, będąca właścicielem lokalu.

Odnośnie zarzutu wadliwości ustaleń faktycznych dotyczących pominięcia w zaskarżonej decyzji żony skarżącego zauważyć przyjdzie, że okoliczność ta nie wpływa na jej zgodność z prawem w zakresie w jakim decyzja dotyczyła osoby skarżącego.

Nie doszło również do naruszenia przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a., regulującego wymogi uzasadnienia wyroku. Zauważyć trzeba, iż uzasadnienie wyroku jest sprawozdaniem zawierającym zwięzłe przedstawienie stanu sprawy i zarzutów podniesionych w skardze, wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wyjaśnienie tej podstawy. Jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia, dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy oraz mająca sprawozdawczy charakter, sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, niemniej za trafną uznać należy tezę, iż tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa. W literaturze przyjmuje się, że szczególne miejsce w uzasadnieniu wyroku zajmuje wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Powinno ono mieć charakter zwięzły, ale pozwalający na skontrolowanie przez strony postępowania i ewentualnie przez sąd wyższej instancji, czy sąd orzekający nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów. (...) W uzasadnieniu powinno się znaleźć ustalenie, jaka norma obowiązuje i jakie jest jej znaczenie, a więc uzasadnienie powinno zawierać interpretację przepisu w odniesieniu do określonej sprawy. Z tego punktu widzenia uzasadnienie wyroku spełnia wszystkie wymagane prawem elementy, w tym także wywód co do prawidłowości ustaleń faktycznych oraz prawidłowości przyjętej podstawy prawnej kontrolowanej decyzji administracyjnej. Należy podkreślić, że zarzut oparty na naruszeniu przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. nie może służyć polemice ze stanowiskiem prawnym zajętym w tym uzasadnieniu.

W zakresie zarzutu naruszenia prawa materialnego powtórzyć należy, że przepis art. 76 ust. 1 ustawy o PSP mógł mieć w sprawie zastosowanie (co wyjaśniono wyżej), natomiast przepisy art. 691 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego nie mogły stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia, gdyż ich zastosowanie zostało wyraźnie wyłączone przez przepis art. 83a ust. 7 ustawy o PSP. Skarżącego nigdy nie łączył z organem stosunek najmu, zaś przepis ten dotyczy spraw wynikających z wzajemnych praw i obowiązków najemcy i wynajmującego, a ponadto kwestia uprawnień do dalszego zamieszkania w lokalu będącym w dyspozycji właściwej jednostki organizacyjnej PSP została w sposób wyczerpujący unormowana w przepisie art. 75 ustawy o PSP. Podobnie w sytuacji przesądzenia, że przedmiotowy lokal mieszkalny pozostaje nadal w dyspozycji organów PSP, wyłączone jest stosowanie zasad pierwszeństwa w nabyciu nieruchomości wynikających z regulacji art. 34 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, o czym stanowi przywoływany już przepis art. 76 ust. 1 ustawy o PSP, który wprowadził tryb decyzyjny w tym zakresie oraz – na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji – odesłanie z art. 83a ust. 7 ustawy o PSP jedynie do spraw nieuregulowanych w tej ustawie. Pozostawanie lokalu w dyspozycji organów PSP wyłącza możliwość ich zbycia bez wyraźnej zgody tych organów, a takowa zgoda w stosunku do skarżącego nie została nigdy wyrażona.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.

Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art. 207 § 2 P.p.s.a.