Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 307/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Jacek Bursa Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2016 r. sprawy ze skargi "G" S.A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 5 stycznia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej "G" S.A. w K. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 5 stycznia 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. od decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 22 września 2015 r., nr [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na "Budowie stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów" na działkach nr: [...] ,[...] przy ul. [...] w K. działając na podstawie:

- art. 59, art. 66, art. 71, art. 77, art. 80, art. 81, art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2013, poz. 1235 ze zm.);

- rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010, nr 213, poz. 1397)

- art. 138 §1 pkt 1 k.p.a.;

utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia 22 września 2015 r., Nr [...] Burmistrz Gminy K. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów.

Odwołania od powyższej decyzji w ustawowym terminie złożyła spółka [...] S.A. Strona odwołująca zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa:

- art. 79 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez niezawiadomienie odwołującego o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego A.Z. , niezawiadomieniu go o miejscu i czasie przeprowadzenia tego dowodu oraz nie umożliwienie mu wniesienia zarzutów do tej opinii,

- art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie oceny wiarygodności dowodu z opinii biegłego A.Z. zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów i uznanie tej opinii za wiarygodną wyłącznie na podstawie faktu, że biegły był autorem planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. ,

- § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego z dnia 18 listopada 2014 r. w zw. z art. 39 pkt 3 lit. b) w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy norma zawarta w tym przepisie znajduje zastosowanie do ścieków innych niż przemysłowe, do których należy zaliczyć wody roztopowe i opadowe skażone substancjami ropopochodnymi,

- § 13 ust. 3 pkt 6 w/w rozporządzenia w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 3 prawa wodnego poprzez jego niezastosowanie, w ocenie odwołującego norma zawarta w tym przepisie znajduje zastosowanie do ścieków innych niż przemysłowe, do których należy zaliczyć wody roztopowe i opadowe skażone substancjami ropopochodnymi; odwołujący zarzucił, że powyższe uchybienie doprowadziło do błędnego ustalenia wymogu umiejscowienia skrzynek rozsączających w odległości 1,5m od najwyższego poziomu użytkowego wód podziemnych (powołany przepis wymaga odległości co najmniej 3m).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, iż z akt sprawy wynika, iż w dniu 12 sierpnia 2014 r. Polski Koncern Naftowy [...] Spółka Akcyjna z siedzibę w P. złożył wniosek w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na: "Budowie stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów" na działkach nr: [...] i [...] przy ul. [...] w K.

Organ powołał przepisy art. 59, art. 62, art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2013, poz. 1235 ze zm.),

Organ podkreślił, iż obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w zależności zatem od rodzaju zamierzonego przedsięwzięcia lub miejsca jego realizacji może mieć charakter obowiązkowy lub fakultatywny. W pierwszym ocena oddziaływania na środowisko musi być przeprowadzona zawsze. W drugim przypadku właściwy organ określa, że taki obowiązek występuje.

Rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa określone zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213, poz. 1397).

Kolegium podniosło, iż przedmiotowa inwestycja mieści się w pojęciu wymienionym w § 3 ust. 1 pkt 35 w/w rozporządzenia (instalacje do dystrybucji ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, z wyłączeniem stacji paliw gazu płynnego) oraz w § 3 ust. 1 pkt 36 w/w rozporządzenia (instalacje do podziemnego magazynowania ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, gazów łatwopalnych oraz innych kopalnych surowców energetycznych, inne niż wymienione w pkt 36 a i § 2 ust. 1 pkt 22, z wyłączeniem instalacji do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych, zbiorników na gaz płynny o łącznej pojemności nie większej niż 20 m3 oraz zbiorników na olej o łącznej pojemności nie większej niż 3 m3).

Przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko według art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy rozumie się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności:

weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko,

uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień,

- zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu.

Organ wskazał, iż ocena oddziaływania na środowisko jest etapem prowadzącym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i pozwala organowi jedynie zorientować się, jakie ewentualnie zagrożenia dla środowiska mogą wystąpić. Powinno to pomóc organowi właściwie określić uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Ustalenie w decyzji środowiskowej warunków, pod którymi może zostać zrealizowana planowana inwestycja, nie przesądza jeszcze o jej faktycznej realizacji. Określa jedynie kształt inwestycji z punktu widzenia wymogów ochrony środowiska, dopuszcza jej realizację w wariancie dla środowiska najkorzystniejszym. Dopiero na kolejnych etapach procesu inwestycyjnego, tj. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i o udzielenie pozwolenia na budowę następuje konkretyzacja i materializacja warunków określonych w decyzji środowiskowej. Innymi słowy, decyzja środowiskowa statuuje ograniczenia realizacji przedsięwzięcia konieczne ze względu na wymogi ochrony środowiska w różnych jego aspektach.

Organ powołał art. 77, art. 79, art. 80 ustawy.

Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.

Organ wskazał, iż rozpatrując sprawę w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy mieć na uwadze specyfikę wydawanego rozstrzygnięcia, które nie ma charakteru uznaniowego. Jest to decyzja związana uzależniona od spełnienia ściśle określonych przesłanek.

Zresztą z powyższej regulacji, a w szczególności z dyspozycji art. 81 ustawy wynika, że ustawodawca określił precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających odmowę zgody na realizację przedsięwzięcia.

Wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić jedynie w razie:

niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2),

odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska w trybie art. 77 ust. 1 ustawy,

braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż

proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy),

gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy),

jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy).

Pismem z dnia 18 sierpnia 2014 r. organ zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Organ prowadzący postępowanie zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby co do zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (opinia z dnia 8 września 2014 r., Nr [...] ). Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia (opinia z dnia 16 września 2014 r., Nr [...] ).

Organ l instancji w postanowieniu z dnia 25 września 2014 r., Nr [...] nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Wnioskodawca w dniu 15 stycznia 2015 r. przedłożył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Następnie organ l instancji zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. o wydanie opinii w zakresie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. zaopiniował wnioskowane przedsięwzięcie z zaleceniami (opinia z dnia 5 lutego 2015 r., Nr [...] ). Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. uzgodnił pozytywnie planowane przedsięwzięcie (postanowienie z dnia 31 marca 2015 r., Nr [...] . Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w wyżej wskazanym postanowieniu uzgodnieniowym.

Po przeprowadzeniu postępowania Burmistrz Gminy K. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 28 kwietnia 2015 r. Nr [...] Organ l instancji sprostował oczywistą omyłkę w w/w decyzji (postanowienie z dnia 8 maja 2015 r., Nr [...] ). Od tej decyzji odwołanie złożyła spółka [...] S.A. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. mocą decyzji 23 czerwca 2015 r. Nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało na konieczność dokonania oceny zgodności inwestycji z planem miejscowym oraz dokonanie oceny czy wprowadzanie ścieków szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego jest zgodne z warunkami określonymi w rozporządzeniu w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego.

Ponownie rozpatrując sprawę organ l instancji przeprowadził rozprawę administracyjną, która odbyła się dnia 19 sierpnia 2015 r. Z protokołu wynika, że Burmistrz Gminy K. zadecydował o przeprowadzeniu otwartej rozprawy administracyjnej, uznając jej przeprowadzenie za zasadne celem umożliwienia wypowiedzenia się wszystkich uczestników postępowania. Na rozprawie m.in: przedstawiono przedmiot rozprawy, omówiono rodzaj i charakter planowanej inwestycji, inwestor ustosunkował się do zarzutów odwołującej się strony, zapisano uwagi i wnioski stron postępowania i inwestora.

W piśmie z dnia 27 sierpnia 2015 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad poinformowała o braku możliwości wyrażenia zgody na odprowadzenie wód opadowych do urządzeń stanowiących odwodnienie drogi krajowej nr [...] z terenu w/w inwestycji. Dodatkowo wyjaśniono, że na przedmiotowym odcinku drogi krajowej nr [...] istniejące urządzenia stanowiące odwodnienie drogi krajowej nr [...] są zaprojektowane tylko i wyłącznie na potrzeby odwodnienia tej drogi.

W aktach sprawy znajduje się pismo z dnia 6 września 2015 r. projektanta miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. , tj. dr inż. architekta A.Z. , który wyjaśnił, że w oparciu o ustalenia planu możliwa jest budowa stacji paliw oraz przebudowa istniejących zjazdów.

Pismem z dnia 7 września 2015 r. organ l instancji zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

Następnie organ l instancji wydał decyzję ustalającą uwarunkowania środowiskowe dla w/w przedsięwzięcia, a której prawidłowość jest badana w niniejszym postępowaniu.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ l instancji dokonał oceny zgodności inwestycji z planem miejscowym. Planowane przedsięwzięcie ma powstać na terenie, gdzie obowiązuje uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia 17 czerwca 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. [...] (dalej jako: MPZP). Działki nr [...] i [...] w K. zlokalizowane są w jednostce oznaczonej symbolem [...] . Podstawowe przeznaczenie obejmuje zabudowę produkcyjną, składy i magazyny, natomiast przeznaczenie uzupełniające obejmuje m.in. funkcje usługowe - w tym usługi handlu, nie przekraczające 2000 m2 powierzchni sprzedaży. Zatem jest możliwa budowa stacji paliw w terenie oznaczonym w planie – [...] . W planie dopuszcza się również możliwość przebudowy istniejących zjazdów z drogi głównej ruchu przyspieszonego (jednostka oznaczona symbolem [...] na terem oznaczony symbolem 11.P, pod warunkiem zachowania bezpieczeństwa ruchu określonego przez administratora drogi (§ 37 ust. 6 MPZP).

Powyższe oznacza, że lokalizacja przedsięwzięcia jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu co do: braku zawiadomienie odwołującego o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego A.Z. , niezawiadomieniu go o miejscu i czasie przeprowadzenia tego dowodu oraz nie umożliwienie mu wniesienia zarzutów do tej opinii, oraz niedokonania oceny wiarygodności dowodu z opinii biegłego, Kolegium wskazało, iż zarzuty te są niezasadne. Wyjaśniło, że organ l instancji zwrócił się do autora miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego o informacje, czy jest możliwa budowa stacji paliw na działkach nr [...] i [...] w K. . Autor tegoż planu, tj. dr inż. architekt A.Z. w przywołanym powyżej piśmie z dnia 6 września 2015 r. wyjaśnił, że istnieje taka możliwość. Podkreśliło, że organ l instancji nie był zobowiązany do powiadamiania stron postępowania o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego, ponieważ pismo powyższe nie jest opinią biegłego. Organ l instancji zasięgnął tylko informacji od autora planu, natomiast sam dokonał oceny zgodności inwestycji z planem miejscowym.

Organ l instancji przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

Kolegium w decyzji z dnia 23 czerwca 2015 r., Nr [...] wskazało na wynikający z przepisu art. 39 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U.2015.469) zakaz wprowadzania ścieków do ziemi zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1, jeżeli byłoby to niezgodne z warunkami określonymi w przepisach wydanych na podstawie at. 45 ust. 1 pkt 3. Na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa wodnego Minister Środowiska wydał rozporządzenie z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U.2014.1800). Załącznik Nr 1 w/w rozporządzenia w wykazie l wyszczególnia substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, powodujące zanieczyszczenie wód, które powinno być eliminowane. Według wykazu l substancją szczególnie szkodliwą dla środowiska wodnego są: węglowodory ropopochodne.

Kolegium zwróciło uwagę, iż największym zagrożeniem dla środowiska związanym z funkcjonowaniem stacji paliw jest potencjalna migracja węglowodorów ropopochodnych do gruntów i wód podziemnych.

Przepis art. 39 ust. 2 Prawa wodnego stanowi wyjątek od zakazów wprowadzania ścieków do wód powierzchniowych i wód podziemnych oraz ziemi. Zgodnie z zapisem art. 39 ust. 2 pkt 4 dopuszczalne jest wprowadzanie ścieków, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b, jeżeli jest to zgodne z warunkami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 3 - o ile organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustali, że takie dopuszczenie nie koliduje z utrzymaniem dobrego stanu wód lub wymaganiami jakościowymi dla wód.

Odwołujący postawił zarzuty niezastosowania § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego z dnia 18 listopada 2014 r.

Przepis § 13 ust. 3 w/w rozporządzenia określa warunki wprowadzania do ziemi ścieków innych niż ścieki przemysłowe albo ścieków przemysłowych będących mieszaniną ścieków bytowych, wód z odwodnienia zakładów górniczych, wód chłodniczych, wód opadowych lub roztopowych lub ścieków pochodzących ze stacji uzdatniania wody.

Kolegium wyjaśniło, iż przepis ten nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, ponieważ kwestie wprowadzania do wód lub do ziemi wód opadowych lub roztopowych z terenu stacji paliw reguluje § 21 w/w rozporządzenia. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia - wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z zanieczyszczonej powierzchni szczelnej obiektów magazynowania i dystrybucji paliw, w ilości, jaka powstaje z opadów o częstości występowania jeden raz w roku i czasie trwania 15 minut, lecz w ilości nie mniejszej niż powstająca z opadów o natężeniu 77 l na sekundę na 1 ha - mogą być wprowadzane do wód lub do ziemi, o ile nie zawierają substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających 100 mg/l zawiesin ogólnych oraz 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych.

Starosta O. , po rozpatrzeniu wniosku [...] SA, mocą decyzji z dnia 5 maja 2015 r., Nr [...] : udzielił wnioskodawcy pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych, tj. 84 szt. skrzynek retencyjno-rozsączających na dz. ew. [...] w K. oraz pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód, tj. na wprowadzanie ścieków opadowych do ziemi, za pośrednictwem skrzynek retencyjno-rozsączających. Co istotne z punktu widzenia niniejszej sprawy mocą w/w decyzji Starosta O. zobowiązał [...] S.A. m.in. do nie wprowadzania do ziemi, za pośrednictwem projektowanych urządzeń wodnych, innych ścieków niż opadowe oraz przestrzegania, aby podczyszczone ścieki z terenów utwardzonych pieszo-jezdnych nie przekraczały dopuszczalnych norm, w tym: zawiesiny ogólne 100,0 mg/l, węglowodory ropopochodne 15,0 mg/l.

W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż teren projektowanej stacji paliw zlokalizowany jest w obrębie jednolitej części wód podziemnych JCWPd nr [...] . Starosta O. napisał, że stacja paliw nie wpłynie na cele środowiskowe określone dla [...] nr [...] jakimi są zapewnienie równowagi między poborem a zasilaniem tych wód oraz odpowiedni stan ilościowy tych wód. Zaznaczono także, że planowane korzystanie z wód nie wpłynie negatywnie na elementy założonego celu środowiskowego dla jednolitej części wód podziemnych i będzie spełniać wymogi utrzymania i niepogarszania jego dobrego stanu pod względem ilościowym i chemicznym. Organ wskazał również na to, że w odległości ok. 0,36 km na zachód od terenu projektowanej stacji przepływa rzeka [...] - jednolita część wód powierzchniowych (JCWP) "Soła od zbiornika C. do ujścia", a w odległości ok. 0,7 km na wschód przepływa potok [...] - jednolita część wód powierzchniowych (JCWP) "[...] ". Obie JCWP posiadają ten sam cel środowiskowy: osiągnięcie dobrego potencjału wód. Starosta O. stwierdził, że przewidziane do zastosowania rozwiązania tj. szczelność powierzchni najbardziej narażonych na zanieczyszczenie oraz oczyszczanie wód opadowych na odpowiednio dobranych pełnosprawnych urządzeniach oczyszczających gwarantują brak zagrożeń dla osiągnięcia celów jednolitych części wód powierzchniowych (JCWP).

Kolegium wskazało, iż wprowadzanie wód opadowych do ziemi z zanieczyszczonej powierzchni stacji paliw [...] S.A. w K. - jest zgodne z warunkami określonymi w w/w rozporządzeniu, a ponadto organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustalił, że dopuszczenie wprowadzenia wód opadowych do ziemi nie koliduje z utrzymaniem dobrego stanu wód lub wymaganiami jakościowymi dla wód.

Kolegium podniosło, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach uwzględnia ustalenia raportu oddziaływania na środowisko i określa, wymogi zgodnie z art. 82 ustawy.

W ocenie Kolegium, raport o oddziaływaniu na środowisko przedstawiony w niniejszej sprawie odpowiada wymaganiom jakie stawia ustawa tj. art. 66 i prawidłowo został przyjęty przez organ jako podstawa ustaleń faktycznych.

Ocena oddziaływania inwestycji na środowisko winna być przeprowadzona wszechstronnie i wyczerpująco. Ocena inwestycji musi opierać się na dowodach i ustaleniach faktycznych. Żeby dokonać obiektywnej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, a przede wszystkim jej uciążliwości, należy ustalić dane związane m.in. z gospodarką odpadami, emisją hałasu, emisji zanieczyszczeń do środowiska. Oczywiście nie zwalnia to jednak inwestora od podania szacunkowych danych liczbowych oraz dokonania starannej oceny wpływu inwestycji na środowisko, i taka zdaniem Kolegium została dokonana w przedłożonym raporcie ze stycznia 2015 r. Wymagane jest, aby raport był rzetelny, spójny i wolny od niejasności i nieścisłości. Zaaprobowanie przez organ raportu zawierającego którąkolwiek z wymienionych wad i nie podjęcie próby wyeliminowania wadliwości stanowi naruszenie przepisów postępowania w stopniu znacznym, mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zdaniem Kolegium raport sporządzony w niniejszej sprawie wolny jest od tego typu wad i nie ma podstaw, aby odmówić mu waloru wiarygodności.

Zdaniem Kolegium zakres raportu w rozważanej sprawie jest dostosowany do charakteru i wielkości oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko. Raport sporządzony jest ze szczegółowością.

Od powyższej decyzji skargę wniosła strona skarżąca – [...] S.A. z siedzibą w K.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 86 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 6 ustawy o udzielaniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (tj. Dz. U. 2013, poz. 1235 ze zm.) poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na decyzji Starosty O. z dnia 5 maja 2015r., nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę urządzeń wodnych (84 skrzynek rozsączających) oraz na szczególne korzystanie z wody (wprowadzenie ścieków do ziemi za pośrednictwem tych urządzeń) w zakresie w jakim decyzja ta określała warunki dotyczące ochrony środowiska wodnego, co doprowadziło do naruszenia obowiązku samodzielnego rozstrzygnięcia w zakresie warunków jakie powinno spełniać wprowadzenie ścieków do ziemi, wyrażonego w art. 82 ust. 1 pkt 1) lit b) ustawy. Oczywistym jest, że pozwolenie wodnoprawne w zakresie budowy urządzeń wodnych może być wydane wyłącznie na podstawie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Tym samym, pozwolenie wodnoprawne w żaden sposób nie może rzutować na treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

- naruszenie przepisów postępowania dających podstawę do wznowienia postępowania,

- art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez uznanie, że pismo A.Z. nie stanowiło opinii biegłego. Strona skarżąca podniosła, iż art. 84 § 1 k.p.a. nie przewiduje żadnej szczególnej formy w jakiej biegły powinien przedstawić swoją opinię. Uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby Organ dokonał prawidłowej wykładni powołanego art. 84 § 1 k.p.a. uznałby, że niezawiadomienie skarżącego o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego A.Z. oraz niezawiadomienie o miejscu i czasie przeprowadzenia tego dowodu stanowiło uchybienie Organu I instancji, które uniemożliwiło skarżącemu branie aktywnego udziału w postępowaniu, naruszając tym samym podstawowe gwarancje proceduralne oraz że Organ I instancji naruszył art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny wiarygodności dowodu z opinii biegłego A.Z. zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów i uznanie tej opinii za wiarygodną wyłącznie na podstawie faktu, że biegły był autorem planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K.

Naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

- § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy odprowadzeniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego z dnia 18 listopada 2014 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 1800) w zw. z art. 39 pkt 3 lit b) w zw. t. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 145) poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której przepis ten znajdował zastosowanie w sprawie; w ocenie strony skarżącej norma zawarta w tym przepisie znajduje zastosowanie do ścieków innych niż przemysłowe, do których należy zaliczyć wody roztopowe i opadowe skażone substancjami ropopochodnymi; uchybienie to doprowadziło do tego, że organ nie ustalił, czy wprowadzenie ścieków do ziemi uzasadnione jest szczególnymi warunkami inwestycji oraz czy nie istnieją inne dostępne rozwiązania techniczne;

- § 13 ust. 3 pkt 6 ww. rozporządzenia w zw. z art. 39 pkt 3 lit b) w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której przepis ten znajdował zastosowanie w sprawie; w ocenie skarżącego norma zawarta w tym przepisie znajduje zastosowanie do ścieków innych niż przemysłowa, do których należy liczyć wody roztopowe i opadowe skażone substancjami ropopochodnymi; powyższe uchybienie doprowadziło do błędnego ustalenia wymogu umiejscowienia skrzynek rozsączających w odległości 1,5 od najwyższego poziomu użytkowego wód podziemnych.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości obu decyzji wydanych w niniejszej sprawie.

Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przez organ art. 86 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 6 ustawy. Powołana regulacja odnosi się relacji, jaka zachodzi pomiędzy decyzją o oddziaływaniu na środowisko a pozwoleniem wodnoprawnym.

W ocenie strony skarżącej zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji odwrócił kolejność i uznał się za związany ww. decyzją Starosty O. , która mogła być wydana wyłącznie na podstawie prawomocnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Działanie takie doprowadziło do tego, że organy rozstrzygnęły samodzielnie o kwestiach związanych z warunkami jakie powinny zostać spełnione przez inwestora w celu ograniczenia negatywnego wpływu na środowisko wodne, lecz oparł się na decyzji Starosty, która w ocenie strony skarżącej została wydana z rażącym naruszenia prawa.

Zdaniem strony skarżącej, organy przyjęły za przesłankę swojego rozstrzygnięcia to co dopiero w rozstrzygnięciu powinno być ustalone. Organy powtórzyły wprost warunki ustalone w decyzji Starosty O. (pozwoleniu wodnoprawnym), nie dokonując żadnych własnych ustaleń. Błędne było stanowisko Organu II instancji wyrażone w decyzji z dnia 23 czerwca 2015 r., [...] , zgodnie z którym konieczne było uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego. Przedmiotem pozwolenia udzielonego przez Starostę O. było zarówno wybudowanie urządzeń wodnych, jak i szczególne korzystanie z wód (wprowadzenie ścieków do ziemi) za pośrednictwem tych urządzeń. Jak zostało wskazane powyżej udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wybudowanie takich urządzeń, a co za tym idzie, także na korzystanie z nich, wymaga uprzedniego wydania decyzji o oddziaływaniu na środowisko. Organ II instancji nałożył na Organ I instancji obowiązek, którego realizacja w sposób oczywisty prowadziła do wadliwości decyzji Organu I instancji.

Strona skarżąca wskazała, że art. 84 § 1 k.p.a. w żaden sposób nie wskazuje w jaki sposób ma być sporządzona opinia biegłego.

Zdaniem strony skarżącej, w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie wymogi pozwalające zakwalifikować opinię A.Z. jako opinię biegłego. Jest on bez wątpienia posiadającą wiedzę specjalistyczną oraz jego opinia dotyczyła zagadnienia istotnego sprawy, a mianowicie oceny zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Co więcej, jego opinia miała istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż powołują się na nią organy obu instancji. Organ II instancji, stwierdzając, że pismo A.Z,. nie stanowiło opinii biegłego, nie przedstawił żadnych argumentów na poparcie swojej tezy.

Zdaniem strony skarżącej, uchybienie to pozbawiało stronę możliwości aktywnego brania udziału w postępowaniu w stopniu uzasadniającym wznowienie postępowania administracyjnego.

W niniejszej sprawie Organ nie nawet nie doręczył odpisu tej opinii, uniemożliwiając wniesienie do niej zarzutów. Gdyby Organ doręczył jednak ten odpis skarżący uzyskałby możliwość sformułowania zastrzeżeń i pytań do biegłego, co doprowadziłoby do usunięcia pierwotnej wadliwości legającej na niezawiadomieniu o terminie przeprowadzenia tego dowodu.

Strona skarżąca podniosła, iż brak uznania pisma autora miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego za opinię biegłego skutkował tym, że organy obu instancji w ogóle nie oceniły tego dowodu, pomimo, że w sposób istotny jego treść wpłynęła i rozstrzygnięcie. W ocenie skarżącego ocena obu organów jest wewnętrznie sprzeczna.

Strona skarżąca zarzuciła również niezastosowanie przez organ § 13 ust. 3 oraz § 13 ust 3 pkt 6 rozporządzenia w zw. z art. 39 pkt 3 lit b) oraz art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne.

Przepis, na który powoływała się strona skarżąca w trakcie rozprawy administracyjnej, odnosi się nie tylko do ścieków przemysłowych, lecz także innych ścieków. W ocenie skarżącego, przepis ten odnosi się wszystkich ścieków innych niż ścieki przemysłowe oraz określonego rodzaju ścieków przemysłowych tj. ścieków będących mieszaniną ścieków bytowych, wód z odwodnienia zakładów bytowych itd.

W konsekwencji zastosowanie znajdowała dyspozycja tego przepisu. Strona skarżąca zauważyła, że przepis wymaga, aby wprowadzanie ścieków do ziemi było jedynym możliwym rozwiązaniem technicznym. W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony. Niezależnie od tego, że Organ do tej kwestii nie odniósł się ani zdaniem, należy podkreślić, że w odległości około 300 m od planowanej inwestycji znajdują się urządzenia kanalizacyjne Miejskiego Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w K. , umożliwiające odprowadzenie ścieków z projektowanej stacji na miejską oczyszczalnię ścieków. Istnieje również możliwość odprowadzenia ścieków do wód powierzchniowych. W bliskiej odległości przedsięwzięcia zlokalizowane są dwa cieki wodne: ok. 0,36 km na zachód przepływa rzeka [...] , ok. 0,34 km na południe przepływa potok [...] . Istnieją zatem pełne możliwości techniczne odprowadzania ścieków w inny niż zaprezentowany przez wnioskodawcę sposób. Organ w żaden sposób nie wyjaśnił także, czym są w jego ocenie szczególne uwarunkowania lokalizacyjne, które uzasadniają wprowadzanie ścieków do ziemi. Wymogów widzianych w tym przepisie w żaden sposób nie spełnia lapidarne stwierdzenia, że przez działkę, na której i być realizowana planowana inwestycja nie przebiega żaden ciek wodny oraz instalacja kanalizacyjna.

Strona skarżąca zauważała, że organ w sposób oczywisty naruszył także przepis przewidziany w § 13 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia, dopuszczając umiejscowienie skrzynek rozsączających 1,5 metra nad warstwą wodonośną, gdy powołany przepis wymaga, aby dno urządzenia wodnego jest oddzielone warstwą gruntu o grubości co najmniej 3 m od najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych. Biorąc uwagę, że pojęcia warstwy wodonośnej oraz najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód ziemnych są synonimiami naruszenie powołanego przepisu jest oczywiste.

Na zastosowanie tych przepisów nie ma wpływu ewentualne zastosowanie § 21 ust. 1 i 3 rozporządzenia, w żaden sposób nie uchyla wymogów przewidzianych w § 13 ust 3 rozporządzenia, ponieważ przepis i ustanawia wyłącznie dodatkowe wymogi jakie muszą zostać spełnione, aby było możliwe wprowadzenie rodzaju ścieków do ziemi. Przeciwna wykładnia prowadziłaby do wniosku, że wprowadzenie zawierających substancje ropopochodne ścieków do ziemi nie jest objęte żadnymi ograniczeniami w zakresie odległości urządzenia wodnego od użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych. Tym samym, urządzenia wodnoprawne, będące przykładowo wylotem zamkniętego systemu kanalizacyjnego, mogłoby być umieszczone wprost w warstwie wodonośnej. Rozwiązanie takie w sposób oczywisty prowadzić by mogło do zatrucia tych wód i dlatego właśnie wyłączenie zastosowanie § 13 ust. 3 rozporządzenia z uwagi na § 21 rozporządzenia jest niedopuszczalne. Co więcej, należy zauważyć, że oba te przepisy regulują odmienne aspekty wprowadzenia ścieków do ziemi a co za tym idzie, nie jest możliwe zastosowanie zasady lex specialis derogat legi generali. Paragraf 21 rozporządzenia wskazuje kiedy wprowadzenie ścieków, do ziemi jest dopuszczalne, a § 13 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia wskazuje, jaka powinna być odległość urządzenia wodnego od warstwy wodonośnej. Zakresy obu norm się nie krzyżują.

Organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, "Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

§ 2. W sprawach skarg na decyzje i postanowienia wydane w innym postępowaniu, niż uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego i w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepisy § 1 stosuje się z uwzględnieniem przepisów regulujących postępowanie, w którym wydano zaskarżoną decyzję lub postanowienie".

Skarga została uwzględniona, w zakresie wskazanym poniżej. Przedmiotem kontroli Sądu jest ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 5 stycznia 2016 r., którą - po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. - organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia 22 września 2015 r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na "Budowie stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów" na działkach nr: [...] i [...] przy ul. [...] w K .

Na samym początku trzeba zauważyć, że organy obydwu instancji nie zauważyły istotnych błędów proceduralnych po stronie organu I instancji, którego dopuszczenie się przez ten organ I instancji może mieć znaczenie dla wyniku sprawy. Wartością cenioną i zarazem chronioną przez ustawodawcę w ramach ustawy środowiskowej jest udział społeczeństwa w postępowaniu prowadzącym do wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia. Aby ten udział był chociażby potencjalnie realny i mający znaczenie dla zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy, istotne jest ze strony właściwych organów przestrzeganie przepisów ustawy środowiskowej regulujących udział społeczeństwa w tym postępowaniu. Analiza akt sprawy oraz treści kontrolowanych decyzji organu I i II instancji jednoznacznie wskazuje, że przepisy te nie zostały zachowane.

Zgodnie z art. 33 ustawy środowiskowej:

"1. Przed wydaniem i zmianą decyzji wymagających udziału społeczeństwa organ właściwy do wydania decyzji, bez zbędnej zwłoki, podaje do publicznej wiadomości informacje o:

1) przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;

2) wszczęciu postępowania;

3) przedmiocie decyzji, która ma być wydana w sprawie;

4) organie właściwym do wydania decyzji oraz organach właściwych do wydania opinii i dokonania uzgodnień;

5) możliwościach zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz o miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu;

6) możliwości składania uwag i wniosków;

7) sposobie i miejscu składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie 21-dniowy termin ich składania;

8) organie właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków;

9) terminie i miejscu rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, o której mowa w art. 36, jeżeli ma być ona przeprowadzona;

10) postępowaniu w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli jest prowadzone.

2. Do niezbędnej dokumentacji sprawy, o której mowa w ust. 1 pkt 5, należą:

1) wniosek o wydanie decyzji wraz z wymaganymi załącznikami;

2) wymagane przez przepisy:

a) postanowienia organu właściwego do wydania decyzji,

b) stanowiska innych organów, jeżeli stanowiska są dostępne w terminie składania uwag i wniosków.

Jednocześnie art. 34 ustawy środowiskowej stanowi, że uwagi i wnioski mogą być wnoszone: 1) w formie pisemnej; 2) ustnie do protokołu;

3) za pomocą środków komunikacji elektronicznej bez konieczności opatrywania ich bezpiecznym podpisem elektronicznym, o którym mowa w ustawie z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r. poz. 262, z 2014 r. poz. 1662 oraz z 2015 r. poz. 1893).

W myśl art. 35 ustawy środowiskowej, uwagi lub wnioski złożone po upływie terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 7, pozostawia się bez rozpatrzenia.

Z opisu przebiegu postępowania organu I instancji w kontrolowanej sprawie wynika, że w dniu 12.08.2014 r. wpłynął do tutejszego Urzędu wniosek Polskiego Koncernu Naftowego [...] Spółka Akcyjna z siedzibę w P. przy ul. [...] działającego poprzez pełnomocnika Panią M.B. - Specjalistę w Regionie Inwestycji Stacji Paliw Południe w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na: " Budowie stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów " na działkach nr: [...] i [...] przy ul. [...] w K. i przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko.

Wymienione zamierzenie inwestycyjne zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 35 i 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwziąć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ).

Pismem z dnia 18.08.2014 r. organ zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Ponadto pismami z dnia 18.08.2014 r. organ prowadzący postępowanie zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby co do zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko.

W toku postępowania uzyskano następujące opinie:

a) opinię sanitarną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia 08.09.2014 r. w której organ stwierdził, potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

b) opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 16.09.2014r. w której organ stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia,

Biorąc pod uwagę w/w opinie, postanowieniem z dnia 25.09.2014 r. Burmistrz Gminy K. stwierdził o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postanowieniem z dnia 25.09.2014 r. zawiesił postępowanie.

W dniu 15.01.2015 r. wnioskodawca przedłożył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i postanowieniem z dnia 19.01.2015 r. Burmistrz podjął postępowanie w sprawie.

Ponadto pismami z dnia 19.01.2015 r. organ prowadzący postępowanie zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. o wydanie opinii w zakresie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Dnia 21.01.2015r ogłoszono na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy K. , w pobliżu miejsca lokalizacji planowanej inwestycji oraz na stronie internetowej Urzędu Gminy o rozpoczęciu procedury udziału społeczeństwa w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w w/w sprawie. Ogłoszenie zawierało między innymi informację o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od dnia ogłoszenia tj. od 21.01.2015 r. do 11.02.2015 r.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. , opinią sanitarną z dnia 05.02.2015 r. - zaopiniował wnioskowane przedsięwzięcie z zaleceniami, które wyszczególniono w pkt. 3 kontrolowanej decyzji.

Z kolei Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. pismem z dnia 23.02.2015 r. po analizie raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia wezwał Architektoniczną Grupę Projektową " [...] s.c. [...] - do uzupełnienia treści raportu, wskazując nowy termin załatwienia sprawy w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania niniejszego wezwania, informując jednocześnie, iż w przypadku braku uzupełnienia dokumentacji w wyznaczonym terminie, sprawa zostanie rozpatrzona w oparciu o dotychczas zgromadzony materiał.

W piśmie tym, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. , w myśl art. 50 i 54 Kodeksu postępowania administracyjnego wezwał do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko o poniższe dane:

1. Proszę podać przewidywaną głębokość posadowienia skrzynek rozsączających, w kontekście odległości miejsca wprowadzania wód opadowych od warstwy wodonośnej i tym samym prawidłowego zabezpieczenia wód podziemnych przed potencjalnym zanieczyszczeniem.

2. Proszę załączyć kopię dokumentacji geotechnicznej, na którą powołano się w raporcie.

3. W raporcie podano, iż preferowany sposób odprowadzania wód opadowych do skrzynek rozsączających podyktowany jest istniejącymi uwarunkowaniami tj. brakiem w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji kanalizacji deszczowej lub innego potencjalnego odbiornika oczyszczonych wód opadowych i roztopowych np. rowu, cieku wodnego. Jednocześnie na załącznikach graficznych na działkach sąsiednich widoczny jest przebieg kanalizacji deszczowej - należy zatem wyjaśnić, czy jest to czynna sieć, kto jest jej administratorem i czy istnieje możliwość włączenia do niej wód opadowych z terenu stacji. W szczególności, że z załącznika graficznego wynika iż fragment kanalizacji deszczowej na działce [...] (oznaczony ciągłą zieloną linią a więc prawdopodobnie objęty wnioskiem) połączony jest z istniejącą kanalizacją deszczową.

4. Rysunki z przedstawioną analizą akustyczną i przebiegiem izofon należy uzupełnić o lokalizację terenów i budynków chronionych akustycznie. Postanowieniem znak: [...] z dnia 31.03.2015 r.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uzgodnił pozytywnie w zakresie ochrony środowiska przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia pn.: " Budowa stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów " na działkach nr: [...] i [...] przy ul. [...] w K. określając warunki jego realizacji wyszczególnione w pkt. 2 niniejszej decyzji".

Nadto, postanowieniem z daty wpływu 28.04.2015 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska sprostował z urzędu oczywistą omyłkę.

Zestawiając przedstawiony powyżej opis stanu prawnego dotyczący udziału społeczeństwa w postępowaniu z przebiegiem faktycznym kontrolowanego postępowania, Sąd zauważa, że bezsprzecznie Raport znajduje się w obrębie dokumentacji, co do której społeczeństwo ma mieć dostęp, i co do której może się wypowiadać w pełnym ustawowym 21-dniowym terminie do składania wniosków i uwag. Jak wynika z treści pisma RDOŚ, Raport był uzupełniany o istotne kwestie, w tym stanowiące przedmiot skargi do Sądu, w związku z tym nie podanie do publicznej wiadomości informacji o możliwości zapoznania się w kolejnym ustawowym terminie z treścią uzupełnionego Raportu może mieć potencjalne znaczenie dla wyniku sprawy, gdyż przez wskazany proceduralny brak - został w pewnym zakresie wyeliminowany udział społeczeństwa w przedmiotowym procedowaniu.

Sąd dodatkowo zauważa, że organ bardzo szybko wyznaczył termin 21-dniowy do składania wniosków i uwag czyniąc to w taki sposób, że niejako "z dołu" można było przewidzieć, że w przeciągu pełnego 21-dniowego biegu tego terminu nie będą dostarczone do organu I instancji wymagane prawem opinie i uzgodnienia organów współdziałających, wydane już po dostarczeniu do nich Raportu. Co prawda w myśl art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy środowiskowej " Do niezbędnej dokumentacji sprawy, o której mowa w ust. 1 pkt 5, należą:

"1) wniosek o wydanie decyzji wraz z wymaganymi załącznikami;

2) wymagane przez przepisy:

a) postanowienia organu właściwego do wydania decyzji,

b) stanowiska innych organów, jeżeli stanowiska są dostępne w terminie składania uwag i wniosków’"; ale zarazem powstaje pytanie, czy w myśl wykładni systemowej, celowościowej i funkcjonalnej organ demokratycznego państwa prawnego powinien tak wyznaczać przedmiotowy 21-dniowy termin, aby determinować, przez jego faktyczne ograniczenie wskutek szybkiego wyznaczenia, nawet potencjalną możliwość dostępu do stanowisk innych organów w tym 21-dniowym terminie, ocenianą z punktu widzenia terminów załatwiania spraw, włącznie z instytucją milczenia. Wydaje się, że w tej mierze termin powinien być wyznaczany przy pewnym przesunięciu w czasie, i przy pewnym - opartym na prawie przewidywaniu - kiedy organ będzie dysponował przedmiotowymi stanowiskami innych organów, w taki sposób, aby przynajmniej potencjalnie, bieg terminu miał miejsce, kiedy w sposób uzasadniony można co najmniej przypuszczać, że w urzędzie organu I instancji będą znajdować się owe kolejne stanowiska organów współdziałających.

Omawiana ustawa środowiskowa przewiduje także w swoim art. 36 instytucję rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, stanowiąc w tym względzie, że "Organ właściwy do wydania decyzji może przeprowadzić rozprawę administracyjną otwartą dla społeczeństwa. Przepis art. 91 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio". Trzeba w tym miejscu wskazać, że ustawa w art. 3 pkt 11 u.o.o.ś. definiuje też pojęcie "podanie informacji do publicznej wiadomości". Należy je rozumieć jako a/ udostępnienie informacji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, organu właściwego w sprawie, b/ ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie, c/ ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu prowadzonego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu, d/ w przypadku, gdy siedziba organu właściwego w sprawie mieści się na terenie innej gminy niż gmina właściwa miejscowo ze względu na przedmiot postępowania - także przez ogłoszenie w prasie lub w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscowości lub w miejscowościach właściwych ze względu na przedmiot postępowania.

Jak wynika z treści decyzji organu I instancji i administracyjnych akt sprawy organ I instancji przedwcześnie, co mogło mieć istotne znaczenie dla wyniku sprawy, powiadomił społeczeństwo o możliwościach zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz o miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu; możliwości składania uwag i wniosków; sposobie i miejscu składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie 21-dniowy termin ich składania; gdyż ww. 21-dniowy termin rozpoczął swój bieg zanim do akt sprawy zostało dołączone drugie postanowienie PIS, a skończył się zanim zostało wydane uzgodnienie RDOŚ.

Jednocześnie z akt sprawy wynika, że Raport podlegał uzupełnieniu a przedmiotowe uzupełnienie nie zostało poddane procedurze z udziałem społeczeństwa, co stanowi zasadniczy kolejny błąd proceduralny mogący mieć znaczenie dla rozpatrzenia sprawy.

Trzeba w tym miejscu zauważyć, że nie po to ustawodawca przewiduje pewien informacyjny system prawny celem informowania społeczeństwa o ustalaniu środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji tj. stacji benzynowej, mogącej mieć znaczenie dla środowiska, aby ten system prawny był ignorowany, gdyż w ten sposób w sprawie eliminowane są uwagi i wnioski, które m.in. z uwagi na społeczną znajomość realiów realizacji inwestycji, a także społeczną kontrole, mogą mieć znaczenie dla sprawy.

Sąd zauważa zarazem, że organy posługują się w uzasadnieniach swoich decyzji pojęciem rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, powołując się w sprawie na jej przeprowadzenie, a tymczasem z akt sprawy nie wynika, że o tej rozprawie społeczeństwo było powiadomione zgodnie z prawem. Analiza akt zawartych w Tomie (Skoroszycie) 3 z 3 znak [...] , pozwala na sformułowanie wniosku, że organ I instancji zawiadomił o tej rozprawie tylko strony postępowania w kodeksowym znaczeniu tego terminu. Przynajmniej w aktach nie znajduje się dowód wskazujący na to, że o przedmiotowej rozprawie zostało powiadomione społeczeństwo, zatem można co najmniej w sposób uzasadniony przypuszczać, że po raz kolejny społeczeństwo ma ograniczone prawa proceduralne w zakresie udziału w kontrolowanym postępowaniu, z uwagi na nie przestrzeganie przepisów o właściwym jego informowaniu o toczącym się postępowaniu.

Sąd nie podziela także stanowiska Kolegium, że w ocenie Kolegium, raport o oddziaływaniu na środowisko przedstawiony w niniejszej sprawie odpowiada wymaganiom jakie stawia ustawa tj. art. 66 i prawidłowo został przyjęty przez organ jako podstawa ustaleń faktycznych. Sąd w swojej kontroli zwrócił bowiem także uwagę na treść art. 66 ustawy określającego treść raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, według którego:

"1. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać:

1) opis planowanego przedsięwzięcia, a w szczególności:

a) charakterystykę całego przedsięwzięcia i warunki użytkowania terenu w fazie budowy i eksploatacji lub użytkowania,

b) główne cechy charakterystyczne procesów produkcyjnych,

c) przewidywane rodzaje i ilości zanieczyszczeń, wynikające z funkcjonowania planowanego przedsięwzięcia;

2) opis elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym elementów środowiska objętych ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, przy czym w przypadku gdy planowane przedsięwzięcie związane jest z działalnością polegającą na poszukiwaniu i rozpoznawaniu złoża węglowodorów metodą otworów wiertniczych lub wydobywaniu węglowodorów ze złoża tą metodą, opis tych elementów powinien zawierać się w obszarze określonym promieniem 500 m od zewnętrznej granicy przedsięwzięcia;

3) opis istniejących w sąsiedztwie lub w bezpośrednim zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia zabytków chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami;

3a) opis krajobrazu, w którym dane przedsięwzięcie ma być zlokalizowane;

4) opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia;

5) opis analizowanych wariantów, w tym:

a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego,

b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska

wraz z uzasadnieniem ich wyboru;

6) określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko, a w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej określenie także wpływu planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego;

7) uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, w szczególności na:

a) ludzi, rośliny, zwierzęta, grzyby i siedliska przyrodnicze, wodę i powietrze,

b) powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem ruchów masowych ziemi, klimat i krajobraz,

c) dobra materialne,

d) zabytki i krajobraz kulturowy, objęte istniejącą dokumentacją, w szczególności rejestrem lub ewidencją zabytków,

da) krajobraz,

e) wzajemne oddziaływanie między elementami, o których mowa w lit. a-da,

f) bezpieczeństwo ruchu drogowego w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej;

8) opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę oraz opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmujący bezpośrednie, pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko-, średnio- i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania na środowisko, wynikające z: a) istnienia przedsięwzięcia,

b) wykorzystywania zasobów środowiska,

c) emisji;

9) opis przewidywanych działań mających na celu zapobieganie, ograniczanie lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko, w szczególności na cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru;

10) dla dróg będących przedsięwzięciami mogącymi zawsze znacząco oddziaływać na środowisko:

a) określenie założeń do:

– ratowniczych badań zidentyfikowanych zabytków znajdujących się na obszarze planowanego przedsięwzięcia, odkrywanych w trakcie robót budowlanych,

– programu zabezpieczenia istniejących zabytków przed negatywnym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia oraz ochrony krajobrazu kulturowego,

b) analizę i ocenę możliwych zagrożeń i szkód dla zabytków chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, w szczególności zabytków archeologicznych, w sąsiedztwie lub w bezpośrednim zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia;

10a) dla instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW ocenę gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla, określoną na podstawie analizy:

a) dostępności podziemnych składowisk dwutlenku węgla,

b) wykonalności technicznej i ekonomicznej sieci transportowych dwutlenku węgla;

11) jeżeli planowane przedsięwzięcie jest związane z użyciem instalacji, porównanie proponowanej technologii z technologią spełniającą wymagania, o których mowa w art. 143 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;

12) wskazanie, czy dla planowanego przedsięwzięcia jest konieczne ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, oraz określenie granic takiego obszaru, ograniczeń w zakresie przeznaczenia terenu, wymagań technicznych dotyczących obiektów budowlanych i sposobów korzystania z nich; nie dotyczy to przedsięwzięć polegających na budowie drogi krajowej;

13) przedstawienie zagadnień w formie graficznej;

14) przedstawienie zagadnień w formie kartograficznej w skali odpowiadającej przedmiotowi i szczegółowości analizowanych w raporcie zagadnień oraz umożliwiającej kompleksowe przedstawienie przeprowadzonych analiz oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;

15) analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem;

16) przedstawienie propozycji monitoringu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na etapie jego budowy i eksploatacji lub użytkowania, w szczególności na cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru;

17) wskazanie trudności wynikających z niedostatków techniki lub luk we współczesnej wiedzy, jakie napotkano, opracowując raport;

18) streszczenie w języku niespecjalistycznym informacji zawartych w raporcie, w odniesieniu do każdego elementu raportu;

19) nazwisko osoby lub osób sporządzających raport;

20) źródła informacji stanowiące podstawę do sporządzenia raportu.

1a. Każdy z analizowanych wariantów drogi, w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej, musi być dopuszczalny pod względem bezpieczeństwa ruchu drogowego.

2. Informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 4-8, powinny uwzględniać przewidywane oddziaływanie analizowanych wariantów na cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru.

3. W razie stwierdzenia możliwości transgranicznego oddziaływania na środowisko, informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 1-16, powinny uwzględniać określenie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

4. Jeżeli dla planowanego przedsięwzięcia jest konieczne ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania, do raportu powinna być załączona poświadczona przez właściwy organ kopia mapy ewidencyjnej z zaznaczonym przebiegiem granic obszaru, na którym jest konieczne utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania. Nie dotyczy to przedsięwzięć polegających na budowie drogi krajowej.

5. Jeżeli planowane przedsięwzięcie jest związane z użyciem instalacji objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać porównanie proponowanej techniki z najlepszymi dostępnymi technikami.

6. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien uwzględniać oddziaływanie przedsięwzięcia na etapach jego realizacji, eksploatacji lub użytkowania oraz likwidacji".

Porównanie treści przywołanego przepisu z treścią Raportu znajdującego się w aktach sprawy pozwala na stwierdzenie, że Raport ten nie zawiera wszystkich istotnych dla jego treści elementów wskazanych przez ustawodawcę i mających zarazem znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Pomijając brak tych elementów w raporcie i przechodząc nad tym brakiem bez większych refleksji, właściwe organy naruszyły obowiązki wynikające z art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. a pozostawienie rozważań wynikających z braku elementów konstatujących Raport przeniosło się na niekompletność uzasadnienia decyzji organów obu instancji. Brak, o którym jest mowa dotyczy faktycznego pominięcia przez autorow Raportu zagadnień związanych z wymogami art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy, gdyż ustalenia w tym przedmiocie są ogólnikowe, nastawione na "wariant" proponowany i nie spełniające wymogów ustawy. Pomimo tego, że przedmiotem decyzji jest określenie uwarunkowań środowiskowych dot. "Budowy stacji paliw [...] w miejscu istniejącej ulegającej rozbiórce na działkach nr: [...] i [...] z zadaniem towarzyszącym dotyczącym przebudowy istniejących zjazdów" na działkach nr: [...] i [...] przy ul. [...] w K. , zarówno autorzy Raportu, jak i organy, nie powinni pomijać aspektu wielowariantowości rozwiązań w kontekście ustawowym, na ile pozwala na to specyfika przedsięwzięcia. Raport nie posługuje się pojęciem racjonalnego wariantu alternatywnego i nie nawiązuje do niego. W raporcie brak jest opisu i analizy wariantu najkorzystniejszego dla środowiska. Uzasadnienie wyboru analizowanych wariantów w znaczeniu ustawy dotyczy wyboru pomiędzy wariantem proponowanym przez wnioskodawcę, wariantem racjonalnym alternatywnym i wariantem najkorzystniejszym dla środowiska. Wskazany brak ustaleń Raportu ogranicza zakres postępowania dowodowego wymaganego przez ustawę, w sposób mogący mieć znaczenie dla wyniku sprawy.

Uzupełniony Raport powinien być przedłożony organom współdziałającym celem wydania stosowanych stanowisk (tzn. PIS i RDOŚ) i procedowany z zachowaniem zasad udziału społeczeństwa w postępowaniu

Ustosunkowując się już bezpośrednio do zarzutów skargi, Sąd podziela zarzut dotyczący naruszenia art. 86 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej przez oparcie zaskarżonej decyzji na decyzji Starosty O. z dnia 5 maja 2015r., nr [....] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę urządzeń wodnych (84 skrzynek rozsączających) oraz na szczególne korzystanie z wody (wprowadzenie ścieków do ziemi za pośrednictwem tych urządzeń) w zakresie w jakim decyzja ta określała warunki dotyczące ochrony środowiska wodnego, co doprowadziło do naruszenia obowiązku samodzielnego rozstrzygnięcia w zakresie warunków jakie powinno spełniać wprowadzenie ścieków do ziemi, wyrażonego w art. 82 ust. 1 pkt 1) lit b) ustawy. Trzeba bowiem wskazać, że o przesłankach wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wypowiada się art. 80 ustawy środowiskowej stanowiąc, że

"1. Jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. 2. Właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.(.....)"

Jednocześnie trzeba mieć na uwadze, że art. 72 ust. 1 pkt 1 i odpowiednio pkt 6 ustawy środowiskowej stanowi, że "1. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem: 1) decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, z późn. zm.); (......); 6) pozwolenia wodnoprawnego na regulację wód, pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie z wód kamienia, żwiru, piasku oraz innych materiałów, w ramach szczególnego korzystania z wód - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne.

Mając zarazem na uwadze związki jakie istnieją pomiędzy pozwoleniem wodnoprawnym a pozwoleniem na budowę, jest oczywiste, że pozwolenie wodnoprawne w zakresie budowy urządzeń wodnych może być wydane wyłącznie na podstawie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Tym samym decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych pozwolenia na budowę nie powinna i nie może odsyłać w swojej treści do postanowień pozwolenia wodnoprawnego. Treść takiej decyzji nie stanowi przesłanki i zarazem swoistej podstawy jej wydania. Na marginesie Sąd stwierdza, że zarazem z akt sprawy nie wynika, aby pozwolenie wodnoprawne, na które się powołuje kontrolowana decyzja środowiskowa, było poprzedzone pozwoleniem wodnoprawnym.

Odnośnie relacji pomiędzy Prawem budowlanym a Prawem wodnym trzeba zarazem zauważyć, że zgodnie z art. 2 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów Prawa wodnego - w odniesieniu do urządzeń wodnych. Z kolei w myśl art. 62 ust. 2 Prawa wodnego przepisy art. 63-66 tej ustawy nie naruszają przepisów ustawy - Prawo budowlane. Wzajemne relacje między tymi ustawami wskazują, że w stosunku do urządzeń wodnych, zdefiniowanych w art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego, stosuje się łącznie przepisy obu wskazanych wyżej ustaw (zob. Z. Niewiadomski, (w:) Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2009, s. 30). Oznacza to, że, przy braku szczególnych zwolnień, wykonanie urządzenia wodnego będzie wymagało zarówno pozwolenia na budowę (albo zgłoszenia), jak i pozwolenia wodnoprawnego (zob. Z. Kostka, Prawo budowlane. Komentarz, Gdańsk 2007, s. 10). Z kolei zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego, ilekroć w ustawie jest mowa o urządzeniach wodnych - rozumie się przez to urządzenia służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności: a) budowle: piętrzące, upustowe, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy, b) zbiorniki, obiekty zbiorników i stopni wodnych, c) stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków, rekreacji lub innych celów, d) obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych oraz podziemnych, e) obiekty energetyki wodnej, f) wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód lub urządzeń wodnych oraz wyloty urządzeń służące do wprowadzania wody do wód lub urządzeń wodnych, g) stałe urządzenia służące do połowu ryb lub do pozyskiwania innych organizmów wodnych, h) mury oporowe, bulwary, nabrzeża, pomosty, przystanie, kąpieliska, i) stałe urządzenia służące do dokonywania przewozów międzybrzegowych. Stąd też pogląd wyrażony powyżej jest w pełni uzasadniony, gdyż przedmiotowa decyzja środowiskowa poprzedza i warunkuje zarówno pozwolenie na budowę jak i odpowiednio pozwolenie wodnoprawne.

Jako trafne Sąd uznaje stanowisko strony skarżącej podnoszące, że w sprawie obok postanowień treści § 21 ww. rozporządzenia Ministra Środowiska znajduje zastosowanie zasada wywiedziona z treści § 13 ust. 3, a także § 13 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r. (Dz. U. 2014, 1800). Sąd bez zbędnego powtarzania wywodu strony skarżącej zawartego w skardze, przychyla się do argumentacji strony skarżącej w tym przedmiocie. Sąd dodatkowo wskazuje, że jeżeli przyjąć, iż treść § 21 rozporządzenia stanowi lex specialis w odniesieniu do treści postanowień § 13 ust. 3 ww. rozporządzenia, to trzeba mieć na uwadze, że pojęcie lex specialis odnosi się do zawartości normatywnej danego przepisu. Nie można tego rozumieć w ten sposób, że samo kreowanie przepisu poświęconego pewnemu pojęciu, czyli wyodrębnionej jednostki redakcyjnej tekstu prawnego, powoduje, że odchodzi się od postanowień dotyczących tego pojęcia zawartych w innym przepisie mającym postać ogólniejszą. Odejść można jedynie w zakresie tej ogólnej treści, która została zastąpiona postanowieniami bardziej szczegółowymi. Tam gdzie jest brak postanowień szczegółowych pozostajemy przy właściwych danemu pojęciu normatywnych treściach ogólnych. W konsekwencji, w sprawie znajduje także odpowiednie zastosowanie treść § 13 ust. 3 pkt 6 ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia przez organy art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez uznanie, że pismo A.Z. nie stanowiło opinii biegłego, Sąd o tyle podziela stanowisko skarżącego, że zostały w tym zakresie w pewien sposób naruszone zasady postępowania związane z przeprowadzaniem dowodów, strona skarżąca powinna być powiadomiona o tym, że organ wystąpił do autora planu o sporządzenie przedmiotowej opinii, ale naruszenie zasad postępowania właściwych dla opinii biegłego nie ma znaczenia w realiach kontrolowanej sprawy dla wyniku sprawy. Skarżący nie przedstawił własnej uzasadnionej koncepcji wykładni postanowień planu, która odbiegałaby od ustaleń jakie dokonał w tej kwestii organ, wspierając się kwestionowaną przez skarżącego opinią biegłego a jednocześnie pismem z dnia 7 września 2015 r. organ l instancji zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ, zgodnie z art. 153 p.p.s.a., uwzględni powyższą ocenę i wskazania Sądu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności prawne i faktyczne, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c, w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzję organu II instancji oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania jak w pkt II sentencji wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.