Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1368/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej~Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 116 § 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Grzęda (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek, , po rozpoznaniu w dniu 18 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 października 2017 r. sygn. akt I SA/Wr 112/17 w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 12 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od J. D. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 2 października 2017 r., sygn. akt I SA/Wr 112/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę J. D. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu (dalej: organ odwoławczy) z 12 grudnia 2016 r. w przedmiocie odpowiedzialność osób trzecich za zaległości podatkowe spółki.

W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego zaskarżył rzeczony wyrok w całości, zarzucając naruszenie następujących przepisów:

I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 121 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. – Dz. U. z 2012 r. poz. 740 z późn. zm., dalej: o.p.) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe, z pominięciem istotnych dla sprawy kwestii związanych z majątkiem spółki, a obejmującym nieruchomość, dla której Sąd Rejonowy w J. prowadził księgę wieczystą nr [...], nie podważa zaufania do organów podatkowych;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122 o.p. poprzez jego pominięcie polegające na niedostrzeżeniu, iż organ pierwszej instancji nie przeprowadził wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a to z uwagi na pomięcie okoliczności związanej ze sprzedażą 11 września 2014 r. nieruchomości, która wcześniej stanowiła własność zobowiązanej spółki, a w szczególności wysokości kwoty uzyskanej z tytułu tej sprzedaży oraz sposobu jej zaliczenia na istniejące zobowiązania podatkowe oraz pominięcie okoliczności związanej ze wszczęciem przeciwko nabywcy nieruchomości postępowania egzekucyjnego;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 123 § 1 o.p. poprzez jego pominięcie polegające na ograniczeniu prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu wyłącznie do możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 o.p. poprzez jego pominięcie polegające na przeprowadzeniu postępowania dowodowego w sposób niewyczerpujący w zakresie ustalenia, czy ze strony skarżącego niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 116 § 1 o.p. poprzez ich błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że prowadzone przeciwko spółce postępowanie podatkowe było bezskuteczne, oraz że nie zaistniały przesłanki ekskulpacyjne wymienione w ww. przepisie, a tym samym że zaistniały przesłanki do wydania decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania podatkowe spółki, podczas gdy organ nie dokonał wszystkich prawem wymaganych czynności w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego z majątku spółki, a tym samym nie można w sposób jednoznaczny stwierdzić o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko spółce.

Podnosząc ww. zarzuty skarżący wyjaśnił, iż zarzucane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem prawidłowa wykładnia ww. przepisów kazałaby przyjąć, iż postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie nie zostało przeprowadzone rzetelnie, zaś w jego ramach nie zostały podjęte wszelkie działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do niewykazania przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji z majątku spółki, a tym samym przedwczesnego wydania decyzji o solidarnej odpowiedzialności jej członka zarządu.

Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu celem ponownego rozpoznania. Nadto na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. skarżący zrzekł się rozprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych zarzutów i dlatego podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w jej granicach (z niezachodzącym w przedmiotowej sprawie wyjątkiem zaistnienia przesłanek nieważności postępowania), nie mając uprawnień do uzupełniania bądź precyzowania zarzutów podnoszonych przez stronę, czy formułowanej na ich poparcie argumentacji. Zarówno z art. 183 § 1, jak i z art. 174 i art. 176 P.p.s.a. wynika, że to do strony wnoszącej skargę kasacyjną należy takie zredagowanie tego środka odwoławczego, które umożliwi Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do stanowiska Sądu pierwszej instancji we wszystkich kwestiach, które zdaniem strony zostały nieprawidłowo przez ten Sąd rozważone czy ocenione. Pominięcie, czy też zbyt lakoniczne sygnalizowanie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej skutkuje niemożnością zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego w ich zakresie przez wojewódzki sąd administracyjny czy działające w sprawie organy podatkowe.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena legalności decyzji dokonana przez Sąd pierwszej instancji jest prawidłowa. Podstawą przyjętych ustaleń faktycznych był materiał dowodowy zebrany w rozpoznawanej sprawie i oceniony przez organy podatkowe. Nie można przyjąć, że w sprawie doszło do naruszenia wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów Ordynacji podatkowej, tj. prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 121 §1), zasady prawdy obiektywnej (art. 122), zasady czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania (art. 123 §1), zupełności postępowania podatkowego (art. 187 §1). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji trafnie uznał, że organy podatkowe w sposób zgodny ze wskazanymi wyżej przepisami prawa przeprowadziły w sprawie postępowanie dowodowe, wyjaśniając w sposób nie budzący wątpliwości istotne okoliczności sprawy a dokonana przez organy ocena zebranego materiału dowodowego nie przekracza zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w przepisie art. 191 Ordynacji podatkowej. Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że organy podatkowe trafnie przyjęły, że w sprawie wystąpiły przesłanki prawne do orzeczenia odpowiedzialności podatkowej skarżącego. W sprawie nie wystąpiły natomiast przesłanki uwalniające członka zarządu od odpowiedzialności podatkowej. Stronie zapewniono również czynny udział w postępowaniu.

Decyzja w przedmiocie przeniesienia odpowiedzialność może zostać wydana dopiero wtedy, gdy organ podatkowy będzie posiadał uzasadnione podstawy do przyjęcia, że pierwotny dłużnik (podatnik, płatnik, inkasent; tu: spółka) nie wywiązał się z ciążącego na nim zobowiązania, a wysokość tego zobowiązania musi wynikać z decyzji właściwego organu. Oznacza to zatem, że wysokość zaległości podatkowych, za które odpowiadać ma osoba trzecia, wynika z wcześniejszej decyzji organu podatkowego, wydanej we właściwym postępowaniu w stosunku do podatnika.

Jedną z grup podmiotów mieszczących się kategorii osób trzecich są członkowie zarządu spółek kapitałowych ponoszący odpowiedzialność za zaległości podatkowe tych spółek. Zgodnie bowiem z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają, solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się w całości lub w części bezskuteczna chyba, że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Przepis § 2 art. 116 stanowi natomiast, że odpowiedzialność członków zarządu, określona w § 1, obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Stosownie do brzmienia § 4 ww. przepisy stosuje się również do byłego członka zarządu. W konstrukcji powołanego przepisu z jednej strony zawarto obowiązki, do których wypełnienia zobowiązany jest organ i od których spełnienia uzależnione jest orzekanie o odpowiedzialności osób trzecich, tj.: wykazanie okoliczności pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego oraz bezskuteczność egzekucji skierowanej do majątku spółki. Z drugiej strony, ściśle określono w nim tzw. przesłanki egzoneracyjne, które uwalniają członka zarządu, z udziałem którego prowadzone jest postępowanie od odpowiedzialności, o ile uprzednio wykaże on ich wystąpienie. Zalicza się do nich wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości spółki lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też, że wskazał on mienie spółki, z którego egzekucja jest możliwa.

Odpowiedzialność członka zarządu obejmuje swym zakresem przedmiotowym zaległości podatkowe, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia przez niego tej funkcji, a także zaległości podatkowe, o których mowa w art. 52 Ordynacji podatkowej (nienależna nadpłata lub nienależny zwrot podatku, a także nienależne wynagrodzenie płatników lub inkasentów) powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. W postępowaniu w sprawie odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z o.o. nie rozstrzyga się o zasadności, wymagalności i wykonalności obciążającego ją zobowiązania podatkowego, i tak długo jak zobowiązanie to nie zostanie zrealizowane, stanowiąc zaległość podatkową, obciążać będzie członka zarządu tej spółki (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Unimex, Wrocław 2015, str. 584).

Nie jest przedmiotem sporu, że została spełniona pozytywna przesłanka sprawowania przez skarżącego funkcji członka zarządu spółki w czasie powstania zobowiązań podatkowych. Skarżący był członkiem zarządu spółki od jej powstania do momentu postawienia w stan likwidacji w sierpniu 2014 r. z roczną przerwą spowodowaną ciężką chorobą w okresie od 2 lutego 2009 r. do 10 lutego 2010 r.

Należy podkreślić, że funkcję prezesa zarządu określona osoba pełni od momentu jej powołania (art. 201 § 1 k.s.h.) do momentu wygaśnięcia jej mandatu (art. 202 § 1 - § 3 k.s.h), jej śmierci, rezygnacji albo odwołania (art.202 § 4 k.s.h.). Członek zarządu ma przy tym pełne prawo do złożenia rezygnacji z tej funkcji w każdym czasie. Osoba powołana do zarządu powinna być poinformowana o zamiarze powołania oraz o samym fakcie powołania i powinna wybór przyjąć w sposób wyraźny lub dorozumiany. Bez zgody i wiedzy danej osoby nie można jej powołać do zarządu spółki. Podejmując się pełnienia funkcji członka zarządu (przyjmując wybór do wiadomości) osoba ta nabywa prawo, ale także obowiązek prowadzenia spraw spółki. Jej powinnością jest zatem posiadanie elementarnej wiedzy o sprawach spółki, w tym sprawach finansowych.

Jedną z przesłanek uwalniających członka zarządu osoby prawnej od odpowiedzialności za jej zaległości podatkowe jest zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania zapobiegającego jej ogłoszeniu (postępowanie układowe). Organ podatkowy wszczynając postępowanie w zakresie orzeczenia odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki poinformował w skierowanym do strony postanowieniu o możliwości zwolnienia byłego członka zarządu z odpowiedzialności za zaległości spółki poprzez wykazanie wystąpienia wskazanych okoliczności. Strona nie wskazała jednak mienia spółki, z którego egzekucja jest możliwa i zaspokoiłaby zaległość podatkową spółki w znacznej części oraz nie wykazała, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości spółki lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe). Podstawowa przesłanka niewypłacalności dłużnika, w świetle postanowień art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. 2003 Nr 60, poz. 535 z późn. zm.) wiąże się z faktem niewykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. W świetle powyższego prawidłowe jest, stanowisko organów, zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji, iż wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, złożony w czerwcu 2012 r., był spóźniony a zatem nie został złożony "we właściwym czasie" w rozumieniu art.116 O.p. Uzasadnia to przede wszystkim wydane przez Sąd upadłościowy postanowienie z 4 stycznia 2013 r. oraz z 28 października 2013 r. o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Z zebranego materiału dowodowego ponadto wynika, że Z. [...] sp. z o.o. w likwidacji trwale zaprzestał regulowania swoich zobowiązań już w trakcie roku 2009, a sytuacja ta nie miała znamion krótkotrwałości spowodowanej przemijającymi trudnościami i wypełniała definicję "dłużnika, który stał się niewypłacalny".

Należy także podkreślić, że Skarżący dopiero w czerwcu 2011 r., po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego Spółki, zlecił przeprowadzenie wyceny składników majątkowych Spółki i uznał za celowe wszczęcie jedynie postępowania likwidacyjnego, gdyż w jego ocenie wartość majątku Spółki była wyższa od wysokości jej zobowiązań. Spółka jednak już przed dniem postawienia jej w stan likwidacji nie wykonywała swoich zobowiązań pieniężnych, co potwierdzają prowadzone wobec Spółki postępowania egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych zarówno przez wierzycieli publicznoprawnych (ZUS, US), jak też cywilnoprawnych. Ponadto zauważyć należy, jak słusznie wskazały organy, że wartość majątku Spółki wyceniona przez rzeczoznawców majątkowych na poziomie ok. 7 000.000,00 zł, przewyższająca jej zobowiązania, które zgodnie z bilansem sporządzonym na dzień 31 grudnia 2010 r. wynosiły 2 120 68 3,16 zł nie może stanowić przesłanki do wyłączenia obowiązku wniesienia do właściwego sądu wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 11 ust. 2 u.p.u.n. dłużnika uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Z. [...] sp. z o.o. zarówno na koniec 2010 r., jak też w pierwszej połowie 2011 r. zobowiązań swoich na bieżąco nie wykonywał, gdyż termin płatności najstarszej zaległości podatkowej Spółki upłynął 22 czerwca 2009 r. Zauważyć również należy, że zgodnie z art. 12 ust. 1 powyższej ustawy sąd może oddalić wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli opóźnienie w wykonywaniu zobowiązań nie przekracza trzech miesięcy, a suma niewykonanych zobowiązań nie przekracza 10% wartości bilansowej przedsiębiorstwa dłużnika. Wartość bilansowa Spółki na dzień 31 grudnia 2010 r. wynosiła 1 764 103,63 zł (kwota zobowiązań - 2 120 683,16 zł), co stanowi o wysokości zobowiązań odpowiadającej kwocie wyższej niż majątek Spółki. Ponadto, nawet uwzględniając skorygowaną wycenami wartość majątku przedsiębiorstwa, to kwota zobowiązań przewyższała 10% tej wartości. Spółka zaś nie regulowała już wówczas swoich wymagalnych zobowiązań. Słuszne zatem było stanowisko organów, iż z powyższego wynika, że majątek Spółki już na koniec 2010 nie wystarczał na pokrycie jej zobowiązań. Tym samym można mówić o zaistnieniu obu przesłanek do ogłoszenia upadłości Z. [...] sp. z o.o.

Zdaniem Sądu w sprawie nie wystąpiła także przesłanka uwolnienia członka zarządu od odpowiedzialności, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 2 O.p., zgodnie z którym członek zarządu ponosi odpowiedzialność, chyba że wskaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części. Znaczny stopień zaspokojenia należy wiązać z taką sytuacją, gdzie spłata należności wobec Skarbu Państwa będzie realna, ponadto zaspokojenie dotyczyć będzie przynajmniej połowy należności. "Wskazanie mienia" dotyczy toku postępowania w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej, w szczególności możliwości zaspokojenia należności Skarbu Państwa ze wskazanych przez członka zarządu składników majątku przed wszczęciem tego postępowania. W rozpatrywanej sprawie postępowanie egzekucyjne było w całości bezskuteczne, czego potwierdzeniem jest zebrany materiał dowodowy, oraz oświadczenia samej Strony, która też nie wskazała mienia, z którego możliwa byłaby egzekucja. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie wyegzekwowano dochodzonych zaległości podatkowych, natomiast ustalono, że Spółka jest w stanie likwidacji, nie posiada ruchomości mogących być przedmiotem skutecznej egzekucji, a na zajętych rachunkach bankowych brak środków pieniężnych uniemożliwia przeprowadzenie egzekucji. Prowadzona do nieruchomości należącej do Spółki egzekucja przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w J. została w dniu 11 czerwca 2014 r. umorzona, gdyż nieruchomość nie została sprzedana podczas drugiej licytacji, a nowa egzekucja z tej nieruchomości mogła być wszczęta dopiero po upływie 6 miesięcy od daty drugiej licytacji. Spółka w dniu 11 września 2014 r. zbyła posiadaną nieruchomość. W wyniku dokonanej w dniu 11 września 2014 r. aktem notarialnym nr 3905/2014 sprzedaży nieruchomości, która wcześniej stanowiła własność zobowiązanej Spółki, organ podatkowy pomimo zabezpieczeń hipotecznych nie został zaspokojony. W trakcie prowadzonego postępowania organ odwoławczy ustalił, że wskazana przez Skarżącego nieruchomość (obciążona hipotecznie) została w dniu 11 września 2014 r. zbyta na rzecz J H. W dniu 13 stycznia 2015 r. na wniosek dzieci tego dłużnika rzeczowego Komornik Sądowy wszczął egzekucję z tej nieruchomości w celu wyegzekwowania alimentów, w związku z czym Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. nie zostanie zaspokojony ze środków uzyskanych ze sprzedaży, bowiem cała kwota zostanie przekazana na rzecz egzekwowanych alimentów. Powyższe pozwalało na uznanie, że postępowanie egzekucyjne wobec Spółki okazało się w całości bezskuteczne.

Prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że Skarżący okoliczności uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości Spółki, w niniejszej sprawie, nie wykazał. Twierdzenia Strony, że w istocie nie miał wpływu na sposób prowadzenia spraw Spółki w związku ze złym stanem zdrowia, nie mogą stanowić przesłanki do uwolnienia od odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki. Pełnienie funkcji członka zarządu spółki z o.o. jest funkcją dobrowolną, wymagającą zgody osoby powołanej na to stanowisko, przy czym członek zarządu może w każdym czasie zrezygnować ze swojej funkcji (tak: art. 202 § 5 k.s.h. i art. 369 § 6 k.s.h.). Ponadto, charakter prawny funkcji członka zarządu oznacza nie tylko obowiązek wykonywania czynności zarządzających, lecz musi wiązać się ze zwiększonym zakresem odpowiedzialności, obejmującym skutki działań spółki, nawet kierowanej jedynie formalnie. Jeśli pojawiają się przeszkody uniemożliwiające staranne wypełnianie obowiązków, członek zarządu powinien bezzwłocznie zrezygnować z pełnionej funkcji. Natomiast jak wynika z akt sprawy, strona taką rezygnację złożyła dopiero 30 kwietnia 2014 r. Nie jest trafne także odwołanie się do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 października 2014 r., II UK 15/14 (LEX nr 1540266). W wyroku tym uwzględniono specyficzny stan faktyczny, który nie występuje w rozpatrywanej sprawie. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wina członka zarządu w rozumieniu art. 116 §1 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej jest zjawiskiem rozstrzygającym w obszarze decyzyjnym. Przez to wszelkie zakłócenia występujące w świadomości i woli mogą stanowić podstawę do powołania się na przesłankę egzoneracyjną wyłączającą odpowiedzialność za zobowiązania składkowe spółki kapitałowej. Tezę tę Sąd Najwyższy sformułował biorąc pod uwagę, że podjęcie działalności przez spółkę odbyło się bez wiedzy wnioskodawcy i że przy uchwyceniu relacji zachodzącej między "niezgłoszeniem wniosku o ogłoszenie upadłości" a winą członka zarządu konieczne jest uwzględnienie pryzmatu temporalnego (spółka bez wiedzy członka zarządu, staraniem prokurenta, podjęła aktywność, której celem było wygenerowanie zaległości publicznoprawnych).

Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że organy podatkowe wykazały wystąpienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości podatkowe spółki, a skarżący skutecznie nie wykazał i nie udowodnił przesłanek zwalniających go z takiej odpowiedzialności.

Końcowo należy wyjaśnić, że uzasadnienie niniejszego orzeczenia oparte zostało na motywach przedstawionych przez NSA w wyroku z dnia 18 października 2018 r., sygn. akt II FSK 1369/18, w którym Sąd wypowiadał się w sprawie skarżącego odpowiadającego również jako osoba trzecia, jednak w innym podatku.

Ze wskazanych przyczyn, wobec braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wydano na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 209 i art. 205 § 2 p.p.s.a.