Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2311/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w skąłdzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie asesor WSA Joanna Skiba asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Ministra Budownictwa na rzecz M. L. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postepowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 2311/05

Uzasadnienie

Minister Infrastruktury, decyzją z dnia [...] października 2005 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę Miasto P., z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości w P., stanowiącą działkę nr [...], obręb [...], zajętą pod drogę publiczną ul. [...].

Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że Wojewoda [...] działając na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), wyżej wymienioną decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę Miasto P. własności wyżej wymienionej działki nr [...].

Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 uzależnione jest od łącznego spełnienia w dniu 31 grudnia 1998 r. następujących przesłanek:

- zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną,

- pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego,

- brak przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego.

Z akt sprawy wynika, że w dniu 31 grudnia 1998 r. współwłaścicielami przedmiotowej działki były osoby fizyczne i w tym dniu działka nr [...] była zajęta pod drogę - ul. [...].

O publicznym charakterze drogi stanowi fakt, że drogą publiczną jest ta droga, która została uznana za publiczną w sposób określony przepisami ustawy o drogach publicznych (lub przepisami wcześniejszymi). W niniejszej sprawie na podstawie uchwały nr 245 Rady Narodowej m.st. Warszawy z dnia 26 maja 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie m.st. Warszawy i województwa stołecznego warszawskiego do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dz. Urz. Woj. Warszawskiego nr 17, poz. 186), ulica [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich.

Zgodnie z art. 103 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy z dnia 13 października 1998 r. dotychczasowe drogi gminne oraz lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się drogami gminnymi.

W odniesieniu zaś do sprawy władania przedmiotową działką przez podmiot publicznoprawny należy stwierdzić, iż z akt wynika, że Gmina P. dokonywała utwardzania drogi gruzem, żużlem oraz przeprowadzała prace związane z równaniem nawierzchni. Natomiast kwestia intensywności tych prac oraz sprawa, czy prace te były wystarczające do zapewnienia stałej przejezdności drogi - są poza meritum sprawy.

Należy stwierdzić, że przepis wyżej wymienionego art. 73 będący podstawą wydania decyzji przez Wojewodę [...] ma na celu uregulowanie stanu prawnego nieruchomości zajętych pod drogi publiczne. Organ orzekający prowadząc postępowanie w trybie art. 73 bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r. W przypadku stwierdzenia, iż wymienione we wskazanym przepisie przesłanki zostały łącznie spełnione, organ wydaje decyzję deklaratoryjną, potwierdzającą jedynie stan zaistniały z mocy samego prawa.

W skardze na decyzję Ministra Infrastruktury M. L. wskazując na poniższe podstawy i zarzuty:

1) naruszenie prawa materialnego art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną przez błędną wykładnię z powodu uznania, że Gmina Miasto P. z mocy prawa nabyła przedmiotową działkę,

2) naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść decyzji, a to art. 140 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa przez niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy dotyczących władania przez Gminę Miasto P. przedmiotową działką i czy była istotnie zajęta pod drogę, nieprzeprowadzenie wymaganego przepisami postępowania dowodowego, brak oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, pominięcie i nierozpoznanie wniosków skarżącego zgłoszonych w odwołaniu,

wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] i zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu i Budownictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), który to przepis stanowi materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Prawidłowo organ stwierdza w zaskarżonej decyzji, że dla skutecznego nabycia z mocy prawa takiej nieruchomości konieczne jest, aby wymienione w powołanym przepisie przesłanki były spełnione łącznie w dacie 31 grudnia 1998 r.

Jednakże materiał dokumentacyjny zgromadzony w aktach niniejszej sprawy wskazuje, że spośród tych przesłanek w dacie 31 grudnia 1998 r. spełniona była tylko jedna, a mianowicie, że tytuł własności do nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją przysługiwał osobom fizycznym.

Nie można natomiast zgodzić się ze stwierdzeniem organu, że przedmiotowa nieruchomość była zajętą pod drogę publiczną, czego ma dowodzić uchwała nr 245 Rady Narodowej m.st. Warszawy z dnia 26 maja 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie m.st. Warszawy i województwa stołecznego warszawskiego do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych, z której ma wynikać, że ul. [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich.

W materiale dokumentacyjnym znajduje się kserokopia Dziennika Urzędowego Województwa Stołecznego Warszawskiego nr 17, w którym pod pozycją nr 186 została opublikowana powołana w decyzji uchwała, jednakże jej treść nie wskazuje, by ul. [...] została zaliczona od kategorii dróg publicznych, gdyż w treści uchwały powołano się na wykazy stanowiące załączniki nr [...] do uchwały, które nie zostały opublikowane. Znajdująca się w materiale dokumentacyjnym kserokopia wykazu dróg lokalnych miejskich nie wiadomo skąd pochodzi, z jakiej daty i czy stanowi załącznik do uchwały o jakim mowa jest w powołanej uchwale.

Sąd administracyjny wydaje wyrok po zamknięciu sprawy na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zgromadzony w aktach materiał dokumentacyjny, a przywołany w niniejszym uzasadnieniu nie pozwala na ocenę, czy faktycznie ul. [...] została zaliczona, w sposób przewidziany prawem, do kategorii dróg publicznych, oraz czy nieruchomość objęta decyzją położona jest w pasie drogowym drogi zaliczonej do drogi publicznej w dacie 31 grudnia 1998 r. Tak więc zaskarżona decyzja jak i decyzja organu pierwszej instancji, w tym zakresie, zapadły z naruszeniem art. 7 kpa, 77 § 1 kpa, 80 kpa.

Ponownie rozpoznając sprawę organ zgromadzi materiał dowodowy, który pozwoli na ocenę, w sposób nie budzący wątpliwości, czy przedmiotowa nieruchomość byłą zajęta pod drogę publiczną.

W sposób lakoniczny organ, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołuje się na wystąpienie trzeciej z przesłanek wskazanych w art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r., a mianowicie stwierdza, że z akt wynika, że Gmina P. dokonywała utwardzania drogi gruzem, żużlem oraz przeprowadzała prace związane z równaniem powierzchni, co ma dowodzić władania przedmiotową nieruchomością przez gminę. Takie uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa. Organ bowiem powołuje się ogólnie na akta bez wskazania dowodów, na których się oparł uznając tę kwestię za udowodnioną. Jest to w niniejszej sprawie tym bardziej istotne, że w aktach sprawy przekazanych Sądowi nie ma dowodów, które potwierdzałyby zasadność stanowiska organu w tej kwestii. Organ nie odniósł się w ogóle do wniosków dowodowych zgłoszonych przez skarżącego M. L. w toku postępowania administracyjnego.

Powyższe naruszenia przepisów postępowania administracyjnego mogły mieć istotny wpływ na treść decyzji organów obu instancji, co uzasadnia ich uchylenie.

Należy również podnieść, że decyzje podlegające kontroli w niniejszej sprawie dotyczą także nieruchomości zajętych pod część ul. [...]. Z uzasadnień tych decyzji nie wynika, by co do tych nieruchomości były czynione przez organy jakiekolwiek ustalenia co do spełnienia przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Nadto skarżący zaprzeczył, aby nieruchomości te stanowiły współwłasność osób, które były uczestnikami postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Z tego względu organ ponownie rozpoznając sprawę rozważy, czy w sprawie nabycia z mocy prawa w trybie art. 73 ust. 1 powołanej ustawy nieruchomości wymienionych w uchylonych decyzjach a zajętych pod ul. [...], postępowanie winno obejmować również nieruchomości zajęte pod ul. [...], stanowiące własność innych jeszcze osób.

Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.