Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 164/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2006-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krzysztof Bogusz sędzia WSA Daria Sachanbińska (spr.) Sędziowie asesor sądowy Elżbieta Naumowicz Protokolant sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006 r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz S. L. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w N., działając na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz.734 z późn. zm.), odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego S. L. Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ podał, że S. L. złożył w dniu 22 czerwca 2004r. wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Decyzją z dnia 20 sierpnia 2004 r. odmówiono stronie przyznania żądanego dodatku, lecz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło zaskarżoną przez wnioskodawcę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego ustalono, iż wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, z której nie osiąga dochodu. Jego żona i syn są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, dwoma synami, córką i wnukiem, a na dochód rodziny składa się jedynie zasiłek macierzyński córki, zasiłek rodzinny na wnuka oraz kwota 300 zł., którą miesięcznie przeznacza na utrzymanie dziecka jego ojciec – G. D. Łączny dochód rodziny wynosi 1044,38 zł. miesięcznie, natomiast wydatki wykazane w dniu przeprowadzonego wywiadu wynoszą ok. 1012,92 zł. i są to: opłata za mieszkanie - 450 zł., opłata za gaz - 30 zł., opłata za energię elektryczną - 163,46 zł., opłata za telefon - 189,94 zł., opłata za odbiór "CYFRY +" - 56 zł., opłata za wodę - 123,52 zł. Wydatki te nie uwzględniają kosztu zakupu żywności, środków czystości, odzieży oraz kwoty 180 zł. (miesięcznie) na zakup paliwa użytkowanego samochodu. W trakcie wywiadu ustalono, iż S. L. prowadzi działalność gospodarczą i z tego tytułu nie osiągnął żadnych dochodów, a pismem Nr [...] z dnia 22 lipca 2004 r. został zawiadomiony o udzieleniu pełnomocnictwa do prowadzenia w stosunku do jego osoby postępowania windykacyjnego przez Firmę A we W. Ponadto, organ powołał się na oświadczenie z dnia 19 listopada 2004 r., z którego wynika, że wnioskodawca zatrudnia 2 osoby (M. L. wypłacił kwotę 1419,09 za okres od 01.03.2004 r. - 31.05.2004 r.), nie zalega z opłatą ZUS i dokonuje ogłoszeń reklamowych. Wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to: telefon komórkowy (732,78 zł.), wynajem lokalu użytkowego w N. przy ul. [...] (2578,14 zł.). Udział strony w wartości towarów handlowych wynosi 93 935,00 zł., a wartość przychodu w 2003 r. wyniosła 226 980,59zł. Nadto wnioskodawca w oświadczeniu z dnia 19 sierpnia 2004 r. podał, iż użytkuje samochód, którego właścicielem jest J. G., i ponosi wydatki z tego tytułu w wysokości 180 zł. miesięcznie.

Oceniając sytuację rodziny wnioskodawcy, Dyrektor OPS w N. wywodził, iż dochody podane przez S. L. w deklaracji z dnia 10 lipca 2004 r. wskazują, że istnieje znaczna dysproporcja pomiędzy wykazanym a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, co z kolei uzasadnia odmowę przyznania pomocy finansowej w postaci dodatku mieszkaniowego. Dalej organ wyjaśnił, że przy niskich dochodach i spełnieniu pozostałych ustawowych wymogów, wnioskodawca mógłby otrzymać przedmiotowy dodatek, jednak w jego przyznaniu nie działa automatyzm. Ustawa dopuszcza przeprowadzenie wywiadu środowiskowego celem ustalenia faktycznego stanu majątkowego wnioskodawcy. Zdaniem organu, porównanie kwot dochodów i wydatków zadeklarowanych przez wnioskodawcę wskazuje na brak możliwości utrzymania sześcioosobowej rodziny, stąd oczywisty jest fakt, że rodzina ta korzysta z innych, nieujawnionych źródeł finansowania.

Z powyższą decyzją nie zgodził się S. L., który w odwołaniu z dnia 13 grudnia 2004 r. wniósł o jej uchylenie i przyznanie dodatku mieszkaniowego. Podniósł, iż organ I instancji odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego z uzasadnieniem, że wysokość podanych dochodów jest niewystarczająca na pokrycie wydatków, tymczasem celem instytucji dodatku mieszkaniowego jest zmniejszenie lub wyeliminowanie różnicy pomiędzy dochodami a wydatkami. Zdaniem odwołującego się, wyciągnięte przez organ wnioski co do ukrytych dochodów są nieuzasadnione. Stwierdził, że w ustalonym przez organ stanie faktycznym wystąpiły nieścisłości co do użytkowania samochodu, który faktycznie wypożyczany jest tylko w razie konieczności, oraz co do ponoszenia wydatków na paliwo do samochodu w wysokości 180 zł. miesięcznie, gdyż jest to kwota jaką maksymalnie poniósł. Podał również, że wskazana w decyzji wysokość opłaty za telefon komórkowy, obejmuje w istocie wszystkie posiadane telefony, tj. telefon stacjonarny, faks i dwa telefony komórkowe – wnioskodawcy i jego wspólnika, oraz że wypowiedział umowę abonencką "CYFRY +", a z dniem 16 października 2004 r. zwolnił pracownika – M. L. Ponadto zarzucił, iż organ nie wziął pod uwagę faktu, że w równoważeniu jego budżetu domowego pomocy udzielała jego zmarła teściowa. Po jej śmierci korzystał ze środków, które pozostawiła, a nadto ze środków uzyskanych ze sprzedaży samochodu.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., decyzją z dnia [...],o numerze [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji powtórzono ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ pierwszej instancji i dodatkowo zauważono, iż wspólnikom Spółki pozostało do spłacenia 134 0000 zł. za przejęty towar handlowy. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, iż S. L. posiada tytuł prawny do lokalu, gdyż jest właścicielem lokalu mieszkalnego, zarządzanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w B. oraz powierzchnia użytkowa tego lokalu, wynosząca 75,40 m2, nie przekracza o więcej niż 30% normatywną powierzchnię użytkową, która - zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - dla 6 osób wynosi 70 m2. Zadeklarowany przez stronę średni miesięczny dochód na jednego członka jego gospodarstwa domowego z okresu trzech miesięcy sprzed dnia złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wynoszący 174,06 zł. (1044,39 zł : 6 osób = 174,06 zł.), nie przekracza 125% kwoty najniższej emerytury, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, tj. 562,58 zł. Dalej Kolegium zauważyło, że fakt spełnienia przez stronę powyższych kryteriów ustawowych nie oznacza jeszcze obowiązku organu przyznania dodatku mieszkaniowego. Decydującym jest bowiem całokształt okoliczności sprawy. W tym celu ustawodawca dopuszcza przeprowadzenie wywiadu środowiskowego dla ustalenia w sposób wiarygodny i obiektywny sytuacji majątkowej osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy. Według art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 23 listopada 2004r., organ uprawniony do przyznania dodatku mieszkaniowego może odmówić jego przyznania, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja miedzy niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, nieuzasadniająca przyznania pomocy finansowej na wydatki mieszkaniowe. W ocenie Kolegium, konstrukcja powołanego wyżej przepisu dopuszcza możliwość odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego w każdym przypadku, gdy organ orzekający o przyznaniu tego dodatku stwierdzi, że pomiędzy zadeklarowanymi przez stronę dochodami a stanem majątkowym zachodzi rażąca niewspółmierność, gdyż ustawodawca w analizowanym przepisie posługuje się pojęciem dysproporcji w stopniu kwalifikowanym. Organ podał, że odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego oparta została na ustaleniach wywiadu środowiskowego i postępowania wyjaśniającego, a także oświadczeniu o stanie majątkowym, z których wynika, że S. L.:

- prowadzi działalność gospodarczą i nie uzyskuje z tej działalności dochodu;

- jego udział w wartości towaru handlowego wynosi 93 935,00 zł. (firma A prowadzi wobec wspólników Spółki postępowanie windykacyjne );

- ponosi bieżące wydatki związane z prowadzoną działalnością, a to: wynagrodzenie dwóch pracowników, składki ZUS, koszty związane z wynajmowaniem lokalu użytkowego i reklamą, opłaty za rozmowy telefoniczne, wydatki na samochód w kwocie 180,00 zł. miesięcznie;

- ponosi wydatki związane z utrzymaniem sześcioosobowej rodziny i mieszkania w wysokości 1012,02 zł miesięcznie, przy dochodach miesięcznych rodziny wynoszących 1044,38 zł.

Opierając się na tych ustaleniach, Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe i udowodnił, że niskie dochody gospodarstwa domowego wnioskodawcy wykazane w deklaracji o dochodach z dnia 19 lipca 2004r. pozostają w znacznej dysproporcji do jego stanu majątkowego. Podzielono argumentację zakwestionowanej decyzji, iż wnioskodawca reguluje na bieżąco wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, mimo że prowadzone jest wobec niego postępowanie windykacyjne, a jednocześnie nie wskazuje źródła dochodu mogącego pokryć te wydatki, i twierdzi, że dochód z działalności gospodarczej w zadeklarowanym okresie wyniósł zero złotych, natomiast sześcioosobowa rodzina utrzymuje się z zasiłków pobieranych przez córkę strony i pomocy pieniężnej ojca jej dziecka. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ przypomniał, że twierdzenia Z-cy Dyrektora OPS w N. zawarte w zaskarżonej decyzji, a dotyczące miesięcznych wydatków na używanie samochodu, posiadanych zasobów pieniężnych oraz korzystania ze środków pozostawionych przez zmarłą teściową, wynikają z deklaracji i oświadczeń strony. Ponadto, w przekonaniu Kolegium, nie zasługują na uwzględnienie argumenty strony dotyczące rozwiązania umowy abonenckiej i zwolnienia jednego pracownika w dniu 16 października 2004 r., gdyż zdarzenia mające wpływ na sytuację majątkową strony powiązane są czasowo z okresem ubiegania się o dodatek mieszkaniowy, co w niniejszej sprawie miało miejsce na przełomie lipca i sierpnia 2004r., a zatem zdarzenia, które wystąpiły po tym okresie, a na takie powołuje się strona, nie mają znaczenia dla ustaleń sytuacji majątkowej strony, dokonanych w przedmiotowej sprawie.

W skardze na powyższą decyzję S. L. zarzucił, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. narusza art. 7 i art. 77 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, i w związku z tym wniósł o jej uchylenie. Wyjaśnił, że - poza mieszkaniem – nie posiada żadnych kosztowności, papierów wartościowych, nieruchomości czy wartościowych rzeczy ruchomych, a organ odwoławczy nie wskazuje, które składniki jego majątku świadczą o dysproporcji w stosunku do dochodów. Uznał też za nieporozumienie argument, iż nie wskazał źródeł dochodu mogącego pokryć wydatki działalności gospodarczej, skoro wiadomym jest, że wydatki te są pokrywane z uzyskanych przychodów. Ponadto skarżący jeszcze raz podał, że wartość obecnie posiadanego towaru wynosi 187 870 zł., zaś za przejęty towar do spłaty pozostało jeszcze 124 000 zł. Postępowanie windykacyjne było spowodowane brakiem spłaty rat za przejęty towar, a do takiej sytuacji doszło, gdyż wspólnicy nie posiadali pieniędzy. Dalej, S. L. zarzucił, iż organ nie uwzględnił okoliczności korzystania ze środków ze sprzedaży samochodu i pozostawionych przez teściową, ani też nie podał, dlaczego odrzucił twierdzenia skarżącego w tym zakresie. W konsekwencji, skarżący nie mógł podjąć skutecznej polemiki ze stanowiskiem organu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie podkreśliło, że majątek S. L., stanowiący jego udział w wartości towaru handlowego, pozostaje w rażącej dysproporcji do niskich dochodów zadeklarowanych przez stronę.

W trakcie rozprawy administracyjnej pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko procesowe wyrażone w skardze i wyjaśnił, że na bieżące utrzymanie rodziny przeznaczone zostają środki uzyskane ze sprzedaży towarów, których termin płatności jest odroczony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

skargę należało uwzględnić.

Zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związane – stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala i obliguje do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.

Tak przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że podjęto ją z naruszeniem przepisów prawa.

W rozpoznawanej sprawie, orzekające organy administracji obu instancji odmówiły S. L. przyznania dodatku mieszkaniowego, zgodnie uznając, że występuje rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w deklaracji złożonej przez stronę, a jej faktycznym stanem majątkowym. Do takiego wniosku skłoniło organy przede wszystkim ustalenie, że wnioskodawca posiada udział w wartości towaru handlowego w wysokości 93 935,00 zł. i na bieżąco reguluje wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, a jednocześnie nie wskazuje źródła dochodu mogącego pokryć te wydatki. Ponadto utrzymuje, że nie osiągnął dochodu z działalności gospodarczej, natomiast jego sześcioosobowa rodzina utrzymuje się z zasiłków pobieranych przez córkę i pomocy pieniężnej ojca jej dziecka.

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, stanowisko organów, wedle którego należało odmówić przyznania S. L. dodatku mieszkaniowego, jest - co najmniej - przedwczesne.

Zgodnie z treścią stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięć przepisu art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 23 listopada 2004 r. (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, uprawniony organ może odmówić przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji o dochodach gospodarstwa domowego za okres trzech miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, nieuzasadniająca przyznania pomocy finansowej na wydatki mieszkaniowe. Z brzmienia powyższej regulacji wynika, że dla jej zastosowania niezbędne jest wcześniejsze ustalenie, w sposób niewątpliwy, dochodu gospodarstwa domowego osoby ubiegającej się o dodatek, gdyż m.in. od wysokości dochodu zależy uprawnienie żądania omawianej pomocy.

Analiza materiału dokumentacyjnego sprawy dowodzi, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. pominęło podnoszoną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji okoliczność, iż skarżący korzystał ze środków uzyskanych ze sprzedaży samochodu oraz pieniędzy pozostawionych przez zmarłą teściową. Co prawda, Kolegium zauważyło, że zgodnie z oświadczeniem S. L., oszczędności zmarłej teściowej skończyły się w pierwszym miesiącu okresu za jaki określano wysokość dochodu wnioskodawcy, jednak nie podjęły próby ustalenia wysokości kwoty, która zasiliła wówczas budżet rodzinny, a w konsekwencji nie zbadano też, czy kwota ta wpłynęłaby na stanowisko w kwestii spełnienia kryterium dochodowego. Podobnie, nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego co do wysokości środków jakie skarżący posiadał z tytułu sprzedaży samochodu, a które – jak stwierdził – również przeznaczał na utrzymanie rodziny. Wbrew wyraźnemu wskazaniu przez skarżącego dodatkowych źródeł utrzymania, organ odwoławczy zgodził się z organem pierwszej instancji, iż w rozpatrywanej sprawie zachodzi przypadek gdy wnioskodawca korzysta z nieujawnionych źródeł dochodu. Oparto się na ustaleniach poczynionych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, zapominając, że postępowanie odwoławcze jest postępowaniem merytorycznym a nie kasacyjnym, a więc również na organie drugiej instancji spoczywają obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego, którego granice określa art. 136 i art. 138 § 2 ustawy z dnia 10 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z póź. zm.), zwanej dalej k.p.a. Jeśli zatem organ odwoławczy stwierdzi, że materiał dowodowy zebrany przez organ pierwszej instancji jest niepełny lub zgłoszone zostaną istotne dla załatwienia sprawy okoliczności, tak jak to miało miejsce w niniejszym przypadku, może przeprowadzić dodatkowe, własne postępowanie wyjaśniające. W trakcie trwającego postępowania administracyjnego, czyli do czasu wydania ostatecznej decyzji załatwiającej sprawę, strona może uzupełnić, sprostować lub nawet zmienić swoje wcześniejsze oświadczenia, a rzeczą organu będzie - w zależności od sytuacji – danie wiary twierdzeniom strony, bądź ich weryfikacja za pomocą przewidzianych w procedurze administracyjnej środków dowodowych.

Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż słuszny był zarzut skargi o naruszeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., bowiem nie zbadano i nie rozważano kwestii ujawnionych przez stronę dodatkowych źródeł dochodu. Nadto, należy zgodzić się ze S. L., że w kwestionowanej decyzji - uchybiając wymogom art. 107 § 3 k.p.a. - nie podano powodów pominięcia tych informacji, co w konsekwencji uniemożliwiło jakąkolwiek polemikę w tym zakresie. Na uwzględnienie zasługują również dalsze zarzuty skarżącego, dotyczące braku dostatecznego uzasadnienia zaistnienia przesłanki rażącej dysproporcji pomiędzy zadeklarowanym dochodem rodziny a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy oraz braku podstaw do przyjęcia, iż nie zostały wskazane źródła dochodu, z których pokrywane są wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Jak trafnie podniesiono w skardze, koszty działalności gospodarczej pokrywane są z uzyskanego przychodu, zatem argument organu mający świadczyć o nieujawnieniu wszystkich źródeł dochodu jest - w tym zakresie - nieuzasadniony. Z kolei, odnosząc się do kwestii zastosowanej przez organy podstawy prawnej, stwierdzić należy, iż organ odwoławczy nie wskazał precyzyjnie w czym dopatrzył się "rażącej dysproporcji", o jakiej mowa w art. 7 ust. 3 ustawy. Stwierdził jedynie, że organ pierwszej instancji udowodnił potrzebę zastosowania wskazanego przepisu, i podkreślił, że "W tym względzie zgodzić się należy z argumentami organu I instancji, iż wnioskodawca reguluje na bieżąco wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, mimo, iż prowadzone jest wobec niego postępowanie windykacyjne, a jednocześnie nie wskazuje źródła dochodu mogącego pokryć te wydatki, twierdząc, iż dochód z działalności gospodarczej w zadeklarowanym okresie wyniósł zero złotych, natomiast sześcioosobowa rodzina utrzymuje się z zasiłków pobieranych przez córkę strony i pomocy pieniężnej ojca jej dziecka". Zacytowanie powyższego fragmentu uzasadnienia zaskarżonej decyzji było konieczne dla udowodnienia, że Kolegium - po pierwsze - nie przedstawiło własnej oceny zaistniałych w sprawie okoliczności, zwłaszcza w zakresie dodatkowych źródeł dochodu, wskazanych w odwołaniu, a - po drugie - powołało się na stanowisko organu pierwszej instancji, które nie zawiera argumentacji związanej z wystąpieniem przesłanki "rażącej dysproporcji", lecz dotyczy kwestii nieujawnienia przez skarżącego wszystkich źródeł swoich dochodów. W tym miejscu należy przypomnieć, że stanowisko to jest po części wadliwe, co zasygnalizowano już wcześniej. Co prawda, można jedynie domyślać się, że organy uznały, iż o dysproporcji pomiędzy zadeklarowanym dochodem a rzeczywistą sytuacją materialną rodziny świadczy udział skarżącego w towarze handlowym, najprawdopodobniej w wysokości 93 935,00 zł. (a może w wysokości pomniejszonej o wartość pozostałą do spłacenia), lecz - zdaniem Sądu - powinna być to okoliczność wyraźnie stwierdzona i uzasadniona przez organ w rozstrzygnięciu (nie w odpowiedzi na skargę), zwłaszcza gdy decyzja nosi cechy uznania administracyjnego, tak jak to ma miejsce w niniejszym przypadku.

Wskazane wyżej naruszenia prawa procesowego niewątpliwie mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Dalszą konsekwencją ujawnienia tych uchybień jest brak możliwości zbadania zaskarżonego aktu pod kątem zgodności z prawem materialnym, niemniej jednak już teraz można wyrazić wątpliwość, czy w sytuacji gdy S. L. jest współwłaścicielem niespłaconego w znacznej części towaru handlowego, a także gdy prowadzone jest wobec niego postępowanie windykacyjne i jednocześnie nie osiąga on dochodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, organy rozważyły w sposób dostateczny wystąpienie przesłanki "rażącej dysproporcji" pomiędzy niskimi dochodami skarżącego a faktycznym majątkiem rodziny. Przy dokonywaniu ocen w tym zakresie pomocne może okazać się zwrócenie uwagi na cel instytucji dodatku mieszkaniowego oraz poddanie analizie realnej możliwości wykorzystania - dalszego, czy też w sposób inny niż dotychczasowy - posiadanego majątku, tak, aby służył m. in. zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ obowiązany jest uwzględnić wskazania wynikające z rozważań Sądu, pamiętając w szczególności o konieczności wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji.

Rozstrzygnięcie o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji oraz o kosztach postępowania oparto o art. 152 i art. 200 p.p.s.a.