Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3627/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 484, art. 513 ust. 1 pkt 1, art. 514 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1650
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
article: art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców (dalej również jako: "Rada", "organ odwoławczy") - działając na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) w zw. z art. 513 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 484 w zw. z art. 514 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1650) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa – po rozpatrzeniu odwołania A. A. (dalej również jako: "skarżącego") od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i odmowie udzielenia zgody na pobyt tolerowany, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

Stan sprawy przedstawiał się następująco:

A. A., obywatel [...]deklarujący narodowość [...], złożył w dniu [...] września 2013 r. w [...]wniosek do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o nadanie mu statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej. odrębne wnioski złożyli jego bliscy.

Uzasadniając wniosek skarżący oświadczył, że obawia się prześladowań wynikających z przesłanek etnicznych. Ponadto był prześladowany i poddawany przemocy psychicznej. Ponadto ustalono, że skarżący:

- skarżący posługiwał się paszportem zagranicznym wydanym w listopadzie 2009 r.;

- wyjechał z kraju pochodzenia w sposób legalny, nie miał żadnych problemów z przekroczeniem granicy kraju pochodzenia;

- w kraju pochodzenia był prześladowany oraz poddawany przemocy;

- nie był aresztowany, ani skazany wyrokiem sądu;

- nie zadeklarował przynależności do żadnej partii politycznej lub innej organizacji;

- nie brał też udziału w działaniach wojennych.

W dniu [...] października 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał wobec skarżącego decyzję o umorzeniu postępowania, ponieważ po złożeniu wniosku o nadanie status uchodźcy cudzoziemiec nie stawił się w ciągu dwóch dni do ośrodka dla cudzoziemców. Następnie w dniu [...] grudnia 2013 r. skarżący wraz z bliskimi został przekazany z terytorium [...] do Polski i w tym samym dniu złożył wniosek o uchylenie decyzji o umorzeniu i podjęciu postępowania uchodźczego na nowo. Wobec powyższego organ I instancji w dniu [...] marca 2014 r. wydał decyzję o uchyleniu umorzenia i podjęciu postępowania na nowo.

W dniu [...] kwietnia 2015r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania skarżącemu statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu Konwencji o statusie uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28.7.1951 r. oraz Protokółu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31.1.1967r. (Dz. U. z 1991r., Nr 119, poz. 515 i 517), odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej, a także nie udzielił mu zgody na pobyt tolerowany.

W uzasadnieniu wskazano, że skarżący nie podał żadnych przyczyn uzasadniających obawę przed prześladowaniami, o których mówi Konwencja Genewska. Nie stwierdzono również, aby w jego przypadku istniało ryzyko doznania poważnej krzywdy w rozumieniu art, 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 680), Ponadto Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, stwierdził, że A.A. nie wykazał, że może być narażony na naruszenie przesłanek zawartych w art. 97 ust.1 i 1a praw wymienionych w Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (art. 2-7), a zatem nie ma podstaw do udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany.

Skarżący odwołał się od powyższej decyzji. W uzasadnieniu odwołania wskazał min. na naruszenia prawa materialnego (art. 19 i art. 20 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP) oraz procesowego (art. 7 i art. 77 Kpa). W ocenie skarżącego, organ wydający decyzję min. błędnie ustalił stan faktyczny i przesłanki do udzielenia ochrony międzynarodowej.

W dniu [...] czerwca 2015 r. Rada do Spraw Uchodźców poinformowała skarżącego o możliwości wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji przez organ II instancji. W odpowiedzi skarżący przekazał do Rady kserokopię notarialnie poświadczonego wezwania wydanego przez MSW [...], w którym wezwano cudzoziemca do stawiennictwa w urzędzie dn. [...] lutego 2014(2015r).

Rozpatrując odwołanie skarżącego od decyzji Szefa Urzędu do Rada do Spraw Uchodźców zważyła jak poniżej.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący jest zameldowany w miejscowości O., przy ul. [...]. Od lipca 2010 roku do czasu przyjazdu do Polski mieszkał z rodziną w [...] jako uchodźca.

A. A. jest kawalerem i przyjechał do Polski z rodzicami i rodzeństwem, natomiast w [...] pozostali jego dziadkowie ze strony matki, a także babcia ze strony ojca wraz z wujkiem i mieszkają oni w O., natomiast wuj mieszka w B.. Skarżący poinformował, że utrzymuje sporadyczny kontakt z rodziną i nic mu nie wiadomo o doświadczaniu przez nich trudności z organami władzy w [...].

Skarżący wyjaśnił, że ubiegał się o status uchodźcy także w innych krajach, ale nie on składał wnioski: "(...) w moim imieniu ojciec złożył wniosek o status uchodźcy. Nie znam szczegółów, ponieważ ojciec się tym wszystkim zajmował. Wiem, że w [...] ojciec też składał wniosek o status w imieniu całej rodziny. Ja jestem pełnoletni, ale ojciec wszystkim się zajmował, a ja składałem tylko podpisy. Pojechaliśmy do [...] nie pamiętam kiedy."

Zapytany o przyczyny opuszczenia Polski po złożeniu wniosku uchodźczego, A. A. stwierdził: "Po przyjeździe do Polski ojciec miał konflikt z [...] i dlatego pojechaliśmy do [...]. Nie znam szczegółów tego konfliktu, oni się kłócili ja stałem obok i nie wiem, o co chodziło. To było tuż po przyjeździe do Polski. Wtedy postanowiliśmy pojechać do [...], ale przez [...] (...), nie wiem dlaczego, ale wiem, że mój ojciec ma tam znajomego i dlatego tam zamierzaliśmy jechać. W [...] zatrzymała nas straż graniczna zostaliśmy wysłani do ośrodka dla uchodźców tam byliśmy kilka dni i pojechaliśmy do [...]. Tam złożyliśmy wniosek o status uchodźcy i przebywaliśmy tam 3 miesiące i zostaliśmy wysłani do Polski".

Skarżący wyjaśnił, że w [...] pozostawał bez zatrudnienia, pracował dorywczo jako pomocnik fryzjera i był na utrzymaniu rodziców. Ojciec zajmował się sprzedażą odzieży, a także pracował w kantorze wymiany walut. Podczas pobytu w [...] Aplikant pracował dorywczo przez parę miesięcy w sklepie z nabiałem. Jego ojciec wówczas nie pracował i utrzymywali się z pomocy krewnych. W [...] otrzymali status uchodźcy, a ojciec posiada dokumenty na tę okoliczność. A.A. zapytany, czy doświadczył jakiś trudności podczas pobytu w [...], stwierdził: "Ogólnie nie miałem problemów w [...], ale nie miałem z czego się utrzymać podobnie jak i moja rodzina, którą utrzymywała dalsza rodzina. Nie chcieliśmy, aby rodzina nas dalej utrzymywała i dlatego postanowiliśmy wyjechać do Europy. Trudno było tam znaleźć pracę".

W dalszej części wywiadu A. A. oświadczył: "W [...] latem 2010 roku zaczęły się zamieszki między [...] i [...]. Ojciec wówczas został przypadkowo postrzelony podczas zamieszek. Ojciec chciał pomóc innym rannym osobom, wtedy został też postrzelony. Ojciec został zabrany przez znajomych samochodem na granicę z [...], tam otrzymał pomoc medyczną. W okolicach przygranicznych [...] był utworzony obóz dla uchodźców z [...] i tam ojciec spędził jakiś czas, ale nie pamiętam ile czasu tam był. Ojciec nie wrócił już do [...]. Z [...] ojciec pojechał do [...], a my do niego dojechaliśmy. Wyjechałem z [...], ponieważ ojciec zdecydował, że cała rodzina wyjedzie do [...]. Tam mieszkała nasza rodzina, tj. ciotka mamy i oni nam pomagali przez cały nasz pobyt w [...]". A. A. osobiście nie doświadczył problemów podczas zamieszek w czerwcu 2010 roku w [...]: "Nie, ja osobiście nie miałem wówczas problemów. Ja tylko dostałem wezwanie do wojska latem 2010 roku, ponieważ uzyskałem wówczas pełnoletniość. Nie stawiałem się na to wezwanie, bo nie chciałem brać udziału w tych zamieszkach". Później również przysyłano dla niego wezwania do wojska, o czym informowała go ciotka, która zamieszkała w ich domu w O.. Ostatnie wezwanie przyszło przed jego wyjazdem do Polski i była tam też umieszczona informacja, że jeśli się nie stawi to zostanie doprowadzony siłą i będzie postawiony przed sądem za ignorowanie wezwań. Służby wojskowej nie chce odbyć, ponieważ obawia się sytuacji panującej w armii i przemocy.

Skarżący oświadczył, że nie był zatrzymany, aresztowany ani skazany wyrokiem sądu w [...].

A. A. wyznaje [...] i nie miał z tego powodu żadnych trudności. Skarżący stwierdził, że doświadczał przemocy w kraju pochodzenia — dotyczyło to przemocy na tle rabunkowym ze strony [...] A. A. nie złożył zawiadomienia do milicji o takim zdarzeniu, ponieważ tam pracują [...] i uważał to za bezcelowe.

Zdaniem organu odwoławczego, z dostępnych materiałów wynika, że w przypadku wnioskodawcy brak jest uzasadnionych podstaw do twierdzenia, że jest on narażony na prześladowania w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Nie istnieje też ryzyko obawy o naruszenie praw zagwarantowanych w Konwencji z 1950 r. W związku z tym Rada, na podstawie zebranego materiału dowodowego, stwierdziła, że skarżący nie wykazał w sposób dostateczny faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie lub mogłyby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości.

Rada podkreśliła, że ze zgromadzonych informacji wynika, że w 2010r. w [...] wybuchły zamieszki pomiędzy [...] i [...]. Rada oceniła, że w czasie tych zajść ojciec skarżącego został ranny i następnie przewieziony do [...]. Ponadto organ odwoławczy ocenił jako wiarygodną informację o pobycie w [...], co potwierdzały dokumenty ojca skarżącego.

Za niewiarygodne natomiast Rada uznała oświadczenia skarżącego w zakresie doznawanej przemocy i ewentualnego zagrożenia w [...]. Zdaniem organu odwoławczego przedłożony Radzie tzw. "oryginał" dokumentu (wezwania) nie poświadcza faktycznego wezwania do MSW. W ocenie Rady przedłożone wezwanie do Głównego Urzędu [...] zostało sporządzone w języku [...] - okrągła pieczęć po lewej stronie dwujęzyczna. Rada wskazał, że po pierwsze na wezwaniu przerabiano odręcznie rok wezwania (2014-2015). Ponadto nie istnieją żadne przesłanki uzasadniające wydawanie takich wezwań w języku [...] na terytorium [...]. Z tej też przyczyny Rada postanowiła wskazanego materiału nie dopuścić jako dowodu w sprawie.

W ocenie Rady skarżący nie udowodnił, jak też nie uprawdopodobnił, że władze [...] bądź inne podmioty wymienione w art. 15 ust. 1 pkt. 2-3 cytowanej ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP podejmowały i mogłyby podejmować w przyszłości wobec niego jakiekolwiek działania krzywdzące na tle jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, czy poglądów politycznych.

Zdaniem organu odwoławczego zasadniczą przesłanką wyjazdu z [...] były uwarunkowania osobiste i materialne, co skarżący bezpośrednio i pośrednio wykazał. Rada stwierdziła, że decyzję o emigracji z kraju pochodzenia A. A. powziął przede wszystkim z uwagi na przesłanki materialne i wolę zapewnienia sobie lepszych warunków do życia.

Dalej Rada stwierdziła, że zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia, czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi ochrony uzupełniającej, bądź zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP.

Rada badając tę kwestię oparła się na opracowaniach Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UdSC: nr [...] z dnia [...] marca 2014r. o organizacjach zajmujących się ochroną praw człowieka w [...], nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. o sytuacji mniejszości [...] w [...] i nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. o sytuacji społeczno-politycznej oraz w zakresie bezpieczeństwa i przestrzegania praw człowieka w [...].

Po przeanalizowaniu ww. dokumentów Rada doszła do wniosku, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia skarżący nie byłby narażony na prześladowanie ani innego rodzaju represje. Rada stwierdziła, że nie jest on poszukiwany przez władze swego kraju, bez żadnych utrudnień poruszał się po jego terytorium i posiadał paszport zagraniczny, co potwierdził swymi zeznaniami.

Biorąc powyższe pod uwagę Rada doszła do wniosku, że A.A. nie spełnia przesłanek do objęcia go ochroną uzupełniającą na terytoriom Rzeczpospolitej Polskiej.

Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła także, że w przypadku powrotu skarżącego do kraju pochodzenia nie można uznać za wiarygodne, aby znalazł się w sytuacji rzeczywistego ryzyka zagrożenia jego prawa do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub też aby został poddany torturom albo nieludzkiemu traktowaniu, karaniu, zmuszany do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego czy ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i obywatela sporządzonej Rzymie dnia 4.11.1950r.

Odmowa udzielenia ochrony międzynarodowej skarżącemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w ocenie Rady, nie narusza jego prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (art. 97 pkt 1 i 1a cytowanej ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP).

Organ odwoławczy podniósł, że skarżący posiada prawo pobytu na terytorium kraju pochodzenia i nie był - i w przypadku powrotu do kraju pochodzenia - nie będzie z powodów konwencyjnych przedmiotem żadnych działań represyjnych, czy też dyskryminacyjnych ze strony władz czy innych podmiotów. Zdaniem Rady sytuacja w kraju pochodzenia cudzoziemca nie uległa pogorszeniu od jego wyjazdu.

Wobec powyższego, w ocenie Rady w sytuacji skarżącego nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie mu zgody na pobyt tolerowany.

W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję A.A. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 § 1 Kpa poprzez niezebranie całego materiału dowodowego w zakresie ustalenia języka stosowanego w pismach urzędowych. Zdaniem skarżącego bezzasadne jest uznanie organu, że nie należy przedłożonemu przez skarżącego wezwaniu do wojska dać wiary, z powodu sporządzenia go w języku [...]. Skarżący podniósł, że w myśl powszechnej praktyki, pisma urzędowe kierowane do mniejszości narodowych są sporządzane w języku [...] (ewentualnie dwujęzycznie). Zdaniem skarżącego naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ na tej podstawie odmówił wiary jego zeznaniom, że w kraju pochodzenia grozi mu powołanie do wojska, jako przedstawicielowi mniejszości [...] dyskryminowanej przez większość [...]. W konsekwencji organ w ogóle nie podjął się oceny, co grozi skarżącemu w przypadku odmowy odbycia służby wojskowej.

W ocenie skarżącego organ drugiej instancji nie zebrał materiału dowodowego dotyczącego aktualnej sytuacji mniejszości [...] w kraju pochodzenia, bowiem oparł się na opracowaniu sporządzonym ponad rok przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Skarżący, należy do mniejszości [...], a sytuacja tej mniejszości w [...] jest bardzo trudna, zwłaszcza od 2010 r.

W piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącego uzupełnił skargę, zaskarżonej decyzji dodatkowo zarzucając naruszenie:

I. przepisów postępowania:

- art. 80 Kpa poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego przejawiającą się w bezzasadnym przyjęciu, że z oświadczenia skarżącego wynika, że doświadczał przemocy na tle rabunkowym ze strony [...], podczas gdy z wyjaśnień cudzoziemca wynikało, że była to przemoc na tle narodowościowym;

- art. 8 Kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie zapewniający zaufania jego uczestników do władzy publicznej ze względu na brak rzetelnej oceny dowodów oraz orzekanie w oparciu o niekompletny materiał dowodowy.

II. przepisów prawa materialnego:

- art. 13 ust. 1, art. 15 i art. 97 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ich niezastosowanie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że zachodzą przesłanki do nadania statusu uchodźcy ewentualnie do udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany;

- art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 tej ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, ze zachodzą przesłanki do nadania statusu uchodźcy, ewentualnie udzielenia ochrony uzupełniającej.

W uzasadnieniu skargi wywodzono, że skarżący doznał w kraju pochodzenia prześladowania ze strony [...], którego przyczyną była jego [...] narodowość. Zdaniem skarżącego, opisana przez niego sytuacja pobicia przez grupę [...] na przełomie 2009 i 2010 roku, mimo, że zabrano mu odtwarzacz mp3, co świadczy o stosowaniu wobec niego przemocy na tle narodowościowym, a nie rabunkowym.

Z tego też powodu przemoc ta spełniała przesłanki uznania jej za prześladowanie uzasadniające nadanie statusu uchodźcy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. Dz. U. z 2014r., poz. 1647) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdza, że zarzuty w niej podniesione nie są zasadne, a jednocześnie nie stwierdzono, aby wystąpiły przesłanki do wyeliminowania zaskarżonej decyzji niezależnie od argumentacji przytoczonej w skardze.

Trzeba przypomnieć, że w skardze podniesiono zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 8. Art. 77 § 1, art. 80 Kpa), jak i prawa materialnego (art. 13, art. 15 ust. 1 pkt 1, art. 97 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). W istocie zarzuty te sprowadzają się do próby zakwestionowania poczynionych przez organy ustaleń faktycznych w zakresie przesłanek do określenia sytuacji skarżącego jako uchodźcy. Zdaniem bowiem skarżącego, spełnia on przesłanki do udzielenia ochrony międzynarodowej.

Podstawową przesłanką decydującą o możliwości uzyskania statusu uchodźcy jest "uzasadniona obawa przed prześladowaniem". Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Prześladowanie, o którym mowa w art.13 ust.1 ustawy musi, po pierwsze ze względu na swą istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art.15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, po drugie być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1 (art. 13 ust. 3 ustawy).

Trzeba podkreślić, że dla stwierdzenia prześladowania nie wystarcza subiektywne przekonanie strony o stanie zagrożenia - takie przekonanie musi być uzasadnione sytuacją obiektywną, ustaloną m.in. w oparciu o informacje dotyczące warunków panujących w kraju pochodzenia.

Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie - jak wynika z treści kontrolowanych orzeczeń - organy dokładnie analizowały treść oświadczeń skarżącego zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas późniejszej procedury. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemca. Wskazać nadto należy, że uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji zawierają wnioski wypływające z tej analizy.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że skarżący i jego rodzina należący do [...] mniejszości narodowej opuścili [...] z powodu wybuchu zamieszek między [...], a [...] latem 2010 r. Organy za udowodnioną lub uprawdopodobnioną uznały m. in.:

- okoliczność, że skarżący w okresie kiedy chodził do szkoły, a także na przełomie 2009/2010 roku był ofiarą słownych wyzwisk, a także wymuszeń pieniędzy przez nieznane mu grupy [...],

- okoliczność, że skarżący unikał odbycia służby wojskowej z powodu obawy przez przemocą ze strony [...],

- okoliczność, że skarżący żywił obawę przed poniesieniem konsekwencji w kraju pochodzenia (str. 5 decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2015 r.)

Podkreślić należy, że ww. okoliczności nie były kwestionowane przez organy. Tym niemniej, zasadnie w ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi organy przyjęły, że przywoływane przez skarżącego okoliczności nie dowodzą, że jest on zagrożony indywidualnym prześladowaniem ze strony władz państwowych bądź innych podmiotów, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 2-3 ustawy.

Zdaniem Sądu organy prawidłowo uznały, że cudzoziemiec nie wykazał, że posiada uzasadnione, a nie tylko domniemane obawy przed prześladowaniami z przyczyn wskazanych w Konwencji Genewskiej, to jest z powodu rasy, narodowości, religii, przynależności do określonej grupy społecznej lub poglądów politycznych.

Za nieuzasadnione należy uznać twierdzenia zawarte w uzupełnieniu skargi, że organy przyjęły, iż stosowanie wobec cudzoziemca przemocy odbyło się na tle rabunkowym, a tymczasem prześladowania te miały podłoże narodowościowe i z tego powodu powinny stanowić przesłankę do udzielenia skarżącemu statusu uchodźcy. Jak wynika z uzasadnienia organu pierwszej instancji organ ten nie podważał twierdzeń skarżącego, że z powodu narodowości [...] w kraju pochodzenia mógł być narażony na trudności ze strony osób narodowości [...], które to przejawiały się stosowaniem wobec niego obelg słownych, a także przemocy fizycznej oraz jednokrotnego incydentu związanego z kradzieżą odtwarzacza mp3. Jednakże organ oceniając tę kwestię, słusznie zauważył, że skarżący nie złożył jakiegokolwiek zawiadomienia do organów władzy w kraju pochodzenia, tymczasem powinien wykorzystać wszystkie przysługujące mu instrumenty ochrony prawnej w [...]. Organ odniósł się także do jego wątpliwości co do możliwości uzyskania rzeczywistej pomocy prawnej w kraju pochodzenia, podnosząc, że z opracowania WIKP UdsC nr [...] z [...] marca 2014 r. wynika, ze w [...] działają liczne organizacje, w tym międzynarodowe, zajmujące się udzielaniem pomocy ofiarom przemocy czy innych represji, udzielając porad prawnych oraz reprezentując poszkodowanych przez sądami. W ocenie Sądu, skarżący nie przedstawił uzasadnionych podstaw do uznania, że taka pomoc nie zostałaby mu udzielona. Podmiotem dopuszczającym się bezpośredniego prześladowania lub wyrządzającym poważną krzywdę mogą być podmioty inne niż władze państwa pochodzenia, ale każdorazowo konieczne jest wykazanie, że władze te nie mogły lub nie chciały zapewnić jednostce ochrony przed prześladowaniem lub ryzykiem doznania poważnej krzywdy, a więc ponoszą za to odpowiedzialność. W rozpoznawanej sprawie skarżący tej okoliczności nie wykazał. Poza wszystkim w rozumieniu Konwencji Genewskiej co do zasady (nie dotyczy to jednostkowych i spektakularnych zachowań) nie może zostać uznane za prześladowanie jednorazowe działanie podmiotów, od których cudzoziemiec miał doświadczyć przemocy. Musi w tym wypadku zaistnieć kumulacja różnych działań skierowanych przeciwko i ich powtarzalność, aby nadać tym zdarzeniom rangę prześladowania. Samo subiektywne przekonanie skarżącego, że to jedno konkretne zdarzenie należy uznać za przejaw doświadczanej dyskryminacji mającej już charakter prześladowań nie decyduje samo w sobie o takiej kwalifikacji. Przekonanie to musi znajdować uzasadnienie w okolicznościach faktycznych. Słusznie organy przyjęły, że nie do końca wyjaśnione pobudki sprawców – nie przeprowadzono dochodzenia w świetle przepisów kraju pochodzenia – nie mogą zostać potraktowane jako akt przejawu ataku na skarżącego ze względu na jego [...] pochodzenie.

Nieuzasadnione są również zarzuty skargi dotyczące bezzasadnego odmówienia wiarygodności przedłożonego przez skarżącego wezwania do wojska. W ocenie Sądu okoliczność odmowy uznania wiarygodności tego dokumentu nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, skoro organy nie kwestionowały deklarowanej przez skarżącego okoliczności unikania odbycia obowiązku pełnienia służby wojskowej. Należy podkreślić, że kwestia ta została wnikliwie i obszernie przeanalizowana przez organy orzekające w sprawie. Organy skonfrontowały obawy skarżącego dotyczące możliwości doznania prześladowań w wojsku ze strony [...] z opracowaniami WIKP (z [...] lutego 2015 r. dot. możliwości odbycia służby zastępczej w [...] i [...] lutego 2015 r. dot. sytuacji osób narodowości [...] odbywających służbę wojskowa w [...]) i doszły do wniosku, że nie mają one uzasadnionych podstaw. Organy wskazały co prawda na brak możliwości odbycia służby zastępczej w [...] w związku z deklarowaną narodowością, niemniej podkreśliły, że w ogólnodostępnych źródłach brak jest informacji, które potwierdzałyby i uzasadniały obawy skarżącego przed doświadczeniem przemocy fizycznej czy psychicznej w czasie odbywania służby wojskowej z powodu jego [...] narodowości.

W świetle art. 13 ust. 4 pkt 5 ustawy z 2003 r. prześladowanie może polegać na wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu z powodu odmowy odbycia służby wojskowej podczas konfliktu, jeżeli odbywanie służby wojskowej stanowiłoby zbrodnię lub działania, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 (tj.: zbrodnię przeciwko pokojowi, zbrodnię wojenną lub zbrodnię przeciwko ludzkości w rozumieniu prawa międzynarodowego, działania sprzeczne z celami i zasadami Narodów Zjednoczonych określonymi w Preambule i art. 1 i 2 Karty Narodów Zjednoczonych, zbrodnię o charakterze innym niż polityczny poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed złożeniem wniosku o nadanie statusu uchodźcy). W oczywisty sposób nie można dopatrywać się w niniejszej sprawie zaistnienia wskazanych wyżej przesłanek, albowiem: 1) z oświadczeń skarżącego nie wynika, że w stosunku do niego wszczęto już lub że prowadzi się postępowanie karne albo że ukarano go z powodu odmowy odbycia służby wojskowej podczas konfliktu, 2) brak podstaw do przyjęcia, że ewentualne odbywanie przez skarżącego służby wojskowej stanowiłoby zbrodnię lub działania, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 przedmiotowego aktu.

Nieuzasadnione są również zarzuty skierowane do organu odwoławczego dotyczące niezebrania materiału dowodowego dotyczącego aktualnej sytuacji mniejszości [...] w kraju pochodzenia. Skarżący zarzucił, że Rada w swoich rozważaniach oparła się na opracowaniu organu pierwszej instancji, który został sporządzony ponad rok przed wydaniem decyzji. Zdaniem skarżącego naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem należy on do mniejszości [...], której sytuacja w [...] zwłaszcza od 2010r. jest bardzo trudna, jest ona powszechnie narażona na dyskryminację, przemoc fizyczną i psychiczną nie tylko ze strony społeczeństwa, ale też funkcjonariuszy władzy.

W ocenie Sądu powyższe zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się opracowanie Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia nr [...] z [...] sierpnia 2014 r. dotyczące sytuacji mniejszości [...] w [...]. Zdaniem Sądu brak jest podstaw do uznania, że sytuacji mniejszości [...] w [...] w dniu wydawania decyzji z dnia [...] września 2015 r. zmieniła się od czasu sporządzenia opracowania z [...] sierpnia 2014 r., na takie okoliczności nie wskazuje również sam skarżący. Skarżący powołuje się na wydarzenia z 2010 r. (zamieszki na tle narodowościowym), która to okoliczność zarówno w przedmiotowym opracowaniu, jak i decyzjach organów obu instancji była uwzględniona. Ponadto należy podkreślić, że wskutek tych zamieszek decyzję o ucieczce z kraju pochodzenia podjął ojciec skarżącego. On sam wówczas był osobą małoletnią. Nie wykazał natomiast, aby z tego powodu tj. udziału ojca w zamieszkach mógł doświadczać prześladowań jako małoletni syn.

Reasumując Sąd uznał, że wbrew zarzutom skargi, organy, prawidłowo uznały, że skarżący nie wykazał aby spełniał przesłanki określone w art. 13 powołanej ustawy. Mając na uwadze powyższe Sąd w pełni podzielił argumentację organów administracyjnych, że skarżący nie spełnia przesłanki do nadania mu statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. Nietrafny jest tym samym zarzut zawarty w skardze, a dotyczący naruszenia art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP.

Jako istotną okoliczność należało także podnieść kwestię posiadania ochrony międzynarodowej w postaci uzyskania statusu uchodźcy przez cudzoziemca w innym kraju niż RP. Status ten co prawda skarżący wywodzi z racji tego, że taką forma ochrony został objęty jego ojciec. Niemniej skarżący ma taką ochronę w innym państwie i powinien z niej korzystać. Nie można bowiem doprowadzić do sytuacji, że dana osoba będzie mogła wybierać sobie państwo, z którego gościny w sytuacji własnego zagrożenia będzie korzystać. Celem nadania statusu uchodźcy jest bowiem zagwarantowanie ochrony przed prześladowaniem w danym państwie, czyli ucieczka z niego do innego, który zapewni ochronę. Natomiast zupełnie wtórną kwestią jest konkretny kraj, który udzieli takiej gościny. W wypadku skarżącego znalazł on ochronę w [...].

W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji,

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie,

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy słusznie przyjęły, że w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, wbrew zarzutom skargi brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, czy też poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy w swych orzeczeniach powołały się na opracowania Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia: z dnia [...] sierpnia 2014 r. dot. sytuacji osób mniejszości [...] w [...], z dnia [...] marca 2014 r. o organizacjach zajmujących się ochroną praw człowieka w [...], z dnia [...] listopada 2014 r. o sytuacji społeczno-politycznej oraz w zakresie bezpieczeństwa i przestrzegania praw człowieka w [...].

W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo przeanalizowały sytuację w kraju pochodzenia skarżącego, odnosząc ją do indywidualnej sytuacji skarżącego w warunkach tej konkretnej sprawy i odmawiając udzielenia ochrony uzupełniającej. Słusznie bowiem uznano, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie wskazuje, że skarżący w razie powrotu do kraju pochodzenia byłby narażony na prześladowanie lub innego rodzaju represje. Nie można uznać za wiarygodne, że w. przypadku powrotu skarżącego do [...], mogłoby grozić mu orzeczenie kary śmierci, tortury lub nieludzkie traktowanie czy karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenia dla życia i zdrowia. Skarżący nie jest poszukiwany przez władze swego kraju, bez żadnych utrudnień poruszał się po jego terytorium i posiadał paszport zagraniczny, co potwierdził swymi zeznaniami.

W ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1a. Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:

1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r.;

1a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu;

2) jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu wykonującego decyzję o wydaleniu i od cudzoziemca.

Należy podnieść, że zgoda na pobyt tolerowany nie może być traktowana jako konsekwencja ogólnej niestabilności w kraju pochodzenia. Mając na względzie ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania, organy prawidłowo przyjęły, że skarżący nie uwiarygodnił, że w konsekwencji wydalenia do kraju pochodzenia, narażony byłby na ww. naruszenia, o których mowa w powołanym wyżej przepisie. Trafnie organy podniosły po dokonaniu analizy materiału dowodowego - że sytuacja w kraju jest co prawda napięta, ale nie istnieją żadne realne przesłanki skłaniające do twierdzenia, że może dotknąć skarżącego. Ponadto prawidłowo organ stwierdził, że brak jest podstaw do uznania, iż w jego sytuacji zachodzi przesłanka ochrony życia rodzinnego lub praw dziecka. Cała rodzina przyjechała do Polski i jest objęta procedurami uchodźczymi. Skarżący natomiast jest już pełnoletni i nie posiada jeszcze własnej rodziny.

Sąd nie dopatrzył się również w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7 Kpa, art. 77 § 1 Kpa, art. 80 Kpa oraz art. 8 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla skarżącego, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Słusznie więc organy oparły się na materiałach dowodowych dostarczonych przez skarżącego, ale też i na dokonanej ocenie sytuacji w kraju pochodzenia.

W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona, a strona miała zapewniony w niej czynny udział zgodnie z dyspozycją art. 10 § 1 k.p.a. Brak jest podstaw do stwierdzenia, że organy prowadziły postępowanie w sposób nie zapewniający zaufania jego uczestników do władzy publicznej.

Reasumując, zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego i procesowego Sąd uznał za nieuzasadnione. Również z urzędu nie dopatrzył się innych uchybień, skutkujących koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W konsekwencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.