Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2623/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 124 ust 1
journal: Dz.U. 2015 poz 782
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wójcik,, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi B. A. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm.), dalej k.p.a., w związku z art. 9a, art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 782), dalej u.g.n. – po rozpatrzeniu odwołania B.A. od decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina L., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 4,4949 ha, stanowiącej własność B.A. (KW [...]), poprzez zezwolenie P.S.A., z siedzibą w K., na założenie i przeprowadzenie w granicach pasa technologicznego przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w ramach realizacji inwestycji pn: "Budowa dwutorowej linii 400kV O.-O. z czasową pracą jednego toru na napięciu 220 kV w relacji O.-O." oraz zobowiązującej P. S.A., z siedzibą w K., do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po wykonaniu prac, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, zobowiązującej do zapłaty odszkodowania – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przedstawia się w sposób następujący.

Starosta O. decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] ograniczył sposób korzystania z nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina L., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 4,4949 ha, stanowiącej własność B.A., poprzez zezwolenie P. S.A. z siedzibą w K. na założenie i przeprowadzenie w granicach pasa technologicznego, przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w ramach realizacji inwestycji pn: ,,Budowa dwutorowej linii 400kV O.-O. z czasową pracą jednego toru net napięciu 220 kV w relacji O.-O.". Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości polegało na:

- przeciągnięciu nad nieruchomością przewodów napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 400 kV O.-O., tj. przewodów fazowych 3x AFL-8350 mm2 odgromowych linii 2xOPGW 48J skojarzonych ze światłowodem, podwieszonych na słupach energetycznych wybudowanych na działkach sąsiednich w granicach pasa technologicznego oraz późniejszym funkcjonowaniu dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej wraz z wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do jej eksploatacji,

- dostępie, wejściu, przechodzie, przejeździe niezbędnym sprzętem osób upoważnionych przez inwestora w celu wykonania czynności związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontem, modernizacją, przebudową, usuwaniem awarii linii, w tym dokonywaniem wymiany niezbędnych jej elementów,

- ustanowieniu ograniczeń i zakazów wynikających z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości 70 m (tj. po 55 m w każdą stronę od osi linii), w tym polegających na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska,

- zezwoleniu na wycinkę istniejącego na nieruchomości drzewostanu w zakresie niezbędnym do wybudowania linii oraz jej eksploatacji, w szczególności wycinkę drzewostanu na obszarze pasa technologicznego oraz trwałe lub okresowe wyłączenie części nieruchomości (w obrębie pasa technologicznego) z produkcji rolnej i/lub leśnej.

Organ wskazał lokalizację i powierzchnię ograniczenia nieruchomości, tj. powierzchnię 0,7182 ha (pas technologiczny wymiarach 70 m i 103 m) stosownie do złącznika graficznego Nr 1 do decyzji - mapy w skali 1:1000 z naniesionym projektowanym odcinkiem linii elektroenergetycznej w obrębie przedmiotowej działki, oraz okres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, tj. od maja 2015 r. do grudnia 2016 r., nie dłużej niż 60 dni.

Zobowiązano również inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po przeprowadzeniu linii energetycznej, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, do zapłaty odszkodowania.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B.A., zarzucając naruszenie:

- art. 124 ust. 1 u.g.n., poprzez brak precyzyjnego określenia części nieruchomości, której dotyczyć ma ograniczenie,

- art. 124 ust. 3 u.g.n., poprzez nieprzeprowadzenie przez wnioskodawcę rzetelnych rokowań,

- art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a, poprzez odmowę zawieszenia postępowania, pomimo toczących się postępowań mających wpływ na niniejsze postępowanie, w tym dwóch postępowań przed sądami administracyjnymi ze skarg mieszkańców gminy L. na uchwałę Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L. oraz uchwałę Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla dwutorowej linii elektroenergetycznej Nn 400kV O.-O. na terenie gminy L., a także postępowania odwoławczego od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] kwietnia 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie ww. inwestycji. Zdaniem strony, uwzględnienie odwołania może doprowadzić do tego, że inwestycja będzie musiała mieć inny przebieg, niż wskazany we wniosku i nie będzie przechodziła przez należące do strony nieruchomości, zatem wniosek inwestora będzie bezprzedmiotowy.

W tych okolicznościach, w wyniku rozpoznania odwołania strony, została wydana opisana na wstępie decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ stwierdził, że istota sprawy sprowadza się do oceny, czy doszło do zgodnego z prawem wydania decyzji dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości w celu realizacji inwestycji, stosownie do przedłożonego wniosku.

Wojewoda wskazał, że postępowanie wszczęto zawiadomieniem Starosty O. z dnia [...] marca 2015 r. na wniosek spółki P. S.A. z siedzibą w K. Wnioskodawca wskazał, że na podstawie art. 124 u.g.n. wnosi o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości położonej w miejscowości Gnaty, gmina L., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 4,4949 ha, stanowiącej własność B.A., poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie przez ww. nieruchomość przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w ramach realizacji inwestycji pn. "Budowa dwutorowej linii 400kV O.-O. z czasową pracą jednego toru na napięciu 220 kV w relacji O.-O.". Wskazano na powierzchnię ograniczenia oraz wyszczególniono prace związane z realizacją inwestycji. Ponadto, na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. wniesiono o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności.

Organ wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił przepis art. 124 ust. 1 u.g.n., który zezwala staroście na wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wojewoda zauważył, że z materiału dowodowego wynika, iż przedmiotowa nieruchomość w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy L. przyjętym uchwałą Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej NN 400 kV O.-O. na terenie Gminy L. (Dz. Urz. Woj. [...] z 2015 r., poz. 123), położona jest na trasie przebiegu ww. linii elektroenergetycznej. Wojewoda [...] w rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia [...] listopada 2014 r. [...] stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy L. z dnia [...] października 2014 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L., z wyłączeniem ustaleń dotyczących linii elektroenergetycznej 400 kV relacji O.-O.. Wojewoda [...] w rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia [...] grudnia 2014 r. [...] stwierdził nieważność w części uchwały Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej NN 400 kV O.-O. na terenie Gminy L., z wyłączeniem ustaleń dotyczących linii elektroenergetycznej 400 kV relacji O.-O.

Organ stwierdził ponadto, że na mapie do celów projektowych, pn. "Plan trasy linii 2x400 kV O.-O." określono planowaną lokalizację inwestycji poprzez wskazanie przebiegu projektowanej linii, pasa technologicznego o szerokości 70 m w obrębie przedmiotowej działki. We wniosku wskazano zakres robót związanych z inwestycją, polegających na: wybudowaniu (posadowieniu) oraz późniejszym funkcjonowaniu napowietrznej dwutorowej linii wraz z wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do jej eksploatacji; wykonaniu przebudowy istniejących na nieruchomości napowietrznych linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia, niskiego napięcia oraz linii telekomunikacyjnych, zbliżonych lub krzyżowanych z linią; dostępie, wejściu, przechodzie, przejeździe niezbędnym sprzętem osób upoważnionych przez inwestora w celu wykonania czynności związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontem, modernizacją, przebudową, usuwaniem awarii linii, w tym dokonywaniem wymiany niezbędnych jej elementów; ustanowieniu ograniczeń i zakazów wynikających z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości 70 m (2 x 35 m po każdej stronie linii) w tym polegających na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska.

Wojewoda wskazał, że Starosta O. orzekając o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stwierdził, iż wniosek inwestora spełnia wymogi art. 124 ust. 1 u.g.n., ponieważ inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy L., złożenie wniosku poprzedzone zostało rokowaniami inwestora z właścicielem nieruchomości w sprawie uzyskania zgody na wykonanie prac związanych z inwestycją, która stanowi niewątpliwie cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Ponadto, w decyzji wskazano powierzchnię nieruchomości, która podlegać będzie ograniczeniu, lokalizację inwestycji oraz okres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, organ odwoławczy wyjaśnił, że na pojęcie inwestycji celu publicznego składają się dwa elementy, których łączne wystąpienie jest warunkiem koniecznym takiego rodzaju inwestycji. Pierwszy stanowi określenie przedmiotu inwestycji, jakim jest realizacja celu publicznego wskazanego w art. 6 u.g.n., a drugi - przypisanie inwestycji znaczenia lokalnego lub ponadlokalnego. W art. 6 w pkt 2 u.g.n. jako jeden z celów publicznych wskazano budowę i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

Zdaniem organu, nie budzi wątpliwości cel publiczny planowanej inwestycji oraz jej znaczenie ponadlokalne. Realizacja inwestycji, polegającej na umieszczeniu przewodów linii elektroenergetycznej na przedmiotowej nieruchomości gruntowej, ma zaspokajać potrzeby społeczeństwa w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną w północno wschodniej części kraju. Inwestycja ta została ujęta w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 przyjętej uchwałą Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2011 r. Nr 239 (MP z 2012 r., poz. 252) jako zaplanowana do realizacji w 2015 r. i ukończenia do końca 2016 r.

Organ zauważył, że decyzja wydana na podstawie ww. przepisu powinna określać przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres, w tym jednoznacznie wskazywać przebieg inwestycji przez nieruchomość. Te warunki spełnia zaskarżona decyzja, wskazując precyzyjnie powierzchnię podlegającą ograniczeniu, tj. 0,7182 ha (pas technologiczny o wymiarach 70 m i 103 m) stosownie do załącznika graficznego Nr 1 do decyzji - mapy w skali 1:1000 z naniesionym projektowanym odcinkiem linii elektroenergetycznej w obrębie przedmiotowej działki. W decyzji określono również okres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, tj. od maja 2015 r. do grudnia 2016 r., nie dłużej niż 60 dni.

Wojewoda stwierdził, że inwestycja została zaplanowana zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej NN 400 kV O.-O. na terenie Gminy L., tj. uchwały Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r., poz. [...]), według którego część przedmiotowej nieruchomości znajduje się w jednostce strukturalnej planu o symbolu EE - teren infrastruktury elektroenergetycznej. Na terenie tym dopuszcza się lokalizację obiektów urządzeń elektroenergetycznych, w tym słupów i przewodów elektroenergetycznych oraz infrastruktury, w tym dróg do obsługi infrastruktury elektroenergetycznej.

Organ podkreślił, że wydanie decyzji poprzedzone było próbą uzyskania zgody na korzystanie z nieruchomości w celu realizacji inwestycji, stosownie do art. 124 ust. 3 u.g.n. Nieosiągnięcie zgody pomiędzy właścicielem nieruchomości lub użytkownikiem wieczystym a inwestorem upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 u.g.n. Zdaniem organu, została spełniona przesłanka poprzedzenia rokowaniami rozpatrzenia wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości.

Organ stwierdził, że przepis art. 124 ust. 1 u.g.n., będący podstawą wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości nie przewiduje, aby uzyskanie zezwolenie uzależnione było od zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Zgodnie natomiast z art. 124 ust. 4 u.g.n., jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, ustalenie odszkodowania z tego tytułu może nastąpić w odrębnym postępowaniu, na podstawie art. 128 ust. 4 u.g.n. Zgodnie z tym przepisem, odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Ponadto, stosownie do art. 124 ust. 5 u.g.n., jeżeli realizacja inwestycji uniemożliwi właścicielowi dalsze korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem, właściciel może żądać, aby odpowiednio starosta wykonujący zadania z zakresu administracyjni rządowej lub występujący z wnioskiem o zezwolenie nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy własność nieruchomości.

Wojewoda wyjaśnił, że roszczenie strony w zakresie ustalenia odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości może być dochodzone w odrębnym postępowaniu, po zrealizowaniu planowanej inwestycji. Zauważył, że w pkt 6 zaskarżonej decyzji zobowiązano inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po wykonaniu prac opisanych w pkt 1 decyzji, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, do zapłaty odszkodowania.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez odmowę zawieszenia postępowania postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2015 r., organ stwierdził, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Realizacja przedmiotowej inwestycji jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej NN 400 kV O.-O. na terenie Gminy L., uchwalonym uchwałą Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r., poz. [...]). W rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] stwierdził nieważność ww. uchwały z wyłączeniem ustaleń dotyczących linii elektroenergetycznej 400 kV relacji O.-O. Zatem, dopóki ww. uchwała nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego lub nie zostanie wstrzymane jej wykonanie, pozostaje wiążącym aktem prawnym i wywołuje skutki przewidziane przepisami prawa, w tym ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podnoszona przez stronę okoliczność, że przed sądem administracyjnym toczą się postępowania ze skargi mieszkańców Gminy L. na uchwały Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L. oraz w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L., nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Również zagadnienia wstępnego w rozumieniu tego przepisu nie stanowi wskazywane przez stronę wszczęte przez mieszkańców Gminy L. postępowanie odwoławcze od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] kwietnia 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie ww. inwestycji. Zdaniem organu, zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, występująca w dacie orzekania, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w tym dniu. Okoliczność, że fakty mające znaczenie prawotwórcze mogą ulec zmianie w przyszłości na skutek orzeczenia sądu, nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego.

W ocenie Wojewody, podnoszone zarzuty nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Przed wydaniem decyzji dopełniono obowiązku przeprowadzenia rokowań o udostępnienie nieruchomości w celu realizacji inwestycji, zaś roszczenie finansowe strony nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, że rokowania te były niewłaściwie prowadzone. Zaproponowany przebieg linii elektroenergetycznej jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i jego ustalenia w sposób kategoryczny przesadzają o przebiegu inwestycji przez przedmiotową nieruchomość. Ponadto, proponowany przebieg linii elektroenergetycznej, jak i szerokość pasa technologicznego, stanowi minimalne niezbędne obciążenie przedmiotowej nieruchomości uwzględniające potrzeby przedsiębiorstwa przesyłowego w zakresie odpowiedniego dostępu do urządzeń przesyłowych oraz korzystania z nich w niezbędnym zakresie, potrzebę ich naprawy, konserwacji i bieżącej eksploatacji (art. 124 ust. 6 u.g.n.).

Organ odwoławczy dodał, że ocena decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie mogła uwzględniać okoliczności dotyczących ustalenia lokalizacji inwestycji oraz ewentualnych nieprawidłowości, jakie zdaniem strony zaistniały, ponieważ lokalizacja ta wynika wprost z ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzuty dotyczące lokalizacji inwestycji nie mogą być podważane w procedurze wydawania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania nieruchomości poprzez zezwolenie na realizację inwestycji celu publicznego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła B.A.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n., polegające na tym, że ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wskazane w decyzji odnoszą się do całej powierzchni nieruchomości, podczas gdy zgodnie z art. 124 § 1 u.g.n. oraz zasadą ograniczania korzystania z nieruchomości przez właściciela w jak najmniejszym, niezbędnym zakresie, ww. ograniczenie powinno dotyczyć jedynie części nieruchomości, na której ma być prowadzona inwestycja.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto, skarżąca wniosła o połączenie niniejszej sprawy ze sprawą z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. dotyczącą niezwłocznego zajęcia nieruchomości, której dotyczy przedmiotowe postępowanie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, co następuje.

Wojewódzkie sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.

Stosownie do treści art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Przypadki określone w art. 108 k.p.a. to ochrona zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Wywłaszczanie nieruchomości polegać może także na ograniczaniu prawa własności nieruchomości na stałe lub czasowo. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami przewidują kilka możliwych przyczyn takiego ograniczenia, a jednym z nich jest właśnie przepis art. 124 u.g.n., który reguluje kwestie związane z ograniczaniem praw do nieruchomości w związku z budową przewodów i urządzeń. Niewątpliwie z brzmienia art. 124 ust. 1a u.g.n. wynika, że udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może nastąpić dopiero po uprzednim wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (przy czym decyzja ta nie musi mieć waloru ostateczności). Oznacza to, że uprzednia decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości stanowi warunek konieczny, by możliwe było rozważenie przesłanek uzasadniających udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Z tego też względu niezasadny jest zarzut skargi co do stwierdzenia, że w sytuacji wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości zbędne było wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne jej zajęcie. Ustawodawca określając w ten sposób warunki wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości uznał, że uzyskanie przez inwestora decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości nie stanowi dostatecznej ochrony dóbr wymienionych zarówno w art. 108 k.p.a., jak też dobra jakim jest ważny interes gospodarczy, wskazanego w art. 124 ust. 1a u.g.n.

Do wydania decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości muszą dodatkowo zostać spełnione następujące przesłanki: decyzja może zostać wydana po złożeniu wniosku przez podmiot, który będzie realizował cel publiczny, musi wystąpić jeden z przypadków o których mowa w art. 108 k.p.a., tj.: konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony, względnie konieczność tę musi uzasadniać ważny interes gospodarczy.

W niniejszej sprawie organy prawidłowo ustaliły, że wniosek został złożony przez inwestora, który będzie realizował cel publiczny, jak też że złożenie tego wniosku poprzedziło wydanie przez Starostę O. decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Przepis art. 124 ust. 1a u.g.n. uprawnia do udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym. Przesłanki wymienione w obu tych przepisach są samodzielne.

Należy także zauważyć, że przesłanki wskazane w art. 108 § 1 k.p.a., nie muszą, choć mogą występować łącznie. Przepis określa je jako przesłanki samodzielne, co oznacza, że dla wydania decyzji o zezwoleniu na zajęcie nieruchomości wystarczy samo istnienie "innego interesu społecznego". Zagadnienia zaspokojenia potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii w orzecznictwie są uznawane za wielce istotne, a judykatura choćby na gruncie dostępu do informacji publicznej zalicza tę materię do zadań publicznych (vide: wyroki NSA z dnia: 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 102/13, 26 września 2013 r., sygn. akt I OSK 831/13, 10 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1030/13, dostępne w internetowej CBOSA). Istnienie w przedmiotowej sprawie interesu społecznego, jak też ważnego interesu gospodarczego jest oczywiste i zostało w sposób logiczny i przekonujący wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy ustalił, że realizacja jest inwestycją celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym i strategicznym. Przedmiotowa inwestycja stanowi jeden z elementów Polityki Energetycznej Polski do 2030 r., przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 10.11.2009 r. (M.P. z 27 kwietnia 2012 r.). Planowany termin oddania inwestycji określony został na koniec 2016 r. Udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pozwoli inwestorowi na jak najszybsze uzyskanie pozwolenia na budowę, a dalszej kolejności spowoduje, że środki finansowe na budowę sieci energetycznej O. – O. zostaną wykorzystane w sposób efektywny. Niezrealizowanie jej w tym terminie może spowodować dotkliwe straty oraz zahamować rozwój regionu. Organ prawidłowo zatem ocenił, że okoliczności sprawy wskazują zarówno na istnienie ważnego interesu społecznego, ważnego interesu strony, jak też ważnego interesu gospodarczego, bowiem budowa sieci ma zapewnić stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze, a więc służyć zaspokajaniu potrzeb społecznych i gospodarczych regionu. Decyzja umożliwi przeprowadzenie inwestycji w planowanym terminie oraz zabezpieczy gospodarkę regionu przed ciężkimi stratami w przypadku awarii energetycznej.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez odmowę zawieszenia postępowania, pomimo toczących się postępowań mających wpływ na niniejsze postępowanie, w tym dwóch postępowań przed sądami administracyjnymi ze skarg mieszkańców gminy L. na uchwałę Rady Gminy L. sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L. oraz uchwałę Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla dwutorowej linii elektroenergetycznej Nn 400kV O.-O. na terenie gminy L.

Pojęcie "zagadnienia wstępnego" użyte w przepisie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. kształtującego instytucję zawieszenia postępowania należy rozumieć tak, że jest to kwestia, która pozostaje poza właściwością danego organu i w dodatku bez jej rozstrzygnięcia nie można dalej prowadzić postępowania. Należy jednak zauważyć, że to, co jest owym zagadnieniem wstępnym zależy od przedmiotu sprawy głównej, a to z kolei wynika z przepisów prawa materialnego. Organ administracji publicznej obowiązany jest ustalić związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym. W razie, gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Taka sytuacja, co słusznie dostrzegł organ, wystąpiła w rozpatrywanej sprawie. Na dzień wydania decyzji organ dysponował niezbędnymi danymi do wydania rozstrzygnięcia, a we wskazanych przez skarżącą okolicznościach nie można upatrywać zagadnienia wstępnego, tj. kwestii której rozstrzygnięcie determinować mogłoby treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taki związek przyczynowy nie zachodzi między wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego, a zaskarżoną decyzją.

Uwzględniając wniosek inwestora, prawidłowo organy uznały, że wykorzystanie instytucji zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest jedynym racjonalnym rozwiązaniem, gwarantującym możliwość przyspieszenia działań umożliwiających inwestorowi pozyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę.

W sytuacji, gdy planowany okres realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia ważnego z puntu widzenia interesu społeczno-gospodarczego jest nader krótki, to nie można zarzucić organom braku podstaw do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. W rozpoznawanej sprawie, wszystkie warunki do wydania tego rodzaju decyzji zostały spełnione, stąd też zarzuty skargi nie mogły odnieść oczekiwanego skutku, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Zarzuty skargi nie podważają skutecznie prawidłowości ustaleń i oceny organu. Zajęcie nieruchomości docelowo służyć ma ograniczeniu korzystania z nieruchomości do minimum zakreślonego granicami koniecznego pasa technologicznego.

Wbrew twierdzeniom skargi organ w niebudzący wątpliwości sposób w zaskarżonej decyzji wskazał, że ustanawia ograniczenia i zakazy wynikające z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości 70 m (tj. po 55 m w każdą stronę od osi linii), w tym polegające na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości a w konsekwencji i zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest następstwem zlokalizowania inwestycji celu publicznego na nieruchomości skarżącej, co nastąpiło w oparciu o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Podważanie na etapie udzielania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wyników wcześniejszych koniecznych etapów procesu inwestycyjnego, z których każdy podlegał możliwości poddania kontroli zgodności z prawem, jest bezskuteczne. Należy dodatkowo wskazać, iż ww. opisana instytucja nie pozostawia właścicieli nieruchomości objętych lokalizacją inwestycji celu publicznego, ochrony prawnej, gdyż zabezpiecza wyrównanie doznanych szkód i strat a charakter ograniczenia uprawnień właścicielskich nie wiąże się ze zmianą dotychczasowego wykorzystania gruntów.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.