Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 1151/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3 w zw. z art. 193
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Gminy Miasta Kutno o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Gminy Miasta Kutno od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2076/14 oddalającego skargę Gminy Miasta Kutno na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 24 lutego 2015 r. Gmina Miasta Kutno wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2076/14 oddalającego skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.

Ponadto w dniu 25 lutego 2015 r. skarżący kasacyjnie złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymywała w mocy decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] stwierdzającą nieważność orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia [...] grudnia 1957 r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości o pow. [...]m2 (wchodzącej obecnie w skład działki ewidencyjnej nr [...] obr. [...]) oraz w części dot. udziału Gminy Kutno wynoszącego 63/100 w prawie własności części nieruchomości o pow. [...]m2 (wchodzącej obecnie w skład działki ewidencyjnej nr [...] obr. [...]). W pkt 2 decyzji stwierdzono, iż orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia [...] grudnia 1957 r. zostało wydane z naruszeniem prawa w części dot. udziału Gminy Kutno wynoszącego 37/100 w prawie własności ww. nieruchomości o pow. [...]m2.

W ocenie wnioskodawcy stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej oznacza utratę przez Skarb Państwa tytułu własności do wyżej wymienionych działek gruntu. Własność tych działek została w latach późniejszych nabyta w drodze decyzji komunalizacyjnych przez Gminę Miasto Kutno. Na gruntach tych w latach 1947 – 1980 zostały wybudowane nowe obiekty budowlane, trwale i funkcjonalnie ze sobą złączone jako biurowiec administracji (budynki [...]). Na skutek żądań nowego właściciela Miasto Kutno zostałoby narażone na niebezpieczeństwo znacznej szkody.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).

Z przyjętej wykładni art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, LexiNexis, Warszawa 2006 r., s. 191, uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, publ. ONSAiWSA 2007/4/77). Oznacza to, że nie jest wyłączone stosowanie art. 61 § 3 P.p.s.a. w przypadku, gdy strona wniosła skargę kasacyjną i wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zasadności wniosku należy uznać, że wnosząca skargę kasacyjną Gmina Miasta Kutno wykazała, iż spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2014 r. Wykonanie ww. orzeczenia przed podjęciem przez Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnięcia, co do zasadności wniesionej skargi kasacyjnej, może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody.

Zaznaczyć należy, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji wywłaszczeniowej może spowodować istotną zmianę stosunków w sferze prawa własności nieruchomości. W przypadku bowiem stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej przywrócone zostają prawa byłych właścicieli, którzy mogą podjąć działania zmierzające do realizacji przysługującego im prawa własności, jeszcze przed dokonaniem wpisu w księdze wieczystej. Decyzja stwierdzająca nieważność wywłaszczenia może stanowić podstawę zmiany wpisu w księdze wieczystej, który to wpis ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Oznacza to, że zbycie nieruchomości przez osobę aktualnie ujawnioną w księdze wieczystej jako jej właściciel może doprowadzić do sytuacji, której skutki będą trudne do odwrócenia. Istnieje realna możliwość zbycia nieruchomości przez właściciela, który nie został jeszcze ujawniony w księdze wieczystej, zaś organ administracyjny działający w granicach swojej właściwości i kompetencji nie będzie miał możliwości zniweczenia skutków cywilnoprawnych, które mogą powstać w wyniku zawartej umowy sprzedaży.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.