Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 850/00
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 2001-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Powołane przepisy: article: art. 29 par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz. 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 1995 nr 98 poz. 483
law: Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu (WTO), sporządzone w Marakeszu dnia 15 kwietnia 1994 r.
Teza: Ustalenie wartości celnej towaru nie może mieć cech ustaleń arbitralnych /art. 29 par. 2 pkt 7 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny - Dz.U. nr 23 poz. 117 ze zm./, a także nie uwzględnia wymogów art. 7 ust. 1 Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. /ogłoszone w formie załącznika do Porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu z dnia 15 kwietnia 1994 r. - Dz.U. 1995 nr 98 poz. 483/, który stanowi, że wartość celna winna być ustalana w rozsądny sposób, zgodny z zasadami i ogólnymi postanowieniami Porozumienia I Artykułu VII GATT 1994, i na podstawie danych dostępnych w kraju importu.

TEZY

Ustalenie wartości celnej towaru nie może mieć cech ustaleń arbitralnych /art. 29 par. 2 pkt 7 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny - Dz.U. nr 23 poz. 117 ze zm./, a także nie uwzględnia wymogów art. 7 ust. 1 Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. /ogłoszone w formie załącznika do Porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu z dnia 15 kwietnia 1994 r. - Dz.U. 1995 nr 98 poz. 483/, który stanowi, że wartość celna winna być ustalana w rozsądny sposób, zgodny z zasadami i ogólnymi postanowieniami Porozumienia I Artykułu VII GATT 1994, i na podstawie danych dostępnych w kraju importu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa "P." - Spółki z o.o. w Ł. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 27 kwietnia 2000 r. (...) w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia wysokości długu celnego - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).


UZASADNIENIE

W dniu 4 marca 1999 r. Spółka z o.o. "P." dokonała zgłoszenia celnego tkaniny poliestrowej pochodzącej z Chin w ilości 10.323 mb i cenie 1,70 USD za mb. W tym samym dniu Dyrektor Urzędu celnego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie celne dotyczące tego towaru, wyznaczając stronie trzydniowy termin do przedstawienia wszelkich dowodów będących w jej posiadaniu i do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Na postanowieniu znajduje się adnotacja prezesa zarządu spółki, że firma w ciągu trzech dni nie przedstawi nowych dowodów, chyba że Urząd Celny zażąda dokumentów uzupełniających.

Następnie decyzją z dnia 5 marca 1999 r. Dyrektor Urzędu Celnego uznał wymienione zgłoszenie za nieprawidłowe, określił wysokość długu celnego na kwotę 9.195,80 zł i pobrał opłatę manipulacyjną. Organ celny, powołując się na art. 23 par. 7 Kodeksu celnego, zakwestionował cenę nabycia sprowadzonego towaru. W uzasadnieniu decyzji podano, że przedstawiona faktura z 10 stycznia 1999 r., z której wynika, że za przedmiotową tkaninę zapłacono 17.549,10 USD, nie może być traktowana jako wiarygodna, gdyż cena towaru jest niższa w stosunku do wartości rynkowych tego modelu pojazdu. W związku z powyższym odmówiono wiarygodności faktury, traktując ją jako dowód na sporządzenie przez kontrahentów umowy pozornej; faktura ta świadczy o zawarciu umowy, w której kontrahenci wskazali cenę odmienną od rzeczywistej. Wobec tego zgodnie z art. 26 par. 1 Kodeksu celnego, opierając się na posiadanym przez Urząd Celny materiale porównawczym, który dowodzi, iż w zbliżonym czasie cena za towar podobny /tkanina 100 procent poliester w rolkach o szer. ok. 1,40 m/ wynosiła 15 FRF/mb, tj. 2,4889 USD. Był to towar objęty procedurą przywozu według zgłoszenia celnego (...) z 6 listopada 1998 r. W związku z powyższym wartość celną towaru ustalono w wysokości 2,4889 USD/mb, zgodnie z art. 26 par. 1 Kodeksu celnego, a następnie wyliczono wartość faktury /pole 22 dokumentu SAD/ na kwotę 25.692 USD /było 17.549,10/, wartość pozycji /pole 42/ na kwotę 25.750,01 USD i wartość statystyczną /pole 46/ na kwotę 102.176 zł /było 69.861/, zaś kwotę długu na kwotę 9.159,80 zł /było 6.287,50 zł/.

W odwołaniu Spółka "P." podniosła, że faktura importowa odzwierciedla rzeczywistą wartość towaru i wynikająca z niej kwota 17.549,10 USD została przekazana przelewem bankowym na konto dostawcy. Zwróciła uwagę na niemożność porównania wartości zakupionej tkaniny do wartości pojazdu, zaś zarzut sporządzenia umowy pozornej uznała za pomówienie i oszczerstwo. Ponadto zastosowany materiał porównawczy nie jest miarodajny w rozumieniu art. 26 par. 1 Kodeksu celnego; nie pozwala na to okres czterech miesięcy, jaki upłynął od tamtego importu. Organ celny, stosując materiał porównawczy z 6 listopada 1998 r., nie zastosował art. 26 par. 1 i nie wziął pod uwagę odpraw celnych w imporcie towarów objętych poz. 5407 61 30 taryfy celnej w styczniu 1999 r., których ceny były niższe, zbliżone lub takie same, jak w zgłoszeniu strony. Poza tym strona nie została bliżej poinformowana o szczegółach dostawy z materiału porównawczego w trakcie postępowania lub w decyzji, w szczególności o kraju eksportera, jakości towaru, warunkach dostawy i zapłaty.

Pismem z dnia 16 grudnia 1999 r. Główny Urząd Ceł, powołując się na art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, poinformował Spółkę o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w terminie 3 dni. Następnie pismem z dnia 4 lutego 2000 r. zwrócił się do Urzędu Celnego w Ł. w trybie art. 229 Ordynacji podatkowej o uzupełnienie akt sprawy o prawidłowy materiał porównawczy.

Po otrzymaniu uzupełnionego materiału porównawczego, Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 27 kwietnia 2000 r. uchylił decyzję I instancji w części dotyczącej określenia wartości celnej /obniżając ją do 93.689 zł/ i wysokości długu celnego /obniżając ją do 8.432 zł/, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu w szczególności podano, że wiarygodność dokumentów w rozumieniu art. 23 par. 7 Kodeksu celnego nie oznacza tylko ich autentyczności, zatem nie chodzi tylko o ich wiarygodność formalną, której organy celne w tym wypadku nie podważyły. Zakwestionowały jedynie materialną wiarygodność przedłożonego przez stronę rachunku w zakresie uwidocznionej na nim ceny transakcyjnej. Mając uzasadnione podstawy do przyjęcia, że podana cena została zaniżona, organy celne mogły odmówić przyjęcia ceny z faktury z 10 stycznia 1999 r. za podstawę określenia wysokości długu celnego. Powszechnie bowiem przyjmuje się, że wartość transakcyjna powinna odzwierciedlać rzeczywistą jego cenę. Mając uzasadnione podstawy do przyjęcia, że cena podana w przedłożonej fakturze została zaniżona, Dyrektor Urzędu Celnego mógł odmówić przyjęcia tej ceny za podstawę określenia wysokości długu celnego. W przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów służących do ustalenia wartości celnej i konieczności ustalenia tej wartości zgodnie z art. 25-26 Kodeksu celnego, za wartość tę przyjmuje się wartość transakcyjną towarów identycznych lub podobnych - ustaloną w oparciu o właściwy materiał porównawczy. O ile natomiast organ celny nie dysponuje stosownym materiałem porównawczym, wartość celna jest ustalana z wykorzystaniem jednej z metod opisanych w art. 27-28 Kodeksu celnego w oparciu o stosowny materiał poglądowy. Jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie opisanych wyżej metod, urząd celny może ją określić na podstawie art. 29 Kodeksu celnego, w możliwie największym stopniu posługując się jedną ze wspomnianych metod, która w najbardziej wiarygodny sposób pozwoli ustalić wartość celną. Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. w oparciu o posiadany materiał porównawczy ustalił wartość tkaniny 100 procent poliester zgodnie z art. 29 Kodeksu celnego, stosując zasadę tzw. elastyczności. Zgodnie z dyspozycją tego artykułu ustalono, że tkaniny wprowadzone na polski obszar celny w zbliżonym czasie miały cenę: 1/ 15 FRF/mb = 2,4889USD/mb /faktura z 19 października 1998 r., dołączona do zgłoszenia celnego z 6 listopada 1998 r., 2/ 4,60 DEM = 2,56 USD /faktura z 12 listopada 1998 r. dołączona do zgłoszenia z 14 stycznia 1999 r./, 3/ 17 DEM = 9,46 USD /faktura z 12 lutego 1999 r. dołączona do zgłoszenia z 25 lutego 1999 r./, 4/ 4,10 DEM= 2,2817 USD /zgłoszenie z 13 grudnia 1998 r./. Ustalanie wartości celnej metodą ostatniej szansy /art. 29 Kodeksu celnego/ umożliwia stosowanie tzw. zasady elastyczności. Zasada ta przejawia się w możliwości stosowania pewnych elementów zaczerpniętych z metod wcześniejszych np. metody towarów podobnych, ceny jednostkowej i innych. W przedmiotowej sprawie znalazła ona zastosowanie w ten sposób, że organy celne przyjęły metodę wartości towarów podobnych, stosując dopuszczalną przepisami elastyczność interpretacyjną zapisów. Mianowicie organ I instancji, nie dysponując materiałem porównawczym dotyczącym towaru pochodzącego z tego samego kraju, przyjął za materiał porównawczy towar, który był sprowadzony po najniższej cenie z innego kraju. Dodatkowo podano, że towar wskazany w pkt 3 pochodzi z tego samego rejonu świata /Japonia/, został sprowadzony na podobnych warunkach dostawy, tj. CIP, jednak cena w nim wskazana jest 6-krotnie wyższa od towaru sprowadzonego przez stronę. Materiał porównawczy służący do ustalenia wartości celnej znajduje się w aktach sprawy. Dyrektor Urzędu Celnego ustalił wartość mb tkaniny w kwocie 2,4889 USD. Jednak Prezes GUC, stosując się do art. 29 par. 2 pkt 2 Kodeksu celnego, skorygował tę wartość do 2,2817 USD/mb. Z akt sprawy nie wynika, aby sporny towar w istotny sposób odbiegał parametrami użytkowymi od innych podobnych towarów będących przedmiotem obrotu z zagranicą. Strona nie przedstawiła żadnych dokumentów mogących uzasadniać niską cenę towaru. Przy odwołaniu strona nadesłała fotokopie potwierdzenia zamówienia i zlecenia polecenia wypłaty za granicę, jednak nie mogą być one uznane jako dowód, gdyż zostały sporządzone w formie fotokopii i nie spełniają wymogów dowodu w rozumieniu art. 180 par. 1 Ordynacji podatkowej. Ponadto potwierdzenie zamówienia jest niewiarygodne w świetle pozostałego materiału dowodowego, ponieważ cena w nim wskazana znacznie odbiega od cen wyszczególnionych w materiale porównawczym. Zaś zlecenia polecenia wypłaty nie są ostatecznymi dokumentami bankowymi świadczącymi o faktycznym transferze dewiz na rzecz eksportera. Prezes GUC przyznaje, ze istotnie w decyzji I instancji znajduje się sformułowanie o porównaniu tkaniny do pojazdu, jednak jest to oczywista omyłka językowa. Postępowanie odwoławcze usunęło sygnalizowane w odwołaniu uchybienia zaistniałe w toku postępowania przed organem I instancji, a z zebranego w sprawie materiału nie wynika, aby doszło do uchybień proceduralnych mających istotny wpływ na wynik sprawy. W konkluzji stwierdzono, że wartość transakcyjna towaru w przedstawionej do zgłoszenia celnego fakturze budzi poważne wątpliwości w konfrontacji z materiałem porównawczym, co powoduje, iż przedstawiona faktura jest dokumentem niewiarygodnym.

Spółka "P." zaskarżyła powyższą decyzję do sądu administracyjnego, podnosząc, że:

- dysponuje, wbrew twierdzeniom Prezesa GUC, dokumentami z innych odpraw celnych tkanin w zbliżonym czasie, z których wynika, że towary o takich samych lub zbliżonych cechach były importowane po cenach niższych lub takich samych /dołączono 4 dokumenty SAD z 25 i 29 stycznia oraz 26 i 31 marca 1999 r. dotyczące importu przez skarżącą Spółkę tkanin poliestrowych z Tajwanu/, a zatem organy celne musiały dysponować tym samym materiałem porównawczym,

- ceny towarów wymienione w zaskarżonej decyzji nie korespondują z cenami towarów tajwańskich i ich nie dotyczą,

- organy celne nie zbadały rzetelnie i wnikliwie sprawy, o czym świadczy porównanie wartości zakupionej tkaniny do wartości pojazdu oraz stwierdzenie o imporcie towaru z Niemiec a nie z Tajwanu,

- w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji podano teksty jednolite: Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, podczas gdy takie teksty nie ukazały się,

- organy celne nie zastosowały art. 215 par. 1 Ordynacji podatkowej po niefortunnym porównaniu tkaniny do pojazdu.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podnosząc, że nieprawidłowe podanie zapisów o tekstach jednolitych Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, a także niesprostowanie pomyłkowego porównania tkaniny do pojazdu nie stanowi wady dyskwalifikującej decyzję I instancji. Natomiast okoliczność, że strona skarżąca dysponuje dokumentami z innych odpraw celnych tkanin takich samych lub podobnych, została podniesiona po raz pierwszy dopiero na etapie skargi, chociaż organ odwoławczy dwukrotnie zwracał się do strony o nadesłanie dodatkowych dokumentów; pismem z dnia 29 lutego 2000 r. strona poinformowała, że sprawa jest oczywista i nie wymaga dodatkowych wyjaśnień.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu przede wszystkim z powodu oczywistego naruszenia przez celny organ odwoławczy art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z przepisu tego - odpowiednio zastosowanego do postępowania w sprawach celnych /art. 261 Kodeksu celnego/ - wynika, że przed wydaniem decyzji organ celny wyznacza stronie trzydniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Obowiązek ten ciąży także na organie odwoławczym, szczególnie wtedy, gdy w postępowaniu odwoławczym uzupełniono dowody; por. wyrok NSA z dnia 19 maja 1999 r., I SA/Łd 2137/98 /ONSA 2000 Nr 2 poz. 83/. Użyty w omawianym przepisie zwrot przed wydaniem decyzji oznacza, że wyznaczenie stronie trzydniowego terminu do wypowiedzenia się powinno nastąpić bezpośrednio przed wydaniem decyzji, czyli po zakończeniu postępowania dowodowego. Celem tego przepisu - stanowiącego rozwinięcie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu /art. 123 par. 1 Ordynacji podatkowej/ - jest przecież umożliwienie stronie ustosunkowania się do wszystkich zebranych dowodów. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy pismem z dnia 16 grudnia 1999 r. powiadomił stronę o zakończeniu postępowania celnego i wyznaczeniu trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, a następnie po upływie półtora miesiąca /pismem z dnia 4 lutego 2000 r./ w trybie art. 229 Ordynacji podatkowej zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie postępowania uzupełniającego, nie informując o tym strony. Następnie po uzupełnieniu materiału dowodowego wydał decyzję, nie wyznaczając stronie nowego trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie uzupełnionego materiału dowodowego. Tego rodzaju zachowanie stanowi nie tylko naruszenie art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, ale także art. 123 par. 1 i art. 192 Ordynacji, gdyż strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do dowodów zebranych w dodatkowym postępowaniu przeprowadzonym w celu uzupełnienia dowodów. Ponadto organ odwoławczy wprowadził stronę w błąd - co stanowi naruszenie art. 121 par. 1 Ordynacji - gdyż po poinformowaniu jej pismem z dnia 16 grudnia 1999 r. o zakończeniu postępowania i wyznaczeniu trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału, mogła być ona przekonana, że organ odwoławczy poprzestał na materiale porównawczym zebranym przez organ pierwszej instancji, ograniczającym się do jednej faktury /dołączonej do zgłoszenia celnego z dnia 6 listopada 1999 r./. Może o tym świadczyć jej pismo z dnia 29 lutego 2000 r. skierowane do Prezesa Głównego Urzędu Ceł, w którym skarży się ona na niezałatwienie odwołania mimo upływu terminu z art. 139 Ordynacji podatkowej i jednocześnie twierdzi, że - wobec nierzetelnych argumentów użytych w decyzji pierwszej instancji - sprawa jest oczywista i nie wymaga składania przez nią dodatkowych wyjaśnień. W tym miejscu należy zauważyć, że krytycznie o materiale zebranym przed wydaniem decyzji pierwszej instancji wypowiedział się organ odwoławczy w piśmie z dnia 4 lutego 2000 r. zlecającym przeprowadzenie postępowania uzupełniającego, stwierdzając, że materiał dołączony do akt sprawy nie spełnia wymogów towaru podobnego oraz że jeden dokument odprawy celnej wraz z fakturą nie jest wystarczającym materiałem porównawczym.

Za błędną należy uznać również praktykę wyznaczania stronie trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, a następnie wydawania już w następnym dniu decyzji, jak to miało miejsce w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Zgodnie z art. 200 par. 1 Ordynacji podatkowej, strona na wypowiedzenie się ma trzy dni. Okoliczność, strona oświadczyła, iż w tym terminie nie przedłoży nowych dowodów, nie oznacza jeszcze o jej rezygnacji z prawa wypowiedzenia się o dowodach zebranych przez organ celny. Należy jednocześnie zauważyć, że zgodnie z art. 189 par. 1 Ordynacji podatkowej, na który powołał się organ pierwszej instancji w postanowieniu o wszczęciu postępowania, organ celny może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodu będącego w jej posiadaniu. Oznacza to, że organ celny powinien sprecyzować, o jaki konkretnie dowód /dowody/ mu chodzi, a nie używać sformułowania o przedstawieniu wszelkich dowodów, nie określając nawet, do udowodnienia jakiej okoliczności dowody te są organowi potrzebne.

Wobec uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się w postępowaniu administracyjnym co do zebranego w trybie art. 229 Ordynacji podatkowej materiału dowodowego, należy jedynie zwrócić uwagę na obowiązującą w postępowaniu celnym zasadę, iż wartość celną towaru stanowi jego wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny /art. 23 par. 1 Kodeksu celnego/. Jednak w pewnych wypadkach zasada ta doznaje ograniczeń i wartość transakcyjna nie może zostać uznana za wartość celną towaru. M.in. w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego /art. 23 par. 7 Kodeksu celnego/. Wtedy dopiero wartość celna jest ustalana w trybie określonym w art. 25-29 Kodeksu celnego /art. 24/, czyli tzw. metodami zastępczymi. Oznacza to, że najpierw organ celny musi zakwestionować wiarygodność dokumentów, a dopiero później przystąpić do ustalania wartości celnej metodami zastępczymi.

Z użytego w art. 23 par. 7 Kodeksu celnego zwrotu z uzasadnionych przyczyn wynika, że ocena organu celnego nie może być dowolna. Ponadto zwrot ten podkreśla konieczność podania motywów uznania za niewiarygodny danego dokumentu, w tym wypadku dołączonej do zgłoszenia celnego faktury w zakresie podanej w niej ceny importowanej tkaniny. Zgodnie z art. 210 par. 4 Ordynacji podatkowej motywy te powinny być podane w uzasadnieniu decyzji, niezależnie od tego, że art. 23 par. 8 Kodeksu celnego przewiduje obowiązek wyjaśnienia przez organ celny zgłaszającemu, na jego pisemny wniosek, przyczyn zastosowania par. 7 wskazanego artykułu jeszcze przed ustaleniem wartości celnej na podstawie art. 25-29. Z uzasadnienia organu odwoławczego wynika, że organ ten zakwestionował wiarygodność dołączonej do zgłoszenia celnego faktury w zakresie ceny, gdyż cena ta budziła poważne wątpliwości w konfrontacji z materiałem porównawczym. Jednakże materiał ten posłużył organowi odwoławczemu do zastosowania przy ustalaniu wartości celnej art. 29 Kodeksu celnego, czyli tzw. metodą ostatniej szansy, a więc dotyczył towarów, które nie były ani identyczne, ani podobne /w rozumieniu art. 22 par. 1 pkt 2 i 3 Kodeksu celnego/ do tkanin sprowadzonych przez skarżącą Spółkę. Przy czym organ odwoławczy w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego nie mógł zastosować pozostałych metod ustalania wartości celnej, mających pierwszeństwo przed metodą z art. 29 Kodeksu celnego; p. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 1999 r., I SA/Łd 1549/97 /ONSA 2000 Nr 2 poz. 75/, zapadły na tle podobnie brzmiących przepisów art. 27-30b Prawa celnego. Tym bardziej, że faktem powszechnie znanym jest okoliczność znacznego importu do Polski tkanin pochodzących z Dalekiego Wschodu; fakt znacznego importu tkanin z Tajwanu potwierdził pełnomocnik Prezesa GUC na rozprawie.

Ponadto za wystarczającą przyczynę uznania za zaniżoną ceny importowanej przez skarżącą Spółkę tkaniny pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej, co wynika ze świadectwa pochodzenia /chociaż jej importerem była spółka tajwańska/ nie można uznać rozbieżności między tą ceną a ceną podobnej tkaniny sprowadzonej z krajów wysoko rozwiniętych, a o tkaninach z takich właśnie krajów jest mowa w materiale porównawczym, na który powołano się w zaskarżonej decyzji. Są to tkaniny sprowadzone z Francji /zgłoszenie celne z dnia 6 listopada 1998 r./, Włoch /zgłoszenie celne z dnia 14 stycznia 1999 r./ czy Japonii /zgłoszenie celne z dnia 25 lutego 1999 r./, która - chociaż znajduje się w tym samym regionie geograficznym co Chiny /co podniesiono w zaskarżonej decyzji/ - jest jednak na dużo wyższym stopniu rozwoju, a tym samym niewątpliwie koszty produkcji w tym kraju są o wiele wyższe; zresztą ostatecznie nie ustalono wartości celnej na podstawie ceny tkaniny japońskiej, przewyższającej kilkukrotnie cenę tkanin sprowadzonych z Francji i Włoch. Organ odwoławczy ustalił ją na podstawie ceny tkaniny sprowadzonej do Polski na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 15 grudnia 1998 r. /co prawda w zaskarżonej decyzji podano, że z 13 grudnia 1998 r., ale zgadza się numer zgłoszenia/, nie wskazując konkretnie, o którą tkaninę z tego zgłoszenia chodzi. Jednak w zgłoszeniu /dokumencie SAD-BIS/ jest mowa o tkaninach pochodzących z Niemiec, Japonii i Włoch /chociaż w dołączonym rachunku wymienione są również tkaniny z innych krajów/, a więc również z krajów wysoko rozwiniętych. Ustalenie wartości celnej towaru pochodzącego z kraju o stosunkowo niskim poziomie rozwoju gospodarczego na podstawie cen towarów pochodzących z krajów najwyżej rozwiniętych nosi cechy ustaleń arbitralnych /art. 29 par. 2 pkt 7 Kodeksu celnego/, a także nie uwzględnia wymogów art. 7 ust. 1 Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. /ogłoszonego w formie załącznika do Porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu z dnia 15 kwietnia 1994 r. - Dz.U. 1995 nr 98 poz. 483/, mającego zastosowanie przy posługiwaniu się metodą ustalania wartości celnej z art. 29 Kodeksu celnego /pkt 2 tego paragrafu/; zgodnie z powołanym art. 7 ust. 1 tego Porozumienia wartość celna powinna być ustalana w inny rozsądny sposób zgodny z zasadami i ogólnymi postanowieniami Porozumienia i Artykułu (...) i na podstawie danych dostępnych w kraju importera.

W tym stanie sprawy, różnica między cenami tkanin wynikających z zebranego przez organy celne materiału porównawczego /od 2,2817 do 9,46 USD/mb/ a ceną wynikającą z faktury dokumentującej import tkaniny przez skarżącą Spółkę /1,70 USD/mb/ nie może być uznana za uzasadnioną przyczynę zakwestionowania wiarygodności tej faktury na podstawie art. 23 par. 7 Kodeksu, co uzasadnia konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji.

Należy również odnieść się do podniesionej w zaskarżonej decyzji kwestii złożonych przez stronę dokumentów bankowych i podkreślić, że w wypadku, gdy organ odwoławczy uznał, że konieczne jest złożenie oryginałów dokumentów złożonych w formie kopii lub uzupełnienie ich o inne dokumenty, to powinien najpierw wezwać stronę do usunięcia tych braków. Odnośnie do zamieszczonego w decyzji pierwszej instancji wywodu na temat pozorności umowy, to należy uznać go za zbędny; dla zajęcia stanowiska w przedmiocie ustalenia wartości celnej, wystarczające jest posługiwanie się przez organy celne instrumentami przewidzianymi w przepisach celnych /dział III tytułu II Kodeksu celnego/, w szczególności prawem do zakwestionowania wiarygodności formalnej i materialnej dokumentów służących do określenia wartości celnej, bez potrzeby sięgania do rozwiązań z prawa cywilnego.

Natomiast należy zgodzić się z odpowiedzią na skargę, że nieprawidłowe podanie zapisów o tekstach jednolitych Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, a także niesprostowanie pomyłkowego porównania tkaniny do pojazdu nie stanowi wady mogącej mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy również wyjaśnić, że sporna tkanina - według przedstawionego certyfikatu pochodzenia - pochodziła z Chińskiej Republiki Ludowej, a nie z Tajwanu, jak podano w skardze, natomiast stwierdzenie w zaskarżonej decyzji o jej imporcie z Niemiec mogło wynikać z faktu, że Niemcy były krajem wysyłki /jako kraj tranzytowy/, co wynika z pola 15 dokumentu SAD.

Z powyższych względów na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.