Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1641/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-05-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Rafał Puścian po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 maja 2006 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość [...] 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2005r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Ministra Transportu i Budownictwa na rzecz K. O. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1641/05

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] Minister Infrastruktury utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2005r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lipca 1973 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość [...], położoną przy ul. [...], o powierzchni [...], w części dotyczącej przyznania odszkodowania nieustalonym spadkobiercom byłych współwłaścicieli nieruchomości tj. S. i J. małżonków O.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące ustalenia faktyczne i oceny prawne:

Decyzją z dnia [...] lipca 1973 r. Naczelnik Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej W. m. in. ustalił wysokość odszkodowania za opisaną na wstępie nieruchomość [...] i przyznał je nieustalonym spadkobiercom S. i J. O. w 1/2 części oraz J. T. w 1/2 części.

Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności w/w decyzji w części dotyczącej spadkobierców S. i J. O. wystąpiła K. O., córka i spadkobierczyni byłych współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości ( vide: postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] maja 1976 r. sygn. akt [...]) podnosząc, że powyższa decyzja nie została jej - jako spadkobierczyni doręczona ani też nie została ogłoszona w formie prawem przewidzianej, przez co zostały naruszone przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. odmówił stwierdzenia nieważności wspomnianej decyzji odszkodowawczej a rozpatrując sprawę na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdził, że odszkodowanie przyznane decyzją z dnia [...] lipca 1973 r. zostało ustalone na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958r. - o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961r. nr 18 poz. 94) a zatem w świetle zgodności z przepisami tej ustawy przedmiotowa decyzja winna zostać oceniona.

W tej kwestii stwierdzono, iż wysokość odszkodowania ustalono w oparciu o elaboraty szacunkowe biegłych rzeczoznawców Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej W., wskazując - za podstawę prawną wysokość należnego odszkodowania - przepis art. 8 ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12 marca 1958 r. oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 maja 1966 r. Zatem ponieważ na tych zasadach ustalono odszkodowanie w przedmiotowej sprawie, zdaniem organu, podstawa prawna decyzji odszkodowawczej została wskazana prawidłowo. W związku z przeszkodą w wypłacie odszkodowania spadkobiercom S. i J. O., polegającą na braku stwierdzenia przez sąd praw spadkowych, należna spadkobiercom kwota odszkodowania została wpłacona, zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 12 marca 1958r., do depozytu sądowego a decyzja została przesłana do Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej W. w celu wywieszenia jej na tablicy ogłoszeń.

Podniesiono przy tym, że z akt sprawy – w szczególności z rozdzielnika kwestionowanej decyzji wynikało, że decyzja miała zostać wywieszona na tablicy ogłoszeń Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] W.

Ponadto w dniu [...] sierpnia 1973 r. na decyzji umieszczono pieczęć z adnotacją o jej prawomocności.

W związku z powyższym, powołując się na zasadę trwałości decyzji administracyjnych określoną w art. 16 k.p.a., Minister uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie można było stwierdzić, że Prezydium Rady Narodowej W. orzekając o odszkodowaniu dopuściło się rażącego naruszenia prawa w rozumieniu przepisu art. 156 § 1 k.p.a. co prowadziło do orzeczenia o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji odszkodowawczej z 1973 r.

Powyższe rozstrzygnięcie stało się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wniosła K. O.

Skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła organowi naruszenie przepisów art. 28 ust. 1 w związku z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości poprzez przyjęcie, że orzeczenie zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń i w związku z tym doszło do zastępczej formy jego doręczenia oraz naruszenie przepisów procedury administracyjnej tj art. 6, 7, 8, 77 i 80 k.p.a.

W szczególności w skardze zaakcentowano, że wbrew twierdzeniom organu centralnego nie było w sprawie żadnego dowodu świadczącego o dokonaniu wyżej wspomnianego ogłoszenia a z treści decyzji odszkodowawczej wynikało jedynie, że decyzja ta miała być wywieszona na tablicy ogłoszeń. Ponadto wskazano, iż decyzję wydawał Naczelnik Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej W., decyzja ta miała być wywieszona w gmachu Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] a prawomocność jej stwierdził Urząd Dzielnicowy W. Wydział Terenowy.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę – pod względem zgodności z prawem – zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że miało miejsce tego rodzaju naruszenie prawa, skutkowało to uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

Należy zgodzić się ze skarżącą, że choć w rozdzielniku zawartym pod uzasadnieniem decyzji z dnia [...] lipca 1973 r. znajduje się zapis, że decyzja ta miała być wywieszona na tablicy ogłoszeń rady narodowej, nie jest to tożsame z dowodem, że istotnie do takiego ogłoszenia w rzeczywistości doszło. Z tego powodu Sąd uznał, że wnioskowanie dokonane w tej mierze przez organ było zbyt dowolne.

Powyższe zatem oznacza, iż w postępowaniu o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] położoną przy ulicy [...] został naruszony przepis art. 16 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości oraz art. 109 § 1 k.p.a.

Ponadto Sąd z urzędu stwierdził, że z akt sprawy nie wynika, aby w postępowaniu zakończonym decyzją z 1973 r. została przeprowadzona rozprawa.

Zgodnie z przepisami powołanej wyżej ustawy z 1958 r. do ustalania odszkodowań za nieruchomości [...] stosowane być winny przepisy tej ustawy odnoszące się do odszkodowania za nieruchomości wywłaszczone.

Procedura zaś w tym wypadku przewidywała przeprowadzenie obligatoryjne rozprawy. Żaden przy tym przepis nie zwalniał z takiego obowiązku.

Ponieważ również i obecnie do ustalenia odszkodowania za tego rodzaju nieruchomości mają zastosowanie przepisy regulujące instytucję wywłaszczenia, warto przywołać w tym miejscu późniejsze wprawdzie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, ale które również można zastosować w niniejszym przypadku. Zgodnie z tym orzecznictwem odszkodowanie za nieruchomość [...] ustala się stosując odpowiednie przepisy dotyczące odszkodowań za wywłaszczane nieruchomości, co oznacza, że stosuje się przepisy nie tylko materialnoprawne wpływające na jego wysokość, ale i przepisy określające tryb ustalania odszkodowania ( vide: wyrok z dnia 1 kwietnia 1999 r. sygn. akt IV SA 616/97 LEX nr 47333 ).

Brak ustalenia osoby spadkobiercy małżonków O. nie zwalniał organu od zaniechania przeprowadzenia w sprawie rozprawy i ogłoszenia o niej, co dodatkowo mogłoby przyczynić się do ujawnienia spadkobiercy i powzięcia przezeń wiadomości o toczącym się postępowaniu.

Zatem decyzja będąca przedmiotem postępowania nadzorczego naruszała również bezwzględnie obowiązujący przepis art. 18 ust. 1 ustawy gruntowej z 1958 r.

W tych warunkach Sąd uznał, że ocena decyzji odszkodowawczej z 1973 r. dokonana w zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie była rzetelną czym naruszyła wspomniane wyżej przepisy oraz art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. i z tych względów biorąc powyższe pod uwagę – z mocy przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – orzekł jak w sentencji.