Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 855/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2011-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 36 ust 4
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 7 art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi A. Z. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty planistycznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] , wydaną na podstawie art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej zwanej "K.p.a.") w związku z art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej zwanej "u.p.i.z.p."), Burmistrz Gminy G., ustalił A. Z. A. jednorazową opłatę w wysokości [...] zł, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości określonych numerami działek nr: [...], powstałych z podziału działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. w związku z uchwalonym przez Radę Miejską w G. w dniu [...] r. Uchwałą Nr XLVI/562/06 miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Przed Górką Radarową" w Goleniowie (Dz. Urzęd. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 108, poz. 2060) i zbyciem tych nieruchomości.

W uzasadnieniu organ I instancji podał, że Rada Miejska w G. Uchwałą Nr XLVI/562/06, z dnia 20 września 2006 r., uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Przed Górką Radarową" w Goleniowie obejmujący część terenu położonego w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. - działkę gruntu nr [...]. Przedmiotem ustaleń planu jest przeznaczenie terenów rolniczych na cele budownictwa mieszkaniowego z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. W planie ustalono stawkę procentową opłaty planistycznej związanej ze wzrostem wartości nieruchomości w wysokości 5% dla całego terenu objętego planem miejscowym. Do dnia wejścia w życie uchwały Nr XLVI/562/06 na działce nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ani decyzja o warunkach zabudowy. Podział działki nr [...] nastąpił zgodnie z obowiązującym w dniu podziału miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na działki od nr [...].

Właściciel nieruchomości A. Z. A. sprzedał część działek umowami sprzedaży - akty notarialne:

- Repertorium A numer [...] z dnia [...] r. - sprzedaż działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...];

- Repertorium A numer [...] z dnia [...] r. sprzedaż działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...]

- Repertorium A numer [...] z dnia [...] r., sprzedaż działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...];

- Repertorium A numer [...] z dnia [...] r. sprzedaż działki nr [..] wraz z udziałem [..] w działkach nr [...].

Aktem notarialnym repertorium A numer [...] z dnia [...] r. przeniósł natomiast na rzecz "ABA Nieruchomości A. Z. A." spółka jawna własność nieruchomości działek nr: -[...] w działkach nr [...] - tytułem wkładu do spółki.

Aktem notarialnym - umowy darowizny sporządzonym w dniu [...] r. - numerem rep A [...] A. Z. A. darował działkę nr [...] o powierzchni [...] m - Gminie G.

Dalej organ I instancji podał, że w operatach szacunkowych sporządzonych przez rzeczoznawcę majątkowego określona została wartość przedmiotowych działek przed uchwaleniem planu miejscowego na kwotę [...] zł i po uchwaleniu planu miejscowego na kwotę – [...] zł. Różnica wartości wynosi [...] zł, z której 5% stanowi wartość jednorazowej opłaty tj. [...] zł.

Pismem z dnia [...] r. A. Z. A., działając przez pełnomocnika, wniósł uwagi do prowadzonego postępowania oświadczając, iż:

1. opłata planistyczna należna jest gminie tylko od czterech działek tj. nr [...], które zostały zbyte na rzecz osób trzecich. Pozostałe działki zostały wniesione do spółki jawnej "A. A. Z. A.", w której Pan A. jest większościowym wspólnikiem. Z tytułu wniesienia nieruchomości do spółki Pan A. nie uzyskał jakiegokolwiek przysporzenia, a w szczególności nie uzyskał środków na pokrycie opłaty planistycznej. Wobec tego opłata planistyczna w takiej sytuacji nie powinna być naliczona;

2. rzeczoznawca niewłaściwie wycenił wartość początkową nieruchomości (tj. przed zmianą planu zagospodarowania przestrzennego). Ponieważ przedmiotowe działki były objęte studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (SUiKZP), celem ustalenia wartości nieruchomości przed zmianą planu zagospodarowania przestrzennego do porównania powinny być przyjmowane inne nieruchomości objęte podobnym (SUiKZP), nie zaś nieruchomości rolne i przeznaczone w SUiKZP pod cele rolnicze. Ponadto wiadomo było - jak twierdzi inwestor - że na tych działkach mogły być realizowane inwestycje budowlane na podstawie decyzji o warunkach zabudowy.

3. rzeczoznawca nie wziął pod uwagę, że część aktualnej wartości nieruchomości została wygenerowana nie przez zmianę planu, lecz przez poczynienie przez Pana A. nakładów na infrastrukturę nieruchomości, w związku z tym organ powinien zbadać rodzaj nakładów i ich wpływ na wartość nieruchomości.

Ustosunkowując się do wniesionego pisma organ I instancji wyjaśnił, że wydając decyzję przyjął jako podstawę ustalenia wysokości opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości (opłaty planistycznej) sporządzone przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego operaty szacunkowe, opracowane z określeniem wartości nieruchomości przyjmując faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości przed uchwaleniem planu oraz jej przeznaczenie po uchwaleniu planu (§ 50 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego). Dokonując oceny operatu jako dowodu w sprawie stwierdził, iż został on sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami przy zastosowaniu dopuszczalnej metody szacowania dla celu ustalenia należnej opłaty planistycznej. W operacie poprzedzonym analizą rynku, rzeczoznawca przyjął bezsporną okoliczność, że zbyte przez Z. A. A. działki przed uchwaleniem planu były wykorzystane rolniczo - a po uchwaleniu planu przedmiotowa nieruchomość przeznaczona jest na cele budownictwa mieszkaniowego z dopuszczeniem usług nieuciążliwych.

Co do wniosku inwestora o nie naliczenie opłaty planistycznej od działek wniesionych do spółki (poza działkami zbytymi na rzecz osób trzecich), organ stanął na stanowisku, iż warunkiem pobrania opłaty planistycznej jest zbycie przez właściciela nieruchomości w sytuacji, gdy nastąpił wzrost wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego. Zdaniem organu bezspornym jest że A. Z. A. zbył nieruchomość na rzecz spółki jawnej.

W kwestii zarzutu do operatu szacunkowego dotyczącego niewłaściwego ustalenia wartości nieruchomości przed uchwaleniem planu zagospodarowania przestrzennego, organ I instancji wyjaśnił, że rzeczoznawca wybrał właściwe podejście oraz metodę i technikę szacowania nieruchomości zgodnie z celem któremu ma służyć tj. określenie wzrostu wartości rynkowej nieruchomości, dla potrzeb pobrania jednorazowej opłaty związanej z uchwaleniem planu miejscowego.

Reasumując organ I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki, których łączne zaistnienie upoważnia organ gminy do ustalenia i "pobrania" opłaty planistycznej: 1) wskutek uchwalenia planu miejscowego nastąpił wzrost wartości nieruchomości, 2) nastąpiło zbycie nieruchomości przed upływem 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy stał się obowiązujący.

Od powyższej decyzji A. Z. A., działając przez pełnomocnika, złożył odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania I instancji, względnie orzeczenia, iż opłata planistyczna od działek [...] do [...] tj. działek powstałych z podziału działki nr [...] nie jest należna, względnie przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W odwołaniu podniesiono, iż część działek została sprzedana, zaś część działek wniesiono tytułem wkładu do spółki jawnej "A. A. Z. A.". A. A. jest jednym z dwóch wspólników tej spółki, drugim jest jego wnuczka, M. D., przy czym A. A. posiada większość głosów w spółce, prawo do decydowania o sprawach spółki, większość udziału w zysku itd. Z tytułu wniesienia nieruchomości do spółki A. A. nie uzyskał żadnej odpłatności. Zdaniem odwołującego opłata nie powinna być naliczana od nieruchomości wniesionych przez niego do spółki jawnej. A. A. jest bowiem większościowym wspólnikiem spółki jawnej "A. A. Z. A.". To on ma ekonomiczną i prawną kontrolę nad spółką i nad wniesionymi do niej nieruchomościami. To on może decydować o działaniach spółki jawnej, a w szczególności o tym, czy będzie ona zbywać nieruchomości. To także A. Z. A. będzie uzyskiwał większość z ewentualnych zysków wynikających ze zbywania nieruchomości przez spółkę jawną osobom trzecim. W sensie gospodarczym nadal A. A. jest właścicielem nieruchomości wniesionych do spółki. Nadto odwołujący dodał, iż w rozumieniu prawa podatkowego spółka jawna jest "transparentna" podatkowo. Ważne jest również, że drugim wspólnikiem w spółce jawnej jest wnuczka A. A. Nieodpłatne zaś przeniesienie własności na rzecz osób bliskich nie powoduje powstania obowiązku uiszczenia opłaty planistycznej. Na potwierdzenie powyższego odwołujący przytoczył uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2000 r. i orzeczenia sądów administracyjnych. Odwołujący nie zgodził się nadto z naliczeniem opłaty od nieruchomości darowanej gminie (działka nr [...] ). Jeśli zaś chodzi o wysokość ewentualnej opłaty, to skarżący wskazał, iż organ nie uwzględnił faktu, że rzeczoznawca niewłaściwie wycenił wartość początkową nieruchomości (tj. przed zmianą planu zagospodarowania przestrzennego).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze , decyzją z dnia [...] r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 u.p.i.z.p., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium podało, że z akt przedmiotowej sprawy bezspornie wynika, iż Rada Miejska w G. uchwaliła plan miejscowy, którym objęta została działka nr [...], położona w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. W związku ze zmianą planu nastąpił podział działki nr [...] na działki od nr [...], a zatem wzrosła wartość nieruchomości. Właściciel – A. Z. A. zbył te działki, częściowo je sprzedając, częściowo wnosząc jako wkład do spółki jawnej "A. A. Z. A.", a jedną działkę nr [...] darowując gminie. Dowodem potwierdzającym powyższe są akty notarialne. Operaty szacunkowe wykonane przez rzeczoznawcę majątkowego sporządzone zostały zgodnie z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 Nr 261, poz. 2603). Określona wartość rynkowa zbytej części nieruchomości wynosiła: 1) działki ewidencyjne nr [...] w udziale [...] części przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł, 2) działki ewidencyjne nr [...] przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł, 3) działki ewidencyjne nr [...] przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł, 4) działki ewidencyjne nr [...] w udziale [...] części przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł, 5) działki ewidencyjne nr [...] w udziale [...] części przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł, 6) działki ewidencyjne nr [...] w udziale [...] części przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie [...] zł. 7) działki ewidencyjne nr [...] w udziale [...] części przed zmianą planu miejscowego – [...] zł., po zmianie – [...] zł.

W sumie wartość zbytej części nieruchomości przed zmianą wynosiła [...]po zmianie natomiast [...] zł. Zatem różnica wartości działki przed zmianą planu i po zmianie wynosiła [...] zł., a 5% tej kwoty to – [...] zł.

Odnosząc się do zarzutu odwołującego, iż opłata nie powinna być naliczana od nieruchomości wniesionych przez niego do spółki jawnej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wyjaśniło, iż zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, majątek spółki stanowi wszelkie mienie wniesione jako wkład lub nabyte przez spółkę w czasie jej istnienia. Przeniesienie zatem przez A. Z. A. nieruchomości na rzecz spółki jawnej "A. A. Z. A." spowodowało, iż właścicielem nieruchomości jest obecnie spółka jawna. Potwierdzeniem tego faktu jest wpis w Księdze wieczystej. W tej sytuacji stwierdzić należy, iż A. Z. A. zbył przedmiotowe działki. Zdaniem organu odwoławczego nie ma znaczenia z ilu wspólników składa się spółka i kto wchodzi w jej skład.

Kolegium nie uznało argumentu odwołania, iż A. A. nie uzyskał przysporzenia na skutek zbycia nieruchomości. Organ odwoławczy przywołał orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zawarty został pogląd, że "pojęcie "zbycie nieruchomości" obejmuje wszystkie formy dyspozycji nieruchomością w tym także sprzedaż i darowiznę. Organ zaznaczył, że mając na uwadze wykładnię systemową, definicję legalną tego pojęcia zawiera art. 4 pkt 3b o gospodarce nieruchomościami, z którego wynika, iż pojęcie zbycia nieruchomości obejmuje wszelkie czynności prawne, na podstawie których następuje przeniesienie własności nieruchomości.

W kwestii naliczenia opłaty od nieruchomości darowanej gminie, Kolegium wyjaśniło, iż przepis art. 36 ust. 4 u.p.i.z.p., nie zawiera żadnych wyłączeń. Zatem niezależnie od tego kto jest obdarowanym, darczyńca nie jest zwolniony z wniesienia opłaty.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż rzeczoznawca wybrał właściwe podejście oraz metodę i technikę szacowania nieruchomości, zgodnie z celem któremu ma służyć tj. określenie wzrostu wartości rynkowej nieruchomości, dla potrzeb pobrania jednorazowej opłaty związanej z uchwaleniem planu miejscowego. Odwołujący zaś nie przedłożył żadnego wiarygodnego dowodu, potwierdzającego, że wartość początkowa nieruchomości została błędnie określona.

Powyższą decyzję A. Z. A., działając przez pełnomocnika, zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie w całości oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] . wydanej przez Burmistrza Gminy G..

W skardze podniósł takie same zarzuty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodatkowo skarżący zarzucił, że opłata planistyczna została policzona także od działki nr [...] która została zajęta na drogę publiczną i stanowi własność Powiatu G. Okoliczność ta nie jest sporna, sporne jest jedynie to, jak wysokie ma być odszkodowanie za nabycie tej działki przez Powiat i jaka jest podstawa prawna nabycia nieruchomości przez Powiat. Fakt ten znany jest też Gminie G. z urzędu i z urzędu powinien być uwzględniony w trakcie postępowania administracyjnego. Pominięcie tej istotnej okoliczności faktycznej jest wynikiem naruszenia art. 7 K.p.a., jak również art. 77 § 1 i § 4 K.p.a.

Wyrokiem z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 978/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy G. z dnia [...] r., Nr[...] .

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż kontrolując zaskarżoną decyzję doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej podniesione należy uznać za trafne.

Sąd nie uznał za uzasadniony zarzut skargi, iż opłatę planistyczną pobiera się tylko w przypadku takiego zbycia nieruchomości, w wyniku którego zbywający uzyskuje dochód. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji, że w obecnym stanie prawnym każde zbycie nieruchomości, w tym darowizna, czy wniesienie wkładu do spółki, obliguje organ do pobrania opłaty planistycznej - zgodnie z przepisem art. 36 ust. 4 u.p.i.z.p. Sąd nie dopatrzył się również aby opinia rzeczoznawcy sporządzona została nierzetelnie i nie odzwierciedla faktycznej wartości początkowej nieruchomości. Zarzut ten nie poparty został żadnymi dowodami, a zatem należało go uznać za gołosłowny. Zdaniem Sądu, skarżący trafnie zarzucił natomiast, że w trakcie postępowania administracyjnego naruszone zostały przepisy art. 7 i 77 K.p.a. W przedmiotowej sprawie wydając decyzje organy nie wzięły bowiem pod uwagę, że wniesiona jako udział do spółki działka nr [...] stanowi drogę powiatową. Działka gruntu stanowiąca z mocy ustawy własność publiczną, nie mogła być przedmiotem prywatnego obrotu prawnego. Na potwierdzenie Sąd przywołał art. 58 k.c., zgodnie z którym, czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, a także przepis art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.), iż rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie działa przeciwko prawom obciążającym nieruchomość z mocy ustawy, niezależnie od wpisu. W ocenie Sądu skarżący nie będąc zatem właścicielem wskazanej działki nie mógł jej wnieść do spółki. Natomiast ze względu na nabycie z mocy ustawy działki nr [...] przez Powiat G., nie ma podstaw do uznania, że skarżący zbył tę działkę na rzecz Powiatu G. Oznacza to, że opłata planistyczna nie mogła być naliczona od działki, której skarżący nie zbył, lecz własność jej przeszła z mocy prawa na rzecz Powiatu G. Nie wzięcie pod uwagę wskazanej okoliczności stanowi naruszenie przepisów art. 7 i art. 77 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , wydaną w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, na podstawie art. 104 i 107 K.p.a. w związku z art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 1 i 6 u.p.i.z.p., Burmistrz Gminy G. ustalił, A. Z. A., jednorazową opłatę w wysokością [...] zł, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości określonych numerami działek nr :[...] , powstałych z podziału działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. w związku z uchwalonym przez Radę Miejską w G. w dniu 20 września 2006 r. - uchwałą Nr XLVI/562/06 - miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Przed Górką Radarową" w Goleniowie, opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego Nr 108 poz. 2060 z dnia 14 listopada 2006 r. i zbyciem tych nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż ponownie rozpatrując sprawę uwzględnił uwagi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. II SA/Sz 978/09 i przyjął, że działki gruntu stanowiące z mocy ustawy własność publiczną, nie mogą być przedmiotem prywatnego obrotu prawnego (nie mogą być wniesione do spółki) i nie może być od nich naliczona opłata planistyczna. Następnie, tak samo jak we wcześniej wydanej decyzji zaznaczył, że Rada Miejska w G. - uchwałą Nr XLVI/562/06 z dnia 20 września 2006 r. uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Przed Górką Radarową" w Goleniowie obejmujący część terenu położonego w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. - działkę gruntu nr [...] . Przedmiotem ustaleń planu jest przeznaczenie terenów rolniczych na cele budownictwa mieszkaniowego z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. W planie ustalono stawkę procentową opłaty planistycznej związanej ze wzrostem wartości nieruchomości w wysokości 5% dla całego terenu objętego ww. planem miejscowym. Przed dniem wejścia w życie uchwały Nr XLVI/562/06 na teren działki nr [...] (powstała z połączenia dz. nr [...]) położonej w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ani decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Podział działki nr [...] nastąpił zgodnie z obowiązującym w dniu podziału miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na działki od nr [...] - decyzją z dnia [...] r. [...], która stała się ostateczna [...] r.

Dalej Burmistrz Gminy G. wyjaśnił, że przedmiotem niniejszej decyzji są działki: [...] oraz działka [...]. Organ zaznaczył również, że A. Z. A., jako właściciel niniejszych nieruchomości sprzedał w drodze umów notarialnych działki: 1) nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...] oraz [...], 2) działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...] oraz [...]; 3) działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...]) działki nr [...] wraz z udziałem [...] w działkach nr [...] ; oraz 5) działkę nr [...]

Z kolei własność będących przedmiotem postępowania działek nr: [...] oraz udział po [...] w działkach nr [...] , aktem notarialnym Repertorium A numer [...] z dnia [...] r. przeniósł na rzecz "A. A. Z. A." spółka jawna - tytułem wkładu do spółki.

W dniu [...] r. zawiadomiono pełnomocnika A. Z. A. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie wydania, zgodnie z art. 36 ust. 4 u.p.i.z.p., decyzji ustalającej wartość jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości określonych numerami od [...] powstałych z podziału działki nr [...] w związku z uchwalonym i obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz faktem zbycia tych nieruchomości.

Burmistrz podkreślił, że w operatach szacunkowych sporządzonych przez rzeczoznawcę majątkowego Z. G. określona została wartość przedmiotowych działek przed uchwaleniem planu miejscowego na kwotę [...] zł i po uchwaleniu planu miejscowego na kwotę – [...] zł. Różnica wartości wynosi [...].zł, z której 5% stanowi wartość jednorazowej opłaty t.j. [...] zł.

Pismem [...] z dnia [...] r. zawiadomiono pełnomocnika Z. A. A. o zakończeniu postępowania w sprawie z pouczeniem, że przed wydaniem decyzji można zapoznać się i wypowiedzieć co do zebranych w postępowaniu dowodów i materiałów w terminie 7 dni od otrzymania pisma Strona nie zapoznała się z zebranymi w postępowaniu dowodami i materiałami.

Na decyzję organu gminy A. Z. A. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego

W uzasadnieniu wniosku strona odwołująca się podniosła, że sprawa zasadza się o to, jaka jest prawidłowa wykładnia przepisów prawa, stan faktyczny nie jest bowiem przedmiotem kontrowersji Zdaniem strony odwołującej się, rozstrzygnięcie Burmistrza Gminy G. nie jest trafne i aktualne pozostają argumenty podniesione na wcześniejszym etapie postępowania o ustalenie opłaty, tj: 1) iż "zbycie" w rozumieniu art. 36 ust. 3 i 4 u.p.i.z.p., to nie każde zbycie w znaczeniu cywilnoprawnym, ale tylko takie zbycie, które powoduje powstanie dochodu po stronie zbywającego, 2) niewłaściwie wyliczono wartość początkową nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 3, ust. 4 ust. 6 i ust. 11 u.p.i.z.p. oraz uchwały NrXLVI/562/06 Rady Miejskiej w Goleniowie z dnia 20 września 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy osiedla mieszkaniowego Przed Górką Radarową (Dz. Urz. Woj.Zach. z 2006 r., Nr 108, poz. 2060), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Gminy G. z dnia [...] r., znak: [...]

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zaznaczył, że z treści aktów notarialnych znajdujących się w aktach sprawy, strona umowami notarialnymi z dnia [...] sprzedała część działek osobom trzecim. Własność pozostałej części działek tj. działki oznaczone nr [...] oraz udział wyrażający się ułamkiem [...] w działkach o nr [...] aktem notarialnym z dnia [...] r. właściciel przeniósł na rzecz A. A. Z.A. Spółka Jawna tytułem wkładu do spółki. Drugim wspólnikiem spółki jest jego wnuczka. Kolegium podniosło również, iż bezsporne jest także, iż w stosunku do powyższych nieruchomości zmieniony został plan zagospodarowania przestrzennego zmieniający przeznaczenie terenów pod budownictwo mieszkalne z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. Stosowna uchwała w tym przedmiocie została podjęta we [...] r. a więc nie upłynął także okres [...] lat w którym możliwe jest naliczenie opłaty. Także operat sporządzony przez uprawnionego rzeczoznawcę spełnia wszelkie wymogi przewidziane prawem dla tego rodzaju dokumentu, a przeprowadzona przez organ I instancji jego analiza dowodzi prawidłowości dokumentu. W tym zakresie ustalenia organu odwoławczego w pełni pokrywają się z wynikiem postępowania organu I instancji. Biegły ocenił prawidłowo status i walory nieruchomości przed uchwaleniem planu zagospodarowania przestrzennego i nie zaniżył jej wartości pierwotnej. Warto w tym miejscu dostrzec, iż rzeczoznawca wyraźnie w opisie nieruchomości dostrzega sposób jego faktycznego użytkowania i dalej uwzględnia powyższe w toku oszacowania.

Bezsporne jest także, że część działek skarżący sprzedał osobom fizycznym, a pozostałą część (większą) wniósł tytułem wkładu do spółki prawa handlowego w której jest większościowym wspólnikiem.

Wobec powyższego w opinii organu odwoławczego zaistniały wszelkie przesłanki obligujące organy administracji do ustalenia opłaty planistycznej, o ile przeniesienie własności nieruchomości na spółkę jawną może zostać zakwalifikowane jako jej zbycie w rozumieniu 36 ust. 4 u.p.i.z.p.

W zakresie znaczenia użytego przez ustawodawcę pojęcia "zbycie" organ wyjaśnił, iż wszelkie prawa o charakterze cywilnym dzielą się na zbywalne oraz niezbywalne. Własność, która w drodze czynności prawnej została przeniesiona przez stronę na spółkę ma niewątpliwie charakter zbywalny przy czym zbycie mogło mieć charakter odpłatny (np. sprzedaż) lub nieodpłatny (np. darowizna). Nie zmienia to jednak faktu, iż każda czynność prawna prowadząca do przeniesienia własności winna być traktowana jako zbycie tegoż prawa. Dalej organ odwoławczy odnosząc się do podstaw nowelizacji w art. 36 ust. 3 u.p.i.z.p. dokonanej ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492) podkreślił, że zarówno treść jak sposób wprowadzenia zmian w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jednoznacznie wskazują, że niewątpliwym zamiarem ustawodawcy było objęcie zakresem pojęcia "zbycie" wszelkich czynności prowadzących do przeniesienia własności.

Kolegium wskazało, że znacząca część działek została zbyta na rzecz spółki jawnej A. A. Z. A., która w księdze wieczystej została wpisana jako właściciel nieruchomości. W kontekście przepisów Kodeksu spółek handlowych, zdaniem organu, nie budzi zatem wątpliwości, iż nastąpiło zbycie nieruchomości na rzecz odrębnego podmiotu spółki jawnej i nie ma tu znaczenia, iż drugim ze wspólników jest osoba bliska skarżącemu.

Organ II instancji zaznaczył, że w zakresie niniejszego rozstrzygnięcia podziela pogląd Burmistrza Gminy G. wyrażony w zaskarżonej decyzji, a ponadto związany jest oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/SZ 978/09, co do charakteru zbycia nieruchomości, który obliguje organ I instancji do wymierzenia i pobrania opłaty – na podstawie art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Kolegium zaznaczyło także, że działka o nr [...] przeznaczona pod drogę powiatową, tym razem nie została objęta przedmiotową decyzją organu I instancji.

Na powyższą decyzję kolegium A. Z. A. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Gminy G. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu decyzji skarżący przedstawił tożsame zarzuty i argumentacje, co we wcześniej składanych w sprawie środkach prawnych, w tym w szczególności w odwołaniu od zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze również podtrzymało stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrola zaskarżonego aktu dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi doprowadziła do stwierdzenia, że decyzja ta wydana została w sposób zgodny z prawem.

W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał już w rozpatrywanej sprawie i wyrokiem z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. II SA/Sz 978/09, uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy G. z dnia [...] r.,Nr [...] w przedmiocie ustalenia w stosunku do A. Z. A. jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości określonych numerami działek nr:[...] , powstałych z podziału działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym nr [...] miasta G. w związku z uchwalonym przez Radę Miejską w Goleniowie w dniu 20 września 2006 r. Uchwałą Nr XLVI/562/06 miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego osiedla mieszkaniowego "Przed Górką Radarową" w Goleniowie i zbyciem tych nieruchomości.

W związku z powyższym, w myśl art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w tym orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, jak również skład Sądu orzekający w niniejszym postępowaniu.

W konsekwencji za aktualne uznać należy przedstawione w uzasadnieniu powołanego wyroku Sądu z dnia 30 listopada 2009 r. rozważania w przedmiocie wykładni pojęcia "zbycie nieruchomości" oraz dotyczące opinii rzeczoznawcy majątkowego. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 listopada 2019 r. podzielił stanowisko zajęte przez organy w zaskarżonych decyzjach, przyjmując, że w obecnym stanie prawnym każde zbycie nieruchomości, w tym darowizna, czy wniesienie wkładu do spółki, obliguje organ do pobrania opłaty planistycznej - zgodnie z przepisem art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.i.z.p.) Sąd wskazał także, iż na podstawie analizy akt postępowania nie dopatrzył się aby opinia rzeczoznawcy sporządzona została nierzetelnie i nie odzwierciedlała faktycznej wartości początkowej nieruchomości. Z tego względu wobec nie wystąpienia po ponownym rozpatrzeniu sprawy zmiany stanu prawnego oraz zmiany stanu faktycznego, co do okoliczności przesądzonych w wyroku z dnia 30 listopada 2009r., dokonując obecnie kontroli legalności zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest zapatrywaniami i oceną prawną wyrażoną co do tych okoliczności w poprzednim wyroku.

Dlatego za niezasadne uznać należało wszystkie zarzuty skargi, które stanowiły powtórzenie zarzutów skargi wniesionej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] . nr [...] i które nie zostały uwzględnione w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2009r. w sprawie II SA/Sz 978/09.

Istota sporu wymagająca rozstrzygnięcia w toku kontroli obecnie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. sprowadza się zatem do ustalenia, czy organy ponownie rozstrzygające sprawę wykonały zalecenia Sądu zawarte w wyroku z dnia [...] r. i czy w zakresie w jakim uchylona została poprzednia decyzji ostateczna, obecne rozstrzygnięcie jest zgodnie z prawem.

Przypomnieć trzeba, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 listopada 2009 r. za trafny uznał natomiast zarzut strony skarżącej naruszenia art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), podnosząc, że w przedmiotowej sprawie wydając decyzje organy nie wzięły pod uwagę, że wniesiona jako udział do spółki działka nr [...] stanowi drogę powiatową. Sąd wskazał, że działka gruntu stanowiąca z mocy ustawy własność publiczną, nie mogła być przedmiotem prywatnego obrotu prawnego. W konsekwencji skarżący nie będąc właścicielem wskazanej działki nie mógł jej wnieść do spółki. Ze względu natomiast na nabycie z mocy ustawy działki nr [...] przez Powiat G., nie ma podstaw do uznania, że skarżący zbył tę działkę na rzecz Powiatu G. Powyższe oznaczało, że opłata planistyczna nie mogła być naliczona od działki, której skarżący nie zbył, lecz własność jej przeszła z mocy prawa na rzecz Powiatu G. Zdaniem Sądu, nie wzięcie pod uwagę wskazanej okoliczności stanowiło naruszenie przepisów art. 7 i art. 77 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stanowisko zgodne z argumentacją Sądu w kwestii pojęcia zbycia nieruchomości oraz prawidłowości oszacowania wartości działek, wyrażone w przywołanym wyroku z dnia 30 listopada 2009 r. organy potrzymały w rozstrzygnięciach wydanych w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Ponadto, stosownie do wytycznych Sądu, dokonały one również analizy stanu prawnego działki nr [...] , uznając, że nie istnieją podstawy do objęcia tej działki przedmiotową opłatą. Przyjąć należy zatem, iż nie znajdują uzasadnienia zarzuty strony podniesione w złożonych w sprawie środkach prawnych.

W tym stanie sprawy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.