Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 450/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par. 1, art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 5 ust. 2,  art. 16a ust. 1 i 2, art. 17 ust. 1, 1a i 1b
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 21, art. 27, art. 60, art. 61, art. 61(4) par. 3, art. 128, art. 130
journal: Dz.U. 2012 poz 788
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Maria Kwiecińska Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], Wójt Gminy C. na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 2 pkt 2, art. 3 pkt 22, art. 16a, art. 25 ust. 1, art. 30, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139 poz. 992 z późn. zm.) odmówił H. D. przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem opieki nad ciotką Z. C.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że wnioskiem z dnia [...] lipca 2013 r. skarżąca zwróciła się o przyznanie jej omawianego świadczenia. Organ I instancji ustalił, że Z. C. jest ciotką H. D. i jako osoba niepełnosprawna (orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności) wymaga stałej opieki osoby trzeciej. Skarżąca była przy tym uprawniona w okresie od dnia [...] listopada 2007 r. do dnia [...] czerwca 2013 r. do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad chorą ciotką. Analizując dochody członków rodziny osoby sprawującej opiekę i osoby podlegającej opiece w 2011 r., organ I instancji stwierdził, że nie doszło do przekroczenia kryterium dochodowego. Miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wynosi bowiem 528,17 zł podczas, gdy kryterium dochodowe – 623,00 zł. Niemniej H. D. nie jest osobą obciążoną obowiązkiem alimentacyjnym wobec Z. C. w świetle art. 617 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788, dalej: "k.r.o."). Tym samym skarżąca nie została zaliczona do grona osób, które mogą ubiegać się o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Ponadto organ I instancji zauważył, że H. D. nie podejmuje pracy zarobkowej od dnia [...] lutego 1992 r., a stosunek pracy został rozwiązany na mocy porozumienia stron. Następnie skarżąca była w okresie od dnia [...] marca 1992 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna i osoba poszukująca pracy. W tym czasie pobierała zasiłek szkoleniowy i stypendium. W konsekwencji organ I instancji przyjął, że skarżąca nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ciotką.

Pismem z dnia [...] września 2013 r. H. D. odwołała się od powyższej decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że kwestia pokrewieństwa pomiędzy nią i jej ciotką została już rozstrzygnięta w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 210/08, w którym skontrolowano wcześniejsze decyzje dotyczące przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie H. D. podkreśliła, że jej ciotka nie może podejmować samodzielnie podstawowych funkcji życiowych i potrzebuje całodobowej opieki. Pomoc ta odbywa się jednak czasowym i finansowym kosztem rodziny skarżącej, gdyż musiała ona zrezygnować w tym celu z zatrudnienia. Utrzymanie rodziny zapewnia bowiem obecnie tylko mąż skarżącej. H. D. zaznaczyła przy tym, że powoływanie się przez organ I instancji na fakt zarejestrowania się w 1992 r. w urzędzie pracy pozostaje bez związku ze sprawą z uwagi na znaczny upływ czasu. W 1992 r. H. D. miała małe dziecko, a sytuacja jej rodziny była trudna, wobec czego skorzystała z tzw. "kuroniówki". Nie otrzymała ona wtedy ostrzeżenia o skutkach prawnych, jakie to zdarzenie będzie miało po 21 latach.

Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 3 pkt 16 i 22, art. 16a ust. 1 i 2 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy C.

W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że orzeczeniem Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia [...] sierpnia 1992 r. Z. C. została zaliczona do osób należących do pierwszej grupy inwalidów. Tym samym, zgodnie z art. 3 pkt 21 lit. d powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, jest ona osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności, przy czym niepełnosprawność ta datuje się od maja 1992 r. Opiekę nad Z. C. sprawuje jej bratanica – H. D. Organ odwoławczy wskazał, że kryterium dochodowe nie zostało przekroczone w niniejszej sprawie. Skarżąca w okresie od dnia [...] grudnia 1986 r. do dnia [...] lutego 1992 r. była zatrudniona na stanowisku krawiec-szwacz, a umowa o pracę została rozwiązana za porozumieniem stron. W dniu [...] marca 1992 r. skarżąca zarejestrowała się jako osoba bezrobotna i miała ten status do dnia [...] sierpnia 1994 r. W konsekwencji organ II instancji stwierdził, że specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje H. D., gdyż (1) nie ciąży na niej obowiązek alimentacyjny względem Z. C., a nadto (2) nie zrezygnowała ona z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad swoją ciotką. Organ odwoławczy podzielił przy tym argumenty podniesione przez organ I instancji, wskazując na art. 128 k.r.o. i wynikający z niego brak obowiązku alimentacyjnego pomiędzy bratanicą i ciotką oraz na 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. nr 58 poz. 514 z późn. zm.), w świetle którego zarejestrowanie się w powiatowym urzędzie pracy stanowiło deklarację gotowości do podjęcia zatrudnienia, a tym samym wyłącza trwałą rezygnację z zatrudnienia w związku z opieką nad niepełnosprawną ciotką.

Pismem z dnia [...] marca 2014 r. H. D. zaskarżyła powyższą decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2013 r., zarzucając organom administracji publicznej naruszenie: (1) art. 17 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że skarżącej nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, (2) art. 61 § 1 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. poprzez nieprawidłowe zastosowanie i zakwalifikowanie wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jako wniosku o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego oraz (3) art. 16a ust. 1 cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez błędną i niekonstytucyjną wykładnię i ustalenie, że skarżącej nie przysługuje rozważane świadczenie.

W uzasadnieniu skarżąca powtórzyła wcześniejszą argumentację zawartą w odwołaniu z dnia [...] września 2013 r. Ponadto H. D. wskazała, że w kontrolowanym postępowaniu wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie powołała się ona na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. akt K 27/13, stwierdzający, że art. 11 ust. 1 i 3 cytowanej wyżej ustawy nowelizującej ustawę o świadczeniach rodzinnych jest niezgodnie z art. 2 Konstytucji RP. W konsekwencji należy uznać w ocenie skarżącej, że decyzja o przyznaniu jej świadczenia pielęgnacyjnego nie wygasła. Ponadto, wbrew twierdzeniom organów administracji publicznej, H. D. spełniła przesłankę rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, gdyż wymóg ten nie powinien być kwestionowany w przypadku osób, które wcześniej pobierały świadczenie pielęgnacyjne. W tym kontekście bez znaczenia jest również fakt, że dopiero w maju 1992 r. Z. C. została uznana za osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym. Skarżąca zaznaczyła poza tym, że w chwili obecnej wszyscy członkowie rodziny jej ciotki, na których spoczywałby obowiązek alimentacyjny, już nie żyją. Dlatego właśnie opiekę nad Z. C. sprawuje jej bratanica. W tym zakresie H. D. powołała się ponownie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2008 r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

W uzasadnieniu organ II instancji, odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze z dnia [...] marca 2014 r., zauważył, że wymieniony wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2012 r. dotyczył jedynie przepisów intertemporalnych, a nie materialnoprawnych przepisów określających nowe przesłanki nabycia omawianego świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło przy tym, że H. D. zainicjowała postępowanie w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, a nie świadczenia pielęgnacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.

Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani podstawą prawną.

Na wstępie należy zauważyć, że wnioskiem z dnia [...] lipca 2013 r. H. D. wystąpiła do organu I instancji o ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego (k. 1-2 akt adm. organu I instancji). Ponadto w dniu [...] lipca 2013 r. złożyła ona oświadczenia dotyczące tej właśnie formy wsparcia finansowego ze środków publicznych (k. 13-15 akt adm. organu I instancji). Nie ulega zatem wątpliwości, że niniejszej postępowanie dotyczyło kwestii przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, a nie świadczenia pielęgnacyjnego, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze z dnia [...] marca 2013 r. (k. 2-4 akt sądowych). Dlatego też niezasadne było powoływanie się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 210/08 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), który dotyczył wyłącznie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego. W konsekwencji nie można uznać by wyrok ten był obecnie w świetle art. 153 p.p.s.a. wiążący dla organów administracji publicznej, jak i Sądu.

Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 129 poz. 992 z późn. zm.). Jak wynika z art. 16a ust. 1 powołanej ustawy, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, (1) na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 z późn. zm., dalej: "k.r.o.") ciąży obowiązek alimentacyjny, (2) jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (3) w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Ponadto w świetle art. 16a ust. 2 cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, (4) jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o jakiej mowa w art. 5 ust. 2 tejże ustawy. Wymienione powyżej przesłanki zostały ujęte w sposób łączny, a zatem uzyskanie omawianego świadczenia wymaga spełnienia ich wszystkich.

Odnosząc powyższe uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należy najpierw wskazać, że wątpliwości nie budziło uznanie, że Z. C. zalicza się do grona osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, a łączny dochód rodziny H. D. i jej ciotki nie przekracza kryterium dochodowego, o jakim mowa w art. 5 ust. 2 powołanej ustawy. Okoliczności te są bezsporne, gdyż nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania. Kontrowersje, jakie wyłoniły się w rozpatrywanej sprawie, dotyczyły natomiast pytania, (1) czy H. D. jest osobą, na której spoczywa obowiązek alimentacyjny względem Z. C., i (2) czy zrezygnowała ona z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ciotką. Trzeba przy tym zaznaczyć, że udzielenie odpowiedzi negatywnej choćby na jedno z tak postawionych pytań wykluczało możliwość uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W tym zakresie Sąd przychylił się do stanowiska organów administracji publicznej, w świetle którego na H. D. nie ciążył obowiązek alimentacyjny wobec Z. C., co z kolei wyłączało pozytywne załatwienie wniosku z dnia [...] lipca 2013 r. Trzeba bowiem najpierw zauważyć, że ustawodawca odsyła w art. 16a ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych do przepisów cytowanej ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, co oznacza zarazem, że wykluczone jest poszukiwanie innych źródłem więzi o charakterze alimentacyjnym. Zgodnie zatem z art. 128 k.r.o., obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej i rodzeństwo. Ponadto w świetle art. 27 k.r.o. więź alimentacyjna istnieje również pomiędzy małżonkami w trakcie trwania małżeństwa, jak i po rozwiązaniu lub unieważnieniu małżeństwa albo po orzeczeniu separacji, co wynika z art. 21, art. 60-61, art. 614 § 3 i art. 130 k.r.o. Zarówno we wniosku z dnia [...] lipca 2013 r., jak i w odwołaniu z dnia [...] września 2013 r. (k. 63-65 akt adm.) oraz w skardze z dnia [...] marca 2014 r. H. D. wskazała natomiast, że jest bratanicą Z. C., co oznacza, że jest ona córką brata osoby podlegającej opiece, a zatem jest krewnym w linii bocznej w 3. stopniu pokrewieństwa. Tym samym na skarżącej nie ciąży obowiązek alimentacyjny względem jej ciotki, co w konsekwencji przemawia przeciwko przyznaniu H. D. specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Sąd pragnie zarazem zaznaczyć, że podziela w pełni argumentację zawartą w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 5/13 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W powołanym orzeczeniu wskazano bowiem, że osobie, którą nie obciąża obowiązek alimentacyjny względem pełnoletniego członka rodziny, legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym i która nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad tym niepełnosprawnym członkiem rodziny, nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne na podstawie art. 17 ust. 1 i 1a powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Nie ulega przy tym wątpliwości, że świadczenie pielęgnacyjne, o jakim mowa w cytowanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., nie jest tożsame ze specjalnym zasiłkiem opiekuńczym, którego dotyczy rozpatrywana aktualnie sprawa. Konkluzja ta nie przekreśla jednak podobieństw pomiędzy wymienionymi formami wsparcia ze środków publicznych. Ustawodawca kształtuje bowiem w zbliżony sposób m.in. przesłanki uzyskania tych świadczeń, w tym także wymóg istnienia obowiązku alimentacyjnego pomiędzy opiekunem i osobą podlegającą opiece, oraz nadaje tym świadczeniom identyczną funkcję swoistej rekompensaty za sprawowanie opieki nad bliskim członkiem rodziny. Wnioski te potwierdza fakt, że specjalny zasiłek opiekuńczy wywodzi się z dawnego świadczenia pielęgnacyjnego i został wyodrębniony z tego ostatniego środka wsparcia dopiero na mocy ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548).

Zasadnicza różnica pomiędzy wymienionymi świadczeniami polega na tym, że świadczenie pielęgnacyjne, zgodnie z art. 17 ust. 1b powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy administracji publicznej, przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, lecz nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Ograniczenie takie nie dotyczy natomiast specjalnego zasiłku opiekuńczego. Konkluzja ta oznacza, że nie byłoby również możliwe wystąpienie przez skarżącą o przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego w obecnym stanie prawnym, gdyż niepełnosprawność Z. C. powstała w dniu [...] lutego 1992 r., tj. na 3 miesiące przed złożeniem wniosku z dnia [...] maja 1992 r., w wyniku którego Obwodowa Komisja Lekarska ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia nr [...] w C., nr akt [...], wydała orzeczenie zaliczające ciotkę skarżącej do inwalidów I. grupy (k. 34 akt adm. organu I instancji), co potwierdza pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. – Inspektorat w C. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] (k. 40 akt adm. organu I instancji).

Powyższa różnica w zakresie podmiotowym przepisów o specjalnym zasiłku opiekuńczym i o świadczeniu pielęgnacyjnym nie przekreśla jednak możliwości odwołania się do argumentacji zawartej w cytowanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. W orzeczeniu tym wskazano, że art. 17 ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych zarówno w swoim pierwotnym brzmieniu, jak i po wielokrotnych nowelizacjach, zawsze wymagał istnienia obowiązku alimentacyjnego pomiędzy osobą sprawującą opiekę i osobą podlegającą opiece. Wymóg ten utrzymywał się konsekwentnie mimo kilkakrotnej kontroli konstytucyjności wymienionego przepisu i systematycznego rozszerzania kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Tym samym należy w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjąć, że art. 17 ust. 1 i 1a cytowanej ustawy jednoznacznie ogranicza grupę osób mogących ubiegać się o to świadczenie i niedopuszczalna jest modyfikacja zakresu podmiotowego tych przepisów poprzez rozszerzenie go na inne osoby niż te, które zostały wyraźnie wskazane w przepisach powołanej ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Co więcej, Trybunał Konstytucyjny nie tylko nie zakwestionował takiego ograniczenia, lecz przeciwnie, uznał, że to właśnie więź alimentacyjna jest adekwatną przesłanką wyróżnienia grupy osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Celem tego świadczenia jest bowiem zapobieżenie sytuacji, w której bliska osoba sama popadnie w niedostatek w wyniku sprawowania opieki nad najbliższym członkiem rodziny.

Zaprezentowana argumentacja zachowuje w pełni swoją aktualność także na gruncie art. 16a ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Za takim wnioskiem przemawia sygnalizowane wcześniej podobieństwo uregulowania specjalnego zasiłku opiekuńczego i świadczenia pielęgnacyjnego, zwłaszcza co do przesłanek uzyskania tej formy wsparcia ze środków publicznych, oraz identyczność funkcji obu unormowań. Tym samym, jeśli ustawodawca wyraźnie wprowadza w wymienionym przepisie wymóg istnienia obowiązku alimentacyjnego pomiędzy osobą sprawującą opiekę i osobą podlegającą opiece, odsyłając w tym zakresie expressis verbis do przepisów cytowanej ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, to brak takiego obowiązku pomiędzy wnioskodawcą i osobą, którą się on opiekuje, wyklucza przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Niedopuszczalne byłoby w tym wypadku stosowanie wykładni rozszerzającej i uzupełnianie zakresu podmiotowego art. 16a ust. 1 cytowanej ustawy. Takie działanie nosiłoby bowiem znamiona zabiegu prawotwórczego, niedozwolonego dla interpretatora tekstu prawnego, który co do zasady jedynie odtwarza normy prawne zawarte w tym tekście, a nie je tworzy lub rozbudowuje.

Podsumowując, H. D. jako bratanica Z. C. nie jest osobą, na której ciąży w świetle art. 128 k.r.o. obowiązek alimentacyjny względem osoby, nad którą sprawuje opiekę. Tym samym nie został spełniony jeden z warunków, o jakich mowa w art. 16a ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, co z kolei uniemożliwiało przyznanie skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego. W rezultacie należy stwierdzić, że kwestionowane przez H. D. rozstrzygnięcia organów administracji publicznej odpowiadają prawu.

W tej sytuacji Sąd nie znalazł żadnych podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji. Skarga jako bezzasadna podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.