Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 59/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 33 ust. 2 pkt 2, art. 48 ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 199, art. 201
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 205
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 5 grudnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2017 roku sprawy ze skargi J. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku garażowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. nr [...] z dnia [...]; 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz J. T. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.tp.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2016r., poz. 23) – w skrócie: "K.p.a." - oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016r., poz. 290) – powoływanej dalej jako: "Prawo budowlane" – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...], nr [...], którą nakazano J. T. rozbiórkę budynku garażowego w konstrukcji drewnianej o wymiarach zewnętrznych ok. 5,5m x 3,9m i wysokości 3,1 m usytuowanego na działce nr ewid. 749/1 obręb [...] w R., przy granicy z działką nr ewid. 750/1, obręb [...], stanowiącego samowolę budowlaną w rozumieniu Prawa budowlanego.

Organ II instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że pismem z dnia 9 czerwca 2014r. P. G. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z prośbą o interwencję m. in. w sprawie garażu drewnianego wybudowanego w 2001r. przez J. T.

W dniu [...] organ stopnia powiatowego przeprowadził oględziny nieruchomości zlokalizowanej w R. przy ul. A 33 (działka nr ewid. 749/1) stwierdzając, iż stoi na niej m. in. parterowy, drewniany budynek garażowy o wymiarach ok. 5,5m x 3,9m i wysokości 3,1m., zlokalizowany przy granicy z działką nr ewid. 750/1. Budynek nie posiada ściany oddzielenia przeciwpożarowego od strony działki 750/1. W ścianie znajduje się okno o wymiarach ok. 1,2m x 0,5m. J. T. oświadczył, iż przedmiotowy budynek wybudował w 1982r.

Pismem z dnia [...] organ szczebla powiatowego zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej legalności wykonania ww budynku garażowego, a następnie postanowieniem z dnia [...], nr [...] wezwał J. T., P. G., B. G. oraz J. W. do przedstawienia w wyznaczonym terminie dowodów bądź świadków na okoliczność ustalenia daty budowy budynku garażowego, którego inwestorem jest J. T.

W dniu [...] w siedzibie organu stopnia powiatowego przesłuchano J. T. oraz T. K. Jak wynika z treści protokołu z przesłuchania T. K. przedmiotowy budynek garażu został wybudowany w 2001r. lub w 2002r., najprawdopodobniej przez J. T. Obiekt został wzniesiony w obecnym kształcie i od początku pełnił funkcję garażu. Natomiast J. T. nie był w stanie określić czasu budowy przedmiotowego budynku, ani jego lokalizacji na działce nr ewid. 749/1.

W dniu [...]. przesłuchano kolejnych świadków w osobie J. L., J. K., oraz K. W. Jeden ze świadków oświadczył, iż przedmiotowy budynek powstał w latach 80-tych XX wieku, zaś dwaj pozostali zeznali, iż garaż powstał w 2001r.

W dniu [...] do organu stopnia powiatowego wpłynęło pismo J. T. zatytułowane "A", w którym zadeklarował, iż przedmiotowy budynek garażowy zbudował w latach 80-tych po prawej stronie placu, od strony zachodniej i przylegał on do ściany budynku Pani W.- obecnie Pani K. Pani W. nie wyrażała zgody, aby ww. budynek "przylegał do jej ściany", wobec czego J. T. był zmuszony przesunąć budynek garażowy do strony wschodniej przylegającej do placu J. W., po jego ustnej zgodzie.

Zgodnie z informacją przekazaną przez Naczelnika Wydziału Budownictwa i Architektury Starostwa Powiatowego w R. w spisach i rejestrach spraw dotyczących wydawanych pozwoleń na budowę i przyjmowanych zgłoszeń zamiaru wykonania robót budowlanych niewymagających decyzji o pozwoleniu na budowę z okresu 1997-2003 nie znaleziono zapisu dotyczącego przedmiotowego budynku garażowego. Natomiast zastępca Prezydenta Miasta R. pismem z dnia [...] poinformował organ szczebla podstawowego, iż działka o nr ewid. 749/1, obręb geodezyjny [...], położona w R. przy ul. A 33 nie jest objęta obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, jak również nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy dla wskazanej inwestycji.

Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...], nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. nałożył na J. T. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 grudnia 2015r.: a) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, b) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o których mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu, c) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Pismem z dnia [...]. J. T. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z prośbą o przesunięcie terminu określonego w powyższym postanowieniu do końca marca 2016r. Wyżej wymieniony dołączył do ww. pisma decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku garażowego na terenie działek o nr ewid. 749/1 i 749/4, obręb [...] w R. przy ul. A 33.

Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R., na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, nakazał J. T. rozbiórkę budynku garażowego w konstrukcji drewnianej o wymiarach zewnętrznych ok. 5,5m x 3,9m i wysokości 3,1m, usytuowanego na działce nr ewid. 749/1, obręb [...] w R. przy granicy z działką nr ewid. 750/1, obręb [...], stanowiącego samowolę budowlaną w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.

Po rozpatrzeniu odwołania J. T. od powyższego rozstrzygnięcia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił w całości powyższą decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Następnie postanowieniem z dnia [...], nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. nałożył na J. T. obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonej dokumentacji dotyczącej legalizacji budowy spornego budynku garażowego poprzez: wypełnienie oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz o wyjaśnienie nieścisłości w opisie technicznym oraz ekspertyzie technicznej w zakresie ściany oddzielenia przeciwpożarowego tj. z zapisów w niej zawartych nie wynikało jednoznacznie, czy ściana oddzielenia przeciwpożarowego istnieje, czy należy ją wykonać - w terminie do dnia 31 lipca 2016r.

W dniu 29 lipca 2016r. J. T. przedłożył organowi I instancji cztery egzemplarze projektu budowlanego po dokonanej korekcie w przedmiocie wyjaśnienia nieścisłości w opisie technicznym oraz ekspertyzie w zakresie ściany oddzielenia przeciwpożarowego oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Po rozpoznaniu wniosku z dnia [...]. J. T. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił uwzględnienia żądania przeprowadzenia dowodu z przedłożonych dokumentów, natomiast postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił wyłączenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. od udziału w przedmiotowym postępowaniu.

W tak ustalonym stanie faktyczno-prawnym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wymienioną na wstępie decyzją nr [...] z dnia [...] nakazał J. T. rozbiórkę budynku garażowego w konstrukcji drewnianej o wymiarach zewnętrznych ok. 5,5m x 3,9m i wysokości 3,1 m usytuowanego na działce nr ewid. 749/1 obręb [...] w R., przy granicy z działką nr ewid. 750/1, obręb [...], stanowiącego samowolę budowlaną w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.

Dalej organ II instancji wskazał, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji J. T. zarzucił naruszenie przepisu art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., przez błędne przyjęcie, że inwestor nie spełnił wymogów w zakresie dokonania legalizacji z uwagi na brak zgody współwłaściciela działki oraz brak wskazania prawa do dysponowania nieruchomością, a także przyjęcie, że przedmiotowy garaż został przesunięty w latach 2001-2003. Nadto J. T. podniósł, że wydając kwestionowaną decyzję Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. naruszył przepisy art. 48 i 51 ust. 1 i 3 ustawy Prawo budowlane.

Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw z dnia 20 lutego 2015r. (Dz.U. z 2015r., poz. 443), w przedmiotowej sprawie zastosowanie będą miały przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji.

Następnie organ II instancji nawiązał do treści art. 28 ust. 1, art. 29, art. 48 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 4 Prawa budowlanego i wyjaśnił, że przed wydaniem nakazu rozbiórki organ najpierw powinien podjąć próbę przeprowadzenia legalizacji obiektu i wobec tego w szczególności zbadać jej zgodność z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W niniejszej sprawie organ I instancji, postanowieniem nr [...] z dnia [...] nałożył na J. T. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 grudnia 2015r., dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowego budynku garażowego konstrukcji drewnianej. W dniu 25 marca 2016r. zobowiązany przedłożył wskazaną w powyższym postanowieniu dokumentację, a następnie wykonując obowiązek nałożony postanowieniem organu I instancji Nr [...] z dnia [...], przedłożył cztery egzemplarze projektu budowlanego po dokonanej korekcie w przedmiocie wyjaśnienia nieścisłości w opisie technicznym oraz ekspertyzie technicznej odnośnie ściany oddzielenia przeciwpożarowego oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z księgą wieczystą nr [...] współwłaścicielami wskazanej działki o nr ewid.749/1 w R., na której zlokalizowany jest sporny budynek, są J. T. oraz B. i P. G. Jeżeli zatem nieruchomość znajduje się we współwłasności należy wskazać wszystkich współwłaścicieli oraz uzyskać ich odpowiednią zgodę.

Dalej organ II instancji wskazał, że co prawda w przedmiotowej sprawie J. T. przedłożył w organie stopnia powiatowego oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (PB-3), to jednak w rubryce zatytułowanej "Zgoda współwłaścicieli z dnia" wpisał adnotację o treści: "Zgoda była wyrażona przez ówczesnych współwłaścicieli w 1997r. kiedy przesuwałem garaż. A obecnie brak zgody P. G.".

W związku z powyższym organ odwoławczy podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. zawarte w kwestionowanej decyzji, co do konieczności zastosowania w mniejszej sprawie z art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994r., bowiem zalegalizowanie przedmiotowej samowoli budowanej nie jest możliwe z uwagi na jednoznaczny brak zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż pozwolenie na legalizację samowoli jest uzależnione od prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a w przypadku współwłasności prawo to wynika ze zgody wszystkich współwłaścicieli. Zgodnie z art. 48 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego inwestor ubiegający się o zalegalizowanie samowoli budowlanej ma obowiązek przedstawienia organowi nadzoru budowlanego m.in. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przypadku, gdy obiekt budowlany stanowi współwłasność, to rzeczą inwestora jest uzyskanie odpowiedniej zgody współwłaściciela. J. T. przedłożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (PB-3), jednak zaznaczył, że P. G. nie wyraża zgody na istnienie przedmiotowego garażu.

Odnosząc się natomiast do odwołania J. T., w którym podniósł, że organ I instancji błędnie przyjął, iż przedmiotowy budynek garażowy konstrukcji drewnianej został przesunięty w latach 2001-2003, choć odwołujący się przedstawił zdjęcia z 1997r. twierdząc, że dopiero wtedy dokonano owego przesunięcia budynku, organ II instancji wyjaśnił, że nie ma to wpływu na niniejsze postępowanie. Istotnym bowiem jest, że sporny budynek powstał samowolnie. Nawet jeśli J. T. uzyskał w 1997r. zgodę ówczesnego współwłaściciela działki nr [...] na przesunięcie przedmiotowego garażu, to nie podjął wtedy żadnych czynności zmierzających do legalizacji ww. budynku.

Organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z prawem i brak było podstaw do jej uchylenia. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. organ stopnia powiatowego prawidłowo przeprowadził postępowanie w przedmiotowej sprawie i zastosował prawidłowy tryb postępowania.

Na ostateczną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożył J. T., naruszenie:

a) przepisów postępowania tj. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a., przez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego w niniejszym postępowaniu, co doprowadziło do uznania w skarżonej decyzji, że organ I instancji poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne polegające na tym: że przedmiotowy garaż został wybudowany w latach 1997-2002, podczas gdy w toku postępowania skarżący przedstawiał zdjęcia z 1997r., jak również w toku sprawy organ I instancji zmienił ustalenia faktyczne bez przeprowadzenia nowych dowodów czego przykładem jest treść postanowienia z dnia [...], podczas gdy uczestnik postępowania P. G. nie był współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości w roku 1997, więc jego zgoda w tym przedmiocie nie ma zasadniczego znaczenia, bowiem do samowoli doszło w okresie, kiedy P. G. nie posiadał uprawnień właścicielskich, a organ II instancji wskazał, że organ I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy ustalając datę wybudowania przedmiotowego budynku garażowego na rok 2003 nie pochylając się w ogóle nad tym, czy ze zdjęć lotniczych z roku 1997 (jak wskazywał skarżący w toku postępowania) wynika, iż przedmiotowy budynek już tam stał;

b) przepisów prawa materialnego tj. art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię, poprzez przyjęcie, że zalegalizowanie przedmiotowej samowoli budowlanej nie jest możliwe z uwagi na jednoznaczny brak zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, podczas gdy norma określona w ww. przepisie nie uzależnia wydania decyzji legalizacyjnej od zgody współwłaściciela, a jej brak nie determinuje wydania decyzji o rozbiórce.

Skarżący podniósł, że w razie nieuznania ww. zarzutów głównych zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie przepisów postępowania tj. art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy organ II instancji uznał, iż organ I instancji winien poinformować skarżącego o konieczności dołączenia do oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na legalizację obiektu, a czego nie uczynił powodując dodatkowe koszty po stronie skarżącego związane z wykonaniem projektu budowlanego, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdzie w przedmiotowej sprawie nie uznano za rażąco naruszających prawo działań organu I instancji, pomimo iż organ II instancji przyznał, że nieprawidłowości zaistniały.

Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a w razie nieuznania zarzutów głównych, a uznania zarzutu alternatywnego skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.

Skarżący wniósł ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na jego rzecz według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi

Postępowanie sądowoadministracyjne zostało zawieszone w dniu [...] z uwagi na to, ze uczestnik postępowania P. G. zmarł w dniu [...]. W dniu 28 czerwca 2017 roku sąd podjął postępowanie z udziałem następców prawnych P. G. – B. G., D. G. i M. G.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględniając skargę na decyzję sąd uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U.2017.1369, dalej powoływanej jako p.p.s.a.).

Skarga okazała się skuteczna, choć nie wszystkie jej zarzuty sąd uznał za uzasadnione. Ponadto w toku postepowania zaistniały okoliczności, mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Okoliczności te związane są ze zmianą stanowiska współwłaścicieli nieruchomości co do akceptacji dla samowolnie wybudowanego garażu i zostaną omówione w dalszej części uzasadnienia.

Kontroli sądu zostało poddane postepowanie prowadzone w trybie ustawy Prawo budowlane Jak trafnie wyjaśnił organ odwoławczy, z uwagi na wszczęcie postepowania w 2014 roku, w sprawie niniejszej zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowalne w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 20 lutego 2015 roku. Wynika to wprost art. zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw z dnia 20 lutego 2015r. (Dz.U. z 2015r., poz. 443).

Zrealizowanie budynku, także gospodarczego na terenie miasta wymagało w dacie orzekania przez organy pozwolenia na budowę (art. 28 ust.1 Prawa budowlanego). Brak pozwolenia oznacza, ze inwestycja została zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej. Z bezspornych ustaleń organów, niezakwestionowanych w tym zakresie przez skarżącego, wynika, że nie dysponuje on pozwoleniem na budowę. Wdrożenie postepowania legalizacyjnego w trybie atrt. 48 było zatem jak najbardziej usprawiedliwione.

Niezależnie od sformułowanych w skardze zarzutów, zasadniczy spór sprowadza się do ustalenia, czy skarżący wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W tym miejscu należy podnieść, że pozbawiony zasadności jest zarzut naruszenia prawa materialnego, a to art. 48 ust.3 ustawy Prawo budowlane. Teza skarżącego, że do legalizacji samowoli budowlanej nie jest wymagana zgoda współwłaścicieli nieruchomości jest nie do zaakceptowania. Stosownie do art. 199 k.c. do dokonania czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli, stosownie do art. 201 k.c. do czynności zwykłego zarządu wymagana jest zgoda większości współwłaścicieli. Niezależnie zatem od tego, czy budowę garażu uznamy za czynność zwykłego zarządu, czy czynność przekraczającą zwykły zarząd, J. T. nie mógł jej dokonać bez zgody co najmniej większości współwłaścicieli. Sąd przy tym wyraża pogląd, że zabudowa nieruchomości budynkiem garażowym, służącym jednemu ze współwłaścicieli oznacza zmianę sposobu zagospodarowania działki, w żadnym zaś razie nie jest to czynność, którą współwłaściciel może podjąć samodzielnie i niezależnie od woli pozostałych właścicieli. nie jest to czynność o charakterze zachowawczym.

Z kolei zgoda współwłaścicieli jest tożsama z wykazaniem, że inwestor dysponuje nieruchomością na cele budowlane, innymi słowy jest uprawniony do zrealizowania inwestycji. Wobec powyższego inwestor, który jest jednym ze współwłaścicieli nieruchomości z zasady winie dysponować zgodą współwłaścicieli da wykazania, że jest uprawniony do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Rację ma organ odwoławczy, że zgodnie z dyspozycją art. 33 ust.2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane winno zawierać też zgodę współwłaścicieli na inwestycję. Wobec inwestorów, chcących legalizować samowolę budowlaną, ten wymóg stosuje się z mocy art. 48 ust.3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.

Z powyższych względów zarzut naruszenia prawa materialnego nie mógł odnieść skutku.

Natomiast uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. należy przede wszystkim odnieść do uzasadnienia decyzji organu I instancji. Stosownie do dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Tymczasem w uzasadnieniu swej decyzji PINB w R. w ogóle nie zbudował stanu faktycznego sprawy. Ze stanu faktycznego w niniejszej sprawie wynikać powinno, kiedy i kto zrealizował sporną inwestycję, kiedy ją przebudował, czy też rozebrał i pobudował w innym miejscu, czy i jakimi dokumentami dysponował w dacie budowy. Organ winien też wskazać, na podstawie jakich dowodów dokonał konkretnych ustaleń oraz którym dowodom i dlaczego nie dał wiary. Relacjonowanie chronologicznego przebiegu dokonywanych przez organ i strony czynności procesowych, przytaczanie in extenso zeznań świadków, zwłaszcza w przypadku ich sprzecznej treści, opisanie złożonych dokumentów nie tworzy stanu faktycznego, nie wskazuje, jakie fakty, jaki obraz rzeczywistości organ stwarza jako stanowiący podstawę do rozważań prawnych. W istocie z lektury uzasadnień decyzji nie wynika, którą z dat podawanych przez świadków organ I instancji przyjmuje za datę budowy garażu, które z zeznań uznaje za wiarygodne, a którym odmawia wiarygodności i dlaczego. Tak skonstruowane wywody organu naruszają normy art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Organ II instancji nie dokonał własnych ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie, ograniczając się w tym zakresie do przytoczenia treści uzasadnienia decyzji PINB. Tego typu uchybienia procesowe nader utrudniają weryfikację zaskarżanych do sądu rozstrzygnięć.

Powyższe uchybienia częściowo tylko usprawiedliwić można okolicznością, iż skarżący nie wykazał, iż w dacie budowy dysponował zgodą współwłaścicieli na dokonanie inwestycji. Brak takiej zgody jest równoznaczny z brakiem uprawnień do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co oczywiście uniemożliwia legalizację obiektu i obliguje organ nadzoru budowalnego do orzeczenia nakazu rozbiórki. Jednakże brak krytycznej weryfikacji dowodów spowodował, że organy w ogóle nie rozważyły wyjaśnień skarżącego, iż w dacie budowy garażu dysponował zgodą ówczesnego współwłaściciela nieruchomości na jego postawienie na nieruchomości.. J. T. bowiem konsekwentnie w toku postępowania twierdził, że uczestnik postępowania P. G., obecny współwłaściciel, w dacie wznoszenia budynku nie był współwłaścicielem, zaś jego wyrażał poprzednik taką zgodę. Brak pisemnej zgody nie przesądza, iż takiej zgody skarżący nie uzyskał ustnie, co nie jest wykluczone zważywszy, że garaż realizowany był w warunkach samowoli budowlanej. Tymczasem z motywów zaskarżonych decyzji nie wynika, aby organ przeprowadzał postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, czy chociażby podjął próbę wysłuchania świadków na powyższą okoliczność i oceny dowodów także w tym zakresie, to jest ustnych uzgodnień współwłaścicieli co do postawienia garażu. Istotne przy tym byłoby wyjaśnienie, czy skarżący miał zgodę pozostałych współwłaścicieli także w dacie prac nazwanych przez niego :"przesunięciem" garażu w terenie. Należy mieć na uważce, że ustawa Prawo budowlane nie zna takiego terminu, jak przesunięcie budynku, należałoby ustalić, jak tego typu roboty kwalifikuje ustawa Prawo budowlane, w szczególności czy była to rozbiórka i budowa. Istotne jest wówczas, kiedy te prace miały miejsce.

Ponadto przyjęcie tezy, że skarżący nie wykazał uprawnień do dysponowania nieruchomością na cele budowalne (brak zgody współwłaścicieli) spowodował, ze organy w ogóle nie pochyliły się nad oceną pozostałych dowodów złożonych w toku legalizacji. W szczególności dotyczy to złożonych projektów budowlanych oraz wniosków płynących z decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji.

Tak więc zarzut naruszenia przepisów postępowania okazał się skuteczny, jak wynika z powyższych uwag sądu, uchybienia powyższe mogły mieć wpływ ma wynik postępowania. Zarzut ten nabiera wagi wobec faktu, iż w toku postępowania przed Sądem Rejonowym w R. I Wydział Cywilny w sprawie I Ns [...] J. T., B. G., D. G. i M. G. zawarli w dniu 24 sierpnia 2017 roku ugodę, mocą której B. G., działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik D. G. i M. G. wyraziła zgodę "na dokonanie przez J. T. legalizacji budynku garażowego", będącego przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego (odpis ugody –k. 143 akt sądowych). Tak sformułowana ugoda pozwala na tezę, iż skarżący wprawdzie w toku postępowania sądowoadministracyjnego, ale uzyskał zgodę obecnych współwłaścicieli na sporną inwestycję. Sąd wprawdzie co do zasady ocenia trafność zaskarżonych decyzji według stanu faktycznego i prawnego istniejących w dniu wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia, jednakże nie jest to zasada bezwzględna, która w każdej sytuacji uniemożliwia uwzględnienie okoliczności zaistniałych na późniejszym etapie.

Reasumując, wskazane uchybieni a natury procesowej skutkują koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a.

O kosztach orzeczono z mocy art. 205 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego koszty wpisu sądowego, jak i koszty zastępstwa procesowego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zastosują się do wskazanych w niniejszym uzasadnieniu uwag i poglądów prawnych, uwzględniając aktualne brzmienie ustawy Prawo budowlane.

M.K.