Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 230/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71 a § 9
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Kosicka-Chilczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi Zakładów "M" S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej kwoty zajętych wierzytelności oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarżąca spółka Zakłady "M" S.A. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie określenia kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności.

W sprawie został przez organy ustalony następujący stan faktyczny.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w toku postępowanie egzekucyjnego, prowadzonego z majątku "S" Sp. z o.o., w oparciu o przepis art. 89 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zawiadomieniem Nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r., wystawionym na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...], doręczonym dłużnikowi zajętej wierzytelności - Zakładom "M" S.A. w dniu 23 listopada 2009 r. dokonał zajęcia prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność pieniężną inną niż określona w art. 72-85, w łącznej kwocie 72.468,67 zł.

Odpowiadając na to zawiadomienie Zakłady "M" S.A. poinformowała organ egzekucyjny, że nie uznaje zajętej wierzytelności, jednocześnie wskazała, że "S" Sp. z o.o. jest jej dłużnikiem.

W dniu 11 stycznia 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego doręczył Zakładom "M" S.A. kolejne zawiadomienie Nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o zajęciu prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność pieniężną z tytułu umowy dzierżawy nieruchomości położonej w [...], będącej własnością "S" Sp. z o.o., w łącznej kwocie 231.208,12 zł. Przedmiotowe zawiadomienie wystawione zostało na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...].

W dniu 21 stycznia 2010 r. do siedziby Urzędu Skarbowego wpłynęło pismo dłużnika zajętej wierzytelności, w którym wskazał, że "S" Sp. z o.o. jest dłużnikiem Zakładów "M" S.A.

Wobec braku realizacji przez Zakłady "M" S.A. zajęć wierzytelności oraz mając na uwadze treść udzielonych odpowiedzi na przedmiotowe zajęcia wierzytelności, stosownie do uprawnień wynikających z art. 71 a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego, pracownicy Urzędu Skarbowego, przeprowadzili w dniach od [...] lutego 2010 r. do [...] marca 2010 r. w siedzibie Zakładów "M" S.A. oraz w siedzibie biura rachunkowego zajmującego się dokumentacją podatkową Spółki, tj. C J. Sp. jawna, kontrolę prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego. Na tę okoliczność sporządzono stosowny protokół. W przedmiotowym protokole zostało zamieszczone pouczenie o uprawnieniu kontrolowanego, określonym w art. 71 a § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do wniesienia do protokołu wyjaśnień bądź zastrzeżeń, dłużnik zajętej wierzytelności nie skorzystał z tego uprawnienia.

Dokonując oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy organ egzekucyjny stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy daje podstawę do uznania,

iż Zakłady "M" S.A. uchyla się od wpłaty zajętej wierzytelności. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r. określił kwotę nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności, w wysokości:

- należność główna - 179.010,60 zł,

- odsetki do dnia [...] czerwca 2010r. - 10.425,44 zł,

- w przypadku zwłoki również dalsze odsetki od dnia [...] czerwca 2010 r.

- koszty egzekucyjne - 14.871,65 zł,

- koszty upomnienia - 8,80 zł.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ egzekucyjny wskazał, że Zakłady "M" S.A. oraz "S" Sp. z o.o. są względem siebie dłużnikiem oraz wierzycielem a wzajemne zobowiązania oraz wierzytelności powstają wskutek trwałej oraz ciągłej współpracy, co potwierdza przedłożona do akt sprawy umowa współpracy zawarta na czas nieokreślony pomiędzy wymienionymi podmiotami w dniu [...] sierpnia 2009 r. W ocenie organu egzekucyjnego zarówno ta umowa, jak i ustalenia kontroli jednoznacznie wskazują, że Zakłady "M" S.A. z tytułu przeprowadzanych transakcji z "S" Sp. z o.o., posiada wobec niej zobowiązania i wierzytelności, a w ostatecznym rozrachunku saldo wzajemnych rozliczeń stanowi kwota należności przysługujących Zakładom "M" S.A. od "S" Sp. z o.o. w wysokości 823.346,97 zł według stanu na dzień [...] listopada 2009 r. (należności w kwocie 3.729.845,54 zł - zobowiązania w kwocie 2.906.498,57 zł) oraz w wysokości 1.311.771,89 zł według stanu na dzień [...] stycznia 2010 r. (należności w kwocie 1.392.310,88 zł - zobowiązania w kwocie 80.538,99 zł). Zaznaczył przy tym, iż zgodnie z dokumentacją przedłożoną do kontroli Zakłady "M" S.A. początkowo prowadziła współpracę z firmą osoby fizycznej S, a w wyniku przekształcenia w 2009 r. firmy kontrahenta w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, prawa i obowiązki przejął następca prawny "S" Sp. z o.o.. W toku kontroli ustalono nadto, iż Zakłady "M" S.A. sprzedaje firmie "S" Sp. z o.o. czesankę wełnianą lub przędzę oraz sprzedaje usługę dzierżawy maszyn w związku z czym powstają z tego tytułu należności przysługujące Zakładom "M" S.A. od "S" Sp. z o.o. Kontrolujący ustalili także, że Zakłady "M" S.A. nabywa od firmy "S" Sp. z o.o. tkaniny, a od 2010 r. nabywa usługę dzierżawy powierzchni magazynowej. Powstają z tego tytułu zobowiązania do zapłaty przez Zakłady "M" S.A. na rzecz firmy "S" Sp. z o.o.

W ocenie organu egzekucyjnego w świetle ustaleń kontrolnych oraz w odniesieniu

do uregulowań art. 89 § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zajęcia dokonane w dniu [...] listopada 2009 r. oraz w dniu [...] stycznia 2010 r. powinny być przyjęte do realizacji przez dłużnika zajętej wierzytelności - Zakłady "M" S.A. w odniesieniu do wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstały po dokonaniu zajęcia wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że w toku kontroli, ustalono, że kontrolowanemu dłużnikowi zajętej wierzytelności przysługują należności od "S" Sp. z o.o., jednakże w celu zapewnienia ciągłości własnej produkcji (tkaniny nabywane od "S" Sp. z o.o.) przekazywane są pieniądze stanowiące zapłatę za zobowiązania Zakładów "M" S.A. wobec "S" Sp. z o.o. (gotówką lub płacąc przelewem za zobowiązania w imieniu firmy "S" Sp. z o.o. - również po dacie dokonanych zajęć praw majątkowych).

Kontrolujący wykazali bowiem, że w okresie od dnia [...] do [...] lutego 2010 r.,

tj. do dnia wszczęcia kontroli, Zakłady "M" S.A. tytułem spłaty zobowiązań dokonała wpłaty gotówki do kasy firmy "S" Sp. z o.o. w kwotach: 50.000,00 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 20.000,00 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 25.135,00 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 313,59 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 198,81 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 44.890,74 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 48,80 zł - w dniu [...] lutego 2010 r.,

584,58 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., a w dniu [...] lutego 2010 r. kwotę 256,20 zł, tj. łącznie - 141.427,72 zł.

Ponadto w okresie od dnia [...] do [...] lutego 2010 r., tj. do dnia wszczęcia kontroli Zakłady "M" S.A. dokonała przelewem w imieniu "S" Sp. z o.o. zapłat jej zobowiązań w kwocie 139.205,89 zł, w tym: 6.584,95 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 1.878,80 zł-w dniu [...] lutego 2010 r., 958.28 zł-w dniu [...] lutego 2010r., 749,80 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 683,20 zł - w dniu [...] lutego 2010 r.

542.29 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 49.000,00 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 20.000,00 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 7.960,50 zł - w dniu [...] lutego 2010r., 5.276,50 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 27.388,18 zł - w dniu [...] lutego 2010 r., 3.355,00 zł-w dniu [...] lutego 2010 r., 14.828,39 zł-w dniu [...] lutego 2010 r.

W ocenie organu pierwszej instancji z uwagi na okoliczność toczącej się egzekucji administracyjnej z majątku "S" Sp. z o.o., skutkującej skierowaniem do Zakładów "[...]" S.A. zajęć prawa majątkowego w postaci wierzytelności pieniężnej, niedopuszczalne było regulowanie przez dłużnika zajętej wierzytelności zobowiązań jej kontrahenta "S" Sp. z o.o. wobec jej wierzycieli, tym bardziej, że z umowy o wzajemnej współpracy z dnia [...] sierpnia 2009 r., zawartej pomiędzy obiema Spółkami wynika jedynie (§3 pkt 5 umowy), że wszystkie wzajemne zobowiązania i należności stron będą w pierwszej kolejności wzajemnie kompensowane, natomiast powołany zapis umowy o współpracy nie dotyczy regulowania zobowiązań "obcych" Spółki "S" przez Zakłady "M" S.A.

Organ egzekucyjny uznał, że w przedmiotowej sprawie istotne znaczenie mają ustalenia kontroli odnoszące się do dokonanej w dniu [...] grudnia 2009 r. kompensaty wzajemnych zobowiązań i należności w kwocie 3.000.000,00 zł, gdzie kompensatą objęto należności firmy osoby fizycznej S w kwocie 1.486.307,01 zł oraz należności "S" Sp. z o.o. w kwocie 1.513.692,99 zł. Materiały źródłowe przestawione przez Zakłady "M" S.A. podczas kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności nie wskazują bowiem jaki jest rzeczywisty charakter prawny przedmiotowego potrącenia, a kompensata nie może budzić wątpliwości co do stanu faktycznego rozważanej sprawy. Kompensata dokonana na podstawie zawartej umowy powinna określać strony rozliczające, procedurę kompensaty, wierzytelności, które będą jej podlegały, a także okresy, w których będą uzgadniane i rozliczane salda. Ponadto w ocenie organu egzekucyjnego kompensata dokonana w oparciu o przedmiotową umowę o wzajemnej współpracy z dnia [...] sierpnia 2009 r., nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących w tym zakresie przepisach art. 498, art. 499 i art. 504 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.).

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Zakłady "M" S.A., złożyła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej, w którym zarzuciła naruszenie art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez "błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w określeniu wysokości nieprzekazanej kwoty, gdy w okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiła przesłanka uchylania się przez dłużnika od przekazania zajętej wierzytelności".

W uzasadnieniu strona powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt I FSK 984/06 z dnia 21 czerwca 2007 r. oraz sygn. akt II FSK 751/06 z dnia 14 czerwca 2007 r., wskazała, że "podstawą do uchylania się przez dłużnika zajętej wierzytelności od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu mogą być takie okoliczności prawne, które umożliwiają mu skuteczne uchylanie się od wykonania zobowiązania względem wierzyciela. Do okoliczności tych należy m.in. zarzut potrącenia".

Podniosła, że stosunki pomiędzy dłużnikiem zajętej wierzytelności a zobowiązaną kształtowały się między innymi w oparciu o umowę o wzajemnej współpracy z dnia

[...] sierpnia 2009r., zakładającej kompensację wzajemnych zobowiązań i należności stron, a w momencie dokonywanych zawiadomień o zajęciu wierzytelności, w konsekwencji dokonanych potrąceń, nie istniały żadne wierzytelności zobowiązanej u dłużnika zajętej wierzytelności, wręcz przeciwnie - pozostawała ona w zadłużeniu u skarżącej spółki, że zawarta pomiędzy nią a zobowiązaną umowa, konstytuowała tzw. potrącenie umowne, określane również dwustronnym, nie objęte odrębną regulacją prawną. Zdaniem strony dopuszczalność zawierania takich umów wynika z ogólnej zasady swobody umów, a w umownym potrąceniu strony mogą

w sposób odmienny niż to przyjęto w przepisach kodeksowych ukształtować przesłanki, skutki czy sposób potrącenia. Skarżąca spółka podkreśliła, że dokonane pomiędzy dłużnikiem zajętej wierzytelności a nią potrącenie, nie naruszało również praw osób trzecich, w tym wypadku egzekwującego wierzyciela, natomiast ograniczenia w umorzeniu wierzytelności przez potrącenie w przypadku zajęcia jej przez osobę trzecią, statuuje art. 504 Kodeksu cywilnego, stanowiący, że zajęcie wierzytelności przez osobę trzecią wyłącza umorzenie tej wierzytelności przez potrącenie tylko wtedy, gdy dłużnik stał się wierzycielem swego wierzyciela dopiero po dokonaniu zajęcia, albo gdy jego wierzytelność stała się wymagalna po tej chwili, a przy tym dopiero później aniżeli wierzytelność zajęta. Zaznaczyła, że w świetle stanowiska doktryny wyłączenie potrącenia z powodu zajęcia wierzytelności

nie ma charakteru generalnego, a wręcz przeciwnie nawet w razie zajęcia wierzytelności nadal zasadą pozostaje dopuszczalność potrącenia. Natomiast

wpływ zajęcia wierzytelności na możliwość potrącenia został uregulowany

w art. 504 Kodeksu cywilnego w sposób wyczerpujący, przez ustalenie zamkniętej listy wyłączeń potrącenia w razie zajęcia wierzytelności, co oznacza, że poza dwiema ściśle określonymi w tym przepisie sytuacjami, nie można kwestionować uprawnienia stron do potrącenia wierzytelności, powołując się na zajęcie. W ocenie skarżącej potrącona w przedmiotowej sprawie wierzytelność dłużnika, ani nie stała się wymagalna po dokonaniu zajęcia, a przy tym dopiero później aniżeli wierzytelność zajęta, ani też dłużnik nie stał się wierzycielem swojego wierzyciela dopiero po dokonaniu zajęcia. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu podnosząc, że zgodnie z brzmieniem art. 89 § 1 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie

do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności. W myśl przepisu § 2 powołanego artykułu zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1, przy czym zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności,

które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia z tytułu tych dostaw, robót i usług. W § 3 art. 89 powołanej ustawy ustawodawca wskazał m.in., że jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy:

a) uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego,

b) przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania,

c) w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa

o zajętą wierzytelność.

Dodać należy, iż stosownie do unormowań art. 70 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku dłużników zajętej wierzytelności obowiązanych do prowadzenia ksiąg podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) mają zastosowanie przepisy § 1-4 tego artykułu, w myśl których:

1) dłużnik zajętej wierzytelności jest obowiązany do naliczenia odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie, należnych od następnego dnia po dniu wystawienia przez organ egzekucyjny zawiadomienia o zajęciu wierzytelności

lub prawa majątkowego do dnia przekazania organowi egzekucyjnemu środków pieniężnych uzyskanych z zajęcia, z zastrzeżeniem § 2 - (§ 1);

2) jeżeli dłużnik zajętej wierzytelności przekazuje organowi egzekucyjnemu środki pieniężne za pośrednictwem rachunku bankowego, nalicza odsetki, o których mowa w § 1, do dnia obciążenia rachunku bankowego zobowiązanego przekazywaną kwotą - (§ 2);

3) organ egzekucyjny w okresie realizacji zajęcia jest obowiązany powiadamiać dłużnika zajętej wierzytelności o każdorazowej zmianie stawki odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie - (§ 3);

4) dłużnik zajętej wierzytelności nie odpowiada za nieprawidłowe obliczenie odsetek, jeżeli organ egzekucyjny nie powiadomił go w porę o zmianie, o której mowa

w § 3 -(§4).

Natomiast w świetle art. 91 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli dłużnik zajętej wierzytelności uchyla się od przekazania zajętej kwoty organowi egzekucyjnemu, mimo że wierzytelność została przez niego uznana i jest wymagalna, stosuje się odpowiednio przepisy art. 71 b. Treść tego przepisu wskazuje, że jeżeli dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się

od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, zajęta wierzytelność albo część wierzytelności może być ściągnięta od dłużnika zajętej wierzytelności w trybie egzekucji administracyjnej. Podstawą wystawienia tytułu wykonawczego jest postanowienie, o którym mowa

w art. 71 a § 9. Tytuł wykonawczy wystawia organ egzekucyjny, który dokonał

u dłużnika zajętej wierzytelności zajęcia wierzytelności. Przepis art. 71a § 9 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi zaś, że jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się

od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty. Na postanowienie w sprawie wysokości nieprzekazanej kwoty przysługuje zażalenie.

Stwierdzenie istnienia przesłanki w postaci bezpodstawnego uchylania się dłużnika od przekazania zajętej wierzytelności lub jej części następuje zatem poprzez przeprowadzenie kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności lub zobowiązanego. Zasady realizacji kontroli zostały określone w przepisach art. 71 a § 1-8 ww. ustawy. W myśl § 1 tego artykułu organy egzekucyjne uprawnione są do przeprowadzania

u dłużników zajętej wierzytelności, z wyłączeniem banków, kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego, z zastrzeżeniem § 2. Natomiast

z przepisu § 8 wskazanego artykułu wynika, że przepisy § 1-7 stosuje się odpowiednio do zobowiązanego. Stosownie do unormowań art. 71 a ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji czynności kontrolnych dokonuje się

w obecności dłużnika zajętej wierzytelności (odpowiednio zobowiązanego) lub osoby odpowiedzialnej za realizację zajęcia (§ 4), osoba dokonująca czynności kontrolnych obowiązana jest posiadać i okazać stosowne upoważnienie (§ 5), z czynności kontrolnych sporządza się protokół, doręczany kontrolowanemu (§ 6), który może zgłosić odpowiednie wyjaśnienia lub zastrzeżenia (§ 7). W trakcie kontroli,

organ egzekucyjny winien natomiast sprawdzić, czy daty wystawienia faktur oraz wynikające z nich terminy zapłaty dają podstawę do uznania, iż dłużnik zajętej wierzytelności uchyla się od wpłaty zajętej wierzytelności w wysokości uznanej wcześniej za zasadną. W przypadku, gdy kontrola potwierdzi, że w badanej sprawie ziściły się ww. okoliczności organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej należności uwzględniając przy tym wartość odsetek, o ile zachodzą przesłanki z art. 70 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji. Podkreślić należy, że postanowienie określające wysokość uznanej

i nie przekazanej wierzytelności ma charakter deklaratoryjny i wskazuje jedynie wartość nieuregulowanego zobowiązania.

Jednocześnie w tym miejscu dodać należy, iż w wyroku sygn. akt III SA 77/03 z dnia 7 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wywiódł,

że przeprowadzenie przez organ egzekucyjny czynności kontrolnych wskazanych

w art. 71 a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w art. 71 a § 9 tej ustawy, nie jest konieczne, gdy materiał dowodowy sprawy, zgromadzony z uwzględnieniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego,

w związku z art. 18 powyższej ustawy, pozwoli na stwierdzenie, że doszło

do bezpodstawnego uchylania się dłużnika od wpłaty zajętej wierzytelności.

Po dokonaniu szczegółowej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy Dyrektor Izby Skarbowej nie stwierdził okoliczności, które uzasadniałyby wycofanie z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. W ocenie organu odwoławczego argumenty podniesione w zażaleniu są nietrafne.

Zauważyć należy, iż przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wskazują okoliczności, które mogłyby uzasadniać zwłokę dłużnika zajętej wierzytelności w przekazaniu zajętej kwoty na rachunek organu egzekucyjnego. Dłużnik zajętej wierzytelności obowiązany jest bowiem w terminie wymagalności wykonać bezpośrednio na rzecz organu egzekucyjnego zobowiązanie, które posiada wobec zobowiązanego, W przypadku, gdy tego nie czyni, przepis art. 91 nakazuje odpowiednie stosowanie art. 71 b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji, który przewiduje dochodzenie zajętej wierzytelności w trybie egzekucji administracyjnej z majątku dłużnika zajętej wierzytelności. Tym samym podejmując kontrolę prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego, organ egzekucyjny zmierza jedynie do ustalenia, czy wierzytelność istnieje i czy jest wymagalna. Wskutek zajęcia wierzytelności, z nadejściem terminu zapłaty dłużnik zajętej wierzytelności zobligowany jest natomiast uiścić należność przypadającą zobowiązanemu bezpośrednio na rachunek organu egzekucyjnego.

Z akt sprawy wynika, że prowadząc egzekucję z majątku "S" Sp. z o.o., Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiadomieniami Nr [...] z dnia [...] listopada 2009r., oraz Nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. dokonał zajęcia wierzytelności przysługującej zobowiązanej od Zakładów "M" S.A.. Odmawiając realizacji przedmiotowych zajęć egzekucyjnych Zakłady "M" S.A. poinformowała organ egzekucyjny, że nie uznaje zajętej wierzytelności, ponieważ to "S" Sp. z o.o. jest jej dłużnikiem.

W związku z brakiem realizacji zajęć wierzytelności, przed wydaniem zaskarżonego postanowienia organ egzekucyjny stosownie do wymogów art. 71 a ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, korzystając z pomocy prawnej Naczelnika Urzędu Skarbowego dokonał kontroli prawidłowości realizacji środka egzekucyjnego, o czym dowodzi sporządzony na tę okoliczność stosowny protokół, do którego dłużnik zajętej wierzytelności nie wniósł uwag.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej treść protokołu kontroli przeprowadzonej

u dłużnika zajętej wierzytelności i załączone do niego dokumenty bezspornie dowodzą, że w rozważanej sprawie doszło do bezpodstawnego uchylania się przez dłużnika zajętej wierzytelności od jej przekazania organowi egzekucyjnemu. Zakłady "M" S.A. z tytułu przeprowadzanych transakcji z "S" Sp. z o.o. posiadały bowiem wobec niej zobowiązania i wierzytelności.

Jak wykazała kontrola u dłużnika zajętej wierzytelności, w ostatecznym rozrachunku saldo wzajemnych rozliczeń stanowi kwota należności przysługujących firmie ZPW

"M" S.A. od firmy "S" Sp. z o.o.:

w kwocie 823.346,97 zł wg stanu na dzień doręczenia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności Nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r., tj. [...] listopada 2009 r. (należności w kwocie 3.729.845,54 zł - zobowiązania w kwocie 2.906.498,57), w kwocie 1.311.771,89 zł wg stanu na dzień doręczenia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności Nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., tj. [...] stycznia 2010 r. (należności w kwocie 1.392.310,88 zł - zobowiązania w kwocie 80.538,99 zł).

Skoro więc po zajęciach egzekucyjnych dokonanych w dniach [...] listopada 2009 r.

i [...] stycznia 2010 r. skarżaca posiadała zobowiązania wobec "S" Sp. z o.o., zatem stosownie do unormowań cytowanego wyżej art. 89 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji obowiązana była przekazać organowi egzekucyjnemu kwotę należną z tego tytułu.

W ocenie organu odwoławczego o uchylaniu się od wykonania obowiązku przekazania organowi egzekucyjnemu kwot zajętych zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności pieniężnej dowodzi fakt, iż do dnia wszczęcia kontroli prawidłowości realizacji środka egzekucyjnego, tj. do dnia [...] lutego 2010 r. włącznie, dłużnik zajętej wierzytelności dokonał wpłat gotówki do kasy "S" Sp. z o.o. w łącznej kwocie 141.171,52 zł, a w dniu [...] lutego 2010 r. wpłacił kwotę 256,20 zł (łącznie 141.427,72 zł). Ponadto w okresie od [...] do [...] lutego 2010 r. Zakłady "M" S.A., dokonała przelewem spłaty zobowiązań "S" Sp. z o.o. w łącznej kwocie 139.205,89 zł. W sytuacji toczącej się egzekucji administracyjnej z majątku "S" Sp. z o.o., skutkującej zajęciami w Zakładach "M" S.A. prawa majątkowego w postaci wierzytelności pieniężnej, niedopuszczalne były powyższe działania, tym bardziej, że umowa o wzajemnej współpracy z dnia [...] sierpnia 2009 r., zawarta pomiędzy obiema Spółkami, w § 3 pkt 5 stanowi jedynie, że wszystkie wzajemne zobowiązania i należności Stron będą w pierwszej kolejności wzajemnie kompensowane. Tymczasem dłużnik zajętej wierzytelności ZPW "M" S.A., chcąc zapewnić sobie ciągłość własnej działalności, płaci za zobowiązania "S" Sp. z o.o., inne aniżeli wynikające ze wzajemnych zobowiązań i należności, pomijając przy tym zobowiązania podatkowe "S" Sp. z o.o.

W świetle opisanego wyżej stanu faktycznego, w rozważanej sprawie zaistniały przesłanki do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w trybie art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odnosząc się do zarzutu niezasadnego przywoływania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego przepisów Kodeksu cywilnego, organ odwoławczy zauważa, że w zaskarżonym postanowieniu organ pierwszej instancji nie kwestionował prawa stron do potrącania swojej wierzytelności z wierzytelności drugiej strony, w rozumieniu art. 498 § 1 ustawy - Kodeks cywilny. Decydujący w sprawie był bowiem materiał dowodowy zgromadzony w wyniku kontroli przeprowadzonej u dłużnika zajętej wierzytelności. Ustalenia dokonane w toku kontroli potwierdziły bowiem fakt uchylania się przez dłużnika zajętej wierzytelności od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej wierzytelności albo części wierzytelności, powstałej po dokonanych w dniach [...] listopada 2009 r. i [...] stycznia 2010 r. zajęciach przedmiotowego prawa majątkowego.

Ustosunkowując się natomiast do argumentu Strony, która powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt I FSK 984/06 z dnia

21 czerwca 2007 r. oraz sygn. akt II FSK 751/06 z dnia 14 czerwca 2007 r., wskazał, że "podstawą do uchylania się przez dłużnika zajętej wierzytelności od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu mogą być takie okoliczności prawne, które umożliwiają mu skuteczne uchylanie się od wykonania zobowiązania względem wierzyciela. Do okoliczności tych należy m.in. zarzut potrącenia", organ odwoławczy podkreślił, że wskazane orzeczenia nie są wiążące w rozważanej sprawie, albowiem zostały wydane w indywidualnych sprawach i dotyczą postępowań, w których nie wystąpił tożsamy bądź podobny stan faktyczny.

W wyroku sygn. akt I FSK 984/06 z dnia 21 czerwca 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w ogóle nie wypowiadał się w kwestii potrącenia wzajemnych wierzytelności cywilnoprawnych. Przedmiotem ocenionej przez

Sąd sprawy stanowił zarzut nieuwzględnienia przez organy obu instancji złej

kondycji finansowej dłużnika zajętej wierzytelności oraz zarzut przedawnienia

zajętej wierzytelności.

Z kolei w wyroku sygn. akt II FSK 751/06 z dnia 14 czerwca 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie poddał ocenie kwestię zajęcia wierzytelności przez osobę trzecią, o którym mowa w art. 504 Kodeksu cywilnego w odniesieniu do stanu faktycznego, w którym po zajęciu wierzytelności na podstawie art. 89 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, część zajętej wierzytelności została zwolniona w trybie art. 13 § 1 tej ustawy. W wyroku tym Sąd wywiódł, że "zwolniona z egzekucji na podstawie art. 13 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz. U. 2002 nr 110 poz. 968 ze zm./, a uprzednio zajęta w trybie art. 89 par. 1 tej ustawy wierzytelność w stosunku,

do której dłużnik zajętej: wierzytelności dokonał potrącenia z własną wierzytelnością zgodnie z art. 498 par. 1 Kc, nie jest wierzytelnością w stosunku, do której można było przyjąć, iż bezpodstawnie uchylił się od jej przekazania organowi egzekucyjnemu w rozumieniu art. 71 a par. 9 i art. 71 b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji".

Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że w kwestii stosowania instytucji potrącenia, po dokonaniu zajęcia wierzytelności w oparciu o przepisy art. 89 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wypowiedział się m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku sygn. akt I SA/Gd 606/07 z dnia

15 kwietnia 2008 r. W orzeczeniu tym Sąd stwierdził, że brak jest podstaw

do potrącenia wierzytelności w sytuacji, gdy powstała już po dacie dokonania zajęcia przez organ egzekucyjny i stała się wymagalna też po tej dacie. Jednocześnie Sąd wyjaśnił, że "zgodnie z art. 498 § 1 kodeksu cywilnego, gdy obie osoby

są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości, oznaczone tylko

co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty. Warunki i skutki potrącenia określają przytoczone niżej przepisy, z których wynika, że:

1) potrącenie dokonuje się przez oświadczenie złożone drugiej stronie i ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe (art. 499 kodeksu cywilnego),

2) wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej (art. 498 § 2 kodeksu cywilnego),

3) zajęcie wierzytelności przez osobę trzecią wyłącza umorzenie tej wierzytelności przez potrącenie tylko wtedy, gdy dłużnik stał się wierzycielem swego wierzyciela dopiero po dokonaniu zajęcia albo gdy wierzytelność stała się wymagalna po tej chwili, a przy tym później, aniżeli wierzytelność zajęta

(art. 504 kodeksu cywilnego).

Zgodnie z art. 89 § 2 u.p.e.a, zajęcie wierzytelności dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia".

W następstwie wniesionej od powyższego, wyroku przez dłużnika zajętej wierzytelności skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając tę skargę wyrokiem sygn. akt II FSK 1458/08 z dnia 26 stycznia 2010 r. jednocześnie wywiódł, że "w myśl definicji zawartej w art. 1 a pkt 3 u.p.e.a., ilekroć

w ustawie jest mowa o "dłużniku zajętej wierzytelności" - rozumie się przez

to dłużnika zobowiązanego, jak również bank, pracodawcę, podmiot prowadzący działalność maklerską, trasata oraz inne podmioty realizujące, na wezwanie organu egzekucyjnego, zajęcie wierzytelności lub innego prawa majątkowego zobowiązanego. W świetle powyższego przepisu, aby możliwe było uznanie danego podmiotu, jako dłużnika zajętej wierzytelności nie jest wystarczające spełnienie jedynie przesłanki formalnej, czyli faktyczne realizowanie przez ten podmiot wezwania organu egzekucyjnego, lecz konieczne jest także, aby zobowiązanemu przysługiwała wobec niego określona wierzytelność lub prawo majątkowe,

które mogłyby być przedmiotem zajęcia dokonanego przez organ egzekucyjny

i w dalszej konsekwencji przeprowadzenia z nich egzekucji w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji. Z kolei zgodnie z art. 71 a § 9 ustawy, postanowienie wydawane na podstawie tego przepisu powinno określać wysokość nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu przez dłużnika zajętej wierzytelności kwoty

tej wierzytelności i taka też jest sentencja postanowienia organu I instancji. Postanowienie wydawane na podstawie art. 71 a § 9 u.p.e.a. stanowi konsekwencję dokonanego uprzednio przez organ egzekucyjny zajęcia wierzytelności zobowiązanego u jej dłużnika i stwierdzenia, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Celem tego postępowania, które może być poprzedzone czynnościami kontrolnymi, o których mowa w art. 71 a § 1 - § 7 u.p.e.a., jest jedynie ustalenie okoliczności czy dłużnik zajętej wierzytelności nie uchylił się od przekazania tej wierzytelności organowi egzekucyjnemu, który dokonał jej zajęcia. W przypadku stwierdzenia zaistnienia tych okoliczności, poprzez wydanie postanowienia w oparciu o art. 71 a § 9 u.p.e.a. następuje konkretyzacja obowiązku dłużnika zajętej wierzytelności, określenie jego charakteru i zakresu. Przepis ten stanowi podstawę prawną do przypisania odpowiedzialności dłużnikowi zajętej wierzytelności za bezpodstawne uchylanie się od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej wierzytelności albo części tej wierzytelności. Odpowiedzialność z tego tytułu może być realizowana wobec dłużnika zajętej wierzytelności także w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji,

a podstawą wystawienia tytułu wykonawczego w tym zakresie jest właśnie postanowienie, o którym mowa w art. 71 a § 9".

Strona reprezentowana przez adwokata wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę. W złożonej skardze Skarżąca zarzuciła:

- naruszenie ogólnych zasad prowadzenia egzekucji administracyjnej, poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania do organów podatkowych oraz niepodejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy,

- naruszenie art. 1 a pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego nieprawidłową interpretację, wskazującą stronę skarżącą jako dłużnika zajętej wierzytelności przy dokonywaniu wpłat na rachunek zobowiązanej;

- naruszenie art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez nieprawidłowe zastosowanie przepisu, skutkujące wydaniem skarżonego postanowienia w okolicznościach faktycznych, które nie uzasadniają wydania tego postanowienia;

- naruszenie art. 71 b w zw. z art. 91 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji, poprzez nieprawidłową interpretację polegającą na stwierdzeniu,

że strona skarżąca będąc dłużnikiem zajętej wierzytelności, bezpodstawnie uchylała się od przekazania zajętej wierzytelności.

Uzasadniając zarzut prowadzenia postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania do organów Państwa, Skarżąca wskazała na dokonanie błędnej i niepełnej analizy stanu faktycznego, co doprowadziło organ egzekucyjny do uznania, że Strona skarżąca jest dłużnikiem zajętej wierzytelności. Natomiast jej zdaniem

w postępowaniu nie rozważono, że stosunki pomiędzy dłużnikiem zajętej wierzytelności, a zobowiązaną odbywały się w ramach umowy o wzajemnej współpracy, co doprowadziło do sytuacji, w której organ egzekucyjny nieprawidłowo uznał, że skarżąca uchyla się od zapłaty zajętej wierzytelności.

W odniesieniu natomiast do zarzutu naruszenia art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przywołała wyroki NSA w Warszawie

sygn. akt I FSK 984/06 z dnia 21 czerwca 2007 r. oraz II FSK 751/06 z dnia

14 czerwca 2007 r., które w jej ocenie, potwierdzają, że nie przekazanie przez nią kwot należących do "S" Sp. z o. o., nie stanowiło naruszenia art. 89 powołanej ustawy.

Z przedstawionej w skardze argumentacji wynika także, iż zdaniem skarżącej spółki, zawarta z zobowiązaną umowa o wzajemnej współpracy, zakładająca pierwszeństwo kompensaty zobowiązań pomiędzy Spółkami, wyłącza możliwość dokonania zajęcia wierzytelności "S" Sp. z o. o. istniejących u skarżącej. Wskazała dodatkowo, że dokonała aktu odmowy uznania zajętej wierzytelności, wykazując, że to zobowiązana jest jej dłużnikiem, a na dzień otrzymania zawiadomienia o zajęciu nie istniała wierzytelność podlegająca zajęciu.

Ponadto skarżąca zarzuciła, że w zaskarżonym postanowieniu nie odniesiono się

w żaden sposób do jej argumentów o zgodności zawartej umowy o wzajemnej współpracy z przepisami kodeksu cywilnego, co jej zdaniem miało również wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy.

Organ w udzielonej odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Istota powstałego sporu pomiędzy stroną skarżącą a organami dotyczy zagadnienia istnienia wierzytelności przysługującej "S" Sp. z o.o. względem skarżącej spółki, zajętej przez organ egzekucyjny. Otóż strona skarżąca podniosła, że to nie ona była dłużnikiem firmy "S" ale jej wierzycielem, powołała się także na zawartą pomiędzy nimi dnia [...] sierpnia 2009 r. umowę o wzajemnej współpracy. Umowa taka zdaniem skarżącej dawała jej podstawę do potrącenia wierzytelności. Spowodowało to jej zdaniem taką sytuację, że w momencie otrzymania zawiadomienia o zajęciu wierzytelności w konsekwencji dokonanych potrąceń nie istniały żadne wierzytelności przysługujące firmie "S" Sp. z o.o.

Skarżąca spółka podniosła także, że dokonane przez nią wpłaty gotówką

w okolicznościach istnienia umowy o wzajemnej współpracy zakładającą pierwszeństwo kompensaty nad dokonaniem zapłaty potwierdza, iż dokonanie

wpłaty gotówkowe w żaden sposób nie odnoszą się do zajętych przez organ egzekucyjny wierzytelności.

Ustosunkowując się do podniesionych zarzutów, należy wskazać, że zgodnie

z art. 71 a § 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji (tj. Dz. U. Nr 229, poz. 1954) zwanej dalej ust. egz. adm. "Jeżeli

w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty. Na postanowienie w sprawie wysokości nieprzekazanej kwoty przysługuje zażalenie".

Pamiętać przy tym należy, że egzekucja z wierzytelności pieniężnej jest tylko jednym ze sposobów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych. Zasadniczym celem jest doprowadzenie do przymusowego wykonania obowiązku o charakterze pieniężnym przez dłużnika. Pozycję prawną dłużnika zajętej wierzytelności określają szczegółowo przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji normujące egzekucję należności pieniężnych. Przepisy te przewidują, że w razie zajęcia wierzytelności dłużnikowi nie wolno wypłacać zobowiązanemu zajętej kwoty, lecz jest on zobowiązany do jej przekazania organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności.

Postanowienie wydane zgodnie z art. 71 a § 9 ust. egz. adm. powinno określać wysokość nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu przez dłużnika zajętej wierzytelności, kwoty wierzytelności i taka też jest sentencja postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Postanowienie to stanowi konsekwencję dokonanego uprzednio przez organ egzekucyjny zajęcia wierzytelności zobowiązanego u jej dłużnika i stwierdzenia,

iż dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchylał się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu.

Celem tego postępowania, które może być poprzedzone czynnościami kontrolnymi,

o których mowa w art. 71 a § 1 - § 7 tej ustawy, jest jedynie ustalenie okoliczności czy dłużnik zajętej wierzytelności nie uchylił się od przekazania tej wierzytelności organowi egzekucyjnemu, który dokonał jej zajęcia. W przypadku stwierdzenia zaistnienia tych okoliczności poprzez wydanie postanowienia na podstawie

art. 71 a § 9 ust. egz. adm. następuje konkretyzacja obowiązku dłużnika zajętej wierzytelności, określenie jej charakteru i zakresu. Przepis ten stanowi podstawę prawną do przypisania odpowiedzialności dłużnikowi zajętej wierzytelności

za bezpodstawne uchylanie się od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej wierzytelności. Odpowiedzialność z tego tytułu może być realizowana wobec dłużnika zajętej wierzytelności także w trybie postępowania egzekucyjnego

w administracji, a podstawą wystawienia tytułu wykonawczego w tym zakresie jest postanowienie, o którym mowa w art. 71 a § 9 ust. egz. adm. Pamiętać także w tej sprawie należy o regulacji z art. 89 w szczególności jego § 2, że zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia z tytułu tych dostaw, robót i usług.

W rozpoznawanej sprawie istotnym dokumentem był protokół z kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] lutego do [...] marca 2010 r. przez pracowników Urzędu Skarbowego, w którym ustalono, że Zakłady "M" S.A. nabywały od firmy "S" Sp. z o.o. tkaniny, a od 2010 r. nabywają także usługę dzierżawy powierzchni magazynowej, co skutkuje powstaniem obowiązku zapłaty przez skarżącą spółkę na rzecz firmy "S" Sp. z o.o.

Skarżąca podniosła, że nie posiada względem firmy "S" długu, gdyż posiadana przez nią wierzytelność znacznie przewyższa posiadany dług, oraz że w momencie otrzymywania zawiadomień o zajęcie wierzytelności nie posiadała żadnych względem "S" długów. Powołała się przy tym na umowę z dnia [...] sierpnia 2009 r. o wzajemnej współpracy. W umowie tej w § 3 pkt 5 ustalono, że wszystkie wzajemne zobowiązania i należności będą w pierwszej kolejności wzajemnie kompensowane (k. 20 akt adm.) Jednak z tego nie wynika, że automatycznie będą występowały kompensaty, oraz że warunki umowy będą przez strony zawsze dotrzymywane.

Z dokonanych zawartych w protokole ustaleń wynika, że tak nie było. W okresie

od [...] lutego do [...] lutego 2010 r. skarżąca spółka tytułem spłaty zobowiązań dokonał dziewięciu wypłat w formie gotówkowej do kasy firmy "S" na łączną kwotę 141.427,72 zł, oraz w okresie od [...] lutego do [...] lutego 2010 r. dokonał spłaty zobowiązań obciążających firmę "S" na łączną kwotę 139.205, 89 zł. (k. 29 – 30 akt adm.)

Podstawowy zarzut skarżącej spółki w świetle przedstawionych powyżej jej czynności, polegających na dokonywaniu gotówkowych wpłat oraz spłaty

zobowiązań za "S", nie można uznać za zasadny, skarżąca nie dokonywałaby zapłaty należności gdyby nie była do tego zobowiązana.

Zajęta wierzytelność dotyczyła dwóch należności z tytułu dostawy na rzecz skarżącej spółki wyprodukowanych przez "S" Sp. z o.o. tkanin oraz usług dzierżawy powierzchni magazynowej, należności z tych umów tj. dostawy i dzierżawy istnieją, powstały nie tylko sprzed zajęcia wierzytelności ale także i później.

Zatem mając na uwadze wyżej opisany stan faktyczny należy stwierdzić, że organy prawidłowo zastosowały regulację z art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, albowiem skarżąca spółka była dłużnikiem zajętej wierzytelności w rozumieniu art. 1 a pkt 3 cytowanej ustawy.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez organy art. 71 b w związku z art. 91 ust. egz. adm. albowiem nie był on podstawą wydania przez organy zaskarżonych postanowień. Podstawą była prawidłowo zastosowana regulacja z art. 71 a § 9

ust. egz. adm. Stan faktyczny został prawidłowo przez organy ustalony w sposób spełniający wymogi z art. 121, 122 ordynacji podatkowej, zatem skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. nalezało oddalić.

Sędzia WSA Sędzia WSA Sędzia WSA

Anna Juszczyk-Wiśniewska Dariusz Skupień Jacek Niedzielski