Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1326/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 par 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Hanna Kamińska (spr.) Sędzia del. WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Protokolant starszy asystent sędziego Monika Tutak - Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 21 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1031/14 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. oddala skargę, 3. zasądza od [...] na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. 1042 (tysiąc czterdzieści dwa) złote tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 1031/14 po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję. W pkt 2 stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Z kolei w pkt 3. zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. solidarnie na rzecz [...] zwrot kosztów postępowania sądowego.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] kwietnia 2011 r. [...] j – dalej: strona lub spółka - działając na podstawie upoważnienia firmy [...] dokonała wpisu do rejestru towarów objętych procedurą uproszczoną dopuszczenia do swobodnego obrotu 2860 opakowań papryki.

W dniu 11 maja 2011 r. spółka złożyła zgłoszenie celne uzupełniające SAD nr [...] wskazując w polu 34 zgłoszenia - Kod kraju pochodzenia IL czyli IZRAEL. Dla towaru zadeklarowano kod TARIC 0709601000 oraz stawkę celną preferencyjną w wysokości 4,3% i stawkę podatku VAT w wysokości 5%. Do zgłoszenia celnego załączono m.in.: dokument tranzytowy [...] kserokopię faktury nr 40129 z dnia 20 kwietnia 2011 r. wystawioną przez [...] z deklaracją upoważnionego eksportera dla zastosowania stawki celnej preferencyjnej, dla towarów pochodzących z Izraela.

Zgłoszenie celne jako odpowiadające wymogom formalnym zostało przyjęte, a towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu, wg kodu TARIC zadeklarowanego przez zgłaszającego.

W wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w trybie art. 78 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19.10.1992 r. z późn. zm. dalej WKC) organ celny I instancji powziął wątpliwości odnośnie prawidłowości zastosowanej w zgłoszeniu celnym towaru objętego zgłoszeniem celnym [...] z dnia 11 maja 2011 r. preferencyjnej stawki celnej.

Naczelnik Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia 30 listopada 2012 r., orzekł w stosunku do [...] oraz spółki o retrospektywnym zaksięgowaniu różnicy kwoty długu celnego w wysokości [...] zł wobec towaru objętego zgłoszeniem celnym uzupełniającym w procedurze uproszczonej w ramach procedury dopuszczenia do obrotu nr [...] z dnia [...] maja 2011 r; określił prawidłową kwotę należności celnych w wysokości [...] zł; orzekł o solidarnym zobowiązaniu adresatów decyzji do pokrycia kwoty długu celnego.

W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, iż deklaracja upoważnionego eksportera zawarta na specyfikacji do faktury importowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nie jest prawidłowo sporządzonym dowodem pochodzenia potwierdzającym status pochodzenia towaru. Tym samym nie uprawnienia do zastosowania preferencyjnych środków taryfowych dla towaru objętego zgłoszeniem celnym uzupełniającym o nr [...] z dnia [...] maja 2011 r.

Orzekając na skutek odwołania spółki Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 200 ust. 2 lit. b) WKC warunkujące odstąpienie od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych. Faktura nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. wystawiona przez eksportera z naniesioną deklaracją potwierdzającą izraelskie preferencyjne pochodzenie towaru nie zawierała danych odnośnie nazwy, i kodu pocztowego miasta, wsi lub strefy przemysłowej gdzie odbyła się produkcja przyznająca status pochodzenia. Wymogów formalnych nie spełniały także inne dokumenty przedstawione przez Spółkę, ponieważ nie były one sporządzone na fakturze nr [...] z dnia 20 kwietnia 2011 r. lub na specyfikacji, a na odrębnym dokumencie.

W toku rozprawy przed Sądem I instancji wspólnik [...] oświadczył, iż odstąpił od popierania zarzutów dotyczących nieuznania preferencyjnej stawki celnej, a popiera zarzuty dotyczące zaistnienia pomyłki w dokumentacji, skutkującej ustaleniem należności celnych od towaru, który nie został sprowadzony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę strony i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że z treści załączonego do akt sprawy pisma Urzędu Celnego w P. z dnia 27 października 2014 r., nr [...] wynika, iż organ dopatrzył się możliwości zaistnienia pomyłki po stronie Zgłaszającego poprzez dwukrotne powiadomienie dotyczące tego samego dokumentu tranzytowego. Sytuacja ta wypełnia dyspozycję art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.).

WSA podniósł, że gdy Sąd administracyjny stwierdzi wystąpienie jednej z przesłanek wznowienia postępowania, określonych w przepisach art. 145 § 1 k.p.a. oraz art. 145 a § 1 k.p.a. obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., co ma miejsce w niniejszej sprawie.

Sąd I instancji podkreślił, że w toku ponownego rozpoznawania sprawy organ dokona powtórnej analizy przedstawionej przez spółkę dokumentacji w celu jednoznacznego wyjaśnienia zarzutu dwukrotnego ustalenia należności celnych od tego samego towaru.

WSA wskazał, że ocena deklaracji potwierdzającej izraelskie preferencyjne pochodzenie towaru dokonana przez organy obu instancji była prawidłowa a strona ostatecznie nie poparła skargi w tym zakresie.

W skardze kasacyjnej, Dyrektor Izby Celnej w W., zaskarżył powyższy wyrok w całości i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Względnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku - na podstawie art. 188 p.p.s.a. – i rozpatrzenie skargi. Skarżący kasacyjnie organ wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonemu wyrokowi - na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., - zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.; dalej: Prawo celne) oraz w związku z art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; dalej: o.p.) poprzez pominięcie i wadliwe uznanie, iż w sprawie należy zastosować art. 145 § 1 k.p.a.

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w powiązaniu z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm. – dalej: p.u.s.a.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a - z uwagi na niedokonanie przez Sąd prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji i wadliwe uzasadnienie wyroku, w szczególności poprzez:

- niewskazanie prawidłowej podstawy prawnej orzeczenia a to wskutek przywołania przepisów nie znajdujących zastosowania w sprawie;

- wadliwą ocenę stanu sprawy wskutek pominięcia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...];

- sformułowanie wskazań, co do dalszego postępowania nie pozostających w związku ze stwierdzoną wadą decyzji polegającą na wystąpieniu przesłanek do wznowienia postępowania;

3. art. 145 § 1 lit. b) p.p.s.a. w związku z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. poprzez błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do wznowienia postępowania.

W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie organ podkreślił, że przedmiotem orzekania Sądu I instancji była sprawa dotycząca decyzji określającej dług celny. Stanowisko WSA w zakresie istnienia przesłanek do zastosowania instytucji wznowienia postępowania, nie może, zatem dotyczyć decyzji będącej przedmiotem skargi, skoro w stosunku do tej decyzji Sąd uchylając ją, nakazuje przeprowadzenie postępowania dowodowego. Konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego, (ponownej analizy dokumentacji) nie stanowi żadnej z katalogu przesłanek do wznowienia postępowania. Nie wiadomo, zatem jaką decyzję ostateczną organów celnych miał na względzie Sąd I instancji, i w stosunku, do jakiego orzeczenia winna być zastosowania procedura wznowienia postępowania.

Autor skargi kasacyjnej wskazał, że wywody WSA sprowadzają się do zasadności stosowania w sprawie art. 145 § 1 k.p.a., który nie może być jednak przez organy celne brany pod uwagę. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.

Skarżący podkreślił, że w sprawie nie zachodzi przesłanka dotycząca ujawnienia istotnych, nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Wskazany w wyroku Sądu I instancji dowód - pismo Urzędu Celnego w P. z dnia 27 października 2014 r. nr [...] , nie jest nowym dowodem w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. jeżeli uwzględni się decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. nr [...] z dnia [...] maja 2012 r., odmawiającą unieważnienia zgłoszenia [...] z dnia [...] maja 2011 r. Decyzja ta znajduje się w aktach sprawy, a mimo to została przez Sąd I instancji pominięta w rozważaniach. Pod pojęciem nowych dowodów należy rozumieć takie dowody, które wprawdzie istniały w dacie orzekania w postępowaniu zwykłym, ale organ orzekający dowodami tymi nie dysponował (obojętnie z jakich przyczyn). Jeżeli jednak dowody te były, a organ orzekający ich nie zbadał, to nie można takich dowodów w postępowaniu wznowieniowym uważać za nowe, choćby organ w postępowaniu poprzednim z dowodami tymi się nie zapoznał albo niewłaściwie ocenił. Okoliczność dwukrotnego odprawienia tego samego towaru w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] z dnia 11 maja 2011 r. oraz [...] z dnia 10 maja 2011 r. była badana przez organ celny. Chodzi tu o decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia 19 listopada 2012 r., którą odmówiono unieważnienia zgłoszenia [...] z dnia 11 maja 2011 r. Zatem w sprawie nie wyszły na jaw nowe okoliczności lub dowody, gdyż były one znane organowi i analizowane w odrębnym postępowaniu dotyczącym unieważnienia zgłoszenia celnego.

Autor skargi kasacyjnej podniósł, że w dniu 10 sierpnia 2012 r. wpłynął do Urzędu Celnego w Pruszkowie wniosek strony z dnia 14 czerwca 2012 r. o unieważnienie zgłoszenia celnego uzupełniającego [...] z dnia 11 maja 2011 r. w związku z możliwością dwukrotnego objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci papryki. Wniosek ten został złożony po wszczęciu przez Naczelnika Urzędu Celnego w P. postępowania w sprawie określenia prawidłowej stawki celnej oraz wymiaru należności celnych dla towaru objętego zgłoszeniem celnym [...] z dnia 11 maja 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Pruszkowie odmówił unieważnienia ww. zgłoszenia decyzją z dnia 19 listopada 2012 r. Decyzja ta stała się ostateczna, a zgłoszenie celne pozostało w obrocie prawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą omawiany środek odwoławczy, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy, a które w niniejszej sprawie nie występują.

Z przepisów art. 174 i art. 183 § 1 p.p.s.a. wynika, iż postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, wywołane wniesioną skargą kasacyjną, nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest, bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania (por. H. Knysiak-Molczyk, Skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2009, s. 238–240; wyrok NSA z dnia 15 lipca 2005 r., sygn. akt FSK 2706/04; wyrok NSA z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 329/06).

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, bowiem autor tego środka odwoławczego trafnie wykazał, że Sąd I instancji bezpodstawnie uznał, że przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa mógł znaleźć zastosowanie w sprawie w związku z nowym dowodem na okoliczność zaistnienia pomyłki po stronie spółki poprzez dwukrotne powiadomienie dotyczące tego samego dokumentu tranzytowego. Chodzi tu o pismo Urzędu Celnego w P. z dnia 27 października 2014 r., nr [...]. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego cyt. przepis nie mógł być zastosowany przez organy celne w sprawie określenia kwoty długu celnego. Powyższe z tego względu, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Tym samym zastosowanie winny mieć przepisy Ordynacji podatkowej, a nie kodeksu postępowania administracyjnego, jak wadliwie przyjął Sąd I instancji.

Z powodów, o których mowa niżej w sprawie nie można zastosować również art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. W doktrynie (por. S. Presnarowicz, w: L. Etel (red.), Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2017) wskazuje się, że aby można było mówić o zaistnieniu tej przesłanki, muszą łącznie wystąpić następujące okoliczności: muszą wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody; musimy mieć do czynienia z nowymi okolicznościami lub nowymi dowodami; nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody powinny istnieć w dniu wydania decyzji; nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie mogą być znane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka istotnych okoliczności lub dowodów jest spełniona, wtedy, gdy: ujawnią się w sprawie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody; okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego; powyższe okoliczności lub dowody są istotne dla sprawy, czyli mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części (wyrok NSA w Warszawie z 1.10.2003 r., III SA 2923/01, Biul. Skarb. 2004, nr 3, s. 22). Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. przesłanką wznowienia postępowania jest m.in. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Ocena istotności nowych okoliczności lub dowodów została przez ustawodawcę pozostawiona decyzji organów podatkowych rozstrzygających w danej sprawie, wobec czego sąd nie może odebrać organom tego prawa do oceny (wyrok WSA w Warszawie z 29.06.2004 r., III SA 1108/03, M. Pod. 2004, nr 8, s. 4). Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, o jakich mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p., nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną (wyrok NSA z 21.06.2004 r., FSK 170/04, Prz. Pod. 2004, nr 11, poz. 60). Przesłanką do wznowienia postępowania, określoną w tym przepisie, jest ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych okoliczności istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję (wyrok NSA w Warszawie z 23.05.2003 r., III SA 2411/01, LEX nr 146088). W wyrok z 17.06.2017 r. (I FSK 114/15, LEX nr 2082151) NSA podkreślił, że "odmienna, a nawet błędna ocena dowodu (okoliczności), który istniał i był znany organowi wydającemu decyzję, nie uzasadnia żądania wznowienia postępowania. Błędna ocena okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy o tej okoliczności. Są to dwie różne sytuacje i tylko jedna z nich, ta druga, stanowi przesłankę wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 o.p.".

Przenosząc te uwagi natury ogólnej na grunt niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, że wskazany w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji dowód - pismo Urzędu Celnego w P. z dnia 27 października 2014 r. nr [...] mające świadczyć o dwukrotnym odprawie celnej tego samego towaru - nie jest nowym dowodem w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. warunkującym wznowienie postępowania. Powyższe z tego względu, że WSA nie uwzględnił w swych rozważaniach zalegającej w aktach administracyjnych sprawy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 19 listopada 2012 r. nr [...]. Mocą tego aktu odmówiono spółce unieważnienia zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 11 maja 2011 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że okoliczność dwukrotnego odprawienia tego samego towaru (w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] z dnia 11 maja 2011 r. oraz [...] z dnia 10 maja 2011 r.) była przedmiotem badana przez organ celny. Chodzi tu o postępowanie zwieńczone wydaniem ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia 19 listopada 2012 r. nr [...]. Tym samym błędnie WSA przyjął w zaskarżonym wyroku, że w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności lub dowody warunkujące wznowienie postępowania. Te, bowiem były znane organowi i analizowane w odrębnym postępowaniu dotyczącym unieważnienia zgłoszenia celnego, zakończonym decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 19 listopada 2012 r. Błędna ocena dowodu lub okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy o tym dowodzie lub okoliczności. Dlatego też odmienna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie może stanowić uzasadnienia dla wznowienia postępowania.

W tym miejscu wskazać należy, że strona wniosła o unieważnienie zgłoszenia celnego uzupełniającego [...] z dnia 11 maja 2011 r. w związku z możliwością dwukrotnego objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci papryki. Wniosek ten został złożony po wszczęciu przez Naczelnika Urzędu Celnego w P. postępowania w sprawie określenia prawidłowej stawki celnej oraz wymiaru należności celnych dla towaru objętego zgłoszeniem celnym [...] z dnia 11 maja 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Pruszkowie odmówił unieważnienia ww. zgłoszenia celnego decyzją z dnia 19 listopada 2012 r. Decyzja ta stała się ostateczna, a zgłoszenie celne pozostało w obrocie prawnym. W związku z powyższym organ celny I instancji prawidłowo decyzją z dnia 30 listopada 2012 r., nr [...] orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu różnicy kwoty cła od towaru objętego zgłoszeniem celnym [...] z dnia 11 maja 2011 r. Poprawnie uznał on, że obowiązek ten solidarnie ciąży na stronie oraz [...] Postępowanie to było konsekwencją wcześniejszego rozstrzygnięcia w postaci decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 19 listopada 2012 r. odmawiającej unieważnienia zgłoszenia [...] z dnia 11 maja 2011 r. W świetle powyższych rozważań, za zbędne należy uznać stanowisko WSA o konieczności uzupełnienia postępowania dowodowego w zakresie powtórnej analizy przedstawionej przez Stronę dokumentacji w celu jednoznacznego wyjaśnienia zarzutu dwukrotnego ustalenia należności celnych od tego samego towaru.

Tym samym zasadne okazały się zarzuty sformułowane w pkt 1 i 3 petitum skargi kasacyjnej.

Trafny jest również zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p. p. s. a. w powiązaniu z art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie WSA wskazał niepoprawną podstawę prawną rozstrzygnięcia (tj. przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa) jak również przedstawił stan faktyczny w sposób nie znajdujący odzwierciedlenia w aktach administracyjnych sprawy, gdyż pominął znajdująca się w obrocie prawnym decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia 19 listopada 2012 r. Powyższa ocena uzasadnia uwzględnienie zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy możliwe było zastosowanie art. 188 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie, rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. Wadliwe stanowisko Sądu I instancji o naruszeniu (niezastosowaniu) przez organy administracji przepisu art. 145 § 1 pkt 5 kpa było skutkiem uprzedniej błędnej wykładni tego przepisu. Uwzględnienie przez NSA zarzutów skargi kasacyjnej w tym zakresie nie doprowadziło do sytuacji, w której byłyby braki w zakresie ustalenia elementów stanu faktycznego istotnych z punktu widzenia przepisów prawa materialnego zastosowanych przez organy administracji publicznej. Za zastosowaniem art. 188 p.p.s.a. przemawiają także względy ekonomiki procesowej. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na tej podstawie uchylił zaskarżony wyrok, a następnie rozpoznał skargę [...].

Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że deklaracja upoważnionego eksportera zawarta na specyfikacji do faktury importowej nr [...] z dnia 20 kwietnia 2011 r. nie jest prawidłowo sporządzonym dowodem pochodzenia potwierdzającym status pochodzenia towaru z Izraela. Tylko prawidłowo sporządzona deklaracja uprawnia do zastosowania preferencyjnych środków taryfowych dla towaru objętego zgłoszeniem celnym uzupełniający o nr [...] z dnia 11 maja 2011 r. W tym miejscu należy zauważyć, że przedstawiony oryginał ww. specyfikacji nie jest tożsamy z kserokopią tego dokumentu dostarczonej przez spółkę do organu w dniu 13 lipca 2012 r. Inne są podpisy osoby wystawiającej dokument. Nadto oryginał specyfikacji nie identyfikacje towaru, gdyż nie posiada wyszczegółowienia importowanych towarów. Specyfikacja nie posiada daty jej wystawienia, co uniemożliwia weryfikację czy została wystawiona w dacie eksportu czy w trybie retrospektywnym. W sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 200 ust. 2 lit. b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19 października 1992 r., s. 1, ze zm.) warunkujące odstąpienie od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych. Faktura nr [...] z dnia 20 kwietnia 2011 r. wystawiona przez eksportera z naniesioną deklaracja potwierdzającą izraelskie preferencyjne pochodzenie towaru nie zawierała prawem wymaganych zapisów odnośnie nazwy, i kodu pocztowego miasta, wsi lub strefy przemysłowej gdzie odbyła się produkcja przyznająca status pochodzenia. Wymogów formalnych nie spełniały także inne dokumenty przedstawione przez Spółkę, ponieważ nie były one sporządzone na fakturze nr [...] z dnia 20 kwietnia 2011 r. lub na specyfikacji a na odrębnym dokumencie.

Z powodów wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji nie naruszyły prawa uznając, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy istniały podstawy do retrospektywnego zaksięgowania różnicy kwoty długu celnego w wysokości [...] zł wobec towaru objętego zgłoszeniem celnym nr [...] z dnia 11 maja 2011 r. Skarga strony na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 30 grudnia 2013 r. podlegała, zatem oddaleniu.

W tym miejscu należy odnotować, że w toku postępowania przed Sądem I instancji, wspólnik spółki cywilnej [...] , oświadczył, że odstępuje od popierania zarzutów dotyczących odstąpił od popierania zarzutów dotyczących nieuznania preferencyjnej stawki celnej, a popiera zarzuty dotyczące zaistnienia pomyłki w dokumentacji, skutkującej ustaleniem należności celnych od towaru, który nie został sprowadzony.

Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego NSA orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a) w zw. z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490).