Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 528/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 § 2 pkt 1, art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: §14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
article: art. 1 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2167
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 17 ust. 1b i ust. 5 pkt 1 lit. a i b, art. 27 ust. 5 pkt 2-3
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 września 2021 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla decyzję w części tj. pkt 2 w zakresie początkowej daty przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tj. " od [...] listopada 2019 r." ; 2. zasądza na rzecz skarżącej M. S. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę [...]zł ( [...] złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO) działając na podstawie m.in. art. 17 ustawy z 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020r., poz. 111 ze zm., dalej: u.ś.r.), decyzją z [...] marca 2021r., [...], uchyliło decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta P. (dalej: Prezydent) z [...] grudnia 2020r., [...], odmawiającą M. S. (dalej: Skarżąca) przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad D. S. (dalej: Matka), ustaliło dla Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne na czas nieokreślony z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną Matką w wysokości [...] zł miesięcznie od [...] listopada 2019r. do [...] grudnia 2019r., [...] zł miesięcznie od [...] stycznia 2020r. do [...] grudnia 2020r. i [...] zł miesięcznie od [...] stycznia 2021r., a także zobowiązało Prezydenta do wypłaty ww. świadczenia w trybie i terminie przyjętym przez organ I instancji z uwzględnieniem zmian wysokości świadczenia w przyszłości.

W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał następujące okoliczności.

Wnioskiem z dnia [...].03.2019 r. (data złożenia) Skarżąca zwróciła się do Poznańskiego Centrum Świadczeń o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad Matką. Do wniosku załączono kopię wyroku Sądu Rejonowego z [...] grudnia 2017 r., zmieniającego orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie W. z [...] czerwca 2017 r. i poprzedzające je orzeczenie z [...] marca 2017 r. w ten sposób, że Matka została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności od [...] lutego 2017 r. na stałe. Nadto Sąd orzekł, że Matka wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Prezydent decyzją z [...] maja 2019 r., nr [...], odmówił Skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad Matką wskazując, że znaczny stopień niepełnosprawności Matki datuje się od czasu gdy miała [...] lat. Wskutek rozpatrzenia odwołania, SKO decyzją [...] stycznia 2020 r., nr [...], uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazało, że w zw. z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego art. 17 ust. 1b u.ś.r. jest niekonstytucyjny w zakresie w jakim dyskryminuje opiekunów osób dorosłych, których niepełnosprawność powstała w wieku dorosłym. Nadto organ I instancji nie podjął kroków w celu uchylenia własnej decyzji, na mocy której przyznał Skarżącej specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu opieki nad Matką, a świadczenie to nie powinno być kumulowane z prawem do świadczenia pielęgnacyjnego.

Prezydent decyzją z [...].04.2020 r., nr [...], uchylił wcześniejszą decyzję o przyznaniu Skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego w kwocie [...]zł z tytułu opieki nad Matką.

Decyzją z dnia [...] maja 2020 r., nr [...], Prezydent ponownie odmówił Skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad Matką. Ponownie wskazał, że niepełnosprawność powstała w [...] roku życia, zatem zgodnie z art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje. Ponadto nie nastąpi kumulacja świadczeń, gdyż od [...] lutego 2020 r. nie ma już uprawnienia do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Decyzja ta została uchylona decyzją SKO z [...] listopada 2020 r., nr [...]

Pismem z dnia [...].11.2020 r. Prezydent wezwał pełnomocnika Skarżącej do wyjaśnienia, czy zrezygnowała ona z zatrudnienia z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. W oświadczeniu z [...].12.2020 r. Skarżąca wskazała, że jej ostatnie zatrudnienie miało miejsce w 2013 r., w tym czasie łączyła życie zawodowe z opieką nad Matką, która choruje od wielu lat. W 2013 r. zaczęła chorować, co poskutkowało rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę. W tym okresie cały czas sprawowała opiekę nad Matką. Czynności, które wykonuje podczas opieki nad Matką są na tyle absorbujące, że nie jest w stanie podjąć zatrudnienia nawet w najmniejszym wymiarze czasu pracy.

Prezydent decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...], ponownie odmówił Skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Kolejny raz organ podał, że niepełnosprawność powstała w [...] roku życia i odniósł się do art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje. Nadto wskazał, że Skarżąca ostatni raz była zatrudniona w 2013 r., a niepełnosprawność osoby wymagającej opieki (Matki) datuje się od 2017 r., zatem trudno mówić o rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki.

W odwołaniu od powyższej decyzji reprezentujący Skarżącą adwokat skarżącej wywodził, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. jest niekonstytucyjny w świetle wyroku TK z 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13.

SKO decyzją z [...] marca 2021r., wskazaną we wstępie, uchyliło zaskarżoną decyzję, ustaliło dla Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne na czas nieokreślony z określeniem jego wysokości odpowiednio od [...] listopada 2019r. do [...] grudnia 2019r., od [...] stycznia 2020r. do [...] grudnia 2020r. i od [...] stycznia 2021r., a także zobowiązało Prezydenta do wypłaty ww. świadczenia.

Uzasadniając rozstrzygnięcie przytoczyło art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., stan faktyczny oraz orzecznictwo odnośnie art. 17 ust. 1b u.ś.r. stwierdzając, że uprawnienie Skarżącej do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie podlega ograniczeniom wynikającym z niekonstytucyjnego zapisu art. 17 ust. 1b u.ś.r. i organ winien merytorycznie rozpoznać wniosek Skarżącej. Fakt sprawowania opieki i jej kompleksowy zakres zostały wykazane w wywiadzie środowiskowym przeprowadzonym w związku z ubieganiem się przez Skarżącą o specjalny zasiłek opiekuńczy. Nadto do wniosku załączono oświadczenie, w którym Skarżąca szczegółowo opisała czynności wykonywane w ramach opieki nad Matką. Ustalono, że Skarżąca od [...] roku życia do dnia [...].10.2019r. była zatrudniona łącznie przez [...] lat. Dnia [...].12.2020 r. oświadczyła, że zakończyła zatrudnienie w 2013 r., gdyż ze względów zdrowotnych nie była w stanie łączyć pracy zawodowej z opieką nad niepełnosprawną Matką. Ponadto wbrew ustaleniom organu I instancji, a zgodnie z orzeczeniami lekarza orzecznika ZUS i Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność. Nie ma podstaw, aby kwestionować tezy Skarżącej, że po rozwiązaniu stosunku pracy nie była w stanie podjąć od 2013 r. nowego zatrudnienia z uwagi na opiekę nad Matką. W sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki do przyznania Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego: zrezygnowała ona z zatrudnienia i innej pracy zarobkowej, sprawuje całodobową opiekę nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie ma własnego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności i ciąży na niej obowiązek alimentacyjny wobec matki wymagającej opieki; jednocześnie nie występują przesłanki negatywne. Odwołując się do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit b u.ś.r. SKO zaznaczyło, że Skarżącej z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką Prezydent przyznał decyzją z [...].10.2018 r. specjalny zasiłek opiekuńczy na okres od [...].11.2018 r. do [...].10.2019 r. w kwocie [...]zł miesięcznie i decyzja ta nie została uchylona. Natomiast na wniosek Skarżącej z [...].02.2020r. Prezydent decyzją z [...].04.2020 r., nr [...], uchylił w całości własną decyzję z [...].11.2019 r., nr [...], przyznającą Jej specjalny zasiłek opiekuńczy na okres od [...].11.2019 r. do [...].10.2020 r. w kwocie [...]zł miesięcznie. Uchylenie nastąpiło ze skutkiem od [...].11.2019 r. a wypłatę zasiłku zablokowano. Następnie SKO wskazało, że Skarżąca nie wystąpiła o bezwarunkowe uchylenie decyzji z [...].10.2018 r., nr [...], lecz w oświadczeniu z [...].03.2019 r. podała, że z dniem przyznania jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zrezygnuje z prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego przyznanego tą decyzją. We wniosku z [...].03.2019 r. Skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji z [...].10.2018r. z dniem wydania decyzji przyznającej jej świadczenie pielęgnacyjne. Odnosząc się do orzecznictwa zapadłego na kanwie art. 27 ust. 5 u.ś.r. organ odwoławczy wskazał, że konieczne jest wyraźne, a nie hipotetyczne zrzeczenie się prawa do konkurencyjnego świadczenia, a Skarżąca poprzestała na hipotetycznym stwierdzeniu, że zrezygnuje ze specjalnego zasiłku opiekuńczego ustalonego na okres od [...].11.2018 r. do [...].10.2019 r., jeśli otrzyma prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, zatem w okresie do końca października 2019 r. dokonała wyboru świadczenia w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego, który pobierała także we wcześniejszych okresach zasiłkowych. Nie wystąpiła także o odprowadzanie przez Prezydenta składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z ubezpieczenia społecznego oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie określenia daty początkowej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia [...] marca 2019 r., ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a nadto zasądzenie kosztów. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.:

. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. poprzez jego nieprawidłową wykładnię, polegającą na uznaniu, iż wyklucza on możliwość zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego oraz specjalnego zasiłku opiekuńczego,

. art. 27 ust. 5 u.ś.r. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że świadczenie pielęgnacyjne nie może być przyznane osobie, która ma już ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, gdy zarówno wykładnia językowa, jak i funkcjonalna prowadzi do wniosku, że w sytuacji, gdy wobec danej osoby występuje zbieg uprawnień do jednego z wymienionych w tym przepisie świadczeń, to osoba uprawniona ma prawo wyboru świadczenia, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce

W uzasadnieniu pełnomocnik przytoczył art. 17 ust. 1 u.ś.r. i stwierdził, że nie można zgodzić się z zapatrywaniami organu II instancji co do ustalenia okresu za jaki Skarżącej przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem we wniosku o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wniosła o uchylenie decyzji przyznającej prawo do zasiłku w sytuacji przyznania wnioskowanego świadczenia, zatem dokonała wyboru świadczenia, o którym mowa w art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; w skrócie "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji SKO z [...] marca 2021r., oraz, na mocy art. 135 P.p.s.a., decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] grudnia 2020r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę obu ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111; dalej: u.ś.r.), przy czym w decyzji II instancji na czele z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b w zw. z art. 27 ust. 5 pkt 2-3 u.ś.r.

W myśl art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

Jednakże jak stanowi art. 27 ust. 5 pkt 2-3 u.ś.r., w przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: świadczenia pielęgnacyjnego, lub specjalnego zasiłku opiekuńczego - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami.

Należy zatem wskazać, że w orzecznictwie zaznacza się, że negatywną przesłankę 17 ust. 5 u.ś.r. należy rozpatrywać w świetle ogólnej zasady wyrażonej w art. 27 ust. 5 ustawy. W konsekwencji zasadne jest twierdzenie, że w obecnych realiach pozbawienie w całości świadczenia pielęgnacyjnego opiekunowi otrzymującemu świadczenie niższe nie znajduje uzasadnienia w dyrektywach wykładni systemowej oraz funkcjonalnej i celowościowej i narusza konstytucyjną zasadę równości. Sytuacja osób, których istotną cechą wspólną jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny została zróżnicowana w ten sposób, że tych którzy mają prawo do świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1a u.ś.r. ustawodawca pozbawił świadczenia pielęgnacyjnego, a tym którzy mają prawo do świadczeń wymienionych w art. 27 ust. 5 tej ustawy pozwolił wybrać świadczenie pielęgnacyjne i wreszcie przyznał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego bez ograniczeń tym, którzy otrzymują inne dochody niż wymienione w tych dwóch przepisach (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Po 662/19 – wszystkie orzeczenia za CBOSA).

Ratio legis regulacji zawartej w art. 17 ust. 5 pkt 1b ustawy sprowadza się do tego, aby uniemożliwić osobom uprawnionym równoczesne pobieranie świadczeń - specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, których istotą jest rekompensata opiekunowi utraty dochodów w związku z rezygnacją z zatrudnienia na rzecz sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Przepis ten należy, interpretować w taki sposób, że nie jest dopuszczalne jednoczesne przyznanie i wypłata dwóch lub więcej opisanych w nim świadczeń, natomiast stronie przysługuje prawo wyboru, z którego z nich chce skorzystać. Strona ma również prawo do zmiany zdania w tym zakresie i w tym znaczeniu ustalenie prawa do jednego z wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1b świadczeń nie wyklucza, w przypadku zmiany okoliczności i spełniania określonych przepisami warunków do ubiegania się o przyznanie innego świadczenia. Warunkiem jednak jego wypłaty winna być rezygnacja z dotychczas otrzymywanego świadczenia w dacie przyznania wnioskowanego świadczenia (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 października 2019 r. sygn. akt IV SA/Po 607/19).

Przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. należy wykładać w ten sposób, że wprawdzie istotnie wyklucza on możliwość pobierania dwóch świadczeń jednocześnie, jednakże nie uniemożliwia wyboru przez uprawnionego świadczenia także wówczas, gdy jedno z nich jest już przyznane wcześniejszą decyzją. Aby wybór, o którym mowa w art. 27 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych zagwarantować stronie, to nie zachodzi konieczność rezygnacji z przyznanego już świadczenia przed otrzymaniem zapewnienia organu, że drugie z tych świadczeń rzeczywiście zostanie przyznane. Aby zagwarantować stronie wybór, o którym mowa w art. 27 ust. 5 wskazanej ustawy, nie zachodzi konieczność rezygnacji z przyznanego już świadczenia przed otrzymaniem zapewnienia organu, że drugie z tych świadczeń rzeczywiście zostanie przyznane. Organ powinien przedsięwziąć takie czynności, aby strona mogła z tego prawa wyboru skorzystać, stosując rozwiązania proceduralne gwarantujące stronie przewidziane w art. 27 ust. 5 ustawy prawo wyboru świadczenia. Dopuszczalne jest jednoczesne (tego samego dnia) przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i uchylenie decyzji przyznającej zasiłek dla opiekuna, czy też nawet rozstrzygnięcie o tych uprawnieniach w jednej decyzji. Kwestia wyboru świadczenia, a tym samym i rezygnacji z zasiłku dla opiekuna, stanowi element faktyczny sprawy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. (zob. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 5 marca 2021 r., II SA/Gl 1391/20, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 12 sierpnia 2021 r., II SA/Op 324/21).

Jak wskazał WSA w Gdańsku w wyroku z 18 lutego 2021r., III SA/Gd 17/21, skoro przepisy prawa umożliwiają stronie wybór świadczenia, to organ nie powinien czynić żadnych przeszkód w uzyskaniu przez stronę świadczenia korzystniejszego, a wręcz przeciwnie, winien przedsięwziąć takie czynności, by strona mogła z prawa wyboru skorzystać, również w sytuacji, gdy wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego strona składa w okresie, na który przyznano jej uprzednio prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Organy obowiązane są poszukiwać rozwiązań proceduralnych gwarantujących stronie przewidziane w art. 27 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo wyboru świadczenia. Możliwe jest np. jednoczesne (tego samego dnia) uchylenie decyzji przyznającej specjalny zasiłek opiekuńczy i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Najistotniejszą kwestią powinno być jedynie takie załatwienie sprawy, aby zagwarantować stronie wybór świadczenia i jednocześnie nie pozbawić jej należnego wsparcia z tytułu rezygnacji albo niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki. Po stronie organu leży zaś podjęcie takich działań, by osoba uprawniona do różnych świadczeń nie została pozbawiona realnej możliwości wyboru świadczenia, skoro może jej przysługiwać tylko jedno z nich.

Powyższe stanowisko znajduje swoje odzwierciedlenie także w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego – zob. m.in. wyroki NSA z 10 grudnia 2019r., I OSK 200/19, z 16 kwietnia 2020r., I OSK 1192/19, z 18 stycznia 2021r., I OSK 2122/20.

W niniejszej sprawie, jak wskazał sam organ, we wniosku z [...].03.2019r. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji z [...].10.2018r., przyznającej jej specjalny zasiłek opiekuńczy na okres od [...].11.2018 r. do [...].10.2019 r. w kwocie [...]zł miesięcznie, z dniem wydania decyzji przyznającej jej świadczenie pielęgnacyjne. Wybór taki został jednak przez organy zignorowany, jako "jedynie hipotetyczny".

Z powyższych względów Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w części dotyczącej początkowej daty przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, tj. od [...] listopada 2019r., podczas gdy Skarżąca dokonała wyboru świadczenia [...] marca 2019r. (pkt 1 sentencji).

Ponownie rozpoznając sprawę Organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania.

Marginalnie Sąd wskazuje, że organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że w niniejszej sprawie organ I instancji nie był uprawniony do odmówienia Skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na art. 17 ust. 1b u.ś.r. Jak wskazał NSA w wyroku z 05 grudnia 2017r. I OSK 1079/17, jeżeli Trybunał Konstytucyjny uznał art. 17 ust. 1b u.ś.r. za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, to znaczy, że od dnia [...] października 2014 r., w którym weszło w życie omawiane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, powołany art. 17 ust. 1b nie może być stosowany w dotychczasowym kształcie swojej treści.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. O kosztach (pkt 2 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 P.p.s.a., zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składa się wynagrodzenie reprezentującego skarżącą adwokata, ustalone zgodnie z §14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).