Postanowienie NSA, sygn. akt III OSK 6930/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4 p.p.s.a.
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Obrony Narodowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt: II SAB/Wa 330/21 w sprawie ze skargi A.S. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 15 marca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt: II SAB/Wa 330/21 po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.S. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 15 marca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w punkcie pierwszym zobowiązał Ministra Obrony Narodowej do rozpoznania wniosku skarżącego, w punkcie drugim stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, w punkcie trzecim oddalił skargę w pozostałym zakresie, w punkcie czwartym zasądził zwrot kosztów postępowania.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

A.S. pismem z dnia 15 marca 2021 r. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej domagając się udostępnienia informacji publicznej w zakresie: 1) kosztów poniesionych przez MON lub jednostki mu podległe dla organizacji 9 edycji gali Armia Fight Night, 2) kosztów transmisji wydarzenia przez telewizję publiczną, 3) liczby żołnierzy, którzy zostali przebazowani z innych jednostek wojskowych na potrzeby organizacji gali, 4) liczby i typu sprzętu wojskowego, który został przebazowany na potrzeby organizacji gali.

W odpowiedzi na ww. wniosek organ w dniu 26 marca 2021 r. poinformował skarżącego, że od 2017 r. odbywają się gale AFN z udziałem żołnierzy Wojska Polskiego. Tegoroczna, 9 gala została zorganizowana kolejny raz przy współpracy federacji Armia Fight Night oraz 18 Dywizji Zmechanizowanej Wojska Polskiego. Gala została także objęta Patronatem Honorowym MON oraz była transmitowana na antenie TVP Sport. Wykorzystując popularność tej dziedziny sportu, jakim są sporty walki MMA, Wojsko Polskie współuczestniczy w organizacji tego typu przedsięwzięć. Są to kolejne działania resortu obrony narodowej, które wpisują się w prowadzoną kampanię Zostań Żołnierzem Rzeczypospolitej promującą Wojsko Polskie oraz zachęcającą do wstępowania w szeregi Wojska Polskiego. Realizacja tej kampanii odbywa się m.in. poprzez korzystanie z nowych kanałów informacyjnych i szukanie sposobów dotarcia do kolejnych grup młodzieży. W ramach promocji Sił Zbrojnych RP oraz promocji służby wojskowej w gali uczestniczyło 5 egzemplarzy sprzętu wojskowego (SpW). Siły Zbrojne i MON nie ponosili żadnych kosztów transmisji gali w TVP.

A.S. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Obrony Narodowej, zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz domagając się zobowiązania organu do rozpatrzenia jego wniosku, stwierdzenia, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, przyznania od organu sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł, a także zasądzenia od organu kosztów postępowania.

Skarżący podniósł, że przekazane przez Ministra informacje (za wyjątkiem tej, która dotyczy odpowiedzi na pytanie nr 2) nie mają żadnego związku z zakresem jego wniosku. Organ nie odniósł się do pytań o koszty organizacji gali (pytanie nr 1), liczbę żołnierzy, którzy zostali przebazowani (pytanie nr 3), liczbę i typy sprzętu, który został przebazowany (pytanie nr 4). W odpowiedzi na ostatnie pytanie (tj. pytanie nr 4) padła co prawda odpowiedź dotycząca "liczby sprzętu", ale nie wskazano o jaki typ sprzętu chodzi, podczas gdy udzielenie takiej informacji nie powinno nastręczać trudności.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, a w przypadku uznania przez Sąd, że organ pozostawał w bezczynności - wniósł o stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Minister wyjaśnił, iż nie udzielił skarżącemu odpowiedzi na niektóre pytania wniosku przede wszystkim ze względu na fakt, że ani MON ani jednostki mu podległe nie były organizatorami 9 edycji gali Armia Fight Night. Ponadto organ tylko wspierał promocję tego wydarzenia, ponieważ wśród uczestników walk byli także żołnierze. Jednostką organizacyjną odpowiedzialną bezpośrednio za pomoc w promocji gali było Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych. Zatem Minister nie miał obowiązku gromadzić informacji w pozostałym zakresie objętym wnioskiem, bowiem te zadania należały do Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśniając pojęcie bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, uznał skargę za uzasadnioną. Przyjmując, że nie budzi wątpliwości zobowiązanie organu administracji publicznej do realizacji wniosku, jak też walor publiczny informacji objętej żądanym wnioskiem, Sąd stwierdził, że jakkolwiek organ zachował 14-dniowy termin, jeśli chodzi o udzielenie odpowiedzi na wniosek, to treść tej odpowiedzi wskazuje, iż nie zostały udzielone żądane informacje. Słusznie twierdzi skarżący, że Minister jedynie częściowo odpowiedział na pkt 4 wniosku - liczba i typy sprzętu wojskowego, który został przebazowany na potrzeby organizacji gali. W tym aspekcie organ podał, że w gali uczestniczyło 5 egzemplarzy sprzętu wojskowego (SpW). W pozostałym zakresie treść pisma Ministra z dnia 26 marca 2021 r. nie stanowi odpowiedzi na sformułowane we wniosku pytania. W szczególności umknęło uwadze organu, iż punkt 1 wniosku dotyczy ewentualnego poniesienia przez MON kosztów organizacji gali, a nie kosztów transmisji telewizyjnej tej gali. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ przyznał, że jego odpowiedź na wniosek była niepełna. Z treści odpowiedzi na skargę wynika, iż Minister nie dysponuje pewnymi informacjami objętymi wnioskiem, a to z uwagi na fakt, iż jednostką organizacyjną odpowiedzialną bezpośrednio za pomoc w promocji gali było Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych.

Sąd uznał, że Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych jest komórką organizacyjną będącą organem podległym Ministrowi. Komórka ta odpowiada za dowodzenie jednostkami wojskowymi rodzajów sił zbrojnych w czasie pokoju oraz kryzysu. Zatem Minister jako zwierzchnik ww. komórki organizacyjnej mógł zażądać od jej dowódcy, tj. Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych stosownych informacji (w zakreślonym terminie) celem terminowego udzielenia odpowiedzi na wniosek skarżącego zgłoszony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W świetle powyższego organ pozostawał w stanie bezczynności. Sąd nie dopatrzył się rażącego naruszenia prawa w bezczynności organu, skoro Minister odpowiedział skarżącemu, a jego bezczynność w rozpoznaniu wniosku wynikała z niedokładnego zapoznania się z jego treścią oraz z błędnego przyjęcia, że dysponowanie żądanymi informacjami przez Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych, a więc podległą komórkę organizacyjną, zwalnia go z obowiązku udzielenia odpowiedzi na wniosek. W pozostałym zakresie Sąd skargę oddalił, nie uwzględniając wniosku skarżącego o przyznanie sumy pieniężnej od organu.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Minister Obrony Narodowej zaskarżając ten wyrok w części obejmującej jego punkty 1, 2 i 4, wnosząc o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym, uchylenie zaskarżonego wyroku w części obejmującej jego punkty 1, 2 i 4 i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w wyżej wymienionej części i rozpoznanie skargi, zasądzenie na rzecz organu skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania oraz zarzucając:

1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na niewskazaniu w uzasadnieniu, jakimi przepisami kierował się Sąd i na jakiej podstawie uznał, że Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych to komórka organizacyjna (w domyśle podległa Ministrowi Obrony Narodowej), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem uniemożliwia ustalenie, z jakich powodów Sąd uznał, że Minister Obrony Narodowej powinien wystąpić do Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych o przekazanie żądanych przez wnioskodawcę informacji;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 4 ust. 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz w zw. z art. 11a ust. 1-3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 o powszechnym obowiązku obrony, poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że podmiot (Minister Obrony Narodowej) do którego wpłynął wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nie posiadając żądanej informacji powinien zwrócić się do odrębnego podmiotu (Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych) o przekazanie takiej informacji, a następnie zrealizować wniosek, podczas gdy z przepisu tego wynika, że jeżeli podmiot do którego wpłynął wniosek nie jest w posiadaniu żądanej informacji to nie ma obowiązku jej poszukiwać, a następnie pozyskiwać w celu udostępnienia wnioskodawcy,

- art. 4 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że podmiot (Minister Obrony Narodowej) powinien udostępnić żądaną przez wnioskodawcę informację publiczną, mimo że jej nie posiada. Zdaniem skarżącego kasacyjnie zastosowany powinien zostać art. 4 ust. 3 tej ustawy stanowiący, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji, który to przepis wyłącza w takim przypadku zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Uzasadniając zarzut naruszenia prawa procesowego, organ podniósł, że Sąd wskazał, że Dowództwo Generalne RSZ jest komórką organizacyjną będącą organem podległym Ministrowi Obrony Narodowej, jednak na uzasadnienie tego stwierdzenia nie wskazał żadnych przepisów prawa pomimo tego, że w odpowiedzi na skargę organ poinformował, że podmiot ten jest jednostką organizacyjną. Nie jest wiadomym, czy Sąd używa obu tych pojęć zamiennie (łącząc jeszcze dodatkowo komórkę organizacyjną z organem), czy też faktycznie w ocenie Sądu są to dwa odrębne pojęcia, a Sąd uznał Dowództwo Generalne RSZ za komórkę organizacyjną, a nie jednostkę organizacyjną. Uniemożliwia to kontrolę orzeczenia oraz prawidłowe postawienie zarzutów naruszenia prawa materialnego ze względu na to, że nie można stwierdzić, czy Sąd uznał Dowództwo Generalne RSZ za część Ministerstwa Obrony Narodowej i wtedy faktycznie Minister Obrony Narodowej miałby obowiązek zwrócić się o konkretne informacje w celu ich udostępnienia wnioskodawcy, czy też Sąd uznał Dowództwo Generalne RSZ za odrębny podmiot (nie wchodzący w skład Ministerstwa), a tym samym w ocenie Sądu żądanie od takiego podmiotu informacji powinno się opierać na innych podstawach prawnych. W zależności od każdego z wyżej wymienionych przypadków należałoby postawić inne zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego.

Uzasadniając zarzuty naruszenia prawa materialnego organ stwierdził, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, będące w posiadaniu takich informacji. Skierowanie wniosku o udzielenie informacji publicznej do organu niewłaściwego nie może stanowić podstawy do postawienia temu organowi zarzutu bezczynności, organ nie posiadając żądanej informacji nie jest bowiem zobowiązany jest do jej uzyskania. Jakkolwiek nie jest to wprost wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, to należy założyć, że Sąd I instancji błędnie zakwalifikował Dowództwo Generalne RSZ jako komórkę organizacyjną Ministerstwa Obrony Narodowej będącą organem podległym Ministrowi Obrony Narodowej. Tymczasem, zgodnie z art. 11a ust. 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 o powszechnym obowiązku obrony, Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych wykonuje swoje zadania przy pomocy Dowództwa Generalnego RSZ. Natomiast w myśl art. 11a ust. 1 tej ustawy Dowódca Generalny RSZ jest właściwy w zakresie dowodzenia jednostkami wojskowymi i związkami organizacyjnymi Sił Zbrojnych z wyłączeniem pewnych rodzajów jednostek enumeratywnie wymienionych w tym przepisie. Biorąc pod uwagę, że został mu powierzony pewien zakres zadań, bez wątpienia jest również organem władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tym samym Dowództwo Generalne RSZ nie może też być komórką organizacyjną.

Powyższe potwierdza obwieszczenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 maja 2021 r. w sprawie wykazu jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych (M.P. poz. 524), w którego punkcie 1 jako jednostka organizacyjna podległa Ministrowi Obrony Narodowej znajduje się Dowództwo Generalne RSZ w Warszawie (wraz z podległymi jednostkami organizacyjnymi). Natomiast w § 2 Zarządzenia Nr 82 Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie nadania statutu Ministerstwu Obrony Narodowej (M.P. z 2015 r. poz. 32, z późn. zm.) wśród wymienionych w tym przepisie komórek organizacyjnych Ministerstwa Obrony Narodowej nie ma Dowództwa Generalnego RSZ. Tak więc Dowództwo Generalne RSZ jest jednostką organizacyjną, a tym samym samodzielnym podmiotem, w tym podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd nieprawidłowo więc uznał, że Minister Obrony Narodowej winien zwrócić się do tego podmiotu o informację publiczną, która jest w jego posiadaniu, ponieważ podmiot ten może samodzielnie udostępniać informację publiczną.

Uzasadniając drugi postawiony zarzut naruszenia prawa materialnego, skarżący kasacyjnie wskazał, że jeżeli Sąd prawidłowo jednak założył, że Dowództwo Generalne RSZ jest jednostką organizacyjną, a zatem podmiotem niezależnym od Ministerstwa Obrony Narodowej, to wówczas wadliwie uznał, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada abstrakcyjnemu stanowi faktycznemu określonemu w hipotezie określonej normy prawnej, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że Minister Obrony Narodowej powinien udzielić wnioskodawcy informacji publicznej.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2023 r., poz. 529) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według art. 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania oraz zarzutach naruszenia prawa materialnego.

W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113). Zaznaczyć przy tym trzeba, że warunkiem uwzględnienia zarzutu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie istotnego wpływu zaistniałego naruszenia na wynik sprawy.

Postawionym w skardze kasacyjnej zarzutem naruszenia przepisów postępowania objęto niewskazanie w uzasadnieniu, na jakiej podstawie Sąd uznał Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych za komórkę organizacyjną Ministerstwa Obrony Narodowej, do której Minister Obrony Narodowej powinien wystąpić o przekazanie żądanych przez wnioskodawcę informacji.

Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku wykazuje, że zarzut naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. należało uznać za skuteczny w realiach tej sprawy.

Z treści uzasadnienia wyroku wynika bowiem, że Sąd przyjął, iż Dowództwo Generalne Sił Zbrojnych jest komórką organizacyjną będącą organem podległym Ministrowi. Podstaw przyjęcia, że DGSZ stanowi organ podległy Ministrowi, do którego w ramach struktur Ministerstwa Obrony Narodowej miałby zwrócić się Minister o przekazanie objętych żądaniem wniosku informacji, Sąd faktycznie nie wyjaśnił. Brak poczynienia w tym zakresie rozważań prowadzi do uznania za słuszny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd zaniechał wytłumaczenia zajętego stanowiska, co w istocie powoduje taką wadliwość uzasadnienia wyroku, która usprawiedliwia uznanie, że nie pozostało to bez wpływu na wynik sprawy. Słusznie bowiem zauważa organ skarżący kasacyjnie, że nie można na podstawie uzasadnienia rozstrzygnięcia stwierdzić, czy Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych zostało uznane przez Sąd za część Ministerstwa Obrony Narodowej, czy też za podmiot niewchodzący w skład struktur Ministerstwa. Okoliczność ta przekłada się na dopuszczalność oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego. Prawidłowo skarżący kasacyjnie zauważa, że niepewność co do podstaw prawnych uznania Ministra za zobowiązanego do udostępnienia informacji będącej w posiadaniu Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych powoduje, że zarzuty te należy traktować alternatywnie i w sposób oczywisty zależnie od uznania, co było podstawą stwierdzenia, że Minister Obrony Narodowej pozostaje w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku.

Należy przypomnieć, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt: II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt: II FSK 568/08, LEX nr 513044). Skoro z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika, że uzasadnienie wyroku musi zawierać opis stanu faktycznego sprawy oraz stanowisk stron postępowania, w tym wskazanie zarzutów skargi i argumentację strony przeciwnej oraz stanowisko sądu wraz z właściwie uzasadnioną podstawą prawną, to należy przyjąć, że zamieszczenie w uzasadnieniu tych elementów ma umożliwić odtworzenie sposobu rozumowania sądu, które doprowadziło do danego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, a dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazanie przez Sąd I instancji, że dysponowanie żądanymi informacjami przez Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych nie zwalnia Ministra z obowiązku udzielania odpowiedzi na wniosek było przedwczesne, a jako takie wadliwe. Sąd ten zauważył bowiem jednocześnie – w odniesieniu do żądania podania kosztów transmisji telewizyjnej gali, że właściwym adresatem pytania byłby inny podmiot (w tym wypadku Telewizja Polska S.A.). Brak wyjaśnień podstaw uznania podległości organizacyjnej oraz wyjaśnień, w jaki sposób ta ewentualna podległość organizacyjna wywiera wpływ na uznanie, że organ do którego wpłynął wniosek, a nie posiada żądanej informacji, ma zwrócić się do innego organu w celu jej pozyskania, czyniła zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. skutecznym. Nie zmienia to natomiast prawidłowości wyrażonej przez Sąd ogólnej oceny, że Minister jedynie częściowo odpowiedział na punkt 4 wniosku, zaś w pozostałym zakresie treść skierowanego do wnioskodawcy pisma z 26 marca 2021 r. nie stanowi prawidłowej odpowiedzi, jaka winna być udzielona w ramach prawidłowego zastosowania przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902).

Skoro trafny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., to przedwczesne byłoby wyrażanie przez NSA stanowiska w kwestii postawionych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego wyszczególnionych w ramach pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, zwłaszcza że zarzuty te związane są z kwestią obowiązku udostępnienia w niniejszej sprawie informacji przez organ, którego bezczynność zaskarżono. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wadliwość uzasadnienia wyroku czyni przedwczesną ocenę pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14; wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2015 r., I GSK 465/15; wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2021 r., I OSK 1880/19). Konieczne jest uprzednie wyjaśnienie przez Sąd I instancji, z jakich powodów uznaje stronę skarżącą kasacyjnie za podmiot zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji z odniesieniem się do argumentacji strony skarżącej kasacyjnie prezentowanej wcześniej w toku postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie (w odpowiedzi na skargę, w której organ wskazał, że jednostką mającą obowiązek posiadania żądanych informacji jest Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych).

Z wyżej wymienionych względów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Biorąc pod uwagę, że orzeczenie zawarte w punkcie trzecim wyroku nie ma samodzielnego bytu prawnego jako orzeczenie w przedmiocie wniosku zawartego w skardze, Naczelny Sąd Administracyjny, znajdując podstawy do uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylił zaskarżony wyrok w całości.

Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Zgodnie z tym przepisem "W przypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości lub w części". Skład orzekający doszedł do przekonania, że jeżeli w istocie przyczyną sprawiającą, że doszło do postępowania kasacyjnego i do uchylenia zaskarżonego wyroku była wadliwość orzeczenia sądu pierwszej instancji spowodowana niepoprawnym skonstruowaniem uzasadnienia tego orzeczenia, tj. w sposób sprzeczny z wymogami art. 141 § 4 p.p.s.a., a nie wynikiem merytorycznej kontroli zaskarżonej bezczynności, to brak dostatecznych podstaw do tego, by obciążyć stronę, która wniosła skargę do sądu I instancji, kosztami postępowania kasacyjnego na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.