Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 454/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 165 art. 165a
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Sędziowie WSA Teresa Randak, Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2015 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2014 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej "SKO" lub "Kolegium"), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. - dalej "O.p.") utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania podatkowego z wniosku A Sp. z o.o. w R. (dalej "Spółka") w sprawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli o wartości [...] zł, położonej w C. przy ul. [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił ustalony

w sprawie stan faktyczny i argumentację prawną.

W dniu 2 lipca 2014 r. Spółka złożyła w organie podatkowym I instancji deklarację na podatek od nieruchomości na 2014 rok, wskazując do opodatkowania budowlę o wartości [...] zł.

Postanowieniem z dnia [...] r. Prezydent Miasta C., na podstawie art. 165a O.p., odmówił wszczęcia postępowania podatkowego dotyczącego wskazanej w informacji budowli. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że po analizie dokumentów jakie (między innymi) przekazała Spółka stwierdzono, że przedmiotowa budowla jest w rzeczywistości przyczepą samochodową o numerze rejestr. [...] i nr [...], który zgodnie z art. 2 pkt 58 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) nadawany jest wyłącznie pojazdom. Przy czym właścicielem tego pojazdu jest Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "B" [...] Spółka Jawna, a zarejestrowany jest w Wydziale Komunikacji Urzędu Miasta R. Tym samym organ I instancji uznał, że pojazd ten nie może stanowić przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako budowla, tym bardziej, że nie jest własnością wnioskującego.

W zażaleniu na ww. postanowienie Spółka wniosła "o jego zmianą w ten sposób, iż zostanie wszczęte i przeprowadzone postępowanie z wniosku Spółki w sprawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli o wartości [...] zł położonej w C. przy ul. [...]".

Kolegium rozpatrując zażalenie w pierwszej kolejności zacytowało treść art. 165a O.p., z którego wynika, że w przypadku postępowań wszczynanych na wniosek, organ podatkowy bada czy podanie pochodzi od strony oraz czy nie zachodzą inne przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania podatkowego. Po analizie dokumentacji sprawy SKO uznało zaś, że organ podatkowy I instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości w stosunku do Spółki. Zdaniem Kolegium Spółka nie jest właścicielem obiektu, który wykazała w deklaracji na podatek od nieruchomości za 2014r. jako budowlę. Jest to natomiast pojazd stanowiący własność innej spółki, który zarejestrowany jest w Wydziale Komunikacji w R.

Z załączonego do akt zawiadomienia Urzędu Miasta C. z dnia 28 października 2014 r. nr [...] wynika natomiast, że na wniosek Spółki dopiero wszczęto postępowanie w sprawie dotyczącej pozwolenia budowlanego na postawienie kontenera handlowo-piekarniczo-cukierniczego na terenie przy ul. [...] w C. Nie wiadomo zatem czy już wydano, a jeżeli tak, to kiedy zostanie wydana decyzja w sprawie zgody na postawienie tego kontenera.

Kolegium podkreśliło końcowo, że odmowa wszczęcia postępowania stanowi jednocześnie odmowę przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w sprawie i rozstrzygania merytorycznego o zasadności wniosku strony.

W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Spółka wniosła o jego uchylenie w całości oraz o uchylenie postanowienia organu I instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1) art. 233 § 1 pkt 1 O.p., poprzez jego zastosowanie pomimo braku podstaw do utrzymania w mocy postanowienia organu I instancji;

2) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wyniki sprawy w postaci naruszenia art. 121, 122, art. 187 O.p., poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz nie zebranie i nie rozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności poprzez zaniechanie ustalenia okoliczności czy zgłoszona do opodatkowania budowla jest kontenerem związanym z gruntem, skutkujące błędnym przyjęciem, iż w przedmiotowej sprawie podstawą opodatkowania jest przyczepa samochodowa, co podważa zaufanie do organów działających w przedmiotowej sprawie;

3) przepisów prawa procesowego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia art. 165 a i 165 O.p. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie skarżąca nie jest stroną postępowania, gdyż nie jest właścicielem budowli wykazanej do opodatkowania;

4) przepisów prawa procesowego, tj. art. 165a O.p. poprzez jego zastosowanie, tj. odmowę wszczęcia postępowania, podczas gdy w sprawie nie powinien on zostać zastosowany, gdyż przepis ten jest stosowany tylko w sytuacji, gdy brak przymiotu strony albo inna okoliczność uniemożliwiająca wszczęcie postępowania jest niewątpliwie oczywiste, w sprawie zaś istnieją wątpliwości co do przymiotu strony, co powinno być przez organ pierwszej i drugiej instancji zbadane w toku postępowania rozpoznawczego, przy czynnym udziale stron;

5) przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r.

o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.), dalej "u.p.o.l." poprzez przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie organ podatkowy nie ma do czynienia z budowlą lub jej częścią zgłoszoną do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, lecz z przyczepą samochodową.

W uzasadnieniu skargi Spółka na wstępie odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 O.p. wskazała, że w sprawie nie występowały podstawy do podjęcia takiego postanowienia, a jego utrzymanie w mocy spowodowane było w ocenie skarżącej przedstawionymi poniżej naruszeniami przepisów.

Podniosła, iż organ podatkowy I instancji odmawiając wszczęcia postępowania podatkowego błędnie przyjął, iż przedmiotowa budowla wykazana do opodatkowania jest przyczepą samochodową o numerze rejestracyjnym [...] , podczas gdy do opodatkowania Spółka zgłosiła kontener. Zdaniem skarżącej organ podatkowy zaniechał podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Będąc obowiązanym zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, Prezydent Miasta C. przyjął, iż kontener jaki Spółka zgłosiła do opodatkowania jest przyczepą samochodową. Równocześnie podniosła, że w postanowieniu organu

I instancji stwierdzono, iż odmówiono wszczęcia postępowania podatkowego po przeprowadzonej analizie dokumentów jakie m.in. Spółka przesłała do organu podatkowego. W ocenie skarżącej użyte sformułowanie wskazuje, iż organ oparł swą decyzję także na innych niż przedstawione przez Spółkę dowodach, co z kolei rodzi domniemanie, iż wykorzystano materiał dowodowy z innej sprawy dotyczącej przedmiotowej Spółki, który jednak nie odzwierciedlał stanu faktycznego z chwili podejmowania przez organ I instancji postanowienia w przedmiotowej sprawie. Należy bowiem zdaniem skarżącej wskazać, iż przyczepa samochodowa o numerze rejestracyjnym [...] , od 7 listopada 2013 r. nie stała już w C. na ul. [...]. Pod wskazanym adresem bowiem od dnia 24 lutego 2014 r. do dnia 18 czerwca 2014 r., a następnie od dnia 30 czerwca 2014 r. do dnia 24 października 2014 r. stał w tym miejscu zgłoszony do opodatkowania kontener należący do skarżącej. Zarówno więc organ I instancji, jak i organ II instancji błędnie przyjęły, iż maja do czynienia z przyczepą, a nie kontenerem. To błędne ustalenie w ocenie skarżącej spowodowało, iż organ II instancji, powołując się na błędne ustalenie organu I instancji przyjął, iż zgodnie z art. 165 a O.p., żądanie wniesione zostało przez osobę niebędącą stroną. W ocenie Spółki Kolegium błędnie uznało więc, iż Spółka nie jest stroną w sprawie, gdyż nie jest właścicielem obiektu, który wykazała w deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2014 jako budowlę.

Skarżąca zaznaczyła jednak, że w zaskarżonym postanowieniu wskazano na pojawiające się wątpliwości, gdyż przedstawiono, iż z zawiadomienia Urzędu Miasta C. z dnia 28 października 2014 r. nr [...] wynika, że na wniosek skarżącej wszczęto postępowanie w sprawie dotyczącej pozwolenia na postawienie kontenera na terenie przy ul. [...] w C. W ocenie skarżącej zatem organ II instancji utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji miał w posiadaniu dowody, które powinny poddać w wątpliwość zasadność podstawy do utrzymania w mocy postanowienia Prezydenta Miasta C.

Mając na uwadze powyższe Spółka - powołując się na orzecznictwo - wskazała, iż zastosowanie art. 165a O.p. dotyczyć może jedynie przypadków, gdy brak przymiotu strony albo inna okoliczność uniemożliwiająca wszczęcie postępowania jest niewątpliwie oczywiste, w sprawie zaś istnieją wątpliwości co do przymiotu strony, co powinno być przez organ I i II instancji zbadane w toku postępowania rozpoznawczego, przy czynnym udziale stron.

Dodatkowe wątpliwości skarżącej budzi fakt, iż organ podatkowy uznał, że kontener będący własnością Spółki zgłoszony do opodatkowania nie jest budowlą związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, o której wspomina art. 4 ust. 1 u.p.o.l. Skarżąca uważa, iż powielenie przez organ I instancji tego poglądu, jest powtórzeniem stanowiska Prezydenta Miasta C. i SKO z innego, toczącego się postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego

w opłacie targowej za poszczególne dni 2013 r. za prowadzenie sprzedaży

pieczywa z przyczepy. Podniosła, że w sprawach tych nie zgadzała się ze stanowiskiem organu podatkowego. Wskazywała także, iż ustawodawca jako budynek definiuje obiekt budowlany, który trwale związany jest

z gruntem, posiada wydzielone przestrzenie za pomocą przegród budowlanych, oraz posiada fundamenty i dach. Bezspornym jest, że pawilon handlowy posiada dach oraz wydzielone przestrzenie za pomocą przegród budowlanych. Ustawodawca nie definiuje w żaden sposób, że obiekt handlowy, któremu nadano numer rejestracyjny nie może być jednocześnie obiektem budowlanym w rozumieniu prawa budowlanego tym bardziej, że nie określa w jaki sposób obiekt ma być połączony z fundamentami. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżąca wskazała na wyrok WSA w Białymstoku z dnia 8 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/BK 732/10, a także wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Gl 521/09. Spółka w dalszej części skargi przywołała także uchwałę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2014 r. sygn. akt II FPS 11/13.

Końcowo podniosła, że biorąc jednak pod uwagę pogląd reprezentowany przez Prezydenta Miasta C., a także Samorządowe Kolegium Odwoławcze, usunęła od dnia 7 listopada 2013 r. z ul. [...]w C. przyczepę. Od dnia 7 listopada 2013 r. do dnia 24 lutego 2014 r. w przedmiotowym miejscu nie stał żaden obiekt budowlany. Jednocześnie przed postawieniem zgłoszonego do opodatkowania kontenera, Spółka wszczęła postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia budowlanego na postawienie kontenera (a nie przyczepy), co potwierdzać mają załączone do skargi kserokopie następujących dokumentów: 1. potwierdzenie z dnia 4 lutego 2014 r. nr [...] przyjęcia zgłoszenia zamiaru budowy lub wykonania robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę; 2. Potwierdzenie z dnia

25 czerwca 2014 r. nr [...] przyjęcia zgłoszenia zamiaru budowy lub wykonania robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę; 3. zawiadomienie

z dnia 28 października 2014 r. o wszczęciu postanowienia administracyjnego

w sprawie dotyczącej pozwolenia budowlanego na postawienie kontenera handlowo -piekarniczo-cukierniczego na terenie przy ul. [...] w C; 4. decyzja z dnia [...] r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę kontenera handlowo - piekarniczo - cukierniczego na terenie przy ul. [...] w C.; 5. zawiadomienie z dnia 28 października 2014 r. o wszczęciu postanowienia administracyjnego w sprawie dotyczącej pozwolenia budowlanego na postawienie kontenera handlowo - piekarniczo -cukierniczego na terenie przy ul. [...] w C..

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo podniósł, że już w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, iż dopiero w dniu 28 października 2014 r. wszczęte zostało - na podstawie wniosku Spółki z dnia 7 październiku 2014 r. - postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej pozwolenia budowlanego na postawienie kontenera handlowo - piekarniczo - cukierniczego na terenie przy ul. [...] w C. i dopiero decyzją z dnia [...] r. Nr [...] udzielono Spółce pozwolenia na budowę tego kontenera. Przy czym ani do deklaracji na podatek od nieruchomości na 2014 r., ani do skargi nie dołączono wymaganego przedmiotową decyzją zawiadomienia o zakończeniu budowy.

Nie można było zatem w ocenie SKO wszcząć postępowania podatkowego w sprawie podatku od nieruchomości w sytuacji, kiedy przedmiotowego kontenera wykazanego w deklaracji na podatek od nieruchomości jeszcze nie było. Natomiast

z dołączonych do akt sprawy wydruków internetowych z 2014 r. (poz. 31) wynika, że w C. na ul. [...] stała przyczepa samochodowa do sprzedaży pieczywa (Nr rej. [...] ). Przyczepa ta jest zarejestrowana w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców CEPIK i nie mogła być w 2014 r. przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako budowla. Fakt ten potwierdza także umowa dzierżawy gruntu z dnia 14 września 2009 r. (poz. 41akt sprawy), z której wynika, że Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w C. wydzierżawiła PPH "B" s.j. grunt o powierzchni 10 m² z przeznaczeniem na prowadzenie działalności handlowej - sprzedaż pieczywa z mobilnej przyczepy sprzedażnej stanowiącej własność dzierżawcy (§ 1 umowy). Sprzedaż z przyczepy powinna natomiast podlegać opłacie targowej zgodnie z uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...]. nr [...] , zmienionej uchwałą z dnia

[...] r. nr [...] w sprawie ustalenia dziennych stawek opłaty targowej. W myśl § 1 ust. 1 pkt 3 powołanej uchwały przy sprzedaży na innych zasadach niż wymienione w § 1 ust. 1 pkt 1 do 2e lub przy sprzedaży z pojazdów samochodowych, naczep i przyczep o dowolnej ładowności poza targowiskami opisanymi w § 1 ust. 1 pkt 1 niniejszej uchwały, pobiera się opłatę targową w wysokości [...] zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270 z późn. zm. - zwaną dalej p.p.s.a.).

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek podejmując rozstrzygnięcie Sąd uwzględnił okoliczności, które nie zostały w niej podniesione. Możliwość taką stwarza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonego aktu lub czynności.

Na wstępie wskazać należy, iż kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddane jest rozstrzygnięcie SKO w K., które zapadło wskutek rozpoznania zażalenia strony na postanowienie organu I instancji o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 165a § 1 O.p. W myśl tego uregulowania, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Orzeczenie o odmowie wszczęcia postępowania można wydać z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych.

Przepis art. 165a O.p. jest podyktowany ekonomiką postępowania. Rozstrzygnięcie przewidziane w części dyspozytywnej tego przepisu, tj. odmowa wszczęcia postępowania nie jest uzależnione od uznania organu administracji, stanowiąc obligatoryjne następstwo stwierdzenia przez organ przesłanek w tym przepisie wyszczególnionych.

Zauważyć nadto wypada, że orzekając w zakresie odmowy wszczęcia postępowania organ odwoławczy nie rozstrzyga o zasadności żądania czy przedmiotowości postępowania w sprawie, lecz bada wyłącznie prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji (por. wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2006 r. o sygn. akt: II FSK 1517/05). Instytucja odmowy wszczęcia postępowania podatkowego, kończąca się aktem formalnym a nie merytorycznym - rozstrzygającym sprawę co do istoty, nie pozwala na wysnuwanie merytorycznych wniosków. Innymi słowy, na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie może dokonywać materialno-prawnej oceny żądania.

Treść art. 165a O.p. jednoznacznie wskazuje, że przepis ten ma zastosowanie tylko i wyłącznie do postępowań wszczynanych na wniosek. Sposoby wszczęcia postępowania podatkowego reguluje natomiast wspomniany wyżej art. 165 O.p., który w § 1 stanowi, iż postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania z urzędu następuje w formie postanowienia (§ 2). Jak z tego wynika, ustawa przewiduje dwa sposoby wszczęcia postępowania podatkowego: na żądanie strony (zasada skargowości) lub z urzędu (zasada oficjalności). W przypadku wszczęcia postępowania na żądanie strony za datę jego wszczęcia przyjmuje się dzień doręczenia organowi ww. żądania (z zastrzeżeniem regulacji wynikającej z art. 165a O.p.). W opisanej sytuacji organ nie wydaje jakiegokolwiek aktu, chyba że w sprawie istnieją jeszcze inne strony. Wówczas organ podatkowy zawiadamia pozostałe strony o wszczęciu postępowania na wniosek jednej ze stron.

W ocenie Sądu w badanym przypadku organ I instancji nieprawidłowo zastosował przepis art. 165a O.p., jako że w sprawie nie zostało wniesione żądanie (wniosek) o wszczęcie postępowania podatkowego w rozumieniu przepisu art. 165 O.p. Faktu złożenia deklaracji podatkowej nie można bowiem utożsamiać z wnioskiem o wszczęcie postępowania podatkowego.

Przepisy Ordynacji podatkowej nie zawierają w zasadzie definicji "deklaracji podatkowej". Art. 3 pkt 5 O.p. stanowi jedynie, że ilekroć w ustawie jest mowa o deklaracjach rozumie się przez to również zeznania, wykazy oraz informacje, do których składania obowiązani są, na podstawie przepisów prawa podatkowego, podatnicy, płatnicy i inkasenci. W znaczeniu słownikowym deklaracja to "podanie do wiadomości ogółu, wyraźne wypowiedzenie się w jakiejś sprawie" (por. np. internetowy Słownik języka polskiego PWN). Z definicji słownikowej da się wywieść dwie istotne cechy "deklaracji". Po pierwsze jest to oświadczenie - mowa jest bowiem o podaniu do wiadomości, wypowiedzeniu się. Po drugie oświadczenie to dotyczy faktów. Nie dotyczy zamiarów czy też chęci osoby, ale jest wypowiedzeniem się co do stanu rzeczywistego. Pozwala to na zakwalifikowanie deklaracji - o których mowa w przepisach prawa podatkowego - do kategorii oświadczeń wiedzy.

Tak też ujmuje problem ten doktryna i orzecznictwo sądowe. Wskazuje się, że "deklaracja podatkowa jest formą oświadczenia wiedzy podatnika, dotyczącego faktów mających znaczenie dla powstania i wysokości zobowiązania podatkowego" (por. np. Cezary Kosikowski, Leonard Etel, Rafał Dowgier, Piotr Pietrasz, Mariusz Popławski, Sławomir Presnarowicz, Ordynacja Podatkowa Komentarz do art. 3 pkt 5, wydanie 3, wyrok NSA z dnia 13 lutego 1998 r., I SA/Gd 1071/96.)

Jak z tego wynika, deklaracja zawiera oświadczenie wiedzy a nie woli, składane w formie określonej przepisami prawa podatkowego i zawierające elementy określone przez te przepisy. Co również istotne, jej złożenie jest obowiązkiem a nie uprawnieniem podatnika. Nie można zatem deklaracji podatkowej przypisywać skutku w postaci wszczęcia postępowania podatkowego.

Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, iż złożenie przez stronę skarżącą deklaracji podatkowej nie stanowiło żądania (wniosku) o wszczęcie postępowania w znaczeniu procesowym. Z tego względu organ nie mógł odmówić wszczęcia postępowania w oparciu o art. 165a O.p. Powinien był natomiast wszcząć postępowanie urzędu, tak jak to uczynił w sprawach podatku od nieruchomości za rok 2012 i 2013 i ewentualnie zakończyć je wydaniem decyzji.

Podkreślenia wymaga, że w stosunku do osób prawnych zobowiązanie w podatku od nieruchomości powstaje z mocy prawa a podatek od nieruchomości podlega samoobliczeniu. Dla spraw związanych z weryfikacją samoobliczenia podatku dokonanego przez podatnika charakterystyczne jest wszczęcie postępowania podatkowego z urzędu. Wszczęcie postępowania przez organ podatkowy jest bowiem warunkiem koniecznym dla dokonania skutecznej kontroli rozliczenia podatkowego przeprowadzonego przez podatnika.

Organ II instancji przyjmując zażalenie do rozpoznania, nie odniósł się w żaden sposób do kwestii oceny skutków procesowych złożenia przez Spółkę deklaracji podatkowej za 2014 r., a w konsekwencji zasadności zastosowania przez organ instytucji w postaci odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w niniejszej sprawie. Powyższe uchybienie procesowe wyczerpuje przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Sąd, w oparciu o powołany przepis uchylił zaskarżone postanowienie. Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy winien uwzględnić wyrażoną przez Sąd ocenę prawną. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 210 § 2 p.p.s.a.