Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 965/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2014-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 1, 2, 3, 4
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 1, 4, 5, art. 73a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
article: art. 29
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 86
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Radosław Stelmasiak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 lutego 2014 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia [...] sierpnia 2013 r., Nr [...]; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz P. P. 153 zł (sto pięćdziesiąt trzy złote) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r., Nr [...], Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. z dnia [...] sierpnia 2013 r., Nr [...], ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. przyznał P. P. płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w wysokości 3.831,97 zł, w tym jednolitą płatność obszarową (2.413,22 zł) i uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych (1.418,75 zł). Przyznane środki zostały przekazane skarżącemu na rachunek bankowy w dniu [...] grudnia 2009 r.

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził nieważność powyższej decyzji, z uwagi na to, że organ nie sprawdził, czy zadeklarowane przez skarżącego powierzchnie działek nie przekraczają maksymalnego kwalifikowanego obszaru działek ewidencyjnych (PEG).

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. odmówił P. P. przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. ustalił nienależnie pobrane przez P. P. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na kwotę 3.831,97 zł. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR, wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2013 r., utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r., o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, kierownik biura powiatowego w drodze decyzji administracyjnej ustala kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej bądź krajowych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej. Wypłacone P. P. w ramach systemów wsparcia bezpośredniego płatności pochodziły ze środków z EFRG oraz środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie.

W ocenie organu z uwagi na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji przyznającej skarżącemu środki, a następnie odmowy przyznania płatności należy uznać, że strona utraciła uprawnienie do uzyskania płatności, a przekazane środki pieniężne zostały pobrane nienależnie.

Organ wyjaśnił następnie, że zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 z późn. zm.), kierownik biura powiatowego odstępuje od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności, w tym jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniającej, w przypadku gdy kwota każdej z tych płatności nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1913/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 65 z 21.12.2006 r., str. 52, z późn zm.). Organ wskazał, że w przypadku skarżącego kwota nienależnie pobranych płatności przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną stosownie do powyższych przepisów. Tym samym nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności.

Organ stwierdził jednocześnie, że w sprawie nie doszło do przedawnienia, bowiem beneficjent został powiadomiony o nieuzasadnionym charakterze płatności przed upływem okresów przedawnienia. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie nie zaistniały również przesłanki braku obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności wskazane w art. 73 ust. 4 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. L 141 z 30 kwietnia 2004 r., str. 18). Organ wyjaśnił, że stosownie do powyższego przepisu, obowiązek zwrotu nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność dokonana została na skutek pomyłki właściwej władzy lub innej władzy oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach. Jeżeli jednak błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, obowiązek zwrotu nie występuje jedynie w przypadku gdy organ nie doręczył stronie decyzji o zwrocie w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności, co miało miejsce w przypadku skarżącego.

Organ przyznał, że co prawda wypłacenie nieprawidłowo przekazanej należności wynikało z pomyłki Agencji, jednak skarżący, zdaniem organu, mógł w zwykłych okolicznościach wykryć błąd. Przede wszystkim decyzja przyznająca środki została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Błąd stanowiący takie naruszenie jest błędem oczywistym, który mógł być wykryty przez stronę. Ponadto, we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009, skarżący podpisał oświadczenie, że zna zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie P. P. wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: k.p.a. w zw. z art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 poprzez nierozpatrzenie całości zebranego materiału dowodowego i oparcie decyzji jedynie na jego części, ocenionej wybiórczo i nieobiektywnie, co w konsekwencji doprowadziło do uznania braku podstaw do zastosowania art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji ( WE) nr 796/2004, podczas gdy prawidłowa ocena całego materiału dowodowego zebranego w sprawie prowadzić winna do wniosku, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 73 ust. 4 rozporządzenia, a tym samym nie ma podstaw orzekania o obowiązku zwrotu pobranych opłat;

- art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 poprzez błędną wykładnię zwrotu "błąd ten nie mógł być wykryty przez rolnika", podczas gdy prawidłowa wykładnia tej części przepisu prowadzić winna do wniosku, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 73 ust. 4 rozporządzenia, a tym samym nie ma podstaw orzekania o obowiązku zwrotu pobranych opłat.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zaskarżona decyzja dotyczy zwrotu nienależnie pobranych płatności: jednolitej płatności obszarowej oraz płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych. Z prawidłowych i niekwestionowanych ustaleń organu wynika, że płatności te zostały przyznane skarżącemu i wypłacone w 2009 r., a w 2012 r. organ wyższej instancji stwierdził nieważność decyzji przyznającej płatności, w konsekwencji czego organ I instancji, ponownie rozpatrując wniosek o przyznanie płatności, odmówił przyznania skarżącemu płatności na 2009 r. Prawidłowe jest zatem stanowisko organu, że wypłacone skarżącemu w 2009 r. świadczenia: jednolita płatność obszarowa oraz płatność uzupełniająca do powierzchni grupy upraw podstawowych uznane być muszą za świadczenia nienależnie pobrane. Odpadła bowiem podstawa prawna ich wypłacenia.

Przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 z późn. zm.), na podstawie których wymienione płatności zostały przyznane, nie normują zasad ustalania i zwrotu nienależnie pobranych płatności obszarowych i uzupełniających (z wyjątkiem określonego w art. 40 przypadku odstąpienia od ustalania nienależnie pobranych płatności, których wysokość nie jest wyższa od równowartości 100 euro). W tym zakresie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 68, poz. 634 z późn. zm.) oraz przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. L 141 NR 141, str. 18). Rozporządzenie to utraciło moc z dniem 1 stycznia 2010 r., stosuje się je jednak nadal do wniosków dotyczących lat gospodarczych zaczynających się przed 1 stycznia 2010 r. (art. 86 rozporządzenia rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora win - Dz. U. UE.L. z 2009 r. Nr 316, str.65).

Przepisy ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa określają jedynie tryb oraz organy właściwe w sprawie ustalania kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej oraz finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej (art. 29).

Obowiązek zwrotu wynika natomiast z przepisów rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004. W przepisie art. 73 rozporządzenia uregulowany został zwrot nienależnych płatności, natomiast w przepisie art. 73a zwrot nienależnych uprawnień do płatności, do których stosuje się zasady określone w art. 73.

Przepis art. 73 ust. 1 stanowi, że w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę, powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 3. Przepis ten ustanawia zatem obowiązek zwrotu płatności, która uznana zostanie za nienależnie wypłaconą. Jak już wyżej wskazano, wypłacone skarżącemu w ramach wsparcia bezpośredniego środki prawidłowo uznane zostały za świadczenia nienależne.

Przewidziany w art. 73 ust. 1 obowiązek zwrotu nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Zgodnie bowiem z ust. 4 tego przepisu, obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika; jednakże w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności. Obowiązek zwrotu nie ma również zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat; jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat (ust. 5).

W rozpoznawanej sprawie, jak słusznie przyjęły organy, nie wchodzi w grę zwolnienie z obowiązku zwrotu na skutek upływu terminów określonych w ust. 5. Wypłata świadczenia (płatności) została bowiem dokonana w grudniu 2009 r., natomiast ostateczna decyzja ustalająca nienależnie pobrane płatności wydana została w październiku 2013 r.

Nie można natomiast zgodzić się ze stanowiskiem organu, że w sprawie nie zachodzą także przesłanki określone w art. 73 ust. 4. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dawał bowiem podstaw do dokonania tak stanowczej i jednoznacznej oceny.

Organ wprawdzie prawidłowo uznał, że dokonanie płatności nastąpiło na skutek pomyłki organu (błędne ustalenie powierzchni kwalifikowanych) oraz że nie powiadomiono zainteresowanego o decyzji o zwrocie w terminie 12 miesięcy od płatności, co oznacza dopuszczalność stosowania art. 73 ust. 4 także w przypadku błędu dotyczącego elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, jednak nie wyjaśnił należycie i nie uzasadnił przekonująco swojego stanowiska, że błąd mógł zostać wykryty przez rolnika. Ustalenia faktyczne są w tym zakresie niewystarczające, materiał dowodowy niepełny, a uzasadnienie tej oceny sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że błąd mógł zostać wykryty przez skarżącego, ponieważ składając wniosek podpisał go i oświadczył, że znane są mu zasady przyznawania płatności. W ocenie organu rolnik jest zobowiązany - w związku z wykonywaną działalnością - do dokładnego i rzetelnego zgłoszenia działek do płatności, a podpisując wniosek bierze na siebie odpowiedzialność za prawidłowość zawartych w nim danych.

Możliwość wykrycia błędu organ wywodzi zatem z samego faktu złożenia oświadczenia dotyczącego znajomości zasad przyznawania pomocy. Takie stanowisko jest nieuzasadnione.

Stwierdzenie czy błąd mógł zostać wykryty przez rolnika wymaga ustalenia przede wszystkim charakteru błędu. Rodzaj błędu ma bowiem istotny wpływ na możliwość jego zauważenia czy wykrycia przez rolnika. W tym zakresie organ nie poczynił jednak wystarczających ustaleń.

Jak wynika z treści decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji przyznającej płatności, błąd organu polegał na nieprawidłowym ustaleniu powierzchni kwalifikującej się do płatności. Stwierdzono, że organ przyznający płatności, w przypadku działek nr 155/3, 155/6 159, 160, 315/1 i 158/2 ustalił kwalifikującą się do płatności powierzchnię różniącą się od powierzchni PEG, czyli maksymalnego kwalifikowanego obszaru określonego dla danej działki ewidencyjnej. W decyzji nie wskazano jednak, o jaką różnicę powierzchni chodzi. Różnica ta wskazana jest natomiast w decyzji o odmowie przyznania płatności, z tym że w decyzji tej wymienione zostały jedynie działki ewidencyjne 159, 160, 315/1 oraz działki rolne C i C1 oraz D i D1. Odmawiając płatności organ stwierdził, że różnica powierzchni wynosi 26,02%. Z decyzji przyznającej płatności wynika z kolei, że w wyniku kontroli administracyjnej uwzględniającej powierzchnię ewidencyjno-gospodarczą (PEG) płatności zostały pomniejszone, ponieważ co do działek C i D - gdy chodzi o jednolite płatności obszarowe oraz działek C1 i D1 - gdy chodzi o uzupełniające płatności obszarowe ustalono, że różnica powierzchni zadeklarowanej i stwierdzonej nie przekracza 20%.

Z treści wymienionych trzech decyzji wynika, że organ przyznający płatności dokonał sprawdzenia powierzchni kwalifikowanej i powołał się na maksymalną powierzchnię kwalifikowaną (PEG), wynik tego sprawdzenia był jednak inny niż wynik ponownego sprawdzenia powierzchni po prawie trzech latach. Z uwagi na to, że w aktach brak całości materiału dotyczącego zarówno przyznania płatności, jak i stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej płatności oraz decyzji odmawiającej płatności, w szczególności brak wniosku i dołączonych do niego map, nie sposób ocenić, czy błąd był widoczny i mógł zostać zauważony przez rolnika. Ponadto decyzje w sprawie stwierdzenia nieważności oraz odmowy przyznania płatności odnoszą się do rożnych danych, są ogólnikowe i nie wyjaśniają, jakie różnice powierzchni stwierdzono co do poszczególnych działek. Także decyzja ustalająca nienależnie pobrane płatności okoliczności tych nie wyjaśnia.

Należy zwrócić uwagę, że zarówno organ przyznający płatności, jak i organ stwierdzający nieważność decyzji powołują się na te same okoliczności, czyli obowiązujące dla poszczególnych działek ewidencyjnych maksymalne powierzchnie kwalifikowane (PEG), podają jednak różne wielkości stwierdzonych w wyniku kontroli powierzchni. Zaskarżona decyzja nie wyjaśnia tych rozbieżności. W tym stanie rzeczy nie może być uznane za przekonujące twierdzenie organu, że rolnik mógł błąd zauważyć. Organ nie wyjaśnia zresztą, w jaki sposób i na jakiej podstawie, w szczególności w oparciu o jakie dokumenty, rolnik mógł błąd wykryć. Nie sposób również nie zauważyć, że organ, a więc podmiot profesjonalny nie odkrył swojego błędu przez prawie trzy lata, mimo dysponowania wyspecjalizowanym aparatem urzędniczym i stałym dostępem do danych dotyczących powierzchni kwalifikowanych, w szczególności do systemu informacji geograficznej (LPIS). Błąd ten nie wydaje się więc tak oczywisty i łatwy do wykrycia, jak twierdzi organ w zaskarżonej decyzji.

W świetle przedstawionych okoliczności uznać należy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa. Niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych stanowi naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak wyczerpujących ustaleń co do rodzaju błędu i możliwości jego wykrycia spowodował bowiem w konsekwencji błędną ocenę, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, a w konsekwencji odmowę zastosowania tego przepisu w stosunku do skarżącego.

Z tych względów zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), w skrócie: p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni wskazane wyżej uwagi i w pierwszej kolejności ustali wyczerpująco, jaki charakter miał błąd organu w sprawie niniejszej. Wymagać to będzie szczegółowego wskazania, z odniesieniem się do konkretnych danych dotyczących poszczególnych działek, jakie działki zostały objęte wnioskiem, jaka powierzchnia upraw została w odniesieniu do każdej z działek wskazana jako uprawniona do płatności oraz w jaki sposób ustalono powierzchnię kwalifikującą się do płatności, a zwłaszcza, skąd wynikła różnica między ustaleniem dokonanym przez organ przyznający płatności a ustaleniem dokonanym przez organ stwierdzający nieważność decyzji. Ponadto ustalenia wymagać będzie, w oparciu o jakie dokumenty wniosek został złożony.

Należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w brzmieniu obowiązującym w dacie składania przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności, wnioski w sprawach dotyczących płatności obszarowych, składane były na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję. Zgodnie natomiast z ust. 2 powołanego przepisu, Agencja zobowiązana była do przesłania formularza oraz materiału graficznego, o których mowa w art. 22 ust. 2 rozporządzenia nr 1782/2003, rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych w poprzednim roku. W takim przypadku, rolnik składał kolejny wniosek o przyznanie płatności obszarowych na formularzu przesłanym przez Agencję i dołączał do niego przesłany przez Agencję materiał graficzny (art. 25 ust. 3). Wnioski mogły być także składane za pomocą formularza umieszczonego na stronie internetowej Agencji (art. 25 ust. 4). Obowiązujące w tym czasie rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 269 z późn. zm.) określało, jakie informacje i oświadczenia muszą być zawarte we wniosku i co rolnik obowiązany jest zaznaczyć na materiale graficznym przesłanym mu przez Agencję (§ 2, 3 i 4 rozporządzenia).

W świetle przedstawionych unormowań, obowiązujących w dacie złożenia wniosku, dla oceny, czy rolnik mógł wykryć błąd konieczne jest szczegółowe przeanalizowanie złożonego wniosku i jego ocena pod kątem wymogów określonych powołanymi wyżej przepisami. Wymaga to także ustalenia, jakie materiały graficzne zostały przesłane skarżącemu oraz czy były to materiały umożliwiające prawidłowe określenie powierzchni działek rolnych. Z powołanych przepisów wynika bowiem, że to organ udostępnia rolnikowi dane dotyczące położenia i powierzchni działek, zakres udostępnionych danych może zatem wpływać na prawidłowe określenie powierzchni uprawnionych do płatności. Podkreślenia wymaga, że w dacie składania wniosku nie obowiązywało jeszcze rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., które w art. 12 ust. 3 przewiduje, że w celu identyfikacji wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, wcześniej ustalone formularze przekazane rolnikowi zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, zawierają informację na temat maksymalnego obszaru kwalifikowalnego przypadającego na działkę referencyjną do celów systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej. Również zmiana ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, dostosowująca przepisy ustawy do wymienionego wyżej rozporządzenia wprowadzona została po dacie złożenia wniosku przez skarżącego i dacie przyznania płatności.

Dopiero po dokładnym ustaleniu wszystkich wskazanych okoliczności możliwa będzie ocena, czy błąd organu – stwierdzony po prawie trzech latach – mógł być zauważony przez skarżącego, a w konsekwencji, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "c" p.p.s.a. Z uwagi na to, że takimi samymi uchybieniami dotknięta jest także decyzja organu pierwszej instancji, Sąd uchylił również i tę decyzję na podstawie art. 135 p.p.s.a., jest to bowiem konieczne dla końcowego załatwienia sprawy.

O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a.