Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 163/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Treść wyniku: Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 243 § 1 pkt. 1, art. 247, art. 285 a § 3, art. 285 l, art. 193
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie NSA Zofia Flasińska Marek Stojanowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosków A. Z. z dnia [...] września 2012 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata do złożenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego postanawia: oddalić wniosek


UZASADNIENIE

W dniu [...] września 2012 r. wpłynęły do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioski A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, w związku z zamiarem wystąpienia ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OSK 1276/09, I OZ 573/12, I OZ 574/12, I OZ 575/12, I OZ 576/12, I OZ 577/12, I OZ 578/12, I OZ 579/12, I OZ 580/12, I OZ 581/12, I OZ 582/12, I OZ 583/12, I OZ 584/12, I OZ 585/12, I OZ 586/12, I OZ 587/12, I OZ 588/12, I OZ 589/12, I OZ 593/12, I OZ 597/12, I OZ 603/12, I OZ 604/12, I OZ 605/12, I OZ 606/12, I OZ 607/12, I OZ 608/12, I OZ 609/12, I OZ 610/12, I OZ 611/12, I OZ 612/12, I OZ 613/12, I OZ 614/12, I OZ 615/12, I OZ 616/12, I OZ 617/12, I OZ 618/12, I OZ 619/12, I OZ 620/12, I OZ 621/12, I OZ 622/12, I OZ 623/12, I OZ 624/12, I OZ 625/12, I OZ 627/12, I OZ 647/12, I OZ 651/12, I OZ 652/12, I OZ 653/12, I OZ 654/12, I OZ 655/12, I OZ 656/12, I OZ 657/12, I OZ 658/12, I OZ 659/12, I OZ 660/12, I OZ 661/12, I OZ 662/12, I OZ 663/12, I OW 78/12, I OW 103/12.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 243 § 1 pkt 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Rozpoznawanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym sprawa ma się toczyć lub się toczy (art. 254 § 1 P.p.s.a.). Jednakże w przypadku wniosków o przyznanie prawa pomocy w związku z wniesieniem lub zamiarem wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, z uwagi na specyfikę postępowania wszczętego tą skargą, które może toczyć się jedynie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, rozpoznanie tych wniosków należy do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Postępowanie w tym zakresie jest jednoinstancyjne, co nie narusza gwarantowanego konstytucyjnie prawa do sądu oraz zasady dwuinstancyjności postępowania sądowego, albowiem dotyczy sprawy, która była lub mogła być rozpoznana w postępowaniu dwuinstancyjnym. Postępowanie w przedmiocie przyznanie prawa pomocy w związku z wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie ma charakteru samodzielnego postępowania, a jedynie pochodny w stosunku do sprawy o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która również nie ma charakteru samodzielnego, albowiem dotyczy sprawy, w której dokonuje się oceny, czy kwestionowane orzeczenie jest niezgodne z prawem, przez co stronie została wyrządzona szkoda. Za jednoinstancyjnością postępowania w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jak również rozstrzygania w kwestiach wpadkowych, w tym w zakresie przyznania prawa pomocy w tej sprawie przemawia właśnie nadzwyczajny charakter tego postępowania. Podobne stanowisko zaprezentował Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 23 marca

2006 r., sygn. akt III SPZP 3/05 (publ. OSNP Nr 21-22/2006, poz. 341), w której przyjęto, że ukształtowanie niektórych postępowań jako jednoinstancyjnych, z uwagi na ich charakter i cel jakiemu służą nie narusza ani konstytucyjnie gwarantowanego prawa do sądu ani konstytucyjnej zasady dwuinstancyjnego postępowania sądowego. Pogląd taki został również zaakceptowany przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt K 17/07 (publ. OTK-A 2010/8/75).

Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość wniesienia lub uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne także wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. Przepis ten ma również odpowiednie zastosowanie do skarg kasacyjnych na mocy art. 193 P.p.s.a., a co się z tym wiąże również do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, stosownie do art. 285l p.p.s.a.

Zgodnie z art. 285a § 3 P.p.s.a. od orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje, z wyjątkiem gdy niezgodność z prawem wynika z rażącego naruszenia norm prawa Unii Europejskiej. W sprawach wskazanych przez skarżącego, w których zapowiedział zamiar wystąpienia ze skargami o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń NSA przepisy prawa Unii Europejskiej nie miały i nie mogły mieć zastosowania. Oznacza to, że skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wskazanych prawomocnych orzeczeń byłyby w tym przypadku oczywiście bezzasadne.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 247 z zw. z art. 285l i 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.