Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 841/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 107-109; art. 116 par 1 i 2; art. 127
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Protokolant Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi P. P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe spółki oddala skargę


UZASADNIENIE

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sz. przeprowadził w Spółce z o.o. Polska [...]w likwidacji kontrolę podatkową. W efekcie dokonanych ustaleń wszczął postępowanie podatkowe w przedmiocie rozliczeń podatku od towarów i usług za miesiące od kwietnia 2002 r. do grudnia 2005 r.

Spółka nie uregulowała powyższych zobowiązań podatkowych, zatem organ podatkowy podjął czynności zmierzające do wyegzekwowania zapłaty. Czynności te pozostały jednak bezefektywne.

Pismem z 15 października 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ egzekucyjny, wystąpił do likwidatora Spółki o wskazanie jej majątku lecz uzyskał informację, iż Polska [...] Sp. z o.o. w likwidacji nie posiada innych rachunków bankowych poza zgłoszonym organowi, nie posiada nieruchomości, a wykaz wierzytelności i środków trwałych zostanie przedstawiony po weryfikacji dokumentów.

W tych okolicznościach postanowieniem z [...] r. organ podatkowy wszczął postępowanie wobec członka zarządu Spółki – P. K., zmierzając do orzeczenia o jego odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług.

W wyniku tego postępowania organ wydał decyzję orzekającą o solidarnej odpowiedzialności Strony za zaległości podatkowe Spółki, bowiem P. K. funkcję członka zarządu w Spółce pełnił w okresie, kiedy powstawały przedmiotowe zobowiązania. W toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że Spółka nie prowadzi działalności, nie posiada żadnego mienia mogącego zaspokoić roszczenia wierzyciela. Nie dokonano również zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, jak również nie wskazano majątku, z którego byłaby możliwa egzekucja należności.

Od powyższej decyzji P. K., odwołał się do Dyrektora Izby Skarbowej

w Sz., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego postępowania i podnosząc zarzuty naruszenia przez organ pierwszej instancji

art. 116, 121, 122 i 123 Ordynacji podatkowej.

Po przeprowadzeniu postępowania, organ odwoławczy wydał decyzję, którą uchylił decyzję organu podatkowego pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej P. K. za dodatkowe zobowiązanie Spółki w podatku od towarów i usług dotyczące okresów styczeń - wrzesień 2003 r. oraz marzec, maj i lipiec 2005 r. w łącznej kwocie [...] zł

z odsetkami za zwłokę od tego zobowiązania w wysokości [...] zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie [...] zł i umorzył postępowanie

w wymienionym zakresie.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Szczecinie skarżący w pierwszej kolejności podniósł zarzut naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej. Decyzja organu odwoławczego orzeka bowiem jedynie o uchyleniu decyzji organu podatkowego pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego za dodatkowe zobowiązanie Spółki w podatku od towarów i usług, nie zawiera natomiast rozstrzygnięcia co do pozostałych elementów będących przedmiotem odwołania,

a więc zaległości podatkowych, odsetek od tych zaległości i kosztów postępowania. Ponadto, zarzucono także naruszenie art. 116 i 122 Ordynacji podatkowej oraz

art. 120, art. 121, art. 123 i art. 127 ww. ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną i na podstawie

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej uppsa) uchylił zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że organ odwoławczy rozpoznając odwołanie uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części i w tej części umorzył postępowanie, nie orzekając w pozostałym zakresie rozpatrywanej sprawy. Natomiast treść uzasadnienia decyzji wskazuje, że organ wypowiedział się

o utrzymaniu w mocy decyzji w części nie uchylonej.

Następnie, Wojewódzki Sad Administracyjny wskazał, że wobec podjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia, pomijającego zobowiązania skarżącego w części która nie została uchylona, brak było podstaw do oceny decyzji w tej właśnie części, która jak wynika ze skargi jest w zasadzie przedmiotem sporu. W uchylonym i umorzonym zakresie skargi nie wniesiono.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy powinien, zatem w ocenie Sądu, wydać decyzję mając w szczególności na uwadze treść art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej czyli konieczność prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty, tj. obejmując całość rozstrzygnięcia wydanego przez organ pierwszej instancji.

Skargę kasacyjną od ww. wyroku wniósł Dyrektor Izby Skarbowej

w Sz.

Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając ww. skargę, stanął na stanowisku, że ma ona usprawiedliwione podstawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego wyroku.

Uzasadniając swoje stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że:

- stanowisko sądu pierwszej instancji jest niekonsekwentne, bowiem przyjmując stanowisko skarżącego, że "decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia co do pozostałych elementów będących przedmiotem odwołania..." Sąd powinien odrzucić skargę jako niedopuszczalną (art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a.) gdyż wniesiona została od nieistniejącego orzeczenia. Następnie, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że jeżeli chodzi o brzmienie art. 233 Ordynacji podatkowej, to nie używa on sformułowania, które byłoby adekwatne dla zaskarżonej decyzji – "zmienia zaskarżoną decyzję i orzeka co do istoty sprawy" (por. art. 386 § 1 Kpc). Stąd też występują trudności w prawidłowym zredagowaniu reformatoryjnych decyzji organu odwoławczego. Taką właśnie była zaskarżona decyzja, którą obniżono sumę zaległości obciążających skarżącego o zobowiązanie z tytułu "sankcji VAT".

W ocenie sądu pierwszej instancji decyzja powinna zawierać zarówno rozstrzygnięcie przewidziane w § 1 pkt 2 lit. a) tego przepisu (uchyla w części i ustala zakres odpowiedzialności) jak i w pkt 1 (utrzymuje w mocy). Tymczasem, są to rozstrzygnięcia alternatywne na co wskazuje słowo "albo" (tzw. alternatywa rozłączna). Następnie Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że w przypadku wydania decyzji reformatoryjnej organ odwoławczy nie jest zobowiązany do zawarcia rozstrzygnięcia o utrzymaniu w mocy pozostałej części zaskarżonej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 1385/05). Tymczasem zaskarżona decyzja, którą należy traktować jako całość (sentencja wraz

z uzasadnieniem) jest w pełni zrozumiała, o czym świadczy między innymi zwalczanie nieistniejącego rozstrzygnięcia w skardze kasacyjnej. Skoro "zdjęto" ze skarżącego odpowiedzialność za część ciążących na Spółce zaległości podatkowych a w uzasadnieniu decyzji wyjaśniono przesłanki jego odpowiedzialności w pozostałym zakresie to nie ma cienia wątpliwości, że w tej właśnie części decyzja organu pierwszej instancji pozostała w mocy. Nie miał tej wątpliwości, jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, także sam skarżący, skoro w skardze podniósł zarzut naruszenia przede wszystkim art. 116 Ordynacji podatkowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy

z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej, w dalszej części u.p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) u.p.p.s.a.).

W dalszym ciągu wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej u.p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz stosownie do art. 153 w zw. z art. 194 u.p.p.s.a. wskazaniami co do dalszego postępowania. Wojewódzki sąd administracyjny może odstąpić od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa jedynie wówczas, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez ten Sąd oraz wtedy, gdy po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zmieni się stan prawny (vide: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Lexis Nexis 2008, s. 490).

Ze zgromadzonego materiału dowodowego oraz analizy stanu prawnego wynika, że w rozpoznawanej sprawie nie zaszły okoliczności wskazane powyżej. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonej decyzji muszą być prowadzone w oparciu o stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 15 października 2010 r. o sygn. akt II FSK 969/09.

Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że została ona wydana bez naruszenia prawa.

Kwestie odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe tych spółek regulują przepisy art. 107–109 i art. 116 ustawy

z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).

Zgodnie z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki

z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się w całości lub

w części bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku

o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie

z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa.

Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki (art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej).

Wskazane powyżej przesłanki można podzielić na dwie grupy: przesłanki pozytywne orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu (które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe) oraz przesłanki negatywne (które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności). Do przesłanek pozytywnych zaliczyć należy okoliczność, że dana osoba pełniła obowiązki członka zarządu spółki w okresie, w którym powstała zaległość podatkowa oraz konieczność stwierdzenia bezskuteczności egzekucji prowadzonej do majątku spółki. Przesłankami negatywnymi są natomiast te okoliczności, które może wskazać członek zarządu, a które potwierdzają podjęte przez niego działania zwalniające go z odpowiedzialności za zaległości spółki.

Sąd podziela, prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, pogląd, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki organ podatkowy jest obowiązany wykazać okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce, natomiast ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu (por. wyrok WSA

z dnia 30 czerwca 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 629/04, LEX nr 181425; wyrok NSA

z dnia 6 marca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93).

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że prowadząc postępowanie

w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki organ podatkowy powinien więc wpierw stwierdzić istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, a dopiero w przypadku ich stwierdzenia rozważyć, czy strona postępowania w sposób wiarygodny przedstawiła okoliczności egzoneracyjne (przesłanki negatywne). W przypadku natomiast braku którejkolwiek z przesłanek pozytywnych nie ma konieczności rozważania istnienia przesłanek negatywnych, gdyż orzeczenie o odpowiedzialności członka zarządu nie może nastąpić.

W rozpoznawanej sprawie ww. przesłanki pozytywne zostały spełnione.

Orzekające w sprawie organy podatkowe prawidłowo bowiem przyjęły, że skarżący P. K. był członkiem zarządu Spółki Polska [...] kiedy powstały przedmiotowe zobowiązania podatkowe. Aktem założycielskim z 1996 r. zostało on bowiem powołany na jedynego członka zarządu Spółki [...] Polska Sp. z o.o.

i funkcję tę pełnił do momentu podjęcia uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z 30 stycznia 2006 r. o rozwiązaniu Spółki i postawieniu jej w stan likwidacji.

W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że Spółka nie wywiązała się

z uregulowania zaległości podatkowych w podatku VAT za miesiące od kwietnia 2002 r. do grudnia 2005 r., co zostało następnie stwierdzone wystawionymi wobec Polska [...] tytułami wykonawczymi. Bezskuteczny upływ terminów do zapłaty podatku spowodował zatem przekształcenie się zobowiązania podatkowego

w zaległość podatkową. Bezskuteczny upływ terminu do uiszczenia podatku każdorazowo powoduje bowiem powstanie zaległości podatkowej, niezależnie od tego, czy uchylający się od obowiązku zapłaty podmiot posiada majątek wystarczający na pokrycie zobowiązań podatkowych, czy też nie.

Przechodząc do oceny drugiej z pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, orzekające

w sprawie organy podatkowe zasadnie przyjęły, że egzekucję prowadzoną z majątku Spółki uznać należało za bezskuteczną.

Pojęcie "bezskutecznej egzekucji" nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego. Definicji takiej nie ma także w innych aktach prawnych (ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.)). W takiej sytuacji celem wyjaśnienia tego pojęcia należy odwołać się do reguł języka potocznego. Zgodnie

z nim pojęcie egzekucji wiąże się z przymusowym ściągnięciem należności (por. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, t. I, Warszawa 2002, s. 485). W konsekwencji oznacza to, że o spełnieniu omawianej przesłanki można mówić tylko wówczas, gdy postępowanie egzekucyjne było wszczęte i przeprowadzone na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego bądź ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (vide: S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s. 402–403).

Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej oznacza zatem, że w wyniku wszczęcia i przeprowadzenia przez organ egzekucyjny egzekucji skierowanej do majątku spółki nie doszło do przymusowego zaspokojenia wierzyciela. Zachodzi przy tym konieczność wyczerpania w toku tego postępowania wszystkich możliwych sposobów egzekucji, a egzekucja musi dotyczyć całego majątku podatnika (spółki). Nie można zatem przyjmować, że nieudana egzekucja tylko z części majątku (np. z rachunku bankowego) lub przeprowadzona

z wykorzystaniem jednego ze sposobów egzekucji wystarcza do przyjęcia bezskuteczności egzekucji jako przesłanki omawianej odpowiedzialności.

Podsumowując powyższe rozważania teoretyczne dotyczące przewidzianej

w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej przesłanki "bezskutecznej egzekucji" stwierdzić więc można, że należy ją rozumieć jako sytuację, w której nie ma jakichkolwiek wątpliwości, iż nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki. Przedstawiona interpretacja spełnia przy tym funkcję gwarancyjną, zabezpieczającą osobę trzecią przed przedwczesnym i nieuzasadnionym orzeczeniem jej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki (por. wyrok WSA z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Ol 345/04, ZNSA 2005/1/98).

Analizując materiał dowodowy sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że orzekające w sprawie organy podatkowe zasadnie uznały prowadzoną egzekucję za bezskuteczną. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że w jej następstwie nie doszło do uzyskania całości kwot należnych Skarbowi Państwa. Nie ustalono bowiem majątku Spółki wystarczającego na spłacenie ciążących na niej zobowiązań. Ponadto, organ egzekucyjny podejmował czynności mające na celu ustalenie składników majątkowych Spółki oraz uzyskanie środków pieniężnych w związku z prowadzoną egzekucją. Postępowanie egzekucyjne zostało poprzedzone postępowaniem zabezpieczającym, w trakcie którego dokonano zabezpieczenia kwot należnych Spółce z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł oraz zajęciem rachunku bankowego. Następnie ww. kwota wraz z oprocentowaniem, w wys. [...] zł, została zarachowana na zaległości w podatku od towarów i usług za maj, czerwiec, lipiec

i sierpień 2002 r. Jak wynikało z pisma Banku [...] S.A. we Wrocławiu na zajętym rachunku Spółka nie posiadała żadnych środków. Organ egzekucyjny wystąpił do likwidatora Spółki o wskazanie majątku oraz do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartografii w G. oraz do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji celem uzyskania informacji o nieruchomościach oraz posiadanych przez ten podmiot środkach komunikacji. W odpowiedzi, uzyskano informację, że Spółka nie posiada żadnych nieruchomości na terenie powiatu gryfickiego ani też nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców.

Z ustaleń poborcy skarbowego z 21 stycznia 2008 r. wynikało także, że w P. przy ul. [...] Spółka nie prowadzi działalności od 2-3 lat.

Z powyższych ustaleń wynika zatem, że organ egzekucyjny nie ograniczył się do jednego sposobu egzekucji, lecz poszukiwał składników majątkowych mogących stanowić źródło środków pieniężnych na zaspokojenie należności podatkowych.

Jak już wyżej zasygnalizowano, obok "pozytywnych" przesłanek przeniesienia odpowiedzialności art. 116 Ordynacji podatkowej zawiera ponadto przesłanki "negatywne", które – jeśli zostaną skutecznie wykazane przez członka zarządu, przeciwko któremu skierowane zostało postępowanie – uwalniają go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Dla uwolnienia się od odpowiedzialności koniecznie było wykazanie przez skarżącego jednej

z następujących okoliczności: zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego upadłości (postępowanie układowe), braku winy członka zarządu w niedokonaniu ww. czynności, wskazania mienia z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki

w znacznej części.

Rozpatrując dwie pierwsze przesłanki wyłączenia odpowiedzialności należy zauważyć, że istotną okolicznością powodującą odstąpienie od orzeczenia

o odpowiedzialności za zobowiązania spółki członka zarządu jest sam fakt złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie.

Zgodnie z art. 5 § 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia

24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r., Nr 18, poz.512 ze zm.) - przedsiębiorca jest zobowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Reprezentant przedsiębiorcy, o którym mowa w art. 1 § 2, jest zobowiązany zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, chyba że wcześniej rozpoczął się bieg terminu określonego w § 1. Zaprzestanie płacenia długów jest podstawową

i powszechną (obowiązującą wszystkie kategorie przedsiębiorców) przesłanką ogłoszenia upadłości. Podstawą natomiast ogłoszenia upadłości w stosunku do przedsiębiorców wymienionych w art. 1 § 2 Prawa upadłościowego jest również taki stan, w którym majątek tych przedsiębiorców nie wystarcza na zaspokojenie długów. Należy podzielić pogląd zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 5 maja 2005 r. FSK 1663/2004 (LexPolonica nr 400040), że wniosek

o ogłoszenie upadłości może być uznany za zgłoszony we właściwym czasie, gdy wykazane zostało, że zgłaszając go zarząd (członek zarządu) uczynił ze swej strony wszystko, by nie dopuścić do zniweczenia celu postępowania upadłościowego poprzez stworzenie sytuacji, w której niektórzy wierzyciele są zaspakajani kosztem innych. Przesłanka ta jest spełniona w szczególności, gdy zarząd (członek zarządu), który po objęciu swej funkcji i ustaleniu, że stan interesów spółki uzasadnia zgłoszenie wniosku o upadłość lub otwarcie postępowania układowego oraz, że czynność taka nie została dokonana, niezwłocznie złoży odpowiedni wniosek. Skoro stosownie do tego przepisu członek zarządu odpowiadać ma na zasadzie winy za brak możliwości zaspokojenia należności podatkowych Skarbu Państwa w sytuacji niewypłacalności spółki, to dla zwolnienia się z tej odpowiedzialności zainteresowany winien wykazać, że nie ponosi winy (również nieumyślnej) w zniweczeniu możliwości równomiernego z wszystkimi innymi wierzycielami zaspokojenia się Skarbu Państwa w toku postępowania upadłościowego (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2006 roku, I FSKJ 189/06, LEX nr 262145).

Niemniej w rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżący nie składał wniosku o ogłoszenie upadłości pomimo nie regulowania przez Spółkę zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług. Natomiast 31 stycznia 2006 r. Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę o rozwiązaniu Spółki

i postawieniu jej w stan likwidacji. W tej sytuacji nie można stawiać organom podatkowym zarzutu, że nie badały sytuacji finansowej Spółki, celem ustalenia czy istniały podstawy do ogłoszenia upadłości.

Odnośnie trzeciej z przesłanek egzoneracyjnych stwierdzić należy, że możliwość uwolnienia się przez członka zarządu od odpowiedzialności za zobowiązania spółki kapitałowej istnieje wówczas, gdy osoba taka wskaże na istnienie takiego majątku spółki, który pozwoli na skuteczne, faktyczne zaspokojenie należności Skarbu Państwa w znacznej części. Niewątpliwie, strona w trakcie toczącego się postępowania nie wskazała majątku Spółki, z którego można by skutecznie prowadzić egzekucję umożliwiającą zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części, bowiem dopiero na etapie postępowania odwoławczego przesłała fotografie środków trwałych (kserokopiarki, komputera, wykładziny, mebli ogrodowych) oraz wskazała należności na kwotę [...] zł. Zgodzić się jednak należy z organem odwoławczym, że nie mogło to doprowadzić od uwolnienia P. K. od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki skoro nie wskazano miejsca przechowywania ww. przedmiotów, ich wartości ani też nie wskazano od kogo należna jest powoływana kwota.

Mając zatem powyższe na względzie stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie skarżący nie zwolnił się z odpowiedzialności za zobowiązania Spółki.

Reasumując, orzeczenie odpowiedzialności P. K. za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za wyszczególnione w zaskarżonej decyzji okresy nastąpiło w sposób zgodny z prawem. Tym samym, wbrew przekonaniu strony skarżącej, nie doszło do naruszenia przez orzekające w sprawie organy podatkowe przepisów art. 116 Ordynacji podatkowej.

Badając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem tutejszy Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania podatkowego.

Organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie

w sposób wyczerpujący. Uzyskane dowody poddane zostały wnikliwej i poprawnej ocenie. Świadczy zresztą o tym analiza motywów zaskarżonej decyzji dokonana

w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, która pozwala stwierdzić, że rozumowanie organów podatkowych uwzględnia reguły postępowania podatkowego, a przy tym pozostaje w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Organy poddały bowiem swej ocenie wszystkie uzyskane dowody, po czym za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy, argumentacji wykazały bezpodstawność twierdzeń strony skarżącej.

Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia 127 Ordynacji podatkowej, skoro organ odwoławczy zadecydował o uchyleniu w części zaskarżonej decyzji, a nadto, w wyczerpującym uzasadnieniu swojego stanowiska, przedstawił argumenty na okoliczność podjętej decyzji.

Nie można także zgodzić się z zarzutem doręczenia skarżącemu decyzji na nieprawidłowy adres, co miałoby wskazywać, że nie weszła ona do obrotu, skoro pod tym adresem P. K. odbierał korespondencję, a zaskarżona decyzja dotarła do niego w terminie umożliwiającym skorzystanie ze środków zaskarżenia.

Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) oddalił skargę jako bezzasadną.