Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1331/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 32 ust. 4 pkt 2, art. 51 ust. 7 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 "a" - "c"
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka Duda (spr.) Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 lutego 2005 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku wykonania czynności; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej K. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 24.08.2004 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odmówił nałożenia na inwestora K. L. obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem zrealizowanych robót budowlanych polegających na ociepleniu ściany szczytowej budynku przy ul. [...] w K., jak również orzekł, że przedmiotowe roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia wskazano art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7, art. 80 ust. 2 pkt 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późniejszymi zmianami) oraz art. 104 k.p.a.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wobec stwierdzenia samowolnego wykonania przez K. L. w budynku przy ul. [...] w K. robót budowlanych polegających na ociepleniu ściany szczytowej tego budynku, postanowieniem z dnia 14.04.2004 r. znak [...], na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał inwestorowi przedłożenie orzeczenia technicznego o prawidłowości wykonanych robót, sporządzonego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia, z uwzględnieniem zakresu i sposobu doprowadzenia powyższych robót do stanu zgodnego z przepisami. Na postanowienie to K. B. złożyła zażalenie, które zostało utrzymane w mocy postanowieniem WINB w K. z dnia 14.02.2005 r. znak [...]. Inwestor wywiązał się z obowiązku nałożonego na niego wskazanym postanowieniem. Analiza dostarczonego " Orzeczenia technicznego" opracowanego przez mgr inż. arch. A. C. uzasadnia zaś stwierdzenie, że przedmiotowe roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem.

Od powyższej decyzji odwołanie w terminie wniosła K. B., żądając jej uchylenia oraz nakazania inwestorowi przywrócenia do stanu poprzedniego ściany szczytowej budynku przy ul. [...] w K.. W odwołaniu zarzucała, że decyzja organu pierwszej instancji zawiera sprzeczne ze sobą stwierdzenia. Zdaniem skarżącej nie jest prawdą, że roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem, albowiem inwestor w dalszym ciągu nie posiada pozwolenia ani zgłoszenia. Na budynku przy ul. [...] ułożył wiązkę kabli w ten sposób, że wychodzą one z budynku przy ul. [...], przechodzą po dachu budynku przy ul. [...] i wchodzą górą do budynku przy ul. [...]. Roboty prowadził on na dachu budynku przy ul. ul. [...]. Przez piwnicę tego budynku przeprowadził również kable telefoniczne bez wiedzy i zgody właściciela. Także ściana szczytowa, którą ocieplił należy do budynku ul. [...]. Skarżąca zarzucała ponadto, że nie została dopuszczona do udziału w kontroli przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji. Zwracała uwagę, że wniosła zastrzeżenia co do orzeczenia technicznego sporządzonego przez A. C. oraz złożyła do Prokuratury zawiadomienie o popełnieniu przez niego przestępstwa Wskazywała również na opieszałość i tendencyjność organu pierwszej instancji .

Decyzją z dnia 15.02.2005 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a., art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. z 2004 r. nr 93, poz. 888), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24.08.2004 r. znak [...].

Orzekając w ten sposób organ odwoławczy podzielił zarówno ustalenia faktyczne, jak i ocenę prawną dokonaną w sprawie przez organ pierwszej instancji. Wyjaśnił , że będące przedmiotem postępowania roboty budowlane nie stanowią budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Nie stanowią one także rozbudowy budynku, a zatem nie podlegają regulacjom zawartym w przepisie art. 48 i 49b wymienionej ustawy. Roboty zostały zakończone, na co wskazuje zapis znajdujący się w protokole z oględzin z dnia [...].01.2004 r. Inwestor wywiązał się z obowiązku nałożonego na niego postanowieniem z dnia 14.04.2004 r. przedkładając orzeczenie techniczne wykonane przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia. Wynika z niego, że inwestor dokonał ocieplenia ściany szczytowej budynku, przy czym nie stwierdzono nieprawidłowości, nie zostały ujawnione inne usterki wymagające poprawki, a na obecnym etapie nie zachodzi konieczność wykonania prac dodatkowych. Zdaniem organu odwoławczego, biorąc pod uwagę art. 12 ust. 6 prawa budowlanego, brak jest podstaw by uznać przedstawione przez inwestora orzeczenie techniczne za nieprawidłowe i nierzetelne. Artykuł 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane w przypadku robót budowlanych, które zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, lecz bez wymaganego prawem pozwolenia albo zgłoszenia pozwala organom nadzoru budowlanego na doprowadzenie ich do stanu zgodnego z prawem poprzez nałożenie w drodze decyzji obowiązku wykonania niezbędnych czynności bądź robót budowlanych. Skoro ustalono, że roboty budowlane wykonane samowolnie są zgodne ze sztuką budowlaną, organ nadzoru budowlanego wydał w oparciu o wskazany przepis decyzję odmawiającą nałożenia obowiązku wykonania czynności bądź robót budowlanych. Doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie oznacza konieczności doprowadzenia do stanu poprzedniego obiektu budowlanego, w którym zostały wykonane roboty budowlane.

Organ drugiej instancji podkreślił też, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił strony postępowania o jego wszczęciu, o zebraniu całości materiału dowodowego oraz o możliwości zapoznania się z tym materiałem i wniesieniu uwag. W ten sposób zapewnił stronom postępowania ich gwarancje procesowe do czynnego udziału w postępowaniu, zgodnie z zasadą zawartą w art. 10 § 1 k.p.a. Odnośnie udziału w oględzinach wskazał, że strony zostały powiadomione o terminie oględzin, lecz skarżąca nie uczestniczyła w tej czynności procesowej. Nie jest to jednak wina organu pierwszej instancji, ponieważ jak wynika z protokołu oględzin J. B. - zarządca i właściciel budynku przy ul. [...] nie uczestniczył w oględzinach, gdyż nie został wpuszczony przez inwestora i właściciela. Co do pozostałych kwestii poruszanych przez skarżącą w odwołaniu organ drugiej instancji wskazał, że nie dotyczą one przedmiotu niniejszego postępowania. Kwestia naruszenia własności skarżącej w wyniku wykonania przez K. L. ocieplenia przedmiotowej ściany szczytowej nie leży w kompetencji organów nadzoru budowlanego, a organem właściwym do prowadzenia postępowania w tej materii są sądy powszechne.

Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję ), Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15.02.2005r. znak [...], K. B. domagając się jej uchylenia, jako niezgodnej z prawem . W tym samym piśmie ostało zaskarżone także postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14.02.2005r. znak [...], która to sprawa była prowadzona do sygn. akt II SA/Kr 736/05, zaś skargą K. B. odrzucona prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30.12.2005r. sygn. akt II SA/Kr 736/05 .

W uzasadnieniu skargi, dołączają jako środki dowodowe liczne dokumenty K. B. informowała o wszczęciu przez Prokuraturę Rejonową w K. postępowania przeciwko mgr inż. arch. A. C. oraz funkcjonariuszowi Policji postępowań karnych związanych z poświadczeniem nieprawdy w kwestiach związanych z przedmiotem postępowania administracyjnego. Uznając zaskarżoną decyzję za wydaną przedwcześnie dołączyła do skargi kserokopie licznych dokumentów z postępowań karnych składając te środki dowodowe na okoliczność, że " nie każdy przestępca może być przestępcą.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca w pismach z dat: 16.07.2005r., 10.04.2006r., 7.01.2007r. i20.05.2007r. powoływała szereg okoliczności mających świadczyć o nielegalności działań inwestora, bezczynności i tendencyjności nadzoru budowlanego, a także podejmowanych przez różne podmioty próbach tuszowania sprawy. Wskazywała także na wadliwość ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji, których dowodziła przedkładając w szczególności : fotografie oraz opinię biegłego sądowego inż. A. S. ze sprawy [...] – na okoliczność lokalizacji przedmiotowego ocieplenia wraz z obróbką blacharską w obrębie nieruchomości zabudowanej kamienicą przy ul. [...]; pismo Enion S.A. Oddział w K. z dnia [...].08.2006r. – na okoliczność, że kable elektryczne będące częścią instalacji wewnętrznej sąsiedniego budynku zostały zamontowane na dachu budynku przy ul. [...]; pismo WINB w K. z dnia 19.10.2006r. – na okoliczność, że PINB nie chce lub nie może wydawać stosownych nakazów celem doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego.

Na rozprawie dnia 8.07.2008r. wyjaśniono, że zdaniem skarżącej doprowadzenie przedmiotowych robót do stanu zgodnego z prawem winno polegać na usunięciu rur wodnych, instalacji elektrycznej, wentylatora i ocieplającego styropianu, bowiem powyższe elementy powodują, że K. L. naruszył prawo własności K. B..

W jednym z dwóch pism opatrzonych datą 20.05.2007r. K. B. złożyła wniosek o zasądzenie kosztów postępowania.

Uczestnika J. B. złożył do akt sprawy przy piśmie z dnia 21.06.2007r.

" Opinię techniczno-budowlaną dotyczącą budynku mieszkalnego Nr [...] położonego przy ul. [...] w K. ", sporządzoną przez prof. dr hab. inż. C. R. w dacie 20.05.2007r., dla wykazania jakie kwestie pominięto w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 8.07.2008 r. sygn. akt II SA/Kr 735/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę K. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K..

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podkreślono, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 28 i w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w czasie rozstrzygania sprawy, w zależności od wysokości budynku roboty polegające na dociepleniu ścian wymagają uzyskania pozwolenia na budowę (przy budynkach o wysokości większej niż 12 metrów) albo zgłoszenia (przy budynkach o wysokości do 12 metrów). Inwestor K. L. nie posiadał ani pozwolenia na budowę, ani też robót budowlanych nie poprzedził stosownym zgłoszeniem, tak więc roboty te były samowolą budowlaną. Sąd podzielił przy tym pogląd organu odwoławczego, że należało zastosować tryb przewidziany przez art. 50 i n. prawa budowlanego, a nie tryb określony w art. 48 lub art. 49b prawa budowlanego, ponieważ niniejsza sprawa nie dotyczyła budowy obiektu budowlanego, lecz wykonywania innych robót budowlanych. W dacie oględzin roboty budowlane były już zakończone, a więc nie było podstaw do wydawania postanowieniu o wstrzymaniu prowadzonych robót. Zgodnie z art. 51 ust. 7 prawa budowlanego do robót już zakończonych należało odpowiednio zastosować art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 omawianej ustawy. Według powyższych przepisów, jeżeli istnieje możliwość doprowadzenia wykonanych samowolnie robót do stanu zgodnego z prawem, należy nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, określając termin ich wykonania. W przypadku, gdy brak jest możliwości doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego powinien nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Z orzeczenia technicznego sporządzonego przez A. C. wynika, że nie stwierdzono nieprawidłowości, ani też nie zostały ujawnione inne usterki wymagające poprawki, nie zachodzi konieczność wykonania prac dodatkowych, a jakość wykonanych robót jest dostateczna. Opinia ta nie budzi wątpliwości co do jej wiarygodności. Została ona wykonana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia, która na podstawie art. 12 ust. 6 prawa budowlanego jest odpowiedzialna za sporządzenie orzeczenia zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz z należytą staranność w wykonywaniu tej pracy. Po uzyskaniu opinii o zgodności wykonanych robót z obowiązującymi przepisami organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł o odmowie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem oraz prawidłowo stwierdził, że przedmiotowe roboty budowlane zostały już doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Wbrew twierdzeniom skarżącej doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem nie musi pociągać za sobą konieczności zlikwidowania wszelkich robót budowlanych, które w jakikolwiek sposób naruszały przepisy prawa budowlanego, bądź też przepisy prawa cywilnego dotyczące ochrony własności. Innymi słowy naruszenie prawa w trakcie wykonywania robót budowlanych nie musi automatycznie pociągać za sobą obowiązku doprowadzenia do stanu poprzedniego. Istotne jest bowiem, czy wynik tych robót jest zgodny z obowiązującymi normami technicznymi, czy nie zagraża życiu, zdrowiu i bezpieczeństwu ludzi i mienia. Organ nadzoru budowlanego nie musi więc badać jaki był przebieg inwestycji. Wystarczy, że zbada legalność i zgodność ze sztuką budowlaną powstałego w ten sposób i istniejącego obecnie ocieplenia.

Dalej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że skoro organy obu instancji stwierdziły, że wykonane roboty budowlane są zgodne z prawem, brak było podstaw do nakładania na inwestora jakichkolwiek obowiązków, w tym obowiązku doprowadzenia ściany szczytowej budynku przy ul. [...] w K. do stanu poprzedniego. W tej sytuacji zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji sąd ocenił jako prawidłową, zaś skarga K. B. została oddalona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

W wyniku skargi kasacyjnej K. B. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6.08.2009 r. sygn. akt II OSK 133/09 uchylił powyższe rozstrzygnięcie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.

Orzekając w ten sposób Naczelny Sąd Administracyjny uznał że skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej zawarte były usprawiedliwione.

Wyjaśnił w tym zakresie, że nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i lit. c p.p.s.a., przy czym uchybienia tym normom strona wnosząca kasację upatrywała w naruszeniu przez organ przepisów postępowania administracyjnego, a to art. 10 § 1 k.p.a., wobec niezapewnienia skarżącej udziału w oględzinach jakie odbyły się w dniu 29.01.2004 r., oraz w naruszenie art. 12 §1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie oględzin bez zbędnej zwłoki i w czasie, gdy wszystkie prace zostały już wykonane. Zarzutu naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w kasacji nie uzasadniono, a tym samym odniesienie się do niego nie jest możliwe. Z kolei z uwagi na treść i wymogi zawarte w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. i art. 183 § 1 p.p.s.a., aby możliwe było przyjęcie zasadności zarzutu wskazującego na naruszenie w toku postępowania administracyjnego przepisów art. 10 § 1 k.p.a. i art. 12 §1 k.p.a., koniecznym było, wykazanie we wniesionej kasacji, że uchybienie tym właśnie normom prawnym, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czego nie uczyniono,

Wskazał następnie, że będące przedmiotem niniejszej sprawy obiekty oznaczone nr 29 i nr 31 mają wspólną ścianę określaną jako ściana szczytowa. Roboty budowlane polegające na ociepleniu ściany szczytowej budynku nr [...] wykonane zostały w "przestrzeni" nad budynkiem nr [...]. Nie zostało skutecznie zakwestionowane przyjęte w skarżonym wyroku ustalenie, w zakresie samowolnego wykonania zrealizowanych robót. Sąd odwoławczy podzielił zatem stanowisko Sądu pierwszej instancji co do tego, iż w warunkach przedmiotowej sprawy zastosowanie winien mieć tryb postępowania przewidziany w art. 50 i następnych Prawa budowlanego, a wobec zakończenia robót budowlanych zasadnym też było oparcie kontrolowanej w sprawie decyzji na art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Stosownie do art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. W myśl z kolei art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. W art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego określono podstawy materialne do wydania przez organ nadzoru decyzji administracyjnych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez nakazanie przeprowadzenia robót budowlanych lub wykonania czynności (innych niż roboty budowlane). Uwzględniając stan prawny obowiązujący na dzień wydania decyzji kontrolowanej zaskarżonym wyrokiem, a więc na dzień 15.02.2005 r., przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jako materialnioprawna podstawa rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wymagał dla jego zastosowania uprzedniego sprawdzenia czy zrealizowane roboty budowlane wykonane zostały zgodnie ze stanem prawnym. Tymczasem w warunkach przedmiotowej sprawy Sąd pierwszej instancji dokonując oceny legalności kontrolowanej decyzji ograniczył się do oceny orzeczenia technicznego dotyczącego prawidłowości wykonanych robót w sytuacji, gdy norma prawna zastosowana w sprawie wymagała oceny wykonywanych robót budowlanych zgodnie z prawem. Orzeczenie techniczne dotyczące prawidłowości wykonanych robót obejmuje znacznie węższy zakres, aniżeli ocena wykonywanych robót budowlanych zgodnie z prawem. W ramach bowiem tej ostatniej oceny mieści się też ustalenie, czy zaakceptowanie zrealizowanych robót budowlanych jako zgodnych z prawem jest możliwe z uwagi chociażby na zapewnienie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dacie decyzji kontrolowanej) stanowił, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, Z kolei przepis art. 4 Prawa budowlanego zapewniał możliwość realizacji zabudowy zgodnie z obowiązującymi przepisami każdemu, kto posiada prawo do dysponowania działką na cele budowlane. Ten przepis prawny jest realizacją z kolei zasady wyrażonej w przepisie art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, iż własność i inne prawa majątkowe podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Każdy właściciel nieruchomości w każdym czasie ma prawo dokonać budowy, rozbudowy w taki sposób, by nie utrudniać właścicielom nieruchomości sąsiednich takich samych działań w stosownym wybranym przez nich czasie.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał za prawidłowy pogląd skarżącej, iż organ może zażądać oświadczenia przewidzianego w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego również w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ust. 7 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Realizacja bowiem robót w warunkach uzasadniających zastosowanie omawianej normy prawnej może polegać - a tak jest właśnie w rozpoznawanej sprawie, na powiększeniu wymiarów obiektu budowlanego tak, że obiekt ten znajdzie się w obszarze nieruchomości będącej w dyspozycji osoby trzeciej. Doprowadzenie budowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem w takiej sytuacji, wymagać będzie oprócz spełnienia innych wymaganych prawem warunków, w tym technicznych, wykazania prawa do dysponowania zajętą pod budowę nieruchomością na cele budowlane. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego posługuje się bowiem ogólną formułą wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, do której można również zaliczyć wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Sąd odwoławczy wskazał także, że do akt sprawy i to w toku postępowania administracyjnego składane były przez skarżącą opinie, ekspertyzy obejmujące ocenę techniczną zrealizowanych robót, a Sąd pierwszej instancji do tej dokumentacji w ogóle się nie odniósł pomimo zarzutów skarżącej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione wyżej okoliczności wskazują na trafność zarzutu dotyczącego naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., a to ze względu na wadliwość przeprowadzonej przez Sąd pierwszej instancji kontroli zaskarżonej decyzji, poprzez brak analizy przedstawionego materiału dowodowego w zakresie wymaganym zastosowaną w niniejszej sprawie normą prawa materialnego. Rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnienie powyższych wskazań i poddanie analizie kompletność okoliczności pozwalających na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy strony nie zmieniły zajmowanego dotąd stanowiska.

Uczestnicy K. L. i J. L. wnosili o oddalenie skargi popierając stanowisko prezentowane w sprawie przez organy nadzoru budowlanego.

Uczestnik J. K. nie składając żadnych wniosków i nie zajmując stanowiska co do zasadności skargi oświadczył, że jest w sprawie neutralny.

Ponadto w pismach z dat 1.10.2009r. i 4.01.2010r. skarżąca złożyła liczne wnioski dowodowe oraz załączyła dokumenty na podane w ich szczegółowo okoliczności, zmierzając do wykazanie nieprawidłowości przedmiotowych robót budowlanych i zaskarżonej decyzji , nielegalności działań K. L., nacisków wywieranych w sprawie przez J. L., a także zmuszania PINB przez INWB do niezgodnego z prawem działania poprzez uchylanie prawidłowo wydanych przez ten organ decyzji.

W piśmie z dnia 29.09.2009r. skarżąca wniosła o przyznanie należnych kosztów w kwocie 4 700,00zł., obejmujących wpłaty do kasy Sądu oraz opłaty za wynajęcie adwokata, wykazując te ostatnie trzema fakturami. W uzupełnieniu powyższego, w piśmie z dnia 8.10.2009r., skarżąca wnosiła o przyznanie należnych kosztów w kwocie 5 127,00zł., załączając dodatkowo fakturę za wykonanie opinii technicznej przez prof. dr hab. inż. C. R..

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153,poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 §1 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Ponadto, stosownie do art. 190 p.p.s.a. zdanie pierwsze - sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Takie znaczenie ma zatem fakt uprzedniego wydania w niniejszej sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6.08.2009 r. sygn. akt II OSK 133/09 , z tym zastrzeżeniem iż ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny (por. wyr. NSA z dnia 22 września 1999 r., I SA 2019/98 , ONSA 2000, nr 3, poz. 129). Podobny skutek mogą wywołać określone, istotne zmiany stanu faktycznego. Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa materialnego i procedury oraz sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie , a pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej , jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy zostało uznane za błędne. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu eliminację błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia dostrzeżonych wadliwości. Wskazania te nie mogą z góry narzucać sposobu rozstrzygnięcia konkretnych kwestii związanych z treścią przyszłego rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze treść powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania, skargę należy uznać za zasadną w części, w której zarzuty K. B. nawiązują do niewyjaśnienia przez organy nadzoru budowlanego wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również wydania decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

Zgodnie z treścią art. 7 k.p.a - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 §1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji. Konsekwencją obowiązywania zasad praworządności i prawdy obiektywnej jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej uzasadnienia faktycznego - które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także uzasadnienie prawnego, zwierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przestrzeganie obowiązków organów w zakresie uzasadniania faktycznego decyzji ma też ścisły związek z przyjętą w art. 80 k.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów, która nie może być jednak dowolna. W związku z obowiązkiem dokonania wnikliwej oceny całokształtu zebranego materiału dowodowego pozostaje treść art. 11 k.p.a., stosownie do którego organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę w ramach motywowania podjętej decyzji jest ustosunkowanie się w jej uzasadnieniu do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14.04.2005r. III SA/Wa 180/05, zam zb. LEX nr 166546 ).

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek pisma z dnia 28.11.2003 r., w którym K. B. jako właścicielka kamienicy przy ul. [...] żądała przeprowadzenia kontroli zgodności z projektem i pozwoleniem robót realizowanych przez właściciela sąsiedniego budynku przy ul. [...], polegających na samowolnym ociepleniu styropianem ściany szczytowej z naruszeniem jej własności. W kolejnych pismach, poza ocieplaniem ściany szczytowej przedmiotowego budynku wskazywała też na bezprawne montowanie przez sąsiada jakiegoś urządzenia technicznego w przestrzeni nad dachem budynku przy ul. [...], przeprowadzanie tam kabli elektrycznych, wadliwy montaż i zapchanie rynien. W piśmie z dnia 30.12.2003r. zawarła żądanie nakazania doprowadzenia dachu budynku przy ul. [...] do stanu poprzedniego oraz usunięcia urządzeń i kabli przez właściciela budynku przy ul. [...].

Jak wynika z wydanych w sprawie decyzji, ustalenia i ocena prawna stanu faktycznego została ograniczona w sprawie niniejszej w zasadzie do robót budowlanych dotyczących ocieplenia dachu. Bez wyjaśnienia przyczyn tego stanu rzeczy - a więc z naruszeniem zasad wynikających z art. 7 k.p.a, art. 77 §1 k.p.a., 107 § art. 1 i 3 k.p.a., organy nadzoru budowlanego pozostawiły poza rozważaniami pozostałe kwestie dotyczące innych prac prowadzonych w podobnym czasie przez właściciela budynku przy ul. [...], nie wyjaśniając przy tym , czy ich realizacja podlega przepisom prawa budowlanego. Powyższe dotyczy w szczególności montażu rynien przeprowadzania kabli. O ile w decyzji organu pierwszej instancji porusza się kwestie klimatyzatora, następuje to bez dostatecznych ustaleń w zakresie sposobu połączenia tego urządzenia technicznego z budynkiem oraz kwalifikacji, na tle definicji legalnych przewidzianych w art. 3 Prawa budowlanego.

Również rozstrzygnięcie w kwestii zrealizowanego ocieplenia ściany szczytowej budynku przy ul. [...] zostało wydane z naruszeniem prawa. Taki stan rzeczy wynika zarówno z błędnych poglądów w zakresie stosowania przepisów prawa materialnego, które skutkowały niewyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności, jaki i innych uchybień natury proceduralnej .

W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń zawarte w obu decyzjach ustalenie, w myśl którego roboty budowlane polegające na ociepleniu ściany szczytowej budynku przy ul. [...] zostały zrealizowane przez K. L. bez pozwolenia na budowę, przy czym w dacie wydania obu kontrolowanych decyzji były one już one zakończone. Z materiału tego wynika nadto, że wyżej wymieniony nie dokonywał zgłoszenia przedmiotowych robót budowlanych. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 28 i w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w czasie prowadzenia przez K. L. inwestycji, w zależności od wysokości budynku roboty polegające na dociepleniu ścian wymagały uzyskania pozwolenia na budowę (przy budynkach o wysokości większej niż 12 metrów) albo zgłoszenia (przy budynkach o wysokości do 12 metrów). Skoro inwestor K. L. nie posiadał ani pozwolenia na budowę, ani też robót budowlanych nie poprzedził stosownym zgłoszeniem, w sprawie należało stosować tryb z art. 50 i nast. Prawa budowlanego, nie zaś przewidziany w art. 48 lub art. 49b tej ustawy. Sprawa nie dotyczyła bowiem budowy obiektu budowlanego, lecz wykonywania innych robót budowlanych .

Zgodnie z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, do robót już zakończonych należało odpowiednio stosować art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 powoływanej ustawy. Po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie wyroku z dnia 6.08.2009 r. sygn. akt II OSK 133/09 nie uległ zmianie istotny w ramach dokonywanej kontroli legalności aktów administracyjnych stan faktyczny i prawny, stąd wyrażona w nim ocena prawna zachowała aktualność. Dotyczy ona stosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z uwzględnieniem norm zawartych w art. art. 5 ust. 1 pkt 9 i art. 4 tej ustawy oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. Wynika z niej niedopuszczalność ograniczania postępowania legalizacyjnego do badania kwestii zgodności samowolnie zrealizowanych robót budowlanych wyłącznie z przepisami techniczno-budowlanymi. W ramach oceny zgodności z prawem wykonywanych robót budowlanych, które jest pojęciem szerszym, mieści się bowiem także ustalenie, czy mogą one zostać zaakceptowane z uwagi na obowiązek zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, przy czym art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego ma zastosowanie również w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ust. 7 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

Uwzględniając powyższe należy wskazać, że wbrew wymogom wynikającym z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego organu nadzoru budowlanego obu instancji zaniechały ustalenia, czy realizacja robót budowlanych polegających na ociepleniu ściany szczytowej budynku ul. [...] narusza uzasadnione interesy właścicieli nieruchomości przy ul. [...], w szczególności zaś, czy znajduje się ono faktycznie w granicach sąsiedniej nieruchomości, oraz czy inwestor wykazał prawo do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane, a zatem czy możliwe jest w ogóle stosowanie tego przepisu, nie zaś art. 51 ust. 7 w zw. art. 51 ust. pkt 1. W tym zakresie nie zebrano też stosownego materiału dowodowego, zaś stwierdzone uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Także w kwestii zgodności objętych wnioskiem robót budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi nie przeprowadzono w sprawie niniejszej prawidłowego postępowania dowodowego. W szczególności, organ pierwszej instancji wbrew wymogom z art. 7 k.p.a., 77 §1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. nie odniósł się do wszystkich twierdzeń , zarzutów i wniosków zgłaszanych przez skarżącą w toku postępowania. Poza sygnalizowanym już uprzednio nieuwzględnieniem niektórych zrealizowanych przez właściciela budynku przy ul. [...] równolegle prac, również w kwestii samego ocieplenia ściany szczytowej dachu budzi zastrzeżenia pominięcie zarzutów i wniosków zawartych w piśmie K. B. z dnia 10.07.2004r. , do których nie odniesiono się w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24.08.2004 r. znak [...]. Skarżąca domagała się w tym piśmie przeprowadzenia ponownych oględzin, wskazując na niedopuszczenie jej do przeprowadzonych poprzednio, a także na nieopowiadający rzeczywistości opis robót budowlanych, jaki zawarto w ocenie technicznej. Niektóre podnoszone przez K. B. kwestie analizował potem organ drugiej instancji, jednakże podawane w zaskarżonej decyzji motywy pominięcia zarzutów skarżącej pozostają w sprzeczności z tym, co wynika z obowiązujących przepisów prawa.

Nie jest bowiem tak, jak zdaje się przyjmować Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., że o kręgu osób dopuszczonych do oględzin decyduje właściciel przedmiotu poddanego tej procesowej czynności. Artykuł 79 § 1 – 2 k.p.a. nawiązuje do zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, zaś dotyczy realizacji ich prawa do aktywnego uczestniczenia w oględzinach. W wyroku WSA w Lublinie z dnia 24.04.2008r. sygn. akt II SA/Lu 125/08 ( zam. zb. LEX nr 485731 ) akcentuje się trafie, że " Oględziny dają stronie możliwość bezpośredniego kontaktu ze źródłem dowodowym i wypowiedzenia się na jego temat. Wprawdzie przeprowadzane są przez organ prowadzący postępowanie, który spisuje z nich protokół, ale wartość dowodową mają tylko wówczas, gdy odbywają się w obecności wszystkich zainteresowanych stron, bowiem podlegają ocenie razem z ich wyjaśnieniami i oświadczeniami. Niedopuszczenie strony do udziału w czynnościach dowodowych, w tym również w oględzinach, skutkuje naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. " W doktrynie wskazuje nadto, że - "Przedstawienie przedmiotu oględzin na wezwanie organu orzekającego jest obowiązkiem, który ciąży na stronie, jak i osobie trzeciej, w zależności od tego, w czyim władaniu znajduje się dany przedmiot. Wynika to z art. 50 §1, zgodnie z którym organ administracji publicznej może wzywać osoby ( strony lub inne osoby ) do udziału w podejmowanych czynnościach, a więc również do udziału w oględzinach przez przedstawienie ich przedmiotu. Artykuł 85 §2 stanowi przepis szczególny, nakładający na osoby trzecie wyraźny obowiązek przedstawienia na wezwanie organu przedmiotu oględzin. " ( tak B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. 7 wydanie. Wydawnictwo C.H. BECK. W-wa 2005r. oraz podobnie komentarz do art. 85 k.p.a.), [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz.Tom I. Komentarz do art. 1-103, LEX, 2007, wyd. II. ). Realizacja tego obowiązku zabezpieczona jest sankcją z art. 88 1 k.p.a. ( por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 18.12.2007r. sygn. akt II SA/Lu 773/07, zam. zb. LEX nr 510907 ).

Nie jest również tak, jak podaje się w zaskarżonej decyzji, że treść art. 12 ust. 6 Prawa budowlanego zwalnia organy administracji publicznej od oceny uwzględnionego przy rozstrzyganiu sprawy " Orzeczenia technicznego o prawidłowości wykonanych robót " , opracowanego przez mgr inż. arch. A. C.. Przedmiotowe orzeczenie, jako dowód z opinii biegłego winno bowiem podlegać ocenie na zasadach przewidzianych w art. 80 k.p.a., od kątem rzetelności i kompletności branych pod uwagę faktów, logiki oraz spójności wywodów i wniosków, a także co do prawidłowego uwzględnienia w nim obowiązujących przepisów prawa. Nie jest wykluczone, że taka ocena będzie dotykać też materii wymagającej wiedzy specjalistycznej, o ile zawarte w opinii stwierdzenia będą dotknięte wadami w postaci np. wewnętrznej sprzeczności twierdzeń i wniosków. Takiej koniecznej oceny przedmiotowego dowodu nie przeprowadził w sprawie niniejszej żaden z organów wydających decyzje.

Niezależnie od wyżej wskazanych uchybień przepisom prawa materialnego oraz przepisom proceduralnym, których stwierdzenie obliguje do uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24.08.2004 r. znak [...], odrębną podstawą do wydania takiego rozstrzygnięcia jest okoliczność wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., związanej z wadliwą reprezentacją K. B. oraz pominięciem w postępowaniu jako strony J. B.. Z materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych wynika, że zarówno wniosek, jak i inne pisma K. B. podpisywał J. B., występując jako jej pełnomocnik . W aktach administracyjnych brak jednak stosownego pełnomocnictwa dla J. B., a zatem dowodu umocowania wyżej wymienionego do działania za K. B., co narusza wymogi wynikające z art. 32 k.p.a., 33 § 2 i k.p.a. , albowiem sprawa niniejsza nie należy do kategorii spraw mniejszej wagi .O ile wszelkie doręczenia korespondencji w toku postępowania administracyjnego kierowane były bezpośrednio do K. B., taka praktyka nie sanuje stwierdzonych uchybień, bowiem jest sprzeczna z powołanymi wyżej przepisami umożliwiającymi działanie strony przez pełnomocnika.

Żadna z wydanych decyzji nie zawiera popartych dowodami ustaleń co do kręgu stron, ani innych rozważań w tym zakresie. Ze sporządzonego przez organ pierwszej instancji wykazu stron postępowania ( k. 28 akt przesłanych dodatkowo przy piśmie z 10.12.2009r. i k. 27 przedstawionych wraz z odpowiedzią na skargę), dowodów doręczenia obu decyzji i innych pism wynika, że za takowe uznawano : K. L., W. L., J. L., H. W., K. B., H. P., L. K., T. L., J. K.. Zgromadzone przy wszczęciu postępowania, nie mające waloru dokumentu urzędowego informacji o działkach wskazują, że K. L., W. L. i J. L. byli współwłaścicielami działki nr "1" wraz z budynkiem przy ul. [...] w K. ( k.2), natomiast pozostałe wyżej wymienione osoby były współwłaścicielami działki nr "2" wraz z budynkiem przy ul. [...] w K. ( k.1 ). Już w toku oględzin dnia 29.01.2003r. zostało ujawnione, że współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] w K. jest także J. B., który złożył też w imieniu własnym do akt sprawy pismo z 29.01.2004r. Wyżej wymieniony podpisał też obok J. B. pismo z dnia 4.04.2004r. Pomimo tego stanu rzeczy organy obu instancji pomijały jako stronę postępowania J. B., przy czym zaniechały też zgromadziły odpowiednich dowodów umożliwiających poczynienie ustaleń w tej istotnej kwestii.

Już w toku postępowania sądowoadministracyjnego i na jego użytek zostały złożone przez skarżącą kserokopie dokumentów dotyczących stanu prawnego nieruchomości stanowiącej uprzednio działkę nr "2" wraz z budynkiem przy ul. [...] w K., których walor dowodowy nie był kwestionowany. Stanowią je kserokopie : postanowienia Sądu Rejonowego w K. Wydział I Cywilny z dnia [...].01.2004r. sygn. akt [...], wydanego w sprawie zniesienia współwłasności powyższej nieruchomości, którego prawomocność stwierdzono 12.03.2004r. ( k. 232-236 i 273-241); zawiadomienie o wpisie w księdze wieczystej Kw nr [...] Sądu Rejonowego w K. Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia 26.08.2004r. Dz Kw [...] ( k. 144-147); porozumienie współwłaścicieli nieruchomości z dnia 27.11.2003r. ( 138-143 ). Uwzględniając treść powyższych dokumentów należy uznać, że w dacie wszczęcia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie przymiot stron jako współwłaścicielom działki nr "2" przysługiwał : H. W., K. B., H. P., L. K., T. L., J. K. i J. B.. Po zniesieniu współwłasność opisanej wyżej nieruchomości - w tym podziale działki nr "2" na działki nr "3" i [...] i nr "4", przymiot strony jako współwłaściciele zabudowanej działki nr "5" zachowali wszyscy wyżej wymienieni poza H. W. i K. B.. Właścicielem działki nr "3" pozostał jedynie J. B..

Dokonane w postępowaniu sądowoadministracyjnym ustalenia dotyczące stanu prawnego powyższej nieruchomości nie oznaczają braku interesu prawnego K. B. we wniesieniu skargi, o którym mowa w art. 50 p.p.s.a., czy skargi kasacyjnej, która została rozpoznana. Takie podejście uzasadnia po pierwsze okoliczność , że wyżej wymieniona w dacie wszczęcia postępowania administracyjnego miała przymiot jego strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Po wtóre , taki status przyznawano K. B. w toku całego postępowania administracyjnego, stąd jako adresat oby decyzji ma prawo żądania ich kontroli. W specyficznym stanie faktycznych niniejszej sprawy, w którym budzi zastrzeżenia reprezentacja skarżącej już od momentu wszczęcia postępowania administracyjnego na jej wniosek, brak także podstaw do odmowy przyznania K. B. prawa wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

Nie jest rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zastępowanie organów administracji publicznej w wykonywaniu ich obowiązków orzeczniczych, przy czym wskazane wyżej uchybienia przepisom postępowania stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt "a" - " c " p.p.s.a., przy odstąpieniu od dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego. Taka kontrola następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego, w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu. W sprawie niniejszej z uprzednio wskazanych przyczyn jest ona niemożliwa, a wypowiadanie innych niż wyrażone wiążących ocen z zakresu prawa materialnego przedwczesne ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r., SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 ).

Jak wynika z art. 54 § 2 p.p.s.a. rozpoznanie skargi następuje z uwzględnieniem materiału zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego. Artykuł 106 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Z uwagi na zasadnicze braki administracyjnego postępowania wyjaśniającego, w sprawie niniejszej nie zachodziły przesłanki do stosowania art. 106 § 3 p.p.s.a., co skutkowało oddaleniem wszystkich wniosków dowodowych skarżącej.

Mając powyższe na uwadze, uznając że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 "a" – "c" p.p.s.a, zaś rzeczą organów nadzoru budowlanego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie eliminacja wytkniętych uchybień proceduralnych oraz związanych z błędnym zastosowaniem przepisów prawa materialnego.

O kosztach postępowania orzeczono jak w pkt II. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 200 i art. 205§ 1 p.p.s.a., przy czym zgłoszone w tym przedmiocie przez skarżącą wnioski uwzględniono jedynie w części.

Na kwotę 200,00zł. zasądzoną w pkt II. sentencji wyroku złożyły się jako wykazane koszty niezbędnych do celowego dochodzenia praw, tj. uiszczone przez skarżącą dwukrotnie opłaty po 100,00zł. Po raz pierwszy kwotę 100.00zł skarżąca zapłaciła tytułem 1/5 wpisu od skargi, zaś następnie 100,00zł. jako wpis od zażalenia, które zostało uwzględnione przez Sąd drugiej instancji.

Dalej idący wniosek skarżącej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.

O kosztach zastępstwa procesowego skarżącej, które ograniczało się wyłącznie do postępowania związanego z wniesieniem skargi kasacyjnej, podobnie, jak o kosztach sądowych związanych z zaskarżeniem wyroku z dnia 8.07.2008 r. sygn. akt II SA/Kr 735/05, orzekł już prawomocnie Naczelny Sąd Administracyjny w pkt 2. wyroku z dnia 6.08.2009 r. sygn. akt II OSK 133/09.

Nie należą do kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw wydatki związane ze sporządzeniem przez prof. dr hab. inż. C. R. w dacie 20.05.2007r " Opinii techniczno-budowlanej dotyczącej budynku mieszkalnego Nr [...] położonego przy ul. [...] w K. ". Przepisy proceduralne nie przewidują sporządzania, czy przeprowadzania w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowodu z opinii biegłego, a taki właśnie charakter ma przedstawione opracowanie. Niezależnie od tego, dołączona do pisma z 8.10.2009r. faktura Nr [...] z daty [...].05.2007r. opiewa na Wspólnotę Mieszkaniową, opinię dołączył do akt sprawy w uczestnik J. B., a zatem skarżąca nie wykazała poniesienia związanych z jej sporządzeniem kosztów.