Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2203/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (spr.), Protokolant ref. staż. Agnieszka Jastrzębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy pozbawienia lasu charakteru ochronnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego J. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: kpa) w związku z art. 16 ust. 1a ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2015 r., poz. 2100 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J.P. od decyzji Prezydenta m. W. z dnia [...].05.2016 r. nr [...] odmawiającej pozbawienia lasu charakteru ochronnego na działce ew. nr [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...], w dzielnicy W. m. W.

Decyzją tą SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2016 r.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku J.P. (dalej : skarżący) organ I instancji odmówił pozbawienia lasu charakteru ochronnego położonego na w/w działce nr [...]. We wniosku podniesiono, ze status ochronny przedmiotowego lasu blokuje możliwość uchwalenia dla przedmiotowego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jednocześnie podniesiono, że miejscowy plan zatwierdzony przez Radę m. W. uchwałą nr [...] z [...].09.1992 r. umieścił przedmiotową nieruchomość w obszarze MU18, w związku z czym aktualne decyzje nie mogą pogarszać wcześniejszych, korzystniejszych decyzji dla właściciela gruntu. Uzasadniając decyzję z [...].10.2015 r. organ wskazał, że las na przedmiotowej działce został uznany za ochronny na podstawie art. 11 ustawy z 26.03.1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, jego status został utrzymany przez art. 77 ustawy o lasach. Wskazano, że ustawa o lasach ustaliła precyzyjne warunki i podstawy do nadawania lasom charakteru ochronnego, następuje to w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku lasów ochronnych, których charakter ten zostaje nadany decyzją, na podstawie kryteriów z art. 15 ustawy o lasach, przesłanką uzasadniająca zniesienie ochronności jest ustanie przyczyny zakwalifikowania lasów do tej kategorii. W przypadku przedmiotowej działki organ nie znalazł przesłanek decydujących o pozbawieniu lasu charakteru ochronnego, gdyż nie ustała żadna z przyczyn decydujących o uznaniu go za ochronny.

SKO w W. w wyniku rozpoznania odwołania skarżącego decyzją z dnia [...].12.2015 r. [...] uchyliło w/w decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Kolegium wskazało, że nadanie lasowi charakteru i statusu ochronnego nastąpiło z mocy prawa, pozbawienie lasu tego charakteru powinno nastąpić na podstawie art. 15 ustawy o lasach i § 1 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z 25.08.1992r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania lasów za ochronne oraz szczegółowych zasad prowadzenia w nich gospodarki leśnej. Przywołano też treść przepisu art. 9 ustawy z 3.03.1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Jednocześnie organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie zostało wyjaśnione, jakie były ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. W. z 1992 r. dla spornej działki. Organ winien stosownie do tych ustaleń wydać rozstrzygnięcie. W przypadku ustalenia, że był to obszar MU18 (zabudowa mieszkaniowa) w planie miejscowym z 1992 r., tak jak twierdzi wnioskodawca, przed uchwaleniem tego planu powinna być uzyskana zgoda do tego planu na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Zatem wówczas pozbawienie lasu charakteru ochronnego nastąpiłoby z mocy prawa z chwilą wejścia w życie miejscowego planu zawierającego odmienne ustalenia. W przypadku przyjęcia odmiennego stanowiska, ustalenia planu miejscowego sprzeczne ze statusem lasu ochronnego byłyby niewykonalne.

Zaskarżoną ponownie decyzją z dnia [...].05.2016 r. nr [...] organ I instancji ponownie odmówił pozbawienia lasu charakteru ochronnego powołując się na treść art. 26 i 27 ust. 1 ustawy z 12.07.1984 r. o planowaniu przestrzennym, który obowiązywał w dacie w/w planu ogólnego z 1992 r. zgodnie z którym przeznaczenie gruntu określał plan szczegółowy nie ogólny, zatem nie można przyjąć że przedmiotowa działka przeznaczona została na cele mieszkaniowe. Oznacza to w ocenie Prezydenta, że las na tej działce nie został pozbawiony charakteru ochronnego. Ponadto organ wskazał, że las ten został uznany za ochronny z mocy prawa w 1982 r. (na podstawie art. 11 ustawy z dnia 26.03.1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych), żaden akt nie zmienił przeznaczenia tego gruntu na cele nieleśne i nie pozbawił lasu charakteru ochronnego. Ponadto – nie ustąpiła przesłanka decydująca o nadaniu lasowi charakteru ochronnego w 1982 r. (grunt leśny w granicach administracyjnych miasta), a ustawa o lasach powiela zapisy w art. 15 pkt 7a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych z 1982 r. położenie lasu w granicach administracyjnych miasta liczącego ponad 50 tyś. mieszkańców jako samoistna przesłankę nadania lasowi charakteru ochronnego.

Rozpoznając odwołanie od w/w decyzji SKO podzieliło ustalenia i wnioski organu I instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję.

W skardze skarżący J.P., L.P. zarzucili naruszenie prawa materialnego tj.: art. 11 ustawy z dnia 26.03.1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, art. 15 oraz 77 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o lasach, § 1 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z 25.08.1992 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania lasów za ochronne oraz szczegółowych zasad prowadzenia w nich gospodarki leśnej, art. 7 ustawy z 3.02.1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także rażące naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 156 § 1 pkt 2 kpa, art. 75, 77 i 78 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Wnieśli o uchylenie decyzji SKO z [...].06.2016 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta m. W. z [...].05.2016 r., zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Postanowieniem z dnia 10 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę L.P.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą pozbawienia lasu charakteru ochronnego na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], położonej przy ulicy [...], w Dzielnicy W. m. W.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2015 r., poz.2100) Minister właściwy do spraw środowiska, w drodze decyzji, uznaje las za ochronny lub pozbawia go tego charakteru, na wniosek Dyrektora Generalnego, zaopiniowany przez radę gminy – w odniesieniu do lasów stanowiących własność Skarbu Państwa. Starosta, po uzgodnieniu z właścicielem lasu i po zasięgnięciu opinii rady gminy, w drodze decyzji, uznaje las za ochronny lub pozbawia go tego charakteru – w odniesieniu do pozostałych lasów (ust. 1a). Rada gminy powinna wyrazić opinię w ciągu dwóch miesięcy od dnia otrzymania wystąpienia o jej wyrażenie. W razie upływu tego terminu uważa się, że rada gminy nie zgłasza zastrzeżeń (ust.2).

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Nr 11 poz. 79 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 1991 r. grunty leśne znajdujące się w granicach administracyjnych miast, jak również w uzdrowiskach i na obszarach ochrony uzdrowiskowej o których mowa w przepisach o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym, zalicza się do lasów ochronnych. W myśl art. 11 ust. 2 pkt 1 tej ustawy do lasów ochronnych zalicza się ponadto grunty leśne znajdujące się w odległości do 10 km od granic administracyjnych miast liczących ponad 50 tysięcy mieszkańców lub w których zatrudnionych jest w przemyśle ponad 5 tysięcy osób; w uzasadnionych wypadkach lasy ochronne można wyznaczać wokół mniejszych miast. Ustalenia granic lasów ochronnych dokonuje się w planach zagospodarowania przestrzennego lub w statucie uzdrowiska (art. 11 ust. 5 ustawy z 1982 r.). Jednocześnie w art. 77 ustawy o lasach ustawodawca przyjął, że lasy zaliczone do ochronnych na podstawie przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych stały się lasami ochronnymi w rozumieniu ustawy o lasach. Oznacza to, że wszystkie lasy uznane za ochronne z mocy samej ustawy z 1982 r. jak i wyznaczone i uznane za takie w planach zagospodarowania przestrzennego, statutach uzdrowisk czy planach urządzenia gospodarstwa leśnego stały się lasami ochronnymi w rozumieniu ustawy o lasach.

Z akt sprawy nie wynika w oparciu o jakie ustalenia faktyczne organy przyjmują, że las na przedmiotowej działce ma charakter ochronny. Nie ustalają w jakiej dacie doszło do jego zalesienia. Okoliczność ta ma istotne znaczenie, bowiem taki sam tryb jak uznanie lasu za ochronny stosuje się do pozbawienia lasu tego charakteru. Aczkolwiek ustawa o lasach nie wyjaśnia, kiedy może nastąpić pozbawienie lasu charakteru ochronnego, należy przyjąć że tylko wtedy, kiedy ustały przyczyny uznania go za ochronny (ustawa o lasach. Komentarz. Wojciech Radecki, wydanie 1, str. 144 – 145). W aktach brak też stosownych dokumentów jak wypis z rejestru gruntów, tytuł własności nieruchomości. Nie ustalono też czy dla przedmiotowej działki sporządzony został uproszczony plan urządzenia lasu.

W przedmiotowej sprawie organy obu instancji ustalając stan faktyczny odwoływały się do ustaleń miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego jaki obowiązywał dla przedmiotowego terenu zatwierdzonym Uchwałą Rady m. W. z [...] września 1992 r. Nr [...]. Tymczasem umknęło uwadze organów, że jak wynika z wniosku Prezydenta m. W. w sprawie przeznaczenia gruntów leśnych, nie stanowiących własności Skarbu Państwa na cele nieleśne, położonych w obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] W. przedmiotowa działka objęta była planem ogólnym W. z 1982 r. Należy zatem zbadać czy ustalenia tego planu obejmują sporną działkę, a jeżeli tak to do ustaleń tego planu należy się odwołać przy badaniu jej statusu. Dokonując stosownych ustaleń organy winny też kierować się zapisami ustawy o planowaniu przestrzennym w brzmieniu wówczas obowiązującym, a w szczególności art. 5 ustawy zgodnie z którym ustalenia w planach zagospodarowania przestrzennego dotyczące przeznaczenia gruntów rolnych lub leśnych na cele nierolnicze i nieleśne następują po przeprowadzeniu wszechstronnych analiz i uwzględnieniu warunków przyrodniczych oraz techniczno – ekonomicznych zagospodarowania, a także utrzymania układów osadniczych oraz potrzeb produkcji rolnej i leśnej (ustawa z dnia 12.07.1984 r. o planowaniu przestrzennym t.j. Dz. U. z 1989 r., nr 17, poz. 99). Jak stanowi z kolei art. 33 cyt. ustawy plan miejscowy stanowi podstawę gospodarki gruntami, wydawania decyzji w sprawie wykorzystywania gruntów na cele inwestycyjne i decyzji o zmianie sposobu wykorzystania gruntów oraz o wyłączeniu z produkcji rolniczej lub leśnej gruntów przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne. W zależności od poczynionych ustaleń zbadać ewentualnie należy jakie były granice lasu ochronnego w planach zagospodarowania przestrzennego i czy w tych granicach położona jest przedmiotowa działka.

Wobec braku powyższych ustaleń do przedmiotowego gruntu uznać należy, że rozpoznanie sprawy nie nastąpiło w sposób wyczerpujący i pozwalający na jej merytoryczne rozstrzygniecie. Stanowi to naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 kpa. Uzasadnia to uchylenie zaskarżonych decyzji. Rozpoznając sprawę ponownie organy uzupełnią materiał dowodowy o przywołane wyżej dokumenty czyniąc stosowne ustalenia faktyczne. Zauważyć też trzeba, że ustawowym wymogiem przy rozpoznaniu wniosku w przedmiocie tak uznania lasu za ochronny jak i pozbawienia go tego charakteru jest opinia rady gminy – art. 16 ust. 1a ustawy o lasach. Rozpoznając sprawę niniejszą nie dochowano tego wymogu, co należy uzupełnić przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 lic c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku.