Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 4833/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 26 ust. 1, art. 27 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1789
law: Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 677/20 w sprawie ze skargi B. B. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy poparcia wniosku o nadanie tytułu naukowego profesora nauk humanistycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od B. B. na rzecz Rady Doskonałości Naukowej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 7 stycznia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt II SA/Wa 677/20) oddalił skargę B. B. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z [...] września 2019 r., utrzymującą w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z [...] stycznia 2012 r. w przedmiocie odmowy poparcia wniosku o nadanie tytułu naukowego profesora nauk humanistycznych.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że [...] stycznia 2012 r. Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] na podstawie art. 27 ust. 3 pkt 3 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz. 1365) oraz § 43 ust. 1 pkt 4 Statutu Uniwersytetu [...] uchwalonego przez Senat [...] podjęła uchwałę odmawiającą poparcia wniosku o nadanie B. B. tytułu naukowego profesora nauk humanistycznych.

Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wniosła B. B. Postanowieniem z [...] września 2013 r. organ odwoławczy odmówił stronie przywrócenia terminu do złożenia odwołania, jednakże postanowienie to zostało uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2409/13. Uchwałą z [...] października 2015 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów przywróciła stronie termin do złożenia odwołania, a następnie decyzją z [...] października 2016 r. utrzymała w mocy uchwałę organu I instancji. Decyzję organu odwoławczego uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 października 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 312/17. Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy decyzją z [...] stycznia 2018 r. utrzymał w mocy uchwałę organu I instancji. Również i tę decyzję organu odwoławczego uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 21 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1019/18.

Decyzją z [...] września 2019 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów na podstawie art. 21 ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 5 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz.1789 ze zm.) w zw. z art. 179 ust. 1 ustawy z 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669) utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Jak wskazał organ odwoławczy, w ramach pierwszego etapu postępowania organ I instancji podjął uchwałę o wszczęciu postępowania o nadanie tytułu profesora. Wniosek był przedmiotem opinii czterech recenzentów (dwie recenzje negatywne, jedna pozytywna, jedna bez wskazania). Podjęcie przez Radę Wydziału uchwały z [...] stycznia 2012 r. poprzedzała negatywna opinia z 21 stycznia 2012 r. Zespołu Rady Wydziału powołanego w sprawie wniosku profesorskiego. Centralna Komisja w ramach postępowania, o którym mowa w art. 27 ust. 5 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym (w brzmieniu pierwotnym), uzyskała dwie jednoznacznie negatywne opinie superrecenzentów. Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji po zapoznaniu się z wnioskiem i materiałami postępowania odmówiła w efekcie w głosowaniu tajnym poparcia odwołania. W następstwie tego Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się z wynikami głosowania Sekcji i wynikami dwóch opinii superrecenzentów podjęło decyzję o odmowie poparcia odwołania. Centralna Komisja nie znalazła wystarczających podstaw do uznania, by skarżąca spełniała wymagania określone w art. 26 ust. 1 ustawy tj. że posiada osiągnięcia naukowe znacznie przekraczające wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że wydane w sprawie wyroki odnosiły się wyłącznie do kwestii formalnych niezwiązanych z merytoryczną oceną dorobku skarżącej.

Zdaniem Centralnej Komisji zarzuty odwołania wyczerpywały się na polemice z ustaleniami dwóch recenzentów z etapu postępowania przed organem I instancji prof. E. S. i prof. L. W., przy afirmacji pozytywnej recenzji prof. S. K. Tymczasem negatywne opinie zostały szeroko uzasadnione przez swoich autorów. Z materiału dowodowego zgromadzonego przez organ odwoławczy wynika, że konkluzje pozytywnych dla strony recenzji prof. S. K. i prof. T. N. są zasadniczo rozbieżne z ustaleniami recenzentów prof. E. S. i prof. L. W. Nadto, oceny ostatnio wymienionych recenzentów zostały potwierdzone w materiale dowodowym Centralnej Komisji w opiniach recenzentów organu odwoławczego (tzw. superrecenzentów). Opinie tych rzeczoznawców stwierdziły, że mankamentem pozytywnych opinii jest ich widoczna ogólnikowość, a ferowane oceny są wyłącznie pozytywne i kurtuazyjne. Stwierdzenia i ustalenia superrecenzentów Centralna Komisja uznała za własne. Rada Wydziału, przy negatywnej opinii komisji wydziałowej, głosowała w sposób jednoznacznie negatywny (proporcje głosów: za – 1, przeciw – 21, wstrzymujące się – 2), zatem przekonanie skarżącej, że uchwała organu I instancji o wszczęciu postępowania i pozytywne opinie dwóch recenzentów "pokazują znaczącą przewagę stanowisk pozytywnych" jest niczym nieumotywowane. Sama uchwała Rady Wydziału o wszczęciu postępowania dopiero otwiera procedurę do oceny dorobku.

Nadto Centralna Komisja zaznaczyła, że specyfika postępowania odwoławczego polega na tym, że postępowanie to nie stwarza kandydatom do tytułu, czy na stopień naukowy, płaszczyzny toczenia dyskusji na temat sporządzonych recenzji. Ocena dorobku naukowego wynika z opinii recenzentów, które są podstawową częścią materiału dowodowego w przewodach profesorskich. Samo postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest tylko do uzyskania opinii recenzentów. Negatywne opinie Centralnej Komisji zawierają w swej treści poważne i dobrze uzasadnione zarzuty dotyczące zarówno niskiego poziomu merytorycznego dorobku naukowego skarżącej, jak i sposobu jego rozbudowywania.

Zaznaczono, że prof. E. S. dokonała szczegółowej i krytycznej analizy książki wskazanej przez skarżącą jako podstawowe podsumowanie swych badań naukowych (tzw. "książki profesorskiej"). Recenzentka uznała, że książka ta budzi poważne zastrzeżenia z uwagi na niski poziom teoretyczny i metodologiczny, słabość narracji, argumentacji i języka. Sama treść monografii nie odpowiada jej tytułowi i "prawie w całości i w dosłownym brzmieniu" stanowi jedną z jej poprzednich książek. W treści recenzji zarzut ten udowodniony został w sposób szczegółowy przez porównanie poszczególnych rozdziałów i podrozdziałów obu książek. Praktyki autoplagiatu recenzentka stwierdziła również przy porównaniu książki profesorskiej z kolejną pozycją, udowadniając, że również i tutaj wystąpiło przeniesienie całych rozdziałów i podrozdziałów. Recenzentka wykazała ponadto, że w innych przypadkach wystąpiło podobne powielanie treści. Centralna Komisja w całości potwierdziła zasadność ustaleń recenzentów.

Centralna Komisja zgłosiła zastrzeżenia odnośnie stylu i formy recenzji prof. L. W., jednakże uznała, że recenzja ta ma charakter merytoryczny i zawiera szczegółowe uzasadnienie stawianych zarzutów. Negatywna ocena dorobku naukowego została potwierdzona również w recenzjach w postępowaniu odwoławczym. Opinie recenzentów Centralnej Komisji nie potwierdziły zasadności zarzutu odwołania skarżącej o nietrafności samego powołania prof. L. W. w charakterze recenzenta, którego wybór miał gwarantować szersze i ogólnohumanistyczne spojrzenie na osiągnięcia naukowe skarżącej. Natomiast recenzenci Centralnej Komisji potwierdzili kompetencje naukowe ww. recenzenta.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego złamania poufności w postępowaniu recenzyjnym Centralna Komisja stanęła na stanowisku, że użycie kilku podobnych słów w obu recenzjach o niczym jeszcze nie świadczy. Podobnie sprawa możliwości porozumienia się obu recenzentów nie jest jednoznaczna na płaszczyźnie dowodowej. Za zasadny uznała natomiast Centralna Komisja zarzut, że dwoje recenzentów przekroczyło terminy przygotowania recenzji.

Skargę na powyższą decyzję złożyła B. B., zarzucając jej naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 107 K.p.a., art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 i art. 81 K.p.a., art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 26 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej oddalenie w całości.

Postanowieniem z 20 sierpnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek skarżącej o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego.

W piśmie z 22 września 2020 r. skarżąca uzupełniła stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił powyższą skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Jak wyjaśnił Sąd, w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceny, czy osoba ubiegająca się o nadanie tytułu naukowego profesora ma osiągnięcia naukowe lub artystyczne znacznie przekraczające wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym oraz posiada poważne osiągnięcia dydaktyczne, w tym w kształceniu kadry naukowej lub artystycznej. Sąd nie jest również uprawniony do oceny trafności opinii recenzentów czy rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki. W zakresie kognicji sądu pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania o nadanie tytułu naukowego profesora nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (która miała zastosowanie w sprawie w wersji sprzed nowelizacji ustawy podjętej w 2011 r.), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Sąd pierwszej instancji opisał następnie dwustopniowość przedmiotowego postępowania, wskazał na art. 27 ust. 4 i art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki i przywołał opisany na wstępie stan faktyczny sprawy. Jak podkreślił Sąd, Centralna Komisja, mimo iż jest organem odwoławczym, prowadzi w pewnym zakresie własne postępowanie dowodowe, choć ograniczone jedynie do postępowania opiniodawczego. Z tego powodu organ ten musi stosować w prowadzonych przed nim postępowaniach przepisy art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., gdyż musi dokonywać oceny, nie tylko materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed Radą Wydziału, ale i materiału dowodowego, zebranego w postępowaniu odwoławczym. Kontrolę zaskarżonej uchwały Rady Wydziału należy w tym wypadku rozumieć jako kontrolę dokonywaną w sposób wszechstronny. Opinie recenzentów powołanych w postępowaniu odwoławczym winny odnosić się również do tych aspektów, których dotyczyły opinie recenzentów powołanych przez Radę. Nadto Sąd podzielił stanowisko Centralnej Komisji, że przepisy ww. ustawy z 14 marca 2003 r. nie stwarzają kandydatowi na stopień naukowy możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji. Jednoznacznie negatywne oceny recenzentów nie mogą więc zostać zaprzeczone wyjaśnieniami strony. Postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest bowiem tylko do uzyskania recenzji (art. 35 ust. 3 ustawy).

Jak zauważył Sąd pierwszej instancji, w stanie sprawy dorobek naukowy kandydatki do tytułu profesora został negatywnie oceniony zarówno przez dwóch recenzentów powołanych przez Centralną Komisję w postępowaniu przed Radą Wydziału, jak też przez dwóch recenzentów Centralnej Komisji rozpatrujących zasadność odwołania. Sąd nie był natomiast władny do oceny prawidłowości uwag i ocen merytorycznych zgłoszonych przez tych recenzentów, w tym także w kwestii zarzutów dotyczących autoplagiatu. Wbrew zarzutom skarżącej, wybór recenzentów przez Centralną Komisję były zgodny z art. 27 ust. 4 ww. ustawy, a Centralna Komisja nie miała obowiązku powoływania nowych recenzentów w postępowaniu odwoławczym prowadzonym po wydanych w sprawie wyrokach z 4 października 2017 r. i 21 grudnia 2018 r.

Jak wynika natomiast z akt sprawy, Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] września 2019 r., podjęła uchwałę o niepoparciu odwołania skarżącej – za poparciem odwołania głosowało 3 członków, przeciw – 30 członków, nikt nie wstrzymał się od głosu. Również Prezydium Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] września 2019 r. przy obecności 11 członków Prezydium, jednogłośnie w podjętej uchwale odmówiło poparcia odwołania. Jak wynika z protokołów posiedzeń, tak Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych, jak i Prezydium Centralnej Komisji odwołanie skarżącej było przedmiotem analizy. Na posiedzeniu Sekcji omawiane były przez recenzentów sporządzone przez nich opinie w przedmiocie odwołania skarżącej, natomiast protokół posiedzenia Prezydium Centralnej Komisji wskazuje, iż głosowanie poprzedzone zostało zreferowaniem sprawy przez Przewodniczącego Sekcji. Nie ma zatem podstaw, aby twierdzić, że zarzuty skarżącej ujęte w jej odwołaniu nie były przedmiotem analizy i oceny organu odwoławczego. Jak wyjaśnił przy tym Sąd, o rezultacie postępowania w tego rodzaju sprawach nie decyduje arytmetyczna większość pozytywnych lub negatywnych recenzji, lecz całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie, poddanego ocenie Prezydium Centralnej Komisji i znajdującego swe odzwierciedlenie w wyniku tajnego głosowania.

I chociaż w ocenie Sądu pierwszej instancji, uzasadnienie zaskarżonej decyzji może budzić pewien niedosyt, to decyzja taka jest uchwałą podejmowaną przez określone gremium i to w głosowaniu tajnym. Z tego powodu uzasadnienie decyzji musi cechować pewna ogólnikowość, gdyż decyzja ta jest pewną wypadkową szeregu ocen i poglądów, niekoniecznie podzielanych w całości przez całe gremium.

Podsumowując, Sąd pierwszej instancji uznał, że przeprowadzone postępowanie było zgodne z przepisami ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. W postępowaniu tym nie doszło także do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie w jakim miały one zastosowanie w tym postępowaniu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, Sąd pierwszej instancji podkreślił, że konstytucyjnym zadaniem sądu administracyjnego jest kontrola działalności administracji publicznej, ale ta kontrola może być sprawowana jedynie w granicach danej sprawy ze skargi na konkretną, indywidualną decyzję administracyjną. Sąd wskazał także na zaistniałą oczywistą omyłkę pisarską w komparycji oraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w zakresie daty uchwały Rady Wydziału [...].

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła B. B., zaskarżając go w całości i zarzucając mu "w szczególności":

- art. 26.1. ustawy o stopniach i tytułach naukowych z którego wynika że tytuł profesora może być nadany osobie, która uzyskała stopień doktora habilitowanego lub osobie, która:

1) znaczne powiększenie i poszerzenie przez dr hab. B. B. prof. uczelni zakresu swoich zainteresowań naukowych, czego wyrazem stało się poszukiwanie w [...] nowych problemów naukowych, mających dwojakie zadania, a mianowicie ukazanie dalszych perspektyw rozwojowych tej subdyscypliny naukowej i jej znaczenia dla własnego rozwoju naukowego kandydatki do tytułu profesora. Przewodnią kategorią naukową, ważna dla [...] stała się w koncepcji dr hab. B. B. prof. uczelni edukacja, jako istotny dominant procesu przygotowania zawodowego człowieka do pracy zawodowej, tym samym pokazania zadań dotychczas nie dostrzeganych w pracy człowieka. Nimi stała się cała paleta kwalifikacji wraz z różnorodnością dróg ich osiągania. One sprawiły, iż na każdym etapie edukacji należy dostrzegać użyteczności kwalifikacji, zaś edukacja rozpatrywana jako proces integrujący kształcenie zawodowe i ustawiczne, stworzą szanse holistycznego spojrzenia na drogi dochodzenia do różnych kwalifikacji i ich poziomów, a także kompetencji, kategorii poszerzającej strukturę pojęć podstawowych – obok pracy, zawodu i kwalifikacji – o kompetencje. Przyjmując powyższe kryteria i ustrukturyzowaną według nich [...], wyodrębnione zostały w działowej strukturze [...] – działy: [...]. Miejscem realizacji wymienionych procesów edukacyjnych i kolejnych struktur kwalifikacji, a także kompetencji jest system szkolny jak i pozaszkolny. Ta koncepcja stanowi treść pracy profesorskiej "[...]", która jako monografia holistyczna, wywiedziona została z monografii tematycznych tj. "[...]" i "[...]". Powyższe trzy monografie to wiodące elementy dorobku naukowego, po uzyskaniu stopnia doktora habilitowanego. Kolejne to jedna książka współautorska, 4 książki pod redakcją naukową, a także 3 rozdziały w dwóch podręcznikach akademickich oraz 54 artykuły zamieszczone w czasopismach naukowych i opracowaniach redakcyjnych oraz 34 rozdziały w pracach pod redakcjami naukowymi. Monografie oraz powyższy dorobek naukowy osadzony został w nurcie [...], w zakresie tematycznym jak i badawczym. Wyższość monografii "[...]" nad wcześniejszymi, czyli "[...]" i "[...]" wyraża się w jej holistyczności, czyli całokształcie problemów interesujących człowieka procesów pracy, ich różnorodności i ich wymagań, a także współczesnej pracy zawodowej, wymagań stawianych przez pracę człowiekowi i potrzebie dokształcania i doskonalenia człowieka, stosowanie do przemian procesów pracy. Holistyczna publikacja jest wynikiem podejmowanych dyskursów naukowych o charakterze tematycznym, których rozpoznanie wpisało się w monografię "[...]". Pohabilitacyjny okres pracy naukowej zaowocował współautorską monografią "[...]" , która wypełniła lukę między "[...]" na którą złożyły się nowe ważne zjawiska dla [...], tj, m. in. rynek pracy, bezrobocie, sukces zawodowy, kariera zawodowa jako wynik autokreacji człowieka. Znaczącymi pozycjami dorobku pohabilitacyjnego stały się 4 książki pod redakcją: [...], a także 3 rozdziały w podręcznikach akademickich: [...]. Piśmiennictwo naukowe dopełniają artykuły w wspomnianej liczbie 47 wpisane w całokształt problematyki [...], a skupione wokół systemu kształcenia zawodowego szkolnego i pozaszkolnego, a także kwalifikacji, pracy, kompetencji, a nade wszystko człowieka jako podmiotu edukacji, pracy i wielu form wsparcia. Przedstawiony w zarysie dorobek pohanilitacyjny, bo w pełniejszym kształcie, zawiera autoreferat, pokazuje znaczący jego wzrost, tj. znacznie przekraczający wymagania stawiane w postępowaniu habilitacyjnym, co upoważniało do wystąpienia z wnioskiem o tytuł profesora. Wyraża się on wzrostem monografii o 2 pozycje, 3 książkami współautorskimi, 2 podręczników akademickich napisanych pod redakcją, 4 własne książkami pod redakcją, 3 rozdziałami w podręcznikach akademickich i znaczący wzrost artykułów do 54 zamieszczonych w czasopismach naukowych.

2) Wraz z uzyskaniem stopnia doktora habilitowanego dr hab. B. B. kierowała oraz rozliczała finansowo i zadaniowo następujące projekty: 1/ "[...]" finansowego finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego, a efektami prac twórczych były pakiety dydaktyczne i programy modułowe. Za realizację tegoż projektu wyróżniona podziękowaniami Ministra Edukacji Narodowej; 2/ "[...]" - również projektu finansowego finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego, a efektami projektu był program szkolenia kadr kierowniczych w oświacie, głównie przedstawicieli Kuratoriów Oświaty oraz projekt 3/ "[...]" Ukazał on aktywność szkół do możliwości poszerzania oferty specjalizacyjnej o lokalny rynek pracy. Efektem tego projektu stał się rozwój przedsiębiorczości i aktywności zawodowej wielu podmiotów, uwidoczniony w kolejnych latach, a wyrażony różnymi biznesami o wymiarze mikro, małej i średniej działalności gospodarczej, która stara się radzić, chociażby w utrzymywaniu gospodarki w okresie covidu-19. Powyższe projekty dopełniają kolejne; tj. 4/ "[...]" i 5/. "[...]", tym samym potwierdzając, że dr hab. B. B. prof. uczelni, posiada doświadczenie w kierowaniu zespołami badawczymi realizującymi projekty finansowane w drodze konkursów krajowych i zagranicznych lub odbyła staże naukowe w instytucjach naukowych, w tym zagranicznych, lub prowadziła prace naukowe w instytucjach naukowych, w tym zagranicznych, czym uzasadnia swe kompetencje z zakresie projektowania, organizowania i rozliczania finansowego projektów badawczych, stanowiąc kontynuacje wcześniejszych np. "[...]"- projektu finansowanego przez ówczesny KBN oraz projektu "[...]" - projektu finansowanego z funduszy norweskich. Owocami ich były monografie autorskie /2/, książki pod redakcją /3/ oraz monografie wieloautorskie /2/. Dalszymi przykładami kierowania i uczestniczenia w pracach naukowych to organizowanie konferencji naukowych, w tym m.in. [...]. Konferencje dopełnia uczestnictwo w 54 konferencjach z przygotowanym na nie wystąpieniem, następnie drukowanym w pracach zbiorowych w randze rozdziału. Charakter organizacyjny ukierunkowany na zarządzanie dopełniają pełnione funkcje: 1/ pełnienie obowiązków dyrektora Instytutu [...]; 2/. Sekretarza Naukowego Instytutu [...]; 3/. Sekretarza Zespołu [...]; 4/ Prodziekan i Dziekan [...]; 5/. Kierownik Podyplomowych Studiów; [...] oraz Seminarium Doktorskiego, a także Kierownik Katedry [...], przekształconej w Katedrę [...] - do dnia dzisiejszego na [...]. Powyższe obszary działalności ukazują umiejętności pracy zespołowej, zdolności organizacyjne oraz aplikacje wiedzy naukowej do organizacji tematycznych seminarium, konferencji naukowych, a także publikowania referowanych zagadnień, stanowiących teksty autorskie, w tym dr hab. B. B. prof. uczelni, w ten sposób zadając kłam o słabości języka pisanego, słabej narracji, bowiem do publikowanych tekstów nie miały zastrzeżeń różne redakcje wydające publikacje, niekoniecznie Wydawnictwa [...], jak pisał w swej recenzji prof. zw. dr hab. L. W., nisko oceniający Wydawnictwa [...], co jest nadużyciem ze strony recenzenta wskazanego przez CK. Do publikowanych opracowań naukowych dr hab. B. B. prof. uczelni, nie miały zastrzeżeń żadne redakcje wydające publikacje, nie tylko Wydawnictwa [...], bowiem były to również Wydawnictwa [...], Wydawnictwo [...], a także [...], czy wydawnictwa czasopism naukowych. W ten sposób dorobek naukowy upubliczniony zadał kłam jak pisał w swej recenzji prof. zw. dr hab. L. W., o słabości języka naukowego, czy nisko oceniający Wydawnictwa [...], co nie koreluje z wydawanymi publikacjami w innych wydawnictwach, nie mających uwag do zgłoszonych tekstów do wydania, a następnie ich wydania. Konkludując słabości języka pisanego, słaba narracja na pewno nie wyraziła by się takim stanem ilościowym publikowanych tekstów, powyżej przywołanych, a dotyczących tylko okresu pohabilitacyjnego do czasu złożenia wniosku profesorskiego, tj. do dnia 11.01.2011 r. Nauka jednak nie zna próżni i pomimo toczenia się przez ponad 10 lat procedury przewodu profesorskiego dr hab. B. B. prof. uczelni - aktywnie włączyła się w dalszą działalność naukową, po decyzji lekarzy o wyleczeniu zawału ucha, czego wyrazem stało się złożenie odwołania od decyzji RW [...] i przywrócenie mojego wniosku wyrokiem WSA z dnia 6 maja 2014 r. do dalszego procedowania, z czym nie może dalej pogodzić się CK, przyjmująca np. recenzje do superrecenzenta poważającego tenże wyrok, a ponadto podjęła dalszą aktywność naukową z jej efektami wyrażonymi kolejnymi kategoriami publikacje i wzrost stanu ilościowy o kolejne pracy, a mianowicie; 1/. 7 prac zwartych jako monografie autorskie i wieloautorskie; 2/. 48 rozdziałów zamieszczonych w książkach pod redakcją lub monografiach wieloautorskich; 3/. 17 artykułów w czasopismach naukowych Ponadto organizacją 2 konferencji, w tym m. in. pt [...] oraz udział w 34 konferencjach z referatem wygłaszanym na konferencji, następnie publikowanym w randze rozdziału książki pod publikacjach o charakterze redakcji lub monografii wieloautorskiej. Dorobek dopełnia 7 projektów finansowanych, w tym z funduszy norweskich /1 projekt/ oraz 6 ze środków statutowych [...]. Ta dalsza aktywność naukowa została w roku 2019 ograniczana kolejną ciężką chorobą onkologiczną, o podłożu również stresogennym, który to tym razem zaatakował moje narządy pokarmowe, a jego podłoże to stres generowany przez nieustanną 10-letnią walka z CK o Jej tytuł naukowy profesora, aktualnie przez moją Klientkę kontynuowana, zgodnie z zasadą "nie spoczniemy niż zaśniemy". Wyraża się to w dochodzeniu przez ponad 10 lat tego co Jej się należy, stosownie do zaprezentowanego dorobku naukowego zgłoszonego do przewodu profesorskiego, a później przez te 10 lat powiększanego. Jego aktualny stan to na pewno nie efekt słabości języka naukowego jak chciał w swej recenzji prof. zw. dr hab. L. W., ale wynik poszukiwania na wciąż nowych obszarów badawczych w [...], jak choćby poradnictwo zawodowe zorientowane prośrodowiskowo. Tymi aktualnymi wyzwaniami stają się problemy ekologiczne oraz człowiek jako istota wciąż nieznana, nie poznana, a zatem poznawana.

3) posiada osiągnięcia w opiece naukowej – uczestniczyła co najmniej:

• pięć razy, przy wymogu jednego razu w charakterze promotora w przewodzie doktorskim zakończonym nadaniem stopnia doktora oraz

• cztery razy przy wymogu dwa razy w charakterze recenzenta w przewodzie doktorskim lub w przewodzie habilitacyjnym lub w postępowaniu habilitacyjnym. Tytuł profesora w zakresie sztuki może być nadany również osobie, która uzyskała stopień doktora habilitowanego lub osobie, która nabyła uprawnienia równoważne z uprawnieniami doktora habilitowanego na podstawie art. 21a, posiadającej osiągnięcia w kształceniu młodej kadry, ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595, ze zm.), co mogło mieć istotny wpływ na wynik głosowania poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 1 ppsa;

• wniosek skarżącej o nadanie tytułu profesora obejmujący znaczny dorobek naukowy zwieńczony książka profesorską, spełniał wymagania określone ustawą, co potwierdziło otwarcie przewodu, które nastąpiło opinią Komisji powołanej na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] do otwarcia przewodu profesorskiego, a na podstawie jej jednomyślnego głosowania RW [...], a później innym głosowaniem RW [...], w wyniku czego RW [...] nie podjęła uchwały o wystąpienie do CK z wnioskiem popierającym moją Klientkę do tytułu profesora. CK nie dostrzegła wielu aspektów tej sytuacji, tylko powieliła w swych decyzjach negatywne opinie 2 recenzentów powołanych właśnie przez CK, czego nie dostrzegł WSA i nie odniósł się do tej sytuacji,

- naruszenie art. 27. ust. 4 ustawy o stopniach i tytule naukowym który stanowi, że w postępowaniu o nadanie tytułu profesora Centralna Komisja powołuje czterech recenzentów o renomie naukowej międzynarodowej spośród osób zaproponowanych przez radę jednostki organizacyjnej lub spośród innych osób. Recenzentem w postępowaniu o nadanie tytułu profesora może być osoba posiadająca tytuł profesora w zakresie danej lub pokrewnej dziedziny nauki lub sztuki lub osoba posiadająca stopień doktora zatrudniona przez co najmniej pięć lat w zagranicznej szkole wyższej lub instytucji naukowej na stanowisku profesora, która przez okres co najmniej pięciu lat kierowała samodzielnie zespołem badawczym, była promotorem co najmniej dwóch osób, które uzyskały stopień doktora. Recenzenci powołani przez CK w sprawie skarżącej nie do końca spełniali te kryteria ustawowe, z których dwoje recenzentów reprezentowało dyscyplinę [...], czyli specjalistów adekwatnych dla opiniowania dorobku, którzy napisali recenzje pozytywne. Pozostałych dwoje recenzentów reprezentowali obszary wiedzy pokrewnej i oni napisali recenzje negatywne. Układ recenzji pozytywnych /2/ i negatywnych /2/ zmienił stanowisko RW [...], która tego układu recenzji nie zaopiniowała pozytywnie, co skutkowało decyzją Dziekana z dnia 01.02.2012r. RW [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. o barku poparcie wniosku o nadanie tytułu profesora. WSA rozpatrujący skargę nie uwzględnił tego naruszenia i nie wyjaśnił z jakich powodów CK przyjęła wniosek odmowny RW [...] przy równowadze recenzji pozytywnych do negatywnych, tym samym naruszyła te ustawowe kryteria, a to miało wpływ na wydanie zaskarżonego orzeczenia. Na podkreślenie zasługuje również fakt, iż recenzenci wyznaczeni przez CK swe recenzje złożyli z 6 m-cznym opóźnieniem, prawie w równoczesnym okresie, a to opóźnienie wywołało nagłą chorobę mojej klientki, uznanej przez WSA wyrokiem z dnia 6 maja 2014 r. i przywróceniem Jej wniosku profesorskiego do dalszego procedowania.

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - art 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 151 ppsa poprzez oddalenie przez WSA skargi w sytuacji, gdy decyzja CK została wydana z naruszeniem art. 26 i art. 27 ust 4 i ust. 5 z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki, uzasadniającym jej uchylenie ze względu na istotne naruszenie przepisów postępowania, w szczególności polegające na błędnym ustaleniu przez CK stanu faktycznego w sprawie, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 ppsa.

W oparciu o tak skonstruowane podstawy skargi kasacyjnej jak przytoczone wyżej skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz ponowne rozpatrzenie wniosku o nadanie tytułu profesora dr hab. B. B. prof. uczelni i skierowanie sprawy do innej Rady Naukowej, najlepiej Wydziału [...], czyli zgodnie z zaleceniem zapisanym w uzasadnieniu wyroku WSA z 4 października 2017 r. , a także o zasądzenie na rzecz strony kosztów postępowania, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Pismem z 12 kwietnia 2021 r. skarżąca zrzekła się przeprowadzenia rozprawy.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła Rada Doskonałości Naukowej (organ, który przejął kompetencje dawnej Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów), wnosząc o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Organ oświadczył, że nie żąda przeprowadzenia rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż przedmiotowa sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 i 3 P.p.s.a., gdyż strony postępowania wyraziły zgodę na jej rozpoznanie w tym trybie.

Wyjaśnić następnie trzeba, że zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy skargi kasacyjnej w świetle art. 174 P.p.s.a. mogą stanowić: "1. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2. naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy". Związanie podstawami skargi kasacyjnej wymaga natomiast prawidłowego określenia zarzutów w treści samej kasacji i oznacza konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem strony skarżącej – uchybił Sąd pierwszej instancji, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna niespełniająca tych wymagań, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych ogranicza zakres kontroli kasacyjnej lub wręcz ją uniemożliwia. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem zastąpić strony skarżącej w wyborze szczegółowo określonych przepisów, które mogłyby być naruszone przy wydawaniu zaskarżonego wyroku. Podobnie Sąd kasacyjny nie powinien domyślać się intencji strony skarżącej i formułować za nią zarzutów pod adresem skarżonego wyroku ani ich precyzować, ale badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lipca 2004 r. sygn. akt GSK 356/04, 30 sierpnia 2005 r. sygn. akt FSK 2027/04; 4 lipca 2019 r. sygn. akt II OSK 2164/17 – orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: orzeczenia.nsa.gov.pl). Również posłużenie się przez autora skargi kasacyjnej na wstępie zwrotem "w szczególności", który mógłby sugerować, iż poza wymienionymi przepisami dopatruje się on również naruszenia innych norm prawnych, których jednakże nie wskazał, było niedopuszczalne, jak również i bezskuteczne. Podzielić w tym aspekcie należy stanowisko wyrażone w orzecznictwie, że zwrot "w szczególności" należy traktować jako semantycznie pusty (postanowienie Sądu Najwyższego z 26 września 2000 r. sygn. akt CKN 1518/00, opubl. OSNC 2001 r. nr 3, poz. 39, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2051/14 i 25 maja 2018 r. sygn. akt I OSK 2885/17 – orzeczenia dostępne w Centralnej Bazi Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wskazując na powyższe, stwierdzić trzeba, że przedstawiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna w stopniu znaczącym odbiega od ww. wymogów, a liczne nieprawidłowości, jakich dopuścił się jej autor co do zasady wyłączają możliwość przeprowadzenia w sprawie kontroli kasacyjnej. Podstawowym mankamentem wniesionego środka zaskarżenia pozostaje to, że wymienione podstawy kasacyjne nie nawiązują ani do treści normatywnej wymienionych w nim przepisów, ani – przede wszystkim – do stanowiska przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji w skarżonym wyroku. Zauważyć należy, że już na wstępie Sąd ten wskazywał na ograniczony charakter kontroli sądowoadministracyjnej decyzji wydanych w sprawie nadania tytułu naukowego profesora, która nie obejmuje ani oceny dorobku naukowego wnioskodawcy, ani sporządzonych na potrzeby tego postępowania recenzji naukowych. Tymczasem skarga kasacyjna, w sposób niezwykle rozbudowany, wskazuje właśnie na te argumenty, przytaczając wszystkie osiągnięcia naukowe skarżącej i podejmując próbę polemiki ze sporządzonymi w sprawie recenzjami. Wyraźnego natomiast podkreślenia i powtórzenia za Sądem pierwszej instancji wymaga to, że kwestie te pozostają poza kognicją sądów administracyjnych, a więc nie mogły stanowić przedmiotu oceny Sądu. W konsekwencji tego nie mogły również podważyć przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kontroli.

W sprawach o nadanie stopni naukowych sąd administracyjny sprawuje kontrolę jedynie w zakresie badania legalności decyzji Centralnej Komisji, czyli czy decyzja ta została wydana zgodnie z przepisami regulującymi tryb i zasady postępowania w tego rodzaju sprawach. Rolą sądu administracyjnego nie jest wkraczanie w merytoryczną ocenę dorobku naukowego osoby ubiegającej się o nadanie tytułu naukowego dokonaną w toku postępowania w recenzjach naukowych. Sąd administracyjny nie dokonuje oceny, czy w świetle zebranego materiału dowodowego skarżąca spełniała wymogi przedstawienia jej do tytułu profesora z art. 26 ust. 1 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, lecz bada czy postępowanie o nadanie tytułu profesora zostało przeprowadzone zgodnie z regułami proceduralnymi. Do tych kwestii skarga kasacyjna natomiast w ogóle nie nawiązuje.

Również zarzuty dotyczące opóźnienia sporządzenia w sprawie recenzji jak również prawidłowości powołania recenzentów, w tym w szczególności prof. L. W. zostały wyjaśnione już na etapie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję i nie miały one wpływu na legalność wydanych w sprawie rozstrzygnięć, co prawidłowo zaakceptował Sąd pierwszej instancji. Również i w tym przypadku skarżąca nie podjęła nawet próby wykazania na czym wadliwość ta miałby polegać w świetle art. 27 ust. 4 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.

Z tego względu nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 26 ust. 1, art. 27 ust. 4 (zarzut 1 i 2 naruszenia prawa materialnego) oraz naruszenia tych przepisów i art. 27 ust. 5 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 P.p.s.a. (zarzut naruszenia przepisów postępowania).

W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oddalił skargę kasacyjną, rozpoznaną na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. na zgodny wniosek stron niniejszego postępowania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.