Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 874/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2005-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.48 - 49, art.59 f ust.1, 2 i 5
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia NSA Maciej Kierek – sprawozdawca, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Z. W.- G. i T. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] października 2004r., znak: [...] wydanym na podstawie art. 138§1pkt.2 w zw. z art. 144 kpa i art. 80ust.2pkt.2 oraz art. 83ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane ( t.j. Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 z późn. zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania Z.W. – G. i T. G. uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004r., znak: [...], sprostowane postanowieniem z dnia [...] września 2004r., znak. j.w. ustalające opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000zł złotych związanych z samowolną realizacją budynku mieszkalnego na działce nr ewid. 53/4 w K.S. i na podstawie art. 49ust.1i2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane ( t.j. Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 z późn. zm.) ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 30.000zł, którą nakazał wpłacić w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że stosownie do przepisu art. 59fust.1 w zw. z art.49ust.1 ustawy - Prawo budowlane wysokość opłaty legalizacyjnej stanowi pięćdziesięciokrotność iloczynu stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w), przy czym współczynniki określone są w załączniku do ustawy- Prawo budowlane. Dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych (kategoria I) wynoszą one odpowiednio 2,0 i 1,0.

W dniu wydania postanowienia przez organ I instancji tj.[...] sierpnia 2004r. obowiązywała już znowelizowana ustawa – Prawo budowlane uwzględniająca zmiany wprowadzone ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy –Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 93, poz. 888), w tym również dotyczące art.59f, określające wysokość stawki opłaty (s) na kwotę 500zł. Jednakże w świetle art.2 ust.4 ustawy zmieniającej, do spraw wszczętych, a nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy tj. przed dniem 31 maja 2004r. do obliczania wysokości opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotychczasowe. W sprawie ma zatem zastosowanie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2003r. w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawę obliczania kary wymierzonej w wyniku obowiązującej kontroli, określające stawkę opłaty (s) w kwocie 300zł. W sprawie iloczyn ten zatem wynosi: 50 x s x k w = 50 x 300 x 2,0 x 1,0 = 30.000zł

Organ odwoławczy potwierdził prawidłowość dokonanych przez organ I instancji ustaleń, a w szczególności, że przedmiotem postępowania legalizacyjnego jest budynek mieszkalny, a nie gospodarczy.

W sprawie bezspornie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane, obowiązujące od 1 stycznia 1995r. Jak wynika z protokołu oględzin przeprowadzonych przez PINB w dniu 17 lutego 2000r. na działce nr ewid. 53/4 w miejscowości K.S., budowa przedmiotowego obiektu (nazywanego wówczas budynkiem gospodarczym) nie została zakończona. Obiekt znajdował się w stanie surowym nie zamkniętym i nie był użytkowany. W świetle art. 103ust.2 powołanej ustawy, przepisu art.48 nie stosuje się do tych samowoli budowlanych, które zostały zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Prowadzenie robót budowlanych przy przedmiotowym budynku od roku 1989r. nie ma zatem znaczenia dla orzeczenia w niniejszej sprawie. Istotny jest wyłącznie fakt (stwierdzony w protokole oględzin) nie zakończenia budowy obiektu do dnia 1 stycznia 1995r.

Organ odwoławczy podkreślił, że zarówno strony, jak i ich pełnomocnicy zawiadomieni byli o wznowieniu postępowania, jak również o przeprowadzeniu dowodu oględzin.

Skargę do sądu administracyjnego wnieśli Z.W.- G. i T.G. domagając się uchylenia powyższej decyzji, a ewentualnie ustalenia opłaty legalizacyjnej w wysokości 15.000zł

W skardze zarzucili, że organ błędnie potraktował przedmiotowy budynek jako budynek mieszkalny, a nie gospodarczo - letniskowy i w konsekwencji błędnie zastosował współczynnik k w wielkości 2,0, zamiast 1,0.

Skarżący wyjaśnili, że przedmiotową nieruchomość nabyli w 1991r. Nieruchomość ta była wykorzystywana zarówno przez poprzedniego właściciela, jak i przez nich jako gospodarstwo rolne. Jedynym zapleczem inwentarskim służącym do tymczasowego pobytu właściciela gospodarstwa lub pracowników był budynek, który istniał od 1985r. Obiekt ten zaznaczony był w rejestrach geodezyjnych w Gminie, mimo że nie posiadał pozwolenia budowlanego.

Budynek ten w dniu nabycia nieruchomości przez skarżących był ukończony i nadawał się do użytkowania. Skarżący jednak rozbudowali poddasze i dobudowali zadaszenie, które z jednej strony służy jako skład narzędzi rolniczych, miejsce postojowe pojazdu, zagrody dla drobnego inwentarza, a z drugiej strony jako wyjście z pomieszczeń poddasza, nadające budynkowi w części charakter budynku letniskowego do sezonowego użytkowania. Opis dokonany przez komisję w dniu 17 lutego 2000r. dotyczył oglądu prac adaptacyjnych dla nowych celów związanych z koniecznością podniesienia standardu obiektu oraz do dostosowania go do wykorzystywania w części do celów rekreacyjno-letniskowych.

Powyższe potwierdza uchylona w toku postępowania decyzja PINB z dnia [...] marca 2000r., znak: [...], w której nakazał on rozbiórkę piętrowego budynku gospodarczego, a nie mieszkalnego. Dopiero w następstwie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy, który przeznaczył tę działkę pod zabudowę skarżący podjęli starania o dokończenie przerwanych prac zgodnie z nowym projektem. Dopiero wtedy zatem wynikła konieczność opracowania stosownej dokumentacji technicznej, ocenionej pozytywnie w niniejszym postępowaniu. W ocenie skarżących w sprawie istnieje podstawa zastosowania przepisów sprzed dnia 1 stycznia 1995r.

Skarżący podnieśli ponadto, że przedmiotowy obiekt budowlany powinien być zaliczony do II lub III kategorii obiektów, dla których współczynnik k wynosi 1,0, a nie 2,0. Przedmiotowy budynek służy bowiem gospodarce rolnej, a więc mieści się w kategorii II obiektów budowlanych. Po przemianach ustrojowych na przełomie lat 1989/1990 nadano mu częściowo charakter domku letniskowego oraz nadbudowano poddasze z wyjściem na zadaszenie, które przykrywa skład narzędzi, miejsce garażowe i klatki dla drobnego, żywego inwentarza. Skarżący podkreślili, że budynek służy jako zaplecze gospodarstwa rolnego, choć ma oryginalny architektonicznie wygląd i służy również wypoczynkowi. Gospodarstwo rolne, w którym znajduje się przedmiotowy budynek wyróżnia się różnorodnością przedsięwzięć: obok hodowli drobnego inwentarza (króliki, kury) prowadzone są uprawy krzewów owocowych, a w przyszłości planowana jest również przebudowa nieczynnej cieplarni na zagrodę dla owiec.

Skarżący podkreślili, że mieszkają na stałe w L. nie zamierzają się przeprowadzać do przedmiotowego budynku, w którym okresowo wypoczywają wraz z rodziną.

Z tych względów należało budynek zaliczyć do kategorii II lub III obiektów budowlanych, których współczynnik k wynosi 1,0.

Skarżący podnieśli również, że w toku postępowania nie zostali zawiadomieni przez organ o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art.1 §1i2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem.

Zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Uiszczenie opłaty legalizacyjnej przewidzianej przepisem art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) jest niezbędnym warunkiem wydania decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych wstrzymanych ze względu na brak pozwolenia na budowę. Nie uiszczenie opłaty legalizacyjnej skutkuje bowiem wydaniem decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego zrealizowanego samowolnie.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący w dniu 13 września 1991r. nabyli działkę nr 53/4 o pow. 1,29ha, (akt notarialny umowy darowizny, k. 7 akt administracyjnych), na której rozpoczęta była bez wymaganego pozwolenia budowa budynku, który w 2000r. był jeszcze w stanie surowym. W latach 2000-2003 skarżący wykonali kolejne roboty budowlane zmierzające do jego przebudowy i zaadaptowania na budynek mieszkalny. W dacie oględzin przeprowadzonych w dniu 13 października 2003r. w obecności skarżącej Z. W. – G. (k. 69 akt administracyjnych), wykończony i użytkowany był tylko parter, natomiast piętro nadal znajdowało się w stanie surowym.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdzając, że budowa nie została zakończona, a więc z mocy art. 103ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane w sprawie ma zastosowanie art.48, wszczął postępowanie legalizacyjne, w toku którego w dniu 21 listopada 2003r. wydał postanowienie, znak[...], w którym wstrzymał prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego i zobowiązał skarżących do przedłożenia w wyznaczonym terminie określonych dokumentów. Następnie postanowieniem z dnia [...]sierpnia 2004r. na podstawie art. 49 ustawy – Prawo budowlane ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł.

W sprawie mają zastosowanie art. 49ust.2 w zw. z art. 59fust.1, 2 i 5 ustawy - Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym na podstawie art. 2ust.4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz.U. z 2004r., Nr 93, poz.888), zgodnie z którymi wysokość opłaty legalizacyjnej stanowi pięćdziesięciokrotność stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu (w), określonych w załączniku do ustawy. Zgodnie z §1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2003r. w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawę do obliczania kary wymierzanej w wyniku obowiązkowej kontroli (Dz.U. z 2003r., Nr 120, poz.1132) stawka opłaty ( s) wynosi 300zł.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów rozpoznających niniejszą sprawę, iż budynek wybudowany przez skarżących należy do kategorii I obiektów budowlanych (budynki mieszkalne jednorodzinne), a więc współczynnik kategorii obiektu wynosi 2,0. Organ legalizuje bowiem obiekt budowlany o takim charakterze, jaki został określony w projekcie załączonym do wniosku o udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Projekt architektoniczno - budowlany złożony przez skarżących dotyczy budynku mieszkalnego, przy czym bez znaczenia jest okoliczność, że początkowo przeznaczony był do celów gospodarczych.

Z powyższych względów, wbrew zarzutom skargi przedmiotowego budynku nie można uznać za budynek należący do kat II czy III.

Ponadto podkreślić należy, że kategorie II i III obejmują budynki służące gospodarce rolnej lub niewielkie budynki o charakterze letniskowym. Projektowany budynek w pełni wyposażony w instalację energetyczną, wodociągową, gazową etc., o wysokości przekraczającej 7m oraz o pow.116m2 nie może być uznany za niewielki budynek letniskowy.

Organ odwoławczy zastosował zatem właściwe parametry i prawidłowo zmienił postanowienie organu niższego ustalając wysokość opłaty legalizacyjnej na kwotę 30.000zł.

Podkreślić należy, że obowiązujące przepisy nie przewidują żadnych wyjątków od obowiązku uiszczenia takiej opłaty. Należy mieć jednak na uwadze, że o ile organ administracyjny zobowiązany jest uruchomić procedurę legalizacyjną, stwarzającą możliwość odstąpienia od sankcji nakazu rozbiórki samowolnie zrealizowanych robót budowlanych, o tyle inwestor nie ma obowiązku z takiej możliwości skorzystać i organ nie może go tego przymusić. Konsekwencją niewykonania obowiązków będzie w każdym wypadku wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia.

Mając powyższe na względzie Sąd stwierdzając, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), orzekł jak w sentencji.