Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 537/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 34 ust. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 84 poz 948
law: ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
article: art. 5 ust. 1 pkt. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Polskich Kolei Państwowych S.A. w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1521/07 w sprawie ze skargi Polskich Kolei Państwowych S.A. w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1521/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Polskich Kolei Państwowych Spółki Akcyjnej z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia [...] lutego 2004 r., na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a., stwierdził nabycie przez Gminę G. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w G., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działki nr [...][...] o pow. [...] ha, nr [...][...] o pow[...] ha oraz nr [...][...] o pow. [...] ha.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy powyższą decyzję.

Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyły Polskie Koleje Państwowe S.A. w Warszawie, Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu.

Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 2259/005, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2005 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] lutego 2004 r.

Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), stwierdził nabycie przez Gminę G. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w G., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działki nr [...][...] o pow. [...] ha, nr [...][...] o pow. [...] ha oraz nr [...][...] o pow. [...] ha.

Rozpatrując sprawę ponownie, w uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że przedmiotowe działki według operatu ewidencji gruntów pozostawały w zarządzie Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych. Wskazano, że z materiału dowodowego wynika, iż przedsiębiorstwo to legitymowało się decyzja Naczelnika Gminy G. z dnia [...] czerwca 1986 r., nr [...] o naliczaniu opłat rocznych.

Organ pierwszej instancji uznał, że przedsiębiorstwo PKP S.A. nie legitymowało się na dzień 27 maja 1990 r. żadnym tytułem prawnym do tych nieruchomości, uzyskanym w trybie przewidzianym przez prawo, w związku z czym uznano, że zostały spełnione przesłanki z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę i o pracownikach samorządowych.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. umorzyła postępowanie odwoławcze, wskazując, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. należała do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Podniesiono, że trwały zarząd, który jest sprawowany przez państwowe lub samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jak też dawny zarząd, który mógł być sprawowany również przez przedsiębiorstwa państwowe, powstawał i powstaje na podstawie decyzji administracyjnej właściwego organu, w wyniku przekazania oraz z mocy prawa w wyniku nabycia nieruchomości przez jednostkę organizacyjną.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała też, że z przepisu art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" wynika jedynie, że mienie PKP stanowiło wydzieloną część. Z tych względów organ drugiej instancji uznał, że w niniejszej sprawie PKP nie jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości, nie przysługuje mu do niej żadne prawo rzeczowe, ani nie przysługuje mu zarząd w stosunku do rzeczonej nieruchomości.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły "Polskie koleje Państwowe" S.A. w Warszawie Oddział gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu, wskazując, że organ drugiej instancji pominął uregulowania wynikające z przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 19990 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", w szczególności art. 16 tej ustawy.

Wskazano, że skoro strona skarżąca dysponowała przedmiotową nieruchomością, to nieruchomość ta stała się jej mieniem, co do którego wykonywała wszelkie uprawnienia. W związku z tym mienie nie mogło należeć do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, zatem nie została spełniona przesłanka przewidziana w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1521/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę Polskich Kolei Państwowych Spółki Akcyjnej z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2007 r., wskazał, że istotą w niniejszej sprawie jest to, jaki krąg podmiotów jest stronami postępowania komunalizacyjnego, zakończonego decyzją Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] lutego 2007 r.

Sąd przypomniał, że w postępowaniu komunalizacyjnym którego celem jest przejście prawa własności mienia Skarbu Państwa na właściwą gminę z dniem 27 maja 1990 r., stronami są Skarb Państwa i gmina, natomiast inne podmioty mogą uczestniczyć w tym postępowaniu, o ile legitymują się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości. Tylko bowiem taki tytuł powoduje, iż dany podmiot ma w postępowaniu interes prawny, a zatem przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa. Sąd podkreślił, że uczestniczenie jakiegoś podmiotu w postępowaniu administracyjnym samo przez się nie czyni z niego strony postępowania administracyjnego, musi on bowiem wykazać, że ma materialnoprawny interes w uczestniczenie w niniejszej sprawie.

Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że w myśl art. 6 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz.U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74) w brzmieniu obowiązującym na dzień wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej, terenowe organy administracji państwowej zarządzały gruntami państwowymi, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, należały zatem do terenowego organu władzy państwowej.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, w przedmiotowej sprawie nie zostało wykazane żadnym dokumentem, że przedsiębiorstwo państwowe PKP uzyskało tytuł prawny do władania nieruchomością. Za niewystarczające w tym względzie, w ocenie Sądu, należy uznać ujawnienie w wypisie z rejestru gruntów zapisów dotyczących działek nr [...],[...] i nr [...] jako teren kolejowy. Również fakt wywodzenia swojego prawa do nieruchomości przez PKP na podstawie rozporządzenia z dnia 25 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" nie jest dla Sądu wystarczający do uznania posiadania przez PKP interesu prawnego, bowiem akt ten miał charakter ogólny i nie naruszał stanu prawnego poszczególnych nieruchomości.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożyły Polskie Koleje Państwowe S.A. w Warszawie Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, to jest:

1) art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.), poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy powinien on być zastosowany oraz art. 151 tej ustawy poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy nie miał on zastosowania;

2) art. 28 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca nie jest stroną postępowania komunalizacyjnego dotyczącego przedmiotowej nieruchomości w następstwie wadliwego uznania, że art. 34 ust. 1 ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 z późn. zm.) nie stanowi źródła interesu prawnego skarżącej w przedmiotowym postępowaniu w sytuacji, gdy na mocy art. 34 ust. 1 tejże ustawy skarżąca do chwili prawomocnego zakończenia postępowania komunalizacyjnego wykazuje interes prawny w uzyskaniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu spornych nieruchomości, a tym samym przysługuje jej przymiot strony niniejszego postępowania;

3) art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia, w wyniku zaniechania rozważenia, od kiedy "PKP" S.A. dysponuje spornymi nieruchomościami w sytuacji, gdy na mocy przepisu art. 7 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", w brzmieniu obowiązującym od dnia 5 grudnia 1930 r., skarżąca legitymowała się prawem użytkowania i zarządu w stosunku do wszelkich nieruchomości nabytych do użytku kolei w okresie obowiązywania wskazanego rozporządzenia.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że zgodnie z art. 127 k.p.a. prawo do wniesienia odwodnia od decyzji wydanej w pierwszej instancji przysługuje stronie, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Podkreślono, że dopóki nie zostanie prawomocnie orzeczona komunalizacja nieruchomości, dopóki skarżąca ma interes prawny w uzyskaniu prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości.

Wskazano, że w dacie wydania decyzji komunalizacyjnej przez Wojewodę, obowiązywał art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" ( Dz. U. Nr 84 , poz. 948 ze zm.), który dawał skarżącej uprawnienie wynikające z konkretnej normy prawa materialnego, do ubiegania się o prawo użytkowania wieczystego na przedmiotowych nieruchomościach pod warunkiem jednak, że nieruchomość ta pozostanie własnością Skarbu Państwa.

Podniesiono, że zaskarżona decyzja Wojewody wyklucza obecnie możliwość ubiegania się o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego przez PKP. Dlatego, zdaniem autora skargi kasacyjnej, należało uznać, że toczące się postępowanie komunalizacyjne dotyczyło interesu prawnego PKP, który skarżąca spółka upatruje właśnie w art. 34 ust. 1 powołanej ustawy.

W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku nie do końca wyjaśnił okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, gdyż nie zbadano regulacji prawnych, w oparciu o które PKP przejmowała majątek po byłych kolejach niemieckich. Zdaniem skarżącej spółki Sąd nie wziął pod uwagę również i tego, że przed 1961 r. tytuł prawny do konkretnej nieruchomości mógł powstać także na mocy innych zdarzeń prawnych, np. protokołu zdawczo – odbiorczego. Przede wszystkim zaś, zdaniem skarżącej, nie został uwzględniony fakt, że sporna działka mogła stanowić część infrastruktury kolejowej.

W związku z tym, zdaniem skarżącej spółki, za przedwczesne uznać należy przyjęcie, że skarżąca nie legitymuje się w stosunku do przedmiotowych nieruchomości żadnym tytułem prawnym o charakterze prawnorzeczowym.

Autor skargi kasacyjnej wskazał, że jego stanowisko zostało potwierdzone w wyrokach z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1172/07 oraz z dnia 18 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1535/07, w których po rozpatrzeniu spraw o tożsamym charakterze, Sąd potwierdził stanowisko, że PKP posiada legitymację procesową do uczestniczenia w postępowaniu komunalizacyjnym.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, uczestnik postępowania – Starosta P., podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji wskazał, że wszelkie wątpliwości skarżącej zostały bardzo dokładnie wyjaśnione przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2007 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 wskazanej ustawy, skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skuteczne natomiast zakwestionowanie prawidłowości sprawowanej kontroli przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które naruszył sąd, a następnie powiązanie zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego bądź materialnego, które wadliwie zastosowano w postępowaniu administracyjnym, a nadto wykazanie, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brzmienie powołanego przepisu nie pozostawia w zasadzie wątpliwości co do tego, że obejmuje on wyłącznie przypadki, w których gdyby nie naruszono przepisów prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Można zatem zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie wyżej wymienionego przepisu tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdził naruszenie przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mimo to Sąd ten nie spełnił dyspozycji tej normy prawnej i nie uchylił zaskarżonej decyzji. Jeśli zatem z wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to uznać należy, że rozstrzygnięcie jest zgodne z dyspozycją stosowanej przez Sąd pierwszej instancji normy prawnej. W związku z tym zarzut ten uznać należy za nieuzasadniony.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7, i art. 77 § 1 K.p.a., zauważyć należy, że sąd administracyjny orzeka w oparciu o przepisy powołanej już wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie w postępowaniu administracyjnym, nie zaś sądowoadministracyjnym. W związku z tym, formułując w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa procesowego, należy zawsze powiązać go z właściwym przepisem tejże ustawy. Inaczej bowiem skonstruowany zarzut pozbawia Sąd możliwości dokonania kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku w tym zakresie, co ma miejsce w niniejszej sprawie.

Co się natomiast tyczy kwestii posiadania przez PKP S.A. interesu prawnego w postępowaniu komunalizacyjnym, to należy wskazać, że w dacie wydawania decyzji przez Wojewodę Dolnośląskiego, tj. w dniu [...] lutego 2004 r. obowiązywał przepis art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe", którego ust. 1 stanowi, iż grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu PKP, co do których PKP nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego PKP. Uznać zatem należy, że powołany przepis dawał uprawnienie, wynikające z normy prawa materialnego, do ubiegania się o prawo użytkowania wieczystego na nieruchomości stanowiącej przedmiot komunalizacji. Decyzja komunalizacyjna wyklucza możliwość ubiegania się o stwierdzenie nabycia użytkowania wieczystego przez PKP S.A., zaś rozstrzygnięcie w przedmiocie komunalizacji stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu o stwierdzenie użytkowania wieczystego. Wobec tego, skoro potrzeba ochrony skarżącej kasacyjnie spółki wynika z normy prawa materialnego, to nie można podzielić poglądu Sądu pierwszej instancji, co do braku interesu prawnego PKP S.A. w postępowaniu komunalizacyjnym.

Jednak w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo błędnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku w części odnoszącej się do kwestii interesu prawnego skarżącej kasacyjnie spółki, to jednak uznać należy, że wyrok Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Należy bowiem wskazać, że w organ odwoławczy oraz Sąd pierwszej instancji w istocie rozstrzygnęły sprawę w jej aspekcie merytorycznym, tj. w przedmiocie komunalizacji. W tej kwestii zaś Naczelny Sąd Administracyjny podziela dotychczas zajmowane stanowisko w tym przedmiocie.

Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie postępowanie komunalizacyjne prowadzone było na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), a więc w trybie przepisów regulujących przejście z mocy samego prawa z dniem wejścia w życie tej ustawy własności mienia ogólnonarodowego (państwowego), należącego do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej, na rzecz właściwych gmin. Wskazać należy, że określenie "należące do", użyte w art. 5 ust. 1 powołanej ustawy, oznaczało przynależność mienia państwowego do tych podmiotów w sensie prawnym (rozumianym jako posiadanie określonego tytułu prawnego), a nie tylko w sensie faktycznym. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jest w tej mierze utrwalone (zob. wyroki: z dnia 26 września 2000 r. o sygn. akt I SA 1342/99, publ. LEX nr 78921; z dnia 2 lutego 2006 r. o sygn. akt I OSK 1295/05, publ. LEX nr 194864; z dnia 16 marca 2006 r. o sygn. akt 583/05, publ. LEX nr 198195).

Zauważyć należy, że w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej, a więc w dniu 27 maja 1990 r., obowiązywała ustawa z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 26, poz. 138 ze. zm.), która w rozdziale 6 szczegółowo regulowała kwestie dotyczące mienia Polskich Kolei Państwowych, stanowiąc w art. 16 miedzy innymi, że mienie PKP jest wydzieloną częścią mienia ogólnonarodowego, a Przedsiębiorstwo wykonuje wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień wyłączonych w przepisach ustawowych. Jedynie istniejący po stronie PKP tytuł prawny świadczyłby, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. nie należała do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej i z tego względu nie podlegałaby komunalizacji z mocy prawa. (zob. wykładnia dokonana przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2005 r. o sygn. akt K 30/03).

W świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy znaczenie ma więc stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Oznacza to, że rozważania na tle kolejnych uregulowań, dotyczących Polskich Kolei Państwowych, nie mogą mieć znaczenia prawnego, o ile właśnie PKP nie wykaże negatywnej przesłanki do komunalizacji nieruchomości, a przesłanką taką może być wyłącznie tytuł prawnorzeczowy, przysługujący Przedsiębiorstwu do przedmiotowej nieruchomości. Wskazać w tym miejscu należy, że dysponowanie, czy zarządzanie majątkiem ogólnonarodowym (państwowym), nawet na podstawie upoważnienia ustawowego, nie pozwala na konkluzję, że majątek ten należy do dysponenta czy zarządcy. Pojęcia "dysponowanie" i "zarządzanie" nie są bowiem tożsame z pojęciem "należy do", które w swym zakresie semantycznym wskazuje na aspekt prawnorzeczowy.

Naczelny Sąd Administracyjny pragnie podkreślić, że podstawy do nabycia przez przedsiębiorstwo PKP tytułu prawnego do mienia, objętego komunalizacją w rozpoznawanej sprawie nie stanowi także art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe". Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu orzeczeń (por. wyrok z 1 września 2006 r. sygn. akt I OSK 1947/06, z 15 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1456/06 i sygn. akt I OSK 1457/06, z 18 grudnia 2007 r. sygn. akt I OSK 1884/06, a także z 20 lutego 2008r. sygn. akt I OSK 187/07) wyraził pogląd, że przepisy ustawy o przedsiębiorstwie państwowym PKP, jako aktu o charakterze ogólnym (abstrakcyjnym), nie regulowały stanu prawnego konkretnych nieruchomości, ale mogły stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia. Pogląd ten Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w związku z przedstawionymi wyżej wywodami oraz wobec okoliczności niniejszej sprawy, jak również faktu, iż co do istoty sprawa niniejsza została rozpatrzona merytorycznie pod kątem zasadności komunalizacji spornych nieruchomości i ocena legalności rozstrzygnięcia administracyjnego w tym zakresie odpowiada prawu, uznać należy, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.