Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1082/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję tego samego organu w zakresie
w pozostałym zakresie skargę oddalono

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Agnieszka Nawara - Dubiel Protokolant : st. sekr. sąd. Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 r. sprawy ze skargi P.B. na decyzję Dyrektora Narodowego Centrum Nauki w K. z dnia 8 lipca 2015 r., nr: [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu – w zakresie dotyczącym danych osobowych ekspertów; II. w pozostałym zakresie skargę oddala; III. zasądza od Dyrektora Narodowego Centrum Nauki w K. na rzecz skarżącego P.B. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu części kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor [...] decyzją z dnia 8 czerwca 2015 r., na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 17 ust. 1 w związku z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U z 2014 r., poz. 782 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku P. B. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie protokołu z posiedzenia Zespołu Ekspertów (Panel l), rozpatrującego wniosek pt. "Uczenie się przez obserwację - nowy mechanizm działania placebo?", odmówił udostępnienia informacji publicznej w części obejmującej dane o osobach ekspertów, informacje o wnioskach o finansowanie projektów badawczych (w tym: numery rejestracyjne wniosków, dane wnioskodawców oraz kierowników projektów) oraz treści ocen Zespołu Ekspertów dokonywanych podczas l etapu oceny merytorycznej.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 4 kwietnia 2015 r. do [...] drogą elektroniczną wpłynął wniosek dr P. B. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie protokołu z posiedzenia Zespołu Ekspertów (Panel l), rozpatrującego wniosek pt. Uczenie się przez obserwację - nowy mechanizm działania placebo? (kierownik: dr P. B.; wnioskodawca: Uniwersytet Jagielloński, Wydział Filozoficzny; ID [...]; nr rej. [...]). W piśmie z dnia 17 kwietnia 2015 r. organ poinformował wnioskodawcę, że w związku z trwającą procedurą konkursową nie zostały zakończone prace związane z zatwierdzeniem protokołu z posiedzenia Zespołu Ekspertów rozpatrującego na l etapie oceny merytorycznej ww. wniosek, w związku z żądana informacja zostanie udostępniona do dnia 4 czerwca 2015 r.

W dniu 26 maja 2015 r., na wezwanie organu, który uznał, że zachodzą podstawy do wydania częściowo decyzji odmownej, wnioskodawca uzupełnił wniosek o własnoręczny podpis.

Dyrektor [...] wyjaśnił, że protokół z posiedzenia Zespołu Ekspertów, zgodnie z § 10 ust. 9 załącznika nr 1 do Zarządzenia Dyrektora [...] Nr [...] z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie określenia szczegółowego trybu sporządzania ocen wniosków przez Zespoły Ekspertów sporządzany jest przez pracownika Działu Badań Naukowych i Rozwoju Naukowców i podpisywany przez Koordynatora Dyscyplin w Centrum oraz Przewodniczącego Zespołu. Protokół zawiera w szczególności: datę i miejsce posiedzenia; listę obecnych członków Zespołu oraz innych osób uczestniczących w posiedzeniu; przyjęty porządek posiedzenia; przebieg posiedzenia; treść rozstrzygnięć powziętych przez Zespół w sprawie ocenianych wniosków i tworzonych kwalifikacyjnych list rankingowych albo list rankingowych wraz z uzasadnieniem decyzji Zespołu podjętych w toku dyskusji; uzasadnienie Zespołu w przypadku odstąpienia od wymogu, o którym mowa w § 4 ust. 4 załącznika nr 1 Zarządzenia; wnioski, uwagi i postulaty zgłaszane przez członków Zespołu do Rady dotyczące konkursów ogłaszanych przez Centrum; do protokołu dołącza się kwalifikacyjne listy rankingowe albo listy rankingowe przyjęte przez Zespół.

Posiedzenia Zespołu Ekspertów dotyczące oceny wniosków złożonych w ramach konkursu OPUS 8 na projekty badawcze w tym finansowanie zakupu lub wytworzenia aparatury naukowo-badawczej niezbędnej do realizacji tych projektów w panelu dziedzinowym HS6 w l etapie oceny merytorycznej wniosków odbyły się w K., w dniach 26-27 lutego 2015 r.

Prawo dostępu do informacji publicznej nie ma charakteru bezwzględnego i podlega ustawowym ograniczeniom, co potwierdza art. 5 u.o.d.i.p.

Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1620 ze zm.), wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Protokół z posiedzenia Zespołu Ekspertów oceniających w l etapie oceny merytorycznej wnioski o finansowanie projektów badawczych złożone w ramach konkursu OPUS 8 w panelu dziedzinowym HS6, w tym wniosek o numerze rejestracyjnym: [...], którego kierownikiem projektu jest Wnioskodawca, obejmuje informacje przeniesione z treści wniosków o finansowanie projektów badawczych (w szczególności takie jak: numery rejestracyjne wniosków, dane wnioskodawców oraz kierowników projektów, informacje o kosztorysach projektów), a także treści ocen (recenzji) podjętych podczas posiedzenia Zespołów Ekspertów, które polegają na dyskusji ocen indywidualnych (recenzji) oraz stworzeniu kwalifikacyjnej listy rankingowej -zgodnie z § 9 ust. 4 pkt 1 lit b załącznika nr 1 do Zarządzenia. W związku z tym udostępnienie wskazanych informacji zawartych w żądanym dokumencie nie jest możliwe z uwagi na objęcie ich klauzulą tajemnicy przedsiębiorcy (przedsiębiorstwa), której definicja zawarta jest w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.). Nadanie - mocą ustawy - wymienionym w art. 15 ust. 1 u.z.n.f. dokumentom szczególnej ochrony powoduje, że zawarte w nich informacje nie mogą być udostępniane, bez względu na to, czy podjęto działania ochronne, o których mowa w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Wnioski, recenzje (oceny), umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw z mocy prawa, tj. bez konieczności analizy treści wymienionych dokumentów.

Dostęp do informacji o treści ocen podjętych przez Zespoły Ekspertów, a dotyczących konkretnych wniosków o finansowanie projektów badawczych możliwy jest dla uczestników procedury konkursowej na których rzecz została zastrzeżona tajemnica przedsiębiorstwa w stosunku do złożonego przez podmiot wniosku lub dla osoby przez podmiot upoważnionej.

W odniesieniu do danych o osobach ekspertów zawartych w żądanym protokole organ wskazał na art. 15 ust. 3 u.z.f.n., w świetle którego dane o osobach recenzentów i ekspertów oceniających w danym postępowaniu wnioski o przyznanie środków finansowych na naukę przeznaczonych na zadania określone w art. 5 nie podlegają udostępnieniu. Podmioty, o których mowa w art. 5 ust. 2 u.o.d.i.p., ze względu na dobra których wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej to: wnioskodawcy, którzy złożyli wnioski o finansowanie projektów badawczych w konkursie OPUS 8, panel HS6, kierownicy projektów oraz eksperci oceniający wnioski.

Ponadto wskazano dane pracowników [...], którzy w toku postępowania o udzielenie informacji publicznej zajęli stanowisko.

W tym samym dniu tj. 8 czerwca 2015 r. P. B. udostępniono drogą elektroniczną kopię protokołu objętego żądaniem ze zanonimizowanymi informacjami wymienionymi w opisanej wyżej decyzji.

P. B. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i wydania rozstrzygnięcia zgodnie z treścią wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 1 ust. 1 u.o.d.i.p. polegające na tym, że organ administracji nie udzielił żądanej

informacji w zakresie udostępnienia protokołu z posiedzenia Zespołu Ekspertów;

- art. 5 ust. 2 u.o.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, polegające na błędnym przyjęciu, że protokół z posiedzenia Zespołu Ekspertów jest informacją objętą tajemnicą przedsiębiorstwa;

- art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki poprzez błędnie zastosowaną normę prawną, polegającą na powołaniu się na tekst ustawy, obowiązujący od dnia 25 maja 2015 r., pomimo, że w dacie składania wniosku nowe brzmienie art. 15 ust. 3 ustawy nie obowiązywało oraz błędne uznanie, że protokoły z posiedzeń Zespołów Ekspertów podlegają wyłączeniu z informacji publicznej z uwagi na to, że stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa;

- art. 15 ust. 3 u.z.f.n. poprzez błędne uznanie, że nowe brzmienie art. 15 ust. 3,

obowiązujące od dnia 25 maja 2015 r., a przewidujące bezwzględny zakaz ujawniania danych personalnych Zespołu Ekspertów, ma zastosowanie do przedmiotowego wniosku o udzielenie informacji publiczne oraz pominięcie tego, że w dacie wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej art. 15 ust. 3 miał inne brzmienie i ograniczenia w zakresie udzielania informacji publicznej w zakresie danych osobowych Zespołu Ekspertów dotyczyły jedynie wnioskodawcy projektu a nie kierownika projektu;

- art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji poprzez naruszenie istoty prawa do informacji w zakresie wyłączenia jawności w zw. z art. 5 ust. 2 u.o.d.i.p. i art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez wyłączenie jawności protokołu z posiedzenia Zespołu Ekspertów, który jest niezbędny do prowadzenia debaty publicznej w kwestii przyznawania środków finansowych w ramach grantów na cele naukowe, pomimo, że żaden przepis prawa materialnego nie przewidywał ograniczeń w udostępnianiu wnioskowanego dokumentu;

- zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 12 k.p.a. w zw. z art. 13 u.o.d.i.p.

Dyrektor [...] decyzją z dnia 8 lipca 2015 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 17 ust. 1 w związku z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności podał, że art. 13 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p. stanowią one lex specialis w stosunku do przepisów ustawy k.p.a. a wskazany w art. 13 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p. termin na udostępnienie informacji publicznej bądź podjęcie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej ma charakter instrukcyjny i jego upływ nie rodzi za sobą żadnych materialnoprawnych konsekwencji. Ponadto wydłużenie terminu załatwienia wniosku było zasadne w świetle przytoczonych w decyzji okoliczności.

Podkreślił organ, że wszystkie dokumenty wskazane w art. 15 ust. 1 u.z.f.n stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - z mocy prawa, tj. bez konieczności analizy treści wymienionych dokumentów. W takiej sytuacji nie ma konieczności przeprowadzania przez organ dowodu w celu ustalenia, czy dany dokument stanowi tajemnicę przedsiębiorstw, np. poprzez występowanie do podmiotów, których dotyczą te dokumenty o wyrażenie swojego stanowiska.

Protokół z posiedzenia ZE nie został wprost wymieniony w treści art. 15 ust. 1 u.z.f.n. Nie oznacza to jednak, że w sytuacji, gdy zawarte w nim informacje zostały objęte na mocy art. 15 ust. 1 u.z.f.n. klauzulą tajemnicy przedsiębiorstw, możliwe jest ich udostępnienie na gruncie u.o.d.i.p. Takie stanowisko sprzeciwiałoby się domniemaniu racjonalności prawodawcy. Protokół z posiedzenia ZE dotyczącego oceny wniosków o finansowanie projektów badawczych stanowi dokument, który zgodnie z powołanym w uzasadnieniu decyzji l instancji z dnia 8 czerwca 2015 r. zarządzeniem Dyrektora [...] Nr [...] z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie określenia szczegółowego trybu sporządzania ocen wniosków przez Zespoły Ekspertów, zawiera treści rozstrzygnięć powziętych przez Zespół w sprawie ocenianych wniosków ZE (ocen), dane ekspertów oceniających wnioski, a także informacje przeniesione z wniosków o finansowanie projektów badawczych. Tak więc ujawnienie części protokołu z posiedzenia ZE zawierających te informacje stanowiłoby naruszenie art. 15 ust. 1 i 3 u.z.f.n w związku z art. 5 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p., a do podmiotów, których dobra mogłyby zostać naruszone zaliczyć można by było wnioskodawców, którzy złożyli wnioski o finansowanie projektów badawczych w konkursie OPUS 8, panel HS6, kierowników projektów oraz ekspertów oceniających wnioski.

Organ wyjaśnił, że powinien stosować przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji. Powyższe oznacza, iż wydając decyzję w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej zobowiązany był do uwzględnienia stanu prawnego obowiązującego w dniu 8 czerwca 2015 r., tj. w brzmieniu uwzględniającym zmiany wprowadzone przepisami ustawy z dnia 15 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o zasadach finansowania nauki oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 249). Ustawa z dnia 15 stycznia 2015 r. nie zawiera także przepisów przejściowych w stosunku do zmiany art. 15 ust. 3 u.z.f.n., co uniemożliwia stosowanie innych przepisów niż przepisy w brzmieniu nadanym nowelizacją. Na marginesie organ zaznaczył, że także przed nowelizacją art. 15 ust. 3 u.z.f.n. uniemożliwiał udostępnianie danych o osobach recenzentów i ekspertów oceniających wnioski o przyznanie środków finansowych na naukę przeznaczonych na zadania określone w art. 5 u.z.f.n. Błędne jest rozumienie przez wnioskodawcę przepisu u.z.f.n. w brzmieniu sprzed 25 maja 2015 r., które jego zdaniem przewidywało ograniczenia w udostępnieniu danych o osobach recenzentów i ekspertów wyłącznie do wnioskodawców. Skoro ustawodawca przyjął, że wnioskodawca, będący stroną postępowania konkursowego, nie może pozyskać danych o osobach ekspertów i recenzentów, to tym bardziej prawo uzyskania takich informacji nie przysługuje osobom trzecim. Gdyby przyjąć przeciwne założenie, oznaczałoby to, że ochrona danych osobowych i prywatności ekspertów oceniających wnioski jest pozorna i każdy, oprócz stron postępowania konkursowego, mógłby takie informacje uzyskać od podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.

Organ zwrócił uwagę na treść art. 61 ust. 3 i 4 Konstytucji RP wskazując, że ustawą, która reguluje tak tryb postępowania, jak i ograniczenia w dostępie do informacji publicznej jest ustawa o dostępie do informacji publicznej. Ta z kolei przewiduje możliwość udostępnienia informacji ale tylko w takim zakresie, w jakim nie jest to ograniczone jej art. 5 ust. 1 i 2 . W odniesieniu do wskazanego art. 31 ust. 3 Konstytucji RP organ odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 1999 r., P 2/98, w odniesieniu do roli art. 31 ust. 3 Konstytucji RP Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że "[...] sprowadza się ona do zakreślenia pewnych nieprzekraczalnych granic ingerencji państwa (przede wszystkim prawodawcy) w sferę gwarantowanych konstytucyjnie praw i wolności jednostki". Zdaniem organu słusznie zastosowano zatem obowiązujący art. 5 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p., mając na względzie art. 15 ust. 1 i 3 u.z.f.n. stanowiący o możliwych ograniczeniach w dostępie do informacji publicznej.

Realizacja prawa jednostki wynikającego z przywołanych przepisów Konstytucji RP w pewnych sytuacjach może pozostawać w kolizji z koniecznością zapewnienia ochrony danych osobowych i innych praw przysługujących jednostkom na mocy szczegółowych uregulowań. W takiej sytuacji organ zobowiązany jest zważyć, któremu z praw w danej sytuacji należy przyznać większą wagę. Jednakże w przedmiotowej sprawie o niemożliwości udostępnienia żądanych informacji stanowią wprost poniżej wskazane przepisy i zawarte w żądanym protokole informacje.

Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 1 ust. 1 u.o.d.i.p. Organ bowiem uznał żądany protokół za informację publiczną i następnie w oparciu o art. 5 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p. częściowo odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej.

Organ udostępniając za pośrednictwem poczty elektronicznej wnioskodawcy dokument ze zanonimizowanymi informacjami, których udostępnienie podlega ograniczeniu, zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 u.o.d.i.p., udostępnił informacje dotyczące m.in. formy żądanego dokumentu (tj. postaci nośnika na którym utrwalono informację publiczną), przyjętego porządku posiedzenia, pracowników Centrum obecnych podczas posiedzenia oraz protokołujących obrady, liczby członków Zespołu Ekspertów, dalej zwanego także "ZE", oraz liczby ocenianych wniosków i in. Tym samym niezasadne jest twierdzenie, że informacja publiczna nie została udzielona nawet w części.

P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora [...], domagając się jej uchylenia, jak i poprzedzającej ją decyzji z dnia 8 czerwca 2015 r. oraz skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

- naruszenie art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, polegające na tym, że organ administracji nie udzielił żądanej informacji;

- naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji,

polegające na błędnym zinterpretowaniu tego, że protokół z posiedzenia Zespołu

Ekspertów jest informacją objętą tajemnicą przedsiębiorstwa;

- naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki poprzez: błędnie zastosowaną normę prawną w decyzji z dnia 8 czerwca 2015 r., polegającą na powołaniu się na tekst ustawy o zasadach finansowania nauki, obowiązujący od dnia 25 maja 2015 r., pomimo, że w dacie składania wniosku nowe brzmienie art. 15 ust. 3 ustawy nie obowiązywało, błędne uznanie, że protokoły z posiedzeń Zespołu Ekspertów podlegają wyłączeniu z informacji publicznej z uwagi na to, że stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa;

- naruszenie art. 15 ust. 3 ustawy o zasadach finansowania nauki poprzez: błędne uznanie, że nowe brzmienie art. 15 ust. 3, obowiązujące od dnia 25 maja 2015 r., a przewidujące bezwzględny zakaz ujawniania danych personalnych Zespołu Ekspertów, ma zastosowanie do przedmiotowego wniosku o udzielenie informacji publicznej;

- pominięcie tego, że w dacie wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie informacji

publicznej art. 15 ust. 3 miał inne brzmienie i ograniczenia w zakresie udzielenia

informacji publicznej w zakresie danych osobowych Zespołu Ekspertów dotyczyły

jedynie wnioskodawcy projektu, a nie kierownika projektu;

- naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji poprzez naruszenie istoty prawa do informacji w zakresie wyłączenia jawności w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o

zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez wyłączenie jawności protokołu z

posiedzenia Zespołu Ekspertów, który jest niezbędny do prowadzenia debaty

publicznej w kwestii przyznawania środków finansowych w ramach grantów na

cele naukowe, pomimo, że żaden przepis prawa materialnego nie przewidywał

ograniczeń w udostępnianiu wnioskowanego dokumentu;

- naruszenie zasady szybkości postępowania z art. 12 kpa w zw. z art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, albowiem przekroczył ustawowy termin wydania decyzji;

- naruszenie zasady legalności z art. 6 kpa poprzez wydanie decyzji prawnej na podstawie znowelizowanej podstawie, to jest art. 15 ust 3 ustawy o zasadach finansowania nauki.

W uzasadnieniu skarżący rozwinął podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Dyrektora [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:

Kompetencje sądów administracyjnych określają przede wszystkim przepisy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 – 5, art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przepisów tych wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, zadaniem więc sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na akt administracyjny jest ocena zgodności z prawem tego aktu. Dokonując tej oceny sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Granice sądowej kontroli ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku przesłanek do stwierdzenia nieważności aktu.

Wniesiona przez P. B. skarga tylko w części jest uzasadniona, tylko bowiem część skarżonej decyzji nie odpowiada prawu.

Ponieważ zaś, zważywszy na konstrukcję zaskarżonego rozstrzygnięcia, wyodrębnienie tej części jest możliwe przy zachowaniu poprawności i kompletności rozstrzygnięcia pozostałego, dopuszczalne było podjęcie przez Sąd stosownego środka tylko co do części wadliwej.

Okolicznością niekwestionowaną jest, że w rozumieniu art. art. 4 pkt 1-5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej Dyrektor [...] w K. jest podmiotem zobowiązanym do udostepnienia informacji publicznej; jest on bowiem podmiotem reprezentującym państwową osobę prawną w rozumieniu ustawy w ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych powołaną do wspierania działalności naukowej w zakresie badań podstawowych (art. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki). Niekwestionowane jest również i to, że żądane przez skarżącego informacje mają charakter informacji publicznych - jako dotyczące zasad wydatkowania (przyznawanego finansowania na badania naukowe) środków publicznych.

Prawo do informacji publicznej jest gwarantowanym Konstytucją RP prawem politycznym. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Ustawy zasadniczej obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.

Prawo to nie ma charakteru nieograniczonego. Założeniem jest jednak, że jego ograniczenie musi mieć charakter wyjątkowy; może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP).

Podstawy ograniczenia dostępu do informacji publicznej reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z jej art. 5 ust. 2 prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Tajemnica przedsiębiorcy została więc wprost wskazana jako dobro chronione, stanowiące przeszkodę w udostepnieniu informacji publicznej. Przepis zaś art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz.U.2014.1620 j.t. z p. zm.) przesądza, że wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zaznaczyć przy tym należy, że pojęcia "tajemnicy przedsiębiorstwa" i "tajemnicy przedsiębiorcy" w zasadzie pokrywają się, choć to właśnie tajemnica przedsiębiorcy może być w pewnych sytuacjach rozumiana szerzej. Pojęcie "tajemnicy przedsiębiorstwa zostało zdefiniowane w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. 2003/153/1503), zgodnie z którym przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Rację ma organ twierdząc, że z woli ustawodawcy, w odniesieniu do wniosków, recenzji, umów i raportów z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę, został zwolniony z obowiązku samodzielnego ustalenia, czy przesłanki cytowanego przepisu art. 11 ust. 4 zostały spełnione. Dokumentom tym ustawa nadaje status tajemnicy przedsiębiorstwa bez żadnych uwarunkowań i, co istotne, bez ograniczeń czasowych. Kategorycznemu sformułowaniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki nie towarzyszą żadne regulacje mogące dawać podstawę do zmiany statusu w/w dokumentów. Jedynym zaś podmiotem uprawnionym do udostępniania informacji o wynikach realizacji zadań finansowanych ze środków finansowych na naukę, jest ten, który otrzymał środki finansowe na realizację tych zadań (art. 15 ust. 2).

Stwierdzić więc należy, że wymienione dokumenty, ustawowo zaliczone do kategorii tajemnicy przedsiębiorstwa, choć stanowią informację publiczną, nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie ma przy tym znaczenia ani etap procedury konkursowej, ani status podmiotu ubiegającego się o udostępnienie takiej informacji, ani wreszcie upływ czasu.

Spór w rozpatrywanej sprawie wynika z faktu, że w powołanym przepisie art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki nie został wymieniony jako tajemnica przedsiębiorstwa dokument, którego udostępnienia domagał się skarżący tj. "protokół z posiedzenia Zespołu Ekspertów".

W tym miejscu wskazać należy, że procedura związana z przyznawaniem środków na realizację zadań finansowanych przez [...] regulowana jest szczegółowo aktem podejmowanym przez Radę [...] na podstawie art. 21 ustawy z dnia 30 kwietnia 2014 r. o Narodowym Centrum Nauki. Regulaminy uchwalane przez Radę publikowane są na stronie BIP Narodowego Centrum Nauki. Załącznikiem do uchwały Rady nr 71/2014 z dnia 11 września 2014 r. jest jednolity tekst Regulaminu przyznawania środków na realizację zadań finansowanych przez [...] w zakresie projektów badawczych, staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora oraz stypendiów doktorskich. Wedle zapisów tego Regulaminu przeprowadzano ocenę wniosków składanych w ramach konkursu "OPUS" 8, w tym wniosku Uniwersytetu Jagiellońskiego pt. "Uczenie się przez obserwację – nowy mechanizm działania placebo?", którego kierownikiem był skarżący P. B..

Zgodnie z art. 18 pkt 7 i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki Zespoły Ekspertów powoływane są przez Dyrektora [...] (na wniosek Rady Centrum) - w celu dokonywania ocen wniosków złożonych w konkursach i przygotowania na tej podstawie list rankingowych oraz dokonywania ocen merytorycznych związanych z rozliczeniem przyznanych środków. Norma ta uszczegółowiona została w rozdziale II Regulaminu. W § 5 pkt 2 i 3 określono, że członkowie Rady Ekspertów powoływani są odrębnie na każdy konkurs.

W rozdziale IV Regulaminu uregulowano zasady oceny wniosków. Wnioski te podlegają ocenie formalnej i merytorycznej. Tej pierwszej dokonuje Koordynator, a drugiej Zespół Ekspertów. Zgodnie z § 16 merytoryczna ocena wniosków o finansowanie projektów badawczych przebiega w dwóch etapach : kwalifikacyjnym i specjalistycznym. W pierwszym etapie sporządzana jest przez dwóch członków Zespołu Ekspertów ocena indywidualna, następnie uzgadniana przez Zespół Ekspertów. Do następnego etapu kierowane są wnioski z najwyższych pozycji kwalifikacyjnej listy rankingowej. W drugim etapie wniosek podlega indywidulanej ocenie dwóch ekspertów spoza Zespołu Ekspertów oceniających wniosek w I etapie, a następnie końcowa ocena formułowana jest przez Zespół Ekspertów na podstawie opinii specjalistycznych oraz analizy i dyskusji.

Stosownie do zapisu § 17 pkt 4 i 5 podstawą decyzji Zespołu Ekspertów o ocenie końcowej wniosku jest jego analiza i przeprowadzenie dyskusji nad zasadnością finansowania wniosku, na tle innych wniosków ocenianych w konkursie; oceną końcową wniosku w danym etapie oceny merytorycznej jest jego pozycja na ustalonej przez Zespół kwalifikacyjnej liście rankingowej po I etapie lub liście rankingowej po II etapie.

Zarówno w przytoczonych, jak i w pozostałych zapisach Regulamin posługuje się pojęciem "oceny" a nie pojęciem "recenzji" użytym w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki. Nie może być jednak wątpliwości, że w Regulaminie pojęcie "oceny" traktowane jest równoważnie z pojęciem "recenzji". "Ocena" indywidualna, która jest opracowywana przez dwóch ekspertów po to, by następnie była "omawiana" i "dyskutowana" przez cały Zespół w celu sformułowania "oceny" ostatecznej nie jest niczym innym jak recenzją wniosku sporządzaną wedle kryteriów określonych w załącznikach do Regulaminu.

Posiedzenia Zespołów Ekspertów odbywane są właśnie w celu omówienia, dyskutowania i uzgadniania ostatecznej oceny projektu. Na posiedzeniach tych ujawniane są więc oceny (recenzje) poszczególnych wniosków i ujawniana jest ich treść. Takie też treści, choć zapisane w formie relacji z ustnych wypowiedzi i dyskusji, zawiera przedstawiony przez [...] protokół z posiedzenia Zespołu Ekspertów z dni 26-27 lutego 2015 r.

Skarżący domagał się udostępnienia kopii protokołu. Informacja udostępniana w taki sposób i w takiej formie obejmuje nie tylko postać i formę dokumentu, ale stanowi też potwierdzenie jego istnienia, a przede wszystkim zawiera też jego treść. Właśnie zaś o treści dokumentów chodzi w przepisie art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki. Ze względu na treść, a nie formę "recenzje, umowy czy raporty" objęte zostały ochroną specjalną. Nadanie w/w dokumentom statusu tajemnicy przedsiębiorcy musiało wynikać z przyjętego założenia, że ich zawartość merytoryczna odpowiada wartościom o których mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Rozwiązanie to stanowi wynik ważenia interesów podmiotów składających wnioski i interesów osób trzecich (w tym także innych wnioskodawców). Pozbawienie tych ostatnich dostępu do treści dokumentów nie oznacza niemożności poddawania kontroli wydatkowania środków publicznych na naukę. Ustawodawca zdecydował jedynie, że nie może się to odbywać poprzez dostęp osób trzecich do wskazanych informacji. To, czy istnieją i są wykorzystywane inne mechanizmy kontroli jest zupełnie innym, niemieszczącym się w granicach rozpatrywanej sprawy, problemem.

Informacje o treściach i ocenach wniosków zawarte w protokole z posiedzenia Zespołu Ekspertów z dni 26 – 27 lutego 2015 r., jako objęte dyspozycją w/w przepisu, nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odmowa udzielenia informacji w tym zakresie jest prawidłowa i zgodna z prawem.

Inaczej nieco postrzegać należy kwestię danych osobowych Ekspertów. Zawarty w przepisie art. 15 ust. 3 ustawy o zasadach finansowania nauki zakaz ich udostępniania jest kategoryczny. Cel tej regulacji jest jednoznaczny; ma ona służyć zapewnieniu bezstronności i niezależności w formułowaniu ocen w procedurze przyznawania środków na naukę. Udzielona przez ustawodawcę w taki sposób ochrona spełnia swe zadanie "w danym postępowaniu", a więc dopóty dopóki istnieje konieczność zapewnienia bezstronności i niezależności w formułowaniu ocen. W razie zakończenia prac określonego Zespołu Ekspertów zachowanie w tajemnicy danych jego członków nie ma uzasadnienia. Wraz z zakończeniem "danego postępowania" zatem kończy się ochrona danych członków Zespołu Ekspertów dokonujących w tym postępowaniu ocen. Zakaz określony w art. 15 ust. 3 ustawy o zasadach finansowania nauki nie ma charakteru bezwzględnego tak jak przyjęło to [...]. Ta wadliwa wykładnia w/w przepisu stała się podstawą odmowy udzielenia informacji w tej części i w tej części zaskarżoną decyzję należało uchylić. O ile bowiem "dane postępowanie" zostało zakończone, nie ma żadnych przeszkód, aby wniosek skarżącego w tej części został uwzględniony. Nie ma zaś wątpliwości, że członkowie Zespołu Ekspertów, jako uczestniczący w procedurze przyznawania środków publicznych i mający na wynik tej procedury istotny wpływ, wykonują zadania publiczne.

Podnoszony przez skarżącego zarzut przewlekłego prowadzenia postepowania w sprawie Jego wniosku nie ma znaczenia. Decyzje administracyjne wydawane są na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Ocena legalności decyzji administracyjnej uzależniona jest od doboru właściwych przepisów, a nie od długotrwałości poprzedzającego jej wydanie postępowania. Prawdą jest, że w okresie oczekiwania na załatwienie wniosku skarżącego doszło do zmiany przepisu art. 15 ust. 3 ustawy o zasadach finansowania nauki (ustawą z dnia z dnia 15 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o zasadach finansowania nauki oraz niektórych innych ustaw – DZ.U. 2015/249); poprzednią treść "dane o osobach recenzentów i ekspertów oceniających wnioski o przyznanie środków finansowych na naukę przeznaczonych na zadania określone w art. 5 nie są udostępniane wnioskodawcom" zastąpiono treścią "dane o osobach recenzentów i ekspertów oceniających w danym postępowaniu wnioski o przyznanie środków finansowych na naukę przeznaczonych na zadania określone w art. 5 nie podlegają udostępnieniu".

Ustawa zmieniająca nie zawiera norm przejściowych wskazujących przepisy, które należy stosować w sprawach o udostępnienie informacji wymienionych w art. 15. Reguluje jedynie, że do postępowań o przyznanie środków finansowych na naukę, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe (art. 7).

W rozpoznawanej sprawie [...] zastosowało przepis art. 15 ust. 3 w nowym brzmieniu kierując się zasadą aktualności. Sąd w całości podziela przedstawione przez Centrum motywy takiego stanowiska. Nie ma żadnych powodów, dla których rozstrzygając co do wniosku o udostępnienie danych Ekspertów organ miałby stosować przepis w brzmieniu nieaktualnym i nieobowiązującym w dacie decyzji, zwłaszcza że – wbrew wywodom skarżącego – "stara" regulacja wcale nie była względniejsza. Nowe brzmienie ust. 3 art. 15 nie jest w istocie regulacją odmienną od poprzedniej, choć sama normę czyni jaśniejszą i przejrzystą. Wykładnia jednak przepisu art. 15 ust. 3 w starym brzmieniu musiałaby prowadzić do wniosków tożsamych z treścią nowego brzmienia. W tym zakresie Sąd także w pełni podziela wywody prezentowane przez podmiot zobowiązany, a sprowadzające się do tezy, że wykluczenie jedynie wnioskodawców z kręgu podmiotów uprawnionych do uzyskania danych osobowych ekspertów czyniłby ustanowiony zakaz pozornym i zupełnie zbędnym. Taką regulacją żaden, a zwłaszcza pożądany cel nie mógłby być osiągnięty: wystarczyłoby, aby o udzielenie stosownej informacji wystąpił ktokolwiek inny, w tym także Kierownik projektu.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a w zw. z art. 135 oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w punktach I i II wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 206 w/w ustawy uznając, że zasądzona kwota odpowiada zakresowi w jakim skarga została uwzględniona.