Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1687/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 64 par. 1 pkt 4, art. 64 par. 6, art. 64 c par. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi "A" na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 9 lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 lipca 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej ( dalej: DIAS, organ odwoławczy ), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) dalej k.p.a., art. 64c § 7 w zw. z art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.) dalej u.p.e.a., po rozpoznaniu zażalenia Prezesa Zarządu [...] ( dalej: Prezes, wierzyciel ), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. ( dalej: Naczelnik, organ egzekucyjny ) z dnia 14 maja 2019 r. w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku Stowarzyszenia A na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 17 października 2016r.w kwocie 4.757.99 zł.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku Stowarzyszenia A na podstawie wystawionych przez wierzyciela tytułów wykonawczych nr [...] z dnia 17 października 2016r.

W toku prowadzonej egzekucji organ ten zawiadomieniem z dnia 21 października 2016r. dokonał - na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych - zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] S.A. Wydruk zawiadomienia wraz z odpisem w/w tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanemu - za pośrednictwem poczty - pod adresem siedziby Stowarzyszenia w dniu 4 listopada 2016r.

Bank [...] S.A. zawiadomienie otrzymał w dniu 21 października 2016r. i pismem z dnia 24 października 2016r. uznał zajętą wierzytelność.

Ponadto, organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] w S. oraz w Banku [...] S.A. zawiadomieniami z dnia 23 października 2017r. i z dnia 10 listopada 2017r. W obu przypadkach, do wierzytelności z zajętych rachunków bankowych nastąpił zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej.

Naczelnik, na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., postanowieniem z dnia 29 marca 2019r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone do majątku Stowarzyszenia A na podstawie tytułów z dnia 17 października 2016r.

Jednocześnie pismem z dnia 25 kwietnia 2019r. organ egzekucyjny zawiadomił wierzyciela o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na powyższe, wierzyciel wniósł o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych.

W dniu 14 maja 2019r. Naczelnik wydał postanowienie, którym obciążył wierzyciela kosztami przedmiotowego postępowania egzekucyjnego w kwocie 4.757,99 zł.

Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem organu egzekucyjnego, wierzyciel wniósł zażalenie, zarzucając wydanemu postanowieniu naruszenie przepisów art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. poprzez niezastosowanie wskazówek interpretacyjnych wynikających z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016r. sygn. akt SK 31/14 (Dz. U. z 2016r. poz. 1244), domagając się jego usunięcia z obiegu prawnego.

Postanowieniem z dnia 9 lipca 2019 r. Dyrektor utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie stwierdzając w jego uzasadnieniu, że na całość kosztów egzekucyjnych, powstałych w toku prowadzonego do majątku zobowiązanego złożyły się:

- opłaty manipulacyjne stanowiące 1% kwot egzekwowanych należności poszczególnymi tytułami wykonawczymi, nie mniej jednak niż 1,40 zł tj. tytuł wykonawczy nr [...],13 zł, tytuł wykonawczy nr [...] - 2.127,43 zł, tytuł wykonawczy nr [...] - 1.204,72 zł;

- opłaty za zajęcie zawiadomieniem z dnia 21 października 2016r. - na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych;

- zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...]S.A., stanowiące 5 % kwot egzekwowanych należności poszczególnymi tytułami wykonawczymi, nie mniej niż 4,20 zł tj. tytuł wykonawczy nr [...] - 4.007,07 zł, tytuł wykonawczy nr [...] - 10.640,88 zł, tytuł wykonawczy nr [...] - 6.025,74 zł;

- wydatki egzekucyjne w łącznej kwocie 4,40 zł (tj. 2 x 2,20 zł, przypisane zostały do tytułu wykonawczego nr [...] i dotyczą zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] w S. oraz w Banku [...] S.A. z dnia 23 października 2017r. i z dnia 10 listopada 2017r.).

Ponadto, w wyniku realizacji zajęcia dokonanego zawiadomieniem z dnia 21 października 2016r. uzyskano kwotę 20.053,39 zł, którą zaksięgowano na:

- koszty egzekucyjne przypisane do tytułu wykonawczego nr [...] (tj. 4.808,20 zł), w związku z czym pozostała kwota kosztów egzekucyjnych wyniosła 4,40 zł (4.812,6 zł - 4.808,20 zł = 4,40 zł);

- koszty egzekucyjne przypisane do tytułu wykonawczego nr [...] (tj. 8.014,72 zł ), w związku z czym pozostała kwota kosztów egzekucyjnych wyniosła 4.753,59 zł (12.768,31 zł - 8.014,72 zł = 4.753,59zł);

- koszty egzekucyjne przypisane do tytułu wykonawczego nr [...] (tj. 7.230,47zł), wskutek czego koszty te pokryte zostały w całości.

Mając zatem powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że łączna kwota kosztów egzekucyjnych, obciążających w przedmiotowej sprawie wierzyciela wyniosła 4.757,99 zł.

Wyegzekwowanie od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych we wskazanej wysokości, stało się niemożliwe z uwagi na zaistnienie przeszkody prawnej w postaci umorzenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem Naczelnika z dnia 29 marca 2019r.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia, organ wskazał, że z wyroku Trybunału Konstytucyjnego w z dnia 28 czerwca 2016r., sygn. akt SK 31/14 nie wynika jak należy stosować zakwestionowane przepisy do czasu ich zmiany przez prawodawcę, w tym w szczególności Trybunał nie przesądził, że do czasu dokonania zmian w przepisach należy stosować wyłącznie stawki minimalne. Wręcz przeciwnie, Trybunał podkreślił, że nie budzi wątpliwości konstytucyjnych dopuszczalność stosowania stawek stosunkowych (procentowych) jako jednej z metod określania wysokości danin publicznych, także opłat. Trybunał jasno stwierdził, że celem opłat egzekucyjnych jest dostarczanie dochodów organom egzekucyjnym za wykonane przez nie czynności egzekucyjne. Trybunał przyznał, że wysokość i zasady pobierania tych opłat powinny być bez wątpienia ukształtowane w taki sposób, aby zapewnić finansowanie aparatu egzekucyjnego.

W świetle powyższego DIAS stwierdził, że wejście w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie spowodowało utraty mocy obowiązującej art. 64 § 1 pkt 4, art. 64 § 6 u.p.e.a., stąd administracyjne organy egzekucyjne zobowiązane są stosować te przepisy.

W niniejszej sprawie zarówno Naczelnik, jak i organ II instancji nie były uprawnione do samodzielnej oceny konstytucyjności wskazanych przepisów, a obowiązek działania na podstawie obowiązujących przepisów uniemożliwia pominięcie funkcjonujących regulacji prawnych, bądź działanie wbrew ich dyspozycji. Wbrew zarzutom zażalenia, nie budzi również wątpliwości skuteczność doręczenia zobowiązanemu odpisów przedmiotowych tytułów wykonawczych.

Odpisy tytułów wykonawczych nr [...] (wraz z wydrukiem zawiadomienia z dnia 21 października 2016r.) zobowiązanemu doręczono - za pośrednictwem poczty - pod adresem siedziby Stowarzyszenia w dniu 4 listopada 2016r. Fakt ten - co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki - potwierdziła swoim podpisem, działająca w imieniu Stowarzyszenia M.W. Ponadto, zdaniem DIAS wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego jak najbardziej odzwierciedla nakład pracy organu egzekucyjnego. Prowadzone przez Naczelnika na wniosek wierzyciela postępowanie egzekucyjne trwało od dnia 19 października 2016r. do dnia 29 marca 2019r., czyli około 2,5 roku. W tym czasie organ podejmował szereg działań zmierzających do wyegzekwowania należności w postaci: próby dokonania w dniu 9 czerwca 2017r. czynności w terenie; przekazania w dniu 2 stycznia 2018r. odpisów akt Komornikowi Sądowemu celem łącznego prowadzenia egzekucji z wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] w S. i Banku [...] S.A., co do której wystąpił zbieg; wezwania pismem z dnia 6 lutego 2018r. przewodniczącego zarządu Stowarzyszenia do wskazania m.in. składników majątku; wielokrotnego sprawdzania baz danych (np. CEPIK, Księgi Wieczyste); sporządzenia w dniu 5 marca 2019r. informacji o składnikach majątku Stowarzyszenia.

Wobec powyższego, DIAS stwierdził, że organ egzekucyjny zaskarżonym postanowieniem prawidłowo obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 4.757,99 zł.

Prezes Zarządu [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższe postanowienie, zarzucając organowi II instancji naruszenie:

- art. 64 § 1 pkt 4 oraz art. 64 § 6 u.p.e.a., poprzez ich błędne zastosowanie,

- art. 138 § 1 w związku z art. 144 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika pomimo, że organ winien był uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Wskazując na powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. 2018 r. poz. 2107) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych aktów z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.

W wyniku takiej kontroli decyzja (postanowienie) może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Dokonując kontroli Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą, powinien jednak rozstrzygać w granicach danej sprawy, co wynika wprost z treści art. 134 § 1 p.p.s.a.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie narusza prawo w stopniu powodującym konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego.

Sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Zgodnie z art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przedmiotem postępowania jest ocena legalności postanowienia Dyrektora IAS, który utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, określające wierzycielowi wysokość kosztów egzekucyjnych, naliczonych w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec Stowarzyszenia A na łączną kwotę 4.757,99 zł. Podstawą naliczenia kosztów za czynności egzekucyjne oraz opłaty manipulacyjnej stanowił przepis art. 64c § 4 u.p.e.a.

W zaskarżonym postanowieniu DIAS stwierdził, że organ egzekucyjny zasadnie obciążył wierzyciela kosztami egzekucyjnymi, akceptując w całości sposób ich wyliczenia.

Strona skarżąca zarzuciła naruszenie wskazanych w skardze, a będących podstawą rozstrzygnięcia, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, przepisów przez ich niewłaściwe zastosowanie w zw. z uznaniem ich za niezgodne z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny, który wyrokiem z 28 czerwca 2016 r., SK 31/14 uznał, że art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz art. 64 § 6 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne i opłaty manipulacyjnej jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. Ponadto podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, uznając postępowanie organu II instancji jako podjęte z naruszeniem reguł wynikających z art. 138 § 1 w związku z art. 144 k.p.a.

Odnosząc się zatem do zarzutów skargi, wskazać należy, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu powołanego wyroku wskazał, że nie budzi wątpliwości konstytucyjnych dopuszczalność stosowania stawek stosunkowych (procentowych) jako jednej z metod określania wysokości danin publicznych, także opłat. W tym sposobie określania wysokości danin publicznych, uwzględniając obiektywny wymiar danej opłaty, co do zasady nie bierze się pod uwagę sytuacji indywidualnego podmiotu, który te opłaty uiszcza. Stawki stosunkowe są obciążeniem proporcjonalnym do wysokości konkretnej kwoty podlegającej egzekucji. Tak określona wysokość opłaty egzekucyjnej może nie być w pełni adekwatna do nakładu pracy organu egzekucyjnego i stopnia skuteczności jego działań w konkretnej egzekucji. Jest to jednak sytuacja konstytucyjnie dopuszczalna. W tym zakresie ustawodawca ma bowiem znaczną swobodę regulacyjną. Z samej też istoty opłat wynika, że nie zawsze wiążą się one z ekwiwalentnym świadczeniem podmiotu publicznego. Swoboda ustawodawcy, jak wyjaśnił Trybunał, określania wysokości opłat nie jest jednak nieograniczona. Problematyka wysokości opłat w egzekucji jest bowiem nierozerwalnie związana z zapewnieniem właściwej równowagi między interesem państwa, polegającym na otrzymaniu zwrotu wydatków za przeprowadzone postępowanie egzekucyjne, a ochroną podmiotów przed nadmiernym fiskalizmem państwa. Bez wątpienia wysokość i zasady pobierania tych opłat powinny być ukształtowane w taki sposób, aby zapewnić finansowanie aparatu egzekucyjnego. Funkcja fiskalna opłat w egzekucji powinna polegać na uzyskaniu częściowego przynajmniej zwrotu kosztów funkcjonowania tego aparatu. Istotne jest jednak zachowanie przez ustawodawcę racjonalnej zależności między wysokością opłat w egzekucji a czynnościami organów, za których podjęcie opłaty te zostały naliczone. W przeciwnym razie rola tych opłat sprowadza się do swoistej kary z tytułu niewykonania określonego obowiązku, co jest niespójne z podstawowym celem postępowania egzekucyjnego, za który należy uznać wykonanie przez dłużnika ciążącego na nim obowiązku. Trybunał stwierdził, że brak określenia górnej granicy opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej powoduje, że w pewnych warunkach (w wypadku należności o znacznej wartości) następuje całkowite wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. Opłaty te, nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy podmiotu obciążonego kosztami stają się jedynie sankcją pieniężną. Mechanizm ustalania opłaty stosunkowej z wyznaczoną górną jej granicą chroni przed tego typu sytuacjami. Wartość wyznaczona kwotowo zakreśla bowiem maksymalny pułap opłaty i dzięki temu limituje kwotę określoną procentowo przed jej nadmierną wysokością. Trybunał wskazał także, że brak określenia górnej granicy przedmiotowych opłat powoduje, że z punktu widzenia organu egzekucyjnego stają się one formą dochodu nieuzasadnionego wielkością, czasochłonnością czy stopniem skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych. W ujęciu materialnym staję się więc obciążeniem podatkowym. Regulacje zawarte w zaskarżonych normach prawnych są nieadekwatne do podstawowego celu postępowania egzekucyjnego. Ze względu na brak określenia maksymalnych wysokości opłaty wymienionej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, opłaty te realizują w nadmiernym stopniu funkcję represyjną. Trybunał Konstytucyjny wyjaśnił skutki tego wyroku i wskazał, że dla właściwej jego realizacji w rozpatrzonej sprawie konieczna będzie interwencja ustawodawcy, który powinien, w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, określić nie tylko maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych, przeciwko którym można wysunąć zarzuty podobne do rozpatrzonych w niniejszej sprawie.

Przedmiotowy wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wyeliminował zatem z porządku prawnego przepisów art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i art. 64 § 6 u.p.e.a. w całości. W konsekwencji, co do zasady istnieje nadal podstawa prawna do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a., z zastosowaniem procentowego sposobu obliczania opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej w odniesieniu do kwoty egzekwowanych należności.

Wyrok ten zmienił jednakże normatywną treść tych przepisów, derogując je w zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne oraz maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej. Dopóki zatem ustawodawca w uwzględnieniu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie określi maksymalnej wysokości opłaty egzekucyjnej, opłaty manipulacyjnej i wysokości innych opłat egzekucyjnych, organy stosujące prawo muszą tak określać wysokość kosztów egzekucyjnych, aby nie można było zarzucić im naruszenia standardów określonych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Nie można zatem podzielić stanowiska organu, że skoro Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o utracie mocy obowiązującej wskazanych przepisów, do czasu interwencji ustawodawcy organ ma obowiązek orzekać zgodnie regulacjami określonymi w ustawie egzekucyjnej. Bezczynność ustawodawcy nie może prowadzić do pozostawienia w obrocie prawnym orzeczenia opartego na niekonstytucyjnej podstawie prawnej. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego obowiązuje, został ogłoszony i opublikowany. Zawarte w jego uzasadnieniu wywody nakazują kierować się przy stosowaniu przepisów uznanych za niekonstytucyjne w zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej, tymi przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, które Trybunał powołał jako wzorzec konstytucyjności.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że obciążając wierzyciela kosztami egzekucyjnymi, organ w żaden sposób nie ustosunkował się do kwestii adekwatności ustalonych kosztów egzekucyjnych względem poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny, poniesionego nakładu pracy przy egzekwowaniu należności, nie rozważył, czy została zachowana racjonalna zależność między ustaloną wysokością opłat a czynnościami organów, za podjęcie których opłaty te zostały naliczone, tak aby opłaty nie stały się swoistą sankcją pieniężną.

Wskazywana przez organ czasochłonność podejmowanych czynności w okresie od dnia 19 października 2016r. do dnia 29 marca 2019r., w ocenie Sądu, świadczy nie o sposobie zaangażowania organu egzekucyjnego, jak chciałby to wyeksponować DIAS, ale o ewidentnej przewlekłości tego postępowania i braku zaangażowania organu egzekucyjnego w realizacji uprawnień wierzyciela.

Organ pominął zatem te argumenty, które zadecydowały o niekonstytucyjności zastosowanych przepisów. Jeżeli uwzględnić stopień skomplikowania podejmowanych czynności, czy też konieczny nakład pracy organu egzekucyjnego, co podkreślono w skardze, w zestawieniu z wysokością ustalonych kosztów - powstaje uzasadniona wątpliwość czy ustalone koszty egzekucyjne na podstawie stawek procentowych wskazanych w przepisach u.p.e.a. przystają do wzorców konstytucyjnych, wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. Na wadę konstrukcyjną regulacji, wynikającą z braku zależności pomiędzy poborem opłat a skutecznością prowadzonej egzekucji, prowadzącą w niektórych sytuacjach do generowania wysokich kosztów egzekucyjnych, przy jednoczesnym braku realizacji, chociażby w części dochodzonego obowiązku pieniężnego wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 marca 2017 r. sygn.. akt II FSK 579/15 (dostępny www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Konieczność uwzględniania przez organy skutków jakie dla możliwości zastosowania uznanych za niekonstytucyjne przepisów art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 ustawy egzekucyjnej ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 31/14, potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z dnia 27 września 2016 r., sygn. akt II FSK 2066/14 z dnia 8 sierpnia 2016 r., sygn.. akt II FSK 1021/16, z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn.. akt II FSK 1484/15 oraz wyroki WSA z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn.. akt I SA/Sz 958/17, z dnia 15 listopada 2017 r. sygn.. akt I SA/Lu 801/17 dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponownie rozpoznając sprawę organ, w razie braku interwencji ustawodawcy, winien ocenić czy ustalone koszty egzekucyjne na podstawie stawek procentowych wskazanych w przepisach u.p.e.a. przystają do wzorców konstytucyjnych, wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. Organ winien zatem uwzględnić, że wysokość kosztów egzekucyjnych, nie może pozostawać w oderwaniu od stopnia efektywności egzekucji, poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych.

Koszty egzekucyjne mają zapewnić funkcjonowanie aparatu egzekucyjnego z tym zastrzeżeniem, że jakkolwiek funkcja fiskalna powinna polegać na uzyskaniu (przynajmniej częściowego) zwrotu kosztów funkcjonowania aparatu egzekucyjnego, to istotne jest zachowanie racjonalnej zależności pomiędzy wysokością tych kosztów, a czynnościami organów, za podjęcie których zostały naliczone. Innymi słowy dokonując ewentualnego miarkowania należy uwzględnić współmierność poniesionych kosztów organu egzekucyjnego, nakładu pracy poniesionego w związku z egzekwowaniem należności do kosztów egzekucyjnych, jakimi faktycznie zostaje obciążona strona, tak by nie doszło do pozyskania nieuzasadnionego dochodu.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, uznając za uzasadnione zarzuty skargi w zakresie niewłaściwego zastosowania przepisów art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i art. 64 § 6 u.p.e.a., uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy p.p.s.a.

Orzeczenie o kosztach uzasadnia przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. Na koszty postępowania w kwocie 580 zł złożyły się: uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł na podstawie § 14 ust. 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj. Dz. U. 2018, poz.265).