Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 480/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2012-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 64 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Gerard Czech Sędzia WSA Marzena Łozowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A Spółka z o. o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 29 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potrącenia wzajemnych wierzytelności i zaległości podatkowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w Opolu decyzją z dnia 29 sierpnia 2011 r. wydaną na podstawie art. 64 § 1 pkt 1 i § 6 oraz art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej jako: [O.p]. utrzymał w mocy zaskarżoną przez A Spółka z o.o. z siedzibą w [...] – powoływanej dalej jako Spółka lub strona skarżąca – decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 30 września 2010 r. odmawiającą potrącenia wierzytelności wobec Skarbu Państwa z zaległością podatkową Spółki w podatku od gier za luty 2010 r.

Z okoliczności faktycznych sprawy wynikało, iż Spółka zwróciła się do organu podatkowego z wnioskiem o potrącenie zaległości podatkowej w podatku od gier w kwocie 88.000 zł za luty 2010r. wraz z odsetkami z przysługującą jej (w jej ocenie) wobec Skarbu Państwa wierzytelnością nabytą w drodze cesji od niemieckiej Spółki "B". Jako podstawę prawną żądania Spółka wskazała przepis art. 64 § 1 pkt 1 O.p. oraz przedstawiła - mające dokumentować istnienie wierzytelności objętej cesją - odpisy prawomocnych wyroków sądów powszechnych (sądów pracy i ubezpieczeń społecznych w Łodzi i we Wrocławiu) ustalających istnienie obowiązku ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, chorobowego i wypadkowego z tytułu zatrudnienia różnych osób fizycznych w ramach stosunku pracy we wskazanej wyżej Spółce "B" a nadto odpis wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 28 listopada 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 1772/99, uchylającego decyzje organów podatkowych w przedmiocie wymiaru opłaty skarbowej wydane wobec H. K. Według twierdzeń Spółki na podstawie powołanej umowy cesji nabyła ona wierzytelność, jaka przysługiwała w/w/ spółce niemieckiej wobec Skarbu Państwa.

Naczelnik Urzędu Celnego w Opolu decyzją z dnia 30 września 2010 r. odmówił potrącenia wskazanych we wniosku wierzytelności z zaległością podatkową Spółki w podatku od gier za luty 2010 r. wyjaśniając, iż przedstawione przez nią wyroki nie są orzeczeniami wydanymi na podstawie art. 417 lub 417(2) Kodeksu cywilnego, gdyż nie dotyczą odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa i jako takie nie mogą stanowić podstawy żądanego potrącenia.

Odwołując się od powyższej decyzji skarżąca zarzuciła jej naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie: art. 14 par. 6, art. 64, art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 187 § 1, art. 191, art. 207 § 2, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4, art. 215 § 1 O.p. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i przyjęcie dowolnych ustaleń, a także niezwrócenie się do sądu powszechnego o dokonanie wykładni zawartej umowy cesji (art. 199a § 3 O.p.).

Ponadto skarżąca zarzuciła organowi podatkowemu niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 139 § 1, art. 141 § 1 oraz art. 142 O.p. poprzez niezałatwienie sprawy w terminach wynikających z ustaw oraz niepodanie przyczyn zwłoki w sprawie nieterminowego załatwienia wniosku o dokonanie potrącenia.

Rozpatrując to odwołanie Dyrektor Izby Celnej w Opolu odwołał się do treści art. 64 § 1 O.p. i stwierdził, iż zobowiązania i zaległości podatkowe wraz z odsetkami podlegają na wniosek podatnika potrąceniu z wzajemnej, bezspornej i wymagalnej wierzytelności podatnika wobec Skarbu Państwa m. in. z tytułu prawomocnego wyroku sądowego wydanego na podstawie art. 417 lub art. 417(2) Kodeksu cywilnego (pkt 1). Opisana w tym przepisie instytucja potrącenia może mieć zastosowanie, gdy spełnione zostaną warunki w nim określone. Wierzytelność jest wzajemna, gdy podatnik jest dłużnikiem organu podatkowego z tytułu ciążących na nim podatków, a organ jest jednocześnie dłużnikiem podatnika z tytułów ściśle w tym przepisie wskazanych. Bezsporne są wierzytelności, których istnienie, wysokość i termin płatności nie są kwestionowane, a do takich należą wierzytelności wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, ugód i ostatecznych decyzji administracyjnych. Za wymagalne uznaje się natomiast wierzytelności, których termin płatności upłynął i mogą być dochodzone na drodze prawnej. W przedmiotowej sprawie wniosek o potrącenie wierzytelności z zaległością podatkową Spółka wywodzi z treści art. 64 § 1 pkt 1 O.p. jednocześnie wskazując na wyroki Sądów Okręgowych i Apelacyjnych, Wydziałów Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu i w Łodzi oraz na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu. Z treści przedłożonych wyroków sądów powszechnych wynika, że dotyczą one ustalenia istnienia obowiązku ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, chorobowego i wypadkowego z tytułu zatrudnienia różnych osób fizycznych w ramach stosunku pracy w Spółce "B", natomiast wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu dotyczy uchylenia decyzji organów podatkowych w sprawie wymiaru opłaty skarbowej podatnikowi H. K. od sprzedaży udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. W tych okolicznościach – w ocenie organu odwoławczego – przedłożone wyroki nie zostały wydane w oparciu o przepisy art. 417 lub 417(2) Kodeksu cywilnego normujące odpowiedzialność Skarbu Państwa za wyrządzone szkody i dlatego nie sposób było uznać, że wskazane przez Spółkę do potrącenia z zaległością podatkową wierzytelności mieszczą się w kręgu sytuacji określonych w art. 64 § 1 pkt 1 O.p.

Tym samym w ocenie Dyrektora Izby Celnej przy wydaniu orzeczenia przez organ I instancji nie doszło do naruszenia przepisów wskazanych przez Spółkę w odwołaniu.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się też zarzucanego naruszenia norm prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności zaznaczył, iż nie można uznać za naruszenie zasad postępowania dowodowego dokonanej przez organ I instancji oceny, iż przytoczone przez stronę wyroki sądów powszechnych oraz sądu administracyjnego nie mogą być kwalifikowane jako wyroki wydane na podstawie art. 417 lub 417(2) Kodeksu cywilnego.

Ponadto organ odwoławczy za całkowicie chybiony uznał zarzut strony w zakresie ustalenia odpowiedzialności odszkodowawczej za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej na podstawie art. 417 Kodeksu cywilnego wskazując przy tym, iż właściwym do orzekania na tej podstawie pozostaje sąd powszechny.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów dotyczących uchybienia terminom przy załatwianiu spraw Dyrektor Izby Celnej wskazał, że prowadzenie postępowania po upływie terminów wskazanych w art. 139 O.p. nie ma wpływu na możliwość wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji lub o stwierdzenie jej nieważności i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, zarzucając naruszenie:

- art. 139 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540) poprzez jego bezzasadne zastosowanie w sytuacji, gdy do wymiaru zryczałtowanego podatku od gier winien mieć zastosowanie art. 45a ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, co doprowadziło do konieczności uiszczenia jego zwiększonej kwoty:

- art. 8 pkt 1 i art. 9 Dyrektywy 98/34/WE transponowanej do prawa krajowego przez przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039) przez ich naruszenie tj. niewykonanie przez Rzeczpospolitą Polską jako członka Unii Europejskiej obowiązku notryfikowania Komisji Europejskiej projektów zawierających przepisy techniczne;

- przepisów Konstytucji RP, w tym jej art. 2, art. 21 i art. 64 ust. 1 przez niezawarcie we wprowadzanej ustawie dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych przepisów przejściowych i naruszenie zasady lojalności państwa wobec adresata tych norm oraz braku poszanowania interesów podatnika;

- art. 509, art. 510 i następnych Kodeksu cywilnego przez ich zastosowanie i przyjęcie, iż zawarta przez Spółkę umowa cesji nie była skuteczna;

- art. 398 – 413 BGB (niemieckiego Kodeksu cywilnego) przez ich pominięcie w sytuacji, gdy stosowanie zawartej umowy cesji winno być oceniane w oparciu o te unormowania;

- art. 64 O.p. przez odmowę dokonania potrącenia zaległości podatkowej z wierzytelnościami nabytymi na podstawie umowy cesji oraz niewydanie w tej sprawie decyzji w terminie 7 dni;

- art. 121 § 1 O.p. przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, wskutek zobowiązania strony do przedkładania wyroków sądów administracyjnych wraz z uzasadnieniami oraz do złożenia zawartej umowy cesji;

- art. 122 O.p. przez zaniechanie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zebrania wszystkich dowodów, w tym zaniechanie wystąpienia do sądu powszechnego celem ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego (umowy cesji) i niewystarczające odniesienie się do przedłożonych przez stronę wyroków;

- art. 124 O.p. przez błędne lub niewystarczające wyjaśnienie przesłanek, którymi kierowano się przy wydawaniu decyzji;

- art. 125 § 1 O.p. przez dopuszczenie do przewlekłości postępowania, a przez to do narażenia strony skarżącej na wymierną szkodę;

- art. 233 § 2 O.p. przez zaniechanie uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpoznania.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej w Opolu wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko oraz argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się zaś do wskazanych w skardze zarzutów stwierdził, iż nie znajdują one odzwierciedlenia w prowadzonym przez organy postępowaniu oraz w wydanej decyzji, a dotyczą stwierdzeń i czynności, które w tej sprawie nie zaistniały, bądź nie były podejmowane.

W dodatkowym piśmie procesowym z dnia 19 stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącej, podtrzymując dotychczasową argumentację skargi, złożył wniosek o skierowanie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) pytania prejudycjalnego o treści: "czy przepisy ustawy o grach hazardowych, a w szczególności jej:

a) art. 129 ust. 2 w zw. z art. 3 poprzez wyłączenie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach w salonach gier w katalogu gier, których urządzanie na terenie Rzeczpospolitej Polskiej jest prawnie dopuszczalne, przy jednoczesnym nakazie umarzania postępowań w sprawach nowych zezwoleń na urządzania tych gier, stanowią nakaz urządzania gier na automatach poza kasynami

b) art. 135 ust. 1 i 2 poprzez zakazanie zmiany lokalizacji automatów do gier, z wyjątkiem ich zmniejszenia

c) art. 138 ust. 1 poprzez zakazanie przedłużania zezwoleń i wydawania nowych zezwoleń

d) art. 139 ust. 1 poprzez zdecydowane podwyższenie wysokości opodatkowania, który wprawdzie nie podlega harmonizacji w ramach Unii Europejskiej, to nie służy jednak celom fiskalnym, lecz regulacyjnym i reglamentacyjnym,

naruszają postanowienia Traktatu Wspólnoty Europejskiej w zakresie:

- art. 14 tj. swobodnego przepływu towarów, osób i kapitału,

- art. 34 tj. poprzez likwidację lub zdecydowane ograniczenie rynku,

- art. 49 tj. zakazu ograniczeń w swobodnym świadczeniu usług,

- art. 56 tj. zakazu ograniczeń w przepływie kapitału,

a tym samym stanowią przepisy techniczne w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy 98/34/WE". Jednocześnie pełnomocnik wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania pytań prejudycjalnych skierowanych do TSUE przez WSA w Gdańsku.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 25 stycznia 2012 r. Sąd oba wnioski oddalił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako: [p.p.s.a.] sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) tej ustawy postanowiono, że sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą do wznowienia postępowania lub innego rodzaju naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie przedstawione kryteria kontroli i oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie również niezależnie od zarzutów i wniosków skargi oraz powołanej w niej podstawy prawnej (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu skutkującym koniecznością jej uchylenia.

W przedmiotowej sprawie Spółka wystąpiła z wnioskiem do Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu o skompensowanie wzajemnych zobowiązań, a konkretnie zaległości podatkowej w podatku od gier za luty 2010r. wynikającej ze złożonej przez nią deklaracji POG-4 w kwocie 88.000 zł wraz z odsetkami z wymagalną – według jej twierdzeń - wierzytelnością wobec Skarbu Państwa nabytą w drodze umowy cesji z dnia 16.04.2010 r. od Spółki "B". Występując z takim żądaniem Spółka jako jego podstawę prawną wskazała przepis art. 64 § 1 pkt 1 O.p. a uzasadniając podstawę faktyczną wskazała na przedłożone do akt sprawy odpisy prawomocnych wyroków sądów pracy i ubezpieczeń społecznych w Łodzi i we Wrocławiu z lat 2004-2009, którymi ustalono istnienie obowiązku ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, chorobowego i wypadkowego z tytułu zatrudnienia różnych osób fizycznych w ramach stosunku pracy we wskazanej wyżej Spółce "B". Złożyła też odpis wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 28.11.2000 r. sygn. akt I SA/Wr 1772/99 uchylającego decyzje organów podatkowych w przedmiocie wymiaru podatnikowi H. K. opłaty skarbowej z tytułu sprzedaży udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Te okoliczności są w sprawie bezsporne i zostały prawidłowo przyjęte za podstawę oceny zasadności żądania strony.

Przystępując do rozważenia zarzutów skargi Sąd w pierwszej kolejności odniósł się do zarzutów dotyczących naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania, albowiem właściwie ustalony stan faktyczny w oparciu o prawidłowo przeprowadzone i rozpatrzone w zgodzie z wymogami formalnymi dowody, może dopiero być podstawą do oceny prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Z kolei to właśnie te przepisy, stanowiące materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, wyznaczają zakres postępowania dowodowego. Takim przepisem w niniejszej sprawie był wskazany przez skarżącą art. 64 § 1 pkt 1 O.p., wobec czego to przesłanki zawarte w hipotezie tej normy prawnej podlegały ustaleniu i ocenie organów rozstrzygających sprawę.

Zgodnie z przepisami zawartymi w dziale IV Ordynacji podatkowej organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 O.p.), postępowanie powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 O.p.), a także przestrzegać innych zasad wskazanych m.in. w art. 124 i 125 O.p. W ramach realizacji obowiązku wynikającego m.in. z art. 122 O.p., organy podatkowe są zobowiązane w myśl art. 187 § 1 O.p w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie zgodnie z art. 191 dokonać oceny, na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ jako dowód może dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1).

Mając na uwadze powyższe reguły Sąd uznał, że stan faktyczny sprawy ustalony przez organy nie budzi wątpliwości i ustalono go z poszanowaniem obowiązujących reguł, a sprawa została wyjaśniona w sposób umożliwiający wydanie prawidłowej decyzji. Podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 125 §1 i art. 233 § 2 O.p. nie zasługują na uwzględnienie. I tak zarzucane w skardze bezzasadne – w ocenie strony - zobowiązanie jej do przedłożenia wyroków sądów wraz z uzasadnieniami jak też umowy cesji nie może być uznane jako naruszenie art. 121 § 1 O.p., skoro to strona składająca wniosek o potrącenie jej zaległości z opisywaną we wniosku wierzytelnością winna wykazać spełnienie wszystkich przesłanek, które pozwalają na zastosowanie instytucji potrącenia, a więc nade wszystko istnienie wierzytelności spełniającej wszystkie warunki określone w art. 64 § 1 pkt 1 O.p. Skoro strona na te wyroki powoływała się we wniosku, obowiązana była przedłożyć je organom. Bezzasadny jest też zarzut niewystarczającego odniesienia się do przedłożonych przez stronę wyroków mającego skutkować naruszeniem art. 122 O.p. Wszystkie przedłożone wyroki sądów powszechnych wskazywały na obowiązek objęcia ubezpieczeniem społecznym (emerytalnym, rentowym, chorobowym, wypadkowym) różnych osób fizycznych – pracowników Spółki "B", dlatego nie było potrzeby ich szczegółowego odrębnego omawiania w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Jako tzw. wyroki ustalające wszystkie one rozstrzygały o istnieniu tego samego stosunku prawnego lub prawa, jako powodowie występowały w nich osoby fizyczne, organem przeciwnym był Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a uczestnikiem – spółka "B". Tym samym nie było konieczne odrębne analizowanie każdego z tych wyroków w zakresie skutków prawnych, jakie mogły one wywrzeć na wynik kontrolowanej sprawy administracyjnej. Łączne odniesienie się do ich treści nie jest więc wadą mogącą mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Jako prawidłowe Sąd ocenia również stanowisko organu odwoławczego o niecelowości wystąpienia, na podstawie art. 199a § 3 O.p., do sądu powszechnego z powództwem o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego (umowy cesji), co strona objęła swym zarzutem wskazując na naruszenie art. 122 i 124 O.p. Organy słusznie uznały za zbędną ocenę skuteczności tej umowy wskazując, iż dla rozstrzygnięcia zasadności zgłoszonego wniosku wystarczająca była ocena wierzytelności wskazywanej przez stronę jako nadającej się do potrącenia, a zatem wierzytelności wywodzonej przez nią z brzmienia powołanych wyżej wyroków sądów pracy i ubezpieczeń społecznych oraz jednego wyroku NSA. To stanowisko organu należy uznać za prawidłowe, gdyż sama umowa cesji nie kreuje nowej – pod względem przedmiotowym- umowy; wskutek jej zawarcia zmienia się jedynie osoba wierzyciela lub dłużnika, natomiast wierzytelność (o ile istnieje) pozostaje ta sama. Podkreślić więc należy, że organy rozstrzygające w niniejszej sprawie nie oceniały skuteczności cesji wierzytelności dokonanej przez spółkę niemiecką i faktu nabycia tą drogą przez skarżącą wierzytelności od tej spółki. Dokonały jedynie kwalifikacji zgłoszonych do potrącenia wierzytelności w kontekście treści art. 64 § 1 pkt 1 O.p. i doszły do słusznych wniosków, że określone we wniosku wierzytelności nie mieszczą się w katalogu wierzytelności wymienionych w art. 64 O.p. Tym samym zasadnie uznały, iż brak było podstaw do wystąpienia do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tej umowy.

Z kolei zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania był badany przez organ odwoławczy w odrębnym postępowaniu i organ odniósł się do niego w postanowieniu z dnia 17.09.2010 r . Uwzględnienie zarzutu przewlekłości postępowania nie ma jednak wpływu na merytoryczną ocenę trafności zaskarżonej decyzji.

W zakresie meritum sporu wskazać należy, iż instytucja potrącenia (kompensaty) stanowi jedną z form wygasania zobowiązań i wykorzystywana jest także w określonym zakresie w prawie podatkowym, stanowiąc szczególny sposób zapłaty podatku. Z potrąceniem mamy do czynienia wówczas, gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami. Każdy z wierzycieli zostaje zwolniony ze swojego zobowiązania do wysokości wierzytelności niższej, natomiast reszta należności podlega uiszczeniu. Jednak w prawie podatkowym potrącenie może być dokonane jedynie przy spełnieniu warunków określonych w art. 64 O.p. Stosownie bowiem do art. 64 § 1 O.p. bieżące zobowiązania podatkowe oraz zaległości podatkowe wraz z odsetki za zwłokę w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa podlegają, na wniosek podatnika, potrąceniu z wzajemnej, bezspornej i wymagalnej wierzytelności podatnika wobec Skarbu Państwa z tytułu:

prawomocnego wyroku sądowego wydanego na podstawie art. 417 lub art. 417(2) Kodeksu cywilnego;

prawomocnej ugody sądowej zawartej w związku z zaistnieniem okoliczności przewidzianych w art. 417 lub art. 417(2) Kodeksu cywilnego;

nabycia przez Skarb Państwa nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub wywłaszczenia nieruchomości na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami;

odszkodowania za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie, uzyskanego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego;

odszkodowania uzyskanego na podstawie przepisów o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz bytu Państwa Polskiego;

odszkodowania orzeczonego w decyzji organu administracji rządowej.

Brzmienie przytoczonego przepisu bezsprzecznie wskazuje, że zawiera on zamknięty katalog wierzytelności, które mogą podlegać potrąceniu. A zatem warunkiem koniecznym kompensaty jest, aby wierzytelność wobec Skarbu Państwa istniała, była wzajemna, bezsporna i wymagalna i aby obejmowała tytuły ściśle określone przez prawo tj. wskazane w art. 64 § 1 O.p. (por. wyrok NSA z dnia 31.01.2002 r., sygn. akt I SA/Wr 2300/99, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6.03.2009 r., sygn. akt III SA/GL 688/08 – opubl. w Systemie Informacji Prawnej Lex).

Rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu wymaga zatem rozważenia, czy zachodzą w niej przesłanki prawne zapłaty podatku w drodze potrącenia. Między stronami nie ma rozbieżności co do tego, iż na stronie skarżącej ciążyła zaległość podatkowa, co spowodowało wystąpienie przez nią z wnioskiem o dokonanie potrącenia z wierzytelnością, jaką według strony posiada ona wobec Skarbu Państwa. Rozbieżność dotyczy zaś tego, czy opisana we wniosku wierzytelność może być zaliczona do ustanowionego w art. 64 § 1 O.p. katalogu wierzytelności mogących podlegać potrąceniu, a w szczególności, czy jest to wierzytelność wynikająca z prawomocnego wyroku sądowego wydanego na podstawie art. 417 lub 417(2) Kodeksu cywilnego (pkt 1 art. 64 § 1 O.p.). Powołany przepis art. 417 K.c. przewiduje odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Zaś art. 4172 K.c. określa zakres odpowiedzialności odszkodowawczej za wyrządzoną szkodę na osobie, powstałej w związku z wykonywaniem władczych działań władzy publicznej, nawet gdy działania te nie naruszają prawa. Natomiast, co już wyżej wskazano, wierzytelność przedstawiona przez skarżącą Spółkę wynikała z prawomocnych wyroków ustalających okresy obejmowania pracowników Spółki "B" ubezpieczeniem społecznym: emerytalnym, rentowym, chorobowym i wypadkowym, a także z wyroku sądu administracyjnego uchylającego decyzje organów podatkowych w przedmiocie wymiaru podatnikowi H. K. opłaty skarbowej z tytułu sprzedaży udziałów w spółce z o.o. Żaden z tych wyroków nie mógł być zatem wydany na podstawie art. 417 lub 417(2) Kodeksu cywilnego.

Należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że zgodnie z art. 64 § 1 O.p. bieżące zobowiązania podatkowe oraz zaległości podatkowe w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa podlegają, na wniosek podatnika potrąceniu z wzajemnej, bezspornej i wymagalnej wierzytelności podatnika wobec Skarbu Państwa wyłącznie ze wskazanych w tym przepisie tytułów, wśród których nie ma świadczeń wynikających z prawomocnych wyroków ustalających okresy podlegania pracownika ubezpieczeniu społecznemu. Skoro przytoczony przepis zawiera zamknięty katalog wierzytelności podatników, które mogą na jego wniosek podlegać potrąceniu z bieżącymi zobowiązaniami podatkowymi podatnika lub jego zaległościami podatkowymi, to tym samym potrącenie z innymi wierzytelności podatnika - w świetle O.p. - nie jest możliwe. Z brzmienia art. 64 § 1 O.p. wynika jednoznacznie, że wierzytelność, o której mowa we wniosku skarżącej Spółki, nie mogła być potrącona zgodnie z jej żądaniem.

Należy zatem jednoznacznie przyjąć, iż przedstawione do potrącenia wierzytelności Spółki nie wynikały z prawomocnego wyroku wydanego na podstawie powołanych przepisów Kodeksu cywilnego, formułujących odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa w związku z wykonywaniem władzy publicznej, tj. nie wynikały z art. 417 lub 417(2)K.c.

Ustosunkowując się do dalszych zarzutów skargi zgodzić należy się z organem odwoławczym, że w niniejszej sprawie, której przedmiotem było wydanie rozstrzygnięcia w kwestii potrącenia wierzytelności podatnika wobec Skarbu Państwa z jego zaległością podatkową nie stosowano wymienionych przez skarżącą Spółkę przepisów prawa materialnego, gdyż przepisy te nie dotyczą analizowanego zagadnienia, a tym samym nie mogło dojść do ich naruszenia (chodzi o przepisy ustawy o grach hazardowych, Dyrektywy 98/34/WE, Konstytucji RP, Kodeksu cywilnego czy też niemieckiego Kodeksu cywilnego (BGB).

Zarzuty te w zasadzie zmierzają do wykazania nieprawidłowości przy uchwalaniu ustawy o grach hazardowych i jej niezgodności z przepisami unijnymi oraz Konstytucją R.P., a Spółka podnosząc je dąży do wykazania, że obciążające ją zobowiązania podatkowe nie powinny powstać, gdyż są bezprawne. Charakter tych zarzutów i wskazane naruszenia przepisów jednoznacznie wskazują, że dotyczą one kwestii związanych z wymiarem podatku, co nie było przedmiotem niniejszego postępowania. Świadczą też o niekonsekwencji Spółki, która składając wniosek o potrącenie zobowiązania podatkowego domagała się potrącenia zaległości podatkowej z wierzytelnością, która to zaległość powstała wskutek niezapłacenia podatku zadeklarowanego przez samego podatnika.

Reasumując, tak postawione zarzuty nie dotyczą przedmiotu sprawy i nie mogą być rozpatrzone przy rozpoznawaniu wniosku o potrącenie zobowiązania podatkowego (zaległości podatkowej) z wierzytelnością Spółki wobec Skarbu Państwa.

Wobec powyższego za bezzasadny należy także uznać wniosek skarżącej o skierowanie do Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu pytań prejudycjalnych sformułowanych w piśmie z dnia 19 stycznia 2012r. oraz o ewentualnie o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu rozpoznania przez ten Trybunał pytania przedstawionego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, gdyż przedmiotem niniejszej sprawy nie jest badanie zgodności z prawem decyzji o wymiarze podatku od gier hazardowych.

Zatem, wbrew twierdzeniom strony skarżącej organy podatkowe podejmując kwestionowane rozstrzygnięcia nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów, wobec czego brak było podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Z przedstawionych zatem powodów Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.