Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1449/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: Art. 1  par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2167
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: Art. 3 par. 1, art. 11, art. 134  par. 1, art. 145  par. 1  pkt 1  lit. c  w zw. z art. 135, art. 145  par. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: Art. 50 ust. 15, ust. 17, ust. 18, ust. 20
journal: Dz.U. 2021 poz 1285
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) WSA Tadeusz Kiełkowski po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. B. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 21 września 2021 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. umarza postępowanie administracyjne.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 21 września 2021 r. nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 50 ust. 18 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn.: Dz. U. 2021 r., poz. 1285 z późn. zm., dalej: ustawa), oraz na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. 2021 r., poz. 735 z późn. zm., dalej: k.p.a.), po przeprowadzeniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia obowiązku poniesienia przez D. B. (dalej: skarżący), kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, ustalił:

1. obowiązek poniesienia przez skarżącego kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych mu w dniach: 23-24 października 2016 r., pomimo braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, w wysokości: 4 738, 02 zł;

2. obowiązek zapłaty ww. kosztów w terminie 14 dni od daty doręczenia tej decyzji, na rachunek bankowy OW NFZ.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w W, przed wszczęciem postępowania administracyjnego, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, na podstawie danych zawartych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych, w którym gromadzone są elektroniczne dane o zgłoszeniach do ubezpieczenia zdrowotnego, przekazywane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, stwierdził że skarżący w dniach wskazanych w tabeli zawartej w decyzji, nie posiadał prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Pomimo braku tego prawa, świadczenia te zostały mu udzielone, a Narodowy Fundusz Zdrowia poniósł koszty udzielenia tych świadczeń.

We wskazanym okresie, nie potwierdzono również posiadania przez skarżącego prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, o którym mowa w art. 54 ustawy, tj. potwierdzonego decyzją wójta (burmistrza, prezydenta) gminy właściwej ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy, ani też uprawnień do świadczeń opieki zdrowotnej w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

Świadczenia wskazane w decyzji, zostały udzielone w wyniku złożenia przez skarżącego pisemnego innego dokumentu - tj. decyzji o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników [...], z datą wystawienia 27 października 2016 r.

Pismem z dnia 16 czerwca 2021 r., organ zawiadomił skarżącego, zgodnie z art. 61 § 4 k.p.a., o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu oraz o możliwości złożenia wyjaśnień oraz dodatkowych dokumentów w sprawie, mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie, w szczególności dokumentów potwierdzających posiadanie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w wyżej wskazanym okresie, w którym stwierdzono brak tegoż prawa.

Pismem tym wskazano, iż powodem wszczęcia postępowania, było złożenie przez skarżącego u świadczeniodawcy dokumentu potwierdzającego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, podczas gdy, w wyniku weryfikacji danych zawartych w informatycznych systemach rozliczeniowych Narodowego Funduszu Zdrowia w zakresie udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej oraz elektronicznych danych o zgłoszeniach do ubezpieczenia zdrowotnego, organ nie potwierdził w ww. okresie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W ww. piśmie przekazano ponadto informację o możliwości dokonania - na podstawie art. 50 ust. 18a ustawy, obowiązującego od dnia 12 stycznia 2017 r. - wstecznego zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego - w terminie 30 dni od dnia udzielenia świadczenia albo 30 dni od dnia poinformowania przez Fundusz o wszczęciu postępowania, jeżeli przyczyną braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, było niezgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego pomimo podlegania takiemu zgłoszeniu.

Skarżący nie zajął pisemnego stanowiska w sprawie.

W dniu 6 lipca 2021 r. do organu wpłynęło zaświadczenie KRUS Placówka Terenowa z dnia 31 maja 2021 r. wskazujące iż skarżący od 1 października 2016 r. do nadal jako domownik podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników w zakresie emerytalno-rentowym oraz wypadkowym, chorobowym i macierzyńskim. Dołączono też kopię decyzji Prezesa KRUS o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników [...], z datą wystawienia 27 października 2016 r.

Organ zawiadomił skarżącego o zakończeniu postępowania dowodowego oraz o przysługującym mu, zgodnie z art. 10 k.p.a., prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, informując jednocześnie, iż przedłożone przez skarżącego dokumenty nie potwierdzają jego prawa do świadczeń opieki zdrowotnej we wskazanym czasie.

W dniu 16 sierpnia 2021 r. do Oddziału Wojewódzkiego NFZ wpłynęło pismo skarżącego wnoszącego o dopuszczenie dowodu w postaci notarialnie poświadczonego odpisu w/w decyzji Prezesa KSUS, wraz ze stanowiskiem, iż wynikający z w/w decyzji fakt podlegania ubezpieczeniu wypadkowemu, chorobowemu i macierzyńskiemu od dnia 1 października 2016 r., stanowi o braku podstaw do obciążania skarżącego kosztami udzielonych mu w w/w czasie świadczeń zdrowotnych.

W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 19 sierpnia 2021 r., Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował skarżącego o podtrzymaniu stanowiska wyrażonego w piśmie z dnia 2 sierpnia 2021 r. W Centralnym Wykazie Ubezpieczonych nie odnotowano tzw. wstecznego zgłoszenia skarżącego do ubezpieczenia zdrowotnego w przedmiotowym okresie. Zatem skarżący w okresie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej nie był objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z żadnego tytułu i tym samym posiadał status osoby nieuprawnionej do korzystania z bezpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej.

Organ wskazał, że na podstawie zebranego materiału dowodowego oraz dokonanych ustaleń, stwierdzono, że skarżący złożył inny dokument o przysługującym mu prawie do świadczeń opieki zdrowotnej zgodnie z art. 50 ust. 6 ustawy, pomimo, że w dniach, w których udzielano świadczeń, tego prawa nie posiadał. Zgodnie z danymi widniejącymi w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych (tj. wprowadzonej przez Narodowy Fundusz Zdrowia bazie danych, w której gromadzone są elektroniczne dane o zgłoszeniach do ubezpieczenia zdrowotnego, przekazywane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego), skarżący został zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dopiero 25 października 2016 r., natomiast przesłane przez niego dokumenty świadczą o podleganiu ubezpieczeniom społecznym.

Organ wskazał, że według ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ubezpieczeniu zdrowotnemu obowiązkowo podlegają rolnicy, którzy:

a) podlegają ubezpieczeniu społecznemu rolników zarówno z mocy ustawy jak i na wniosek,

b) nie podlegają ubezpieczeniu społecznemu rolników ani ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu i prowadzą działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni równiej 1 lub poniżej 1 hektara przeliczeniowego użytków rolnych,

2) domownicy rolnika, którzy stale pracują w gospodarstwie rolnym rolnika niezależnie od powierzchni gospodarstwa rolnego należącego do rolnika,

3) osoby pobierające emeryturę rolniczą lub rentę rolniczą,

4) członkowie rodzin rolników, domowników, emerytów i rencistów,

5) pomocnicy rolnika.

Organ wskazał, że nie każda osoba ubezpieczona w KRUS może podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu. Nie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu osoby pobierające rentę strukturalną, osoby które zaprzestały prowadzenia działalności rolniczej, ale dalej kontynuują ubezpieczenie rolnicze na funduszu emerytalno-rentowym. Samo spełnienie warunków do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym, nie jest podstawą do korzystania ze świadczeń zdrowotnych. Należy dokonać zgłoszenia się do tego ubezpieczenia. Organ podniósł, że skarżący został zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dopiero 25 października 2016 r. czyli już po okresie skorzystania z bezpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej oraz powołał treść art. 50 ust. 18 i ust. 19 ustawy.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję wpłynęła skarga D. B., który podniósł, że na podstawie decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników z dnia 27 października 2016 r. Znak: [...], podlegał ubezpieczeniu wypadkowemu, chorobowemu i macierzyńskiemu od dnia 1 października 2016 r. Dlatego uważa, że nie ma podstaw, aby obciążać go kosztami świadczeń zdrowotnych udzielonych mu w dniach 23 i 24 października 2016 r. W jego ocenie, z zaskarżonej decyzji nie wynika za jakie konkretnie udzielone świadczenia opieki zdrowotnej ma zapłacić.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., co oznacza, że jeżeli sąd administracyjny dostrzega naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji, to niezależnie od argumentów skarżącego, tenże sąd administracyjny uprawniony jest do uwzględnienia skargi.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Z akt postępowania wynika, że skarżącemu udzielono świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w dniach 23-24 października 2016 r. Podstawą świadczeń była złożona przez skarżącego decyzja o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników [...], z datą wystawienia 27 października 2016 r.

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że organ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego. Tymczasem organy administracji mają obowiązek prowadzić postępowanie z zastosowaniem zasad określonych w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania, organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W niniejszej sprawie organ zaniechał ustalenia z jakich przyczyn wystąpiła rozbieżność pomiędzy wskazaną przez KRUS datą początkową podlegania przez skarżącego ubezpieczeniom społecznym tj. 1 października 2016 r., a datą jego zgłoszenia przez KRUS do ubezpieczenia zdrowotnego tj. 25 października 2016 r. W szczególności organ nie ustalił czy przyczyną było opóźnienie w działaniu przez KRUS, czy też inne okoliczności.

Organ wskazał w zaskarżonej decyzji, że nie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu osoby pobierające rentę strukturalną, osoby, które zaprzestały prowadzenia działalności rolniczej, ale dalej kontynuują ubezpieczenie rolnicze na funduszu emerytalno-rentowym. Nie poczynił jednak żadnego ustalenia, z którego miałoby wynikać, aby skarżący w spornym okresie pobierał rentę strukturalną. Z zaświadczenia KRUS z dnia 31 maja 2021 r. wynika z kolei, że skarżący przed datą udzielenia świadczenia, podlegał ubezpieczeniu zdrowotnemu jako członek rodziny, nie wynika natomiast, aby podlegał temu ubezpieczeniu jako osoba prowadząca działalność rolniczą, tym samym nie mógł w spornym okresie, być w kręgu osób, "które zaprzestały prowadzenia działalności rolniczej, ale dalej kontynuują ubezpieczenie rolnicze na funduszu emerytalno-rentowym" i z tego powodu nie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Zgodzić natomiast należy się z organem, że zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. b), obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym rolników, które są ich domownikami. Zatem wobec wskazania przez KRUS w zaświadczeniu z dnia 31 maja 2021 r., że skarżący podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników od dnia 1 października 2016 r., w braku ustalenia przez organ faktu zaistnienia przesłanek negatywnych podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, to skarżący od tej samej daty podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Istotne było zatem ustalenie z jakich przyczyn KRUS nie dokonał zgłoszenia skarżącego do ubezpieczenia zdrowotnego w tej dacie.

Następnie, w zależności od poczynionych ustaleń w powyżej wskazanym zakresie, organ powinien dokonać analizy czy w stosunku do skarżącego, zastosowanie znajdzie przesłanka, o której mowa w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach (w brzmieniu nadanym art. 1 ust. 2 lit. b) ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r., poz. 1774). Na mocy przywołanego przepisu, obowiązku uiszczenia kosztów świadczenia, nie stosuje się do osoby, która w chwili przedstawienia innego dokumentu potwierdzającego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej albo złożenia oświadczenia o przysługującym jej prawie do świadczeń opieki zdrowotnej, działała w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. Przepis ten wszedł w życie w dniu 12 stycznia 2017 r., czyli przed wszczęciem postępowania przez Prezesa NFZ.

Prezes NFZ nie odniósł się w zaskarżonej decyzji, do możliwość uznania, iż skarżący działał w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej w okresie od 23-24 października 2016 r. Prezes NFZ nie przytoczył żadnych argumentów, z których mogłoby wynikać, w jakim przypadku uważałby za uprawnione powołanie się na klauzulę działania przez świadczeniobiorcę w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej określoną w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, i dlaczego w tak zakreślonym kręgu, nie mieści się przypadek skarżącego.

Czym innym jest w świetle w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, prawidłowość objęcia skarżącego ubezpieczeniem z racji zgłoszenia go jako domownika przez K. B. i B. B., a czym innym świadomość skarżącego, co do określonej w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, przesłanki działania przez niego w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej. "Zarówno w orzecznictwie NSA, jak i w nauce prawa podkreśla się, że w odniesieniu do wyjątku uregulowanego w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, skorzystanie z niego wiąże się z koniecznością ustalenia istnienia po stronie osoby nieuprawnionej "usprawiedliwionego błędnego przekonania" (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2021 r., sygn. II GSK 1828/21 czy z dnia 11 stycznia 2022 r., sygn. II GSK 1780/20, opubl. w CBOSA). Warto zauważyć, że w piśmiennictwie odnośnie art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, zauważono że ustawodawca nie zdefiniował samego pojęcia "działania w usprawiedliwionym przekonaniu posiadania prawa do świadczeń". Dlatego każdy przypadek należy analizować i oceniać indywidualnie (por. D. E. Lach, Powszechne prawo do świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej, Praca i Zabezpieczenie Społeczne z 2017 r. nr 2, 7-13).

Ponadto, co nie może zostać pominięte, w dacie udzielenia skarżącemu świadczeń zdrowotnych, istniała podstawa do objęcia go ubezpieczeniem zdrowotnym jako domownika osoby ubezpieczonej przez K. B. i B. B., na co zwracał uwagę sam organ, informując skarżącego o możliwości wstecznego zgłoszenia do ubezpieczenia, również w spornym okresie.

Tym samym, organ niezasadnie odmówił odstąpienia od obciążenia skarżącego kosztami udzielonych świadczeń zdrowotnych, na podstawie art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach bez przeprowadzenia jakiejkolwiek analizy spełniania przez skarżącego przesłanek zastosowania tego przepisu.

Sąd stwierdza także, że w niniejszej sprawie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania. Zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a., w przypadku o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. W orzecznictwie wskazuje się, że umorzenie postępowania nie zależy od woli sądu, lecz od stwierdzenia istnienia obiektywnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. Taką przyczyną jest niemożność wydania ponownej decyzji w przedmiocie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej z powodu upływu pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach. Sąd skorzystał więc z uprawnienia umorzenia postępowania administracyjnego, aby zakończyć postępowanie prowadzone wobec skarżącej.

Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013 r., nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 18, jeżeli od dnia, w którym zakończono udzielanie świadczenia opieki zdrowotnej, o którym mowa w ust. 15, upłynęło 5 lat. Przepis ten określa maksymalny termin, do którego może być wydana decyzja ustalająca obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, ich wysokość oraz termin płatności.

Skoro więc udzielanie świadczeń skarżącemu zakończono w dniu 24 października 2016 r., to aktualnie, nie jest prawnie dopuszczalne ponowne wydanie decyzji, o której mowa w art. 50 ust. 18 ustawy o świadczeniach. Art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, przewiduje bowiem ustawowy brak prawa do ustalenia przez organ obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej przez osobę, która w momencie udzielania jej świadczenia nie posiadała prawa do takich świadczeń finansowanych ze środków publicznych. Zatem Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia ma 5 lat, aby zebrać niezbędne dokumenty i przeprowadzić postępowanie administracyjne w celu wydania decyzji obciążającej pacjenta kosztami udzielonych mu świadczeń zdrowotnych, czego jednak nie uczynił (tak np. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 czerwca 2021 r., sygn. III SA/Kr 441/21, z dnia 1 grudnia 2021 r., sygn. III SA/Kr 797/21, z dnia 25 stycznia 2022 r., sygn. III SA/Kr 1335/21, z dnia 2 lutego 2022 r., sygn. III SA/Kr 1353/21, z dnia 18 lutego 2022 r., sygn. III SA/Kr 1448/21, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Sąd podziela wyrażony w w/w wyrokach pogląd, iż w sprawie nie wystąpi przesłanka zawieszenia biegu terminu ustawowego do wydania decyzji, o którym to terminie mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach. Zgodnie z art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 z późn. zm.) w okresie od 14 marca 2020 r. do 24 maja 2020 r. nastąpiło wstrzymanie rozpoczęcia i zawieszenie biegu terminów w postępowaniu administracyjnym. Termin końcowy wstrzymania lub zawieszenia biegu terminów w postępowaniu administracyjnym, związany był z uchyleniem ww. art. 15zzr ust.1 przez art. 46 pkt 20 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r., poz. 875) i rozpoczęciem biegu wstrzymanych lub zawieszonych terminów po upływie 7 dni od daty wejścia w życie ww. ustawy z dnia 14 maja 2020 r. (art. 68 ww. ustawy z dnia 14 maja 2020 r.).

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie powyższe przepisy nie mają znaczenia. Ustawodawca w sposób wyraźny nie uregulował skutków wstrzymania rozpoczęcia czy też zawieszenia biegu terminów. Jedynie w art. 15zzs ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. (przepis ten jednak dotyczył postępowań, a więc były to terminy prawa procesowego, a nie materialnego), ustawodawca wskazał, że w okresie, o którym mowa w ust. 1:

- przepisów o bezczynności organów oraz o obowiązku organu i podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się;

- organom lub podmiotom prowadzącym odpowiednio postępowanie lub kontrolę nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa.

Są to więc przepisy, które nie dotyczą rozpoznawanej sprawy.

Z kolei zgodnie z art. 15zzs ust. 11 ww. ustawy z dnia 2 marca 2020 r. zaprzestanie czynności przez sąd, organ lub podmiot, prowadzące odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Wyraźne uregulowanie skutków wstrzymania rozpoczęcia biegu lub też zawieszenia biegu terminów prawa procesowego w cytowanych powyżej przepisach, powoduje że Sąd nie może domniemywać skutku w postaci automatycznego przedłużenia terminu materialnego na wydanie decyzji przez organ. Organ administracyjny, zgodnie z art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a., ma obowiązek działać na podstawie przepisów prawa. Skoro żaden przepis prawa nie określał skutków przedłużenia terminów prawa materialnego na korzyść organu, to brak jest podstawy prawnej do tego typu interpretacji.

Ustawodawca wprawdzie w art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. zawiesił bieg terminu prawa administracyjnego w zakresie przedawnienia, ale zdaniem Sądu, przedawnienie ustalonych zobowiązań dotyczących obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, mogłoby rozpocząć swój bieg dopiero po wydaniu decyzji, o której mowa w art. 50 ust. 21 ustawy o świadczeniach i uostatecznieniu się tej decyzji. Tylko w tym przypadku ustawodawca użył określenia "ulegają przedawnieniu" - ("należności, o których mowa w ust. 18, ulegają przedawnieniu z upływem 5 lat, licząc od dnia, w którym decyzja ustalająca te należności stała się ostateczna").

Aby mówić o "przedawnieniu", czyli braku możliwości skutecznego dochodzenia świadczenia, to należność w ogóle musi powstać. W rozpoznawanej sprawie, należność dotycząca obowiązku poniesienia kosztów opieki zdrowotnej, nie powstaje z mocy prawa, ale na podstawie decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Skoro więc należność taka w ogóle nie powstała, to ww. art. 15zzr ust. 1 pkt. 3 nie znajdował do niej zastosowania.

Co do zawieszenia lub wstrzymania terminów procesowych to i ta okoliczność w sprawie nie ma miejsca, ponieważ postępowanie administracyjne formalnie zostało wszczęte z dniem zawiadomienia skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego tj. z dniem 23 czerwca 2021 r. (k. 27A akt administracyjnych). W tym czasie biegły już terminy zarówno prawa materialnego jak i procesowego.

Z tych przyczyn, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., Sąd umorzył postępowanie administracyjne (pkt II sentencji).