Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 158/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 549 art.60
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej,  zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr  814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008(1)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Asesor WSA Damian Bronowicki (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Justyna Dyka-Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2021 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2018 oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

T spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, reprezentowana przez radcę prawnego (powoływana dalej jako: skarżąca, strona, Spółka) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (powoływanego dalej jako: organ odwoławczy, organ drugiej instancji, Dyrektor OR ARiMR) z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (powoływanego dalej jako: organ pierwszej instancji) z dnia [...] października 2020r. nr [...] odmawiającą skarżącej przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2018.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny.

Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2018 do działek rolnych o łącznym obszarze 356,17 ha.

W wyniku kontroli administracyjnej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR stwierdził, iż brak jest przesłanek by uznać, iż Skarżąca jest spółką samodzielnie prowadzącą działalność rolniczą, posiadającą autonomię w zakresie zarządzania, jak również brak jest dowodów potwierdzających samodzielność ekonomiczną gospodarstwa. Oceniając przedmiotową sprawę Kierownik Biura Powiatowego ARiMR stwierdził, iż wszystkie jednostki produkcyjne tj. spółki powiązane osobowo i kapitałowo, zarządzane przez te same osoby tworzą w rzeczywistości jedno gospodarstwo, prowadzone przez osoby powiązane z Panem S.T. oraz Panem J.G.. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, iż takie elementy jak: struktura i powiązania organizacyjne poszczególnych podmiotów, struktura osobowa (te same osoby fizyczne oraz prawne występujące w imieniu rozmaitych podmiotów w odrębnych postępowaniach) świadczą o tym, że poszczególne podmioty występujące w 2018 r. o płatności zostały utworzone jedynie w celu uzyskania środków z Unii Europejskiej (również w ramach programów: płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i ONW) z pominięciem ograniczenia co do deklaracji powierzchni i degresywnych stawek płatności. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, iż zaszły podstawy do stwierdzenia zamierzonej koordynacji pomiędzy powiązanymi podmiotami. Zorganizowanie kilku spółek kapitałowych przez tych samych udziałowców w realiach rozpoznawanej sprawy jest sztucznym działaniem w celu obejścia modulacji wynikającej z przepisów prawa ustanowionych w § 3 ust. 4 i 6 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020

(Dz. U. z 2015 r. poz. 364) - zwanego dalej Rozporządzeniem ONW oraz innych przepisach prawa.

Wobec powyższego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, iż należy zastosować art. 60 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1306/2013 dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20 grudnia 2013 r., str. 549, z późn. zm.) - zwanego dalej Rozporządzeniem nr 1306/2013.

Ponadto Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, iż przyznanie Skarżącej płatności stałoby w sprzeczności z regulacją wyrażoną w art. 4 ust. 1 lit. c Rozporządzenia nr 1307/2013 oraz w art. 4 ust. 3 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U. UE L z dnia 23 grudnia 1995 r.) - zwanego dalej Rozporządzeniem nr 2988/95.

Z uwagi na powyższe, decyzją z [...] października 2020 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2018

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z [...] stycznia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Potwierdził ocenę, że Skarżąca nie jest samodzielnym podmiotem, a utworzona została i funkcjonuje w celu pozyskania płatności do gruntów rolnych w kwotach większych niż faktycznie możliwe do uzyskania przez osoby kreujące sztuczne warunki poprzez utworzenie odrębnych podmiotów w postaci spółek prawa handlowego. Wskazał, że zasadnicze znaczenie w zakresie odmowy przyznania Skarżącej wnioskowanej płatności ma fakt, iż szereg podmiotów prawa handlowego: D sp. z o.o., P sp. z o. o., P sp. z o. o., R sp. z o. o., J sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o. o., L sp. z o. o, K sp. z o. o., jak również osoby fizyczne: J.G., J.G., Ł.G. zostały uznane za sztucznie wykreowane wyłącznie w celu uzyskania płatności dystrybuowanych przez ARiMR w postępowaniach prowadzonych nie tylko przed organami ARiMR (za rok 2017), ale też przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wlkp. (m.in. wyroki w sprawach o sygnaturze akt: I SA/Go 19/20, I SA/Go 23/20, I SA/Go 25/20, I SA/Go 28/20, I SA/Go 29/20, I SA/Go 30/20, I SA/Go 33/20, I SA/Go 35/20, I SA/Go 37/20, I SA/Go 49/20, I SA/Go 51/20 i in.). W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w roku 2018 w/w spółka działała w zakresie rolnictwa w sposób tożsamy jak w roku 2017, a w toku prowadzonego postępowania spółka nie przedstawiła przekonywujących dowodów pozwalających uznać ją za wyodrębnionego, samodzielnego oraz działającego na własną rzecz, rachunek i ryzyko producenta rolnego.

Jak wynika z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym (zwanym dalej KRS) T sp. z o. o. zarejestrowana została w dniu [...] kwietnia 2013 r. . Udziały w spółce posiadają spółki: D sp. z o. o. (1/2 udziału) oraz spółka P sp. z o. o. (1/2 udziału) (zob. informacja z KRS z dnia [...].11.2020 r. - w aktach sprawy). Natomiast prezesem zarządu jest Pan J.G.. Z kolei głównym udziałowcem i prezesem zarządu spółek: D i P (obie nie wnioskują o płatności do gruntów rolnych) jest Pan S.T.. Oprócz Skarżącej o płatności na rok 2018 wystąpił szereg innych podmiotów prawa handlowego związanych bezpośrednio bądź pośrednio (poprzez szereg kolejnych spółek kapitałowych) z w/w osobami fizycznymi tj. Panem J.G. oraz Panem S.T. (P sp. z o. o., R sp. z o. o., P sp. z o. o., J sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o.o., D sp. z o. o., L sp. z o. o. oraz N sp. z o. o. (aktualnie K sp. z o. o.). We wszystkich tych spółkach występował tożsamy jak u Skarżącej schemat własnościowo-zarządczy. Oprócz wskazanych wyżej spółek kapitałowych o płatności na rok 2018 - jako osoby fizyczne - wystąpili również: Pan S.T., Pan J.G. oraz Pani J.G. i Pan Ł.G. (dzieci Pan J.G.).

Organ odwoławczy stwierdził, iż osoby fizyczne tj. Pan S.T. oraz Pan J.G. - w roku 2018 występują jako: wspólnik, udziałowiec, prezes zarządu, prokurent etc. w 10 spółkach kapitałowych, które wystąpiły o przyznanie płatności. Oprócz powyższego w/w osoby (wraz z Panią J.G. oraz Panem Ł.G.) również wystąpiły o płatności na rok 2018 jako osoby fizyczne. Jak wskazuje suma zgłoszonych obszarów w roku 2018 w/w 10 spółek, w tym strona niniejszego postępowania, jak również wymienione osoby fizyczne, wystąpili o przyznanie płatności na rok 2018 do łącznej powierzchni 1 698,36 ha. Przedmiotowe grunty zostały zgłoszone przez poszczególne osoby prawne i fizyczne w ramach następujących rodzajów płatności:

- D sp. z o. o. - płatność PRSK (PROW 2014 - 2020), płatność do obszarów

o niekorzystnych warunkach gospodarowania (zwana dalej ONW) (PROW 2007 - 2013), jednolita płatność obszarowa (zwana dalej JPO), płatność za zazielenianie (zwana dalej PZZ), płatność redystrybucyjna (zwana dalej RDST), płatność do roślin strączkowych (zwana dalej PSTR);

- K sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST;

- P sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, ONW, PRŚ (2007-2013) płatność rolnośrodowiskowa (zwana dalej PRŚ) (PROW 2007-2013);

- J sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, ONW, PRŚ (PROW 2007-2013);

- P sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, ONW;

- T sp. z o.o. - JPO, PZZ, RDST, ONW;

- R sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, ONW;

- T sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, ONW, PRŚ (PROW 2007-2013);

- T sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, ONW;

- L sp. z o. o. - JPO, PZZ, RDST, ONW;

- Pan J.G. - JPO, PZZ, RDST, ONW, PRŚ (PROW 2007 - 2013);

- Pan Ł.G. - JPO, PZZ, RDST, PSTR oraz płatność dla młodego rolnika (zwana dalej płatnością MR), ONW, Rolnictwo ekologiczne (zwana dalej płatnością RE);

- Pani J.G. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, płatność MR;

- Pan S.T. - JPO, PZZ, RDST, PSTR, ONW, PRŚ (2007-2013).

W w/w spółkach tylko Pan S.T. oraz Pan J.G. mają istotny wpływ na ich działalność i okoliczność ta w żaden sposób nie zmieniła się w odniesieniu do kampanii obszarowej roku 2017. Nikt inny nie zasiada w zarządzie w/w spółek, jak również nikt inny nie posiada w nich bezpośrednio lub pośrednio istotnej części udziałów. Z analizy całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika ponadto, że w przypadku osób fizycznych tj. Pani J.G. i Pana Ł.G. ich gospodarstwa pozostają w ścisłej zależności z osobami Pana J.G. oraz Pana S.T.. Stwierdzono również, że Pan J.G. także nie posiada gospodarstwa rolnego stanowiącego zorganizowaną i niezależną całość gospodarczą. W ocenie organu odwoławczego Pan J.G. oraz Pan S.T. w sposób sztuczny dokonali multiplikacji podmiotów, w celu obejścia limitów kwotowych płatności obszarowych przysługujących jednego gospodarstwu rolnemu.

Organ odwoławczy wskazał, że gospodarstwo rolne oznacza wszystkie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej i zarządzane przez rolnika, znajdujące się

na terytorium tego samego państwa członkowskiego (art. 4 ust. 1 lit. b Rozporządzenia

nr 1307/2013). Zgodnie z definicją określoną w art. 2 lit. a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 2018/1091 z dnia 18 lipca 2018 r. w sprawie zintegrowanych statystyk dotyczących gospodarstw rolnych oraz uchylenia rozporządzeń (WE) nr 1166/2008 i (UE) nr 1337/2011 (Dz. U. UE L.2018.200.1) gospodarstwo rolne oznacza oddzielną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada własne kierownictwo i która prowadzi działalność gospodarczą w rolnictwie (...). Gospodarstwo rolne stanowi zatem wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolniczą. Powinna posiadać odrębne środki produkcji, wyposażenie, nieruchomości, jednak zarządzana przez to samo kierownictwo.

W ocenie organu w/w podmiotom nie można przypisać statusu gospodarstwa rolnego stanowiącego zorganizowaną całość gospodarczą. W przypadku analizowanych spółek kapitałowych, jak również podmiotów występujących o dopłaty jako osoby fizyczne, stwierdzono brak podstawowych atrybutów odrębności pod względem technicznym, jak również kierowniczym. Przede wszystkim zauważyć należy, iż w zarządach wszystkich w/w spółek kapitałowych zasiadają te same osoby tj. tylko i wyłącznie Pan S.T. i Pan J.G.. Nie stwierdzono ponadto posiadania udziałów w w/w spółkach przez inne osoby. Wobec powyższego realny wpływ na sposób działalności w/w spółek kapitałowych mają tylko Pan S.T. i Pan J.G.. Tym samym wszystkie 10 w/w spółek kapitałowych jest pod wyłączną kontrolą w/w osób. Spółki kapitałowe zarządzane są w niemal identyczny sposób. Mają tych samych kontrahentów, z którymi zawierane są operacje kupna środków produkcji i sprzedaży płodów rolnych, tych samych doradców rolnych oraz księgowość zlecaną do tego samego miejsca. Poza spółką R sp. z o. o. niemal wszystkie wymienione sukcesywnie utworzone spółki nie posiadają jakiejkolwiek infrastruktury służącej do prowadzenia działalności rolniczej tj. maszyn, urządzeń, magazynów przechowalniczych, środków transportu, a wszystkie zabiegi i usługi są zlecane do podmiotów zewnętrznych (w tym podmiotów powiązanych z Panem S.T. i Panem J.G.). Mając powyższe na uwadze wymienione wyżej spółki należy traktować jako jeden organizm gospodarczy tj. jako jedno gospodarstwo rolne zarządzane przez Pana J.G. i Pana S.T..

Organ zwrócił również uwagę na historię ubiegania się o płatności przez poszczególne podmioty. Wskazał, że R sp. z o.o. została zarejestrowana w KRS w dniu [...] sierpnia 2002 r. Z dokumentu "Dodatkowe informacje i objaśnienia za rok kończący się 31 grudnia 2018 r." spółki R sp. z o. o. wynika, że w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada: grunty; budynki, urządzenia techniczne i maszyny, środki transportu oraz inne środki trwałe. Wnioski obszarowe są składane przez tę spółkę od roku 2007. Od roku 2013 nastąpił znaczący spadek powierzchni zgłaszanej do płatności obszarowych przez spółkę R sp. z o. o.

W dniu [...] maja 2013 r. zarejestrowano spółkę T sp. z o. o., natomiast 08 października 2014 r. zarejestrowano podmiot P sp. z o. o., które na podstawie art. 529 § 1 ust. 4 Kodeksu spółek handlowych powstały z podziału R sp. z o. o. Zarówno w spółce T, jak również w spółce P, funkcję prezesa zarządu pełni Pan J.G.. Natomiast udziałowcem w/w spółek, poprzez inne spółki kapitałowe, jest Pan S.T.. Jak wynika z planu podziału z dnia [...] października 2013 r. spółki R sp. z o. o., w ramach podziału składników majątku do P sp. z o. o. przeniesiono jedynie grunty - natomiast pozostałe składniki tj. budynki, urządzenia techniczne i maszyny, środki transportu i inne środki trwałe pozostały w spółce R sp. z o. o. Taka forma podziału spółki potwierdza w ocenie organu odwoławczego tezę, iż chodziło jedynie o rozdrobnienie areału gruntów pozostających w zasobach spółki R, w celu uzyskiwania wyższych płatności poprzez spółki nowo zawiązane, które nadal kierowane są przez zarząd i udziałowców spółki dzielonej.

W 2014 r. podzielona została spółka R1 sp. z o. o. tj. od podmiot, w którym od roku 2004 do roku 2013 Pan S.T. posiadał całościowy pakiet udziałów. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Stronę w wyniku wyrządzenia szkód majątkowych w spółce R1 podjęto decyzję o jej podziale. W związku z powyższym w roku 2013 ze spółki R1 sp. z o. o. wydzielono - w trybie art. 529 §1 pkt. 4 Kodeksu spółek handlowych - cztery podmioty tj.: J sp. z o. o., B sp. z o. o., D sp. z o. o. oraz M sp. z o. o. J sp. z o. o. - jako jedyna wydzielona spółka - w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka otrzymała nie tylko grunty, ale też aktywa zapisane pod pozycją: budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej. Natomiast z bilansów spółek: B, D i M sporządzonych za rok 2013 wynika, że w ramach aktywów żadna z nich nie posiadała gruntów. Udziały w spółkach B, D oraz M zostały sprzedane podmiotom zewnętrznym. Przy czym, jak ustalono na postawie danych znajdujących się w KRS, w pierwszej kolejności udziały w spółkach: B, D i M w roku 2013 zostały sprzedane do podmiotów powiązanych kapitałowo z Panem S.T. tj. odpowiednio do spółek D sp. z. o. o., D sp. z o. o., F sp. z o. o. Ostatecznie w roku 2014 udziały w spółkach: B, D oraz M zostały przeniesione na rzecz podmiotu CO: B sp. z o.o. Pan S.T. w roku 2013 sprzedał udziały w spółce R1 na rzecz podmiotu E sp. z o. o. Obecnie spółka R1 działa pod nazwą K sp. z o. o. i znajduje się w stanie likwidacji.

Przedmiotem deklaracji ze strony T sp. z o. o. we wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2018 jest 27 działek ewidencyjnych. W latach wcześniejszych do płatności do w/w działek występowały podmioty i osoby powiązane bezpośrednio z Panem S.T. i Panem J.G.. Na podstawie zmian danym geodezyjnych dokonanych w Ewidencji Gruntów i Budynków (EGiB) zmianie numeracji podlegała część w/w działek. O płatności do działek, które są przedmiotem deklaracji ze strony T sp. z o. o. występowały następujące podmioty: K sp. z o.o., R sp. z o.o., P sp. z o.o., Charakter wskazanych wyżej przeniesień posiadania gruntów - o ile dozwolony w sensie uwarunkowań gospodarczych czy handlowych - to jednak utwierdza o pozorności działań wymienionych S.T. oraz Pana J.G. oraz ich nastawieniu mającym zasadniczy cel, a mianowicie uzyskanie dopłat przez spółki bądź osoby fizyczne, w których rolę zarządczą bądź właścicielską pełnią te same, systematycznie powtarzające się osoby.

Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu [...] maja 2013 r. zarejestrowano spółkę T sp. z o. o., która na podstawie art. 529 § 1 ust. 4 Kodeksu spółek handlowych powstała z podziału R sp. z o. o. przejmując od "spółki matki" wyłącznie grunty rolne.

Następnie w dniu [...] kwietnia 2013 r. w KRS została zarejestrowana spółka T sp. z o. o. Podmiot rozpoczął składanie wniosków o przyznanie płatności obszarowych od roku 2017, w którym do płatności zadeklarowano powierzchnię 199,59 ha. Z bilansu T sp. z o. o. sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada jedynie grunty, które nabyła od podmiotu R1 sp. z o. o. Według danych znajdujących się w bazie KRS w w/w dacie całość udziałów w R1 sp. z o. o. należała do Pana S.T..

W dniu [...] maja 2013 r. w KRS została zarejestrowana J sp. z o. o., która rozpoczęła składanie wniosków o przyznanie płatności obszarowych od roku 2013. Podmiot powstał w wyniku podziału w trybie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeks spółek handlowych przez przeniesienie części majątku spółki dzielonej tj. R1 sp. z o. o. na spółkę nowo zawiązaną (J). Według danych znajdujących się w bazie KRS w dacie podziału spółki R1 sp. z o. o. całość udziałów w tej spółce należała do Pana S.T.. Z bilansu J sp. z o. o. sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, że w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka posiada grunty oraz składniki ujęte w pozycji: budynki, urządzenia techniczne i maszyny, środki transportu.

W dniu [...] października 2014 r. zarejestrowano podmiot P sp. z o. o., której forma powołania do funkcjonowania jest tożsama ze sposobem w jaki funkcjonowanie rozpoczęła spółka T (przejęcie jedynie gruntów z majątku spółki dzielonej).

W dniu [...] grudnia 2015 r. w KRS zarejestrowana została kolejna spółka tj. L sp. z o. o., która składanie wniosków o przyznanie płatności rozpoczęła od roku 2016. Z bilansu L sp. z o. o. sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada jedynie grunty, które nabyła od Pana S.T..

W dniu [...] grudnia 2015 r. w KRS zarejestrowana została spółka D sp. z o. o., która rozpoczęła składanie wniosków o przyznanie płatności od roku 2016. Z bilansu D sp. z o. o. sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada jedynie grunty, które nabyła od Pana S.T..

W dniu [...] grudnia 2015 r. w KRS zarejestrowana została spółka T sp. z o. o. Podmiot ten rozpoczął składanie wniosków o przyznanie płatności od roku 2016. Z bilansu spółki T sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada jedynie grunty, które nabyła od Pana S.T..

W dniu [...] stycznia 2016 r. w KRS zarejestrowana została spółka P sp. z o. o., który to podmiot rozpoczął składanie wniosków o przyznanie płatności od roku 2016. Z bilansu spółki P sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada jedynie grunty, które nabyła od Pana S.T..

W dniu [...] lutego 2016 r. w KRS zarejestrowana została K sp. z o. o., który to podmiot rozpoczął składanie wniosków o przyznanie płatności od roku 2016. Z bilansu K sp. o. o. sporządzonego na dzień 31 grudnia 2018 r. wynika, iż w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiada tylko grunty, które nabyła od Pana S.T..

W zakresie wniosków składanych przez osoby fizyczne należy zauważyć, iż Pani J.G. w dniu [...] czerwca 2014 r. zawarła umowę dzierżawy, na mocy której wydzierżawiła od R sp. z o. o. nieruchomości gruntowe o łącznej powierzchni 49,67 ha. W imieniu spółki R umowa została podpisana przez prokurenta spółki Pana J.G.. Pani J.G. rozpoczęła składanie wniosków obszarowych od roku 2015. Jak wynika z postępowania prowadzonego w sprawie wniosku Pani J.G. osoba ta nie posiada żadnej infrastruktury rolniczej, w tym magazynów przechowalniczych, maszyn urządzeń i środków transportu. Wszystkie usługi agrotechniczne zlecane są osobom/podmiotom trzecim.

Z kolei Pan Ł.G. w dniu [...] czerwca 2015 zawarł umowę dzierżawy, na mocy której wydzierżawił od Pana S.T. nieruchomości gruntowe o łącznej powierzchni 135,16 ha. Dodatkowo [...] czerwca 2015 r. Pan Ł.G. zakupił od Pana S.T. działkę o powierzchni 4,60 ha. Pan Ł.G. rozpoczął składanie wniosków obszarowych od roku 2015. Jak wynika z postępowania prowadzonego w sprawie wniosku Pana Ł.G., osoba ta nie posiada żadnej infrastruktury rolniczej, w tym magazynów przechowalniczych, maszyn urządzeń i środków transportu. Wszystkie usługi agrotechniczne zlecane są osobom/podmiotom trzecim.

Pan J.G. w dniu [...].03.2014 r. zawarł umowę dzierżawny, na mocy której wydzierżawił od spółki T sp. z o. o. (w której jest prezesem zarządu) działki rolne o łącznej powierzchni 31,19 ha. W imieniu spółki T umowa dzierżawy została podpisana przez ustanowionego na tę okoliczność pełnomocnika w osobie Pana M.P.. Pan J.G. rozpoczął składanie wniosków o przyznanie płatności obszarowych od roku 2014. Jak wynika z postępowania prowadzonego w sprawie wniosku Pana J.G., osoba ta nie posiada żadnej infrastruktury rolniczej, w tym magazynów przechowalniczych, maszyn urządzeń i środków transportu. Wszystkie usługi agrotechniczne zlecane są osobom/podmiotom trzecim.

Wszystkie wymienione spółki, z wyjątkiem spółki J, w ramach rzeczowych aktywów trwałych posiadają jedynie grunty. Z przedłożonych organom ARiMR bilansów wynika, że w/w spółki, poza gruntami nie posiadają na własność jakiejkolwiek infrastruktury służącej do prowadzenia działalności rolniczej (budynki inwentarskie, magazyny przechowalnicze, maszyny i urządzenia, środki transportu etc.). Jeżeli muszą korzystać z powierzchni magazynowych, to są to budynki stanowiące wyłączną własność Pana S.T. i zostały wydzielone z jego zasobu własnościowego. Zauważyć ponadto należy, iż część w/w spółek została utworzona niemal w tym samym czasie (D, L, T), a w przypadku spółek: L i D w tym samym dniu sporządzone zostały akty notarialne dotyczące zakupu ziemi. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, iż w/w spółki zarządzane są w podobny sposób (o czym również mowa poniżej) organ stwierdził, że zostały one utworzone w celu przypisania im gruntów rolnych rozdzielonych przez udziałowców R1 sp. z o. o. i R sp. z o. o. (Pan S.T. i Pan J.G.) celem otrzymywania wyższych dopłat obszarowych, poprzez ominięcie przepisów ustanawiających limity kwotowe i powierzchniowe obowiązujące dla pojedynczego gospodarstwa.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podkreślił, że Skarżąca nie posiada na własność jakiejkolwiek infrastruktury magazynowej. W związku z powyższym by mieć możliwość przechowywania płodów rolnych prezes zarządu Pan J.G., w dniu [...].06.2014 r. podpisał - w imieniu spółki - umowę dotyczącą użyczenia nieruchomości zabudowanej magazynem zbożowym zlokalizowanym w miejscowości [...] z osobą fizyczną tj. Panem S.T.. Przedmiotowa umowa została aneksowana w dniu [...] października 2018 r., a pod aneksem podpisały się te same osoby. Podobne umowy podpisały pozostały pozostałe spółki. Mimo podpisania umowy użyczenia - na korzystanie z powierzchni magazynowych - z Panem S.T., Skarżąca korzystała w roku 2018 z powierzchni magazynowych spółki R sp. z o. o.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, iż faktury vat wystawione przez spółkę R sp. z o. o. na rzecz podmiotów: D sp. z o. o., T sp. z o. o., J sp. z o. o., T sp. z o. o. oraz P sp. z o. o., obligują wskazane spółki nie tylko do opłaty za korzystanie z powierzchni magazynowej, ale też ze zbiornika paliwowego należącego do spółki R sp. z o. o. Na tle sfery księgowo - finansowej spółka R i w/w spółki powiązane oddzielnie od siebie kupują olej napędowy do maszyn rolniczych (przedstawione w przypadku poszczególnych spraw odrębne faktury zakupu dla każdej z w/w spółek). Jednakże należy zauważyć - co wynika bezpośrednio z w/w faktur - iż paliwo zakupione odrębnie przez każdą ze spółek przechowywane jest w zbiorniku należącym do spółki R sp. z o. o., która z kolei musi przechowywać również paliwo zakupione na cel własnej działalności. O takowej świadczą chociażby wystawione na rzecz Nadleśnictwa faktury z tytułu świadczenia usług transportowych czy pracy ładowarki. Okoliczność ta pokazuje zależność funkcjonalną wymienionych spółek od spółki R sp. z o. o., bez infrastruktury której inne podmioty nie są w stanie funkcjonować.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zauważył również, iż w toku trwającego postepowania dotyczącego przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2018 nastąpiła zasadnicza zmiana obejmująca miejsce siedziby spółki D sp. z o. o., L sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o.o., T sp. z o. o., P sp. z o. o., P sp. z o. o., T sp. z o. o., J sp. z o. o. oraz R sp. z o. o. Spółki te zmieniła siedzibę na: [...]. Pod w/w adresem w [...] znajdują się nieruchomości o charakterze magazynowym należące do Pana S.T.. Innymi słowy, pod koniec 2020 r. pozostałe spółki zmieniły swą formalną siedzibę w miejsce, w którym mają prawo korzystać z użyczonych przez Pana S.T. nieruchomości zabudowanych, a spółka T - nie dysponując w tym miejscu powierzchniami magazynowymi - zmieniła swoją formalną siedzibę właśnie na miejsce, w którym od kilku lat powierzchniami magazynowymi dysponują inne spółki powiązane. W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wskazywana forma działania jaką przyjęli Pan S.T. (wspólnik poszczególnych spółek) oraz Pan J.G. (prezes zarządu każdej ze spółek) potwierdza jedynie ustalenia organów ARiMR w zakresie pozorności odrębności opisywanych w niniejszej decyzji podmiotów.

W zależności od potrzeb kreowana jest rzeczywistość w jakiej pozornie funkcjonują

w/w spółki, a fundamentem tego funkcjonowania jest zasób nieruchomości nie tylko gruntowych, ale i zabudowanych, będących własnością Pana S.T.. W świetle powyższych rozważań należy skonstatować, iż forma w jakiej doszło do zmiany siedziby spółek - stanowiąca w ocenie organu odwoławczego masowe przeniesienie - wskazuje na koordynację działań podejmowanych przez jednoosobowy zarząd spółek.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, że wszystkie w/w spółki oraz J.G., Ł.G., J.G. oraz S.T. mają ten sam adres do korespondencji. Adresy zarówno siedzib spółek, jak i adresy do korespondencji przewijają się we wszystkich podmiotach prawa handlowego oraz wśród osób fizycznych, które zgłosiły do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018. Spółki i osoby fizyczne zarejestrowane w ewidencji producentów ARiMR wskazywały w roku 2018 miejsce swojej siedziby pod zasadniczym adresem: [...] (oprócz spółki K sp. z o. o.) będącym jednocześnie adresem, pod który należy kierować korespondencję dla wszystkich podmiotów - w tym osób fizycznych. W kontekście spółki K sp. z o. o. podkreślenia wymaga, iż spółka ta podaje adres swej siedziby: [...], który jest tożsamy z siedzibą spółki K sp. z o. o. tj. podmiotu, który wydzierżawia działki na rzecz spółki L sp. z o. o. Adres do korespondencji w przypadku spółek oraz osób fizycznych powiązanych z Panami: S.T. oraz J.G. pozostaje zawsze bez zmian tj. [...] mimo, iż - jak wynika z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym - w październiku 2020 r. (wg wpisów w KRS) wszystkie spółki (poza K sp. z o. o.) zmieniły adres swojej formalnej siedziby na: [...]. W ocenie organu odwoławczego adres: [...], to jedynie formalna siedziba. wykreowana na potrzeby umiejscowienia siedziby podmiotu wnioskującego

o płatności.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podkreśla, iż opisane wyżej okoliczności tj. fakt, iż D sp. z o. o., P sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o. o., , K sp. z o. o., L sp. z o. o., P sp. z o. o., a także Pan J.G., Pani J.G. oraz Pan Ł.G. nie posiadają kadry pracowniczej oraz niezbędnej infrastruktury do prowadzenia działalności rolniczej, wymusił konieczność korzystania przez te podmioty z usług świadczonych przez podmioty zewnętrzne.

Organ stwierdził, że w sprzedaży plonów kontrahenci T sp. z o. o. ograniczają się zawsze do tych samych podmiotów tzn. bądź do spółki bezpośrednio powiązanej tj. R sp. z o. o., bądź też do spółki Firma F sp. z o. o. Identyczna sytuacja występuje w przypadku spółek powiązanych: J sp. z o. o., P sp. z o. o. oraz T sp. z o. o. Według przedłożonej dokumentacji roślinne płody rolne stanowiące efekt produkcji prowadzonej na działkach zgłoszonych do płatności na rok 2018 zostały sprzedane do Firmy F sp. z o. o. Ponadto część żyta wyprodukowanego na gruntach zgłaszanych do płatności przez T sp. z o. o. zostało przez tę spółkę sprzedane do podmiotu powiązanego tj. J sp. z o. o. Z kolei podmiot powiązany R sp. z o. o. to jedyny kontrahent spółki T w zakresie sprzedaży siana i kiszonek. W świetle powyższego organ odwoławczy zauważył, iż Pan J.G., piastując funkcje prezesa zarządu T sp. z o. o. oraz innych spółek powiązanych w sposób całkowicie swobodny dokonuje pomiędzy powiązanymi podmiotami operacji polegających na handlu płodami rolnymi. Jeżeli obrót płodami rolnymi nie odbywa się na pomiędzy podmiotami powiązanymi, to ukierunkowany jest na sprzedaż - przez każdą spółkę - wyłącznie do jednego podmiotu tj. Firmy F sp. z o. o. Z racji pełnionych funkcji tylko Panowie: J.G. oraz S.T. mają realny wpływ na działalność powiązanych podmiotów powiązanych tj. w szczególności na to: do którego podmiotu przypisać formalnie poszczególne działki gruntu rolnego oraz dokąd ma być skierowana sprzedaż płodów rolnych Część tych operacji wykonywana jest pomiędzy powiązanymi podmiotami, a część w relacji powiązany podmiot - zamknięty krąg kontrahentów.

Przedmiotowe okoliczności potwierdzają się również w zakresie zakupów środków ochrony roślin gdzie T sp. z o. o. w roku 2018 realizowała współpracę przede wszystkim ze wskazywaną już wyżej Firmą F sp. z o. o., ewentualnie z PHU C sp. z o. o. Kwestie te wyglądają identycznie w przypadku innych podmiotów powiązanych tj. P sp. z o. o., T sp. z o. o. oraz J sp. z o. o., które w roku 2018 deklarowały uprawy inne niż tylko trwałe użytki zielone bądź mieszanki wieloletnie traw - jak to ma miejsce w przypadku pozostałych spółek tj. D, L, T, K i P.

W zakresie usługobiorców zewnętrznych, którym - jako prezes zarządu T sp. z o. o. i innych podmiotów powiązanych - Pan J.G. zlecał wykonanie usług rolniczych pojawia się - w świetle przedłożonej przez zarząd dokumentacji - jedynie podmiot A J.P.. Przedmiotowa firma wykonała dla T sp. z o. o. usługi w postaci koszenia: pszenicy (40 ha), gorczycy (15,40 ha), pszenżyta (36 ha), jęczmienia (6 ha) oraz łubinu (5 ha).

T sp. z o. o. do płatności na rok 2018 zgłosiła m.in. obszar 70,09 ha użytków zielonych. Jednakże brak jest przez wniesionej przez spółkę dokumentacji jakichkolwiek dowodów potwierdzających fakt wykonywania przez zewnętrznego usługobiorcę zabiegów agrotechnicznych ukierunkowanych na koszenie użytków zielonych i zebranie plonu, a zabiegi te musiały zostać przeprowadzone o czym świadczą chociażby zapisy w przedłożonym przez spółkę do akt sprawy w dniu 01.04.2019 r. rejestrze działań agrotechnicznych czy wskazywanych wyżej faktur w zakresie sprzedaży do spółki R kiszonek z traw oraz siana.

Organ zauważył ponadto, że w wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, iż w/w spółki kapitałowe oraz osoby fizyczne zawarły niemal jednobrzmiące umowy na świadczenie usług rolniczych z podmiotami R3 sp. z o. o. oraz R sp. z o. o. tj. podmiotami powiązanymi bezpośrednio bądź pośrednio z Panem S.T. oraz Panem J.G..

Zgodnie z treścią umów najmu spółka R3 sp. z o. o. zobowiązała się do wynajmu na rzecz w/w podmiotów sprzętu rolnego do celów własnych związanych z usługami rolnymi świadczonymi na rzecz własną i swoich kontrahentów. Co istotne, w/w umowy najmu oraz aneksy w imieniu obu stron podpisał prezes obu spółek Pan J.G..

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika ponadto, że D sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o. o., P sp. z o. o., J sp. z o. o., L sp. z o. o., P sp. z o. o. i K sp. z o. o. prowadzenie księgowości zleciły do spółki R sp. z o. o. Innymi słowy spółki, którymi zarządzają pośrednio lub bezpośrednio Pan J.G. i Pan S.T., zlecają prowadzenie usług księgowych podmiotowi, którym te osoby również zarządzają.

Skarżąca jak i pozostałe powiązane podmioty sp. z o. o. obciążana jest przez spółkę R czynszem dzierżawnym oraz kosztem usług biurowo - administracyjnych. Zatem te same osoby, stanowiące czynnik zarządczy w/w spółek, generują wzajemnie koszty i przychody.

Przedmiotowe okoliczności dodatkowo utwierdzają organ odwoławczy w przekonaniu, iż Skarżąca podobnie jak i szereg pozostałych wskazywanych podmiotów, pełnią role podrzędną w stosunku do spółki R sp. z o. o., a czynnikiem łączącym wszystkie podmioty są osoby Pana S.T. oraz Pana J.G..

W przypadku Pana Ł.G. o pozorności jego samodzielnej działalności rolniczej świadczą także zapisy umowy dzierżawy zawarta dnia [...] czerwca 2015r., której przedmiotem jest wydzierżawienie wyżej wymienionemu przez Pana S.T. 135,16 ha nieruchomości gruntowych. W § 5 w/w umowy postanowiono, że roczna wysokość czynszu dzierżawy wynosi 1000 zł, co w opinii organu odwoławczego stanowi wartość istotnie odbiegającą od realiów rynkowych. Co więcej, w § 5 pkt 2 w/w umowy zapisano, iż całość czynszu dzierżawnego będzie płatna po zakończeniu dzierżawy tj. w dniu 01 lipca 2025 r. i to w sytuacji, w której obowiązek opłacania podatku rolnego spoczywać miał na wydzierżawiającym.

Podobna sytuacja występuje również w przypadku Pani J.G., która dnia [...] czerwca 2014 r. zawarła umowę na dzierżawę gruntów od spółki R sp. z o. o. Przedmiot w/w umowy opiewa na 49,67 ha nieruchomości gruntowych. W § 5 w/w umowy postanowiono, że roczna wysokość czynszu dzierżawy wynosi 1000 zł, co w opinii organu odwoławczego stanowi wartość istotnie odbiegającą od realiów rynkowych – identycznie jak ma to miejsce w przypadku Pana Ł.G.. Co więcej w § 5 pkt. 2 w/w umowy zapisano, iż całość czynszu dzierżawnego będzie płatna po zakończeniu dzierżawy, tj. w dniu 10 czerwca 2024 r. - również aspekt tożsamy jak w przypadku dzierżawy zawartej Pana Ł.G..

W ocenie organu odwoławczego rezygnacja przez Pana S.T. z części swojego potencjału produkcyjnego ma sztuczny charakter w celu zmultiplikowania podmiotów mogących ubiegać się o płatności obszarowe.

Natomiast Pan J.G. - jako osoba fizyczna - zawarł w dniu [...] marca 2014 r. umowę dzierżawy ze spółką T sp. z o. o., w której pełni jednocześnie funkcję prezesa zarządu. Przedmiotem tejże jest 31,19 ha gruntów rolnych.

W/w umowy potwierdzają fikcję działalności zmultiplikowanych podmiotów. Analiza opisanych wyżej okoliczności prowadzi do konkluzji, iż w roku 2013 zarejestrowano spółkę T sp. z o. o., która następnie od podmiotu R1 sp. z o. o. nabywa ziemię, którą w 2014 r. wydzierżawia Pan J.G.. Wszystkie te działania odbywają się w ścisłym porozumieniu pomiędzy Panami J.G. i Panem S.T., którzy swobodnie rozdzielają ziemię na rzecz zmultiplikowanych podmiotów, w celu zmaksymalizowania możliwych do uzyskania środków finansowych w ramach dopłat obszarowych dystrybuowanych przez ARiMR. We wszystkich sprawach wskazywanych w niniejszej decyzji w wypadku osób fizycznych i prawnych mamy do czynienia z jednym organizmem gospodarczym, w ramach którego grunty rolne zostały sztucznie "rozpisane" na zmultiplikowane podmioty. Natomiast infrastruktura techniczna oraz kadra pracownicza pozostała przy spółce macierzystej R sp. z o. o., jak również w spółce powiązanej R3 sp. z o. o. Kierownictwo tegoż organizmu tworzą w ocenie organu odwoławczego Panowie: S.T. oraz J.G., którzy są jednocześnie posiadaczami (także pośrednio) udziałów spółki macierzystej R sp. z o. o., z której wydzielono: T sp. z o. o. i P sp. z o. o. Jednocześnie wyżej wymienieni są bezpośrednio bądź pośrednio udziałowcami pozostałych nowo utworzonych spółek.

Organ odwoławczy podkreślił, iż w obowiązującym stanie prawnym podział dużego gospodarstwa na mniejsze części, przekazane w posiadanie różnym podmiotom (tak jak mato miejsce w niniejszej sprawie), przekładałby się na przyznanie płatności z ominięciem przepisów modulujących. Działanie takie byłoby dopuszczalne, jedynie pod warunkiem, że dojdzie do rzeczywistego podziału dużego gospodarstwa na mniejsze części, a wnioskujący o pomoc rzeczywiście obejmą w posiadanie wydzielone im działki i staną się w ten sposób odrębnymi producentami rolnymi, co w przypadku nowo powołanych podmiotów nie ma miejsca.

W ocenie organu odwoławczego zamiarem Pana J.G. oraz Pana S., pod kontrolą których znajdował się areał około 1700 ha gruntów uprawowych, kadra pracownicza oraz infrastruktura techniczna (maszyny i urządzenia rolnicze, budynki inwentarskie) było zmultiplikowanie podmiotów mogących ubiegać się o dopłaty obszarowe, w celu uzyskiwania ich w wyższej wysokości, poprzez ominięcie limitów kwotowych i powierzchniowych oraz przepisów o degresywności obowiązujących dla pojedynczego gospodarstwa.

W roku 2018 spółki D sp. z o. o., J sp. z o. o., P sp. z o. o., T sp. z o. o. oraz P sp. z o. o., jak również osoby fizyczne: Pan J.G., Pan Ł.G. i Pan S.T., zgłosiły do płatności PRŚ, PRSK oraz RE obszar o powierzchni łącznej 450,63 ha.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśnił, że od roku 2013 pierwsze spółki związane z Panem J.G. złożyły wnioski o przyznanie płatności PRŚ na łączną powierzchnię 130,20 ha i na mocy wydanych decyzji skutecznie podjęte zostały 5-letnie zobowiązania rolnośrodowiskowe. Przyjmując do wyliczeń ograniczenia powierzchniowe, w przypadku zgłoszenia przez jeden podmiot do płatności PRŚ, płatności PRSK oraz płatności RE powierzchni obejmującej całość gruntów zgłoszonych 450,63 ha, przez w/w spółki oraz osoby fizyczne (powiązane z osobami Pana S.T. oraz Pana J.G.), tenże jeden podmiot otrzymały płatność tylko do powierzchni wynikającej z zobowiązania podjętego w 2013 r., w którym nie było limitów powierzchniowych, czyli do powierzchni 130,20 ha w wariancie 4.1 (62,92 ha R sp. z o.o. + 67,28 ha T sp. z o. o.). Przekładając powyższe na podłoże finansowe, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, iż maksymalna kwota jaką otrzymałaby tenże podmiot wynosi 156.240,00 zł. Natomiast w przypadku zgłoszenia w 2018 r. gruntów o obszarze 450,63 ha przez 5 spółek i 3 powiązane osoby fizyczne - zgłoszenia mającego w ocenie organu odwoławczego celowy charakter, ukierunkowany wyłącznie na pozyskanie jak największej sumy m.in. płatności PRŚ, płatności PRSK oraz Płatności RE - po uwzględnieniu przepisów prawa wnioskowane płatności wyniosłyby 363.238,83 zł zatem o 206.998,83 zł więcej.

W przypadku płatności ONW w roku 2018 spółki: R sp. z o. o., T sp. z o. o., T sp. z o. o., L sp. z o. o. P sp. z o. o., J sp. z o. o., D sp. z o. o., T sp. z o. o., P sp. z o. o. oraz K sp. z o. o., jak również osoby fizyczne: Pan Ł.G., Pani J.G., Pan J.G. oraz Pan S.T. wystąpili o przyznanie pomocy finansowej do łącznej powierzchni 1605,47 ha (z czego na podstawie przepisów uwzględniających modulację powierzchnia deklarowana kwalifikowana wynosi 1229,07 ha). Organ odwoławczy wskazał, iż gdyby jeden podmiot złożył jeden wniosek o przyznanie płatności ONW do tej powierzchni, to otrzymałby płatność jedynie do 75 ha - przy czym dla strefy I o najniższej stawce płatności wynoszącej 179 zł/ha płatność ONW wyniosłaby 7.831,25 zł. W przypadku zgłoszenia gruntów o obszarze 1650,88 ha przez 10 spółek i 4 powiązane rodzinnie i biznesowo osoby fizyczne, z uwzględnieniem modulacji dla płatności ONW oraz uwarunkowań związanych z podjętymi nadmiarowo zobowiązaniami i przy stawce obowiązującej tylko dla strefy I płatność ONW wyniosłaby 118 544,51 zł, zatem o 110.713,26 zł więcej.

Odnosząc się natomiast do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego organ wyjaśnił, że składając jeden wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - przy konieczności stosowania współczynnika korygującego w przypadku przedmiotowych rodzajów pomocy finansowej - Pan S.T. (Pan J.G.) jako główny udziałowiec oraz prezes zarządu spółek otrzymałby płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018 w mniejszej wysokości (z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 26 ust. 1 Rozporządzenia nr 1306/2013) niż kiedy po sztucznym podziale areału gruntów rolnych zgłaszanych do przyznania płatności wnioski o przyznanie płatności na rok 2018 złożyło kilka odrębnych podmiotów.

Złożenie 14 odrębnych wniosków przez 10 spółek oraz 4 osoby fizyczne, powiązane personalnie i kapitałowo, spowodowało, iż w przypadku płatności RDST pomoc finansowa mogłaby zostać wypłacona na zasadzie: (14 x 27 ha x 178,01 zł/ha) = 67 287,78 zł. Natomiast zgłoszenie całości gruntów przez jeden podmiot w jednym wniosku spowodowałoby, iż płatność RDST naliczona zostałaby w następujący sposób:

27 ha x 178,01 zł/ha = 4 806,27 zł, zatem o 62.481,51 zł więcej.

W przypadku płatności PMR (zgłosili: Pani J.G. 53,80 ha oraz Pan Ł.G. 125,43 ha) - przy uwzględnieniu regulacji wynikającej z art. 13 Ustawy i zgłoszeniu przez dwa odrębne podmioty pomoc finansowa mogłaby zostać wypłacona na zasadzie: 50 ha x 2 x 175,62 zł/ha = 17 562,00 zł., zatem o 8 781,00 zł niż w wypadku jednego podmiotu.

W zakresie płatności PSTR podmioty powiązane z Panem S.T. i Panem J.G., zgłosiły w roku 2018 działki rolne o łącznej powierzchni 135,84 ha. Biorąc pod uwagę okoliczność zgłoszenia przedmiotowej powierzchni w jednym wniosku, płatności PSTR wyniosłyby 79.390,11 zł.Natomiast zgłoszenie łącznego obszaru 145,21 ha przez szereg zmultiplikowanych podmiotów pozwoliłby uzyskać płatność PSTR w wysokości 104.702,21 zł zatem o 25 312,11 zł więcej.

W kontekście płatności JPO Organ wskazał, że łączny obszar zgłoszony do płatności JPO przez 14 podmiotów opisywanych w niniejszej decyzji wynosi 1.698,36 ha, a stawka płatności JPO na rok 2018 wynosi 459,19 zł. W wyniku multiplikacji podmiotów możliwa do uzyskania kwota płatności JPO wynosi 779.869,93 zł. Zatem zwiększenie wpływów z tytułu pozornego podziału gruntów rolnych i rozdysponowania ich na odrębne podmioty wynosi 138.259,93 zł.

Mając na względzie przedstawiony wyżej stan rzeczy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR uznał, iż tworzenie przez Pana S.T. oraz Pana J.G. i powiązane z nim osoby wielu spółek zgłaszających grunty jako odrębne podmioty (również osoby fizyczne) ma charakter działania ukierunkowanego na obejście przepisów: § 3 ust. 4 Rozporządzenia ONW, § 13a ust. 1 oraz § 20 ust 1 Rozporządzenia PRŚ oraz § 3 ust. 3 Rozporządzenia PRSK oraz § 4 ust 4 rozporządzenia RE oraz art. 13, art. 14 ust. 2 pkt 1 i 2 Ustawy OB. Natomiast zwielokrotnienie wysokości uzyskanych płatności we wszystkich schematach pomocowych mogłoby stanowić łączną kwotę 552.456,04 zł.

System dopłat został ustanowiony dla wyrównania dochodowości gospodarstw rolnych, poprawy warunków życia, pracy i produkcji w rolnictwie. Działalność Pana J.G. i Pana S.T. stoi w sprzeczności do w/w celów, ponieważ prowadzi do zwiększenia nierówności w dochodowości gospodarstw rolnych, poprzez ominięcie przepisów dotyczących limitów powierzchniowych, kwotowych i degresywności obowiązujących dla pojedynczego gospodarstwa. Organ uznał, że stworzono sztuczne warunki przez beneficjenta albowiem udowodniono łącznie występowanie elementu obiektywnego i subiektywnego. Przez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności należy rozumieć sztucznie wykreowanie określonych elementów stanów faktycznych, czy też manipulowanie nimi tak, aby odpowiadały one przepisowi prawnemu, który miałby w normalnym układzie rzeczy zastosowanie, ale przepisowi dla autora tej manipulacji korzystniejszemu.

Celem multiplikacji podmiotów przez Pana J.G. oraz Pana S.T. było uzyskanie dodatkowych korzyści finansowych z tytułu dopłat bezpośrednich, płatności ONW, płatności PRŚ, płatności PRSK i płatności RE, co wynika z poniżej następującej chronologii zdarzeń:

W roku 2013 areał macierzystej spółki R sp. z o. o. został pomniejszony na rzecz nowo wydzielonej spółki T sp. z o. o., co umożliwiło twórcom opisywanego mechanizmu uzyskanie dodatkowych korzyści z tytułu płatności bezpośrednich, poprzez ominięcie regulacji 11 rozporządzenia Rady nr 73/2009, który stanowi, iż kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą 2 000,00 euro zmniejsza się w wyniku zastosowania współczynnika korygującego o 2,45365800%. Ponadto umożliwiło ominięcie regulacji art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 r. zatwierdzającej przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za rok 2013, w myśl której kwota krajowych uzupełniających płatności bezpośrednich, które mają być przyznane temu rolnikowi zostaje pomniejszona o kwotę równą 10% całkowitej kwoty przekraczającej 5 tys. euro. W/w zabieg spowodował ponadto ominięcie regulacji § 3 ust. 3 Rozporządzenia ONW 2007 - 2013 co stworzyło możliwość ubiegania się przez twórców opisywanego mechanizmu o płatność ONW do dodatkowych 300 ha, czyli po podziale R sztucznie podwojono areał kwalifikujący się do objęcia płatnością ONW (300 ha + 300 ha; spółka R dysponowała w roku 2012 areałem około 830 ha, a w roku 2013 - po wydzieleniu spółki T - już tylko 436 ha).

Odnośnie podmiotu T sp. z o. o. oraz roku 2018 zasadnym jest wskazanie, iż jego utworzenie w roku 2013 (z potencjału R sp. z o. o.) nie tylko pozwoliło ubiegać się przez 5 lat (2013 - 2018) o płatności PRŚ, ale po realizacji zobowiązania PRŚ, swobodną próbę wejścia w realizację kolejnego 5-letniego cyklu w programie PRSK.

W 2013 r. zarejestrowano ponadto spółkę J sp. z o. o., która powstała w wyniku podziału w trybie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeks spółek handlowych przez przeniesienie części majątku spółki dzielonej tj. R1 sp. z o. o. (w tamtym czasie całość udziałów spółki R1 przypadała Panu S.T.).

W/w zabieg, podobnie jak w przypadku spółki T, umożliwił uzyskanie dodatkowych korzyści poprzez ominięcie regulacji 11 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 oraz art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 r. oraz - poprzez ominięcie regulacji § 3 ust. 3 rozporządzenia ONW 2007-2013 - umożliwił ubieganie się o płatność ONW do dodatkowych 300 ha.

W roku 2014 aplikowanie o dopłaty jako osoba fizyczna rozpoczął Pan J.G. (do gruntów wydzierżawionych od spółki T), co umożliwiło w zakresie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego obejście regulacji 11 Rozporządzenia nr 73/2009 (w roku 2014 kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą 2 000,00 euro zmniejsza się w wyniku zastosowania współczynnika korygującego o 1,30221400%). W/w zabieg umożliwił ponadto ominięcie regulacji § 3 ust. 3 rozporządzenia ONW 2007-2013 ustanawiającego modulację i limit obszaru objętego płatnością ONW do poziomu 300 ha oraz ominięcie regulacji rozporządzenia PRŚ ustanawiającego limity powierzchniowe w zakresie poszczególnych wariantów i pakietów (§13 a ust. 1 oraz § 20 ust. 1).

W roku 2015 aplikowanie o dopłaty jako osoby fizyczne rozpoczęli: Pan Ł.G. i Pani J.G., co umożliwiło w zakresie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego obejście regulacji art. 8 rozporządzenia nr 1307/2013 (zastosowanie współczynnika korygującego), obejście limitów powierzchniowych ustanowionych w Ustawie, w zakresie płatności RDST (art. 14 ust. 2), w zakresie płatności do roślin wysokobiałkowych (art. 15 ust. 2), a także wygenerowanie możliwości ubiegania się o płatność PMR (art. 13). W/w zabieg umożliwił ponadto ominięcie regulacji § 2 ust. 3 i § 3 ust. 4 Rozporządzenia ONW 2014-2020 ustanawiających modulację i limit obszaru objętego płatnością ONW do poziomu 75 ha. Dzięki zabiegowi wykreowania gospodarstwa Pana Ł.G. ominięty został przepis § 4 ust. 4 rozporządzenia RE, który stanowi, że rolnik nie może realizować zobowiązania ekologicznego jeżeli realizuje jednocześnie zobowiązanie PRS. Spółka R miała podjęte zobowiązanie PRS, a tym samym kontynuując działalność rolniczą jako jeden podmiot nie mogła podjąć zobowiązania ekologicznego.

W roku 2016 aplikowanie o dopłaty rozpoczęły kolejne spółki kapitałowe: P, K, P, L, T oraz strona niniejszego postępowania D, co umożliwiło w zakresie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego obejście regulacji art. 8 Rozporządzenia nr 1307/2013 (zastosowanie współczynnika korygującego), obejście limitów powierzchniowych ustanowionych w Ustawie, w zakresie płatności RDST (art. 14 ust. 2) oraz w zakresie płatności do roślin wysokobiałkowych (art. 15 ust. 2). W/w zabieg umożliwił ponadto ominięcie regulacji § 2 ust. 3 i § 3 ust. 4 rozporządzenia ONW 2014-2020 ustanawiających modulację i limit obszaru objętego płatnością ONW do poziomu 75 ha, a tym samym zwielokrotnienie przysługujących praw w tym zakresie (każdy dodatkowy podmiot umożliwia zwiększenie możliwości ubiegania się o płatności ONW do kolejnych 75 ha).

Zdaniem organu twórcy opisywanego mechanizmu zastosowali kolejny wybieg zwiększający możliwości aplikowania o płatność ONW w ramach spółki P. Pierwszy wniosek o przyznanie płatności ONW przez spółkę P został złożony w roku 2016, w którym § 2 ust. 3 rozporządzenia ONW 2014-2020 ustanawia limit powierzchniowy na poziomie 75 ha. Jednakże dla rolników realizujących 5-letnie zobowiązanie o którym mowa w § 2 pkt 1 rozporządzenia ONW 2007-2013, limit ten wynosi 300 ha. Spółka P takiego zobowiązania nie podjęła, ale przejęła je od spółki T (która z racji rozpoczęcia aplikowania o dopłaty ONW od roku 2013 takie zobowiązanie - dla którego obowiązywały korzystniejsze limity płatności - mogła podjąć). Przeniesienie fragmentu zobowiązania od spółki T spowodowało, że zarówno spółkę T, jak również spółkę P obowiązuje limit płatności ONW w wysokości 300 ha i "stara" (korzystniejsza) zasada modulacji płatności. Dzięki temu i T i P mogły ubiegać się o płatność ONW do łącznej powierzchni wynoszącej 600 ha (w 2018 wnioski o przyznanie płatności ONW spółek T i P opiewały łącznie na 765,62 ha).

W odniesieniu do roku 2018 i podmiotu P sp. z o. o. organ podkreślił, że przedmiotowa spółka rozpoczęła właśnie w 2018 r. próbę rozpoczęcia realizacji 5-letniego zobowiązania w programie PRSK, a działki które zostały zgłoszone przekazała jej spółka R sp. z o. o. po ukończeniu - w marcu 2018 r. - własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego (rozpoczęte w 2013 r.). Innymi słowy nastąpił swobodny przepływ działek pomiędzy podmiotami zarządzanymi przez Pana J.G. oraz Pana S.T.. W ocenie organu odwoławczego jest to wybieg pozorowany, zrealizowany w ramach swobodnego przekazywania pomiędzy powiązanymi podmiotami (identycznie zarządzanymi) działek pozostających pod wyłączną kontrolą Pana S.T. i Pana J.G..

W przypadku podmiotu D sp. z o. o. ominięto ponadto regulację § 4 ust. 3 Rozporządzenia PRSK, który stanowi, że rolnik nie może realizować zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego jeżeli realizuje jednocześnie zobowiązanie PRS. R sp. z o. o. miała podjęte zobowiązanie PRS, a tym samym kontynuując działalność rolniczą jako jeden podmiot nie mogła podjąć zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego.

Również osobne aplikowanie o dopłaty przez Pana S.T. wpisuje się w wykreowany mechanizm mający na celu zwiększenie korzyści finansowych. A to przez ominiecie regulacji art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 (zastosowanie współczynnika korygującego), obejście limitów powierzchniowych ustanowionych w Ustawie, w zakresie płatności RDST (art. 14 ust. 2). Ponadto poprzez ominięcie regulacji § 2 ust. 3 i § 3 ust. 4 Rozporządzenia ONW 2014 - 2020 ustanawiających modulację i limit obszaru objętego płatnością ONW do poziomu 75 ha.

Organ uznał, że powyższe działania Pana J.G. i Pana S.T., polegały na tworzeniu coraz mniejszych gospodarstw w celu dopasowywania wielkości areałów do zmieniających się przepisów (w zakresie płatności ONW na mocy rozporządzenia ONW 2014-2020 limit powierzchniowy został zmieniony z 300 ha do 75 ha).

Analiza powiązań pomiędzy podmiotami wskazuje na: zbliżony charakter pozyskania potencjału produkcyjnego poszczególnych podmiotów [wydzielenie działek z zasobów Pana S.T. bądź spółek bezpośrednio lub pośrednio z nim powiązanych (R sp. z o. o., R1 sp. z o. o.) i przekazanie ich w formie sprzedaży lub dzierżawy osobom prawnym lub fizycznym aby te zgłaszały je do płatności], tożsamy sposób prowadzenia przez nowo zawiązane podmioty działalności rolniczej (brak pracowników, brak sprzętu, wyłącznie zlecenia do zewnętrznych powielających się podmiotów, jednolite umowy o współpracy i najmie, podpisywane w tym samym czasie), wykonywanie prac agrotechnicznych na zgłaszanych użytkach przez tych samych zleceniobiorców (w zasadzie zamknięty krąg podmiotów tj. Firma F sp. z o. o. czy A J.P.), tożsame adresy siedzib lub adresy korespondencyjne, łączące je więzi personalne i kapitałowe (ten sam prezes zarządu, wspólnicy: Pan S.T. bądź spółki kapitałowe, w których tenże jest udziałowcem, bezpośrednie więzy rodzinne). W ocenie organu odwoławczego przedmiotowe okoliczności świadczą o zamierzonej koordynacji działań tych podmiotów m.in. polegających na zgłaszaniu gruntów do płatności, pozwalających na uzyskanie korzyści finansowych niezgodnych z regulacjami prawnymi dotyczącymi systemu wsparcia. Organ podkreślił również skalę ważności pozyskiwanych z ARiMR środków finansowych i ich wpływu na ekonomiczny byt wymienionych podmiotów.

Organ wskazał, że nowo powołane podmioty nie zatrudniały pracowników przy produkcji rolnej związanej z gruntami objętymi dopłatami, zlecały bowiem wszystkie prace i księgowość podmiotom powiązanym albo podmiotom zewnętrznym i w tej sytuacji nie może być mowy, że jej funkcjonowanie w jakikolwiek sposób przyczyniało się realizacji celu zapewnienia odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej, w szczególności przez podniesienie indywidualnego dochodu osób pracujących w rolnictwie. Wprowadzenie mechanizmów modulacji i degresywnych płatności miało przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w największych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. Zatem osiągnięcie korzyści wynikających z obejścia przepisów wprowadzających do systemu wsparcia modulacje, wskaźnik korygujący i stawki degresywne, pozostaje w sprzeczności z celami systemu wsparcia, do których należy zapewnienie odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej. W odniesieniu do płatności JPO korzyść polegała m.in. na uniknięciu zmniejszenia płatności na skutek zastosowania współczynnika korygującego. Wprowadzenie zasady pełnego wsparcia dla mniejszych

i słabszych ekonomicznie podmiotów i ograniczenie kwotowe dla podmiotów większych, służyło zapewnieniu konkurencyjności. Celem wsparcia jest bowiem zwiększanie konkurencyjności pojedynczego przedsiębiorstwa, konkurencyjność musi być oceniania indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego przedsiębiorcy, a więc wymaga ustalenia

czy wsparcie przyczyni się do podniesienia ekonomicznej konkurencyjności aplikującego o nią producenta rolnego. Po drugie konkurencyjność odnosić należy do tego czy wsparcie danego przedsiębiorcy ponad ustalony limit nie przyczyni się do obniżenia konkurencyjności na danym rynku. Wprowadzenie konkurencyjności miało zapewnić zmniejszenie kwotowej płatności dla większych rolników poprzez wprowadzenie współczynnika korygującego albowiem wprowadzenie modulacji kwotowej jak również degresywnych stawek płatności miało na celu przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w dużych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu mniejszych rolników, co w konsekwencji powoduje podniesienie indywidualnych dochodów prawdziwych rolników tj. tych którzy pracują w tych gospodarstwach i dla których dochody z tego gospodarstwa stanowią wartość dodaną.

W skardze do Sądu pełnomocnik Skarżącej zarzucił:

I. Rażące naruszenie prawa materialnego:

1. Nie rozstrzygnięcie sprawy w terminie – tj. naruszenie art. 24 Ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

2. Naruszenie art. 2 lit a rozporządzenia Rady WE nr 73/2009 oraz art. 3 lit. H Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, art. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej (...), art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 art. 3 pkt 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności poprzez bezpodstawne przyjęcie, że spółka nie jest rolnikiem, beneficjentem ani producentem a nie posiadaczem gospodarstwa rolnego.

II. Rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez:

1. Niewłaściwe zastosowanie normy art. 7 i art. 8 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca spółka nie ma prawa do przyznania płatności.

2. Niewłaściwe zastosowanie normy art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie iż skarżąca spółka podjęła działanie skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego.

3. Naruszenie normy art. 3 pkt. 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (EP) , art. 2 ust. 1a Rozporządzenia nr 1306/2013 oraz art. 2 ust. 1 d Rozporządzenia nr 1306/2013 , oraz Rozporządzenia Parlamentu nr 1166/2008 poprzez jej niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca nie jest producentem rolnym i nie posiada gospodarstwa rolnego.

4. Niewłaściwe zastosowanie normy art. 39 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską poprzez przyjęcie, że skarżąca nie wypełnia celów wspólnej polityki rolnej.

5. Niewłaściwe zastosowanie normy art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 /95 oraz art. 30 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 poprzez niewłaściwe zastosowanie tych norm

i przyjęcie iż skarżąca spółka stworzyła sztuczne warunki w celu uzyskania korzyści, w

sprzeczności z celami prawodawstwa rolnego.

6. Rażące naruszenie prawa w zakresie w jakim organ przyjmuje iż spółka T sp. z o.o. powinna wraz z innymi podmiotami być jednym gospodarstwem rolnym i otrzymać płatność rolnośrodowiskową, ONW, płatności bezpośrednie w wysokościach uwzględniających limity powierzchniowe i liczbowe do przyznania płatności, tj. niewłaściwe zastosowanie norm:

a) art. 18 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków

Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w związku z błędną jego subsumpcją i przyjęciem iż skarżąca nie była posiadaczem gruntów i niee przysługują jej płatności,

b) § 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (rozporządzenie ONW PROW 2014-2020),

c) § 20 ust. 1 i 2 oraz § 13a ust. 1 Rozporządzenia Ministerstwa Rozwoju i Rolnictwa Wsi z dnia 13 marca 2013r w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (rozporządzenie PRŚ 2013),

d) § 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" objętego Programem Rozwoju obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

e) art. 13, art. 15 ust 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

III. Naruszenia prawa proceduralnego, formalnego poprzez naruszenie przepisów:

1. Naruszenie przepisu art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (ustawa zw. PROW 2014-2020) poprzez niewłaściwe i nieterminowe przeprowadzenie postępowania:

a) naruszenie art. 24 i przedłużające się prowadzenie postępowania,

b) naruszenie art. 27 ust. 1 pkt. 3) i 4) nieudzielanie żadnych wyjaśnień o przyczynach przedłużającego się postępowania i wyjaśnień umożliwiających stronie czynny udział w

sprawie, uniemożliwienie stronie wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie materiałów dowodowych

c) art. 27 ust. 2 poprzez uniemożliwienie przeprowadzenia zawnioskowanych przez stronę dowodów i realizacji przez stronę obowiązku ponoszenia ciężaru dowodowego w sprawie i prawa do skorzystania z przysługujących stronie wyjaśnień i przedstawienia wniosków dowodowych,

2. art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nienależyte zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w sprawie,

3. art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 21 ust. 2 pkt 2) Ustawy PROW poprzez niewłaściwe (dowolne, niezgodne z prawem, bezprawne) dokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego,

4. przepisu art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w sprawie, niezawiadomienie o możliwości zapoznania się z materiałami i wypowiedzenia w sprawie,

5. rażące naruszenie szeregu przepisów dotyczących zasad postępowania, w tym naczelnych zasad postępowania administracyjnego, takich jak:

- zasada praworządności (art. 6 KPA),

- zasada prawdy obiektywnej oraz słusznego interesu społecznego i interesu obywateli, (art. 7 KPA),

- zasada pogłębiania zaufania obywateli do państwa (art. 8 KPA),

- art. 9 KPA albowiem organ nie poinformował na żadnym etapie postępowania czego naprawdę dotyczy postępowanie, uniemożliwiając stronie podjęcie skutecznej obrony i złożenia Wniosków dowodowych,

- zasada zasadności przesłanek (art. 11 KPA),

- zasady rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść strony (art. 7a KPA) - organ zastosował szeroko idące domniemania faktyczne bez przeprowadzenia dowodów, w oparciu o własne przypuszczenia i całkowitą i dowolną uznaniowość, a wszystkie nieudowodnione twierdzenia przyjął za dogmat rozstrzygające wątpliwości lub pomijając braki,

- zasada szybkości i prostoty postępowania (art. 12 KPA), albowiem postępowanie miesięcy licząc od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmawiającą skarżącej przyznania wszystkich płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, o które ubiegała się we wniosku o przyznanie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2018.

Rozstrzygnięcie sprawy wymagało oceny prawidłowości stanowiska organu o tym, że zaszły przesłanki do odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018 r. przewidziane w art. 60 rozporządzenia nr 1306/2017, ponieważ skarżąca wraz ze wskazanymi przez organ podmiotami sztucznie stworzyła warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, w sprzeczności z jego celami.

Sprawa o analogicznym stanie faktycznym i prawnym była rozstrzygana przed tutejszym Sądem wyrokiem z 12 marca 2020 r. sygn. akt I SA/Go 25/20. Stanowisko w zawarte w jego uzasadnieniu skład orzekający w sprawie podziela i przyjmuje za własne ponawiając argumentację poniżej.

Istota sporu pomiędzy stronami niniejszego postępowania sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia czy skarżąca wraz ze wskazanymi przez organ podmiotami sztucznie stworzyła warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, w sprzeczności z jego celami.

Skarżąca nie godząc się z ww. wnioskami organu podniosła w skardze zarzuty związane z naruszeniem przez Dyrektora OR ARiMR przepisów prawa materialnego jaki i przepisów procesowych. W tej sytuacji w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organy jest prawidłowy, albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowane przez organy przepisy prawa materialnego.

Skarżąca zarzuciła organowi, że prowadził postępowanie z naruszeniem zasad postępowania, o których mowa w art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096) – zwanej dalej "K.p.a" oraz oraz art. 3 i art. 27 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 618) – zwaną dalej "ustawą PROW". W ocenie Sądu zarzuty te są bezpodstawne..

Przypomnieć bowiem należy, że niektóre z zasad postępowania określone w ww. przepisach K.p.a, w przypadku postępowań dotyczących przyznania płatności uległy znacznemu ograniczeniu.

Stosownie do treści art. 4 ustawy PROW z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej (ust.1)

Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o PROW w postępowaniach o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postepowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (ust. 2 art. 27 ustawy PROW).Ustawodawca w omawianej kategorii spraw uczynił wyjątek od tzw. zasady prawdy materialnej wyrażonej w art. 7 K.p.a., a rozwijanej w dalszych przepisach m.in. art. 77 K.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej, w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W przypadku pomocy finansowej z tytułu wsparcia bezpośredniego obowiązek ten został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym, chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę. Organy administracji publicznej nie mają zaś obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego tak jak tego wymaga art. 7 K.p.a. (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 27 lutego 2020 r. sygn. akt I SA/Ol 790/19).

Ograniczeniu uległa również realizacja zasad: informowania stron i innych uczestników postępowania (art. 9 K.p.a.) oraz czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 K.p.a.). W przypadku pierwszej z zasad ograniczenie to polega na zobowiązaniu organu do udzielania stronom niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania - i to wyłącznie na żądanie stron, a nie z urzędu. Natomiast w przypadku drugiej z zasad organ został zobligowany do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania jedynie w sytuacji, gdy strona wyraziła takie żądanie.

Takie rozłożenie ciężaru w postępowaniu dowodowym powoduje, że organ nie jest zobowiązany do podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy, jak tego oczekuje skarżąca, ani też z własnej inicjatywy pouczania strony czy też informowania strony o przysługujących jej prawach. Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy materialnej została bowiem w postępowaniu o przyznanie płatności zredukowana do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2019 r. sygn. akt I GSK 1369/18; wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

W kontekście powyższego chybiona jest argumentacja skarżącej, że organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie kilkanaście miesięcy zataił prawdziwy jego cel i nigdy nie informował strony, że zmierza do ustalenia w celu otrzymania płatności stworzyła tzw. sztuczne warunki i działała w wyłącznym celu pozyskania nienależnych płatności, co w konsekwencji spowodowało, że nie miała możliwości zgłoszenia wniosków dowodowych w celu wykazania, iż zarzut stworzenia sztucznych warunków jest nieuzasadniony oraz, że spółki powiązane ze skarżącą osobowo nie stanowią jednego organizmu i działają każda we własnym imieniu. Podobnie też chybiony jest zarzut, że organ odwoławczy podając w uzasadnieniu swej decyzji, że organ pierwszej instancji nie miał obowiązku informowania strony o prawdziwym celu postępowania zaprzeczył prawu skarżącej do obrony jej praw.

Wyjaśnić bowiem trzeba, że prowadząc postępowanie mające na celu zweryfikowanie wniosku o przyznanie płatności organ zobowiązany jest w każdym przypadku rozważyć czy w przypadku danego beneficjenta nie wystąpiły okoliczności dotyczące wykreowania tzw. sztucznych warunków pozwalających na uzyskanie płatności w kwotach wyższych niż te, które by stronie przysługiwały gdyby do stworzenia takich warunków nie doszło. Tym samym skarżąca spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, winna być świadoma, że złożony przez nią wniosek oceniany jest także w tym aspekcie. Zwłaszcza, gdy jednocześnie kontroli podlegały wnioski złożone przez podmioty z nią powiązane.

Organ pierwszej instancji, informując, o niezakończeniu prowadzonego postępowania w terminie wskazywał co prawda, że następuje to "z uwagi na prowadzone postępowanie w zakresie weryfikacji spełnienia warunków uzyskania płatności na rok 2018". Niemniej jednak, trudno czynić organowi z tego powodu zarzut, bowiem ustalenie tej powierzchni także było jednym z elementów kontroli wniosku o przyznanie płatności.

Natomiast skarżąca na żadnym etapie postępowania przed organem pierwszej instancji - pomimo, iż prowadzone one było przez wiele miesięcy i organ w tym czasie domagał się od strony przedłożenia wielu szczegółowych dokumentów -nie zwracała się do organu by udzielił jej niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Podobnie też nie żądała od organu by zapewnił jej czynny udział w każdym stadium postępowania.

Zaznaczyć należy, że skarżąca po otrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji znała już szczegółowo stanowisko organu i w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji mogła zaprezentować kontrargumenty i dowody pozwalające je podważyć. Trudno zatem przyjąć by była pozbawiona możliwości obrony swych praw. Zwłaszcza, gdy organ odwoławczy przeprowadził wszystkie zawnioskowane przez stronę dowody a strona nie wskazała w skardze jakież to jeszcze inne dowody mogły by zostać w sprawie przeprowadzone.

Jak już wyżej wyjaśniono, z treści art. 27 ust. 2 ustawy PROW wynika, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Tym samym obowiązek udowodnienia spełnienia warunków do przyznania płatności lub pomocy finansowej spoczywa na stronie występującej o ich przyznanie. Natomiast obowiązek wykazania stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania płatności ciąży na organie, który w tym wypadku wywodzi skutki prawne poprzez odmowę przyznania płatności.

W ocenie Sądu analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz lektura zaskarżonej decyzji pozwala przyjąć, że organ II instancji wykazał, na stronach 20-46 zaskarżonej decyzji, iż skarżąca spółka wraz z powiązanymi z nią podmiotami sztucznie stworzyła warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, w sprzeczności z jego celami, co też skutkowało odmową przyznania wnioskowanych płatności na podstawie art. 60 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE L. 2013.347.549) – zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1306/2013".

Zgodnie z ww. przepisem bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa.

Wyjaśnić trzeba, że kwestia skutku sztucznego tworzenia warunków uprawniających do otrzymania płatności przez beneficjentów została jednolicie uregulowana w przepisach unijnych w odniesieniu do obu filarów Wspólnej Polityki Rolnej. Warto również podkreślić, że środki pomocowe przeznaczone na finansowanie płatności w ramach Wspólnej Polityki Rolnej wypłacane są z budżetu Unii Europejskiej, a w związku z tym podlegają ochronie zgodnie z rozporządzeniem nr 2988/95. W myśl art. 4 ust. 3 tego rozporządzenia działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego, mającymi zastosowanie w danym przypadku, przez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści (wyrok NSA z 3 listopada 2016 r. sygn. akt II GSK 3579/16, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Niemniej jednak ani przepisy rozporządzenia 1306/2013 ani wcześniej rozporządzenia Komisji (UE) NR 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE. L 2011.25.8) nie precyzują, na czym może polegać sztuczne stworzenie warunków wymaganych do uzyskania płatności, pozostawiając tym samym rozstrzygnięcie tej kwestii organom stosującym prawo.

Kwestia ta była przedmiotem rozważań TSUE, który dokonując interpretacji obowiązującej wówczas regulacji tj. art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 w wyroku z 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawenfond "Zemedelie" - Razplasztatelna agencja (www.eur-lex.europa.eu) wskazał, że dowód w zakresie praktyki stanowiącej nadużycie ze strony potencjalnego beneficjenta takiego wsparcia wymaga, po pierwsze, zaistnienia ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach, cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty, a po drugie, wystąpienia subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek. Trybunał stwierdził, że do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więź prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.

Wskazówki zawarte w przywołanym orzeczeniu Trybunału można odnieść do znajdującego w niniejszej sprawie zastosowanie art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013. Jak wynika z zacytowanego wyżej przepisu art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 oraz wykładni dokonanej w wyroku TSUE z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12, pozbawienie danego podmiotu płatności jest możliwe w przypadku ustalenia przez organ zaistnienia trzech przesłanek: po pierwsze stwierdzenia sztucznego stworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności, po drugie wykazania celu w postaci osiągnięcia korzyści wynikających z uregulowań, a więc subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania takich korzyści i po trzecie wykazanie sprzeczności tych korzyści z celami systemu wsparcia.

Z powołanego wyroku TSUE, wynika ponadto wprost, że w ramach badania elementu subiektywnego (zamiaru) organ posiada kompetencję do badania okoliczności związanych z powstaniem grupy producentów, a ponadto takie badanie może podejmować przed dokonaniem płatności oceniając, czy nie stworzono w sposób sztuczny warunków wymaganych do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Organ może zatem oceniać zamiar stanowiący element towarzyszący czynnościom na etapie zawiązywania grupy oraz składania wniosków o płatność. Wobec tego to na ten moment należy rozważać intencje poszczególnych członków przyszłej grupy producentów, jak i oceniać okoliczności towarzyszące zawiązaniu danej grupy, które to okoliczności mogą wskazywać na sztuczne stworzenie warunków dla uzyskania wsparcia niezgodnie z celami systemu wsparcia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 138/17). Tak dokonana ocena powinna być przeprowadzona z uwzględnieniem całokształtu okoliczności mogących świadczyć o zamiarach beneficjenta, w tym także tych które pojawiły się już po zawiązaniu grupy i po wystąpieniu z wnioskiem o dokonanie płatności (por. wyrok NSA z dnia 8 sierpnia 2019 r. sygn. akt I GSK 1313/18).

W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 kwietnia 2021 r. sygn. Akt I GSK 1772/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazano, że utworzenie kilkudziesięciu gospodarstw rolnych, powiązanych ze sobą osobowo, kapitałowo, organizacyjnie i technicznie, a następnie złożenie kilkudziesięciu odrębnych wniosków o przyznanie płatności rolnych na poszczególne działki rolne, z pominięciem modulacji, która ogranicza przyznanie pomocy ze względu na powierzchnię gruntów rolnych wskazuje na stworzenie sztucznych warunków do uzyskania płatności rolnych. Bez znaczenia pozostaje to, że każdy z tych podmiotów może wykazać się posiadaniem gruntów rolnych uprawianych rolniczo oraz to, że posiada wyodrębnienie organizacyjno-prawne. Nie wyklucza to bowiem tego, przy zaistnieniu dodatkowych okoliczności, że podmioty te podjęły czynności prawne i faktyczne wprawdzie bezpośrednio nieobjętych zakazem prawnym, ale które w istocie zmierzają do osiągnięcia skutku zakazanego przez prawo. W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości takie zachowanie nie może być objęte ochroną prawną i może być odpowiednio sankcjonowane (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości (druga izba) z 16 marca 2006r. w sprawie C-94/05 Emsland-Stärke GmbH przeciwko Landwirtschaftskammer Hannover; pkt 52-53)). Ocena gospodarstwa rolnego musi obejmować, w sytuacjach budzących wątpliwości, nie tylko okoliczności związane bezpośrednio z jego funkcjonowaniem, ale również te, które wskazują na jego pozycję na rynku rolnym, jego relacje (powiązania) gospodarcze, organizacyjne z innymi podmiotami występującymi na tym rynku. Ocena ta powinna również uwzględniać charakter zadań jakie mogą być finansowane z budżetu UE na rozwój obszarów wiejskich (na podstawie krajowych planów strategicznych rozwoju obszarów wiejskich) i powinna niewątpliwie łączyć się z oceną dokonywaną w pozostałych płatnościach rolnych i obowiązujących tam modulacji za dany okres. Zasadniczym celem wsparcia jest pomoc w przeprowadzeniu restrukturyzacji rolnictwa i poprawy warunków gospodarowania i życia na terenach wiejskich oraz pomoc w ochronie środowiska naturalnego przed dalszą jego degradacją. Wsparcie to jest oparte na mechanizmie mającym na celu stopniowe obniżanie płatności dla rolników na rzecz rozwoju obszarów wiejskich, a także na zasadzie zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich. Zatem przepisy prawa krajowego i unijnego sprzeciwiają się przyznaniu płatności podmiotom, których zasadniczym celem podejmowanych działań jest dążenie do uzyskania jak największej płatności, a nie realizacja jednego z celów zgrupowanych wokół czterech osi wsparcia. Można założyć, że gdyby nie było takiego wsparcia finansowego ze strony Państwa czy UE, to działalność byłaby prowadzona w ramach jednego podmiotu (gospodarstwa rolnego) a nie kilkudziesięciu podmiotów gospodarczych. Tak więc, mimo że działania polegające na utworzeniu wielu podmiotów, posiadanie gruntów rolnych, czy też powierzenie wykonania prac rolnych innemu podmiotowi są prawnie dopuszczalne, to jednak muszą one być skonfrontowane z przepisami regulującymi mechanizm przyznawania płatności, które wykluczają przyznawanie płatności podmiotom, które z uwagi na swoją sytuację ekonomiczną i pozycję na rynku rolnym takiej pomocy nie powinny oczekiwać. Podmioty te, ukrywając faktyczny sposób i zakres prowadzonej działalności, de facto nie prowadzą działalności rolniczej opartej na zasadzie swobody i konkurencyjności, a więc nie spełniają zasadniczego kryterium pozwalającego na przyznanie jakiejkolwiek pomocy nie tylko w zakresie rolnictwa.

W ocenie Sądu organ wykazał istnienie po stronie Skarżącej wszystkich elementów wskazanych w wyroku TSUE z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12. Organ prawidłowo ustalił relacje pomiędzy spółkami i podmiotami powiązanymi ze S.T. i J.G.. Wskazał na powiązania kapitałowe trafnie badając sposób powstania określonych zależnych osobowo i kapitałowo spółek. Właściwie oznaczył więzy rodzinne w przypadku osób fizycznych zgłaszających grunty, trafnie wywodząc o ich uczestnictwie w przedsięwzięciu gospodarczym spójnie kierowanym przez S.T. i J.G.. Właściwie wreszcie ocenił, że wszystkie podmioty, a ściśle ich majątek, współtworzyły centralnie zarządzany organizm gospodarczy, a tym samym, że poprzez wykreowanie części podmiotów oraz przesunięcia majątkowe i kapitałowe odpowiadające zmianom legislacyjnym promującym, zgodnie z celami wsparcia, mniejsze podmioty, doszło do - zamierzonej i nakierowanej na korzyści sprzeczne z tymi celami wsparcia - koordynacji działań, służących obejściu mechanizmów modulacji kwot płatności polegającej na zmniejszeniach kwot płatności poprzez zastosowanie: pułapów powierzchniowych, współczynnika redukcji, współczynnika korygującego oraz - w przypadku innych płatności - szczeblowo degresywnych stawek płatności.

Trafnie ustalono, że poprzez rozdrobnienie areału i przeniesienie własności i praw obligacyjnych do gruntów niemożliwe było osiągnięcie celów wsparcia bezpośredniego.

Jak wskazał organ cele wsparcia rolnictwa wynikają wprost z art. 39 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dziennik Urzędowy C 326, 26/10/2012 P. 000-0390 wersja skonsolidowana) – zwanego dalej "TFUE", gdzie wskazano, że wspólna polityka rolna służyć ma m. in. zapewnieniu odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej.

W przypadku ONW cel prawodawstwa jest również wyrażony w pkt 3 preambuły do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.) - zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1305/2013". a jest nim rozwój obszarów wiejskich. Zgodnie z pkt 4 preambuły dla jego realizacji, niezbędne jest skoncentrowanie się na ograniczonej liczbie podstawowych priorytetów związanych z transferem wiedzy i innowacją w rolnictwie, leśnictwie i na obszarach wiejskich, rentownością gospodarstw, konkurencyjnością wszystkich rodzajów rolnictwa we wszystkich regionach oraz promowaniem innowacyjnych technologii w gospodarstwach i zrównoważonego zarządzania lasami, organizacją łańcuchów żywnościowych, w tym przetwarzania i wprowadzania do obrotu produktów rolnych, dobrostanem zwierząt, zarządzaniem ryzykiem w rolnictwie, odtwarzaniem, ochroną i wzmacnianiem ekosystemów związanych z rolnictwem i leśnictwem, propagowaniem efektywnego gospodarowania zasobami i przechodzeniem na gospodarkę niskoemisyjną w sektorach rolnym, spożywczym i leśnym oraz wspieraniem włączenia społecznego, ograniczania ubóstwa i promowania rozwoju gospodarczego obszarów wiejskich.

Płatności dla rolników na obszarach z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami powinny przyczyniać się, przez zachęcanie do dalszego użytkowania gruntów rolnych, do utrzymania terenów wiejskich oraz utrzymania i propagowania zrównoważonych systemów rolniczych. W celu zapewnienia skuteczności takiego wsparcia płatności powinny rekompensować rolnikom utracone dochody i dodatkowe koszty związane z niedogodnościami danego obszaru. Oblicza się je przez porównanie z obszarami nie charakteryzującymi się ograniczeniami naturalnymi ani innymi szczególnymi ograniczeniami, biorąc pod uwagę płatności zgodnie z tytułem III rozdział 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.) – zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1307/2013".

Płatności, zgodnie z art. 31 ust. 2 rozporządzenia 1305/2013, udziela się rolnikom, którzy podejmują się prowadzić działalność rolniczą na obszarach wyznaczonych zgodnie z art. 32 tego rozporządzenia i którzy są rolnikami aktywnymi zawodowo w rozumieniu art. 9 rozporządzenia 1307/2013. Wysokość płatności, zgodnie z art. 31 ust. 3 rozporządzenia 1305/2013, ustala się w przedziale między kwotami minimalną a maksymalną, określonymi w załączniku II.

Państwa członkowskie stosują przy tym zasadę degresywności płatności dla gospodarstw rolnych o powierzchni gruntów powyżej określonego progu, który ma zostać określony w programie, z wyjątkiem sytuacji, gdy wysokość wsparcia odpowiada jedynie minimalnej płatności na hektar na rok, jak określono w załączniku II (art. 31 ust. 4 rozporządzenia 1305/2013).

Organ prawidłowo wskazał na str. 49-51 zaskarżonej decyzji, że dzięki zgłoszeniu do płatności 14 podmiotów dokonano obejścia przepisów prawa m.in. § 3 ust. 4 Rozporządzeniem ONW 2014-2020, a co za tym idzie zwielokrotnienie wysokości uzyskanych płatności ONW i uzyskano korzyść w postaci większej o 110.713,25 zł kwocie dopłat. Natomiast zwielokrotnienie wysokości uzyskanych płatności we wszystkich schematach pomocowych mogłoby stanowiłoby łączną kwotę korzyści 552.456,04 zł (str. 51-64 zaskarżonej decyzji).

Trafnie zatem organ odwoławczy uznał, iż tworzenie przez Pana S.T. oraz Pana J.G. i powiązane z nim osoby wielu spółek zgłaszających grunty jako odrębne podmioty (również osoby fizyczne) ma charakter działania ukierunkowanego na obejście przepisów: § 3 ust. 4 Rozporządzenia ONW, § 13a ust. 1 oraz § 20 ust 1 Rozporządzenia PRŚ oraz § 3 ust. 3 Rozporządzenia PRSK oraz § 4 ust 4 rozporządzenia RE oraz art. 13, art. 14 ust. 2 pkt 1 i 2 u.p.s.w.b.

Spółka jednocześnie nie wykazała, ani nie zaoferowała wiarygodnych dowodów potwierdzających, że realizowała cel jakim jest rozwój ludności wiejskiej. Nie przedstawiła bowiem wiarygodnych dowodów potwierdzających transfer wsparcia do mieszkańców obszarów wiejskich.

Prawidłowo ustalono fakty świadczące o nie tylko zależności prawnej ale również o faktycznej gospodarczej niesamodzielności Skarżącej spółki i jej zależności od decyzji S.T. i J.G. podporządkowanych interesom całej stanowiącej de facto jedno gospodarstwo rolne, grupy podmiotów powiązanych, jak również o braku prawnych cech pozwalających na przypisanie jej statusu "rolnika".

Organ ustalił, że udziały w spółce T Sp. zo.o. posiadają spółki D Sp. z o. o. (1/2 udziału) i P Sp. z o. o. (1/2 udziału) natomiast prezesem zarządu jest J.G.. Głównym udziałowcem i prezesem zarządu spółek D i P jest S.T.. Oprócz spółki T sp. z o. o. o płatności na rok 2017 i 2018 wystąpił szereg innych podmiotów prawa handlowego związanych bezpośrednio bądź pośrednio (poprzez szereg kolejnych spółek kapitałowych) z J.G. oraz S.T., tj.: P sp. z o.o., R sp. z o. o., P sp. z o. o., J sp. z o. o., L sp. z o. o., T sp. z. o. o., T sp. z o. o. D sp. z o. o. oraz N sp. z. o. o. (aktualnie K sp. z o. o.). Oprócz wskazanych wyżej spółek kapitałowych o płatności na rok 2018 - jako osoby fizyczne - wystąpili również: S.T., J.G. oraz J.G. i Ł.G. (dzieci J.G.).

Trafnie skonkludowano o funkcjonowaniu spółki w ramach szerszego przedsięwzięcia gospodarczego, jednolicie i spójnie zarządzanego przez S.T. i J.G.. Jednocześnie trafnie ustalono, iż spółka była gospodarczo niesamodzielna i nie prowadziła gospodarstwa rolnego rozumianego jako zarządzane przez siebie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej (art. 4 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia nr 1307/2013). Wskazują na to następujące ustalenia i argumenty:

a. Wyłącznie S.T. i J.G. byli członkami zarządów spółek które deklarowały produkcję rolną, posiadając jednocześnie większość udziałów w ich kapitale zakładowym.

b. Wszystkie spółki kapitałowe były zarządzane w niemal identyczny sposób. Z tymi samymi kontrahentami dokonywały obrotu płodami rolnymi, korzystały z usług: tych samych podmiotów w przypadku prac agrotechnicznych, tych samych doradców rolnych oraz podmiotu prowadzącego księgi rachunkowe. O wyborze kontrahentów decydowały te same osoby. Wszystkie spółki, z wyłączeniem K sp. z o.o. miały jednocześnie ten sam adres siedziby i korzystały z tego samego adresu do korespondencji.

c. Skarżąca Spółka, podobnie jak inne, nie posiadała zaplecza koniecznego do prowadzenia działalności rolniczej tj. maszyn, urządzeń, magazynów, środków transportu, a wszystkie zabiegi i usługi zlecała tym samym podmiotom: zewnętrznym oraz związanym ze S.T. i J.G..

d. Wszystkie spółki zawarły stałe ramowe umowy współpracy z R Sp. z o.o. oraz umowy najmu z R3 Sp. z o.o.

e. Trafnie ustalono rolę R sp. z o. o. w działalności rolniczej prowadzonej pod kierownictwem J.G. i S.T.. Z bilansu tej spółki wynika bowiem, że w ramach rzeczowych aktywów trwałych spółka ta posiadała aktywa zapisane pod pozycjami: grunty; budynki, lokale, prawa do lokali i obiekty inżynierii lądowej i wodnej; urządzenia techniczne i maszyny; środki transportu, inne środki trwałe. Pozostałe podmioty współpracowały z tą spółką na podstawie zawartych umów ramowych, zobowiązujących R sp. z o.o. do świadczenia usług agrotechnicznych, udostępniania sprzętu rolnego, maszyn, urządzeń, ciągników z obsługą pracownika oraz do wykonywania usług rolnych zleconych przez zleceniodawcę. R sp. z o.o. w 2018 r. prowadziła księgowość Skarżącej oraz pozostałych spółek.

Suma powyższych wniosków potwierdza prawidłowość konkluzji sformułowanej przez Dyrektora OR ARiMR, że wszelkie zmiany w schemacie zależnych podmiotów w ramach jednego wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego kierowanego przez J.G. i S.T. sprowadzały się do głównie do przenoszenie własności oraz umownych praw do gruntów i de facto nie doprowadziły do powstania podmiotów prowadzących samodzielnie działalność rolniczą.

Podkreślić należy, że w trakcie prowadzonego postępowania Skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów podważających ustalenia organów, tj. wskazujących, że samodzielnie decyduje o prowadzonej działalności a jej byt jako producenta rolnego jest niezależny od pozostałych wskazanych w decyzji podmiotów .

W świetle powyższych spostrzeżeń, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż:

- działalność spółek i podmiotów zależnych w ramach szerszego organizmu gospodarczego centralnie i spójnie kierowanego przez S.T. i J.G., nie miało charakteru rzeczywistego i autonomicznego, a działalność rolnicza przez zależne podmioty miała charakter wyłącznie formalny, ekonomicznie nieuzasadniony, co świadczyło o cechującym ich funkcjonowanie "sztuczności" w rozumieniu art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013.

- skarżąca Spółka była gospodarczo niesamodzielna i nie spełniała definicji rolnika, ponieważ nie prowadziła gospodarstwa rolnego rozumianego jako zarządzane przez siebie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej (§2 ust. 1 Rozporządzenia ONW w zw. z art. 4 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia nr 1307/2013, art. 4 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia nr 1307/2013). Stanowiące jej własność oraz dzierżawione przez nią grunty były wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej w ramach gospodarstwa rolnego prowadzonego przez inny podmiot. Poza rzeczowymi i obligacyjnymi prawami do gruntów rolnymi nie miała innych atrybutów mogących być uznane za składniki gospodarstwa rolnego.

Prawidłowo wreszcie ustalono również istnienie przesłanki subiektywnej zastosowania art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013. Działaniom polegającym na powoływaniu spółek oraz rozdrabnianiu przez J.G. i S.T. zawiadywanego przez nich areału, trafnie bowiem przypisano cel, jakim było uzyskanie korzyści sprzecznych z celem wsparcia. Organ, poprzez analizę okoliczności obiektywnych, oraz krytyczną ocenę twierdzeń Spółki co do motywacji działań ww. osób, dowiódł bowiem, że przekształcenia korporacyjne oraz transfery gruntów rolnych służyły obejściu mechanizmów służących realizacji celu wsparcia, a wyrażających się w zmniejszeniu kwot płatności proporcjonalnie do wielkości areału. Zasadnie ustalił, że doszło do skoordynowanego działania mającego na celu maksymalizację globalnych sum wsparcia ze wszystkich tytułów przewidzianych w ramach obu filarów polityki rolnej czyli płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Wyjściowo wskazać należy, o czym była już mowa we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia, że ukształtowanie struktury deklarowanego posiadania gruntów w grupie podmiotów współtworzących jeden organizm gospodarczy zarządzany jednolicie przez S.T. i J.G., przy pozytywnym rozpoznaniu wniosków tych podmiotów o przyznanie płatności, doprowadziłoby do uzyskania płatności których suma byłaby wyższa od tych które przysługiwałyby, gdyby o płatność wystąpił jeden podmiot legitymujący się posiadaniem zagregowanego areału. To określa korzyść finansową płynącą z ominięcia mechanizmów zmniejszenia płatności. Konkretnie jednak za pozytywną oceną ustaleń organu na temat celów stworzenia sztucznych warunków przemawiały następujące argumenty:

1) Organ dokonując oceny zamiaru, zasadnie przyjął szeroką (globalną) perspektywę faktyczną, obejmującą zmiany kapitałowe oraz zmiany w zakresie stanu własności oraz obligacyjnych praw do gruntów rolnych dokonywane w ramach całej grupy spółek oraz podmiotów zależnych od S.T. i J.G.. Dopiero bowiem dokonywane na tym poziomie ustalenia pozwalały na stworzenie spójnego obrazu i poczynienie ustaleń co do korzyści płynących z rozdrobnienia i zmian struktury podmiotowej w zakresie deklarowanego posiadania gruntów rolnych.

2) Dyrektor OR ARiMR ustaleń w tej kwestii zasadnie dokonał w oparciu o okoliczności obiektywne. Prawidłowość takiego postępowania znajduje potwierdzenie w przywołanym już wcześniej wyroku TSUE w sprawie C-434/12. Trybunał wprost poruczył tam sądowi krajowemu weryfikację obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że przez sztuczne warunki wymagane do otrzymania płatności z systemu wsparcia ubiegający się o taką płatność zamierzał osiągnąć korzyść sprzeczną z celami systemu.

3) Trafnie oceniał cel działań tych osób w szerszej perspektywie czasowej. W tym zakresie, na podstawie m. in. zapisów w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dokonał szczegółowej analizy powiązań kapitałowych i osobowych, jak również dat i sposobów powołania spółek (w tym Skarżącej) powiązanych z J.G. i S.T.. Ustalenia zasadnie - i to tym wnioskom należy przypisać kluczowe znaczenie w odczytaniu z ustalonych faktów celu stworzenia sztucznych warunków - odnosił do regulacji prawnych przewidujących zmniejszania płatności, w tym również dla zapewnienia realizacji celów wsparcia. Wnioski płynące z tej analizy, potwierdzały że kolejne na przestrzeni lat zmiany polegające na tworzeniu nowych spółek i pozyskiwaniu przez nie praw do gruntów już wcześniej należących do podmiotów związanych z J.G. i S.T., odpowiadały zmianom legislacyjnym promującym kwotami należnego wsparcia mniejszych producentów. Organ trafnie wskazał na korzyści finansowe płynące z dokonywanych zmian i to w odniesieniu do wszystkich płatności z obu filarów wspólnej polityki rolnej. Rozumowanie organu w tej kwestii nie ujawnia błędów logicznych, jest przekrojowe i spójne.

Organ prawidłowo ocenił, że:

- pomniejszenie areału R sp. z o.o. w 2013 r. na rzecz T sp. z o.o. oraz podział R1 z przeniesieniem gruntów na rzecz J sp. z o.o.,

- włączenie się 2014 roku w krąg podmiotów zgłaszających grunty do płatności przez J.G. (dzierżawiącego grunty od działającej w ramach schematu T sp. o.o.),

- w 2016 roku przez Ł.G. i J.G.,

- w 2016 r. włączenie w krąg aplikujących o wsparcie spółek z o.o.: P, D, T, L, P i K,

doprowadzało do sukcesywnego ograniczenia skutków: zmniejszającej korekty kwot wsparcia bezpośredniego, ominięcie zmniejszenia wsparcia w okresie przejściowym (w 2014 roku), oraz ograniczeniem finansowych skutków limitów powierzchniowych pozostałych płatności.

Sąd wnioski te podziela w całości i przyjmuje jako własne. Uznaje jednocześnie za trafną ocenę, że zestawienie ww. zdarzeń ze korzystnymi skutkami finansowymi polegającymi na zwiększeniu globalnej sumy płatności, uprawniało sformułowany przez Dyrektora OR ARiMR wniosek, iż opisane powyżej zdarzenia skutkujące przesunięciami gruntów wskutek których nowi beneficjenci uzyskiwali grunty o areale ograniczonym wielkościowo do wartości optymalnej z punktu widzenia korzyści finansowych płynących ze wsparcia, jako że pozwalały na ominięcie mechanizmów zmniejszenia płatności, miały na celu korzyści sprzeczne z celami wsparcia.

Sąd uznał jednocześnie, że spółka wniosków tych nie podważyła argumentami opartymi o twierdzenie o innym podłożu zdarzeń poddanych analizie organu.

Negując ww. ustalenia organu skarżąca twierdzi, że docelową działalnością części spółek jest budowa farm fotowoltaicznych oraz, że jest w trakcie opracowywania dokumentacji i ustalenia możliwości odbioru energii przez operatorów. Argument ten spółka podniosła również w sprawach dotyczących 2017 r.

Należy zauważyć, że ocenie organów, w ramach badania istnienia "sztucznych warunków" podlegał sens założenia i prowadzenie przez Spółkę działalności rolniczej w roku 2018 r. Jak powyżej wskazano okoliczności jej powstania osadzono w kontekście działania oraz akomodacji całej grupy podmiotów pośrednio lub bezpośrednio podległych osobom S.T. i J.G.. Wynik tej oceny, zreferowany i oceniony we wcześniejszych fragmentach uzasadnienia jednoznacznie, potwierdził prawidłowość stanowiska Dyrektora OR ARiMR o tym, że celem zarówno powołania Spółki jak i nabycia przez nią własności oraz zawarte przez nią umowy dzierżawy gruntów było upozorowanie działalności rolniczej w celu maksymalizacji korzyści z płatności.

Podobnie jak okoliczność, że S.T. i J.G. utworzyli 10 spółek, posiadających jedynie grunty (prócz sp. z o.o. J, która posiada jeszcze budynki) w celach biznesowych czy też po to by zatrzeć złe wrażenie uprzedniego zarządu Spółek R1 sp. z o.o. (obecnie K sp. z o.o.) i R. Taki argument jest nielogiczny w świetle faktów powoływania w kolejnych latach następnych, licznych spółek.

Odrzucić należy również argument Spółki, iż powstanie licznych spółek miało służyć dokonaniu ich płynniejszej sprzedaży, gdyż mniejsze gospodarstwa rolne łatwiej sprzedać. Twierdzenie to stoi w sprzeczności ze znajdującym się w aktach oświadczeniem S.T. z [...] maja 2019 r., w którym wskazał, że od 2016 r. prowadzi rozmowy oraz zbiera informacje w zakresie niezbędnym do przygotowania się do transakcji nabycia od S.T. udziałów w niektórych jego spółkach, ponadto w zakresie koniecznym do nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa spółki R. Podobnie też argument ten wyklucza poczynione w dalszej części skargi twierdzenie skarżącej, że "nikt z osób trzecich nie chciał słyszeć o nabyciu udziałów w tak zadłużonych spółkach". To, że na rozprawie w dniu 24 czerwca 2021 r. przedłożono akt notarialny z [...] sierpnia 2020 r. – przeniesienie prawa własności zorganizowanej części przedsiębiorstwa, nie zmienia tego, że intencją S.T. na przestrzeni lat było multiplikowanie spółek w celu uzyskania większych dopłat, a nie w celu ich odsprzedaży. Zresztą ww. warunkowa umowa sprzedaży nie dotyczyła nabycia udziałów w spółce ale zorganizowanej części gospodarstwa rolnego w tym zaledwie 8,8690 ha. Jest to niewielka powierzchnia wobec tej, którą rzeczywiście zawiadowali S.T. oraz J.G..

Skarżąca podniosła, że dokonano podziału spółek R1 i R by ratować finanse spółek i ich reputację, mogły bowiem nabywać materiały siewne i środki ochrony roślin, usługi i inne wyłącznie za gotówkę wobec daleko idącej ostrożności kontrahentów i złej opinii publicznej. Zabiegi restrukturyzacyjne miały zatem służyć odzyskaniu zaufania rynku, zawiązaniu i utrzymaniu kontaktów z rolnikami, dostawcami, usługodawcami i usługobiorcami na rynku rolnym. Niemniej jednak z akt sprawy nie wynika by nowoutworzone spółki, w tym skarżąca zawierały umowy czy też kontrakty z rolnikami, dostawcami czy usługobiorcami innymi niż podmioty powiązane. Trudno też przyjąć by odzyskaniu wizerunku i zaufania kontrahentów miał służyć fakt, że skarżąca spółka ma ten sam adres siedziby, który miała spółka R1 i R.

W ocenie skarżącej gdyby wszystkie spółki miały zostać zawiązane w celu uzyskania płatności, zapewne osoby je zawiązujące zrobiły by to w jednym czasie a nie na przestrzeni kilku lat. Skarżąca pominęła jednak fakt, że czas w którym wyodrębniano kolejne spółki, pokrywał się ze zmianami przepisów, które wprowadzały ograniczenia m.in. obszarowe do uzyskania płatności.

Zdaniem Sądu powyższe okoliczności w powiazaniu z obszernymi ustaleniami i wyjaśnieniami organu pozwalają przyjąć, że skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń organu, że została utworzona w celu obejścia przepisów dotyczących modulacji płatności. Skarżąca nie przedstawiła bowiem żadnego wiarygodnego uzasadnienia wskazującego na racjonalność w tworzeniu tak dużej liczby powiązanych podmiotów.

Zaznaczyć należy, że składanie przez utworzone podmioty odrębnych wniosków i zgłoszenie w nich działek rolnych, które zgłoszone łącznie uzasadniałyby mniejszą płatność wskazuje na stworzenie sztucznych warunków. Całokształt okoliczności niniejszej sprawy oraz spraw pozostałych podmiotów powiązanych z J.G. oraz S.T. przemawia za przyjęciem, że utworzenie spółek miało na celu uzyskanie większych dopłat, co ma wpływ na wartość majątku skarżącej spółki, a tym samym rzeczywistą wartość udziałów wspólnika w spółce z o.o. W szczególności świadczy o tym tożsamość działalności prowadzonej przez wszystkie powiązane spółki, ich skład osobowy, organy, siedziba, oraz brak wiarygodnych dowodów na prowadzenie niezależnej gospodarki rolnej.

Sąd nie wyklucza, że stworzenie większej ilości spółek może realizować także inne cele niż tworzenie sztucznie warunków do uzyskania płatności (np. późniejsza sprzedaż spółek, ich udziałów lub majątku, poddzierżawa gruntów). Cele te mogą bowiem współtworzyć mechanizm i utrudniać jego identyfikację jako zmierzający do osiągnięcia skutku zakazanego przez prawo. Innymi słowy, realizacja w ramach stworzonego mechanizmu innych działań, zgodnych bądź niezgodnych z prawem, nie może stać na przeszkodzie możliwości skorzystania przez organy z art. 60 Rozporządzenia 1306/2013. Raz jeszcze należy przypomnieć, że zgodnie z tym przepisem bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. Przepis ten obejmuje zatem również takie sytuacje, w których w ramach działań organizacyjno-prawnych stworzono nie tylko warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego ale także umożliwiono np. optymalizację podatkową, obejście ograniczeń dotyczących nabywania ziemi, czy prowadzenie innej niż rolnicza działalności gospodarczej.

Jak już wskazano ocena gospodarstwa rolnego musi obejmować, w sytuacjach budzących wątpliwości, nie tylko okoliczności związane bezpośrednio z jego funkcjonowaniem, ale również te, które wskazują na jego pozycję na rynku rolnym, jego relacje (powiązania) gospodarcze, organizacyjne z innymi podmiotami występującymi na tym rynku (wyrok NSA z 29 kwietnia 2021 r., sygn.. akt I GSK 1772/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ze zgromadzonego przez organy materiału dowodowego wynika, że wszystkie wymienione podmioty współpracowały ze sobą, o strukturze zasiewów decydowała jedna osoba, decyzje o zakupach nawozów i materiałów siewnych oraz o wykorzystaniu i sprzedaży płodów rolnych, u wszystkich spółek podejmowała ta sama osoba. Okoliczności te wskazują, że podmioty te nie stanowią odrębnych gospodarstw rolnych, które samodzielnie decydują w swobodny sposób o prowadzonej produkcji i konkurują ze sobą na rynku rolnym.

W ocenie Sądu trafny jest również wniosek organu, że działania skarżącej zdecydowanie nie wypełniają celów wspólnej polityki rolnej określonych w art. 39 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz.Urz UE C 115 z dnia 9 maja 2008 r.) oraz w art. 4 rozporządzenia nr 1305/2013. Skarżąca nie korzysta bowiem z usług podmiotów niepowiązanych i nie posiada własnego zaplecza technicznego trudno zatem przyjąć by jej działalność służyła zwiększeniu wydajności rolnictwa przez wspierania postępu technicznego, racjonalnego rozwoju produkcji rolnej optymalnego wykorzystania siły roboczej czy też miała zapewnić odpowiedni poziom ludności wiejskich bądź tworzenie i utrzymywanie miejsc pracy. Zaś uczestnictwo w procederze stworzenie sztucznych warunków raczej niszczy niż wspiera konkurencyjność rolnictwa.

Wyjaśnić trzeba, że cel jakim jest poprawa konkurencyjności należy rozumieć w dwóch aspektach. Pierwszy wymaga odniesienia do sytuacji pojedynczego przedsiębiorcy - rolnika, drugi zaś wymaga przyjęcia perspektywy całej branży. Celem wsparcia jest bowiem zwiększanie konkurencyjności pojedynczego przedsiębiorstwa poprzez wzmacnianie jego pozycji ekonomicznej np. poprzez inwestycje w zaplecze produkcyjne konkretnego podmiotu, ale zapewnienie balansu i równomiernego rozwoju całej grupy przedsiębiorców z danej grupy. Innymi słowy: konkurencyjność musi być oceniania indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego przedsiębiorcy, a więc wymaga ustalenia czy wsparcie przyczyni się do podniesienia ekonomicznej konkurencyjności aplikującego o nią producenta rolnego. Po drugie - w aspekcie ogólnym - konkurencyjność odnosić należy do tego czy wsparcie danego przedsiębiorcy (w sensie funkcjonalnym a nie tylko formalnoprawnym) ponad ustalony limit nie przyczyni się do obniżenia (zachwiania) konkurencyjności na danym rynku (tak NSA w wyr. z 15 lutego 2017 r. II GSK 1518/15).

Niewątpliwie wprowadzenie mechanizmów modulacji i degresywnych płatności miało przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w największych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. Tymczasem, z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżąca spółka została stworzona wyłącznie w celu uniknięcia skutków modulacji.

Zaznaczyć należy, że zgodnie z motywem 13 preambuły Rozporządzenia nr 1307/2013 charakterystyczną cechą rozdziału środków bezpośredniego wsparcia dochodów wśród rolników jest przydzielanie nieproporcjonalnych kwot płatności stosunkowo małej liczbie dużych beneficjentów. Więksi beneficjenci, dzięki ich zdolności do eksploatowania korzyści skali, nie wymagają jednolitego wsparcia na tym samym poziomie, aby skutecznie osiągnąć cel polegający na wsparciu dochodu. Ponadto możliwość dostosowania ułatwia większym beneficjentom gospodarowanie przy niższym poziomie jednolitego wsparcia. Państwa członkowskie powinny zatem zmniejszyć o co najmniej 5 % część płatności podstawowej, która ma zostać przyznana rolnikom, jeśli przekracza ona 150.000 EUR. Aby zapobiec nieproporcjonalnym skutkom dla dużych gospodarstw o wysokiej liczbie pracowników, państwa członkowskie mogą zadecydować o uwzględnieniu kosztów zatrudnienia podczas stosowania tego mechanizmu. Aby takie zmniejszenie poziomu wsparcia było skuteczne, nie należy przyznawać żadnych korzyści rolnikom, którzy sztucznie stworzyli warunki w celu uniknięcia jego skutków.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że organy zasadnie odmówiły skarżącej przyznania płatności stosując w sprawie art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013.Oceny Sądu nie zmienia fakt, że spółka otrzymała dopłaty do gruntu w 2020 r. mimo – że jak twierdzi - jej sytuacja prawna i faktyczna się nie zmieniła do 2018. Prócz bowiem tego, że organ zobowiązany jest zweryfikować każdy wniosek o płatności odrębnie, to skarżąca mija się z prawdą twierdząc, że sytuacja faktyczna nie zmieniła się od 2018 r. Przeczy bowiem temu kolejne zdanie protokołu, z którego wynika, że w 2020 r. wnioski o dopłaty składał tylko R oraz J.G., Ł.G. i J.G., a więc nie 14 podmiotów, jak to miało miejsce w 2018 roku. Sąd oddalił zawarty w piśmie strony skarżącej wniosek o dopuszczenie dowodu z dokumentów: uchwały dot. dopłat za lata 2008 – 2012, umowy pożyczki 2008 – 2012, prywatnej opinii biegłego oraz wyroków sądu okręgowego oraz sądu apelacyjnego. Zgodnie z art. 106 §3 P.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Możliwość przeprowadzenia przez sąd administracyjny uzupełniającego dowodu z dokumentu w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. nie służy zatem zastępowaniu organu w obowiązku ustalenia stanu faktycznego sprawy, lecz ocenie, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, weryfikacji jego kompletności oraz prawidłowości opartych na nich ustaleń organu administracji publicznej w zakresie stanu faktycznego (wyr. NSA z 30.03.2021 r., II FSK 3216/18).

Zdaniem Sadu fakt, że skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentów (pkt 6-8 pisma), które zobowiązała się dopiero przedstawić, musiał skutkować odmową ich przeprowadzenie, szczególnie, że część z nich miała dotyczyć lat 2008 – 2012 r., a więc nie mogły mieć znaczenia w kontekście dopłat na rok 2018 r. Podobnie wyroki sądów karnych dotyczące działalności spółki w latach 2008 – 2012, wydane wobec poprzedniego zarządu, w kontekście ustalenia, czy spółka w 2018 r. była uprawniona do płatności, nie mogły mieć znaczenia. Sąd nie kwestionuje zatem okoliczności, które miały z nich wynikać, uznaje jednak brak ich przydatności dla wyjaśnienia sprawy.

Sąd postanowił natomiast przeprowadzić dowód z dokumentów wymienionych w pkt 1,2,3,4,5,9 pisma strony skarżącej, z dokumentów dołączonych do skargi oraz przedłożonej kopii aktu notarialnego z [...] sierpnia 2020 r. Zdaniem Sądu, nie podważają one jednak zasadniczych ustaleń tj. że J.G. oraz S.T. w 2018 r. byli posiadaczami jednego dużego gospodarstwa rolnego, którego grunty zostały w sposób wcześniej w sposób sztuczny podzielone i rozdysponowane na poszczególne społki i osoby fizyczne, celem uniknięcia skutków modulacji i degresywnych płatności.

Sąd oddalił wniosek spółki o zawieszenie postępowania oparty o art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. tj. do czasu wydania rozstrzygnięcia przez NSA w analogicznej sprawie dotyczącej odmowy przyznania płatności za rok 2017. Trzeba bowiem zaakcentować, że zawieszenie o którym w art. 125 § 1 pkt 1 P.ps.a. ma charakter fakultatywny, o czym świadczy stwierdzenie "sąd może". A zatem Sąd może, a nie jest zobligowany zawiesić postępowanie w tym przypadku. Co jednak najistotniejsze, Sąd nie dostrzega by w sprawie zaistniała kwestia prejudycjalna. Należy w tym miejscu choćby wskazać choćby na uchwałę NSA z 24.11.2008 r. (sygn. akt II FPS 4/08) w której przyjęto, że art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. nie stanowi podstawy do zawieszenia przez wojewódzki sąd administracyjny z urzędu postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w innej sprawie tego samego rodzaju, w której zapadło już orzeczenie, ale zostało ono zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.