Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 141/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7,, art.77 par.1, art. 138 par.1 pkt 2,
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 136 ust.3, art. 137 ust.1 i 2,
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art.1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 15, art.78
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca) Protokolant Specjalista Beata Basak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody na rzecz W. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

II SA/Lu 141/17

UZASADNIENIE

Zaskarżono decyzją z dnia 16 grudnia 2016 roku, Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta L. od decyzji Starosty L. z dnia [...] listopada 2016 r. znak: [...] w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej dawnym nr [...], w części wchodzącej w obszar aktualnej działki nr [...] o pow. [...] ha (obr. [...], ark. 1), położonej w L. przy ul. [...] orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i odmówił zwrotu nieruchomości położonej w L. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha (obręb [...] Wizytkowskie, ark. 1), stanowiącej część dawnej działki nr [...].

W uzasadnieniu wskazał, iż decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia [...] listopada 1980 r. znak: [...], została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położona w L. przy ul. [...], oznaczona jako działka nr [...] o pow. 0,2624 ha, stanowiąca współwłasność J. G., J. H. L., M. J. G., A. W. G., W. T. K., D. M. F., H. W.. Wywłaszczenie nieruchomości nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. nr 10, poz. 64), zgodnie z lokalizacją budowy osiedla mieszkaniowego "Błonie", ustalona przez organ ds. planowania przestrzennego i uwzględniona w zatwierdzonych planach gospodarczych m. L..

Wnioskiem z dnia 13 lutego 2013 roku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej dawnym nr [...], obecnie stanowiącej ewidencyjną działkę nr [...], położoną w L. przy ul. [...], wystąpił do Prezydenta Miasta L. M. C., pełnomocnik byłych właścicieli, a zarazem spadkobierców J. G. (akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 26 listopada 2012 roku, rep A nr [...]) – W. K., J. L., H. S., A. G. oraz spadkobierców M. G. – T. G., G. Z., H. B., M. J. (postanowienie Sądu Rejonowego w L. z dnia 28 wrzesień 2000 roku, sygn. akt II Ns 1852/00) i spadkobiercy D. F. – K. P. F. (akt poświadczenia dziedziczenia z 22 października 2012 roku Rep. A nr [...]).

W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości nie został zrealizowany cel określony w decyzji wywłaszczeniowej, bowiem działka ta jest niezagospodarowana od ponad 32 lat.

Wobec ustalenia, że wnioskowany do zwrotu grunt stanowi obecnie ewidencyjną działkę nr [...] stanowiącą własność G. L., Wojewoda postanowieniem z dnia [...] maja 2013 roku, nr [...] wyłączył Prezydenta Miasta L. od prowadzenia przedmiotowej sprawy i wyznaczył do jej rozpatrzenia Starostę L., bowiem Prezydent Miasta L. jako reprezentant G. L., będącej właścicielem zawnioskowanej do zwrotu nieruchomości (KW Nr [...]), podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a., zgodnie z którym pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa i obowiązki.

W trakcie postępowania do akt sprawy została złożona dokumentacja geodezyjno-prawna przez geodetę uprawnionego M. S., przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w Miejskim Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Urzędu Miasta L. pod nr [...], z której wynika, że wnioskowana do zwrotu nieruchomość (część dawnej działki nr [...]), wchodzi w teren działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,1396 ha, stanowiącej własność G. L..

Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta L., przy piśmie z dnia [...] września 2016 roku znak: [...], przekazał poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię decyzji z dnia [...] października 1980 roku znak: [...] wraz z załącznikiem graficznym – plan realizacyjny ogólny zagospodarowania terenu osiedla "[...]". Według załącznika graficznego tego planu, przedmiotowy teren przeznaczony był pod realizację urządzeń sportowych, stanowiących infrastrukturę planowanej szkoły podstawowej.

Natomiast Wydział Planowania Urzędu Miasta L., przy piśmie z dnia [...] września 2016 roku znak [...], przekazał kopię fragmentu (w części obejmującej zawnioskowany teren) archiwalnego Miejscowego Planu Szczegółowego [...] (tekstu i rysunku) zatwierdzonego zarządzeniem nr [...] Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 1976 roku, ogłoszonym w Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 11 z dnia 24 września 1976 r., poz. 57 oraz Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 1 z dnia 31 stycznia 1991 r. poz. 2, obowiązującego dla przedmiotowego terenu w dacie wywłaszczenia. W myśl ustaleń tego planu, zawnioskowany do zwrotu teren przeznaczony był pod tereny budownictwa mieszkaniowego wielorodzinnego, oznaczonego symbolem "[...]" – szkoła podstawowa 33 izbowa z dodatkowym programem rekreacyjno-sportowym osiedla o pow. 1,35 ha – 3,31 ha.

W dniu [...] września 2016 roku na przedmiotowej nieruchomości przeprowadzono oględziny z udziałem geodety uprawnionego M. S., który okazał zebranym granicę zawnioskowanej do zwrotu nieruchomości, tj. działki nr [...], która w całości wchodzi w obszar dawnej działki [...]. Obecni na rozprawie stwierdzili, że działka w całości porośnięta jest wysokimi krzewami i chwastem oraz kilkoma drzewami. Roślinność ma charakter nieuporządkowany. Teren przecinają wydeptane ścieżki.

Organ I instancji przeprowadził w dniu 4 października 2016 roku rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania. Pełnomocnik wnioskodawczyni podtrzymał wniosek o zwrot działki nr [...], jako niezagospodarowanej zgodnie z celem wywłaszczenia. Ponadto podnosi, że na nieruchomości brak jest śladów realizacji jakiejkolwiek inwestycji. Natomiast przedstawiciel G. L. sprzeciwił się zwrotowi nieruchomości z uwagi na zrealizowanie na jej obszarze celu wywłaszczenia.

Pismem z dnia [...] października 2016 roku Starosta L. zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego w niniejszej sprawie oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie.

Odnosząc się do zgromadzonego materiału dowodowego pełnomocnik wnioskodawców w piśmie z dnia [...] października 2016 roku przedstawił swoje stanowisko w sprawie. W ocenie wnioskodawców zawnioskowany do zwrotu teren jest niezagospodarowany i w żaden sposób nie użytkowany, a stan zaniedbania i braku użytkowania tej nieruchomości nie jest stanem przejściowym, ale trwałym. Na wnioskowanej do zwrotu działce brak jest śladów zorganizowanej działalności człowieka, polegających na wykonaniu jakichkolwiek robót inwestycyjnych, w tym również urządzenia zieleni. Działka porośnięta jest chaszczami i zdaniem pełnomocnika wnioskodawców nie stanowi terenu rekreacyjnego, lecz nieużytek. Podnosił, że przedmiotowa nieruchomość miała zostać zagospodarowana pod budowę szkoły i infrastrukturę towarzyszącą w postaci kompleksu sportowego, która to szkoła nie powstała. Działka nr [...] położona jest aktualnie poza granicami zrealizowanego osiedla "[...]" i nie jest komunikacyjnie ani funkcjonalnie z nim powiązana.

Decyzją z dnia [...] listopada 2016 roku znak [...] Starosta L. orzekł zwrot nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,1389 ha (obr. 30, ark 1). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że wnioskowana do zwrotu działka nr [...] nie została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia, tj. pod budowę kompleksu sportowego, stanowiącego część infrastruktury mającej powstać w tym obszarze szkoły podstawowej, a zatem zwrot tego terenu jest zasadny.

Od powyższej decyzji odwołanie w ustawowo przewidzianym terminie wniósł Prezydent Miasta L., wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, w postaci art. 136 ust. 3 w zw. Z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W opinii skarżącego cel wywłaszczenia został zrealizowany, zaś objęty wnioskiem grunt leży w obszarze w pełni zrealizowanego osiedla "[...]" w sąsiedztwie budynków mieszkalnych i użyteczności publicznej. Zarówno lokalizacja jak i sposób zagospodarowania działki nr [...] dowodzą, że teren stanowi zieleniec osiedlowy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem osiedle mieszkaniowe stanowi zorganizowaną całość, w ramach której można wyodrębnić budynki mieszkalne, ulice, parkingi, boiska, zieleńce i inne urządzenia służące mieszkańcom. Celu wywłaszczenia nieruchomości na budowę osiedla mieszkaniowego nie niweczy realizacja infrastruktury tego osiedla w postaci budynków handlowych, usługowych oraz urządzeń towarzyszących np. zieleni osiedlowej, ciągów pieszych. Ponadto realizacja inwestycji w postaci budowy osiedla mieszkaniowego obejmować musi ze swej istoty nie tylko wykonanie samych budynków mieszkalnych, obiektów handlowych, ulic, ale także innych obiektów składających się na infrastrukturę osiedla, w tym między innymi wytycznie pełniących funkcje rekreacyjne terenów zieleni osiedlowej. Nie ma również przy tym znaczenia ówczesne przeznaczenie tego terenu w planie zagospodarowania przestrzennego, w którym wnioskodawcy do zwrotu teren przeznaczony był pod budowę szkoły podstawowej, bowiem często w trakcie realizacji dużego przedsięwzięcia, jakim jest budowa osiedla mieszkaniowego, plany realizacyjne mogą ulec zmianie i dopasowania do aktualnych potrzeb, i okoliczności. Planowana zaś szkoła podstawowa została zrealizowana w niedalekim sąsiedztwie od wnioskowanej do zwrotu działki. Nie może to jednak zmienić ogólnej koncepcji. Nie może to jednak zmienić ogólnej oceny, że pomimo ewentualnych różnic w stosunku do pierwotnych planów i zamierzeń, cel wywłaszczenia – budowa osiedla mieszkaniowego został zrealizowany. Działka nr [...] jest integralną częścią wieloetapowej i skomplikowanej inwestycji polegającej na budowie i urządzeniu osiedla mieszkaniowego. Obecny stan faktyczny na przedmiotowej nieruchomości stanowi wystarczający stopień zagospodarowania infrastruktury towarzyszącej, zgodny z zaplanowanym sposobem jej zagospodarowania. Dodatkowo skarżący podnosi, iż tak duże skupisko ludności jakim jest osiedle mieszkaniowe musi posiadać tereny wolne od zabudowy, stanowiące korytarze przewietrzenia.

Rozpatrując odwołanie oraz całość materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, Wojewoda wskazał, iż odwołanie Prezydenta Miasta L. jest zasadne i jako takie zasługuje na uwzględnienie.

Analizując przedmiotową sprawę należy zauważyć, że materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 z późn. zm.).

Stosownie do art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami, poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Nieruchomość uznaje się za zbędną, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu (art. 137 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami) albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1 pkt 2). Natomiast, jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część (art. 137 ust. 2).

Organ odwoławczy nie podzielił przeprowadzonej przez organ I instancji oceny dowodów zgromadzonych w sprawie.

W niniejszej sprawie celem wywłaszczenia była budowa osiedla mieszkaniowego "[...]" i jak wynika z zebranego materiału w niniejszej sprawie, cel ten został zrealizowany. Przedmiotowa nieruchomość została zagospodarowana jako infrastruktura osiedla "[...]" tj. pod zieleń osiedlową – rekreacyjną. Wprawdzie zgodnie z ustaleniami ogólnymi Miejscowego Planu Szczegółowego L. – C. z 1976 roku, obowiązującego w dacie wywłaszczenia, przedmiotowy teren przeznaczony był pod budowę infrastruktury sportowo-rekreacyjnej szkoły podstawowej w obszarze osiedla mieszkaniowego "[...]", co również potwierdza ogólny plan realizacyjny zagospodarowania terenu osiedla "[...]", zatwierdzony decyzją z dnia [...] października 1980 roku znak: [...], jednakże fakt ten nie przesądza o braku realizacji celu wywłaszczenia.

Realizacja szkoły podstawowej nastąpiła na innej działce znajdującej się w niedalekim sąsiedztwie wnioskowanej do zwrotu nieruchomości, co jednak nie przesądza o braku realizacji celu wywłaszczenia. Często bowiem już w trakcie samej realizacji dużego przedsięwzięcia, jakim jest budowa osiedla mieszkaniowego, następują zmiany w planie realizacyjnym zgodnie z aktualnymi potrzebami mieszkańców i możliwościami inwestora jak też z innymi okolicznościami takimi jak lepszy dostęp do infrastruktury podziemnej, dogodniejsze ukształtowanie naturalne terenu, co pozwoli zmniejszyć nakłady zarówno pracy jak i finansowe oraz przyspieszyć realizację danej inwestycji.

Wojewoda podzielił stanowisko G. L., iż teren zielony znajdujący się na przedmiotowej działce jest funkcjonalnie związany z osiedlem mieszkaniowym oraz izoluje to osiedle od pobliskich głównych arterii komunikacyjnej – ul. [...], a dalej ul. [...]. Cechy charakterystyczne oraz funkcjonalne względem osiedla obejmują m.in. pozytywny wpływ na warunki bioklimatyczne, zarówno dla najbliższego otoczenia, jak i w skali miasta/regionu, a także retencję wodną na terenach zurbanizowanych, niski koszt wprowadzania zieleni w terenie zabudowanym, dużą trwałość oraz samoistny rozrost – co powoduje, iż argument o braku stosowania zabiegów pielęgnacyjnych oraz braku zagospodarowania jest bezzasadny. Funkcja tego typu zieleni jest niezmiernie istotna ze względu na tworzenie strefy biologicznie czystej, która ma pozytywny wpływ na bioklimat strefy zabudowanej budynkami strefy mieszkalnej. Istnienie tego typu obszarów, jest nieodzownym elementem każdego układu urbanistycznego, który kształtują.

Zatem zagospodarowanie przedmiotowego terenu pod wysoką zieleń osiedlową mieści się w pojęciu celu wywłaszczenia, jakim była budowa osiedla mieszkaniowego, które to osiedle oprócz domów mieszkalnych winno posiadać również infrastrukturę, w tym tereny zielone.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że cel wywłaszczenia, jakim była budowa osiedla mieszkaniowego, na spornej nieruchomości został zrealizowany. Bez wątpienia "[...]" jest osiedlem mieszkaniowym wielorodzinnym, zrealizowanym wraz z urządzeniami usług podstawowych i towarzyszących. Należy dodać, iż w obrębie terenów przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne muszą występować inne poza budynkami mieszkalnymi obiekty – infrastruktura towarzysząca, w tym między innymi tereny zieleni – trawniki. Należy wspomnieć, iż wnioskowana do zwrotu działka leży u zbiegu dróg: ul. [...] i dojazdowej – osiedlowej ul. [...], który to układ ulic odpowiada zamierzeniom Miejscowego Planu Szczegółowego L.-C., zatwierdzonego Zarządzeniem nr [...] Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 1976 roku.

Zdaniem Wojewody, wnioskowana do zwrotu nieruchomość, nie stała się zbędna na cel na jaki wywłaszczono przedmiotową nieruchomość, co pozwala na stwierdzenie, że przesłanki do zwrotu nieruchomości, zawarte w art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy, nie zostały spełnione.

Skargę na powyższą decyzję wniosła W. K. i zarzucając decyzji rażące naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 136 ust. 3 oraz art. 136 ust. 3 w związku z art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 roku – naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego – tj. art. 7, 8, 12 oraz art. 77 k.p.a. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że będąca przedmiotem niniejszej sprawy działka nr [...] o powierzchni 0,1389 ha stanowi swoistą "wyspę" wśród zwróconych nieruchomości byłym właścicielom lub ich spadkobiercom.

Podkreśliła, że wyżej wymieniona działka nr [...] porośnięta jest zielenią całkowicie przypadkową samosiejkami, a nie zielenią powstałą w sposób zorganizowany.

Zarzuciła, że Wojewoda w sposób rażący naruszył art. 77 k.p.a. nakładający na organ obowiązek wnikliwego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że kwestie te zostały omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Skarga jest zasadna, choć nie tylko z podstaw w niej zawartych. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 nr 153 poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego regulującymi tryb jej wydania. Zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Z 2017 poz. 1369) zwanej dalej p.p.s.a.

Mając na względzie wskazane wyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził naruszenie prawa obligujące do uwzględnienia skargi przez zastosowanie w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazującego na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wyniki sprawy.

Postępowanie administracyjne podporządkowane jest ustrojowej zasadzie dwuinstancyjności sformułowanej w art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i jako ogólna zasada proceduralna w art. 15. Zasada ta w toku instancyjnego postępowania administracyjnego realizowana jest poprzez odwołanie lub inny środek zaskarżenia, który skutecznie wniesiony gwarantuje rozpatrzenie sprawy załatwionej przez organ administracji publicznej pierwszej instancji po raz drugi przez właściwy organ wyższego stopnia.

Katalog rodzajów orzeczeń jakie może zastosować w sprawie organ odwoławczy zawarty w art. 138 k.p.a. obejmuje decyzje merytoryczne, merytoryczno-reformacyjne, kasacyjne i umarzające postępowanie. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że realizując konstytucyjną zasadę dwuinstancyjności postępowania ustawodawca przepisem art. 138 k.p.a. ukształtował postępowanie przed organem odwoławczym jako postępowanie merytoryczne.

Wobec obowiązującej koncepcji zasady dwuinstancyjności jej istoty powinnością organu odwoławczego jest rozpatrzenie na nowo sprawy, w której wniesiono odwołanie w sposób odpowiadający standardem przyjętym dla zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., czyli poprzez podjęcie wszystkich działań niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony. Podjęcie rozstrzygnięcia powinno być poprzedzone rozważeniem wszystkich argumentów, związanych z istotnymi w sprawie okolicznościami faktycznymi i prawnymi oraz wyczerpującym zebraniem i rozpatrzeniem całego materiału dowodowego, zgodnie z przepisem art. 77 § 1 k.p.a.

W judykaturze administracyjnej podkreśla się, że do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) została zrealizowana nie wystarczy stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzono przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów dla których postępowanie to jest prowadzone. Istota bowiem postępowania administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu pierwszej instancji.

Uwzględniając więc powyższe wskazać należy, że zadaniem organu odwoławczego jest rozważenie, jak należy daną indywidualną sprawę rozstrzygnąć stosownie do zasady praworządności i zasady prawdy obiektywnej, a nie dokonanie oceny zasadności rozstrzygnięcia organu I instancji.

Wymagania te dotyczące procedury administracyjnej wiążące się z odpowiednim przeprowadzeniem postępowania odwoławczego winny być rygorystycznie przestrzegane szczególnie w sytuacji, gdy organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. wydaje decyzje merytoryczne, czy też merytoryczno-reformacyjne.

Na gruncie niniejszej sprawy postępowanie Wojewody jako organu odwoławczego dotknięte jest istotną wadą polegające na naruszeniu wskazanych wyżej reguł.

Analiza decyzji Wojewody Prowadzi wręcz do wniosku, że organ II instancji zaniechał ponownego przeprowadzenia postępowania i rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie. Tymczasem było to niezbędne i zasadne, zwłaszcza biorąc pod uwagę zaprezentowane przez skarżącą bardzo obszerne i konkretne zarzuty sformułowane w odpowiedzi na odwołanie z 15 grudnia 2016 roku (k. 9 akt adm. organu II inst.).

Data wydania zaskarżonej decyzji (16 grudnia 2016 roku) uniemożliwiła odniesienie się do twierdzeń i zarzutów skarżącej.

Podnieść należy, że w aktach administracyjnych organu II instancji brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o spełnieniu przesłanki w zakresie: obowiązków organu udzielania informacji faktycznej i prawnej (art. 9 oraz 10 k.p.a.), tj. czynnego udziału strony w postępowaniu. Brak jest również wezwania strony skarżącej do wypowiedzenia się co do dowodów i zgromadzonego materiału dowodowego w prowadzonym postępowaniu, uwag do zebranego materiału oraz przedstawienia nowych dowodów w sprawie.

Oświadczenie w tym zakresie pełnomocnik skarżącej złożył dopiero 16 stycznia 2017 roku, a więc po upływie miesiąca od wydania zaskarżonej decyzji przez Wojewodę.

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, że organ odwoławczy orzekając w sprawie nie rozpatrzył sprawy w sposób wymagany zasadą dwuinstancyjności postępowania i naruszył zasady procedury administracyjnej wiążącej się z odpowiednim prowadzeniem postępowania odwoławczego i stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej na wstępie ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda stosując procedurę administracyjną wiążącą się z odpowiednim przeprowadzeniem postępowania odwoławczego w tym zapewnienie wszystkim stronom postępowania szeroko rozumowanego prawa do obrony, aktywnego uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, odniesienie się również do wszystkich twierdzeń stron zawartych w odpowiedzi na odwołanie.

Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia treść art. 200 powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącego od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnego do celowego dochodzenia praw. Za tak określone koszty sąd uznał kwotę wpisu uiszczonego od skargi, oraz koszty związane z udziałem w sprawie pełnomocnika, taryfowo określone.