Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2188/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9 pkt 5 lit. a i b
journal: Dz.U. 2010 nr 143 poz 963
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jadwiga Smołucha (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik, Protokolant spec. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2018 r. sprawy ze skarg M. G., J. P. i L. D. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych oddala skargi


UZASADNIENIE

Przedmiotem dwóch skarg złożonych przez M. G., zwanego dalej "skarżącym ad 1" oraz Ł. D. i J. P., zwanych dalej "skarżącymi ad 2", jest decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa ("Minister", "organ odwoławczy", "organ II instancji") z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], którą Minister, w wyniku rozpoznania odwołań od decyzji Wojewody [...] ("organ I instancji") z [...] listopada 2016 r., znak: [...], o pozwoleniu na realizację inwestycji przeciwpowodziowej, w części uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji oraz w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy, a w pozostałym zakresie decyzję Wojewody [...] utrzymał w mocy.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wojewoda [...] decyzją z [...] listopada 2016 r., wydaną po rozpatrzeniu wniosku Marszałka Województwa [...] reprezentowanego przez Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w O., udzielił pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa P. Ż.", obejmującego obiekty: W. . "O." (km 0+000÷2+448), W. p. "S.-Ż." (km 0+000÷4+382), oraz W. p. zamykający "Ż." (km 0+000÷3+254), zlokalizowane na nieruchomościach określonych szczegółowo w treści decyzji. Z sentencji decyzji pierwszoinstancyjnej wynika, że inwestycja obejmuje dwa typy nieruchomości (działek) oznaczone w operacie ewidencji gruntów i budynków, a mianowicie: a) działki zlokalizowane w liniach rozgraniczających teren inwestycji, stanowiące pas wału przeciwpowodziowego wraz z obiektami funkcjonalnie związanymi, szczegółowo wymienione w punkcie I pierwsze tiret przywołanej decyzji; b) działki usytuowane poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, stanowiące teren niezbędny dla obiektów budowlanych, szczegółowo wymienione w punkcie I drugie tiret przywołanej decyzji. Listy działek obu typów nie obejmują jednak m.in. działki nr ewid. [...] k.m.1 położonej w S., której właścicielem jest skarżący ad. 1, ani też działek nr ewid. [...] oraz [...] z obrębu [...] Ż., których współwłaścicielami są skarżący ad 2. Faktycznie działki te znajdują się jednak na terenie polderu. Tym samym nieruchomości należące do skarżącego ad 1 i do skarżących ad 2 nie zostały zaliczone do nieruchomości przeznaczonych pod inwestycję w zakresie budowli przeciwpowodziowej pn. Przebudowa P. Ż., w stosunku do których organ stwierdził nabycie ich z mocy prawa przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego (s. 9 decyzji organu pierwszej instancji). Nieruchomości skarżących nie zostały też uznane za dotknięte trwałymi ograniczeniami co do sposobu korzystania. Decyzja Wojewody [...] z [...] listopada 2016 r. zawiera ponadto szereg szczegółowych rozstrzygnięć dotyczących inwestycji. Wojewoda [...] powyższą decyzją zatwierdził także projekt budowlany dla inwestycji przeciwpowodziowej. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Organ I instancji jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 4 ust. 1, art. 9, art. 19, art. 24, art. 25 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 966 ze zm.), zwanej dalej "specustawą przeciwpowodziową", a także art. 28 ust. 1 i art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym", oraz art. 124 ust. 4 i art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.) zwanej dalej "u.g.n."., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.".

Odwołanie od decyzji Wojewody [...] złożyli skarżący ad 1 oraz skarżący ad 2. Skarżący ad 1 zarzucił, że organ wydając zaskarżoną decyzją pominął go jako stronę postępowania. Skarżący ad 1 podkreślił, że chociaż działka o nr ewid. [...] znajduje się w strefie zagrożenia wodami powodziowymi, to posiada wydzieloną część budowlaną, będącą poza zasięgiem tych wód (podwyższenie terenu), na której trwa budowa domu jednorodzinnego, zgodnie z wydaną przez Wójta Gminy D. decyzją o warunkach zabudowy oraz decyzją Starosty [...] zatwierdzającą projekt budowlany. Skarżący ad 1 podniósł, że poprowadzenie wałów przeciwpowodziowych w planowany sposób ingeruje i trwale zmienia charakter jego nieruchomości, tworzy realne zagrożenie zalania wodami powodziowymi budowanego domu, który znajdzie się około 1,5 m poniżej korony wału, co znacznie zwiększy zagrożenie życia i zdrowia jego rodziny, utrudni, a momentami wręcz uniemożliwi dojazd wszelkich służb ratunkowych, sanitarnych itp., jak również obniży wartość nieruchomości. Skarżący ad 1 podniósł przy tym, że projektowany wał przebiega w bliskiej odległości od jego działki i niewielka zmiana projektu poprzez powrót w tym miejscu do granic wału istniejącego dotychczas p. Ż., skutkowałaby "wyciągnięciem" z polderu co najmniej czterech domów jednorodzinnych. Skarżący ad 2 wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, względnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, a także o wstrzymanie jej natychmiastowej wykonalności. Skarżący ad 2 podnieśli, że już na etapie postępowania toczącego się przed Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w O. wyrazili swój sprzeciw wobec planowanej inwestycji. Wojewoda [...] nie wziął pod uwagę zarzutów skarżących podnoszonych w tamtym postępowaniu. Tymczasem fakt, że nieruchomość skarżących znajduje się na terenie polderu, stwarza niebezpieczeństwo dla skarżących i uniemożliwia im podejmowanie działalności gospodarczej. Faktycznym skutkiem wybudowania nowego odcinka wału będzie to, że skarżący zostaną "zamknięci" wewnątrz polderu, który wcześniej nie miał granic. Inwestycja sprawi, że w przypadku powodzi budynek mieszkalny skarżących zostanie zalany spiętrzoną wodą.

Minister Infrastruktury i Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołań skarżącego ad 1 i skarżących ad 2 oraz innych osób, decyzją z [...] kwietnia 2017 r. w części uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji oraz w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]. Organ drugiej instancji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 11 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 specustawy przeciwpowodziowej. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zarówno Wojewoda [...] (organ pierwszej instancji), jak i Minister Infrastruktury i Budownictwa (organ drugiej instancji), pełnią w procesie inwestycyjnym funkcję organów administracji architektoniczno-budowlanej. Są one właściwe do wydania decyzji w przedmiocie pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, ale jednocześnie nie są uprawnione ani do wyznaczania i korygowania trasy takiej inwestycji, ani łącznej powierzchni terenu przeznaczonego pod inwestycję, ani wreszcie do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań technicznych. Odnosząc się do zarzutów skarżącego ad 1 organ odwoławczy stwierdził, że w sprawach o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto, przedmiotu badań organów właściwych w rozpoznawanej sprawie nie stanowią okoliczności związane z otrzymaniem przez skarżącego ad 1 decyzji o prawie do zabudowy działki o nr ewid. [...], decyzją skarżącego o budowie domu na terenie zalewowym, uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego na prowadzenie stawów hodowlanych na jej terenie oraz podnoszone przez niego okoliczności dotyczące tego, że poprowadzenie wałów przeciwpowodziowych w proponowany sposób trwale zmieni charakter jego nieruchomości i obniży jej wartość. Minister rozstrzygając o pozwoleniu na realizację inwestycji przeciwpowodziowej nie może wypowiadać się również w kwestii żądania skarżącego ad 1 dotyczącego wykupu jego nieruchomości przez inwestora oraz zwrotu na jego rzecz nakładów poczynionych na budowę budynku mieszkalnego. Żądania te mają bowiem charakter roszczeń cywilnoprawnych i mogą być dochodzone wyłącznie w postępowaniu cywilnoprawnym przed sądem powszechnym. W ocenie Ministra wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych nie spowodowało naruszenia żadnego uzasadnionego interesu (interesu prawnego) skarżącego ad 1. Organ odwoławczy uznał za niemożliwy do uwzględnienia wniosek skarżącego ad 1 o zmianę lokalizacji proponowanych wałów przeciwpowodziowych, tak aby jego nieruchomość znajdowała się poza obszarem budowanego polderu. Minister podkreślił, że organ administracji publicznej nie jest upoważniony do badania alternatywnych wariantów przeprowadzenia inwestycji liniowej w sytuacji, gdyby np. właściciele nieruchomości zgłosili sprzeciw wobec lokalizacji przedsięwzięcia zaproponowanej przez inwestora. Odnośnie do twierdzeń skarżącego ad 1 dotyczących pominięcia go w toku postępowania przed organem pierwszej instancji, mimo że jego działka o nr ewid. [...] znajduje się na terenie polderu (na obszarze objętym wałami), organ zaznaczył, że w obrębie działki nie są przewidziane do wykonania żadne prace budowlane dotyczące analizowanej inwestycji przeciwpowodziowej, ani na jej terenie nie są planowane do wykonania żadne obiekty budowlane związane z przedmiotową inwestycją. Rozpatrując odwołania skarżących ad 2 organ odwoławczy powtórzył tezę, że zarówno wojewoda, orzekający w sprawie jako organ pierwszej instancji, jak i Minister Infrastruktury i Budownictwa, działający jako organ odwoławczy, nie są uprawnieni do wyznaczania i korygowania trasy takiej inwestycji, ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań. Odnosząc się do zarzutów skarżącego ad 1 oraz skarżących ad 2, dotyczących tego, że przedmiotowa inwestycja przeciwpowodziowa wpłynie negatywnie na ich bezpieczeństwo, bowiem ich nieruchomość znajdzie się na terenie polderu, którego funkcją jest gromadzenie wody, organ podkreślił, że wszelkie kwestie dotyczące oddziaływania inwestycji na środowisko i ludzi zostały przeanalizowane w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, prowadzonym przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. i zakończonym decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Minister wskazał również, że w uzasadnieniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ środowiskowy wprost stwierdził, że przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na stan środowiska, jak również na zdrowie i życie ludzi oraz tereny cenne przyrodniczo. Minister Infrastruktury i Budownictwa nie jest organem właściwym do oceny zgodności z prawem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedmiotowej inwestycji przeciwpowodziowej oraz materiałów będących podstawą tego rozstrzygnięcia. Jeżeli chodzi natomiast o twierdzenia skarżących ad 2 dotyczące utrudnienia dojazdu do ich nieruchomości, zwłaszcza w razie konieczności wezwania służb ratowniczych, organ wskazał, że projekt budowlany inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych został pozytywnie zaopiniowany w zakresie dróg przez właściwe organy oraz przez Wojewódzkiego Komendanta Straży Pożarnej w O. w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Z akt sprawy wynika, że dotychczasowy sposób dostępu nieruchomości skarżących ad 2 do drogi publicznej nie został zmieniony. Odnosząc się do zarzutu skarżących ad 2, że w wyniku realizacji inwestycji przeciwpowodziowej spadnie wartość ich nieruchomości oraz zarzutu uniemożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej, a także zarzutu dotyczącego pozbawienia możliwości wykonywania prawa własności, organ podkreślił, że te kwestie nie są przedmiotem rozważań organów administracji właściwych w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. W odpowiedzi na zarzut skarżących ad 2 co do braku przeniesienia własności ich nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa za wypłatą stosownego odszkodowania, organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z przepisami specustawy przeciwpowodziowej, przedsięwzięcie, jakim jest budowa budowli przeciwpowodziowych, może być realizowane wyłącznie ze wskazaniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych. W konsekwencji inwestor budowli przeciwpowodziowych nie może pozyskiwać więcej terenu pod realizację inwestycji niż ten, który jest niezbędny. Organ drugiej instancji uznał za bezzasadny zarzut skarżących ad 2 co do naruszenia art. 9 pkt 5 lit. b specustawy przeciwpowodziowej, poprzez brak uznania ich działek za nieruchomości, wobec których decyzja Wojewody [...] trwale ogranicza sposób korzystania. Według organu odwoławczego realizacja inwestycji nie ograniczy w sposób trwały sposobu korzystania z działki o nr ewid. [...], z obrębu [...] Ż.. Organ wyjaśnił przy tym, że ww. nieruchomość znajduje się już obecnie na terenie zalewowym i to z tego powodu już obecnie mają do niej zastosowanie rozmaite ograniczenia przewidziane w przepisach prawa. Realizacja inwestycji nie zmieni dotychczasowego stanu rzeczy. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w sprawach inwestycji przeciwpowodziowych organy obu instancji związane są postanowieniami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedłożonej wraz z wnioskiem inwestora i nie mają kompetencji do oceniania materiałów będących podstawą tego rozstrzygnięcia. Kompetencja w tym zakresie przysługuje wyłącznie organom wskazanym w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. W odniesieniu do zarzutu niezawiadomienia stron o wszczęciu postępowania w sprawie pozwolenia na realizację inwestycji przeciwpowodziowej oraz o pozwoleniu na realizację inwestycji Minister podkreślił, że jednym z celów specustawy przeciwpowodziowej jest stworzenie warunków prawnych zapewniających sprawny przebieg realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. Dlatego też w ustawie wprowadzono określone uproszczenia i przyspieszenia procedur związanych z przygotowaniem oraz wydaniem decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji w omawianym zakresie. Do takich uproszeń należą reguły powiadamiania stron zawarte w art. 7 ust. 1 pkt 1-5 oraz art. 10 ust. 1 i 2 specustawy przeciwpowodziowej. W ocenie organu odwoławczego analiza reguł zawiadamiania stron o czynnościach podejmowanych w związku z oraz w trakcie postępowania dotyczącego pozwolenia na realizację inwestycji prowadzi do wniosku, że Wojewoda [...] prawidłowo zastosował wskazane przepisy. Minister uznał za niezasadny zarzut skarżących dotyczący naruszenia art. 25 specustawy przeciwpowodziowej, poprzez nadanie zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie udzielenia pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa P. Ż. obejmującego obiekty: W. "O." (km 0+000÷2+448), W. "S.-Ż." (km 0+000÷4+382), oraz W. zamykający "Ż." (km 0+000÷3+254), zlokalizowane na nieruchomościach określonych szczegółowo w treści decyzji, złożyli skarżący ad 1 oraz skarżący ad 2.

Skarżący ad 1 wniósł o uchylenie kwestionowanej decyzji, zarzucając naruszenie następujących przepisów:

1. art. 7 i art. 77 w zw. z art. 84 k.p.a. polegające na zaniechaniu obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego niezbędnego do jej załatwienia, "w szczególności na ustaleniu, czy teren o którym mowa w zaskarżonej decyzji może być uznany za polder przeciwpowodziowy, tj. stwierdzenia, czy wlewanie się tej wody na jego teren jest efektem jego funkcji wynikającej z art. 9 ust. 1 specustawy przeciwpowodziowej, jako urządzenia wodnego przystosowanego do pełnienia takiej właśnie funkcji";

2. art. 10 § 1 k.p.a., poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu oraz uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału;

3. art. 35 i art. 36 k.p.a., poprzez "permanentną zwłokę w rozpoznawaniu sprawy i nieinformowanie o terminie jej rozpoznania";

4. art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 11 specustawy przeciwpowodziowej, polegające na niezawiadomieniu skarżącego ad 1 o wszczęciu postępowania w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji, wskutek pominięcia we wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji przeciwpowodziowej nieruchomości należących do skarżącego ad 1 i nieuznanie ich za nieruchomości, o których mowa w art. 9 pkt 5 lit. b tej ustawy;

5. art. 25 ust. 1 specustawy przeciwpowodziowej poprzez nadanie zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Skarżący ad 2 wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody O. z [...] listopada 2016 r. Skarżonemu rozstrzygnięciu skarżący ad 2 zarzucili naruszenie następujących przepisów:

1. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, pominięcie zgromadzonych dowodów, w tym przedstawiających stanowisko skarżących ad 2, dowolne interpretowanie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w sprawie;

2. art. 10 § 1 k.p.a., poprzez brak zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu, wyrażający się w niepoinformowaniu skarżących ad 2 o wszczęciu postępowania, jak również zaniechaniu informowania stron o dalszych podejmowanych czynnościach w sprawie oraz uniemożliwieniu im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów;

3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji, mimo że istniały podstawy do jej uchylenia;

4. art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 11 specustawy przeciwpowodziowej, poprzez niezawiadomienie skarżących ad 2 o wszczęciu postępowania w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji, wskutek pominięcia we wniosku Marszałka Województwa O. o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji przeciwpowodziowej nieruchomości należących do skarżących ad 2 i nieuznanie ich za nieruchomości, o których mowa w art. 9 pkt 5 lit. b tej ustawy;

5. art. 9 pkt 5 lit. b specustawy przeciwpowodziowej, poprzez pominięcie w decyzji o pozwoleniu realizację inwestycji nieruchomości stanowiących własność skarżących ad 2, tj. działek o nr ewid. [...] oraz [...] z obrębu [...] Ż., wobec których – zdaniem skarżących ad 2 - inwestycja trwale ogranicza sposób korzystania.

W odpowiedzi na skargi organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie 29. września 2017 r., na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a."), połączył sprawy skarżących ad 1 i ad 2 (o sygn. akt VII SA/Wa 1336/17 oraz VII SA/Wa 1337/17) do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt VII SA/Wa 1336/17.

Wyrokiem z 11 października 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 1336/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił obie skargi.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej, wniesionej przez skarżącego ad 1, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 28 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 1015/18 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 października 2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu swojego wyroku NSA stwierdził, że sąd wojewódzki nie wskazał jakie ustalenia faktyczne przyjął za podstawę oceny merytorycznej wyrażonej w wyroku. NSA zwrócił uwagę, że skarżący konsekwentnie w toku sprawy wywodził, iż nieruchomość będąca jego własnością powinna być ujęta we wniosku, a w konsekwencji decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji jako "nieruchomość będąca częścią inwestycji, niezbędna do jej funkcjonowania, która nie stała się własnością Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego, ale wobec której trwale ogranicza się sposób korzystania", zgodnie z art. 9 pkt 5 lit. b) specustawy. Swoje stanowisko uzasadniał tym, że jego działka oznaczona nr [...] znalazła się w obszarze tzw. międzywału i polderu przewidzianego do przebudowy i zwiększenia jego powierzchni z ok. 200 ha do 400 ha, a więc stała się częścią inwestycji, podczas gdy wcześniej leżała poza polderem i została na podstawie stosownych decyzji zagospodarowana poprzez urządzenie stawów budowlanych, wybudowanie domu letniskowego oraz domu jednorodzinnego (w stanie surowym zamkniętym). Wskazywał również, że zrealizowanie zaprojektowanych wałów przeciwpowodziowych trwale zmieni charakter jego nieruchomości, stwarza zagrożenie zalania wodami powodziowymi nowo budowanego budynku, który znajdzie się ok. 1,5 m poniżej korony wału. Według skarżącego, niewielka zmiana położenia wału i powrót do granicy wału istniejącego dotychczas, skutkowałoby "wyciągnięciem" z obszaru projektowanego polderu co najmniej 4 domów jednorodzinnych. W skardze podniesiono, że pozwolenie na budowę budynku jednorodzinnego dotyczyło terenu zagrożonego powodzią (obszar zalewowy), ale nie objętego wówczas czaszą polderu projektowanego do rozbudowy. Dodatkowo zarzucono, że wskutek pominięcia nieruchomości skarżącego we wniosku inwestora, nie został on właściwie zawiadomiony o wszczęciu postępowania, przez co był pozbawiony możliwości działania w sprawie. Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania skarżącego, przy czym w uzasadnieniu decyzji przedstawił ocenę poszczególnych zarzutów. W ocenie NSA sąd wojewódzki nie zweryfikował należycie stanowiska organu odwoławczego, przyjmując błędną interpretację reguł obowiązujących przy wydawaniu decyzji w przedmiocie inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. Przede wszystkim sąd wojewódzki nie zweryfikował stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do oceny, czy zasadne było w świetle art. 9 pkt 5 lit. a) i b) specustawy pominięcie nieruchomości skarżącego we wniosku inwestora, a w konsekwencji decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji. Dla oceny, czy w sprawie doszło do naruszenia wymienionych przepisów, niezbędne było sprawdzenie lokalizacji nieruchomości skarżącego w odniesieniu do terenu całego przedsięwzięcia wyznaczonego liniami rozgraniczającymi, jak też poszczególnych budowli przeciwpowodziowych objętych inwestycją pn. "Przebudowa Ż.". Bez konkretnych ustaleń w tym zakresie i bez analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie było możliwe dokonanie merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji. NSA podkreślił, że sąd administracyjny tylko wtedy jest władny dokonać prawidłowej oceny zastosowania prawa materialnego przez organ administracji, gdy uprzednio zweryfikuje stan faktyczny sprawy. W ocenie NSA sąd wojewódzki nie skonfrontował stanowiska skarżącego oraz organu odwoławczego przy wykorzystaniu dokumentacji obejmującej m.in. charakterystykę inwestycji oraz mapy obrazujące projektowany obszar inwestycji i mapy zawierające podział nieruchomości. Ponadto sąd wojewódzki niewłaściwie określił kompetencje organów orzekających w zakresie dotyczącym wyznaczenia terenu inwestycji, lokalizacji poszczególnych budowli przeciwpowodziowych, a w szczególności określenia nieruchomości niezbędnych do realizacji oraz funkcjonowania inwestycji. NSA stwierdził, że argumentacji zawartej w uzasadnieniu wyroku sądu wojewódzkiego wynika, że sąd ten przypisał inwestorowi zbyt dużą swobodę w kształtowaniu podstawowych elementów zasięgu terytorialnego inwestycji oraz wyznaczenia nieruchomości niezbędnych do jej realizacji i funkcjonowania, umniejszając tym samym rolę właściwego organu administracji wydającego decyzję w tym przedmiocie. Konieczne jest zatem zwrócenie uwagi, że mimo unormowań szczególnych zawartych w ustawie z 8 lipca 2010 r., postępowanie w przedmiocie pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych musi być prowadzone zgodnie z zasadami ustanowionymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, co wynika z art. 5 ust. 1 specustawy. Decyzja w sprawie pozwolenia na realizację inwestycji jest więc władczym rozstrzygnięciem organu administracji, podejmowanym po zbadaniu dopuszczalności wnioskowanej inwestycji przez pryzmat wszystkich regulacji prawnych determinujących elementy przedsięwzięcia przewidziane w art. 9 specustawy. Organ orzekający został zobowiązany we własnym zakresie dokonać wszechstronnej oceny zgodności z prawem wnioskowanej inwestycji, po uprzednim sprawdzeniu całej dokumentacji dotyczącej m.in. lokalizacji inwestycji, projektowania podziału nieruchomości, wyznaczenia nieruchomości przewidzianych do przejęcia na własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego oraz nieruchomości, wobec których mają być ustanowione ograniczenia co do sposobu korzystania. Ustanowiony w art. 6 specustawy obowiązek przedstawienia całej dokumentacji przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem oznacza odpowiedzialność inwestora za ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych dotyczących realizacji i funkcjonowania planowanej inwestycji. Zasadniczo to właśnie dokumentacja składana przez inwestora stanowi podstawę poszczególnych rozstrzygnięć podejmowanych przez organ w ramach decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji. Nie można jednak wykluczyć konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wynikającym z indywidualnych uwarunkowań występujących w danej sprawie. Organ orzekający nie jest bowiem zwolniony z obowiązków wynikających z art. 7 i 77 § 1 kpa, a więc wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiały dowodowego. Dokumentacja przedstawiana przez inwestora powinna dostarczyć organowi informacji co do wszystkich kolizji wynikających z zamiaru realizacji inwestycji w określonym miejscu ze względu na dotychczasowy stan zagospodarowania danego terenu. Organy orzekające nie mogą odmówić wydania pozwolenia w wersji wnioskowanej przez inwestora, jeżeli projektowane przedsięwzięcie nie narusza obowiązującego prawa w zakresie warunków prawnych i faktycznych istniejących na terenie przewidzianym do zainwestowania. Jeżeli jednak w sprawie ujawnią się istotne okoliczności wymagające dodatkowego wyjaśnienia, bądź organ stwierdzi nieprawidłowości w dokumentacji dołączonej do wniosku, to powinien zobowiązać inwestora do jej uzupełnienia przy odpowiednim zastosowaniu art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 13 ust. 1 specustawy. NSA zwrócił uwagę, że w przypadku stwierdzenia niezgodności proponowanych przez inwestora rozwiązań z przepisami obowiązującego prawa, organ nie jest upoważniony do ich samodzielnego korygowania, lecz powinien podjąć działania umożliwiające inwestorowi stosowne zmodyfikowanie wniosku. Ponadto zgodnie z art. 9 pkt 3 specustawy decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji powinna zawierać wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Aby organ mógł uczynić to w sposób właściwy, musi dysponować informacjami pozwalającymi zidentyfikować interesy osób podlegające ochronie w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. W rozpoznawanej sprawie zasadniczym zagadnieniem stała się właśnie potrzeba określenia oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomość skarżącego wobec objęcia jej terenem polderu przeciwpowodziowego oraz wskutek budowy wału przeciwpowodziowego. Obowiązkiem zaś organu odwoławczego oraz sądu wojewódzkiego była ocena, czy w przeprowadzonym postępowaniu, a następnie decyzji zezwalającej na realizację inwestycji w sposób należyty zagwarantowano ochronę interesu skarżącego, zwłaszcza przysługującego mu prawa do korzystania z własnej nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. NSA wskazał, że w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego Minister trafnie dostrzegł konieczność merytorycznej kontroli zasadności ingerencji w prawa jednostki przy realizacji inwestycji. Stanął też na stanowisku, że organ administracji publicznej ma obowiązek badania zasadności zajęcia danych nieruchomości pod inwestycję. Za każdym więc razem, gdy pojawia się uzasadnione podejrzenie większego niż niezbędne zajęcia nieruchomości pod inwestycję, organ powinien wyjaśnić taką kwestię, wzywając inwestora do szczegółowego uzasadnienia zajęcia danego terenu pod inwestycję w zakresie planowanych budowli. NSA zgodził się również ze stwierdzeniem organu odwoławczego, że sprawdzając zgodność z prawem przedstawionego przez inwestora wniosku, organ powinien mieć na uwadze konieczność dokonania kontroli zakresu ingerencji w prawa majątkowe stron postępowania również pod kątem zachowania konstytucyjnej zasady proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) oraz płynących z niej zasad przydatności, konieczności oraz zakazu nadmiernej ingerencji. Według NSA tych wszystkich przedstawionych wyżej uwarunkowań prawnych sąd wojewódzki nie uwzględnił przy rozpatrywaniu sprawy, w następstwie czego nie zostały ocenione istotne okoliczności podnoszone w odwołaniu oraz skardze. Sąd wojewódzki nie przeprowadził analizy postępowania wyjaśniającego, w ramach którego inwestor składał pisma odnoszące się do zarzutów i żądań skarżącego, jak też nie poddał dokładnej weryfikacji argumentacji organu odwoławczego dotyczącej szczegółowych kwestii związanych z ewentualnymi ograniczeniami stwarzanymi przez inwestycję wobec nieruchomości skarżącego. Sąd wojewódzki nie odniósł się zwłaszcza do możliwości korzystania przez skarżącego z budynku jednorodzinnego w sytuacji, gdy – jak podaje skarżący – objęty on został terenem polderu. W uzasadnieniu nie przedstawiono ustaleń dotyczących uzyskanego przez skarżącego pozwolenia na budowę spornego budynku, co wiązałoby się z ochroną jego prawa do legalnej możliwości jego użytkowania. Przede wszystkim sąd nie zawarł w swoich rozważaniach analizy dotyczącej charakterystyki funkcjonowania przedmiotowych budowli przeciwpowodziowych, na co zwrócono również uwagę w skardze, powołując wyrok WSA z 16 maja 2011 r. dotyczący klasyfikowania polderu jako urządzenia wodnego w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego z 18 lipca 2001 r. Niewątpliwie kwestia określenia funkcjonowania polderu przeciwpowodziowego jako budowli przeciwpowodziowej wymienionej w art. 2 pkt 1 specustawy miała istotne znaczenie dla oceny zastosowania w sprawie art. 9 pkt 5 lit. b) specustawy. W tym kontekście przydatne jest posłużenie się zawartą w aktualnej ustawie z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne definicją, w której określono, że polder przeciwpowodziowy jest urządzeniem wodnym odgrodzonym od koryta rzeki, mogącym okresowo przetrzymywać nadmiar wód podziemnych, zalewanym, a następnie odwadnianym przy pomocy urządzeń wlotowych i upustowych, samoczynnie lub w sposób kontrolowany. Według NSA w rozpoznawanej sprawie kluczowe było rozstrzygnięcie, czy z uwagi na charakter budowli przeciwpowodziowych objętych sporną inwestycją powstaną takie ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości skarżącego, że należałoby ją zaliczyć do kategorii regulowanej przepisem art. 9 pkt 5 lit. a) lub b) specustawy. W szczególności należało rozważyć, czy budowa domu jednorodzinnego na działce skarżącego oraz jego późniejsze użytkowanie nie pozostaje w kolizji z funkcjonowaniem polderu przeciwpowodziowego, a w konsekwencji czy ustalono w sprawie wszystkie okoliczności istotne dla oceny zasadności ewentualnego ustalenia w decyzji trwałych ograniczeń co do korzystania z nieruchomości skarżącego, zgodnie z art. 9 pkt 5 lit. b) specustawy. W ocenie NSA sąd wojewódzki nie uwzględniając powyższych aspektów sprawy w sposób nieuprawniony, a na pewno przedwczesny, wyraził końcową ocenę co do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku brak jest analizy stanu faktycznego i prawnego, dającej podstawę do wnioskowania w zakresie zasadności pominięcia nieruchomości skarżącego w decyzji o pozwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji oraz prawidłowości zawiadomień o wszczęciu postępowania. Nadto NSA wskazał, że mylnie sąd wojewódzki określił znaczenie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych w niniejszej sprawie. Po pierwsze nie leży w kompetencjach organu ochrony środowiska rozstrzyganie o zaliczeniu konkretnych nieruchomości jako niezbędnych do realizacji i funkcjonowania inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowym, gdyż kwestia ta z mocy art. 9 pkt 5 specustawy regulowana jest w decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji. Po drugie, ustalenia i ocena RDOŚ zawarte w decyzji środowiskowej, nie są przydatne do rozstrzygnięcia okoliczności spornych występujących w sprawie, bowiem dotyczą wpływu przedmiotowej inwestycji na środowisko, a konkretnie wody powierzchniowe, wody podziemnie, obszar Natura 2000 oraz poszczególne komponenty środowiska przyrodniczego (roślinność, płazy). W decyzji są też ustalenia w zakresie wpływu przebudowy polderu na krajobraz oraz ciągi widokowe, jak również wnioski co do braku negatywnego oddziaływania inwestycji na stan środowiska, w tym zdrowie i życie ludzi. Trudno jednak powyższą konstatację odnosić do problemu ewentualnych zagrożeń wskazywanych przez skarżącego w związku z usytuowaniem domu jednorodzinnego na terenie spornej inwestycji. W ocenie NSA nietrafne są też uwagi sądu wojewódzkiego wskazujące na faktyczny, a nie na prawny charakter ograniczenia związanego z niemożnością realizacji budowy domu jednorodzinnego na terenie polderu. Trzeba bowiem przyjąć, że taka sytuacja byłaby tożsama z nierespektowaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz oznaczałaby wprowadzenie zakazu zabudowy bez podstawy prawnej. Tymczasem w przypadku, gdyby rzeczywiście budowa i użytkowanie budynku mieszkalnego byłoby nie do pogodzenia z realizacją lub funkcjonowanie przedmiotowych budowli przeciwpowodziowych, to wówczas zachodziłyby przesłanki do objęcia nieruchomości skarżącego decyzją na podstawie art. 9 pkt 5 lit. a) i b) specustawy. NSA zaakcentował ponadto, że przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy rozróżnienia wymaga okoliczność położenia danej nieruchomości na tzw. terenie zalewowym, od sytuacji objęcia nieruchomości terenem inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. Dlatego nieprzekonujący jest wywód sądu wojewódzkiego, że sytuację skarżącego można było postrzegać jako zmianę "ilościową", a nie "jakościową", gdyż ryzyko podtapiania i szkód występuje na terenie zalewowym niezależnie od realizacji przedmiotowej inwestycji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz.718.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem, a zatem ustalenie czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów sąd uznał, że nie narusza ona prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Sąd uznał za prawidłowo ustalony przez organ odwoławczy stan faktyczny zaistniały w sprawie, w związku z czym przyjął za własne ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 28 kwietnia 2017 r. (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).

Przedmiotem sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną jest pozwolenie na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, w związku z czym w sprawie mają zastosowanie jako przepisy szczególne, uregulowania ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 966 ze zm.).

Nie powielając wszystkich ustaleń organu, szczegółowo wymienionych w zaskarżonej decyzji, a które sąd uznaje za prawidłowe, należy zwrócić uwagę, iż charakter decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych określa art. 14 specustawy przeciwpowodziowej, który stanowi, że uzyskanie decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji jest równoznaczne z uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy albo decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz pozwolenia na budowę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. W myśl art. 13 ust. 1 i 2 specustawy przeciwpowodziowej w sprawach o wydanie decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, z wyłączeniem art. 28 ust. 2 tej ustawy, natomiast nie stosuje się przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów ustawy z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz.U. z 2017 r. poz. 1023, 1529 i 1566).

Art. 9 specustawy przeciwpowodziowej (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) stanowił, że decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji powinna zawierać następujące elementy:

1) określenie linii rozgraniczających teren;

2) warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa;

3) wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich;

4) zatwierdzenie podziału nieruchomości;

5) oznaczenie według katastru nieruchomości:

a) nieruchomości lub ich części, będących częścią inwestycji, niezbędnych do jej realizacji, które stają się własnością Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego,

b) nieruchomości lub ich części, będących częścią inwestycji, niezbędnych do jej funkcjonowania, które nie stają się własnością Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego, ale wobec których trwale ogranicza się sposób korzystania;

6) zatwierdzenie projektu budowlanego;

7) warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;

8) w razie potrzeby inne ustalenia dotyczące określenia:

a) szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych,

b) czasu użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych,

c) terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych,

d) szczegółowych wymagań dotyczących nadzoru na budowie,

e) obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu,

f) ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, z uwzględnieniem obszarów bezpośredniego zagrożenia powodzią oraz obszarów potencjalnego zagrożenia powodzią, lub szczególnego zagrożenia powodzią, o ile zostały wyznaczone.

W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji zawiera wszystkie obligatoryjne elementy określone w art. 9 specustawy przeciwpowodziowej i w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organy obu instancji dokonały też wszystkich wymaganych prawem sprawdzeń, w tym w szczególności w zakresie kompletności wniosku pod kątem wymogów określonych w art. 6 specustawy przeciwpowodziowej oraz sprawdzeń, o których mowa w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego tj. zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami technicznobudowlanymi oraz spełnienie wymogów formalnych przez projekt architektonicznobudowlany. Natomiast w myśl art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego organ administracji architektonicznobudowlanej nie jest uprawniony do badania zgodności projektu architektonicznobudowlanego z przepisami technicznobudowlanymi i zasadami wiedzy technicznej.

Podstawowym zarzutem obydwu skarg jest brak wskazania w decyzji o pozwoleniu na realizację inwestycji nieruchomości skarżących, jako nieruchomości, o których mowa w art. 9 pkt 5 lit. a i b specustawy przeciwpowodziowej. Z powołanych przepisów wynika, że jedynymi przesłankami uznania nieruchomości za część inwestycji, w rozumieniu art. 1 pkt 1 specustawy przeciwpowodziowej, są: niezbędność nieruchomości do realizacji inwestycji (art. 9 pkt 5 lit. a) bądź niezbędność nieruchomości do funkcjonowania inwestycji (art. 9 pkt 5 lit. b). Przedmiotem oceny czy dana nieruchomość spełnia przesłanki określone w art. 9 pkt 5 lit. a i b specustawy przeciwpowodziowej jest więc funkcja jaką ta nieruchomość ma spełniać w odniesieniu do zamierzonych budowli przeciwpowodziowych. Same tylko uciążliwości związane z położeniem nieruchomości w otoczeniu budowli przeciwpowodziowych w świetle przepisów obowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie stanowiły przesłanki do objęcia ich decyzją o pozwoleniu na realizację inwestycji.

W rozpoznawanej sprawie nieruchomości skarżących już wcześniej znajdowały się na terenach zalewowych, natomiast budowa nowych odcinków wałów, powiększających i zamykających obszar istniejącego polderu przeciwpowodziowego, spowoduje, że nieruchomości skarżących znajdą się wewnątrz polderu otoczonego wałami ze wszystkich stron. Dotychczasowa powierzchnia polderu wynosi ok. 200 ha, a pojemność V≈ 1,70 mln m3. Przebudowa polderu, polegająca na odbudowie istniejących wałów i budowie nowych wałów, ma zwiększyć jego powierzchnię około dwukrotnie, natomiast pojemność pięciokrotnie. Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu (projekt budowlany – tom 1, str. 113, 114), nieruchomości skarżących nie znalazły się w liniach rozgraniczających inwestycji, ani w liniach wyznaczających teren niezbędny dla obiektów budowlanych. Projekt budowlany nie przewiduje do wykonania na nieruchomościach skarżących żadnych robót budowalnych. Nie przewiduje też by nieruchomości skarżących miały pełnić jakąś funkcję niezbędną do prawidłowego działania zamierzonych budowli przeciwpowodziowych i w związku z tym podlegać ograniczeniom w sposobie korzystania. W zakresie wału p. "S. – Ż.", w otoczeniu którego położone są nieruchomości skarżących, projekt nie przewiduje zmian w istniejącej sieci dróg w rejonie obiektu, a projektowany wał poprzez przejazdy i wyjazdy połączony będzie z istniejącymi drogami i ciągami komunikacyjnymi. Istniejąca infrastruktura techniczna (linie energetyczne, linie telekomunikacyjne, rurociąg kanalizacji ściekowej) również ma zostać zachowana, a w przypadkach kolizji z inwestycją przewidziano jej przebudowę. Niewątpliwie nieruchomości skarżących w wyniku realizacji inwestycji znajdą się w zamkniętym obszarze przeznaczonym do wypełniania wodami powodziowymi. W toku postępowania wyjaśniającego inwestor jednoznacznie wyjaśnił jednak, że inwestycja diametralnie poprawi bezpieczeństwo zurbanizowanych terenów miasta O., terenów przemysłowych (strefa ekonomiczna) oraz obszar miejscowości S. i Ż., oraz istotnie ograniczy występowanie podtopień i powodzi na obszarze polderu. Wody powodziowe poniżej wód o prawdopodobieństwie p = 1% (raz na sto lat), po zakończeniu inwestycji nie będą się przedostawały na obszar polderu (tak jak ma to miejsce przy obecnym stanie). Dotychczas zalewanie polderu następowało już przy wystąpieniu wód powodziowych o prawdopodobieństwie p = 3% tj. raz na 33 lata. W przypadku wystąpienia wód większych od p = 1% warunki przepływu będą takie same jak obecnie.

Reasumując, wpływ inwestycji na nieruchomości skarżących nie ogranicza ich praw właścicielskich w sposób określony w art. 9 pkt 5 lit. a i b specustawy przeciwpowodziowej. Inwestycja w żaden sposób nie ograniczy skarżących w dotychczasowym sposobie korzystania z ich nieruchomości. Podnoszone przez skarżących kwestie zwiększenia uciążliwości w korzystaniu z ich nieruchomości, w tym dotyczące spadku wartości tych nieruchomości oraz większego ryzyka zalania wodami powodziowymi w przypadku wystąpienia wód o prawdopodobieństwie p = 1% (raz na sto lat), mogą być przedmiotem roszczeń cywilnoprawnych w stosunku do inwestora. Nie dają natomiast uprawnienia do żądania przejęcia ich na własność Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego na podstawie przepisów specustawy przeciwpowodziowej.

Podsumowując, wskazać należy, że wbrew zarzutom skarżących, nie doszło do naruszeń przepisów prawa wymienionych w skardze, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podjął wszystkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy i dysponował materiałem wystarczającym do podjęcia rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów prawa procesowego, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Wydane w sprawie decyzje zawierają wszelkie określone prawem elementy. Organy w sposób wystarczający wyjaśniły również motywy zaskarżonych rozstrzygnięć, a uzasadnienia decyzji spełniają wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.