Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2867/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 par 1 pkt 3, art. 33 pkt 10
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Honorata Łopianowska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, sędzia WSA Radosław Teresiak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec O. S.A. na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...] z 8 grudnia 2014 r. wystawionego przez Wójta Gminy P., którymi wierzyciel objął należności z tytułu podatku od nieruchomości za okres od stycznia do grudnia 2009 r. w łącznej kwocie 44 244,00 zł należności głównej. Celem wyegzekwowania należności organ egzekucyjny na podstawie zawiadomienia z dnia 29 grudnia 2014 r. o numerze [...] dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S. A.

2. Pismem z dnia 7 stycznia 2014 r. Skarżąca zgłosiła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji [Dz. U. z 2016r., poz. 599 ze zm.]wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych.

Skarżąca podniosła, że:

- przedmiotowa egzekucja została podjęta w zakresie nieistniejącego obowiązku, gdyż organ nie doręczył O. S.A. decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r.,

- egzekucja została podjęta w zakresie nieistniejącego obowiązku – w zakresie odsetek, których wielkość została zawyżona, gdyż nie uwzględniono przerw w naliczaniu odsetek o których mowa w art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, gdyż obejmuje niewymagalną należność,

- ze względu na to, że decyzji pierwszoinstancyjnej Wójta Gminy P. nie doręczono ani nie nadano jej rygoru natychmiastowej wykonalności, obowiązek wynikający ze wskazanej w tytule wykonawczym decyzji z [...] października 2014 r. nie był wymagalny,

- ze względu na to, że decyzji pierwszoinstancyjnej nie doręczono ani nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, egzekucja ustalonej w tej decyzji należne niedopuszczalna,

- egzekucja została podjęta na podstawie tytułu wykonawczego, który nie spełnia wymagań określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

4. Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. Wójt Gminy P. – jako wierzyciel – uznał zarzuty wniesione pismem z dnia 7 stycznia 2015 r. za bezzasadne.

5. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z [...] czerwca 2015 r. uchyliło w całości i przekazało do ponownego rozpatrzenia zaskarżone postanowienie Wójta Gminy P. z dnia [...] marca 2015 r. uznające za bezzasadne zarzuty Spółki w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., organ egzekucyjny nie wskazał prawidłowo w wystawionym tytule wykonawczym okresu, od którego odsetki są naliczane, ich charakteru oraz ewentualnych przerw w naliczeniu odsetek.

6. Postanowieniem z [...] lipca 2015 r. Wójt Gminy P. ponownie uznał zarzuty zgłoszone przez Skarżącą za bezzasadne. W postanowieniu wierzyciel wyjaśnił, iż decyzja z dnia [...] października 2014 r. wydana przez Wójta Gminy P. określająca wysokość zobowiązania dla Skarżącej w podatku od nieruchomości za rok 2009 została skutecznie doręczona Zobowiązanej w dniu 3 listopada 2014 r., natomiast postanowienie z dnia [...] listopada 2014 r. nadające przedmiotowej nieostatecznej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności zostało doręczone Stronie w dniu 5 grudnia 2014 r. Przedmiotowa decyzja oraz postanowienie w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności zostały doręczone Zobowiązanej za pośrednictwem poczty polskiej, ponieważ pełnomocnik Spółki – nie wskazał własnego adresu elektronicznego ePUAP i tym samym nie było możliwe doręczenie pism tą drogą. Wierzyciel wyjaśnił ponadto, iż pomimo błędnie oznaczonej w tytule wykonawczym daty, od której nalicza się odsetki, kwoty odsetek wykazane w tytule wykonawczym za poszczególne raty obliczone zostały zgodnie z art. 53 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, tj. odsetki za zwłokę naliczone były od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku.

7. Postanowieniem z [...] listopada 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podkreślił między innymi stanowisko wierzyciela, że mimo błędnie oznaczonej w tytule wykonawczym daty od której nalicza się odsetki, kwoty odsetek wykazane w tytule wykonawczym za poszczególne raty obliczone zostały zgodnie z art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej. W przedmiotowej sprawie, wierzyciel na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, przy błędnie określonej dacie, od której nalicza się odsetki prawidłowo określił wysokość odsetek od zaległości podatkowych, a tym samym podatnik nie był narażony na egzekucję odsetek w nieprawidłowej wysokości.

7. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. organ egzekucyjny tj. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., uznał złożone przez Zobowiązaną zarzuty na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji za nieuzasadnione.

8. Pismem z dnia 17 maja 2016 r. Pełnomocnik Skarżącej złożył zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W., wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie zarzutów podniesionych w dniu 7 stycznia 2015 r.

Skarżąca podniosła, że w obecnym stanie prawnym, stanowisko wierzyciela nie może być uznane za wiążące. Według Skarżącej organ egzekucyjny nie uwzględnił, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela wobec egzekucji zostały wyłączone z kognicji sądów administracyjnych. W niniejszej sprawie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. nie mógł ograniczyć się do przywołania brzmienia art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i powołania się na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] kwietnia 2016 r., ale powinien rozpatrzyć te zarzuty samodzielnie i przedstawić własną ocenę w postanowieniu wydanym w sprawie zarzutów egzekucyjnych.

Zdaniem Skarżącej, odnośnie zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. nie uwzględnił, że niedopuszczalne jest egzekwowanie obowiązku określonego w niedoręczonej decyzji oraz decyzji nieostatecznej, której nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności. W ocenie pełnomocnika taka sytuacja w przedmiotowej sprawie miała miejsce.

Według Skarżącej, zasadny był również zarzut nieistnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę oraz że – wbrew stanowisku organu egzekucyjnego - przedmiotowy tytuł wykonawczy nie spełnia określonego w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż błędnie określono, że egzekwowany obowiązek jest wymagalny, a także błędnie określono w nim wielkość odsetek za zwłokę.

9. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem [...] czerwca 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji, wuzasadnieniu wskazując, że Wójt Gminy P., po ponownym rozpatrzeniu zgłoszonych zarzutów, postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. uznał zarzuty zgłoszone w trybie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji za nieuzasadnione. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., jako organ II instancji, postanowieniem z [...] listopada 2015 r. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy P.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prawidłowo uznał zarzut zgłoszony w trybie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji za niezasadny. Organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska Wierzyciela.

Organ zaznaczył, iż stosownie do art. 33 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, okolicznością uzasadniającą zgłoszenie zarzutu na postępowanie egzekucyjne jest m.in. brak wymagalności obowiązku. Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Zatem jest to stan, w którym zobowiązany winien już wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność, a mimo to uchyla się od niej. W świetle powyższego stwierdził, iż zarzut niedoręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania jak i postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie mieści się w przesłance do wniesienia zarzutu braku wymagalności.

W świetle podnoszonych przez Skarżącą zarzutów odnośnie nieistnienia i braku wymagalności obowiązku z uwagi na brak doręczenia decyzji Organ odwoławczy powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2010 r. sygn. akt. II FSK 1378/08, gdzie Sąd stwierdził, iż analizowanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, oznacza w konsekwencji badanie tego czy weszła ona skutecznie do obrotu prawnego, a tym samym czy zobowiązanie w kwocie nią określonej stało się wymagalne. Organ uznał, iż badanie tej okoliczności w ramach zarzutu opartego na twierdzeniu o "nieistnieniu obowiązku" stanowiłoby w istocie kontrolę "wymagalności obowiązku" objętego tytułem wykonawczym, czego zabrania art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie podzielił zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w związku z brakiem wymagalności egzekwowanego obowiązku. Podkreślił, że podstawy wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, określone w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, są w stosunku do siebie niekonkurencyjne, tzn. nie mogą być stosowane zamiennie, ponieważ każdy z nich ma na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości toczącego się postępowania egzekucyjnego. W związku z tym nie można kwestionować skutków prawnych wywieranych przez decyzję będącą podstawą prowadzenia egzekucji w drodze zarzutu niedopuszczalności egzekucji [art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji]. W ocenie Organu brak wymagalności obowiązku nie może więc być utożsamiany z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowe realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej wiąże się z okolicznościami wykluczającymi możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego wyłącznie ze formalnych – podmiotowych lub przedmiotowych, a nie merytorycznych.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż pełnomocnik Spółki nie wskazał jakichkolwiek okoliczności uzasadniających stwierdzenie niedopuszczalności toczącej się egzekucji, kwestionując wyłącznie prawidłowość doręczenia decyzji stanowiącej podstawę prowadzonej egzekucji oraz postanowienia o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności, co stanowiło podstawę zarzutu zgłoszonego na poc stawie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 ustawy egzekucyjnej, uznanego przez Wierzyciela za nieuzasadniony. Organ zauważył, iż na gruncie niniejszej sprawy postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o tytuł wykonawczy z 8 grudnia 2014 r. nr [...], wystawiony przez Wójta Gminy P., a obejmujący zaległości w podatku od nieruchomości 2009 r. Zaznaczył, iż obowiązek ten podlegał egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Ponadto podniósł, iż Skarżąca podlega orzecznictwu polskich organów administracji publicznej. Wobec powyższego przedmiotową egzekucję administracyjną uznał za dopuszczalną.

Odpowiadając na zarzut nieistnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę, Dyrektor Izby Skarbowej w W. wyjaśnił, iż organ podatkowy zasadnie nie uwzględnił przerwy w naliczaniu odsetek zgodnie z art. 54 § 1 pkt 7 ustawy Ordynacja podatkowa, w myśl którego odsetek nie nalicza się w sytuacji przekroczenia 3 miesięcznego terminu liczonego od wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji przez organ pierwszej instancji – za cały ten okres.

Organ odwoławczy stwierdził, iż w niniejszej sprawie to sama Strona przyczyniła się do opóźnienia w wydaniu decyzji i w związku z tym, organowi podatkowemu nie można przypisać braku działań czy też nieuzasadnionej przewlekłości postępowania.

Ustosunkowując się do zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, iż w zarzucie tym mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. Zaznaczył, iż w tytule wykonawczym z dnia 08 grudnia 2014 r. nr [...], wskazano wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy egzekucyjnej. W związku z tym stwierdził, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prawidłowo uznał zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji za bezzasadny.

Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie podzielił stanowiska Skarżącej, iż w świetle zmian w świetle zmiany przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi doszło do "przeniesienia ciężaru" orzekania o merytorycznej ocenie zarzutów egzekucyjnych z wierzyciela na organ egzekucyjny. Zaznaczył, iż organy egzekucyjne działają na podstawie i w granicach określonych ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dysponentem postępowania egzekucyjnego określonego ww. ustawą jest wierzyciel, natomiast organ egzekucyjny jest jedynie organem wykonawczym. Organ podniósł, iż zgodnie z art. 29 § 1 ww ustawy organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W judykaturze wywodzi się, że zestawienie art. 29 § 1 in fine z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji prowadzi do wniosku, że zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego wskazujący na nieistnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym, dotyczyć może wyłącznie sytuacji, kiedy owo nieistnienie obowiązku jest następstwem okoliczności, które nastąpiły po wydaniu tego tytułu. W przeciwnym razie organ egzekucyjny nie mógłby rozpoznać zarzutu bez naruszenia art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II FSK 380/14

W świetle powyższego, Dyrektor Izby Skarbowej w W., uznał iż organ egzekucyjny nie był uprawniony, na co wskazuje pełnomocnik, do samodzielnego rozpatrzenia wniesiony zarzutów i przedstawienia własnej oceny w wydanym postanowieniu odnośnie zarzutu wniesionego w trybie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Zwrócił również uwagę, iż ustawa egzekucyjna w art. 34 § 4 mówi o ostatecznym, a nie o prawomocnym stanowisku wierzyciela. Zaznaczył, iż przymiot ostateczności, w myśl art. 16 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [Dz. U. z 2016 r. poz. 23 tekst jedn.], mają te rozstrzygnięcia, od których nie służy odwołanie [zażalenie] w administracyjnym toku instancji. Stwierdził, iż zmiana przepisu art. 3 § 2 pkt 3 ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi nie ma wpływu na wydawane przez organ egzekucyjny rozstrzygnięcie w sprawie zarzutów.

10. W skardze na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącej wniósł o jego uchylenie oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] kwietnia 2016 r.

Ponadto wniósł o uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r., oraz poprzedzającego je postanowienia Wójta Gminy P. z dnia [...] marca 2015 r. a także zwrot kosztów postępowania.

Zarzucił, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 34 § 1 w związku z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji W ocenie Skarżącej Dyrektor Izby Skarbowej w W. błędnie przyjął, że w zakresie zarzutów podniesionych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest związany stanowiskiem wierzyciela wyrażonym w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie uwzględnił, że w stanie prawnym obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. [a ten stan prawny znalazł zastosowanie w przedmiotowej sprawie] stanowisko wierzyciela nie może być uznane za wiążące organ egzekucyjny. Zatem powołanie się na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], nie stanowi wystarczającego uzasadnienia dla odstąpienia przez organ egzekucyjny od samodzielnej oceny zarzutów wobec egzekucji oraz nie stanowi wystarczającego uzasadnienia dla "automatycznego" powielenia przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela.

Skarżąca podniosła, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie uwzględnił, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela wobec egzekucji zostały wyłączone z kognicji sądów administracyjnych, co wynika z nowego brzmienia artykułu 3 § 2 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. W ocenie Skarżacej, pozostające obecnie poza kontrolą sądową postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela nie może wiązać organu egzekucyjnego, gdyż w tym zakresie oznaczałoby to pozbawienie zobowiązanego prawa do sądu. Zatem kwestie, w których zakresie organ egzekucyjny był przed 15 sierpnia 2015 r. związany stanowiskiem wierzyciela, wymagają obecnie merytorycznej oceny ze strony organu egzekucyjnego. Skarżąca powołując się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 8 grudnia 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 890/15 stwierdziła, że po zmianie stanu prawnego, tj. od 15 sierpnia 2015 r., "ciężar" orzekania o merytorycznej ocenie zarzutów egzekucyjnych został przeniesiony z wierzyciela na organ egzekucyjny. Zdaniem Skarżącej, skoro zatem w niniejszej sprawie znajdował zastosowanie nowy stan prawny, to przy rozpatrywaniu zarzutów podniesionych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ani Dyrektor Izby Skarbowej, ani Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. nie mógł ograniczyć się do przywołania brzmienia art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i powołania się na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], ale powinien rozpatrzyć te zarzuty samodzielnie i w postanowieniu wydanym w sprawie zarzutów egzekucyjnych przedstawić własną ocenę [czego jednak zaniechał, czym naruszył art. 124 Kodeksu postępowania administracyjnego].

Według Skarżącej, wbrew stanowisku organu egzekucyjnego [powielającego stanowisko wierzyciela], zarzuty dotyczące egzekwowania obowiązku nieistniejącego, braku wymagalności oraz niedopuszczalności egzekucji nie mogły zostać uznane za nieuzasadnione, skoro decyzja, która stanowiła podstawę egzekucji nie została doręczona do dnia wszczęcia egzekucji; do tego momentu nie doszło bowiem do jedynego skutecznego sposobu doręczenia w tej sprawie, tj. nie doszło do doręczenia w trybie określonym w art. 152a Ordynacji podatkowej. Czyniło to zasadnym zarzuty podniesione na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, pkt 2 oraz pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W ocenie Skarżącej, wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia okoliczności nie wskazują na konieczność prowadzenia postępowania przez okres wykraczający poza ustawowe terminy. Skarżąca podniosła, że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ podatkowy pozostawał bezczynny w okresie od 15 do 25 lipca 2014., tj. pomiędzy dniem wszczęcia postępowania a dniem skierowania pierwszego wezwania w sprawie. Wójt Gminy P. mógł przeprowadzić wnioskowany przez stronę dowód, gdyż dysponował materiałem przekazanym wraz z pismem z dnia 12 sierpnia 2014 r., którym była właśnie ewidencja środków trwałych w formie elektronicznej.

W odniesieniu do zarzutu nieistnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę pełnomocnik podniósł, iż nie uwzględniono, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły okresy nienaliczania odsetek, o których mowa w art. 54 § 1 Ordynacji podatkowej. Okresami tymi były - w przedmiotowej sprawie - okresy, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, tj. wystąpiły przypadki, gdy decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, bowiem:

- postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego zostało doręczone w dniu 9 lipca 2014 1.;

- decyzja organu I instancji została wydana [...] października 2014 r. [a więc po upływie 3 miesięcy, licząc od dnia wszczęcia postępowania].

Zdaniem Skarżącej, wbrew stanowisku organu egzekucyjnego, tytuł wykonawczy nie spełniał określonego w art. 7 § i pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wymogu wskazania "treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej – także określenia jej wysokości, terminu, od którego nalicza odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek", gdyż błędnie określono, że egzekwowany obowiązek jest wymagalny, a także błędnie określono w nim wielkość odsetek za zwłokę.

W ocenie Skarżącej, jeśliby jednak przyjąć, że nawet w nowym stanie prawnym Dyrektor Izby Skarbowej w W. był związany stanowiskiem wierzyciela zawartym w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] – rozpatrujący niniejszą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powinien objąć kontrolą również powielone przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. stanowisko wierzyciela, a w przypadku uznania go za nieprawidłowe – Sąd powinien również uchylić postanowienia zawierające to stanowisko.

11. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

12. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Badając rozpoznawaną sprawę według kryteriów wynikających z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz.U. z 2014 r., poz. 1647] oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c oraz art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.], Sąd takiego naruszenia się nie dopatrzył.

13. Na wstępie – odnosząc się do charakteru postępowania egzekucyjnego – wskazać należy, że postępowanie egzekucyjne nie jest procedurą, w ramach której mają zostać skonkretyzowane prawa lub obowiązki strony, wynikające z przepisów prawa materialnego. Taka konkretyzacja ma bowiem miejsce na etapie wcześniejszym, określanym jako postępowanie jurysdykcyjne. Postępowanie egzekucyjne jest fazą następną, zaś jego celem jest doprowadzenie do wykonania aktu administracyjnego, który został wydany na zakończenie etapu jurysdykcyjnego. Organ egzekucyjny ma ograniczone możliwości badania sprawy, jego kognicja ogranicza się tylko i wyłącznie do zagadnień, związanych z samym wykonaniem aktu administracyjnego albo brakiem możliwości jego wykonania. Nie ma natomiast umocowania, aby sięgać "wstecz" i badać prawidłowość sposobu, w jaki w fazie jurysdykcyjnej skonkretyzowano prawa i obowiązki strony. Nie może zatem odnosić się do zagadnień, związanych z ustaleniami faktycznymi i zastosowaniem do nich przepisów prawa materialnego. Punktem wyjścia dla organu egzekucyjnego jest wykonywany akt administracyjny. Dopóki znajduje się on w obrocie prawnym, organ prowadzący egzekucję jest nim związany. W żadnym wypadku nie może samodzielnie dokonywać jego weryfikacji. To ograniczenie kognicji znalazło wyraz w art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym [tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2016 r. II FSK 1138/14, dostępny na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl].

14. Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy, w pierwszej kolejności Skarżący podnosi zarzut naruszenia art. 34 § 1 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji argumentując, iż w stanie prawnym obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. [postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela wobec egzekucji zostały wyłączone z kognicji sądów administracyjnych] stanowisko wierzyciela nie może być uznane za wiążące organ egzekucyjny.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji [a więc w zakresie zarzutów ponoszonych przez Skarżącego], jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Zdaniem Sądu, wskazana przez Skarżącego zmiana stanu prawnego nie wpłynęła na zmianę pozycji prawnej organu egzekucyjnego względem stanowiska przedstawionego w zakresie określnych zarzutów przez wierzyciela – jest on nadal nim związany. Organ egzekucyjny nie jest zatem uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że przed organem egzekucyjnym nie bada się ponownie zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2016 r. w spr. II FSK 2162/14, dostępny na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl].

Ponadto Sąd zauważa, że związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w zakresie określonych zarzutów nie pozbawia wojewódzkiego sądu administracyjnego możliwości dokonywania oceny tego stanowiska przy rozpoznawaniu skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Z treści art. 134 i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa, także w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy. Niewątpliwie do końcowego załatwienia sprawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej konieczne jest zbadanie legalności stanowiska wierzyciela, skoro nie było to możliwe w innym trybie [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 listopada 2016 r. w spr. II GSK 502/15].

Nadto wskazać należy, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem oceny zgodności z prawem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w spr. I FSK 1740/15, dostępny na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl].

Na gruncie rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że Wójt Gminy P. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. oddalił zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, pkt 2, pkt 6 i pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu Wierzyciel stwierdził, iż zgłoszone zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ zarówno decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r. jak i rygor natychmiastowej wykonalności zostały doręczone prawidłowo, co potwierdzają dowody doręczenia. Wyjaśnił, że decyzja z dnia [...] października 2014 r. określająca wysokość zobowiązania dla Skarżącej w podatku od nieruchomości za rok 2009 została skutecznie doręczona w dniu 3 listopada 2014 r., a postanowienie z dnia [...] listopada 2014 r. nadające przedmiotowej nieostatecznej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności zostało doręczone Stronie w dniu 5 grudnia 2014 r., przy czym zostały one doręczone Skarżącej za pośrednictwem poczty polskiej, ponieważ pełnomocnik spółki nie wskazał własnego adresu elektronicznego ePUAP i tym samym nie było możliwe doręczenie pism tą drogą.

Sąd stwierdza zatem, że zarzut egzekucji nieistniejącego – zdaniem Skarżącej – zobowiązania, osadzony w kwestionowaniu faktu doręczenia Skarżącej decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2009 a także postanowienia w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnośnie prawidłowości naliczania odsetek za zwlokę Wierzyciel poddał refleksji prawidłowość naliczenia odsetek stwierdzając, że nie naruszył ustawowych terminów dotyczących prowadzenia postępowania podatkowego z uwzględnieniem terminów przewidzianych ustawą Ordynacja podatkowa dla czynności dowodowych będących następstwem wszczęcia postępowania w trybie art. 21 § 3 tej ustawy.

Na przedmiotowe postanowienie Skarżąca wniosła zażalenie, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., postanowieniem z [...] listopada 2015 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Zatem stanowisko pochodzące od wierzyciela dotyczyło zarzutów podniesionych w ramach postępowania egzekucyjnego a wierzyciel odniósł się do wszystkich zarzutów ponoszonych przez Skarżącą i w sposób wyczerpujący uzasadnił swoje stanowisko. Stanowisko wierzyciela zostało również poddane kontroli przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.

Sąd stwierdza, że stanowisko wierzyciela nie wywołuje wątpliwości związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem.

Przedstawione przez Skarżącą zarzuty dotyczące niedoręczenia nieostatecznej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, jak i postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, czy też zarzut niewłaściwego określenia wysokości odsetek za zwłokę nie zasługiwały na aprobatę.

15. W zakresie zarzutu dotyczącego niedoręczenia nieostatecznej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, jak i postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności należy zauważyć, że analizowanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, oznacza w konsekwencji badanie tego, czy weszła ona skutecznie do obrotu prawnego, a tym samym czy zobowiązanie stało się wymagalne.

Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z unormowania tego wynika, że organ egzekucyjny nie bada ani merytorycznej trafności ["zasadności"] decyzji wymiarowej, ani też "wymagalności" zobowiązania podatkowego w niej określonego. Przez "wymagalność" decyzji rozumieć należy możliwość jej wykonania, tj. egzekwowania. Ta ostatnia przesłanka wiąże się natomiast m.in. zarówno z kwestią prawidłowego doręczenia decyzji wymiarowej, jak i postanowienia o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Analizowanie prawidłowości doręczenia tych aktów, oznacza w konsekwencji badanie, czy zobowiązanie w kwocie określonej taką decyzją stało się wymagalne. Tego zaś zabrania organowi egzekucyjnemu przywołany wyżej art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji [por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2016 r. II FSK 3380/14, z dnia 14 stycznia 2010 r., II FSK 1378/2008, z dnia 24 września 2013 r., II FSK 2505/11, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Konsekwentnie także wierzyciel nie może uznać zasadności takiego zarzutu.

W związku z powyższym kwestia prawidłowego doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wydania tytułu wykonawczego nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym.

16. Zagadnienie dotyczące doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, pozostaje poza granicami sprawy egzekucyjnej – kwestia prawidłowego doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, pozostaje poza sferą kompetencji organu egzekucyjnego rozpatrującego zarzuty w trybie art. 33 pkt 1, pkt 2 i pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji [por. wyrok z dnia 21 października 2016 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w spr. II FSK 2631/14, dostępny na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ].

17. W zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku w zakresie odsetek za zwłokę w związku z wystąpieniem okoliczności, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej należy ponownie podkreślić, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku na podstawie art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wierzyciel, w swoim stanowisku poddał szczegółowej i wnikliwej refleksji okoliczności związane z prowadzeniem postępowania oraz podejmowaniem przez siebie starań, by go nie przedłużać – powołał się m.in. na niestawiennictwo strony na mające mieć miejsce z inicjatywy Skarżącej przeprowadzenie dowodu z ewidencji środka trwałego a także na wyznaczenie Skarżącej terminu na przedstawienie będącego w jej posiadaniu wykazu budowli położonych na terenie Gminy P. i ich wartości wynikającej z ewidencji środka trwałego podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, czego Skarżąca pozostawiła bez odpowiedzi: nie tylko nie przedstawiła tego dowodu, ale też nie stawiła się na wnioskowane przez siebie przeprowadzenie dowodu.

Nie stanowi też bezczynności – jak uważa Skarżąca [str. 3 skargi, jej pkt III] – brak czynności pomiędzy dniem wszczęcia postępowania a dniem skierowania pierwszego wezwania do Skarżącej, tj. w okresie od 15 do 25 lipca 2014 r.

18. W zakresie zarzutu niespełniania przez tytuł wykonawczy elementu wskazanego w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co ma wynikać – zdaniem Skarżącej z błędnego określenia, że egzekwowany obowiązek jest wymagalny, a także błędnego określenia w nim wielkości odsetek za zwłokę, w ocenie Sądu, na podstawie art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. W ramach tego zarzutu nie mieści się podważanie merytorycznej zasadności naliczenia przez wierzyciela odsetek od zaległości podatkowej wskazanych jako należne w tytule wykonawczym, w tym okresu, za jaki odsetki te należy naliczyć.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a w konsekwencji Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.] skargę oddalił.