Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 194/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi Fundacji "P." w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2011 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...].03.2012 r., nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej Fundacji "P." w B. kwotę 5.617 zł (słownie: pięć tysięcy sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...], Wójt Gminy N. określił Fundacji "P." w B. (dalej powoływana również jako skarżąca Fundacja) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca Fundacja błędnie zadeklarowała posiadane przez siebie grunty i budynki położone w gminie N. jako zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 i 14 ustawy

z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., nr 95 poz. 613 ze zm., dalej powoływana w skrócie jako u.p.o.l.) Wskazano, że skarżąca Fundacja na początku 2011 r. była właścicielem działki oznaczonej nr [...]

o pow. 25.6508 ha, która następnie została podzielona na działki o nr [...] o pow. 0,5102 ha, o nr [...] o pow. 24.0156 ha oraz o nr [...] o pow. 1,1250 ha.

Na powyższych działkach znajdowały się budynki o łącznej powierzchni 6658 m2.

W dniu [...] kwietnia 2011 r. skarżąca Fundacja dokonała sprzedaży działki

o nr [...] o pow. 0,5102 ha wraz z budynkiem o pow. 321 m2 na rzecz S. B. (prezesa skarżącej Fundacji). Fakt sprzedaży działki został uwzględniony przez organ, przy określaniu wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości od miesiąca maja 2011 r.

Działki stanowiące własność skarżącej Fundacji były sklasyfikowane

w ewidencji gruntów jako Tr - grunty różne. Na mocy decyzji Starosty Powiatowego

w S. z dnia [...] października 2011 r., dokonano aktualizacji prowadzonej ewidencji gruntów, w wyniku której z działki o nr [...] o pow. 24.0156 ha sklasyfikowanej jako Tr powstały następuje oznaczenia: B - 2,6664 ha, Bi - 0,4145 ha, B RV 0,0917 ha, Ls IV - 17,5696 ha, Ls V 1,1089 ha, Lz łV 0,1369 ha, Lz PsV 0,4492 ha, PS V 1,5784 ha. Z kolei działka o Nr [...] o pow. 1,1250 ha sklasyfikowanej dotychczasowo jako B 0,6250 ha i Tr 0,5 ha powstały oznaczenia B RV 0,6250 ha i B 0,5 ha. Powyższe zmiany w sposobie klasyfikacji gruntów organ uwzględnił przy wyliczaniu podatku od nieruchomości od miesiąca listopada 2011 r. Organ przyjął, że z uwagi na sposób klasyfikacji gruntów w ewidencji, w sprawie nie miało zastosowanie zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.

Podczas oględzin, z których został sporządzony protokół i dokumentacja fotograficzna, organ ustalił, że znajdujące się na działkach budynki są w złym stanie technicznym oraz że w 2011 r. na nieruchomościach Fundacji nie zostały zameldowane żadne osoby, nie jest w nich prowadzona żadna działalność.

Tym samym, organ przyjął, że zgromadzony w aktach materiał dowodowy

nie potwierdza zajęcia budynków na działalność statutową przez skarżącą Fundację. Dlatego też skarżąca Fundacja nie mogła skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się skarżąca Fundacja i w złożonym odwołaniu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy

do ponownego rozpoznania innej gminie niż N. Skarżonej decyzji zarzucono pogwałcenie prawa polskiego i międzynarodowego w stosunku

do fundacji - organizacji pożytku publicznego. Fundacja wskazała, że jej działalność trwa już 10 lat, cele fundacji zostały określone w § 9 i 10 Statutu w tym sfera socjalna, budownictwo mieszkaniowe. Fundacja po zakupieniu porzuconej, zdegradowanej nieruchomości przystąpiła do prac porządkowych, remontowych, odbudowy. Zdaniem prezesa Fundacji, na spornej nieruchomości Fundacja prowadziła różnorodne spotkania przedsiębiorców, imigrantów, repatriantów,

co mieści się w działalności statutowej Fundacji. Dlatego też, Wójt Gminy nie posiada żadnych argumentów prawnych za opodatkowaniem nieruchomości i wszelkie działania Wójta wobec fundacji "P." są bezprawne. W uzupełnieniu odwołania, skarżąca Fundacja wniosła o przekazanie sprawy innej gminie, a nadto złożyła wyjaśnienie, że sprzedaż nieruchomości nastąpiła na rzecz repatriantów, którzy

nie mieli swojej własności, a fundacja otrzymała bezpłatne użyczenie na 20 lat.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że istota sporu sprowadza się do ustalenia czy przedmiotowe grunty i budynki zakupione przez skarżącą Fundację korzystają

ze zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 i art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l. Organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. nie może mieć zastosowania, gdyż zwolnienie takie dotyczy gruntów stanowiących nieużytki, użytki ekologiczne, gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, z wyjątkiem zajętych

na prowadzenie działalności gospodarczej. Akta sprawy wskazują, że w rejestrze gruntów zakupiona działka nr [...] posiadała do dnia 18.11.2011 r. oznaczenie jako tereny różne "Tr" zatem zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. nie może mieć zastosowania. W zakresie zwolnienia wymienionego w art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l., organ wskazał, że zwolnienie to dotyczy nieruchomości lub ich części zajętych na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego. Z przepisu wyraźnie wynika, że zwolnienie ma charakter przedmiotowy,

nie każda nieruchomość stanowiąca własność (posiadanie) organizacji pożytku publicznego podlega zwolnieniu ale tylko taka, która jest zajęta na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego. Z materiału zgromadzonego w sprawie jednoznacznie wynika, że stan budynków należących do skarżącej Fundacji był zły, brak było energii elektrycznej (poza jednym budynkiem nr [...]), brak ogrzewania, brak wody bieżącej, zniszczone podłogi i ściany, w niektórych budynkach przeciekający dach a nawet jego brak (budynki nr [...] i [...]). W dwóch budynkach prowadzono prace remontowe (nr [...] i [...]). Powyższe jednoznacznie wskazuje,

że będące w posiadaniu skarżącej Fundacji budynki, z uwagi na stan techniczny,

nie mogły być zajęte na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego. Kolegium zaznaczyło, że w § 12 statutu Fundacji zapisano, że nieodpłatna działalność pożytku publicznego polega na pośrednictwie pracy, opiece wychowawczej

i społecznej bez zakwaterowania, działalności domów i ośrodków kultury oraz pozostałej działalności związanej ze sportem. Tym samym prowadzenie prac remontowych,

w budynku, który został w kwietniu 2011 r. sprzedany na rzecz prezesa Fundacji,

nie może być rozumiane jako zajęcie nieruchomości na nieodpłatne cele statutowe organizacji pożytku publicznego.

W kwestii opodatkowania nieruchomości według stawki pozostałej, z uwagi

na oznaczenie "Tr" Kolegium wyjaśniło, iż zmiana klasyfikacji gruntów nastąpiła dopiero na mocy decyzji Starosty Powiatowego z [...] października 2011 r., a zatem brak było podstaw do przyjęcia, że do tego czasu w 2011 r. należy zastosować nową klasyfikację gruntów. Nową klasyfikację uwzględniono w wyliczeniach podatku

od listopada 2011 r. Organy podatkowe nie są też uprawnione do badania historii

i powodów zmian w zapisach ewidencji, dlatego Kolegium nie może się odnieść

do przyczyn przekwalifikowania opisu gruntów i do przedłożonego opisu i mapy

z dnia [...].08.1995 r., gdzie działka [...] (zdaniem skarżącej Fundacji późniejsza [...]) posiadała opis "Bi-Ls".

Na powyższą decyzję, skarżąca Fundacja wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem skarżącej Fundacji wydane w sprawie decyzje naruszają szereg przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 123 § 1, art. 125 § 1 i 2, art. 127, art. 130 § 1 pkt 1 i 6, art. 132, art. 139, art. 173, art. 180 § 1, art. 187, art. 188,

art. 191), art. 6 i 7 u.p.o.l., ustawę o księgach wieczystych oraz szereg przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że grunty nabyte przez skarżącą Fundację były nieprawidłowo sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako "Tr" - tereny różne, podczas gdy w rzeczywistości w większości był to las. Potwierdza to decyzja

o zmianie zapisów w ewidencji gruntów i budynków z października 2011 r. Wskazano także, że organy błędnie przyjęły, że na powyższych gruntach istnieją budynki podlegające opodatkowaniu, albowiem istniejące zabudowania nigdy nie zostały oddane do użytku, nie istnieją w obrocie cywilnym, nie figurują w księgach wieczystych, a zatem jako samowola nie mogą być opodatkowane podatkiem

od nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w B., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 7 czerwca 2013 r., prezes skarżącej Fundacji podkreślił, że działalność statutowa Fundacji opisana w § 9, 10 i 11 Statutu, wskazuje,

że realizuje ona cele pożytku publicznego, co uprawnia ją do zwolnienia od podatku gruntów zajętych pod działalność statutową. Postępowanie zostało przeprowadzone w sposób nieobiektywny, gdyż nie został ustalony stan faktyczny nieruchomości należących do Fundacji. Wskazano także, że niekorzystnych zmian w ewidencji gruntów dokonano w 2002 r., kiedy to Wójt przekwalifikował tereny leśne na tereny różne, co wynika z mapy geodezyjnej. Prezes skarżącej Fundacji podniósł także,

że dokonana w trakcie oględzin dokumentacja fotograficzna nie odzwierciedla stanu faktycznego budynków.

Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Bk 48/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę skarżącej Fundacji. Sąd stwierdził,

że zasadniczy spór w sprawie dotyczy prawidłowości opodatkowania gruntów

i budynków po byłej jednostce wojskowej, zakupionych przez skarżącą w dniu

[...] września 2010 r. od Agencji Mienia Wojskowego. Zdaniem skarżącej, zakupione grunty były nieprawidłowo sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków (jako tereny różne - Tr, a nie jako las - Ls), co w konsekwencji doprowadziło do zawyżenia wysokości podatku, zaś zakupione budynki, jako wykorzystywane przez fundację, będącą organizacją pożytku publicznego, powinny korzystać ze zwolnienia z podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l. W ocenie Sądu pierwszej instancji stanowisko skarżącej w powyższym zakresie jest błędne i nie znajduje oparcia, zarówno w zgromadzonym w sprawie materialne dowodowym, jak również obowiązujących przepisach prawa.

Zdaniem WSA w Białymstoku za bezzasadne należało uznać twierdzenia skarżącej, że zakupiony przez nią od Agencji Mienia Wojskowego teren jest lasem,

a w konsekwencji nie powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości. Według akt administracyjnych, w szczególności wypisu z rejestru gruntów, zarówno w 2010 r., jak i przez dziesięć miesięcy 2011 r., działka o nr [...] i powierzchni 25.6508 ha była sklasyfikowana w ewidencji gruntów jako tereny różne - Tr. (k. 3-4 akt adm.). O sposobie sklasyfikowania spornej działki w ewidencji gruntów skarżąca została poinformowana przy dokonywaniu jej zakupu, co wynika z treści aktu notarialnego (s. 8 aktu notarialnego, k. 19 akt adm.). Zmiana klasyfikacji powyższej działki nastąpiła dopiero na mocy decyzji Starosty z dnia [...] października 2011 r.

(k. 36 i 37 akt adm.), która to okoliczność została uwzględniona przy wyliczaniu podatku za listopad i grudzień 2011 r. Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że dokonanie zmiany sposobu klasyfikacji działek nie mogło mieć wpływu na sposób opodatkowania tegoż gruntu przed tą zmianą. Według Sądu, zmiany w ewidencji gruntów i budynków mogą wywierać skutki prawnopodatkowe

co najwyżej na przyszłość. Dopiero od dnia zmiany w ewidencji gruntów i budynków, grunty zmieniają swój charakter do celów podatkowych (zob. wyrok NSA z dnia

14 września 2011 r., II FSK 533/10). Podnoszone przez skarżącą zarzuty, dotyczące rzekomo niezgodnej z prawem zmiany sposobu klasyfikacji gruntów w 2002 r. przez Wójta Gminy N., w żaden sposób nie mogły mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że przed dokonaniem zmian, zgodnie z twierdzeniami skarżącej, sporny grunt był sklasyfikowany jako "Bi-Ls". Oznaczenie gruntu w ewidencji jako "Bi-Ls" nie oznacza, że był to las, lecz inny teren zabudowany na gruntach leśnych, co i tak skutkowałoby jego opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości, zatem organy słusznie opodatkowały sporną działkę, za okres od stycznia do października 2011 r., podatkiem od nieruchomości. W sprawie nie mogło mieć zastosowanie zwolnienie podatkowe, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., w myśl którego zwalnia się z podatku od nieruchomości grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Grunty stanowiące własność skarżącej nie były sklasyfikowane

w powyższy sposób, a zatem nie mogły korzystać z tegoż zwolnienia.

W ocenie Sądu, organy podatkowe w prawidłowy sposób opodatkowały również budynki stanowiące własność skarżącej. Podnoszone przez skarżącą okoliczności, że nabyte przez nią budynki nie odpowiadają przepisom budowlanym, że nie istnieje żadna dokumentacja związana z ich budową i oddaniem

do użytkowania, czy też to, że nie figurują one w księgach wieczystych, nie mają znaczenia dla ustalenia, czy stanowią przedmiot podatku od nieruchomości.

Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że w trakcie postępowania podatkowego został przeprowadzony dowód z oględzin nieruchomości należącej do skarżącej,

w tym również budynków, co dokumentuje nie tylko protokół z przeprowadzonych oględzin, ale również bogata dokumentacja fotograficzna znajdująca się w aktach sprawy. Ujawniony stan budynków należących do skarżącej był zły, brak było w nich energii elektrycznej (oprócz jednego budynku nr [...]), ogrzewania, czy też bieżącej wody. W budynkach ujawniono zniszczone podłogi i ściany, w niektórych przeciekał dach. Przeprowadzony dowód z oględzin potwierdził, że będące własnością skarżącej obiekty budowlane odpowiadają pojęciu budynku w rozumieniu u.p.o.l.

(z wyjątkiem budynków o nr [...] i [...], w których uległ zawaleniu dach), dlatego należało je opodatkować podatkiem od nieruchomości. Nie ma przy tym znaczenia, że powyższe obiekty znajdują się w złym stanie technicznym, jeżeli odpowiadają definicji budynku, muszą być opodatkowane podatkiem od nieruchomości. Zły stan techniczny budynków mógłby mieć wpływ jedynie na wysokość stawki podatku,

ale jedynie względem budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zły stan techniczny budynków, brak podstawowych mediów, a także okoliczność, że na spornej działce nikt nie zamieszkiwał, ani nie był zameldowany, pozwalał na przyjęcie, że sporna nieruchomość nie była zajęta na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez fundację,

a tym samym, że nieruchomość ta nie mogła korzystać ze zwolnienia podatkowego

z art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l. W powyższym zakresie Sąd pierwszej instancji w pełni podzielił argumentację organu odwoławczego zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca Fundacja zarzucając na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, mimo że organy administracji publicznej przeprowadziły postępowanie z naruszeniem: (1) art. 122 o.p. poprzez zaniechanie działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; (2) art. 187 § 1 o.p. poprzez złamanie zasady zupełności

i niezebranie całego materiału dowodowego, w szczególności opinii biegłych

z zakresu budownictwa; (3) art. 181 o.p. poprzez dokonanie nieprawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego, która kłóci się w swojej podstawie

z doświadczeniem życiowym oraz wiedzą budowlaną i techniczną; (4) art. 121

w związku z art. 193 § 1 i 2 o.p. poprzez dokonanie dowolnej oceny sposobu klasyfikacji gruntów w 2002 r. przez Wójta Gminy i błędne przyjęcie, że zmiana sposobu klasyfikacji była zgodna z prawem, co doprowadziło do nadużycia prawa

i nie może być poczytywane za prawidłowe wykonywanie prawa, a takie działanie

nie może korzystać z ochrony prawnej; (5) art. 75 § 1 w związku z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego przez biegłego specjalistę

w zakresie oceny stanu technicznego budynków i ustalenia, czy obiekty budowlane skarżącej odpowiadają merytorycznym kryteriom zawartym w art. 1 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.;

Ponadto, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z naruszeniem: (1) art. 3 pkt 1 i 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię dla obiektów niespełniających wymogów budowlanych dla budynku, a będących obiektami grożącymi zawaleniem, przez co spełniających dyspozycję wyłączenia powierzchni użytkowej obiektów przy określaniu podstawy opodatkowania; (2) art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. poprzez dokonanie nieprawidłowej wykładni tych przepisów

w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 stycznia

2016 r., sygn. akt II FSK 2974/13 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Białymstoku.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy, zatem zaskarżony wyrok należało uchylić na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Zdaniem NSA, trafny okazał się zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. poprzez błędną jego wykładnię. Przepis ten zawiera legalną definicję budynku na gruncie tej ustawy stanowiąc, że użyte

w niej określenie "budynek" oznacza - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach. Przytoczona wyżej definicja budynku na gruncie u.p.o.l. zbieżna jest z rozumieniem tego samego pojęcia w przepisach ustawy - Prawo budowlane, której art. 3 pkt 2 stanowi,

że ilekroć w tej ustawie jest mowa o budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni

za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

Mając to na uwadze oraz zawarte w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. odesłanie

do prawa budowlanego, trafnie zarzut błędnej wykładni tego przepisu uzasadnia się koniecznością sięgnięcia w pierwszej kolejności do uregulowań zawartych w prawie budowlanym. Dotyczy to również odwołania się w zakresie sposobu rozumienia pojęcia budynku, a więc trwałości związania z gruntem, wydzielenia z przestrzeni

za pomocą przegród budowlanych oraz posiadania fundamentów i dachu. Cechy owe powinny być oceniane przy tym jako kwestia faktu, decyduje bowiem o tym konstrukcja techniczna budynku (w odniesieniu do cechy trwałości połączenia budynku z gruntem pogląd taki wyraził np. NSA w wyroku z dnia 3 kwietnia 2014 r.,

II FSK 895/12; zob. również S. Bogucki, K. Winiarski, Zakres związania danymi

z ewidencji gruntów i budynków w sprawach wymiaru podatków lokalnych, "Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych" 2015, nr 2, s. 16). Odmienny sposób rozumienia art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. zasadnie poddany został krytyce

w skardze kasacyjnej, bowiem to techniczna konstrukcja całego obiektu powinna stanowić miarodajne kryterium i punkt odniesienia dla ustalenia, czy dany obiekt budowlany - dla celów jego opodatkowania – jest, czy nie jest budynkiem.

NSA zaznaczył, że niezależnie od dokonania błędnej wykładni art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., Sąd pierwszej instancji nie miał też dostatecznych podstaw faktycznych,

a przynajmniej takich nie wskazał, aby na podstawie akt sprawy w wiążący sposób przesądzać o wszystkich istotnych cechach budynków, które uznał za będące przedmiotem opodatkowania. W postępowaniu podatkowym (naruszając m.in. wymienione w skardze kasacyjnej art. 122, art. 181 i art. 187 § 1 o.p.) w tej mierze nie przeprowadzono precyzyjnych czynności wyjaśniających, a zatem Sąd pierwszej instancji nie dysponował informacjami o faktach, poza niekompletnym protokołem oględzin oraz lakonicznymi wyjaśnieniami samej skarżącej, które w dodatku nie są jednoznaczne. Zagadnienie się komplikuje, gdy nadto wziąć pod uwagę,

że ani ustawa o podatkach i opłatach lokalnych ani ustawa - Prawo budowlane

nie definiują na przykład pojęcia "dach".

Dokonanie analizy - czy prawidłowe w świetle art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. były ustalenia organów podatkowych, że sporny obiekt jest budynkiem, czy też,

że stanowi on jednak inny rodzaj obiektu budowlanego - będzie podstawowym zadaniem Sądu pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy, choć będzie to raczej utrudnione z uwagi na niepełny zakres materiału dowodowego. Sąd pierwszej instancji będzie mógł to uczynić dopiero po uzupełnieniu materiału dowodowego i dokonaniu jego oceny przez organ podatkowy, który dotąd postępowanie dowodowe koncentrował na ustaleniach, czy grunty i budynki zakupione przez skarżącą korzystają ze zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 i 14 u.p.o.l.

Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Białymstoku zważył co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Przystępując do ponownej oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości

za 2011 r. należy podkreślić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny obowiązany był uwzględnić ocenę prawną przedstawioną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2016 r. sygn. akt II FSK 2974/13.

Zgodnie bowiem z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu powyższego przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest

do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a., należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji

lub postanowienie (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1602/12, wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt I GSK 1498/13). Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego

lub faktycznego. Żadna z powyższych przesłanek nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Stan faktyczny przedmiotowej sprawy, analizowany w pierwotnym postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uległ zmianie. Nie uległ również zmianie stan prawny.

W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym powyżej wyroku przesądził, że zawarte w art. 1 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r.

o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.) odesłanie do prawa budowlanego, dotyczy odwołania się w zakresie sposobu rozumienia pojęcia budynku,

w tym jego charakterystycznych cech, tj. trwałości związania z gruntem, wydzielenia

z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadania fundamentów i dachu, które powinny być oceniane jako kwestia faktu, decyduje o tym bowiem konstrukcja techniczna budynku. NSA wskazał również, że Sąd pierwszej instancji nie miał też dostatecznych podstaw faktycznych, a przynajmniej takich nie wskazał,

aby na podstawie akt sprawy w wiążący sposób przesądzać o wszystkich istotnych cechach budynków, które uznał za będące przedmiotem opodatkowania

NSA przesądził, iż przy uwzględnieniu uwag dotyczących wykładni art. 1a

ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., dokonanie analizy czy prawidłowe w świetle art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. były ustalenia organów podatkowych, że sporny obiekt jest budynkiem,

czy też, że stanowi on jednak inny rodzaj obiektu budowlanego będzie możliwe

przez Sąd dopiero po uzupełnieniu materiału dowodowego i dokonaniu jego oceny przez organ podatkowy, który dotąd postępowanie dowodowe koncentrował

na ustaleniach, czy grunty i budynki zakupione przez skarżącą korzystają

ze zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 i 14 u.p.o.l.

Biorąc powyższe pod uwagę organy będą zobowiązane do zastosowania się do wykładni przywoływanych przepisów prawa dokonanej przez NSA i uzupełnienia materiału dowodowego o dowody niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie i w konsekwencji jego prawidłowej oceny z punktu widzenia prawa.

Z tych względów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie,

co w obligowało go do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej na podstawie art. 145 § 1 pkt a i art. 145 § 1 pkt c

w związku z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.