Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1461/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 67 a par.1, art.67 b par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1461/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 kwietnia 2011r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędziowie: WSA Piotr Głowacki (spr.), WSA Maria Zawadzka, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2011r., sprawy ze skarg "S" S.A. w K., na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25 czerwca 2010r. Nr [...], Nr [...], Nr [...], Nr [...], Nr [...], Nr [...], (sprostowano numery zaskarżonych decyzji),, w przedmiocie odmowy częściowego umorzenia odsetek od zaległości podatkowych i odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowych, - s k a r g i o d d a l a -


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzjami z dnia 3 marca 2010r. Nr [...], [...],[...],[...],[...],[...] odmówił w stosunku do "S" S.A. z siedzibą w K.

- częściowego umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004r.,

- częściowego umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do stycznia do grudnia 2004r.;

- częściowego umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości w podatku od towarów i usług za okres styczeń, luty, kwiecień 2005r.;

dochodowym od osób prawnych za 2004r.,

- oraz rozłożenia w/w zaległości na raty.

Z powyższymi decyzjami nie zgodziła się "S" S.A. składając odwołania i wnosząc o ich zmianę i orzeczenie zgodnie z wnioskami. W szczególności zarzuciła naruszenie przepisów art. 121 § 1 i § 2 (zasady zaufania do organów państwa), art. 120 (zasady praworządności), art. 122 (zasady prawdy obiektywnej), art. 187 § 1, art. 188 i art. 67a § 1 w zw. z art. 67b § 1 Ordynacji podatkowej. Uzasadniając powyższe wskazano na wydanie zaskarżonych decyzji na podstawie dokonanych w sposób dowolny ustaleń, iż nie zaistniał ważny interes strony , ani ważny interes społeczny, uznanie przez organ podatkowy I instancji, że nie zaistniały nadzwyczajne okoliczności, a organ podatkowy I instancji w swoim rozstrzygnięciu w ogóle nie musi uwzględnić skutków dla skarżącej bezprawnego działania innych organów władzy (publicznej), gdyż za to nie odpowiada, a ponadto zarzucono uznanie przez organ podatkowy, iż rozstrzygnięcie w sprawie udzielenia pomocy publicznej faktycznie tylko zależy od dowolnego uznania tego organu. Wskazano w szczególności na błędną ocenę sytuacji ekonomiczno-finansowej spółki w kontekście możliwości zapłaty całości zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, w tym pominięcie przy ustalaniu jej zdolności płatniczych, poniesionej szkody majątkowej oraz kwot zaległości podatkowych jak i możliwe znaczne zmniejszenie przychodów spółki. Zdaniem strony, skoro organ podatkowy I instancji w poprzednim postępowaniu wyraził zgodę na ratalną spłatę zaległości, to tym samym obecne ustalenia organu w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty są sprzeczne z ustaleniami dokonanymi przez ten sam organ w roku 2009 w tym samym stanie faktycznym i prawnym.

Dyrektor Izby Skarbowej decyzjami z dnia 25 czerwca 2010r. Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], (sprostowano numery zaskarżonych decyzji), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, utrzymał w mocy zaskarżone decyzje.

W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy w szczególności wskazał na art. 67b Ordynacji podatkowej oraz Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz.Urz.UE L 379 z 28.12.2006r.) i uznał, że brak jest wystarczających przesłanek do udzielenia wnioskowanych ulg. Organ uznał, że zbyt szerokie przyznawanie uprawnień w zakresie ulg (umarzania czy rozkładania na raty) doprowadziłoby w konsekwencji do naruszenia dyscypliny podatkowej. Organ ocenił sytuację ekonomiczną spółki jako dobrą na co wskazuje dodatni wynik finansowy – zysk netto w kwocie 439.000 zł (okres do czerwca 2009r.), zaś 586.000 zł (do września 2009r.), wpłata wysokiej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych – około 24.000 zł, prognozowanie dochodu na koniec 2009r. na około 750.000 zł, a ponadto wyciąg z kont bankowych wskazujący na dysponowanie ok. 144.000 zł, jak również lokaty w kwocie 1.500.000 zł, która wielokrotnie przekraczała kwotę zaległego zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę. Opisana sytuacja finansowa nie daje podstaw do twierdzenia o konieczności redukcji zatrudnienia nawet w sytuacji jednorazowej spłaty przedmiotowej zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę. Ponadto w ocenie organu skoro podatnik oceniając sytuację finansową spółki wniósł pierwotnie o 24 raty i umorzenie całości odsetek za zwłokę, natomiast pismem z dnia 2.02.2010r. diametralnie zmienił zakres żądania, uznając iż jest w stanie wywiązać się z układu ratalnego w sześciu równych ratach i częściowym umorzeniu odsetek za zwłokę, to świadczy o dużej rozbieżności w ocenie przez wnioskodawcę swoich możliwości płatniczych. Powyższe okoliczności, jak również niewywiązywanie się przez spółkę z uprzednio uzyskanych decyzji ratalnych, było jedną z przyczyn wydania przez organ podatkowy I instancji decyzji odmownych - w ponowionym po kasacji uprzednich rozstrzygnięć postępowaniu. Organ wskazał także na okoliczności powstania przedmiotowej zaległości podatkowej, wynikłej ze stwierdzonych w toku kontroli skarbowej nieprawidłowości w rozliczeniach podatkowych spółki. W ocenie organu zgłoszenie na policję owych nieprawidłowości należy traktować nie jako dobrą wolę nowego prezesa zarządu, lecz jego obowiązek, zwłaszcza, iż wiedzę na ten temat miała rada nadzorcza, główny księgowy oraz niektórzy pracownicy. Wniosek strony o wszczęcie postępowań wymiarowych dotyczących prawidłowości rozliczeń podatkowych byłych kontrahentów spółki, czerpiących nielegalne profity z tytułu współpracy z byłym zarządem wykracza poza zakres niniejszego postępowania w sprawie ulgi, regulowanego przepisem art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Decyzje rady nadzorczej w zakresie wyboru zarządu, nie mogą skutkować obowiązkiem przyznania ulg w spłacie należności podatkowych ciążących na spółce. W rezultacie bowiem Skarb Państwa, tj. całe społeczeństwo ponosiłoby skutki błędnych decyzji popełnianych przez przedsiębiorców. Ważny interes podatnika nie może przejawiać się w usiłowaniu uniknięcia konsekwencji podatkowych. Natomiast w interesie publicznym jest, aby wszyscy podatnicy regulowali należne zobowiązania zgodnie z obowiązującymi przepisami, w prawidłowej wysokości i z zachowaniem stosownych terminów. W kontekście powyższego, przychylenie się do wniosku strony i rozłożenie na raty przedmiotowej zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych byłoby bezzasadne i bezcelowe. Działanie takie byłoby sprzeczne z szeroko rozumianym interesem publicznym, ale również oznaczałoby przeniesienie ryzyka i odpowiedzialności związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej na organy podatkowe, których podstawowym obowiązkiem jest zapewnienie terminowych wpływów z tytułu należnych budżetowi państwa zobowiązań podatkowych. Działanie takie naruszałoby również zasadę równości i powszechności opodatkowania wobec ogółu podatników rzetelnie i terminowo rozliczających swoje zobowiązania publiczno-prawne, pomimo faktycznie trudnej sytuacji finansowej. Odnośnie zarzutu, iż zarówno decyzje odmawiające rozłożenia na raty zapłaty zaległości, jak i decyzje odmawiające umorzenia odsetek za zwłokę mają takie same uzasadnienia, organ odwoławczy zwraca uwagę, iż zaskarżone rozstrzygnięcia zostały wydane w tożsamym stanie faktycznym sprawy, natomiast z przywołaniem i subsumpcją opisanego stanu faktycznego do odpowiedniej regulacji prawnej, w zależności od charakteru wnioskowanej ulgi w spłacie. W dalszej części uzasadnienia organ odniósł się do zarzutów w zakresie naruszenia przepisów postępowania, uznając zarzuty te za bezzasadne. Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, że spółka spełnia warunki udzielenia pomocy publicznej w ramach wnioskowanego tytułu pomocy publicznej tj. w myśl przepisów Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis, m.in. nie jest przedsiębiorstwem "zagrożonym" w rozumieniu przepisów Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz.Urz. UE C 244 z 01.10.2004r. Str 2). Jednak z uwagi na okoliczności powstania przedmiotowych zaległości podatkowych, jak również dobrą sytuację ekonomiczno-finansową, organ odwoławczy w ramach posiadanej swobody decyzyjnej, postanowił o odmowie udzielenia ulgi.

Skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła "S" S.A. z siedzibą w K. zarzucając:

- naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj.: art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 125 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 Ordynacja podatkowej, a ponadto zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej oraz zasady szybkości postępowania w związku z treścią art. 139 Ordynacji podatkowej, art. 35 k.p.a. i stosownych przepisów kodeksu karnego, z powodu niewywiązania się organu l i II instancji z obowiązku podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu tycznego oraz załatwienia sprawy, dokonania dowolnej zamiast swobodnej oceny całego zebranego materiału dowodowego, nie zawarcia w uzasadnieniu faktycznym decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz doprowadzenia do bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego z uwagi na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjne jak też do realnego obciążenia spółki znacznymi kosztami egzekucyjnymi mimo tego, że skarżąca spółka nigdy nie uchylała się od obowiązku uiszczenia zaległych podatków oraz

- naruszenie art. 67b § 1 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.

W oparciu o powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach.

Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy wynikające w w/w decyzji o sygn. akt od I SA/Kr 1461/10 do I SA/Kr 1466/10 w celu prowadzenia ich pod wspólną sygn. I SA/Kr 1461/10.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.

Skargi nie są zasadne i podlegają oddaleniu albowiem zaskarżone decyzje nie są obarczone naruszeniami prawa mogącymi skutkować ich uchyleniem.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do treści art. 67b § 1 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Ustawodawca wskazując "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny" jako przesłanki udzielenia ulg, posłużył się pojęciami nieostrymi, a zatem ocena czy zostały one spełnione musi zostać przeprowadzona przy uwzględnieniu okoliczności konkretnej sprawy. "Interes publiczny" zatem powinien być oceniany z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem ulgi będzie nadmierne i nieuzasadnione w konkretnym przypadku obciążenie Skarbu Państwa. Z drugiej zaś strony interes publiczny nie może być utożsamiany z subiektywnym przekonaniem wnioskodawcy o zasadności udzielenia ulgi. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Ustawodawca pozostawił przy tym organom pewien stopień " swobody decyzyjnej " przy dokonywaniu takiej wykładni. Z kolei "ważny interes podatnika" należy w szczególności utożsamiać z sytuacją, gdy podatnik znajduje się w takiej sytuacji finansowej, która uniemożliwia zapłatę należności, a jej wyegzekwowanie może doprowadzić do upadłości lub likwidacji podmiotu gospodarczego. Ponadto rozstrzygnięcie niniejszej sprawy następuje w ramach uznania administracyjnego, które sprowadza się do tego, że organ podatkowy jest zobligowany do ustalenia, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające zastosowanie wnioskowanych ulg w spłacie zaległości podatkowych. Organ musi zatem wszechstronnie wyjaśnić okoliczności faktyczne po to, aby na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Ustalenie istnienia tych przesłanek nie wiąże organu podatkowego w tym sensie, że nie musi on podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Decyzja taka wymaga jednak stosownego uzasadnienia.

W ocenie Sądu organy podatkowe w realiach rozpoznawanej sprawy prawidłowo uznały, że w/w przywołane przesłanki nie wystąpiły. Przede wszystkim istotne było ustalenie sytuacji finansowej podatnika, z której wynika możliwość wywiązania się z zapłaty zaległości podatkowych, skoro podatnik dysponuje kwotą 1.500.000 zł zgromadzoną na lokacie bankowej, która to znacznie przewyższa kwotę zaległości, a ponadto podatnik posiada środki na bieżącą działalność, która przynosi mu stałe zyski. Niepowodzenia w działalności gospodarczej, także te spowodowane w istocie przez nierzetelną działalność członków zarządu podatnika nie mogą wprost skutkować obowiązkiem umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę. Prowadzący działalność gospodarczą, powinien podejmować decyzje w sposób przemyślany i zgodny z prawem. Nie można przerzucać konsekwencji działania podmiotu, który jest gospodarczym profesjonalistą, na państwo i społeczeństwo. Nie jest uzasadnione również przerzucanie odpowiedzialności na organy ścigania, ponieważ podatnik posiadał organy kontrolne, w postaci choćby rady nadzorczej, które miały kompetencje do przeciwdziałania zaistniałym nadużyciom. Argumentacja przedstawiona przez podatnika zmierza w rzeczywistości do uznania, że brak szybkiej reakcji organów ścigania może uzasadniać przerzucanie ekonomicznego ryzyka działalności skarżącego na pozostałych podatników. W związku z tym w ocenie Sądu brak podstaw do uznania, że organy podatkowe naruszyły art. 67b § 1 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Mając powyższe na uwadze podobnie ocenić należy argumentację organów w zakresie odmowy udzielenia skarżącej pomocy publicznej de minimis.

Sąd nie stwierdził także naruszenia przepisów postępowania (art.121 § 1 i 2, art. 120, art. 122, art. 187 §1, art. 188 Ordynacji podatkowej. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że materiał dowodowy został zebrany przez organy podatkowe w sposób rzetelny i skrupulatny. Był kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. W szczególności podkreślić należy, iż zasada wyrażona w przepisie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl której postępowanie podatkowe winno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, nie oznacza, iż organ podatkowy musi wydać pozytywną decyzję w każdym przypadku, kiedy wystąpi o to strona i przyznawać ulgi niezależnie od tego czy wystąpiły przesłanki do ich udzielenia. Organy w ramach uznania administracyjnego przekonująco, wyczerpująco i jasno uzasadniły, zarówno fakty, jak wyjaśniły przepisy prawa, w taki sposób iż nie ma wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Jednocześnie brak jest podstaw do uznania bezprzedmiotowości żądań strony wnioskującej , a to zważywszy choćby na wciąż aktualną kwestię egzekucji jej należności wobec zwrotu nienależnie pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi następstwie wyroku tut. Sądu w sprawie I SA Kr 582 / 10 z 17 listopada 2010r.

Mając powyższe na względzie Sąd skargi oddalił, na zasadzie art.151 p.p.s.a.