Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1217/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 2067
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Herman, Protokolant Specjalista Ewa Olender, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r. Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej jako: KWP), po rozpatrzeniu odwołania M. K. (K.; dalej jako: Strona, funkcjonariusz, policjant, Skarżący) od decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w C. (dalej jako: KMP) z [...] r. w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2, art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 ze zm.), § 9 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1130 ze zm.),

Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych:

Policjant w służbie stałej 8 lipca 2014 r. wniósł do KMP oświadczenie mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości, w którym podał, że wraz z żoną i dwojgiem dzieci zamieszkuje we W. przy ul. [...] (meldunek od dnia [...] r.) na podstawie ustnej umowy w domu swoich teściów; dołączył m.in.: kopię decyzji Wójta Gminy W. w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2014 - jako przedmiot opodatkowania 904 m2 gruntu oraz powierzchnię użytkową: mieszkalną 150 m2 i pozostałą powierzchnię budynków 46 m2, a także kopię aktu notarialnego - umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i jego sprzedaży wraz z ułamkową częścią gruntu z dnia [...] r. rep. A nr [...], z którego wynikało, że pełnomocnik Gminy Miasto C. wraz z dotychczasowymi najemcami Państwem G. i Z. K. (rodzicami policjanta) m.in. ustanowili odrębną własność lokalu nr [...] położonego w C. przy ul. [...] (dwa pokoje, kuchnia, łazienka z wc i przedpokój o powierzchni użytkowej 50,28 m2), a następnie pełnomocnik Miasta C. sprzedał przedmiotowy lokal mieszkalny jako odrębną nieruchomość dotychczasowym najemcom, a Państwo G. i Z. K. go zakupili do majątku objętego wspólnością ustawową.

Decyzją KMP nr [...] z dnia [...] r. przyznano funkcjonariuszowi równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej w wysokości przysługującej policjantowi posiadającemu rodzinę, ponieważ wnioskodawca jak również jego małżonka nie posiadają tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej i zamieszkują wraz z dziećmi w domu jednorodzinnym rodziców żony policjanta.

W następnych oświadczeniach mieszkaniowych za lata 2015-2017 funkcjonariusz potwierdzał dotychczasowy stan rodzinno-mieszkaniowy, wskazując przy tym, że właścicielem domu jest jego teść, a on zamieszkuje w nim na podstawie ustnej umowy użyczenia.

W związku z zaleconą powszechną weryfikacją wypłacanych w śląskim garnizonie Policji równoważników pieniężnych za brak lokalu mieszkalnego Strona oświadczyła, że mieszka we W., ul. [...], w domu tym zamieszkuje 6 osób, a jego powierzchnia wynosi 150 m2. Zaś on wraz z rodziną zamieszkuje 2 pokoje o powierzchni 16 m2 i 12 m2 [łącznie 28 m2]. W kolejnym oświadczeniu mieszkaniowym policjant potwierdził ten sam stan rodzinno-lokalowy. Zaś w oświadczeniu o aktualnej sytuacji mieszkaniowej z tego samego dnia uszczegółowił, że dom należy do teścia na podstawie aktu własności; oprócz jego żony i dzieci w domu tym mieszkają jego teściowie; w domu tym o powierzchni całkowitej 150 m2 znajduje się 6 pokoi o powierzchni: I 16 m2, II 32 m2, III 16 m2, IV 16 m2, V 12 m2 i VI 16 m2 [łącznie 102 m2 powierzchni mieszkalnej], z czego on z członkami rodziny w rozumieniu art. 89 ustawy o Policji zajmuje 28 m2. Tym razem jako podstawę prawną zajmowania lokalu wskazał "prekariat". Podał też, że czas dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami transportu publicznego wynosi 1 godz. oraz że brak jest danych, do jakich innych lokali mieszkalnych/domów wnioskodawca, małżonek lub którykolwiek z członków rodziny zgłoszonych do wspólnego zamieszkiwania posiada tytuł prawny lub posiadał tytuł prawny, który następnie utracił lub którego się zrzekł.

W konsekwencji powyższego, po uprzednim wszczęciu postępowania i przeprowadzeniu czynności wyjaśniających, decyzją nr [...] z [...] r. KMP cofnął Stronie uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, przyznanego decyzją własną nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że dom, w którym policjant wraz z członkami rodziny zamieszkuje, należy do osoby bliskiej dla funkcjonariusza (jego teścia) i w świetle ugruntowanego stanowiska doktryny i orzecznictwa, długotrwałe udostępnienie mieszkania do wyłącznego korzystania, mające miejsce między najbliższymi członkami rodziny, kwalifikuje występujący między nimi stosunek prawny jako umowę użyczenia. Powołując się na art. 336 Kodeksu cywilnego wskazał, że posiadanie przedstawia się jako stan faktyczny określonego władztwa nad rzeczą i w takim ujęciu posiadaniem jest również posiadanie zależne, a do tego rodzaju prawa zalicza się także użyczenie. Zatem skoro policjant jest posiadaczem zależnym części nieruchomości bo jemu i członkom jego rodziny w rozumieniu art. 89 ustawy o Policji przysługuje do wyłącznego korzystania powierzchnia mieszkalna 28 m2, co odpowiada 4 normom zaludnienia to na chwilę obecną potrzeby mieszkaniowe funkcjonariusza zostały zaspokojone, a zatem nie spełnia on przesłanek do otrzymywania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkaniowego.

Kwestionując to rozstrzygnięcie funkcjonariusz złożył odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji bądź o cofnięcie decyzji do ponownego rozpatrzenia przez organ I stopnia. Zarzucił, że organ I instancji, bazując wyłącznie na złożonym przez niego oświadczeniu, dysponował wiedzą, że on wspólnie z żoną i dziećmi korzystają z 2 pokoi o powierzchni łącznej 28 m2, która to w istocie odpowiada 4 przysługującym mu normom zaludnienia. Do chwili wydania decyzji był przekonany, iż nie posiadając tytułu własności domu, jest uprawniony do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Jednakże po wydaniu decyzji i zorientowaniu się w kwestii przesłanek, postanowił przeprowadzić dokładny pomiar wskazanych przez siebie pomieszczeń, gdyż wartość 28 m2 została podana jedynie w przybliżeniu. W wyniku pomiaru ustalił dokładne wartości dotyczące metrażu pokoi, uzyskując następujące wymiary: pomieszczenie I 4,10 m x 4,05 m = 16,60 m2, pomieszczenie II 2,82 m x 3,95 m = 11,14 m2, zatem suma powierzchni obu pomieszczeń wynosi 27,74 m2. Tym samym 27,74 m2 odpowiada 3 normom zaludnienia, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że potrzeby mieszkaniowe nie są zaspokojone, gdyż z uwagi na czteroosobową rodzinę przysługują 4 normy zaludnienia. Wskazując na 6 przypadków posiadania wykluczających otrzymanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, podkreślił, że nie spełnia żadnego z tych punktów, a co za tym idzie przysługuje mu prawo do równoważnika za brak mieszkania. W jego ocenie decyzja została wydana bezprawnie bo brak jest jakichkolwiek podstaw do interpretacji uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, gdyż wszelkie regulacje z tym związane znalazły odniesienie w rozporządzeniu w sprawie równoważnika i w ustawie o Policji; zwrócił uwagę na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 listopada 2014 r., sygn. akt K 7/04.

Zaskarżoną decyzja KWP nie podzielił zarzutów i utrzymał w mocy orzeczenie pierwszoinstancyjne. Powołując orzecznictwo NSA i regulacje ustawy o Policji podkreślił, że od momentu mianowania do służby stałej w Policji pobierając równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, policjant nigdy nie wystąpił do organu Policji o przydział lokalu mieszkalnego z zasobów lokalowych będących w dyspozycji resortu; nie ubiegał się o pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, ponieważ od początku służby jego potrzeby mieszkaniowe były zaspokojone przez jego teściów; od początku 2012 r. policjant zameldowany jest tam (z czego można wnosić, że mieszka u teściów); żona od 1989 r., a dzieci od urodzenia w domu stanowiącym własność jego teściów. W domu tym oprócz rodziny Strony zamieszkują teściowie policjanta. Organ wskazał na oświadczenia funkcjonariusza i powierzchnie domu 150 m2, akcentując, że policjant wraz z rodziną zamieszkuje 2 pokoje o powierzchni 16 m2 i 12 m2 [łącznie 28 m2].

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, że suma powierzchni obu pomieszczeń wynosi 27,74 m2 i tym samym odpowiada 3 normom zaludnienia, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że potrzeby mieszkaniowe nie są zaspokojone, gdyż z uwagi na czteroosobową rodzinę przysługują 4 normy zaludnienia – KWP kierując się doświadczeniem życiowym zauważył, że w tak dużym domu zamieszkiwanym tylko przez 6 osób teściowie z pewnością umożliwili rodzinie funkcjonariusza używanie więcej niż 2 pokoi, nawet jeśli sobie zachowali 2 osobne sypialnie i salon, tym bardziej że dzieci policjanta są różnej płci i w różnym wieku. Poza tym stwierdził, że kwestia brakujących do zapewnienia 4 norm zaludnienia 26 cm2 (kwadrat o boku 5,1 cm) nie powinna przesądzać o konieczności wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, skoro do dnia wydania tej decyzji funkcjonariusz w ogóle nie zadał sobie trudu, aby ustalić, czy użyczone mu przez teściów mieszkanie zapewnia jego najbliższym minimalne warunki zaludnienia, widać nie stanowiło to dla niego problemu.

Nadto powołując się na normy Prawa budowlanego oraz sprawdzenie kubatury domu w portalu Google Maps Polska organ wskazał na powtarzalny układ okien na 2 głównych kondygnacjach (dodatkowo na poddaszu użytkowym widoczne okno w szczycie i okna dachowe - co najmniej jeden pokój i pomieszczenia pomocnicze), co w jego ocenie, sugeruje obecność osobnych kuchni i łazienek na każdej z nich, a więc istnienie 2 samodzielnych lokali mieszkalnych.

Odnośnie podstawy używania przez rodzinę Strony części domu jednorodzinnego teściów i powoływany prekariat - organ wyjaśnił, że w przypadku zamieszkiwania policjanta z rodziną od wielu lat w domu należącym do jego teściów nie można mówić o krótkotrwałym, jednorazowym z niego skorzystaniu, wskazującym na prekarium, gdyż oboje wraz z dziećmi zameldowani są w nim na pobyt stały. Biorący rzecz w użyczenie zaś bez wątpienia jest tym, kto nią faktycznie włada jak mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny), a pojedyncza sugestia władztwa prekaryjnego nad częścią domu teściów była jedynie powtórzeniem (z błędem) zasłyszanej gdzieś opinii. Skoro teściowie funkcjonariusza pozwalają mu zamieszkiwać z rodziną w jednym z swoim domu, to organy Policji, przyporządkowując ten stan faktyczny do powszechnie obowiązujących norm prawnych, nazywają to umową użyczenia, bowiem prawo nie przewiduje osobnej regulacji na to, aby rodzice/teściowie dostarczali dorosłym i samodzielnym dzieciom/zięciowi/synowej darmowego zakwaterowania i tym samym jest to tytuł prawny, jaki posiada policjant do odpowiedniej części domu jego teściów.

Co do ustalenia czy posiadanie zależne (np. na podstawie umowy użyczenia) odpowiedniego (zgodnego z normami zaludnienia) lokalu mieszkalnego / domu / jego części w miejscu pełnienia przez policjanta służby lub w miejscowości pobliskiej może wykluczyć przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego lub stanowić przesłankę do cofnięcia tego uprawnienia - organ wskazał na interpretację art. 92 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. oraz liczne orzecznictwo sądowe wyjaśniając, że zapis o posiadaniu z art. 92 ust. 1 ustawy o Policji powszechnie wcześniej interpretowano jako własność mieszkania/domu, czyniąc wyjątek dla kilku sytuacji prawnych wskazanych w § 1 ust. 1 rozporządzenia MSWiA. Po upływie kolejnych lat tendencja zawężająca tylko do prawa własności rozumienie słowa "posiadanie" użytego w policyjnych przepisach związanych z mieszkaniami funkcjonariuszy ulegała odwróceniu. Zatem jeżeli wiec policjant zaspokoił swoje potrzeby mieszkaniowe we własnym zakresie i posiada we wskazanych miejscowościach lokal (dom) mieszkalny, to równoważnik z tytułu braku lokalu mieszkalnego już mu nie przysługuje. Ustawa o Policji odwołuje się do "posiadania" lokalu (domu), ale pojęcia tego nie definiuje. Zatem skoro "posiadanie" jest instytucją prawa cywilnego, to należy je rozumieć w sposób ukształtowany przepisami tej dziedziny prawa, właściwymi do określenia znaczenia instytucji prawno rzeczowych; w takim ujęciu posiadaniem jest również posiadanie zależne.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie Strona wniosła skargę żądając uchylenia decyzji obu instancji w całości, ewentualnie uwzględnienia skargi i stwierdzenie nieważności decyzji II instancji w całości; zasądzenie kosztów postępowania wg norm przypisanych. Zarzuciła:

naruszenie art. 7, 75, 113, 77 i 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie /.../,

naruszenie art. 7, 8 i 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego /.../

naruszenie art. 136 k.p.a., 10 § 1 k.p.a., art 8 i 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie oraz niewskazanie w uzasadnieniu decyzji przyczyn nieprzeprowadzenia dodatkowego postępowania w tym niewyjaśnienie faktycznie zajmowanej powierzchni mieszkalnej przez stronę postępowania.

naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niedochowanie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników /.../

naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 92 ust. 1 ustawy w zw. Z § 1 oraz § 6 rozporządzenia poprzez błędną wykładnię /.../,

naruszenie innych przepisów wynikających z uzasadnienia skargi.

W uzasadnieniu policjant podkreśla, że organ nie dokonał wszelkich niezbędnych czynności, a w szczególności nie przeprowadził oględzin budynku; nie została zachowana zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestnika. Podnosi fakt, że cofnięcie uprawnień do dodatkowego świadczenia finansowego nastąpiło w identycznym stanie faktycznym i prawnym jak w momencie jego przyznania. Wątpliwości policjanta budzi również użyte przez organ określenie terminu zamieszkania z teściami jako "długotrwałe", uznając, że jest to określenie nieprecyzyjne i może być dowolnie interpretowane. Dodatkowo wykazuje, że został sporządzony protokół szkody na kwotę 1.056,00zł tytułem nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od dnia [...] do [...]kwiekwier.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje :

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Z powyższego wynika, ze jedynym kryterium rozpoznania sprawy jest zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, jej legalność. Sąd przy tej ocenie kieruje się jedynie prawem, a nie zasadami celowości, czy słuszności albo sprawiedliwości społecznej. Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, co skutkuje koniecznością uchylenia skarżonego rozstrzygnięcia.

Przechodząc do merytorycznej oceny jego prawidłowości w pierwszej kolejności należy wskazać, że decyzja orzekająca o cofnięciu przedmiotowego równoważnika ma charakter konstytutywny (por. wyrok 7 sędziów NSA z dnia 10 grudnia 2001 r., sygn. akt OSA 8/01, ONSA 2002/3/95). Cechą istotną aktów konstytutywnych jest to, że tworzą one nowe obowiązki bądź przyznają uprawnienia, a zatem w ich wyniku zawiązuje się nowy, zmienia bądź uchyla istniejący stosunek administracyjnoprawny. Ze względu na taką ich istotę, wywołują one skutki prawne wyłącznie na przyszłość (ex nunc), nie wcześniej niż od chwili ich wydania.

Zatem sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w tym zakresie obejmuje zbadanie, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tzn. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o cofnięciu przyznanej wcześniej należności.

Materialnoprawną podstawę decyzji zaskarżonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofnięcia i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Artykuł 92 ustawy stanowi bowiem, że policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członek jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej i jest to jedyna regulacja dotycząca kwestii prawa policjanta do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Kwestie szczegółowych zasad w tej materii normuje rozporządzenie, wydane na podstawie art. 92 ust. 2 ustawy. Jego normy określają przesłanki przyznawania lub odmowy przyznania równoważnika, jego wysokości, dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego, a także sytuacje dotyczące cofnięcia uprawnień do równoważnika oraz zwrotu wypłaconego równoważnika. Z przepisów rozporządzenia wynikają więc konkretne następstwa finansowe. Przesłanką bowiem przyznania równoważnika jest brak – nieposiadanie lokalu mieszkalnego przez funkcjonariusza lub członka jego rodziny w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej (art. 92 ust. 1 ustawy, § 1 rozporządzenia), natomiast przesłanką cofnięcia prawa do równoważnika jest uzyskanie lokalu mieszkalnego we własnym zakresie. § 6 rozporządzenia jako przyczyny cofnięcia uprawnień wymienia otrzymanie pomocy na uzyskanie lokalu lub domu przez funkcjonariusza lub jego małżonka (pkt 1 i 2), bezzasadną odmowę przyjęcia lokalu mieszkalnego (pkt 3), uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego (pkt 4).

Ustalenie uprawnienia do równoważnika pieniężnego następuje na podstawie oświadczenia policjanta – § 3 rozporządzenia, a ma on obowiązek niezwłocznego zawiadomienia o każdej zmianie mającej wpływ na uprawnienie do równoważnika, przez złożenie nowego oświadczenia – § 5 rozporządzenia.

W niniejszej sprawie wobec uznania przez organy resortu Policji o braku zaspokojenia potrzeby mieszkaniowej funkcjonariusza przyznany został w 2014 r. stosowny równoważnik. Aktualnie wobec zmiany interpretacji art. 92 ustawy o Policji świadczenie to zostało cofnięte wobec stwierdzenia zamieszkiwania funkcjonariusza wraz z rodziną w domu teściów na mocy posiadania zależnego i spełnienia norm zaludnienia przez zajmowane 2 pokoje. Natomiast w odwołaniu i skardze Skarżący akcentuje zajmowanie mniejszej powierzchni użytkowej domu niż 28 m2 - jako nie spełniającej wymogu 4 norm zaludnienia.

Zauważyć więc należy, że zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej - "k.p.a.") w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej tym przepisem zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 k.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten jest niezależny od tego, czy niezbędny materiał dowodowy potwierdza stanowisko strony, czy też je podważa. Obciąża on zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, ponownie rozpatrujący sprawę. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Ocena materiału dowodowego następuje natomiast zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, określoną w art. 80 k.p.a.

Natomiast brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozważenia w sposób kompleksowy okoliczności związanych z sytuacją bytową Skarżącego, czyli związanych z podstawową przesłanką warunkującą cofnięcie należności, stanowiło o naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia faktycznego decyzji. Zdaniem Sądu naruszenia takie mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Trzeba bowiem podkreślić, że właściwe uzasadnienie prawne i faktyczne stanowi ważny element każdej decyzji administracyjnej. Uzasadnienie decyzji stanowi integralną jej część i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną cześć decyzji. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym określonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania. W uzasadnieniu faktycznym organ powinien wskazać te fakty, które przemawiają za podjętym przez organ rozstrzygnięciem oraz wyjaśnić podnoszone przez stronę zarzuty. Zatem w przypadku podnoszenia przez Stronę w trakcie postępowania odwoławczego argumentów niewłaściwej powierzchni pokoi zajmowanych przez rodzinę Skarżącego i w konsekwencji niespełnienia przysługującego obligu zaspokojenia 4 norm zaludnienia koniecznym było przeprowadzenie stosownych oględzin i dokonanie odpowiednich pomiarów tych pomieszczeń. Dopiero w następstwie ustalonego metrażu i stwierdzenia spełnienia wymogu 4 norm zaludnienia, przysługujących policjantowi możliwe będzie rozważanie tytułu prawnego lub jego braku do zajmowanej części domu teściów przez rodzinę Skarżącego.

Pominięcie zatem tych podstawowych ustaleń w kluczowej dla rozstrzygnięcia kwestii nie pozwala na stwierdzenie, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ nie dopuścił się dowolności i zaniechania przy dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy. Odwołanie się przez organ do regulacji prawa budowlanego i oględzin kubatury budynku w portalu internetowym nie wypełnia wymogów dowodowych kontrolowanego postępowania i nie umożliwia wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Dopiero bowiem szczegółowa analiza dokładnie zebranego materiału dowodowego pozwoli na jednoznaczne ustalenie spornych kwestii.

Z tych też względów wady uzasadnienia decyzji należy uznać za naruszenia przepisów prawa procesowego, które mają istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić należy, że podmiot, do którego adresowana jest decyzja, ma prawo wiedzieć, jakimi przesłankami kierował się organ, który wydawał zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie (art. 11 K.p.a.). W związku z tym, uzasadnienie decyzji powinno zawierać informacje o przeprowadzeniu analizy sytuacji rodzinnej strony i wnioski, do jakich te okoliczności doprowadziły organ, w kontekście zarówno przepisu art. 92 ustawy o Policji.

Konkludując zatem omówione powyżej uchybienia Sąd stwierdził konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji celem ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania rozstrzygnięcia z uwzględnieniem przedstawionych wyżej rozważań.

Reasumując wskazane uchybienia Sąd – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.pspa. - skargę uwzględnił i zaskarżoną decyzję uchylił. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę 497 zł złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika i opłata skarbowa od pełnomocnictwa.