Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1544/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6202 Zakłady opieki zdrowotnej
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie w części
Powołane przepisy: article: art. 149 § 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2012r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w G. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie w części utrzymującej w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012r. oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012r. w części odmawiającej wznowienia postępowania co do wykreślenia z dniem [...] października 2011r. z rejestru podmiotów leczniczych w księdze nr [...] Pracowni Kardiologii Inwazyjnej przy ul. S. [...] w K., II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w G. kwotę 380 zł (trzysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Zdrowia postanowieniem nr [...] z dnia [...] .04.2012, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144, art. 61a § 1 i art. 28 k.p.a., po rozpoznaniu zażalenia Samodzielnego Publicznego Zakład Opieki Zdrowotnej w G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. dotyczące odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wpisu do rejestru oraz wykreślenia z tego rejestru podmiotu wykonującego działalność leczniczą R. S., której przedsiębiorstwem jest Kardiologiczny NZOZ R. – uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania w zakresie wpisania do księgi rejestrowej jednostki i komórki organizacyjnej - Pracownia Kardiologii Inwazyjnej zlokalizowanej przy ul. M. [...] w G., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 1.12.2011 r. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w G. złożył wniosek o wznowienie postępowania dotyczącego wpisów w księdze rejestrowej prowadzonej dla podmiotu wykonującego działalność leczniczą pod nazwą R. S., którego przedsiębiorstwem jest Kardiologiczny NZOZ R.

Strona wnioskująca wniosła o wznowienie postępowania oraz uchylenie decyzji będących podstawą wpisu zmian do rejestru podmiotów leczniczych w księdze rejestrowej nr [...] prowadzonej dla podmiotu Kardiologiczny NZOZ R., polegających na wpisaniu komórki oraz jednostki organizacyjnej: pracownia kardiologii inwazyjnej przy ul. M. [...] w G.., wpisanej w dniu [...].10.2011 r.

Ponadto wnioskodawca domagał się wznowienie postępowania będącego podstawą wpisu zmian do rejestru podmiotów leczniczych w księdze rejestrowej nr [...] prowadzonej dla podmiotu "Kardiologiczny NZOZ R." - polegających na wykreśleniu komórki oraz jednostki organizacyjnej pracownia kardiologii inwazyjnej przy ul. S. [...] w K., z dniem [...].10.2011 r. oraz zmianę poprzez wpisanie faktycznej daty zaprzestania udzielania świadczeń zdrowotnych i utraty prawa do lokalu, to jest 10 marca 2010 roku.

[...] Centrum Zdrowia Publicznego w P., które w toku postępowania przeprowadziło czynności kontrolne, ustaliło brak pod wskazanym adresem - zarejestrowanej w księdze rejestrowej podmiotu leczniczego R. S. - komórki i jednostki organizacyjnej.

Wojewoda [...] w dniu [...].01.2012 r., na podstawie art. 61 a §1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania, stwierdzając, że wnioskujący nie posiada statusu strony. Uznał, że pomimo pouczenia o konieczności wykazania interesu prawnego, wnioskodawca takiego interesu nie wykazał.

W ocenie Ministra Zdrowia powyższe stanowisko było częściowo błędne. Z czynności kontrolnych przeprowadzonych przez [...] Centrum Zdrowia Publicznego w P., w pomieszczeniach Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w G. przy ulicy M. [...] wynikało, bowiem że pomieszczenia znajdujące się pod wskazanym adresem, znajdują się wyłącznie w posiadaniu Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w G.

Ponadto Dyrektor SPZOZ w G. w piśmie z dnia 20.12.2011 r. poinformowała, że nie posiada umowy najmu lokalu, zawartej z R. S., której przedsiębiorstwem jest Kardiologiczny NZOZ R.

Skoro zatem wnioskodawca jest przynajmniej posiadaczem pomieszczeń przy ul. M. [...] w G. to oznacza, że ma oczywisty interes prawny w postępowaniu dotyczącym rejestracji komórki i jednostki organizacyjnej innego podmiotu w pomieszczeniach, którymi prawnie dysponuje.

Natomiast w zakresie wznowienia postępowania dotyczącego wpisów w księdze rejestrowej prowadzonej dla Kardiologicznego NZOZ R., obejmujących komórkę oraz jednostkę organizacyjną pracownia kardiologii inwazyjnej przy ul. S. [...] w K., organ II instancji w całości podzielił stanowisko Wojewody [...], co do braku przymiotu strony wnioskującego o wznowienie postępowania.

Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2012r., w części utrzymujące w pkt. 2 w mocy postanowienie Wojewody [...].

Skarżący domagał się zmiany zaskarżonego w części postanowienia Ministra Zdrowia, a w konsekwencji uchylenia postanowienia Wojewody [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania w zakresie wykreślenia jednostki i komórki organizacyjnej w K. przy ul. S. [...] prowadzonej przez podmiot leczniczy R. S., Kardiologiczny NZOZ R. z siedzibą w B.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

1) naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, że skarżący nie ma interesu prawnego w żądaniu wznowienia postępowania co do wpisów w księdze rejestrowej prowadzonej dla podmiotu leczniczego pod nazwą: R. S., którego przedsiębiorstwem był Kardiologiczny NZOZ R., obejmujących komórkę i jednostkę organizacyjną pod nazwą: "pracownia kardiologii inwazyjnej przy ul. S. [...] w K."

2) naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 9 i art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (tekst jednolity: Dz. U. Z 2007 r. Nr 14. poz. 89 z późniejszymi zmianami) oraz art. 273 i art. 286 § 1 Kodeksu karnego;

3) naruszenie art. 35 "a" ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że pozostawanie przez skarżącego w stosunku umownym z NZOZ "R.", nie daje interesu prawnego w tym, aby domagać się usunięcia z księgi rejestrowej prowadzonej dla tego podmiotu niezgodnego ze stanem faktycznym zapisu potwierdzającego posiadanie przez ten podmiot pomieszczeń w K., przy ul. S. nr [...];

4) nie respektowanie przez Ministra Zdrowia własnej opinii wyrażonej wcześniej, w piśmie do skarżącego z dnia [...] grudnia 2011 roku, znak: [...], z treści którego wynikało, że organ prowadzący rejestr podmiotów leczniczych winien podjąć decyzję o wykreśleniu zakładu, który nie dokonał zmiany w zakresie stanu faktycznego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący na przełomie listopada i grudnia 2010 roku na podstawie art. 35 obowiązującej wówczas ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, ogłosił konkurs ofert na udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu kardiologii inwazyjnej. Jako podmioty uprawnione do składnia ofert wskazano niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej (art. 35 ust. 1 pkt. 1 ustawy o zoz).

Jedynym podmiotem który zgłosił ofertę był Kardiologiczny NZOZ R., prowadzony przez R. S., w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej z siedzibą w B., przy ul. S. [...].

R. S. dołączyła do oferty wyciąg z rejestru zakładów opieki zdrowotnej z roku 2008, z którego wynikało że prowadzi niepubliczny zakład opieki zdrowotnej, w ramach którego posiada jedną jednostkę organizacyjną i jedną komórkę organizacyjną - pracownię Hemodynamiki z siedzibą w O. ul. S. [...] (K.) nr księgi rejestrowej [...].

Zgodnie z wypisem z rejestru zoz-ów komórka ta rozpoczęła działalność 18 lipca 2005r., a pod pozycją data zakończenia działalności widniała informacja o braku wpisu.

Z uwagi na fakt, że odpis pochodził z 2008 roku, a konkurs odbywał się grudniu 2010 roku, R. S. została wezwana przez komisję konkursową do przedstawienia aktualnego wypisu z rejestru zakładów opieki zdrowotnej.

Wezwana uzyskała w organie rejestrowym poświadczenie odpisu księgi (organ rejestrowy poświadczył odpis z księgi nie mając wiedzy, że księga jest nieaktualna od 11 marca 2010 roku).

Zakład prowadzony przez R. S. od 11 marca 2010 roku (od daty utraty prawa do lokalu i opuszczenia pomieszczeń w K.) nie spełniał wymagań określonych w art. 7, a także art. 9-11 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. Zakład nie był w stanie sprostać wymaganiom określonym w art. 7 ustawy, bowiem nie posiadał ani jednego pomieszczenia umożliwiającego udzielanie świadczeń zdrowotnych.

Po utracie tytułu prawnego do komórki organizacyjnej w K. i opuszczeniu tych pomieszczeń R. S. nie zgłosiła - pomimo obowiązku wynikającego z art. 14 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej - stosownych zmian stanu faktycznego i prawnego do rejestru zakładów opieki zdrowotnej.

Gdyby uczyniła zadość wymaganiom ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, to organ rejestrowy, wykreśliłby zakład z rejestru z uwagi na utratę bytu prawnego zakładu.

R. S. utrzymywała jednak od dnia 11 marca 2010 roku do dnia 7 października 2011 roku fikcję, że posiada aktywną komórkę i jednostkę organizacyjna w K. przy ul. S. [...].

Zdaniem skarżącego ustalenie prawdziwego stanu faktycznego w księdze rejestrowej R. S. ma fundamentalne znaczenie z uwagi na toczącą się sprawę cywilną przed XII Wydziałem Cywilnym Sądu Okręgowego w P.- sygn. akt [...], z powództwa R. S. o zapłatę.

Skarżący twierdził, że posiada interes prawny w żądaniu zweryfikowania działań organu rejestrowego i doprowadzenia księgi rejestrowej R. S. do stanu zgodnego rzeczywistością.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

Skarga jest zasadna.

Na wstępie stwierdzić należy, że już postanowienie organu I instancji jest wadliwe, zapadło z naruszeniem art. 149 § 3 k.p.a., przy czym wadliwości tej nie eliminuje postanowienie organu odwoławczego.

Z treści art. 149 § 3 k.p.a. wynika, że odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Zatem podstawą prawną rozstrzygnięcia organu mógł być jedynie art. 149 § 3 k.p.a., a nie wskazany w postanowieniu Wojewody [...] art. 61 a §1 k.p.a.

Takiej treści postanowienie (o odmowie wznowienia postępowania) mogłoby być wydane, gdyby organ ustalił, że wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne, albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń strony wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia a treścią decyzji.

Powodem tym nie może być jednak brak podstaw do wznowienia postępowania, gdyż prowadziłoby to do oceny przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu.

Natomiast gdy już w świetle twierdzeń wynikających z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, np. wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania - art. 149 § 3 k.p.a.

W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Stwierdzenie, w tej kolejnej fazie postępowania, że z wnioskiem wystąpił podmiot niebędący w rzeczywistości stroną albo, że nie zaistniały przesłanki wznowienia lub termin z art. 148 k.p.a. nie został zachowany, skutkuje - zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. - odmową uchylenia decyzji dotychczasowej.

Przyczyny przedmiotowe skutkujące odmową wznowienia, to złożenie żądania po upływie terminu, nadto gdy sprawa nie była rozstrzygnięta w formie decyzji lub postanowienia zaskarżalnego, a także gdy podniesiono inne zarzuty niż określone w art. 145, 145a i 145b k.p.a.

Nie ulega wątpliwości, iż w tej sprawie organy w ogóle nie analizowały wniosku skarżącego o wznowienie postępowania, to jest tego: na jakiej podstawie prawnej (z której przesłanki wymienionej w art. 145 k.p.a. ) wnioskodawca domaga się wznowienia, nie analizowały również tego, czy został dochowany prawem przewidziany termin do wniesienia o wznowienie ( to z kolei wymagało odniesienia się do przesłanki wznowienia).

Poza tym organ nie analizował, czy prawnie dopuszczalne jest wznowienie postępowania, co do wpisów w rejestrze podmiotów wykonujących działalność leczniczą, który ze swej istoty ma charakter ewidencyjny, a w części dotyczącej wpisów nieaktualnych – historyczny, jednocześnie wpisy same w sobie nie są decyzją ani postanowieniem.

W odniesieniu do eksponowanej w skardze kwestii oceny interesu prawnego wnioskodawcy, dokonanej przez organ II instancji w zaskarżonym postanowieniu, to Sąd uznaje ją za wadliwą. Dokonana przez organ ocena oznacza bowiem, iż z faktu prawnego dysponowania określonymi pomieszczeniami organ przyznał wnioskodawcy interes prawny i możliwość domagania się wznowienia postępowania, co do wpisów w rejestrze podmiotów wykonujących działalność leczniczą. Przy czy podkreślenia wymaga, iż z materiału sprawy wynika, że właścicielem obiektów użytkowanych przez skarżącego jest Powiat w G.. W tym kontekście, w ocenie Sądu można mówić jedynie o interesie faktycznym skarżącego , a nie interesie prawnym.

Zdaniem Sądu interes prawny skarżącego, powinien być zbadany w kontekście relacji prawnej jak zaistniała między Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w G., a podmiotem wykonującym działalność leczniczą R. S., której przedsiębiorstwem był Kardiologiczny NZOZ R..

Relacja taka powstała na podstawie art. 35 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (tekst jednolity: Dz. U. Z 2007 r. Nr 14. poz. 89 z późniejszymi zmianami), albowiem skarżący ogłosił konkurs ofert na udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu kardiologii inwazyjnej. Właśnie na te okoliczności powołał się skarżący, jednak organy nie dokonały analizy w tym zakresie.

Gdyby się bowiem okazało, iż z zaistniałej ówcześnie relacji prawnej można wywieźć interes prawny skarżącego, to wówczas ocena całego wniosku o wznowienie postępowania złożonego przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w G.- w tym jego aspekcie – byłaby inna.

Mając na uwadze powyższe organ wojewódzki zobowiązany będzie ponownie rozpatrzyć wniosek skarżącego o wznowienie postępowania, przy uwzględnieniu uwag wyżej sformułowanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, 152 , ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.