Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3153/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6130 Pozwolenie na wprowadzenie do środowiska substancji lub energii
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2019 r. sprawy ze skarg Fundacji [...] z siedzibą w [...] i [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej w sprawie pozwolenia zintegrowanego oddala skargi


UZASADNIENIE

Minister Środowiska decyzją z dnia [...] września 2018 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) oraz art. 377a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. 799, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołań: [...] Sp. z o.o. w [...], [...] w [...] i Fundacji [...] w [...], utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...]. W uzasadnieniu podano, że cytowaną w sentencji decyzją zmieniono decyzję z dnia [...] września 2015 r., znak [...] w sprawie pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do produkcji płyt drewnopochodnych MDF i wiórowych surowych o łącznej zdolności produkcyjnej 2900 m3/dobę, instalacji spalania paliw o łącznej nominalnej mocy cieplnej 200,3 MW oraz instalacji do wytwarzania organicznych substancji chemicznych o łącznej wydajności nominalnej 160 Mg/dobę, eksploatowanych przez [...] Sp. z o.o. Odwołanie od tej decyzji wnieśli [...], [...] oraz [...] Sp. z o.o., która zaskarżyła decyzję w części 1.29 w zakresie: punktu VI.2.6 - Tabeli 22, dotyczącego nałożenia obowiązków prowadzenia pomiarów emisji do powietrza, punktu VI.2.8, dotyczącego określenia metodyk wykonywania tych pomiarów, punktów V1.2.7, VI.2.9-V1.2.11, VI.2.14 i VI.2.16, dotyczących warunków dokonywania pomiarów ciągłych oraz prezentacji ich wyników; części 1.37 w zakresie: punktu XIII. 11, dotyczącego obowiązku pobierania próbek surowców drzewnych wykorzystywanych w procesach prowadzonych w zakładzie, punktu XIII. 16, dotyczącego obowiązku redukcji emisji tlenków azotu co najmniej o 50 % w stosunku do wartości określonej w decyzji.

Minister Środowiska rozpatrując sprawę w związku z tymi odwołaniami, wskazał, iż wniosek o zmianę pozwolenia zintegrowanego został złożony w Urzędzie Marszałkowskim w dniu 10 lutego 2017 r. Organ prowadzący postępowanie uznał, że dotyczy on istotnej zmiany w instalacji, dla której [...] Sp. z o.o. uzyskała pozwolenie zintegrowane w 2015 r. Postępowanie zatem było prowadzone z udziałem społeczeństwa, zgodnie z art. 218 ustawy Poś, który odsyła do zasad udziału społeczeństwa w postępowaniu, uregulowanych w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405). W myśl art. 33 ust. 1 tej ustawy, informację o postępowaniu oraz o możliwości składania uwag i wniosków przez społeczeństwo w terminie 30 dni Marszałek Województwa [...] podał do publicznej wiadomości niezwłocznie po wszczęciu postępowania. Ze względu na zakres uzupełnień wniosku przez [...] Sp. z o.o. społeczeństwo było informowane jeszcze dwa razy - w dniu 18 sierpnia 2017 r. i 12 marca 2018 r. Wnioski i uwagi wpłynęły do Urzędu Marszałkowskiego dopiero po trzecim podaniu informacji do publicznej wiadomości, wraz z zawiadomieniem o rozprawie administracyjnej otwartej dla społeczeństwa. W uzasadnieniu decyzji w 74 punktach organ odniósł się do wszystkich uwag i wniosków społeczeństwa wniesionych w wymaganym terminie, w tym podczas rozprawy, która została przeprowadzona w dniu 20 marca 2018 r. Minister stwierdził, iż organ I instancji w sposób prawidłowy zapewnił społeczeństwu udział w postępowaniu, a organizacjom ekologicznym - uzyskanie praw strony. Na prawach strony w postępowaniu uczestniczyła Fundacja [...] oraz obie organizacje odwołujące się od decyzji. Każda z nich zatem miała dostęp do całego zgromadzonego materiału dowodowego. [...] także mogła korzystać z przysługującego jej prawa na podstawie art. 73 k.p.a. Trzy uzupełnienia wniosku, jakie po dniu 20 marca 2018 r. zostały wniesione na wezwanie organu, w istocie nie są uzupełnieniami, dotyczą one ostatecznego uporządkowania informacji o gospodarce odpadami oraz o warunkach wprowadzania zanieczyszczeń do powietrza i wielkościach dopuszczalnej emisji, w związku z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz. U. poz. 680). Minister stwierdził, że zarzut Fundacji [...] odnoszący się do naruszenia zasad udziału społeczeństwa nie jest zasadny.

Organ wyjaśnił, iż zmiana pozwolenia zintegrowanego dotyczy dostosowania instalacji do wymagań decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2119 z dnia 20 listopada 2015 r. ustanawiającej konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do produkcji płyt drewnopochodnych, zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE, zwanej dalej "konkluzjami BAT", ale także zmian powodujących wzrost negatywnego oddziaływania instalacji głównie wskutek zwiększenia nominalnej mocy cieplnej źródeł spalania. W zakładzie bowiem została wybudowana wytwornica ciepła technologicznego WCT Kablitz 41 MW oraz suszarnia wiórów 90 MW, która zastąpiła dotychczasową suszarnię wiórów 65 MW. Rozwiązania zastosowane w instalacji spowodują zmniejszenie emisji substancji do powietrza, ale nie wszystkich np. emisja tlenków azotu zwiększy się o 43 %. Zwiększy się zużycie wody, a także zużycie paliwa, czego skutkiem będzie wzrost ilości wytwarzanych odpadów o kodzie 10 01 01. Powstały nowe źródła hałasu. Dalej Minister wskazał, iż modernizacja linii płyt wiórowych polega przede wszystkim na wybudowaniu suszarni wiórów UTWS. Zastosowanie tego rozwiązania jest najlepszą dostępną techniką, wymienioną w konkluzjach BAT, która ogranicza emisje pyłów i lotnych związków organicznych (LZO). Gazy suszarnicze są ogrzewane spalinami w wymienniku ciepła i zawracane do komory suszenia, a tylko ich część okresowo doprowadzana jest do komory spalania, gdzie substancje organiczne są dopalane. Spaliny z suszarni wiórów, wraz ze spalinami z WCT Kablitz służącej do ogrzewania oleju termicznego, który stanowi czynnik grzewczy dla urządzeń produkcyjnych, odprowadzane są do powietrza emitorem E5 po uprzednim odpyleniu w elektrofiltrach. Ponadto emisja pyłu została zmniejszona z niektórych innych elementów linii do produkcji płyt wiórowych (np. rębak bębnowy oraz skrawarki i ciąg pneumatyczny transportu trocin w węźle pozyskiwania wiórów-) poprzez zastąpienie dotychczasowych mniej skutecznych urządzeń odpylających pulsacyjnymi filtrami workowymi o skuteczności odpylania 99,98 %. Natomiast linia mechanicznego oczyszczania trocin, z zespołem sit i przenośników w węźle przygotowania trocin, uzyskała pyłoszczelną zabudowę. Na linii płyt MDF także dokonano zmian. Zbiorniki żywicy mocznikowo-formaldehydowej i innych substancji chemicznych w węźle zaklejania włókna zostały wyposażone w poduszki powietrzne, a zapylone powietrze z pneumatycznego transportu pyłu z produkcji płyt MDF odprowadzane będzie do powietrza emitorem E9 przez pulsacyjny filtr workowy. W przypadku pracy WCT Borman, której rolę przejęła WCT Kablitz, spaliny będą wykorzystywane w I stopniu suszarni włókien i odprowadzane jej emitorem E101 po przejściu przez cyklon i skruber. Organ podkreślił, iż [...] Sp. z o.o. ponadto zapewni, że od dnia 1 listopada 2019 r.: - na placach magazynowych wszystkie trociny będą magazynowane wyłącznie w silosach lub w zamkniętych obszarach magazynowych, - miejsca wysypu z przenośników taśmowych zrębki, wytworzonej na rębakach w zakładzie, zostaną zadaszone, - woda z mokrego oczyszczania gazów odlotowych z prasy będzie oczyszczana w desorberze, z którego odgazy zostaną doprowadzane do komory spalania suszarni wiórów lub WCT Kablitz, - zanieczyszczenia z maszyn do nasączania papieru dekoracyjnego również będą doprowadzane do komory spalania suszarni wiórów lub WCT Kablitz. Oceny poziomów substancji w powietrzu, sporządzane co rok przez WIOS w [...] na podstawie art. 89 ustawy Poś, wykazują występowanie w [...] przekroczeń dopuszczalnego poziomu pyłu PM 10 odniesionego do 24 godzin, który jest standardem jakości powietrza.

Na skutek zmian wprowadzonych w instalacji w zakładzie w [...] jakość powietrza pod względem zapylenia ulegnie poprawie. Eksploatacja instalacji po wprowadzeniu zmian będzie powodowała emisję pyłu znacznie mniejszą niż poprzednio. Sama zorganizowana emisja pyłu, ustalona jako wielkość dopuszczalna, została zmniejszona z 371,3 Mg/rok na 113,9 Mg/rok. W tej sytuacji spełniony jest, określony w art. 225 ust. 5 ww. ustawy, warunek zapewnienia redukcji emisji pyłu co najmniej o 30 % większej niż ilość pyłu dopuszczona do wprowadzania do powietrza z instalacji po zmianach. Oddziaływanie zmienionej instalacji ze względu na emisję do powietrza wnioskodawca przedstawił, posługując się obliczeniami poziomów substancji w powietrzu. Obliczenia zostały wykonane przy pewnych założeniach m.in. co do wielkości emisji i czasu pracy instalacji, rzutujących na uzyskane wyniki obliczeń. Wyniki porównano z dopuszczalnymi poziomami substancji w powietrzu i wartościami odniesienia, określonymi odpowiednio w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47, poz. 281) i rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87). Uwzględniając, że wartość odniesienia nie odnosi się do tlenków azotu, ale do dwutlenku azotu, stwierdzono, że poza terenem zakładu dotrzymane są wszystkie stosowne normy określone w tych rozporządzeniach. Granice zakładu zostały zaznaczone na rysunkach przedstawiających graficzne zobrazowanie oddziaływania instalacji. Obliczenia poziomów substancji w powietrzu zostały wykonane w węzłach siatki, którą objęto obszar długości 2225 m i szerokości 1425 m, z terenem zakładu w jego środku. Minister odnosząc się do zgłaszanych przez SIS Specjalna Strefa Ekologiczna zastrzeżeń co do zachowania norm jakości powietrza na terenie, do którego prowadzący instalację nie ma tytułu prawnego, wyjaśnił, że zgodnie z definicją zakładu z art. 3 pkt 48 ustawy Poś, w okolicznościach niniejszej sprawy, działki wnioskodawcy stanowią jeden zakład, mimo że teren jest przedzielony rowem melioracyjnym. Obliczenia wykazały brak ponadnormatywnego oddziaływania instalacji poza terenem zakładu. Nie ma też tak istotnego znaczenia dla uzyskanych wyników stężeń substancji w powietrzu kwestia budowy na terenie zakładu jeszcze innych przedsięwzięć, ponieważ zgodnie z metodyką modelowania zamieszczoną ww. rozporządzeniu w sprawie wartości odniesienia niektórych substancji w powietrzu, aerodynamiczną szorstkość terenu, uwzględnianą w obliczeniach, określa się za pomocą współczynnika z0, który wyznacza się w zasięgu 5hmax i w przypadku miasta zależy tylko od liczby mieszkańców i od tego, czy zabudowa w tym zasięgu jest niska, średnia, czy wysoka. Wielkości dopuszczalnej emisji dwutlenku siarki, tlenku azotu i dwutlenku azotu w przeliczeniu na dwutlenek azotu, zwanych dalej "tlenkami azotu" oraz pyłu z WCT Kablitz 41 MW opalanej biomasą określono na podstawie załącznika nr 4 do ww. rozporządzenia w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów, a z WCT Heiler 11,63 MW opalanej gazem ziemnym lub olejem opałowym - załącznika nr 3 do tego rozporządzenia. Na podstawie konkluzji BAT określono na poziomie nieprzekraczającym granicznych wielkości emisyjnych dopuszczalną emisję pyłu, LZO i formaldehydu z prasy, z suszarni wiórów (pośrednio ogrzewanej), a z suszarni włókien (bezpośrednio ogrzewanej) z uwzględnieniem suszenia spalinami z WCT Borman opalanej biomasą także tlenków azotu. Ponadto konkluzje BAT stanowiły podstawę ustalania dopuszczalnej emisji pyłu z instalacji, w których prowadzone są wstępna obróbka surowca, transport materiałów i formowanie kobierca. W decyzji zmieniającej pozwolenie zintegrowane określono wielkości dopuszczalnej emisji także innych substancji, które były uwzględnione w dotychczasowym pozwoleniu, istotnych w przypadku instalacji spalających paliwa i prasy, eksploatowanych w zakładzie [...], na co pozwala art. 211 ust. 8 ustawy Poś. Wielkości dopuszczalnej emisji z emitora E5, którym odprowadzane są gazy odlotowe z więcej niż jednego urządzenia, w zaskarżonej decyzji ustalono prawidłowo jako odpowiednie średnie z wielkości dopuszczalnej emisji ustalonych na podstawie różnych norm dla każdego z urządzeń. Z art. 215 ust. 5 ustawy Poś, w zw. z art. 3 pkt 4a, w którym zamieszczona jest definicja granicznych wielkości emisyjnych, wynika, że dotrzymywanie tych norm będzie wymagane po upływie 4 lat od dnia publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej konkluzji BAT. W zaskarżonej decyzji konkluzje BAT zostały uwzględnione po raz pierwszy. Minister wskazał, iż wobec tego, wbrew twierdzeniom Fundacji [...], stwierdzenie w ramach kontroli przekroczeń dopuszczalnej emisji do powietrza nie oznacza, że eksploatacja zmienionej instalacji będzie powodowała przekraczanie granicznych wielkości emisyjnych. Kontrola ta miała miejsce przed zakończeniem modernizacji instalacji, w czasie gdy obowiązywało pozwolenie zintegrowane w dotychczasowym brzmieniu. Zgodnie z art. 184 ust. 2 pkt 16 ustawy Poś, wnioskodawca przedstawił propozycję procedur monitorowania procesów technologicznych. Organ pierwszej instancji nałożył na prowadzącego instalację szersze obowiązki monitoringowe, w tym obowiązek wykonywania pomiarów wielkości emisji do powietrza w sposób ciągły i okresowy. Pomiar ciągły dotyczy emisji z emitorów E5 (suszarnia wiórów i WCT Kablitz) oraz E101 (suszarnia włókien i WCT Borman). Ustawa Poś daje organowi ochrony środowiska możliwość nałożenia w pozwoleniu na wprowadzanie substancji lub energii do środowiska (art. 188 ust. 3 pkt 5) albo w odrębnej decyzji (art. 151) na podmiot prowadzący instalację, która wymaga pozwolenia, obowiązków pomiarowych wykraczających poza obowiązki wynikające z art. 147 i rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. poz. 1542). W przypadku instalacji, dla których wymagania monitoringowe zostały określone w konkluzjach BAT, kwestia obowiązku wykonywania pomiarów wielkości emisji uregulowana została w sposób szczególny w art. 211 ust. 5 ww. ustawy. Wynika z niego, że w takim przypadku w pozwoleniu zintegrowanym określa się zakres i sposób monitorowania wielkości emisji zgodny z wymaganiami dotyczącymi monitorowania określonymi w konkluzjach BAT. W punkcie 1.1.8 załącznika do ww. decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2119 określone są wymagania dotyczące monitorowania emisji do powietrza z suszarni. Zgodnie z tą decyzją wykonawczą, emisja z instalacji do produkcji płyt drewnopochodnych ma być mierzona okresowo z częstością co najmniej taką, jaką określono w tym dokumencie. W pozwoleniu zintegrowanym zatem można było nakazać wykonywanie pomiarów okresowych częściej. W opinii organu odwoławczego, nie oznacza to jednak możliwości nałożenia obowiązku wykonywania pomiarów ciągłych. Wobec powyższego nie było wyraźnej podstawy prawnej do nałożenia obowiązku prowadzenia ciągłych pomiarów emisji ze wskazanych emitorów. Minister podkreślił, iż wobec faktu, że ustawą ż dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska i ustawy o odpadach (Dz. U. poz.1564) w art. 211 po ust. 5 dodano ust. 5a, dający możliwość rozszerzenia zakresu i sposobu monitorowania wielkości emisji poza wymagania określone w konkluzjach BAT, nie uwzględnił zarzutu odwołania Spółki [...] dotyczącego tej kwestii, gdyż uzasadnione jest zarówno prowadzenie pomiarów ciągłych, jak i pomiarów okresowych z częstością określoną w zaskarżonej decyzji.

Organ wskazał, iż zgodnie z art. 14 ust 1 dyrektywy 2010/75/UE w sprawie emisji przemysłowych (IED), warunki pozwolenia obejmują różne środki, m.in. dopuszczalne wielkości emisji, wymogi dotyczące monitorowania, obowiązek regularnego dostarczania organowi informacji na podstawie wyników monitorowania. Przepis ust. 4 tego artykułu pozwala na określenie warunków pozwolenia bardziej restrykcyjnych niż te, które można osiągnąć przy zastosowaniu najlepszych dostępnych technik opisanych w konkluzjach BAT. [...] Sp. z o.o. uważa, że wymagania co do monitorowania nie stanowią warunku pozwolenia, którego dotyczy art. 14 ust. 4, ponieważ monitorowanie emisji nie jest elementem najlepszych dostępnych technik, ale sposobem weryfikacji, czy przy zastosowaniu najlepszych dostępnych technik uzyskane zostały poziomy emisji powiązane z BAT. Wskazuje przy tym, że najlepsze dostępne techniki są metodami, które mają zapewnić ograniczenie oddziaływania instalacji na środowisko m.in. zastosowanie filtrów workowych, cyklonów, elektrofiltrów, płuczek wodnych lub suszarni UTWS, a sposób wykonywania pomiarów sam w sobie nie ma wpływu na wielkość emisji. Minister nie zgadzając się z takim stanowiskiem Spółki, wskazał, iż w preambule do ww. decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2119 stwierdzono, że załącznik do decyzji zawiera konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik, ich opis, informacje służące ocenie ich przydatności, informacje dotyczące poziomów emisji powiązanych z najlepszymi dostępnymi technikami, powiązanego monitoringu, powiązanych poziomów konsumpcji oraz - w stosownych przypadkach - odpowiednich środków rekultywacji terenu. Z zapisu tego wynika, że zarówno poziomy emisji, jak i monitorowanie emisji przedstawione w tym dokumencie są powiązane z najlepszymi dostępnymi technikami, a więc stanową ich element. W treści BAT 1-28 zamieszczonych w tym załączniku dla każdego działania, którego dotyczą, podkreśla się, iż działanie to jest prowadzone w ramach BAT, czyli w ramach najlepszych dostępnych technik. Odnosi się to także do BAT 14, gdzie opisany jest monitoring. Organ odwoławczy podkreślił, iż sposób prowadzenia pomiarów emisji wprawdzie nie wpływa na wielkość emisji występującej w czasie pomiaru, ale może mieć wpływ na emisję, jaka będzie następowała później. Dotyczy to zwłaszcza pomiarów ciągłych. Bieżąca informacja o wielkości emisji umożliwia szybką zmianę warunków prowadzenia procesu w celu obniżenia nadmiernej emisji. W dokumencie Referencyjnym BAT dla ogólnych zasad monitoringu, przyjętym przez Komisję Europejską w lipcu 2003 r., omówione są różne podejścia do monitoringu, przy czym w przypadku pomiarów bezpośrednich (oznaczanie ilościowe emitowanych substancji) obejmujących pomiary ciągłe i okresowe, przedstawiono niewyczerpującą listę zagadnień, jakie bierze się pod uwagę, przesądzając o sposobie prowadzenia pomiarów. Z jej zapisów wynika, że uzasadnienie zastosowania monitoringu ciągłego mogą stanowić m.in. kwestie lokalne (np. instalacja przyczynia się w dużym stopniu do lokalnie pogorszonej jakości powietrza), potrzeba zwiększenia zaufania publicznego, dostępność systemu natychmiastowego reagowania zgodnie z danymi pomiarów ciągłych.

Przyjęty w lipcu 2018 r. inny dokument - Reference Report on monitoring of emissions to air and water from IED installations (Referencyjny Raport o monitoringu emisji do powietrza i wody z instalacji objętych dyrektywą IED) w rozdziale 4.3.1 przedstawia przesłanki zastąpienia monitoringu okresowego monitoringiem ciągłym, wskakując na wymienione w nim elementy. Dokument ten zawiera rekomendacje dla organów, i może, a nawet powinien być brany pod uwagę przy wydawaniu pozwoleń zintegrowanych.

Organ wskazał, iż mieszkańcy [...] od dawna narzekają na jakość powietrza, i to nie tylko ze względu na nadmierne zapylenie, ale także na uciążliwości zapachowe. Instalacje eksploatowane przez [...] Sp. z o.o. są źródłem emisji substancji uciążliwych zapachowo: amoniaku, formaldehydu i innych LZO. Za prowadzeniem ciągłych pomiarów wielkości emisji na emitorach E5 i El01, które są najbardziej istotnymi, z punktu widzenia ochrony powietrza, emitorami w zakładzie, oraz za prowadzeniem pomiarów okresowych ze zwiększoną częstością na innych emitorach, a w przypadku niektórych substancji na emitorach E5 i E101, przemawia stan powietrza w [...] oraz oczekiwania społeczne. Stosowanie ciągłego monitoringu dostarcza więcej danych pomiarowych niż pomiary okresowe. Im więcej danych, tym dane są bardziej wiarygodne statystycznie i mogą być pomocne przy ujawnianiu okresów niekorzystnych warunków pracy instalacji zarówno dla celów ograniczania, jak i oceny emisji. Pomiary ciągłe i pomiary okresowe wykonywane tak często, jak nakazał Marszałek Województwa [...], w niektórych przypadkach co dwa tygodnie przez określony czas, a następnie co miesiąc, mogą przyczynić się do jak najszybszego reagowania na nieprawidłowości w prowadzonych procesach.

Kontrola wielkości emisji może zmniejszyć ryzyko ponoszenia przewidzianych prawem konsekwencji za przekraczanie dopuszczalnej wielkości emisji. Minister stwierdził, że względy ekonomiczne nie mogą uzasadniać zwolnienia strony z nałożonych decyzją obowiązków, których wykonywanie ma istotne znaczenie dla poprawy stanu powietrza i wzrostu zaufania społecznego. Nie do zaakceptowania też jest wniosek o przedłużenie terminu wykonywania ciągłych pomiarów emisji na emitorach E5 i E101 do dnia 1 lipca 2020 r., czyli o 20 miesięcy dla pyłu i o 18 miesięcy dla innych substancji. Spółka [...] powinna dołożyć wszelkich starań, aby niezwłocznie prowadzić monitoring ciągły. W tabeli 22a, zamieszczonej w pkt V1.2.8 pozwolenia, podane są zalecane metodyki wykonywania ciągłych i okresowych pomiarów wielkości emisji poszczególnych substancji do powietrza. W odwołaniu Spółka [...] kwestionuje metodę absorpcji promieniowania podczerwieni FTIR wskazaną do pomiarów emisji formaldehydu. Dotyczy to głównie pomiaru ciągłego tej substancji, ponieważ dla pomiarów okresowych w decyzji wskazano alternatywnie metodę określoną w normie PN-Z-04008-4:1999, która nie budzi zastrzeżeń Strony. Dodatkowo podnosi, że metoda FTIR nie jest metodą referencyjną.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy Poś, podmioty korzystające ze środowiska oraz organy administracji są obowiązane do stosowania metodyk referencyjnych, jeżeli metodyki takie zostały określone na podstawie ustaw. Metodyka referencyjna to właśnie określona na podstawie ustawy metoda pomiarów lub badań (art. 3 pkt 9). Obowiązkowe pomiary emisji do powietrza wskazane ww. rozporządzeniu w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody dotyczą wymienionych w nim rodzajów instalacji i niektórych substancji. Do pomiaru emisji innych substancji nie musi być stosowana metodyka referencyjna. Zresztą metoda absorpcji promieniowania IR (promieniowania podczerwonego) jest wymieniona w tym rozporządzeniu dla pomiarów wielu substancji.

Minister podkreślił, iż z załączonych do odwołania opinii Instytutu Podstaw Inżynierii Środowiska PAN w [...] z lipca 2018 r. oraz pisma [...] Sp. z o.o. w [...] z dnia 27 czerwiec 2018 r. wynika, że pomiar analizatorem gazowym stężenia formaldehydu w gazach zawierających także inne związki organiczne w ilościach wielokrotnie przekraczających zawartość formaldehydu jest obarczony dużym błędem, ponieważ wyniki pomiaru dla formaldehydu zafałszują substancje zakłócające. Jakość wyników pomiarów zależy od użytkujących systemy do ciągłych pomiarów emisji do powietrza, którzy zobowiązani są do przestrzegania procedur zgodnych z normą PN-EN-14181 Emisja ze źródeł stacjonarnych. Zapewnienie jakości automatycznych systemów pomiarowych, w celu zapewnienia odpowiedniego poziomu jakości, w tym co najmniej raz w roku kontroli za pomocą pomiarów równoległych. Organ pierwszej instancji, wskazując metodę FTIR, oparł się na ekspertyzie sporządzonej przez [...] Sp. z o.o. w [...], w której stwierdzono, że optymalnym rozwiązaniem prowadzenia pomiarów ciągłych jest system oparty na analizatorze wieloskładnikowym FTIR, ponieważ za pomocą jednego urządzenia można mierzyć równocześnie w sposób ciągły zawartość w spalinach amoniaku, tlenków azotu, dwutlenku siarki, formaldehydu, tlenku węgla oraz wilgotność gazów odlotowych.

Przed wydaniem decyzji o zmianie pozwolenia zintegrowanego dla instalacji [...] Sp. z o.o. Marszałek Województwa [...] zasięgał opinii [...] Sp. z o.o., a także Katedry Systemów Energetycznych i Urządzeń Ochrony Środowiska AGH w Krakowie na temat uwarunkowań w zakresie emisji i pomiarów emisji w tejże sprawie. Strony postępowania miały możliwość zapoznania się z ekspertyzami i wniesienia do nich uwag.

Minister stwierdził, iż w świetle powyższych wyjaśnień, nie przychylił do wniosku o wyeliminowanie z tabeli 22 obowiązku prowadzenia ciągłych pomiarów emisji do powietrza, a co za tym idzie także punktów VI.2.7, VI.2.9-VI.2.11, VI.2.14 i VI.2.16, dotyczących warunków dokonywania pomiarów ciągłych oraz prezentacji ich wyników.

Dalej organ podkreślił, iż ustawa Poś w art. 211 ust. 8 daje możliwość nałożenia dodatkowych wymagań dla instalacji, jeżeli jest to konieczne do osiągnięcia wysokiego poziomu ochrony środowiska jako całości. Jako dodatkowe wymaganie w pkt XIII. 16 pozwolenia zintegrowanego zobowiązano stronę do zainstalowania w określonym terminie instalacji niekatalicznego odazotowania spalin (SNCR) z suszarni wiórów UTWS. Jak wynika z treści tego punktu, realizacja obowiązku uzależniona jest od faktycznej wielkości emisji tlenków azotu ograniczonej nieinwestycyjnymi metodami. Ponieważ skuteczność redukcji tlenków azotu przy zastosowaniu systemu SNCR wynosi 50-70 %, zobowiązanie powstanie, jeżeli wyniki pomiarów wykażą emisję tlenków azotu większą niż 50 % określonej w pozwoleniu wielkości dopuszczalnej emisji tej substancji, w terminie 3 miesięcy od otrzymania pierwszego takiego wyniku. Organ I instancji miał na względzie konieczność ograniczenia emisji tlenków azotu z instalacji do produkcji płyt drewnopochodnych co najmniej do poziomu, jaki występował przed wprowadzeniem zmian w instalacji, bowiem, głównym złożeniem modernizacji instalacji było ograniczenie jej wpływu na środowisko, tym samym zmniejszenie emisji wszystkich zanieczyszczeń do powietrza. Emisja tlenku azotu, który, przechodząc w dwutlenek azotu, może przyczynić się do pogorszenia jakości powietrza pod względem zanieczyszczenia tą substancją.

Minister podkreślił, że w konkluzjach BAT nie określono poziomów emisji tlenków azotu z suszarni pośrednio ogrzewanych. We wniosku strona założyła wielkość emisji tlenków azotu na najwyższym poziomie, jaki określono w konkluzjach BAT dla suszarni bezpośrednio ogrzewanych, zaznaczając, że emisja dopuszczalna nie może być określona na niższym poziomie ze względu na brak doświadczeń w odniesieniu do suszarni pośrednio ogrzewanych, jaką jest nowatorska suszarnia UTWS. Organ stwierdził, że podziela stanowisko, że w sytuacji określonej w pkt XIII. 16 emisja tlenków azotu powinna zostać zredukowana przez zastosowanie systemu SNCR.

Minister podkreślił, iż z analizy zmiany pozwolenia w zakresie gospodarki odpadami wynika, że zaskarżona decyzja dokonuje ustaleń, które odnoszą się do rodzajów odpadów wytwarzanych jako powstających w wyniku eksploatacji instalacji, wraz z podaniem ich składu i właściwości oraz łącznej ilości, a także do rodzajów odpadów przeznaczonych do przetwarzania oraz powstających w wyniku przetwarzania, wraz z określeniem procesów przetwarzania. Wskazano miejsca i sposoby magazynowania odpadów, uszczegóławiając zapisy. Ustalenia decyzji dotyczące gospodarki odpadami są prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Odnośnie do zarzutu odwołania dotyczącego punktu XIII.11 pozwolenia zintegrowanego, Minister wyjaśnił, że w zaskarżonej decyzji, w celu zapewnienia kontroli wykorzystywanych w procesach realizowanych na terenie zakładu surowców drzewnych i odpadów drzewnych nakazano zachowywać do kontroli próbkę materiału przeznaczonego do wykorzystania w danym procesie. Próbka ma być pobierana raz na zmianę z materiału wykorzystywanego w danym dniu do produkcji płyt drewnopochodnych i/lub do spalania w wytwornicy ciepła technologicznego oraz pyłu drzewnego do spalania. Próbka o wadze 20-50 dag po pobraniu powinna zostać szczelnie zamknięta i oznaczona nazwą procesu, do którego miała zostać wykorzystana, datą poboru i symbolem zmiany. Próbki będą przechowywane przez rok od dnia ich pobrania i będą pozostawać do okazania lub wykorzystania celem wykonania badań organom kontrolnym.

Minister stwierdził, że nie podziela zarzutu Spółki że nałożenie na nią tego obowiązku jest pozbawione podstawy prawnej oraz jakiegokolwiek uzasadniania merytorycznego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji dokonał analizy instalacji po wprowadzonych w niej zmianach pod kątem spełnienia wymagań najlepszych dostępnych technik w odniesieniu m.in. do konkluzji BAT. Z analizy tej wynika, że Spółka posiada program kontroli jakości drewna poużytkowego, który prowadzony jest jako stały nadzór nad jakością materiału do recyklingu, i stosuje go na etapie kontraktowania surowca (kryteria zakupu) jak i odbioru (kryteria odbioru). Nadto procedura kontraktowania uwzględnia pochodzenie surowca oraz ocenę ryzyka zanieczyszczenia (rodzaj i skalę zanieczyszczenia). Zastosowany w tym zakresie system ma zapewnić pełną zdolność operacyjną na dzień 24 listopada 2019 r., kiedy to instalacja powinna być dostosowana do wymagań Konkluzji BAT. Konkluzje BAT wymieniają, jako jedną z zasad dobrego gospodarowania, stosowanie programu kontroli jakości odzyskanego drewna stosowanego jako surowiec lub/i paliwo, w szczególności do kontroli zanieczyszczeń takich jak: As, Pb, Cd, Cr, Cu, Hg, Zn, chlor, fluor i WWA. Minister podkreślił, iż Spółka obecnie znajduje się w fazie dochodzenia do pełnej zgodności z wymaganiami wynikającymi z konkluzji BAT. Wymóg określony w pkt XIII. 11 analizowanej decyzji jest jednym z elementów dochodzenia do pełnej zgodności z warunkami konkluzji BAT dotyczącymi realizacji programu kontroli jakości pod kątem ww. zanieczyszczeń. Wymóg ten nie jest nadmierny. Dotyczy bowiem wyłącznie poboru próbek, bez konieczności ich badania przez stronę. Omawiany wymóg stanowi transparentny element sprzyjający zapewnieniu, że konkluzje BAT zostaną spełnione w wymaganym terminie. Kwestie dotyczące programu kontroli jakości odzyskanego drewna, w tym analiza w zakresie spełniania wymagań najlepszej dostępnej techniki znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Minister wskazał, iż zgodnie z art. 211 ust. 2 pkt 3a ustawy Poś, pozwolenie zintegrowane, w części dotyczącej emisji hałasu do środowiska, powinno określać wielkość emisji hałasu wyznaczoną dopuszczalnymi poziomami hałasu poza zakładem, wyrażonymi wskaźnikami hałasu LAeq D i LAeq n> w odniesieniu do rodzajów terenów podlegających ochronie, oraz rozkład czasu pracy źródeł hałasu dla doby, wraz z przewidywanymi wariantami. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja spełnia ten warunek. Przedstawiona przez wnioskodawcę ocena akustycznego oddziaływania na środowisko rozważanego przedsięwzięcia została wykonana przy pewnych założeniach co do mocy akustycznej źródeł hałasu i czasu ich pracy. Natomiast istotnym pozostaje obowiązek dotrzymania dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku w fazie eksploatacji danych instalacji/urządzeń, niezależnie od faktu, że z dokumentacji załączonej do wniosku o wydanie pozwolenia zintegrowanego wynika, iż w związku z eksploatacją tych instalacji/urządzeń nie wystąpi przekroczenie akustycznego standardu jakości środowiska. Kontrola rzeczywistych akustycznych oddziaływań na środowisko następuje w drodze pomiaru poziomu hałasu przenikającego do środowiska, zaś stwierdzone przekroczenie wartości dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, określonego w drodze konkretnej decyzji o pozwoleniu zintegrowanym, skutkuje ustawowo określonymi następstwami mającymi na celu zapewnienie właściwego ładu akustycznego w środowisku. W odniesieniu do poruszonej przez SIS Specjalna Strefa Ekologiczna kwestii budowy na terenie zakładu jeszcze innych przedsięwzięć, organ podkreślił, iż obiekty budowlane zwykle działają jak ekrany akustyczne, a więc zmniejszają emisję hałasu. Minister w odniesieniu do pozostałych zarzutów [...] wyjaśnił, że zakład w [...] ze względu na rodzaj i ilość substancji niebezpiecznych znajdujących się na jego terenie zaliczony jest do zakładów o zwiększonym ryzyku występowania poważnych awarii przemysłowych. Organem właściwym w sprawie obowiązków związanych z ryzykiem wystąpienia poważnych awarii jest Komendant Wojewódzki Straży Pożarnej. Przy wydawaniu lub zmianie pozwolenia zintegrowanego nie rozpatruje się sprawy w tym zakresie. Organ ochrony środowiska w postępowaniu rozpatruje aktualne oddziaływanie instalacji na środowisko. Stąd wątpliwości dotyczące prawidłowości wykonywania w przeszłości pomiarów emisji i prezentacji ich wyników nie mają wpływu na rozstrzygnięcie. To samo dotyczy zanieczyszczenia cieków wodnych w wyniku dostawania się do nich pyłów opadających na dachy pobliskiej zabudowy przemysłowej, co zdaniem Stowarzyszenia jest powodem złej jakości wody w tych ciekach. Emisja pyłu ze zmodernizowanej instalacji została znacząco zredukowana i nie powoduje przekraczania dopuszczalnego opadu pyłu. Skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 7 w zw. z art. 80, art. 84 § 1 i art. 79 § 1 i 2 w zw. z art. 84 § 2 in fine oraz art. 78 § 1 k.p.a. poprzez: - oparcie wydanego rozstrzygnięcia na opinii ekspertów posiadających wiadomości specjalne, którzy jednakże nie zostali powołani w charakterze biegłych, co uniemożliwiło skarżącej skorzystanie z uprawnień procesowych zagwarantowanych stronie w przypadku przeprowadzania dowodu z opinii biegłego, - pozbawienie skarżącej możliwości udziału w przeprowadzeniu kluczowego dla wyników postępowania dowodu z takich opinii poprzez przeprowadzenie oględzin bez formalnego powiadomienia skarżącej o zamiarze ich przeprowadzenia, celu i zakresu ich dokonywania oraz braku wskazania postępowania administracyjnego, w ramach którego zarządzono ich przeprowadzenie;

2) art. 7, 8,11,77 § 1,80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez rozpatrzenie jedynie części, a nie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności poprzez: - pominięcie przeprowadzenia zgłoszonych przez Skarżącą dowodów istotnych dla sprawy i brak wyjaśnienia takiego zaniechania w uzasadnieniu wydanej Decyzji, co skutkowało wydaniem rozstrzygnięcia w oparciu o wybiórcze okoliczności, bez wszechstronnej oceny materiału dowodowego; - nieprzedstawienie przyczyn ze względu na które organ odwoławczy nie przychylił się do wniosków Skarżącej, aby określić dłuższy (bardziej realistyczny) termin wykonania nałożonych decyzją obowiązków;

3) art. 211 ust. 5a ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2018 r. poz. 799 ze zm., "p.o.ś.") w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez określenie zakresu i sposobu monitorowania wielkości emisji w zakresie wykraczającym poza wymagania konkluzji BAT bez wykazania, że przemawiają za tym szczególne względy ochrony środowiska, co stanowi niezbędną przesłankę, której spełnienie uprawnia organ administracji do nałożenia takiego obowiązku. Wskazując na powyższe pełnomocnik wniósł o:

a) na zasadzie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii Instytutu Podstaw Inżynierii Środowiska Polskiej Akademii Nauk dotyczącej zakresu pomiarów emisji zawartych w decyzji pozwolenia zintegrowanego dla instalacji [...] Sp. z o.o. na okoliczność sprzeczności wniosków ekspertów co do możliwości i zakresu prowadzenia ciągłych pomiarów emisji.

b) o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W skardze Fundacja [...] zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady działania administracji publicznej, które obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie do organów Państwa,

2)art. 7, art. 77 ust. 1, 107 ust. 3 oraz 138 ust. 2 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez brak wydania decyzji kasacyjnej podczas, gdy decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie;

3) art. 6 w zw. z art. 211 ust. 5a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 - Prawo ochrony . środowiska poprzez utrzymanie w mocy decyzji bez obowiązku prowadzenia monitoringu ciągłego w odniesieniu wszystkich emitorów zlokalizowanych w instalacji objętej wnioskiem o zmianę pozwolenia zintegrowanego, podczas gdy w tych okolicznościach faktycznych sprawy zasada przezorności wymaga podjęcia wszelkich możliwych środków zapobiegawczych, co ma wpływ na wynik sprawy.

4) art. 6 POŚ w zw. z normą BAT 9 w Decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2119 z dnia 20 listopada 2015 r. ustanawiającej konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do produkcji płyt drewnopochodnych zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE poprzez przyjęcie niewystarczających środków w zakresie wdrożenia planu zarządzania zapachem, co ma wpływ na wynik sprawy.

5) art. 146 POŚ w zw. ze szczegółowymi wymogami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów przez niezastosowanie odrębnych standardów emisyjnych w odniesieniu do tlenków azotu, dwutlenku siarki i pyłu ogółem dla instalacji energetycznego spalania paliw obowiązujących do 31 grudnia 2024 r. i od 1 stycznia 2025 r., co ma wpływ na wynik sprawy.

6) art. 224 ust. 2 pkt 2 POŚ, który określa wymogi co do treści pozwolenia w zakresie rodzajów i ilości gazów lub pyłów dopuszczonych do wprowadzania do powietrza poprzez ustalenie w decyzji zmieniającej pozwolenie zintegrowane błędnych dopuszczalnych wielkości emisji z instalacji do produkcji płyt drewnopochodnych (tabela 2a decyzji zmieniającej pozwolenie zintegrowane) oraz instalacji energetycznego spalania paliw (tabela 2c decyzji zmieniającej pozwolenie zintegrowane), które ma wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie skarżonego postanowienia ( winno być decyzji) w całości i decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 1 kwietnia 2019 r. pełnomocnik [...] Sp. z o.o. w [...] przedstawił wobec skargi Fundacji [...] w [...] oraz wobec odpowiedzi na skargę organu. W piśmie procesowym z dnia 20 maja 2018 r. Fundacja [...] ustosunkowała się do pisma z dnia 1 kwietnia 2019 r. [...] Sp. z o.o., podnosząc, że podtrzymuje zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej jako: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wniesione w niniejsze sprawie skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Ministra Środowiska utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. zmieniającą na wniosek [...] Sp. z o.o. decyzję z dnia [...] września 2015 r. udzielającą Spółce pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do produkcji płyt drewnopochodnych MDF i wiórowych, instalacji spalania paliw i instalacji do wytwarzania organicznych substancji chemicznych. Spółka [...] kwestionuje nałożenie przez organy na nią obowiązku prowadzenia pomiarów ciągłych emisji z emitorów E5 oraz E101, zarzucając, że wykracza to poza wymagania konkluzji BAT. Nałożenie takiego obowiązku narusza, jej zdaniem, art. 211 ust. 5a p.o.ś., z tego względu, że przepis ten wszedł w życie 29 sierpnia 2018 r., czyli po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Zdaniem Spółki przepis nie pozwala organom na określanie warunków monitorowania wielkości emisji poza wymaganiami BAT w sposób dowolny, lecz jedynie wtedy, gdy przemawiają za tym szczególne względy ochrony środowiska. Minister w zaskarżonej decyzji nie wskazał, jakie to szczególne względy ochrony środowiska przemawiają za nałożeniem takiego obowiązku. Z argumentacją skarżącej Spółki nie można się zgodzić.

W zaskarżonej decyzji Minister wyjaśnił, że podstawą nałożenia w pozwoleniu obowiązku wykonywania pomiarów wielkości emisji w sposób ciągły z emitorów E5 i E101 stanowił przepis art. 188 ust. 3 pkt 5 p.o.ś. Zgodnie z tym przepisem pozwolenie może określać, o ile przemawiają za tym względy społeczne zakres i sposób monitorowania procesów technologicznych, w tym pomiaru i ewidencjonowania wielkości emisji w zakresie, w jakim wykraczają one poza wymagania, o których mowa w art. 147 i 148 ust. 1. Jak słusznie wskazał organ, powołany przepis daje organowi podstawę do nałożenia w pozwoleniu na podmiot prowadzący instalację obowiązków pomiarowych poza obowiązki określone w art. 147 p.o.ś. i w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody ( Dz. U. poz. 1542). W doktrynie podkreśla się, iż możliwość nałożenia obowiązku wskazanego w pkt 5 należy rozumieć jako upoważnienie do modyfikowania zakresu ustawowego obowiązku prowadzenia pomiarów emisji i przekazywania właściwym organom wyników tych pomiarów, modyfikowania w kontekście poszerzania zakresu obowiązki poza ustaloną ustawą ( czyt. M. Górski, [ w:] Prawo ochrony środowiska. Komentarz. Warszawa 2011, Wyd. C. B. Beck).

Podkreślić należy, iż zgodnie z zasadą praworządności określoną w art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że organ obowiązany jest orzekać na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji. Nie ma wątpliwości, że po wydaniu w dniu [...] czerwca 2018 r. decyzji Marszałka Województwa [...] wszedł w życie przepis art. 211 ust. 5a dodany ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska i ustawy o odpadach, którego treść obowiązany był uwzględnić przy rozpatrywaniu sprawy Minister Środowiska w postępowaniu odwoławczym. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister z jednej strony przyznał, że zgodnie z decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2015/2119 nie było wyraźnej podstawy do nałożenia obowiązku prowadzenia pomiarów ciągłych ze wskazanych emitorów, z drugiej strony zaś stwierdził, że przepis art. 211 ust. 5a p.o.ś. umożliwił rozszerzenie zakresu monitorowania wielkości emisji poza wygania określone w konkluzjach BAT, to tym samym za uzasadnione uznał nałożenie obowiązku prowadzenia pomiarów ciągłych, zwłaszcza , że w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji zapadłoby takie samo rozstrzygnięcie. Jednocześnie Minister wyjaśnił jakie to szczególne względy społeczne legły u podstawy nałożenia takiego obowiązku. Otóż organ wyraźnie wskazał na liczne skargi, ostre protesty mieszkańców [...], na stan powietrza w [...] wynikający z nadmiernego zapylenia i uciążliwości zapachowych, a także na oczekiwania społeczne. Bezsporne jest, że instalacje eksploatowane przez Spółkę są źródłem emisji amoniaku, formaldehydu i innych LZO, a więc substancji uciążliwych, które niewątpliwie oddziaływają na mieszkańców, a w szczególności na ich zdrowie. Przepisy ustawy ochrony środowiska nie definiują pojęcia "szczególne względy ochrony środowiska", jednakże w art. 3 pkt 11 p.o.ś. zawarta jest definicja "oddziaływania na środowisko" przez które rozumie się również oddziaływanie na zdrowie ludzi. Wobec tego, że w wyniku działalności Spółki emitowane są do powietrza uciążliwe substancje, to za nałożeniem takiego obowiązku przemawia właśnie ochrona zdrowia ludzi rozumiana jako szczególne względy ochrony środowiska. W odniesieniu do Opinii dotyczącej zakresu pomiarów emisji zawartych w decyzji pozwolenia zintegrowanego dla instalacji [...] Sp. z o.o. opracowanej w lipcu 2018 r. przez prof. dr hab. [...] zauważyć należy, że w podsumowaniu autora zagadnienie pomiarów ciągłych omawia w kontekście art. 211 ust. 5 p.o.ś. Tymczasem w zaskarżonej decyzji organ powołuje się na art. 211 ust. 5a p.o.ś., który wszedł w życie już po dacie opracowania tej Opinii, stąd też nie można było uznać jej za miarodajną. W świetle powyższego zarzut naruszenia art. 211 ust. 5a p.o.ś. nie mógł odnieść oczekiwanego skutku. Nie mogły również odnieść zamierzonego skutku zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dokumentacyjnego wynika, że organ nie dopuścił się zarzucanych przepisów postępowania w stopniu wskazującym na konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji. Skarżąca Spółka brała czynny udział w postępowaniu, miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym na każdym etapie postępowania. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, w tym również do wniosków skarżącej o przedłużenie terminów wykonania nałożonych obowiązków. W odniesieniu do skargi Fundacji [...] stwierdzić należy, że podniesione w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Przede wszystkim za pozbawione uzasadnionych podstaw należy uznać zarzuty naruszenia art. 8, 7, 77 ust. 1 ( winnio być § 1), 107 ust. 3 ( winno być § 3) oraz art. 138 § 2 k.p.a. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że postępowanie wszczęte wnioskiem [...] Sp. z o.o. w sprawie zamiany pozwolenia zintegrowanego zostało przeprowadzone bardzo wnikliwie w zgodzie z zasadą praworządności, zasadą prawdy obiektywnej, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, z zapewnieniem społeczeństwu udziału w prowadzonym postepowaniu, jak również organizacjom ekologicznym, w tym też skarżącej. Przed wydaniem decyzji organ I instancji trzykrotnie: 21 lutego i 11 września 2017 r. oraz 3 marca 2018 r. informował społeczeństwo o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją oraz możliwością składania uwag i wniosków. Została przeprowadzona w dniu 20 marca 2018 r. otwarta rozprawa administracyjna dla społeczeństwa. Do wszystkich zgłoszonych uwag i wniosków organ I instancji odniósł się w uzasadnieniu swojej decyzji. Zaskarżona decyzja spełnia odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a., organ odniósł się w jej uzasadnieniu do zarzutów odwołania Fundacji. To, że skarżąca nie zgadza się z rozstrzygnięciem, organu, mnie może czynić zasadnym zarzut naruszenia art. 138 § 2 k.p.a., w sytuacji gdy zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W odniesieniu do zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego, należy przede wszystkim zauważyć należy, że słusznie podnosi Minister Środowiska w odpowiedzi na skargę, że skarżąca dopiero na etapie postępowania sądowego przedstawiła większość zarzutów w tym zakresie, które swoją treścią zdecydowanie odbiegają od treści zarzutów podniesionych w odwołaniu. Należy wobec tego wyjaśnić, że sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem i nie jest uprawniony do zastępowania organów administracyjnych w rozstrzyganiu sprawy. Zatem zagadnienia ujęte w pkt 2, 3 i 4 petitum ( str. 2) skarżąca winna przede wszystkim podnieść na etapie postępowania administracyjnego, a więc przed organem pierwszej lub drugiej instancji. Marszałek Województwa [...], jak i Minister Środowiska są organami administracji posiadającymi wiedzę specjalistyczną z zakresu ochrony środowiska. Stąd też do nich należy w pierwszej kolejności wypowiedzenie się co do zarzutów merytorycznych zgłaszanych przez organizację ekologiczną w sprawie zmiany pozwolenia zintegrowanego. Podniesienie dopiero na etapie postępowania sądowego zarzutów merytorycznych zdecydowanie utrudnia kontrolę sądową zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska odniósł się do zarzutów Fundacji, podnosząc, że skarżąca nie ma racji, że ustalone w tabelach 2a i 2c wielkości rocznej produkcji emisji do powietrza są nieprawidłowe. Organ wyjaśnił, iż określenie rocznej dopuszczalnej emisji w Mg/rok nie musi opierać się na normatywnych wartościach takich jak standardy emisyjne, stanowiące podstawę ustalenia dopuszczalnych emisji dla poszczególnych źródeł i emitorów wyrażonych w mg/m3. Jak słusznie wskazał organ, ustawa – Prawo ochrony środowiska nie wskazuje sposobu ustalania wielkości dopuszczalnej emisji rocznej. Prowadzący instalację może tę wielkość określić na zasadzie szacowania przy uwzględnieniu rzeczywistej emisji, która w warunkach pracy danej instalacji może się różnić od emisji wynikającej ze standardów emisyjnych dla poszczególnych substancji. Minister podkreślił, iż dopuszczalna emisja roczna została ustalona zgodnie z wnioskiem Spółki, która obowiązana jest do jej dotrzymania. Wielkości dopuszczalnej emisji z WCT Kablitz i z WCT Heiler określono na podstawie standardów emisyjnych dla okresu do dnia 31 grudnia 2024 r. i dla okresu po tej dacie. Różnice w standardach emisyjnych dotyczą tylko WCT Heiler. Minister w odniesieniu do zarzutu Fundacji, że zwiększona emisja tlenków azotu może powodować niedotrzymanie standardów jakości powietrza wyjaśnił, że emisja z instalacji Spółki nie będzie powodowała przekroczenia poza terenem zakładu dopuszczalnego poziomu dwutlenku azotu, będącego standardem powietrza. Główne emitory E5 i E101, którymi odprowadzane są gazy ze spalania paliw zawierające m.in. tlenki azotu, objęte są ciągłymi pomiarami. Organ podkreślił, że sprawdzenie, czy emisja z instalacji powoduje przekraczanie standardów jakości powietrza jest podstawowym zadaniem organu wydającego lub zmieniającego pozwolenie.

Przed wszystkim zauważyć należy, że przedmiotem wniosku [...] Sp. z o.o. o zmianę dotychczasowego pozwolenia zintegrowanego było dostosowanie instalacji do wymagań konkluzji BAT oraz inne zmiany poprawiające funkcjonowaniem instalacji, w tym uruchomienie nowej Wytwornicy Ciepła technologicznego Kablitz. Zmianie ulegnie dotychczasowy sposób suszenia wiórów i techniki ograniczania emisji z prasy płyty wiórowej. Zmodernizowana zostanie instalacja odciągowa ze skrawalni oraz proces suszenia wiórów do produkcji płyt MDF. Dostosowanie do wymagań BAT obejmuje zmianę monitoringu emisji substancji do powietrza, parametrów zastępczych oraz kluczowych parametrów spalania, a także wprowadzenie monitorowania zapachów.

Jak wskazał Minister w zaskarżonej decyzji na skutek zmian wprowadzonych w instancji jakość powietrza pod względem zapylenia ulegnie poprawie, gdyż będzie powodowała emisję pyłu znacznie mniejszą niż poprzednio. Odnośnie emisji tlenków Minister uznał, iż zasadnie w decyzji organ I instancji w pkt XIII.16 wymagań dodatkowych zobowiązał Spółkę do zainstalowania instalacji redukcji tlenków azotu przez zastosowanie sytemu SNCR, o ile w terminie do 1 listopada 2018 r. emisja nie zostanie zredukowana w stosunku do określonej w pozwoleniu o co najmniej 50% innymi dostępnymi metodami. W świetle powyższego Sąd za pozbawione uzasadnionych podstaw uznał zarzuty sformułowane w pkt 2, 3 i 4 petitum skargi. Za niezasadny należało również uznać zarzut z pkt 1 petitum skargi dotyczący naruszenia art. 6 w zw. z art. 211 zust. 5a p.o.ś., w sytuacji gdy w decyzji organu I instancji Spółka zobowiązana została do prowadzenia monitoringu ciągłego z emitorów: E-2, E-5, E-7, E-8, E-9, E-10, E-11, E-11a, E-12, E-13, E-14, E-15, E-16, E-17, E-18, E-19, E-32, E-101, E-102, E-104, E-104a, E-105, E-106, E-107 i E-109, zaś skarżąca nie wskazała jeszcze jakie konkretne emitory, jej zdaniem, powinny być objęte monitoringiem ciągłym. Do skargi Fundacja załączyła Opinię prof. dr hab.[...] z Zakładu Toksykologii Środowiska Wydział Nauk o Zdrowiu [...] Uniwersytetu Medycznego sporządzoną w dniu [...] września 2018 r. na jej zlecenie, jednakże z uwagi na brak wniosku o przeprowadzenie z niej dowodu uzupełniającego na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd nie miał podstaw do wzięcia jej pod rozwagę przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargi oddalił.