Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 872/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 par. 1, par. 2, art. 67 par. 4, art. 5 par 1 pkt 4, art. 97 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Szulc Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 marca 2017r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w W. prowadzi wobec spółki z o.o. T. S. z siedzibą w W. (skarżąca/spółka) postępowanie egzekucyjne do majątku na podstawie tytułu wykonawczego z [...] stycznia 2016r., obejmującego należność z tytułu kary pieniężnej w kwocie [...]zł należności głównej. Tytuł wykonawczy został doręczony w dniu [...] lutego 2016 r. W toku postępowania egzekucyjnego Dyrektor Izby Celnej w W. zlecił Dyrektorowi Izby Celnej w T. dokonanie czynności rekwizycyjnych wobec zobowiązanej w zakresie dokonania zajęcia, odbioru i sprzedaży ruchomości w postaci automatów do gier.

W dniu [...] lipca 2016 r. poborca skarbowy, w ramach rekwizycji, dokonał zajęcia i odbioru automatu do gry A. G. nr [...] i A. M. M. C. nr [...]. Z przeprowadzonych czynności sporządził protokół zajęcia i odbioru ruchomości, który z uwagi na nieobecność podczas czynności przedstawicieli skarżącej, został przesłany spółce przy piśmie z [...] lipca 2016 r. z oświadczeniem dotyczącym wyrażenia zgody na sprzedaż zajętych ruchomości w drodze przetargu ofert.

P. z dnia [...] lipca 2016 r. spółka złożyła skargę na czynności egzekucyjne Dyrektora Izby Celnej w T., polegające na zajęciu ruchomości w postaci ww. automatów do gry.

Postanowieniem z [...] września 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w T. skargę oddalił. W zażaleniu na postanowienie o oddaleniu skargi skarżąca wniosła o jego uchylenie i uchylenie zaskarżonej czynności egzekucyjnej.

Postanowieniem z [...] października 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ podzielił stanowisko Dyrektora Izby Celnej w T. wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że przedmiotowa czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i na tej podstawie skargę oddalił.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599

ze zm. dalej: u.p.e.a.) do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę. Do zajęcia automatów do gier zastosowano protokół zajęcia i odbioru ruchomości, odpowiadający wymogom określonym w art. 67 § 2 i § 4 u.p.e.a. zawierający wszystkie niezbędne elementy wymienione w tym przepisie.

Odnosząc się do podniesionych w zażaleniu zarzutów Dyrektor Izby Skarbowej uznał je za nieuzasadnione. W kwestii błędnego wskazania wierzyciela w protokole zajęcia ruchomości organ stwierdził, iż jest ono zgodne ze wskazaniami poczynionymi w tytule wykonawczym. Organ wskazał przy tym na § 3 rozporządzenia Ministra Finansów zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej do wykonywania niektórych, zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania z dnia 15 września 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1494), zgodnie

z którym w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia

w życie niniejszego rozporządzenia (tj. 1 października 2015 r.), dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy. Organ wyjaśnił, że w sprawie zaistniała sytuacja, o której mowa w powyższym przepisie. Niezapłacona należność z tytułu kary pieniężnej w kwocie [...]zł wynika z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T.

z dnia [...] lutego 2015 r., co wskazuje, że powstała przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia. W związku z powyższym wierzycielem w sprawie tej należności jest Dyrektor Izby Celnej w S..

Odnosząc się do zarzutu braku w protokole zajęcia i odbioru ruchomości adnotacji, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu, które poborca pozostawia pod dozorem zobowiązanego, a które odbiera, organ zauważył, że zarówno zajęcie jak i odebranie automatów do gier A. G. nr [...] i A. M. M. C. nr [...] nastąpiło tego samego dnia, tj. [...] lipca 2016 r., co jednoznacznie wynika ze sporządzonego przez poborcę skarbowego protokołu. Organ rekwizycyjny przesłał Spółce protokół zajęcia, ale również i odbioru ruchomości, co tym samym wypełnia dyspozycję art. 67 § 4 pkt 2 u.p.e.a.

W skardze do sądu administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie:

- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 7 i 77 ustawy z dnia [...] czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23, dalej jako k.p.a.) w związku z art. 97 § 2 u.p.e.a., przez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy organ egzekucyjny (rekwizycyjny) winien w pierwszej kolejności wyjaśnić istotną w sprawie okoliczność, jaką jest ustalenie, czy ruchomości, których dokonania zajęcia planuje, stanowią własność zobowiązanego, gdyż czynność egzekucyjna skierowana do składnika nie będącego majątkiem zobowiązanego jest wadliwa i jako taka winna zostać uchylona,

- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 67 § 2 pkt 1 w związku z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w protokole z zaskarżonej czynności egzekucyjnej organ rekwizycyjny błędnie określił wierzyciela wskazując, iż zajęcie dotyczy tytułu wykonawczego nr [...] i podając jako wierzyciela Dyrektora Izby Celnej w S. w sytuacji, gdy Dyrektor Izby Celnej w S. zgodnie z art. 5 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 1a pkt 13 u.p.e.a. nie jest wierzycielem i podmiotem uprawnionym do zainicjowania postępowania egzekucyjnego na podstawie aktu administracyjnego powoływanego w tytule wykonawczym, co stanowi brak elementarnego składnika protokołu czynności egzekucyjnej;

- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 54 § 5a oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r.

w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w przedmiotowej sprawie doszło do sporządzenia protokołu zajęcia i odbioru ruchomości na nieaktualnym w dacie wystosowania zawiadomienia wzorze zajęcia, przy czym zgodnie z treścią naruszonej normy prawnej, podstawę stosowania środków egzekucyjnych stanowi zawiadomienie sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, zaś jakiekolwiek modyfikacje ustalonego wzoru dopuszczalne są jedynie w zakresie przewidzianym w tym wzorze.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm. dalej: ustawa p.p.s.a.), wynika, że zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności

z prawem stwierdzić należy, iż postanowienie to nie narusza prawa.

Z akt sprawy wynika, że w toku prowadzonej wobec skarżącej egzekucji poborca skarbowy w dniu [...] lipca 2016 r. dokonał zajęcia dwóch automatów do gier. Z przeprowadzonej czynności sporządzono protokół zajęcia i odbioru ruchomości, który podpisał poborca skarbowy i dwóch świadków, z uwagi na nieobecność zobowiązanej. Z powodu nieobecności przedstawicieli spółki przy dokonywaniu czynności, odpis protokołu został doręczony skarżącej za pośrednictwem poczty w dniu [...] lipca 2016 r. wraz z oświadczeniem dotyczącym wyrażenia zgody na sprzedaż zajętych ruchomości w drodze przetargu ofert, na które nie udzielono odpowiedzi. Na powyższą czynność egzekucyjną - zajęcia ruchomości w postaci automatów do gier, pismem z dnia [...] lipca 2016r., spółka wniosła skargę na czynności egzekucyjne.

Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. W myśl art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez "czynność egzekucyjną" rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Skarga, o której mowa przysługuje jedynie na czynności typu wykonawczego, zmierzające do zastosowania lub zrealizowania zastosowanego środka egzekucyjnego. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora mając na względzie przepisy regulujące sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 stycznia 2008 r., III SA/Wa 1262/07, wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2016 r., III SA/Wa 554/15, wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13).

Art. 97 § 1 u.p.e.a. stanowi, iż do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione (art. 97 § 2 u.p.e.a.). Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia

i podpisanie protokołu przez poborcę. Treść jaką powinien zawierać protokół określa art. 67 § 4 i art. 67 § 2 u.p.e.a. Powinien on zawierać, m.in. oznaczenie wierzyciela. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie (art. 98 § 1 u.p.e.a.). Zobowiązanemu doręcza się odpis protokołu zajęcia, jeżeli uprzednio nie został on zobowiązanemu doręczony (art. 98 § 2 u.p.e.a.).

Do zajęcia przedmiotowych automatów do gier zastosowano protokół zajęcia i odbioru ruchomości, którego treść odpowiada wzorowi dokumentu stanowiącego załącznik nr 11 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2015r., poz. 2310). Protokół ten odpowiada wymogom określonym w art. 67 § 2 i § 4 u.p.e.a. Zdaniem Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że czynność egzekucyjna zajęcia ruchomości została dokonana zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Sąd nie podziela zarzutu opartego na twierdzeniu, że zajęte ruchomości mogą nie stanowić własności skarżącego, a zadaniem organu było poczynienie ustaleń w tym względzie. Trzeba zauważyć, że poborca skarbowy jest uprawniony do zajęcia wszystkich ruchomości, którymi zobowiązany faktycznie włada. Poborca skarbowy nie jest ani obowiązany, ani uprawniony do badania, czy zobowiązany ma tytuł do rzeczy, którą dysponuje (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2008, str. 328). Osoba roszcząca sobie prawo do zajętej rzeczy może bronić swych praw zgłaszając wniosek o wyłączenie rzeczy spod egzekucji (art. 38 § 1 u.p.e.a). Zatem nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 97 § 2 u.p.e.a., bowiem ten wskazuje, że zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione.

Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut błędnego określenia w protokole zajęcia wierzyciela, którym jest Dyrektor Izby Celnej w S.. W tym względzie wskazać należy, że zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów

z dnia 15 września 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania (Dz.U. z 2015r. poz. 1494), w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia (tj. 1 października 2015r.), dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej

w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają

w mocy. W niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, o której mowa w powyższym przepisie. W rozpatrywanej sprawie należność z tytułu kary pieniężnej wynika z orzeczenia z dnia [...] sierpnia 2015 r., co wskazuje, że powstała przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia i nie została zapłacona. W związku z powyższym wierzycielem tej należności jest Dyrektor Izby Celnej w S., który prawidłowo został wskazany w protokole zajęcia i odbioru ruchomości z dnia [...] lipca 2016r. Ten sam organ jako wierzyciel został wskazany w tytule wykonawczym z dnia [...] stycznia 2016 r. (k. 2). W rezultacie, zdaniem Sądu, organ nie naruszył art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a., jak i art. 5 § 1 pkt 4 u.p.e.a.

Nie można także zgodzić się z twierdzeniem, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania, zostało wydane bez delegacji ustawowej. Ta delegacja jest zawarta w art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 990 ze zm.). W myśl tego przepisu minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, wyznaczyć organ Służby Celnej do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określić terytorialny zasięg jego działania, uwzględniając potrzebę sprawnego wykonywania zadań organów Służby Celnej oraz gospodarcze potrzeby przedsiębiorców.

W żaden też sposób skarżąca nie wykazała również wpływu na wynik sprawy postulowanej kwestii wystawienia protokołu na nieobowiązującym już wzorze. Dostrzeżone przez skarżąca różnice nie odbierają mu cech wiernego obrazowania rzeczywistości czy kompletności. Zdaniem Sądu nie można doszukać się naruszenia art. 67 § 1 u.p.e.a., który wskazuje, że dokument ten sporządza według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, bowiem załączony do akt protokół spełnia te wymogi zawierając wszelkie niezbędne i prawem wymagane treści.

Mając na uwadze przedstawioną wyżej argumentację, Sąd na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. oddalił skargę.