Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 583/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 3 ust. 1, aRT. 6C
journal: Dz.U. 2020 poz 333
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
article: art. 2 ust. 1 i 2, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 1452
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
article: art. 21
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Asesor WSA Katarzyna Stuła-Marcela (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 lipca 2022 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 19 marca 2020 r. nr SKO/F/41.4/253/2020/4091/MK w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. S. K. (dalej: skarżący) wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) z 19 marca 2020 r. nr SKO/F/41.4/253/2020/4091/MK w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 rok.

2. Stan sprawy.

2.1. Decyzją z dnia 17 stycznia 2020 roku. Prezydent Miasta J. ustalił skarżącemu wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2020. Do opodatkowania podatkiem od nieruchomości organ przyjął: budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 65,2 m2 oraz grunty pozostałe-tereny mieszkaniowe o powierzchni 645 m2. Natomiast do opodatkowania podatkiem rolnym organ przyjął grunty orne kl. IVa o powierzchni 0,1652 ha.

W aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o zmianie w ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez Prezydenta Miasta J. z dnia 13 kwietnia 2003 r. Wynika z niego, że doszło do zmniejszenia powierzchni terenów mieszkaniowych i gruntów ornych na działce nr [...].

Zmiana przedstawia się następująco: tereny mieszkaniowe przed zmianą 0,0652 ha, po zmianie 0,0645 ha; grunty orne przed zmianą 0,1671 ha, po zmianie

0, 1652 ha.

2.2. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Wskazał, że kwestionuje wysokość podatku, ponieważ naliczona jest od mniejszej powierzchni niż w akcie notarialnym. Zdaniem skarżącego dokonano niezgodnego z prawem wznowienia granic nieruchomości w 2013 r. i to uzasadnia zastosowanie innej podstawy opodatkowania. Nadto podatnik wskazał, że domaga się zmiany granic nieruchomości.

2.3. Po rozpatrzeniu odwołania, organ odwoławczy zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że dla prawidłowego dokonania wymiaru podatku od nieruchomości kluczowe znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Zarówno przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1452 z późn. zm. – u.p.o.l.)., jak i przepisy ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333 – u.p.r.). jako podstawę do dokonania opodatkowania właściwym podatkiem uznają zapisy w ewidencji gruntów i budynków.

I tak, zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm. – u.p.g.k.). dane zawarte w ewidencji gruntów mają decydujące znaczenie dla wymiaru podatków lokalnych. W myśl powołanego przepisu, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Na konieczność ustalenia charakteru gruntu na potrzeby opodatkowania w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów wskazuje bezpośrednio art. 1a ust. 3 u.p.o.l., zgodnie z którym przez użyte w ustawie określenia: 1) użytki rolne, 2) lasy, 3) nieużytki, 4) użytki ekologiczne, 5) grunty zadrzewione i zakrzewione, 6) (uchylony) 7) grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi oraz grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, 8) grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi - rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.

Również ustawa o podatku rolnym wymienia ewidencję gruntów jako dokument rozstrzygający o klasyfikowaniu gruntów. W myśl art. 1 tej ustawy, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Ponadto, dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm. – o.p.). Zgodnie z tym przepisem, stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone.

W przedmiotowej sprawie dane ewidencji gruntów prowadzonej przez Prezydenta Miasta J. wskazują, że skarżący jest właścicielem działki nr [...] położonej w J.. Grunty na przedmiotowych działkach są oznaczone symbolami: "B" - tereny mieszkaniowe o powierzchni użytkowej 0,645 ha oraz "RIVa" - grunty orne o powierzchni 0,1652 ha. Kolegium ustaliło, że dokonane przez organ podatkowy w decyzji ustalenia, co do przedmiotu opodatkowania odzwierciedlają dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków.

Stwierdzono, że brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym.

Dalej podano, że w toku postępowania podatkowego nie jest dopuszczalne kwestionowanie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy ma bowiem obowiązek przyjąć za podstawę obliczenia podatku powierzchnię gruntu wynikającą z ewidencji gruntów i budynków, a tego dowodu nie można zastępować dowodami z oględzin, dowodami ze świadków lub biegłych. Jeżeli podatnik nie zgadza się z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków, to ma możliwość wszczęcia procedury zmiany w organie prowadzącym ewidencję.

3.1. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

W skardze podano, że uzasadnienie Kolegium nie jest merytoryczne i nie na temat. Nie odnosi się w zupełności do zagadnienia fałszowania dokumentacji. Skarżący domaga się przywrócenia granic jak z przed wznowienia i odszkodowania 1 mln 50 tys. zł za ograbienie go z własności i wypędzenie z J.. Podał, że nie chce mieszkać w mieście, w którym Prezydent toleruje fałszowanie dokumentacji i rabunek ziemi. Jest to kwalifikowane jako zbrodnia przeciwko Narodowi Polskiemu. Wniósł o przywrócenie granic jak z przed rozpoczęcia robót geodezyjnych.

3.2. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje.

4. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Na wstępie wskazać należy, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w dniu 26 listopada 2019 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1027/18 ze skargi S. K., w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 r. zapadł wyrok oddalający skargę. Tożsamy wyrok zapadł w dniu 16 grudnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 417/15 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015. Z uwagi na tożsamy przedmiot sprawy i analogiczną treść złożonych przez skarżącego zarzutów, Sąd w niniejszym składzie w całości podziela poglądy prawne wyrażone w uzasadnieniu powyższych wyroków i dalszej części uzasadnienia częściowo się nimi posłuży.

Zasadniczym przedmiotem sporu pomiędzy stronami jest kwestia opodatkowania podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości - w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego działki gruntu oznaczonej nr [...], na którą składają się grunty orne i tereny mieszkaniowe. Z treści skargi (a wcześniej odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej) należy wnioskować, że wynikająca z ewidencji gruntów i budynków powierzchnia gruntów podlegających opodatkowaniu została zaniżona na skutek bezprawnych działań (nowych pomiarów) geodety - łącznie o 26 m2 (19+7). Skarżący dąży w istocie do tego, aby w postępowaniu podatkowym podważyć dane wynikające z ewidencji gruntów.

W ocenie organów podatkowych natomiast podatek ustalony został prawidłowo, na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków.

5. Rozstrzygając tak zarysowany spór wskazać należy, że zgodnie z art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.r., podatnikami podatku rolnego są między innymi osoby fizyczne będące właścicielami gruntów. Warunkiem uznania gruntów za gospodarstwo rolne jest spełnienie normy obszarowej (1 ha lub 1 ha przeliczeniowy), a podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego; a dla pozostałych gruntów liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków (art. 2 i art. 4 ust. 1 u.p.r.).

Unormowania w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego zawarto w art. 6c u.p.r. Wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym) - osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego, dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy.

Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają w szczególności grunty, budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są między innymi osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości. W myśl art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów - powierzchnia, a dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa (art. 4 u.p.o.l.).

W dalszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Podkreślić trzeba, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 o.p. i zgodnie z treścią tego przepisu, stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone.

Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Ke 411/11, Lex nr 1125394).

Ewidencja gruntów i budynków, o której mowa w art. 21 ust. 1 u.p.g.k., nie może stanowić przedmiotu merytorycznej oceny sądów administracyjnych w sprawie podatkowej, w której do sądu pierwszej instancji nie zostały, bo nie mogły zostać zaskarżone, odrębne od podatkowych akty lub czynności z zakresu prowadzenia wymienionej ewidencji (por. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2511/10, Lex nr 1216646; uchwała NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09, ONSAiWSA 2009/5/88; wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r. II FSK 1243/08, Lex nr 558871; wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2009 r., II FSK 1410/07, Lex nr 549643; wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, Lex nr 490966; wyrok NSA z dnia 14 września 2010 r., II FSK 690/09, Lex nr 745808).

Od reguły przewidzianej w art. 21 u.p.g.k. nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a więc organy ustalające wysokość zobowiązań nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 września 2010 r., sygn. akt II FSK 1014/10).

Tym samym wykluczona jest możliwość prowadzenia przeciwdowodu w trybie art. 194 § 3 o.p przez inne organy, w tym także podatkowe, na okoliczność np. faktycznego wykorzystywania gruntów lub ich faktycznego charakteru. Stanowisko to uznać należy za ugruntowane w orzecznictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 29 czerwca 2006 r., w sprawie II FSK 842/05) i podzielane w literaturze (glosa do tego wyroku A. Bartosiewicza, opubl. baza LEX, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 stycznia 2013 r., sygn. akt II FSK 1150/11).

Podkreślenia wymaga, że jeżeli podatnik nie zgadza się z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków to ma możliwość wszczęcia procedury ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję. Chcąc zatem podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie) - powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopiero w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, gdyż organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji. Przyjęcie innego zapatrywania godziłoby w pewność obrotu prawnego, deprecjonując rangę dokumentu urzędowego, a tym samym - pełnioną przezeń funkcję

Inaczej rzecz ujmując, tak długo, jak zawarte w ewidencji zapisy nie ulegną zmianie, organ podatkowy nie jest władny do przyjęcia innej powierzchni gruntu na potrzeby wymiaru podatku od nieruchomości i podatku rolnego. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, organy podatkowe nie są bowiem powołane do rozstrzygania tych kwestii oraz do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków (por. np. wyrok WSA w Opolu z dnia 26 kwietnia 2019 r., sygn. akt I SA/Op 43/19).

W niniejszej sprawie podatek ustalony został prawidłowo, na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków.

W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani też nie naruszyły przepisów postępowania podatkowego. Przeciwnie, podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i dokonały rzetelnej analizy okoliczności sprawy. Ocena zgromadzonych dowodów, nie narusza granic swobodnej oceny dowodów określonej w art. 191 o.p. i zasługuje na pełną akceptację. Podnoszone przez skarżącego argumenty, w których wskazuje on na wadliwość postępowania geodezyjnego nie mogą skutecznie podważyć legalności działania organów podatkowych zobowiązanych ustalać wysokość podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków.

6. Wobec powyższego Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.).