Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3031/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: § 2 ust. 1; § 3 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 200 poz 1444
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju  Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Jakubiec-Kudiura (spr.) Sędziowie: WSA Barbara Mleczko-Jabłońska NSA Ewa Wrzesińska-Jóźków Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi G. P. R. "K.-F." Sp. z o. o. w P. W. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2014 r. nr pisma [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym pismem z dnia (...) lipca 2014 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – Departament Oceny Projektów Inwestycyjnych, powiadomiła G. P.R. "K.-F." o odmowie przyznania pomocy finansowej na realizację projektu w ramach Działania 123 "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej".

Rozstrzygnięcie wydano w następujących okolicznościach:

Wnioskiem z dnia (...) maja 2013 r. G. P. R. "K.-F." zwróciła się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie pomocy finansowej w ramach Działania 123 "Zwiększanie wartości dodanej w rolnictwie" na realizację projektu o nazwie "Uruchomienie handlu hurtowego ziemniaków poprzez modernizację oraz wyposażenie, umaszynowienie przechowalni owoców, warzyw i ziemniaków wraz z niezbędną infrastrukturą".

W toku rozpoznawania wniosku Grupa wzywana była do uzupełniania złożonego wniosku jak również do dokonywania jego poprawek i poprawek załącznika w postaci Biznes Planu w wyznaczonym przez Agencję terminie. W odpowiedzi Grupa składała wyjaśnienia oraz dokonywała uzupełnień i poprawek.

Jednocześnie w toku procedowania nad wnioskiem do Agencji wpłynęło pismo wraz z decyzją Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia (...) lutego 2014 r. nr(...), mocą której organ ten odmówił Grupie ‘K.-F." przyznania środków z tytułu pomocy finansowej za 1 rok działalności Grupy w ramach działania "Grupy producentów rolnych", czyli za okres od (...) listopada 2012 r. do (...) listopada 2013 r. ze względu na stworzenie sztucznych warunków do uzyskania pomocy.

Mając na uwadze treść decyzji Dyrektora Agencja pismem z dnia (...) maja 2014 r. powiadomiła Grupę, że ze względu na konieczność uzyskania wyjaśnień/opinii innego podmiotu w zakresie przeprowadzenia czynności wyjaśniających w przedmiocie podejrzenia stworzenia sztucznych warunków przy utworzeniu Grupy celem uzyskania pomocy, przedłużony został czas rozpatrzenia wniosku. Pismo to Grupa otrzymała (...) czerwca 2014 r.

W dniu (...) czerwca 2014 r. decyzją nr (...)Prezes ARiMR na skutek odwołania Grupy od decyzji Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia (...) lutego 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu swojej decyzji Prezes dokonał wykładni art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 i nakazał organowi I instancji dokonanie szczegółowego wyjaśnienia okoliczności, które miałyby ewentualnie wskazywać na stworzenie przez Grupę przy jej powstaniu sztucznych warunków celem uzyskania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" i wskazał w sposób szczegółowy sześć obszarów zagadnień, które powinny zostać wyjaśnione. Zagadnienia te dotyczyły dokonania wyjaśnień okoliczności w zakresie tego czy poszczególni członkowie Grupy:

faktycznie posiadają użytki rolne ( w tym celu należało przeprowadzić kontrolę) oraz czy posiadali użytki rolne w okresie poprzedzającym przystąpienie do Grupy,

dysponują niezbędnymi środkami technicznymi (np. maszynami i urządzeniami) do produkcji produktów rolniczych i czy dysponowali takimi środkami w okresie poprzedzającym przystąpienie do Grupy,

posiadają dokumenty finansowo-księgowe potwierdzające ponoszenie kosztów produkcji rolnej w trakcie przynależności do Grupy oraz przed przystąpieniem do niej ze szczególnym uwzględnieniem kosztów paliwa, nawozów sztucznych, środków ochrony roślin, kosztu wynajmu maszyn rolniczych,

produkowali produkty rolnicze na posiadanych użytkach rolnych przed przystąpieniem członka do Grupy oraz jak kształtowały się wielkości zbiorów poszczególnych produktów,

czy gospodarstwa wraz z posiadaną infrastrukturą produkcyjną, są faktycznie przez tych członków zarządzane, jak również, czy członkowie zarządzali posiadaną infrastrukturą produkcyjną przed przystąpieniem członka do Grupy.

Decyzją z dnia (...) lipca 2014 r. nr (...) Dyrektor Pomorskiego Oddziału Pomorskiego ARiMR w G.i odmówił G. P. R. "K.-F." przyznania środków z tytułu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" objętej PROW 2007-2013 w okresie od (...) listopada 2012 r. do (...) listopada 2013 r. tj. za 1 rok działania.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor ustalił stan faktyczny sprawy, dokonał analizy wyników kontroli na miejscu, która odbyła się w dniach 16-17 czerwca 2014 r. , której efektem był raport z kontroli z dnia (...) czerwca 2014 r., i która miała na celu ustalenie warunków gospodarowania członków Grupy przed jej założeniem i po tym fakcie, a także dokonał analizy mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa. Konsekwencją oceny zgromadzonego materiału dowodowego było ustalenie, że Grupa stworzyła sztuczne warunki celem uzyskania pomocy finansowej a więc zastosowanie w sprawie znajduje treść m.in. art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011.

Mając na uwadze treść decyzji z dnia (...) lipca 2014 r., pismem z tego samego dnia nr (...) ARiMR działając na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach Działania 123 "Zwiększanie wartości dodanej", odmówił Grupie przyznania pomocy finansowej.

Agencja w uzasadnieniu swojego stanowiska odwołała się do treści § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007 r. stanowiącego o warunkach przyznania pomocy finansowej, preambuły oraz art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do prowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich i wskazała, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów w odniesieniu, do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

W ocenie Agencji taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Agencja wskazała, że Grupa złożyła wniosek w terminie otwartym dla grup producentów rolnych, którzy dzięki temu, że posiadają taki status są uprzywilejowani w stosunku do innych beneficjentów a to ze względu na treść § 4 ust. 4 pkt 2 ( największy możliwy % refundacji kosztów kwalifikowanych) oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa ( pierwszeństwo w kolejności przysługiwania pomocy).

W ocenie Agencji Grupa została założona celem uzyskania korzyści finansowych, mimo, że sposób działania Grupy wskazywał na brak spełnienia celów jej działania zarówno w ramach Działania "Grupy producentów rolnych" – co jednoznacznie ustalono w toku prowadzonego postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Gdyni z 18 lipca 2014 r., jak i w ramach Działania 123 – podlegającego ocenie w przedmiotowej sprawie.

Wynika to z okoliczności, które obrazują sposób działania członków Grupy przed i po powstaniu Grupy. Agencja wskazała, że Grupa została zawiązana (...) lipca 2012 r. (umowa Spółki), zarejestrowana w KRS 21 sierpnia 2012 r. i wpisana do rejestru grup producentów rolnych w dniu 20 listopada 2012 r. W skład Grupy wchodzi 5 osób, z których do momentu jej założenia jedynie dwóch z nich posiadało gospodarstwo rolne, posiadało numer producenta i prowadziło gospodarstwo rolne. Pozostałych 3 członków gospodarstwa rolne uzyskało w związku z zawartymi na około dwa m-ce przed zawiązaniem Grupy umowami dzierżawy - z członkiem Grupy I. P. (obecnie Prezesem Grupy). Fakt ten spowodował, że doszło do podziału już istniejącego gospodarstwa po to, ażeby utworzyć 3 następne i aby stworzyć warunki do powstania Grupy zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 kwietnia 2008 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, dla których mogą być tworzone grupy producentów rolnych, minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej liczby członków grupy producentów rolnych ( Dz. U. 2008 nr 72 poz. 424 ze zm.). Agencja wskazała, że żaden z członków poza I. P. nie posiada środków produkcji a jedynie ma możliwość korzystania z usług świadczonych przez Irenę Paszotę ( sprzęt i zatrudniani pracownicy). Sprawiło to, że nie zwiększył się ani areał gruntów, ani nie zmieniło się zarządzanie gruntami, ani gospodarowanie. Dokonano jedynie sztucznego podziału gospodarstwa, co spowodowało, że nie osiągnięto najważniejszych celów grup producentów rolnych w postaci m.in. koncentracji podaży i organizacji wspólnej sprzedaży wytworzonych produktów rolnych, dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup. Ocena braku spełnienia tych celów przesądziła o odmowie przyznania środków z tytułu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych " przez Dyrektora Oddziału Regionalnego w ARiMR w G. i jest dowodem na stworzenie sztucznych warunków celem uzyskania pomocy finansowej w ramach Działania 123 – co powoduje konieczność jej odmowy.

Pismem z dnia (...) sierpnia 2014 r. pełnomocnik Grupy wezwał Agencję do usunięcia naruszenia prawa wskazując, że Agencja dopuściła się naruszenia wymienionych w piśmie przepisów prawa i posiłkując się protokołem kontroli oraz stanowiskiem organu wyrażonym w sprawie dotyczącej innego działania, dokonała błędnej oceny stanu faktycznego i wydała rozstrzygnięcie naruszające obowiązujące prawo. Do pisma pełnomocnik dołączył 3 akty notarialne dotyczące umów kupna przez M. P. w 2013 r. gruntów rolnych o pow. 52, 37 ha, 2 umów dzierżawy z 2013 r. zawartych przez tego członka Grupy w odniesieniu do gruntów o pow. 46,02 ha, 2 oświadczeń sporządzonych przez K. P. i małż. P., z których wynika, że na podstawie ustnej umowy wydzierżawili oni grunty rolne I. P. oraz wyjaśnienia z czynności kontrolnych dotyczących działania Grupy z dnia (...) czerwca 2014 r. W ocenie pełnomocnika, który ponadto powołał się na wyroki NSA z 6 lutego 2013 r. II GSK 2105/2011, z 20 grudnia 2011 r. II GSK 1316/2010 oraz na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 12 września 2013 r. C-434/12 Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylniten direktor na Dyrżawen fond "Zemedelie"- Razplasztatelna agencja, wspomniane dokumenty oraz wskazane orzecznictwo dowodzą nieprawidłowości stanowiska Agencji.

Pismem z dnia (...) września 2014 r. ARiMR poinformowała Grupę, iż nie doszło do naruszenia prawa w związku z odmową przyznania jej pomocy.

Pełnomocnik Grupy pismem z dnia (...) września 2014 r. złożył skargę do WSA w Warszawie na pismo Agencji z dnia (...) lipca 2014 r.

W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu i zasądzenie kosztów na rzecz skarżącej Grupy zarzucając naruszenie:

art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu polityki rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFR na rzecz rozwoju obszarów wiejskich (tj. Dz. U. 2013 poz. 173) poprzez bezzasadne przyjęcie, iż wniosek nie spełnia warunków przyznania pomocy,

art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do prowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, poprzez jego bezpodstawne zastosowanie,

art. 28 ust. 1 lit.b tiret pierwsze rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez EFR na rzecz rozwoju obszarów wiejskich poprzez jego niewłaściwe zastosowanie,

obejście przepisów o kryteriach dostępu do pomocy z Działania 123 "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego PROW na lata 2007 -2013 w celu uzasadnienia odmowy przyznania pomocy,

§ 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej, objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz.U. 2007 poz. 1444) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie,

art. 28 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez EFR na rzecz rozwoju obszarów wiejskich w związku z zaleceniem Komisji 2003/361/WE z 6 maja 2003 r. dotyczącym definicji przedsiębiorstw mikro, małych i średnich.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że wydając zaskarżone rozstrzygnięcie ARiMR w istocie nie przeprowadziła żadnego postępowania i oparła swoje rozstrzygnięcie w całości na ustaleniach dokonanych przez Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w G., które są ustaleniami błędnymi, niezgodnymi ze stanem faktycznym sprawy. Decyzja Dyrektora z dnia (...) lutego 2014 r. została uchylona przez Prezesa ARiMR a w toku ponownego rozpoznania sprawy dokonano ustaleń kontrolnych w myśl wytycznych Prezesa ARiMR zawartych w jego decyzji. Ustalenia te zawarte w dokumencie z dnia (...) czerwca 2014 r. były korzystne dla Grupy i jej członków i całkowicie potwierdzały prowadzenie gospodarstw rolnych przez członków Grupy zarówno przed jej zawiązaniem jak i w toku jej działania, jak również fakt posiadania środków produkcji, prowadzenia księgowości. Mimo tego Dyrektor ponownie wydał w dniu (...) lipca 2014 r. decyzję o odmowie przyznania Grupie pomocy w ramach Działania "G. p. r.".

Nadto Agencja wydając swoje rozstrzygnięcie opierała je o okoliczności związane z zawiązaniem Grupy, co wskazuje na przekroczenie kompetencji przez Agencję i podważanie stanowiska Marszałka Województwa P., który zgodnie z prawem dokonał jej rejestracji i w odpowiedzi na pismo Agencji w swoim piśmie z 18 marca 2014 r. poinformował, że nie widzi podstaw do jej wykreślenia. Powoduje to, że działanie Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, na ustaleniach, którego oparł się organ w przedmiotowej sprawie, narusza treść art. 3 ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. z 2000 nr 88 poz. 983). Dyrektor w swojej decyzji a zatem i Agencja w niniejszej sprawie, rozważając kwestię wydzierżawienia gruntów przez I. P. na rzecz 3 członków Grupy, nie wzięli pod uwagę faktu, że I. P. dzierżawiła od innych rolników grunty orne, zaś M. P. zarówno kupił jak i dzierżawił grunty, co zwiększyło areał gruntów, z których korzystają jej członkowie a zatem i Grupa.

W odpowiedzi na skargę ARiMR wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

skarga nie jest zasadna.

Kwestią podlegającą ocenie przez Sąd, jest kwestionowana przez G. P. "K.-F." prawidłowość przeprowadzenia przez Agencję postępowania w sprawie oceny wniosku Grupy o przyznanie jej pomocy w ramach Działania 123 "Zwiększenie wartości dodanej w rolnictwie", w sytuacji, w jakiej Agencja skorzystała z decyzji i ustaleń poczynionych przez Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR dla potrzeb innej sprawy dotyczącej rozstrzygania o zasadności przyznania pomocy w ramach Działania "G. p. r.".

Na wstępie należy stwierdzić, że przyznanie pomocy w ramach Działania 123 musi zostać poprzedzone prawidłową weryfikacją złożonego wniosku o pomoc, co odbywa się w oparciu o jego zapisy i zapisy jego załączników oraz koniecznych dokumentów określonych w § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z (...) października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej", objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz.U. 2007 poz. 1444, przy czym wniosek musi zostać wypełniony w zgodzie z Instrukcją jego wypełniania.

Braki wniosku uzupełniane są w sposób wskazany przez Agencję w trybie określonym w przepisach ww. rozporządzenia a konkretnie w jego § 10.

W powyższym rozporządzeniu w jego § 2 określono podmiot, który może ubiegać się o pomoc, a w § 3 rozporządzenia określone zostały kryteria według jakich pomoc może zostać przyznana. W § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wskazano, że pomoc jest przyznawana podmiotowi, który spełnia warunki określone w § 2 ust. 1 jeżeli m.in. "zostały spełnione inne warunki określone w rozporządzeniu oraz innych przepisach prawa związanych z realizacją operacji".

Innymi przepisami, które mają zastosowanie do przyznania pomocy są: ustawa z 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich (Dz.U. 2013 poz.173), rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez EFR na rzecz rozwoju obszarów wiejskich, rozporządzenie Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do prowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich.

Zgodnie z art. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich określa ona warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działań objętych programem, zwanej dalej "pomocą" oraz na realizację zadań określonych w art. 66 ust. 2 i 3 rozporządzenia nr 1698/2005, zwanej dalej "pomocą techniczną" - w zakresie nieokreślonym w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w pkt 1, lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej. Nadto w treści art. 2 ustawy wskazano, że ilekroć w ustawie jest mowa o działaniu należy przez to rozumieć środek, o którym mowa w art. 2 lit. d rozporządzenia nr 1698/2005. W myśl art. 5 ust.1 pkt 5 i 10 ustawy program dotyczący wsparcia obszarów wiejskich realizowany na terytorium RP obejmuje działania dotyczące działań w postaci zwiększania wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej i grupy producentów rolnych.

Na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy pomoc w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, 4, 5 i 8 oraz 16-23, jest przyznawana na podstawie umowy zawieranej, pod rygorem nieważności, w formie pisemnej natomiast zgodnie z jego ust. 3 w przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy.

W treści pkt 3 Preambuły rozporządzenia nr 65/2011 określono, że Państwa członkowskie powinny ustanowić system kontroli, który zapewniałby przeprowadzanie wszystkich niezbędnych kontroli w celu skutecznego sprawdzania zgodności z warunkami przyznawania pomocy. Należy umożliwić kontrolę wszystkich kryteriów kwalifikowalności ustanowionych w prawodawstwie unijnym lub krajowym bądź w programach rozwoju obszarów wiejskich, zgodnie ze zbiorem weryfikowalnych wskaźników. W jego art. 4 ust 8 wskazano, że nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Jak wynika z treści art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2011 wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przyczynia się do osiągnięcia następujących celów:

a) poprawy konkurencyjności rolnictwa i leśnictwa poprzez wspieranie restrukturyzacji, rozwoju i innowacji;

b) poprawy środowiska naturalnego i terenów wiejskich poprzez wspieranie gospodarowania gruntami;

c) poprawy jakości życia na obszarach wiejskich oraz popierania różnicowania działalności gospodarczej. W myśl zaś ust. 2 tego art. cele określone w ust. 1 są wykonywane w ramach czterech osi określonych w tytule IV.

Treść art. 20 lit. b pkt iii rozporządzenia stanowi, że wsparcie ukierunkowane na konkurencyjność sektora rolnego i leśnego dotyczy zwiększania wartości dodanej produktów rolnych i leśnych.

W myśl art. 28 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, wsparcia, o którym mowa w art. 20 lit. b) ppkt iii), udziela się z tytułu materialnych lub niematerialnych inwestycji, które poprawiają ogólne wyniki przedsiębiorstwa, m.in. dotyczą przetwarzania lub obrotu produktami objętymi załącznikiem I do Traktatu, z wyjątkiem produktów rybołówstwa oraz przetwarzania lub obrotu produktami leśnymi i spełniają normy wspólnotowe mające zastosowanie do danej inwestycji, zaś wsparcie udzielane na mocy ust. 1 w maksymalnej stawce ogranicza się do mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw w rozumieniu zalecenia Komisji 2003/361/WE.

Wsparcia nie udziela się przedsiębiorstwom zagrożonym w rozumieniu wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw.

Mając na względzie przedstawione przepisy należy wskazać, że badając wniosek dotyczący przyznania pomocy w ramach Działania 123, Agencja co już sygnalizowano wyżej, musi opierać się na informacjach zawartych w tymże wniosku a zatem badaniu podlegają dane mające znaczenie z punktu widzenia jego treści i spełnienia przez podmiot składający wniosek wymogów treści § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 17 października 2007 r. Obowiązkiem Agencji jest m.in. ocena czy wnioskodawca odpowiada definicji mikro, małego lub też średniego przedsiębiorstwa i sposobu jego działania na rynku, w tym wszelkich powiązań gospodarczych, czy też personalnych, które mogłyby wpływać na ocenę spełnienia przez niego wspomnianej definicji. Zatem we wskazanym zakresie Agencja ma zarówno obowiązek jak i możliwość badania, czy przyznanie pomocy będzie skierowane do właściwego podmiotu a cele działania istotnie zostaną spełnione w zgodzie z obowiązującymi przepisami zarówno krajowymi jak i unijnymi.

W zakresie samodzielnego badania przez Agencję spełnienia warunków przyznania pomocy w ramach Działania 123, zdaniem Sądu, nie będzie mieściło się natomiast prowadzenie wyjaśnień, które wprost nie wiążą się z zakresem informacji koniecznych do wyjaśnienia w ramach treści zawartych we wniosku i złożonych wraz z nim załączników oraz wynikających z treści rozporządzenia Ministra z 17 października 2007 r. Agencja w szczególności zatem, nie ma możliwości prowadzenia wyjaśnień dotyczących działalności Grupy na rynku produktu, czy też produktów, ze względu na które została zawiązana oraz łączących się z tym okoliczności prowadzenia takiej działalności przed tym faktem przez poszczególnych jej członków ponieważ wykraczałoby to poza zakres badania wniosku. Takie badanie nie jest jednak wykluczone w zakresie oceny zasadności przyznawania środków w ramach pomocy finansowej w ramach Działania "Grupy producentów rolnych".

Sąd nie podziela w związku z tym poglądu skarżącego jakoby w ramach takiego właśnie postępowania organ, który dokonuje takich ustaleń wkraczał w kompetencje Marszałka Województwa, który dokonuje rejestracji grup, a zatem dopuszczał się naruszenia przepisów ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentach rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U.2000 poz. 983 ze zm.), jako, że badanie spełnienia przez Grupę przesłanek wpisu, jest badaniem czysto formalnym, ograniczającym się do spełnienia wskazanych wymogów ustawy, natomiast badanie dokonywane przez organ w postaci właściwego Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR dotyczy już badania konkretnego prowadzenia działalności rolniczej (produkcyjnej) przez Grupę, co wiąże się z koniecznością zbadania zasadności przyznania określonych środków. W ramach takiego badania może zatem dojść do ustalenia, że Grupa została zawiązana w sposób wskazujący na celowe stworzenie prawnych ram dla uzyskania pomocy finansowej przez niektórych członków, przy biernym, pozornym udziale pozostałych z nich, lub wejścia do Grupy osób, które w istocie nie produkowały poprzednio płodów rolnych, nie będąc w sposób faktyczny producentami określonego produktu i stając się nimi na krótki czas przed zawiązaniem Grupy, co wprawdzie pozwala uznać, że są producentami rolnymi dla potrzeb jej rejestracji, ale co stawia pod znakiem zapytania, czy Grupa ( jej członkowie) spełniają w istocie przesłanki o jakich jest mowa w art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005.

Tym niemniej, niezależnie od powyższych uwag i treści art. 22 ust. 2 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich Sąd uznaje, że całościowe, wszechstronne rozważenie zasadności przyznania pomocy finansowej w ramach Działania 123, nakazuje wyjaśnienie przez Agencję wszelkich aspektów jej przyznania i wzięcia w związku z tym pod rozwagę ustaleń i dowodów ( w tym protokołu z kontroli, co do którego Agencja wręcz ma prawo dołączyć do własnych akt), zebranych przez uprawniony organ ARiMR w innym postępowaniu, zakończonym wydaniem decyzji, która dotyczy okoliczności wskazujących na stworzenie sztucznych warunków do uzyskania pomocy, i którą Agencja ma obowiązek wziąć pod uwagę i nią się posłużyć. Decyzja Dyrektora Pomorskiego Oddziału ARiMR, na którą, co zarzuca skarżący powołała się Agencja, i na której oparła się w swoim rozstrzygnięciu, dotyczy innego Działania, nie może ona jednak pozostać obojętna dla prawidłowości rozstrzygnięcia zaskarżonego w niniejszej sprawie.

Jak ustalił Sąd w toku rozprawy w dniu 22 kwietnia 2015 r. decyzja z 18 lipca 2014 r. stała się ostateczna a wniesiona do WSA skarga na decyzję organu II instancji została cofnięta. Zatem ustalenia zawarte w tej decyzji nie zostały podważone, nie mogą zatem odnieść skutku argumenty skierowane przeciwko tym ustaleniom w niniejszym postępowaniu. Należy zaznaczyć, że pismem z dnia 21 maja 2014 r. Agencja poinformowała Grupę o tym, że oczekuje na informacje od innego organu ze względu na podejrzenie stworzenia sztucznych warunków ubiegania się o pomoc finansową. W tym stanie rzeczy Grupa miała prawo przed wydaniem rozstrzygnięcia składania wyjaśnień w tej kwestii, posiadanych dowodów - w tym pozyskanych jak np. protokół z kontroli z dnia 18 czerwca 2014 r., do których Agencja zobowiązana byłaby się ustosunkować w swoim rozstrzygnięciu. Składanie wyjaśnień i powoływanie się na dowody na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa należy uznać za spóźnione.

Zgodnie z Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013 ( M.P. 2007 poz. 1035) , którego naruszenie w zakresie Działania 123: Zwiększanie wartości dodanej w rolnictwie" zarzuca skarżący, celem tego Działania jest poprawa konkurencyjności przedsiębiorstw w sektorze przetwórstwa i wprowadzania do obrotu produktów rolnych, uwarunkowana wzrostem wartości dodanej, jakości produkcji, obniżeniem kosztów oraz rozwojem nowych produktów, procesów i technologii produkcji, jak również poprawa warunków produkcji w odniesieniu do obowiązujących lub nowo wprowadzanych standardów. Celem realizacji działania jest również wzmocnienie pozycji grup producentów rolnych w kanale marketingowym zbytu produktów, a także szerszy ich udział w uzyskiwaniu wartości dodanej produkcji rolnej poprzez wsparcie inwestycji w zakresie przetwarzania produktów rolnych.

Pomoc udzielana w ramach działania ma przyczynić się do konsolidacji podmiotów w zakresie przetwórstwa i wprowadzania do obrotu produktów rolnych.

Nadto zgodnie z PROW celem Działania 142 "Grupy producentów rolnych", jest wzmocnienie struktury instytucjonalnej w sektorze pierwotnej produkcji rolnej w celu wsparcia funkcjonowania producentów rolnych poprzez zachęcanie ich do tworzenia grup producentów rolnych i współpracy.

W szczególności, celem jest dostosowanie produkcji prowadzonej w gospodarstwach członków grup producentów rolnych do wymogów rynkowych, wspólne wprowadzanie towarów do obrotu, w tym przygotowanie do sprzedaży, centralizacja sprzedaży oraz dostarczenie do odbiorców hurtowych.

Ponadto, działanie sprzyjać będzie utworzeniu wspólnych zasad dotyczących informacji o produktach.

Przedstawione zapisy wyraźnie wskazują, że Grupa producentów rolnych ma bazować na czynnych rolnikach, którym udział w niej ma stworzyć podstawy do lepszego, bardziej efektywnego gospodarowania i sprzedaży produktów rolnych a dopiero następnie biorąc pod uwagę istniejącą działalność, może ona ubiegać się o dalszą pomoc celem rozwinięcia działalności w sferze przetwórstwa, czy też hurtowej sprzedaży wytwarzanego produktu, po to ażeby poprawić osiągane wyniki gospodarcze i finansowe oraz efektywność gospodarowania. Skoro przypisano Grupie stworzenie sztucznych warunków w odniesieniu do jednego z działań, skutkiem tego w ocenie Sądu musi być uznanie, że w odniesieniu do drugiego z nich warunki te rzutują również na ocenę możliwości przyznania jej pomocy.

Tak więc zdaniem Sądu zasadnie wskazano w rozstrzygnięciu Agencji podstawę prawną jej odmowy, co powoduje, że brak jest podstaw uznania zarzutów skargi za trafne. Podkreślenia przy tym wymaga, że wbrew twierdzeniom skarżącego treść wyjaśnień (raportu z kontroli z 18 czerwca 2014 r.), nie dowodzi zdaniem Sądu wprost, że rozstrzygnięcie Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, jest z nim sprzeczne, ponieważ w raporcie tym potwierdzono fakty dotyczące np. posiadania gospodarstw rolnych przez członków Grupy, czy też środków produkcji przed jej zawiązaniem, ponieważ istniały stosowne dokumenty potwierdzające te fakty, których znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, mogły być jednak przez Dyrektora ocenione w sposób odmienny od oczekiwań Grupy. Nadto zaznaczenia wymaga, że Agencja nie zakwestionowała podanego przez Grupę jej statusu, zatem niezrozumiały jest zarzut dotyczący naruszenia art. 28 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w związku z zaleceniem Komisji 2003/361/WE 6 maja 2003 r. dotyczącym definicji przedsiębiorstw mikro, małych i średnich, tym bardziej, że skarżący nie wskazał na czym naruszenie to miałoby polegać.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.