Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 229/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.4 ust.2 pkt 1, art.5 ust.1 i ust.2a, art.22, art.27 ust.1
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
article: art.119 pkt 2, art.151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 maja 2021 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zmiany prawa do świadczenia wychowawczego oddala skargę. WSA/wyr.1a – sentencja wyroku (tryb uproszczony)


UZASADNIENIE

Decyzją z "[...]" wydaną przez Prezydenta O. (dalej jako: organ I instancji), na podstawie art. 2 pkt 11, art. 4, art. 5 pkt 2a, art. 13a ust. 1, art. 20 ust. 1, art. 27, art. 28 ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm., dalej jako: u.o.p.p.w.d.), orzeczono o zmianie wysokości przyznanego T. K. (dalej jako: strona lub skarżący) prawa do świadczenia wychowawczego ustalonego zgodnie z informacją z 9 października 2019 r. na synów: B. K. i N. K. z kwoty 500 zł do kwoty 250 zł miesięcznie, na okres od 1 listopada 2020 r. do 31 maja 2021 r. W uzasadnieniu podniesiono, że 22 października 2020 r. do organu I instancji wpłynął odpis prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w Giżycku z 21 grudnia 2017 r. o ustaleniu opieki naprzemiennej nad dziećmi strony. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. W tej sytuacji organ I instancji uznał, że stosownie do art. 27 ust. 1 u.o.p.p.w.d. zaistniały okoliczności uzasadniające zmianę wysokości przyznanego stronie świadczenia wychowawczego.

Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę i przyznanie świadczenia wychowawczego w kwocie 500 zł na każde dziecko lub uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucono bezzasadną zmianę wysokości świadczenia mimo braku podstaw. Wskazano, że na mocy wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 26 października 2017 r. od matki zasądzone są alimenty po 200 zł na każde dziecko, co oznacza, że matka uchylała się od dobrowolnych płatności na dzieci. Przyznanie części świadczenia wychowawczego matce dzieci, zobowiązanej do płacenia alimentów, jest wbrew celowi ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci i powoduje, że państwo refunduje zasądzone alimenty. Podkreślono, że sąd orzekł o ustaleniu miejsca pobytu naprzemiennie, a nie o opiece naprzemiennej. Wskazano również, że rodzica zobowiązanego do łożenia alimentów na dzieci nie zalicza się do rodziny w rozumieniu ustawy o świadczeniach, co dotyczy także świadczenia wychowawczego. Podniesiono, że w niniejszej sprawie nie ma równego podziału obowiązków pomiędzy rodzicami w zakresie sprawowania opieki nad dziećmi z uwagi na zasądzenie alimentów od matki dzieci na rzecz strony, a także okoliczności podnoszone w postępowaniu o ustalenie miejsca pobytu dzieci. Podano, że matka dzieci uzyskuje ponadprzeciętne dochody, a do czasu zasądzenia od niej alimentów świadomie i celowo lekceważyła obowiązek łożenia na utrzymanie dzieci, zaś aktualnie odmawia, poza alimentami, partycypowania w jakimkolwiek zakresie w innych kosztach niż pobyt dzieci u niej. Jednocześnie strona wniosła o dołączenie do akt sprawy uprzednio wydanych decyzji w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego w pełnej wysokości, z których wynika, że zgodnie z ówczesnym i aktualnym stanem faktycznym dzieci pozostają na utrzymaniu ojca. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie dziecko, które rodzic utrzymuje nie dobrowolnie a alimentami, nie jest członkiem rodziny zobowiązanego do alimentów. Nie ma zatem podstaw do podziału świadczenia wychowawczego między stroną a matką dzieci. Pismem z 25 stycznia 2021 r. strona uzupełniła wniesione odwołanie od decyzji organu I instancji, wskazując, że organ niemal w tym samym okresie przyznał stronie w całości świadczenie Dobry Start, gdzie przesłanki jego otrzymania są identyczne, jak przy świadczeniu wychowawczym. Jednocześnie strona dołączyła do pisma potwierdzenia ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem dzieci takich, jak zajęcia dodatkowe, fryzjer, obiady w szkole, obozy, odzież, obuwie, czy wizyty u lekarzy. Wskazano, że matka dzieci odmawia jakiemukolwiek większemu partycypowaniu w kosztach utrzymania dzieci ponad zasądzone alimenty, co uzasadnia swoją sytuacją, a tymczasem ma ona stabilną pracą, a jej dochody są ponadprzeciętne i nie ma innych osób na utrzymaniu. W tej sytuacji, skoro dzieci są na utrzymaniu ojca, regulacja zawarta w art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. nie ma w niniejszej sprawie znaczenia.

Decyzją z "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. (dalej jako: Kolegium lub organ odwoławczy) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 u.o.p.p.w.d. celem świadczenia wychowawczego, przysługującego między innymi matce lub ojcu dziecka, jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Natomiast w myśl art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. w przypadku, gdy dziecko zgodnie z orzeczeniem sądu znajduje się pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowanych w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty świadczenia przysługującej za dany miesiąc. Wskazano, że 22 października 2020 r. do organu I instancji wpłynął odpis prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w Giżycku z 21 grudnia 2017 r. (sygn. akt "[...]") o ustaleniu opieki naprzemiennej nad małoletnimi B. K. i N. K. oraz odpis postanowienia Sądu Okręgowego w Olsztynie z 18 grudnia 2019 r. (sygn. akt "[...]") oddalającego apelację wniesioną przez stronę. Organ odwoławczy wyjaśnił, że na gruncie przepisów u.o.p.p.w.d. zasadą jest uznawanie danego dziecka za członka jednej rodziny, a jednoczesne zaliczanie go do odrębnych rodzin obojga rodziców może nastąpić tylko wyjątkowo. O tym, do której rodziny należy zaliczyć dziecko, decyduje, który z uprawnionych podmiotów, wymienionych w art. 4 ust. 2 u.o.p.p.w.d., wspólnie zamieszkuje z dzieckiem, a w konsekwencji, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jednakże w stanie prawnym po 30 czerwca 2019 r. przepis art. 5 ust. 2a u.p.p.w.d. ustanawia wyjątek, którego nie można interpretować rozszerzająco. Wyłącznym wymogiem podzielenia świadczenia wychowawczego na obydwojga rodziców jest legitymowanie się orzeczeniem sądu cywilnego ustanawiającym opiekę naprzemienną. Odnosząc się do wcześniejszych decyzji Kolegium organ odwoławczy wskazał, że w dacie ich podejmowania przez Kolegium nie zostało wydane jakiekolwiek orzeczenie sądowe w przedmiocie ustalenia opieki naprzemiennej nad dziećmi strony, co wynika z uzasadnienia decyzji. Podkreślono, że w przedmiotowej sprawie opieka naprzemienna wynika z orzeczenia sądu, a w związku z tym powoływanie się przez stronę, że matka dzieci odmawia partycypowania w kosztach utrzymania dzieci i drobiazgowe wyliczanie nakładów pieniężnych, jakie ponosi strona na swoje dzieci, nie ma żadnego wpływu na prawo do przedmiotowego świadczenia w całości. Z tej samej przyczyny zbędnym było dowodzenie, kto finansuje dzieciom m.in. wypoczynek, czy też zajęcia dodatkowe. Kolegium wskazało, że niezasadne są zarzuty odwołania zmierzające do wykazania, że organ I instancji wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy, błędnie rozpatrzył i ocenił cały materiał dowodowy i ewentualnie zaniechał dokonania pełnych ustaleń faktycznych. Podano, że zgodnie z art. 27 ust. 1 u.o.p.p.w.d. organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić prawo do świadczenia wychowawczego w przypadku wystąpienia okoliczności wskazanych w tym przepisie. W ocenie organu odwoławczego zasadnie zatem organ I instancji orzekł o zmianie prawa strony do świadczenia wychowawczego, przyznanego informacją z 9 października 2019 r., wobec orzeczenia o opiece naprzemiennej.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił:

- naruszenie art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. poprzez naruszenie celu wskazanej ustawy i przyznanie jedynie połowy świadczenia wychowawczego ojcu pomimo tego, że w przedmiotowej sprawie nie ma opieki naprzemiennej, matka jest zobligowana do płacenia alimentów na dzieci, nie jest zatem członkiem rodziny dzieci w świetle orzecznictwa sądowego prezentowanego w odwołaniu, a jeżeli matka uzyskuje 500 plus to na skutek przyznania jej świadczenia państwo refunduje jej płacenie alimentów na dzieci, co rażąco narusza cel wskazanej wyżej ustawy i wszelkie zasady współżycia społecznego, a ponadto dzieci są na utrzymaniu ojca; brak ustalenia, czy matka dzieci wystąpiła o 500 plus i czy świadczenie jej przyznano; przyjęcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że nie ma znaczenia dla orzeczenia, kto faktycznie utrzymuje dzieci, ani fakt odmowy partycypowania matki w kosztach utrzymania dzieci;

- brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji odnośnie do wszelkich zarzutów podniesionych w odwołaniu – Kolegium ograniczyło zbadanie sprawy do automatycznego zastosowania przepisu art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d., a orzeczenie sprowadziło do mechanizmu: jest opieka naprzemienna – świadczenie wychowawcze ulega podziałowi na pół, podczas gdy przedmiotem zarzutu było m.in. także istnienie opieki naprzemiennej.

W związku z powyższymi zarzutami, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Podniósł, że nawet gdyby przyjąć, że jest opieka naprzemienna, podział 500 plus wynikający z art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. może mieć miejsce tylko wtedy, gdy obydwoje rodzice pełniący opiekę naprzemienną wystąpili o 500 plus, gdyż celem ustawodawcy było przyznanie 500 zł na dziecko, a kwestia podziału przy wypłacie tego świadczenia jest drugorzędna i ma miejsce dopiero wtedy, gdy każde z rodziców o świadczenie wystąpiło i spełnia warunki jego otrzymania. Automatyczne ograniczenie świadczenia wychowawczego o połowę, bez zbadania, czy dziecko otrzyma drugą połowę tego świadczenia, narusza cel ustawy i krzywdzi dziecko. Skarżący powołał się na wcześniejsze rozstrzygnięcia Kolegium, kiedy przedmiotem ustalenia było istnienie opieki naprzemiennej. Skoro organ odwoławczy uznał, że dzieci są na utrzymaniu skarżącego, jest to przesłanka istotna dla rozstrzygnięcia, bowiem zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 u.o.p.p.w.d. świadczenie 500 plus w pierwszej kolejności służy rodzicowi, na którego utrzymaniu dzieci pozostają. Wskazał również, że jednocześnie ten sam organ przyznał skarżącemu świadczenie Dobry Start w pełnej wysokości, gdzie przesłanki do otrzymania świadczenia są identyczne jak w przypadku świadczenia wychowawczego. W ocenie skarżącego bez ustalenia, czy matce dzieci przysługuje świadczenie 500 plus, nie jest możliwa ingerencja w świadczenie przyznane dla ojca dzieci, bowiem krzywdzi to dzieci – otrzymają bowiem jedynie po 250 zł miesięcznie, a nie 500 zł. Skarżący podkreślił, że w pierwszej kolejności należy mieć na względzie dobro dzieci i pod tym kątem realizować cel przedmiotowej ustawy.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek taki został złożony przez Kolegium w odpowiedzi na skargę, której odpis został doręczony 29 marca 2021 r. W ustawowym terminie skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.

Przechodząc do meritum sprawy, należy wskazać, że stosownie do art. 5 ust. 1 u.o.p.p.w.d. świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko. Zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 u.o.p.p.w.d. świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a. Natomiast w myśl art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d., dodanego przez art. 15 pkt 2 lit. b ustawy z 7 lipca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz.1428) zmieniającej u.o.p.p.w.d. z dniem 1 sierpnia 2017 r., w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. Ponadto w myśl art. 27 ust. 1 u.o.p.p.w.d. organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić prawo do świadczenia wychowawczego, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna mająca wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, członek rodziny nabył prawo do świadczenia wychowawczego w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego

Podnieść należy, że w przedmiotowej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja zmieniająca wysokość przyznanego świadczenia wychowawczego z uwagi na powzięcie przez organ I instancji wiadomości, że postanowieniem sądu ustalono miejsce pobytu małoletnich dzieci skarżącego naprzemiennie u matki i ojca po siedem dni u każdego z rodziców.

Należy zatem wyjaśnić, że ani przepisy u.o.p.p.w.d., ani żaden inny akt prawny - w tym Kodeks postępowania cywilnego, czy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, nie definiuje pojęcia opieki naprzemiennej, użytego przez ustawodawcę w art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. Jednak zakres tego pojęcia można ustalić odwołując się do treści art. 5821 § 4 k.p.c., art. 59822 k.p.c. oraz art. 7562 § 1 pkt 3 i § 2 k.p.c. W świetle tych przepisów z naprzemiennym sprawowaniem pieczy nad małoletnim przez jego rodziców mamy do czynienia, gdy dziecko mieszka z każdym z rodziców w powtarzających się okresach czasu. Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 lutego 2019 r. (sygn. akt I OSK 1016/17, dostępny w Internecie) stwierdził, że opiekę naprzemienną cechuje mniej więcej równy podział obowiązków pomiędzy rodzicami w zakresie sprawowania opieki nad dzieckiem, które zamieszkuje i koncentruje swoje sprawy życiowe na zmianę u obojga rodziców. Zatem opiekę naprzemienną w rozumieniu u.o.p.p.w.d. konstytuują trzy elementy: rodzice dziecka powinni być rozwiedzeni, w separacji lub żyć w rozłączeniu, w przedmiocie opieki winno zapaść orzeczenie sądu, a opieka nim orzeczona winna cechować się naprzemiennością.

Należy także zauważyć, że pozostawanie dziecka pod opieką naprzemienną nie jest okolicznością możliwą do ustalania przez organ administracji prowadzący postępowanie, a w konsekwencji również przez sąd administracyjny. Okoliczność ta powinna wynikać bezpośrednio z orzeczenia sądu powszechnego, jako wyłącznie właściwego do jej ustalenia (por. wyroki NSA z 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt 2088/17 oraz z 22 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 2302/17, wyrok WSA w Warszawie z 29 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 862/20; wyrok WSA w Łodzi z 11 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 968/19, dostępne w Internecie).

Jak wynika z akt sprawy Sąd Rejonowy w Giżycku prawomocnym postanowieniem z dnia 21 grudnia 2017 r. (sygn. akt "[...]") ustalił miejsce pobytu małoletnich dzieci skarżącego naprzemiennie u matki i ojca, po siedem dni u każdego z rodziców. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości, że skarżący wraz z matką dzieci sprawują nad swoimi synami opiekę naprzemienną, o której mowa w art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d., a uprawnienie do tejże opieki wynika wprost z przywołanego postanowienia sądu powszechnego.

W świetle art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. W unormowaniu tym ustawodawca przesądził, że dziecko może należeć do dwóch rodzin, jeżeli w porównywalnych i powtarzających się okresach znajduje się pod opieką naprzemienną rodziców.

Podnieść przy tym należy, że nie jest zasadny zarzut skarżącego dotyczący niewyjaśnienia przez organ I instancji, czy matka dzieci także wystąpiła o świadczenie 500 plus, gdyż okoliczność ta nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie. W tym zakresie należy rozważyć regulacje zawarte w art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. oraz w art. 22 u.o.p.p.w.d. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, w przypadku zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek. W przypadku, gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala, kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem. Przepisy art. 15 ust. 2 i 3 stosuje się. Art. 22 u.o.p.p.w.d. zatem ustanawia dyrektywę wypłaty świadczenia rodzicowi (opiekunowi prawnemu dziecka lub opiekunowi faktycznemu dziecka) faktycznie sprawującemu opiekę nad dzieckiem. Z literalnego brzmienia analizowanego przepisu wynika, że odnosi się on tylko i wyłącznie do obojga rodziców sprawujących równocześnie opiekę nad dzieckiem. W takiej sytuacji, tj. równoczesnego sprawowania opieki nad dzieckiem przez obojga rodziców (opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka) zachodzi konieczność spersonifikowania jednego rodzica, jako beneficjenta świadczenia, pomimo, że opiekę sprawują obydwoje równocześnie. Art. 22 u.o.p.p.w.d. posługuje się w tym zakresie regułą pierwszeństwa. Przy czym konieczność wprowadzenia reguły kolizyjności w przypadku zbiegu prawa rodziców równocześnie sprawujących opiekę nad dzieckiem wynika z faktu, że w tym przypadku świadczenie wychowawcze ma charakter niepodzielny, tj. może być przyznane w całości tylko i wyłącznie jednemu z rodziców sprawujących równocześnie opiekę nad dzieckiem. Z kolei art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. dotyczy opieki, gdy dziecko jest, zgodnie z orzeczeniem sądu, pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych (żyjących w separacji lub w rozłączeniu) sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, co wprost wynika z jego brzemienia. Nie dotyczy zatem rodziców sprawujących opiekę nad dzieckiem równocześnie. W takiej sytuacji, tj. sprawowania opieki w porównywalnych i powtarzających się okresach nie zachodzi konieczność, w przeciwieństwie do art. 22 u.o.p.p.w.d., wprowadzenia reguły kolizyjności, co do wypłaty świadczenia w pełnej wysokości jednemu z rodziców, gdyż ustawodawca przesadził w analizowanym przepisie, że kwotę świadczenia wychowawczego "ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego". Art. 5 ust. 2a u.o.p.p.w.d. ma charakter materialnoprawny, a zatem statuuje dla każdego z rodziców rozwiedzionych (żyjących w separacji lub w rozłączeniu), niezależne od drugiego rozwiedzionego małżonka, prawo do połowy wysokości świadczenia wychowawczego. Uprawnienie powyższe ma charakter samoistny, tj. niezależny od równie wyłącznego uprawnienia drugiego rozwiedzionego małżonka do otrzymania połowy świadczenia wychowawczego za dany miesiąc. Zatem w sytuacji rodziców rozwiedzionych (żyjących w separacji lub w rozłączeniu) każdemu z nich przysługuje prawo do połowy wysokości świadczenia, niezależnie od uprawnienie drugiego, tj. nie ma jakiegokolwiek znaczenia, kiedy drugi z małżonków złożył wniosek o przysługującemu mu prawo do połowy wysokości świadczenia, a nawet czy w ogóle zechce z takowego prawa skorzystać. W związku z tym organ nie musi wyjaśniać, czy matka dzieci także wystąpiła o świadczenie 500 plus.

Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma również znaczenia okoliczność zasądzonych od matki alimentów na rzecz dzieci, bowiem przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie uzależniają uzyskania prawa do świadczenia wychowawczego od jakichkolwiek innych przesłanek niż te wskazane w ustawie. Świadczenie wychowawcze nie jest także powiązane z kryterium dochodowym, nie może być zatem uznane za część szeroko rozumianej pomocy społecznej. Uprawnienie do uzyskania tego świadczenia wiąże się z materialną pomocą służącą wychowywaniu dziecka, zaś wyznacznikiem uzyskania prawa do świadczenia wychowawczego przez podmioty uprawnione jest sprawowanie przez nich opieki, utożsamiane z wychowaniem małoletniego dziecka, a w konsekwencji warunkiem takim jest zamieszkiwanie czy też wychowanie i sprawowanie opieki nad małoletnim i zaspokajanie jego potrzeb życiowych (por. wyrok NSA z 16 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 2001/19, dostępny w Internecie).

Wobec powyższego należy uznać, że zarzuty podnoszone przez skarżącego nie są zasadne, a zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu.

W związku z tym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.