Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1641/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Służba Bezpieczeństwa
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. art. 8a, 13b, 15c, 22a, 24a
journal: Dz.U. 2018 poz 132
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 marca 2021 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej MSWiA/organ) decyzją

z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] działając na podstawie art. 8a ustawy z 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2018 r. poz. 132, ze zm.; dalej ustawa zaopatrzeniowa) odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącego Pana R. B.(strona/skarżący) przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a.

Ustalono, że skarżący wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r. (data wpływu do organu: 11 maja 2017 r.) wystąpił do organu o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Uzasadniając swój wniosek wskazał, że służbę w Komendzie W. Milicji Obywatelskiej w S. pełnił w Wydziale K.od dnia [...]sierpnia 1979 r. do dnia [...] lipca 1990 r., zaś służbę w Urzędzie Ochrony Państwa pełnił od dnia [...] sierpnia 1990 r. do dnia [...] czerwca 2002 r., a następnie od dnia [...] czerwca 2002 r. do dnia [...] maja 2006 r. w Delegaturze Agencji Bezpieczeństwa W. w S.. Zaznaczył, że służbę we wskazanych komórkach organizacyjnych pełnił rzetelnie, z poświęceniem swojego życia i czasu dla rodziny. Podnosił, że w trakcie służby był wielokrotnie nagradzany nagrodami pieniężnymi

a nadto został odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi. Ponadto stwierdził, że nigdy nie dokonał jakiegokolwiek przestępstwa polegającego na "terroryzowaniu", "dławieniu", "gnębieniu", "biciu", "działaniu na rzecz obcego państwa", jak również "działaniu na szkodę wolności i narodu polskiego".

MSWiA zaskarżoną decyzją odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Wskazał, że na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 roku oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 roku, w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

W ocenie organu wskazane w ww. artykule przesłanki muszą być spełnione łącznie.

Organ wskazał, że skarżący został zwolniony ze służby z Delegatury A. Bezpieczeństwa W. w S. w dniu [...] maja 2006 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość określono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c ustawy zaopatrzeniowej. Podniósł, że z pisma z dnia [...] marca 2017 r. Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu,

tj. Informacji o przebiegu służby Nr [...] wynika, że pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej w okresie

od dnia [...] sierpnia 1979 r. do dnia [...] lipca 1990 r. Organ ustalił, że skarżący pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez 11 lat, zaś całkowity okres służby ww. wynosi 27 lat, 8 miesięcy i 26 dni, tj. od dnia [...] lipca 1977 r. do dnia [...]czerwca

1978 r. oraz od dnia [...] sierpnia 1979 r. do dnia [...] maja 2006 r. Wskazał, że w tej sytuacji z uwagi na to, że znaczna część służby wnioskodawcy (około 40% do 60%) pełniona była na rzecz totalitarnego państwa nie może zastosować uprawnienia wynikającego z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

W ocenie organu pierwsza powołana w przepisie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej przesłanka mówi o krótkotrwałej służbie przed dniem 31 lipca

1990 r. Wskazuje, że odnosi się ona zarówno do długości okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, jak również stosunku długości tej służby do ogółu okresu służby - winien on wykazywać przewagę tej drugiej, bowiem tylko wówczas tę pierwszą można by uznać za "krótkotrwałą".

Organ uznając, że obie przesłanki, tj. krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia muszą być spełnione łącznie

i jednocześnie uprawdopodobnione, niespełnienie choćby jednej z nich czyni bezcelową analizę potencjalnego spełnienia drugiej i z tego powodu zasadnym było odmówienie zastosowania wobec strony art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Powołując się na orzeczenie Sądu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 424/19) wskazał, że: "(...) skoro w stosunku do skarżącego nie można było uznać ziszczenia się pierwszej z przesłanek wprowadzonych w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, to wobec obligatoryjności łącznego spełnienia obu wskazanych na wstępie warunków, należało uznać, iż zaskarżona decyzja (...) odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, nie narusza prawa i mieści się w granicach uznania administracyjnego, bowiem nie została podjęta w sposób dowolny". Nadto wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2125/19 stwierdził, że "nie można przyjąć, by kryterium krótkotrwałości służby było spełnione w sytuacji, gdy dotyczy ono aż prawie

10-letniego okresu czasu stanowiącego około 28% (a więc prawie aż 1/3) całego okresu służby".

Wobec powyższego orzeczono jak w zaskarżonym orzeczeniu.

Skargę na powyższe orzeczenie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie prawa:

1) materialnego, tj. art. 8a ust.1 pkt 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej, poprzez błędne uznanie, że przepis ten nie ma zastosowania wobec skarżącego, ponieważ nie została spełniona pierwsza przesłanka ww. przepisu, dotycząca "krótkotrwałości" służby przed dniem 31 lipca 1990 r.,

2) uznanie za bezcelową analizę drugiej z przesłanek ww. przepisu, dotyczącej rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 roku,

w szczególności z narażeniem życia.

Wskazał, że pierwsza powołana w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej przesłanka mówi o krótkotrwałej służbie przed dniem 31 lipca 1990 r. Jego zdaniem przesłanka ta jak wskazał organ odnosi się zarówno do długości okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, jak również stosunku długości tej służby do ogółu okresu służby. Jego zdaniem okres służby po dniu 31 lipca 1990 r. wykazuje przewagę w stosunku do służby na rzecz totalitarnego państwa. Podniósł, że proporcje pełnionej służby przed dniem 31 lipca 1990 r i po tej dacie stanowią odpowiednio 40%/60%, a więc jego zdaniem jest przewaga okresu służby wykonywanej po dniu 31 lipca 1990 r. Uznał, że wobec zaprezentowanego stanowiska organu wypełnia przesłankę dotyczącą krótkotrwałości służby przed dniem 31 lipca 1990 r.

Uznał, że w związku z tym, że przesłanki wymienione w przepisie 8a muszą być spełnione łącznie to organ niezasadnie zrezygnował z analizy drugiej przesłanki, odnoszącej się do rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 roku, w szczególności z narażeniem życia.

Wskazał, że spełnienia przesłanki rzetelnego, nienagannego

i odpowiedzialnego wykonywania zadań i obowiązków służbowych na rzecz Rzeczypospolitej Polskiej po 12 września 1989 r. czego dowodzą opisane w skardze:

1) postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada

2000 r. nr rej. [...] o odznaczeniu Srebrnym Krzyżem Zasługi,

2) opinia służbowa z dnia [...] maja 2006 r. L.dz. [...], wydana przez Agencję Bezpieczeństwa W. D. w S.,

3) opinia z dnia [...] grudnia 2010 r. Sz – [...] wydana przez wojewódzką Komisję k. w S.,

4) mianowanie na stopień majora z dniem [...] listopada 1997 r. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] października 1997 r., przez Prezesa Rady Ministrów,

5) mianowanie na stopień podpułkownika z dniem [...] maja 2001 r. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r.,

6) list gratulacyjny z dnia [...] grudnia 2004 r. Dyrektora D. [...]

w S. za zaangażowanie i osiągnięcia w służbie na rzecz bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej;

7) Podziękowanie z lutego 2005 r. Szefa Agencji B. Wewnętrznego A.B. za zaangażowanie oraz wkład pracy włożony

w przygotowanie i przekazanie dokumentacji do IPN.

Jego zdaniem organ przekroczył granicę "uznania administracyjnego" i przy podejmowaniu decyzji złamano zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., tj. czy dokładnie wyjaśniono stan faktyczny, mając na względzie interes społeczny

i słuszny interes obywatela.

W związku z powyższym wnosił o uchylenie decyzji oraz dopuszczenie

i przeprowadzenie, na podstawie dowodów uzupełniających z dokumentów w celu udowodnienia okoliczności pominiętych w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, mających istotne znaczenie w niniejszej sprawie, oraz zobowiązanie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania, w terminie określonym przez Sąd, decyzji wyłączającej stosowanie wobec skarżącego art. 15c ustawy emerytalnej.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja organu z dnia [...] czerwca 2020 r.

nr [...] odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby

w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej P.p.s.a.) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Stosownie zaś do treści art. 8a ust. 1 ustawy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że wydana w niniejszej sprawie decyzja jest decyzją uznaniową.

Podkreślić należy, że uznanie administracyjne nie pozwala na dowolne działanie organu administracji publicznej, czy rozstrzyganie na podstawie przesłanek niemających obiektywnego uzasadnienia. Orzekający w sprawie organ jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy. Sąd kontrolując decyzję uznaniową, jest natomiast obowiązany zbadać, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1488/08 (pub.www.orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Natomiast wybór rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną. Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. W zaskarżonej decyzji organ zawarł argumenty na uzasadnienie odmowy wyłączenia stosowania w stosunku do skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej i doszedł do wniosku, że nie spełnia on przesłanki o której mowa w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, gdyż służba na rzecz totalitarnego państwa, której czasokres okres wynosił 11 lat, tj. od dnia [...] sierpnia 1979 r. do dnia [...] lipca 1990 r., zaś całkowity okres służby ww. wynosi 27 lat, 8 miesięcy i 26 dni, tj. od dnia [...] lipca 1977 r. do dnia 27 czerwca 1978 r. oraz od dnia 1 sierpnia 1979 r. do dnia [...] maja 2006 r. Wskazał, że w tej sytuacji z uwagi na to, że znaczna część służby skarżącego (około 40%) pełniona była na rzecz totalitarnego państwa nie może zastosować uprawnienia wynikającego z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Zdaniem organu taka służba nie jest krótkotrwała, niespełniona jest więc przesłanka z art. 8a ust.1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej. Rozważania w tej sprawie należy poprzedzić stwierdzeniem, że Naczelny Sąd Administracyjny m.in.

w wyrokach: z dnia 13 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1895/19, z dnia z 21 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1669/19 i z dnia 14 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 2514/19 stwierdził, że przepis art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej należy wykładać jako dany przez ustawodawcę organowi administracji publicznej instrument służący wszechstronnemu zbadaniu sprawy określonego funkcjonariusza w celu zweryfikowania, czy funkcjonariusz ten, objęty ustawowym domniemaniem "służby na rzecz totalitarnego państwa", jest w istocie osobą, która angażowała się w sposób bezpośrednio ukierunkowany na realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań i funkcji i którego prawa - z tego właśnie względu - zostały nabyte niesłusznie z perspektywy aksjologii demokratycznego państwa prawnego.

Użyty w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej zwrot "ze względu na" ukierunkowuje zatem na pewne istotne okoliczności mogące mieć znaczenie dla ustalenia zaistnienia "szczególnie uzasadnionych przypadków", którymi to okolicznościami są: krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności

z narażeniem zdrowia i życia.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powyższego wyroku I OSK 1895/19, "największe trudności interpretacyjne budzi wykładnia kryterium "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." ze względu na bardzo wysoki stopień nieostrości pojęcia "krótkotrwałości", czyniący je w istocie pojęciem nieczytelnym. Należy przyjąć, że o ile przymiotnik "krótki" w podstawowym znaczeniu oznacza "mający małą długość (w stosunku do typowej) zwykłej długości czegoś" to bliskoznaczny przymiotnik "krótkotrwały" rozumiany jako "trwający krótko, szybko przemijający" (zob. B. Dunaj (red.): Słownik współczesnego języka polskiego, Warszawa 1999, tom 1, s. 431) akcentuje pewną trwałość w krótkim czasie, gdzie "krótkość" powinna być oceniana na tle "zwykłej długości czegoś". Skoro postępowanie prowadzone na podstawie art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej dotyczy indywidualnej sprawy administracyjnej, to konieczność uwzględniania indywidualnej sytuacji określonego funkcjonariusza sprawia, że punktem odniesienia dla ustalenia "krótkotrwałości służby przed 31 lipca 1990 r." powinien być cały okres służby pełnionej przez osobę, której dotyczy postępowanie prowadzone na podstawie art. 8a ust. 1 ustawy i na tym tle należy oceniać, czy okres służby tej osoby przed 31 lipca 1990 r. w stosunku do całego okresu służby tej osoby spełnia kryterium "krótkotrwałości". Jako pewna wskazówka interpretacyjna może w tym zakresie służyć treść art. 13c pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej. Skoro, zgodnie z tą regulacją, służby, która rozpoczęła się po raz pierwszy nie wcześniej niż 12 września 1989 r. ustawodawca w ogóle nie uznaje za służbę na rzecz totalitarnego państwa

w rozumieniu art. 13b, to można przyjąć, że służba niespełniająca wymogu "rozpoczęcia się po raz pierwszy nie wcześniej niż w dniu 12 września 1989 r.", będąc jednak służbą w okresie "totalitarnego państwa" obejmującą okres około 10 miesięcy (tj. długość okresu wyznaczonego datami 12 września 1989 r. i 31 lipca 1990 r.) będzie służbą krótkotrwałą. Nie oznacza to jednak, że również służba wyrażana w latach nie będzie mogła być w realiach indywidualnej sprawy uznana za służbę krótkotrwałą". W niniejszej sprawie w ocenie Sądu służba na rzecz totalitarnego państwa trwająca od dnia [...] sierpnia 1979 r. do dnia [...] lipca 1990 r. czyli trwająca okres 11 lat czyli, tj. około 40% nie jest krótkotrwała. W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącego, służba zarówno w ujęciu bezwzględnym tego okresu jak i w ujęciu proporcjonalnym do całkowitego okresu służby nie jest służbą krótkotrwałą. Stwierdzić należy, że jako krótkotrwała może być rozumiana służba, której czas trwania w porównaniu do całego okresu służby nie był długi, trwał

w porównaniu do tego okresu krótko. Taka sytuacja nie występuje w niniejszej sprawie, w przypadku skarżącego można stwierdzić, że służba na rzecz totalitarnego państwa była służbą wieloletnią i charakteryzowała się trwałością.

Należy podnieść, że organ nie badał kolejnych przesłanek opisanych w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. W ocenie Sądu ustawodawca nie ograniczył się do wskazania kryteriów "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", lecz kryteria te powiązał z przesłanką "szczególnie uzasadnionych przypadków", a zatem wyraźnie wyodrębnił przesłankę "szczególnie uzasadnionych przypadków", co w konsekwencji nie daje podstaw do przyjmowania, że wprowadził do tekstu ustawy nieostry zwrot "szczególnie uzasadnionych przypadków" po to tylko, by utożsamić go z kryteriami "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", skoro skutek taki mógłby osiągnąć rezygnując z odwoływania się do "szczególnie uzasadnionych przypadków". Ponadto "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" nie stanowią oddzielnych samoistnych przesłanek, ponieważ przez zwrot "ze względu na" dookreślają one treść "szczególnie uzasadnionych przypadków", ułatwiając obalenie domniemania służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu. W konsekwencji brak spełnienia któregoś z kryteriów wskazanych w punktach 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy nie wyłącza automatycznie możliwości spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", lecz wymaga zbadania, czy służba określonej osoby, mimo że nie była "krótkotrwałą służbą przed dniem 31 lipca 1990 r.", bądź nie charakteryzowała się "rzetelnym wykonywaniem zadań

i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia

i życia", była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem

w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań, czynności podejmowanych i wykonywanych w każdej służbie publicznej,

tj. służbie na rzecz państwa jako takiego., a tym samym nie ma - z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego - żadnych konotacji negatywnych. W tym drugim przypadku dopuszczalne jest przyjęcie, że wystąpiły

w sprawie "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu.

Na zakończenie należy odnotować, że w dniu 16 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów, po rozpoznaniu w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zagadnienia prawnego w sprawie o sygn. akt III [...], podjął uchwałę o następującej treści: Kryterium "służby na rzecz totalitarnego państwa", określone w art. 13b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, powinno być oceniane na podstawie wszystkich okoliczności sprawy, w tym także na podstawie indywidualnych czynów i ich weryfikacji pod kątem naruszenia podstawowych praw i wolności człowieka. Poczynione uwagi prowadzą do wniosku, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokonał błędnej wykładni przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę wydania zaskarżonej decyzji,

a w konsekwencji nie przeprowadził rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy i w ten sposób naruszył art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Organ będzie zobowiązany dokonać wnikliwej oceny na podstawie wszystkich okoliczności sprawy, w tym także na podstawie indywidualnych czynów i ich weryfikacji pod kątem naruszenia podstawowych praw i wolności człowieka. Organ powinien przeanalizować sprawę w zakresie przesłanki rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia

i życia. W świetle zaprezentowanej przez Sąd wykładni art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, organ ustali i wykaże czy w sprawie mamy do czynienia ze szczególnie uzasadnionym przypadkiem, pozwalającym pozytywnie załatwić wniosek strony. Uzasadnienie decyzji powinno być wyczerpujące, tak aby strona nie miała wątpliwości, dlaczego Minister rozstrzygnął w taki, a nie winny sposób.

Poczynione uwagi prowadzą do wniosku, że Minister Spraw Wewnętrznych

i Administracji dokonał błędnej wykładni przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę wydania zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji nie przeprowadził rzetelnej wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy i w ten sposób naruszył art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.