Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 87/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2019-03-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17 ust.1b, art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b, art. 27 ust. 5 lit. b
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 marca 2019 r. sprawy ze skargi B. F. – K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Miasta B. z dnia 20 sierpnia 2018 r., nr [...]


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Lu [...]

U z a s a d n i e n i e

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] Burmistrz Miasta B., po rozpatrzeniu wniosku B. F. – K. z dnia [...] marca 2018 r., na podstawie art. 17 ust. 1, ust. 1b pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz.1952), dalej jako "u.ś.r." odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką K. R..

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawczyni nie spełnia wymogu z art. 17 ust. 1b u.ś.r. dotyczącego daty powstania niepełnosprawności matki (niepełnosprawność powstała po ukończeniu przez nią wskazanego w tym przepisie wieku), a ponadto zachodzi przesłanka negatywna, tj. zbieg świadczeń, o którym mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "b", u.ś.r., gdyż wnioskodawczyni pobiera zasiłek dla opiekuna. Za bezsporne przy tym organ uznał, że K. R. jest osobą niepełnosprawną, nie jest w stanie funkcjonować samodzielnie i wymaga stałej opieki oraz pomocy w czynnościach życia codziennego, a wnioskodawczyni z tego powodu zrezygnowała z podjęcia zatrudnienia. Organ dodał, że decyzja wydana została po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wcześniejszej decyzji odmownej z dnia 3 kwietnia 2018r. W decyzji tej Kolegium zaleciło organowi I instancji jednoznaczne ustalenie, czy wnioskodawczyni spełnia kryterium rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad matką oraz wskazało na konieczność rozpatrzenia wniosku z pominięciem kryterium wieku.

W odwołaniu od decyzji, B. F. - K. zarzuciła naruszenie art. 17 ust. 1 i ust. 1 b u.ś.r., poprzez uwzględnienie kryterium wieku, pomimo tego, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, orzekł o niezgodności tego przepisu - w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na moment powstania niepełnosprawności - z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Podniosła również zarzut naruszenia art. 27 ust. 5 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r., dotyczącego zbiegu świadczeń. Wskazała, że złożyła oświadczenie z dnia 21 marca 2018r. o rezygnacji z pobierania zasiłku dla opiekuna w sytuacji, gdy jedyną negatywną przesłanką do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego będzie pobieranie tego zasiłku. Dokonała więc wyboru, o którym mowa w tym przepisie, a zatem uzyskiwanie zasiłku dla opiekuna nie może być przeszkodą do przyznania jej obecnie świadczenia pielęgnacyjnego.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2018r., znak: SKO. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium za zasadny uznało zarzut odwołania, że kryterium wieku nie stanowi przeszkody przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Za bezsporne Kolegium uznało ustalenia organu I instancji co do tego, że K. R., której dotyczy wniosek, posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2004r., z którego wynika, że niepełnosprawność (inwalidztwo) istnieje od 1988r. (powstało w wieku 48 lat) i jest trwałe, a w związku z koniecznością sprawowania nad opieki, wnioskodawczyni – B. F. – K. przyznano zasiłek dla opiekuna. Kolegium wskazało, że przepis art. 17 ust. 1 i ust. 1b u.ś.r., według którego świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia, był przedmiotem kontroli przez TK, który w wyroku z dnia 21 października 2014r., sygn. akt K 38/13 stwierdził, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Kolegium wyjaśniło, że wyrok ten jest wyrokiem zakresowym i dla prawidłowego tj. zgodnego z wzorcem konstytucyjnym, stosowania normy prawnej zawartej w przepisie uznanym w danym zakresie za niekonstytucyjny, nie jest wymagana ingerencja ustawodawcy, co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych. Oznacza to, że badanie, czy ustalony stan faktyczny wypełnia dyspozycję normy prawnej wynikającej z art. 17 ust. 1 u.ś.r. odbywa się przy uwzględnieniu zakresu, w jakim art. 17 ust. 1b tej ustawy, został uznany za niekonstytucyjny na mocy powyższego wyroku, a więc z pominięciem kryterium wieku powstania niepełnosprawności. W świetle powyższego fakt, że niepełnosprawność matki wnioskodawczyni powstała w wieku 48 lat, nie stanowi przeszkody do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Odnosząc się natomiast do zarzutu wadliwego ustalenia zbiegu praw do świadczeń, Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji. W ocenie organu, bezspornie B. F. - K. ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką K. R. i pobiera ten zasiłek na podstawie decyzji Burmistrza Miasta B. z dnia 22 sierpnia 2014r. Skoro świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna, to warunkiem przyznania tego świadczenia na zasadzie wyboru jest rezygnacja z przysługującego zasiłku dla opiekuna. Zaistnieć muszą więc okoliczności, zainicjowane przez zainteresowaną osobę, uprawniające organ do uchylenia decyzji o przyznaniu konkurencyjnego świadczenia, tj. jednoznaczne zrzeczenie się prawa do zasiłku dla opiekuna. Rozpatrzenie wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest możliwe dopiero po uchyleniu decyzji ustalającej prawo do zasiłku dla opiekuna, a taka sytuacja – zdaniem Kolegium – w niniejszej sprawie nie zachodzi. Złożone przez B. F. - K. oświadczenie z dnia 21 marca 2018r. o przyszłej rezygnacji z zasiłku dla opiekuna, w sytuacji, gdy organ I instancji poinformuje ją, że posiadanie prawa do zasiłku dla opiekuna stanowi jedyną przesłankę uniemożliwiającą przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, nie może być traktowane jako wywołujące skutki prawne dokonanie wyboru określonego świadczenia, o którym mowa w art. 27 ust. 5 u.ś.r., skutkujące uprawnieniem do eliminacji z obrotu prawnego decyzji o przyznaniu zasiłku dla opiekuna. W związku z tym decyzja dnia 22 sierpnia 2014r. przyznająca skarżącej zasiłek dla opiekuna nie została uchylona. Za oświadczenie o zrzeczeniu się tego zasiłku nie może być też potraktowany sam wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a ewentualne uchylenie decyzji w sprawie zasiłku dla opiekuna nie może nastąpić w postępowaniu odwoławczym dotyczącym świadczenia pielęgnacyjnego. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy osoba ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna, nie jest zatem, w świetle przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "b" u.ś.r. - dopuszczalne.

Od powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego B. F. – K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zarzuciła ich wydanie z naruszeniem:

1. art. 17 ust. 1, ust. 1 b u.ś.r. poprzez nieuwzględnienie stanowiska TK wyrażonego w wyroku z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13) dotyczącego niekonstytucyjności tego przepisu w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki;

2. art. 27 ust. 5 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. poprzez nieuwzględnienie dokonanego przez skarżącą, na podstawie tych przepisów, wyboru świadczenia;

3. przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. przez błąd w ustaleniach faktycznych oraz niedopuszczalną arbitralność w ocenie zgromadzonych dowodów i nieuwzględnienie całości materiału, w szczególności w postaci oświadczenia skarżącej z dnia 21 marca 2018r. o wyborze świadczenia.

W obszernym uzasadnieniu skarżąca wskazała na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13), którym Trybunał stwierdził, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Podniosła, że wyrok ten jest wyrokiem zakresowym, czyli takim, w którym Trybunał Konstytucyjny stwierdza zgodność albo niezgodność z Konstytucją przepisu prawnego w określonym (podmiotowym, przedmiotowym lub czasowym) zakresie jego zastosowania, a więc atrybut konstytucyjności albo niekonstytucyjności nie jest przypisywany całemu aktowi prawnemu albo jego jednostce redakcyjnej (przepisowi), lecz jego fragmentowi, a ściślej rzecz biorąc jakiejś normie (normom) wywiedzionej z tego przepisu. W związku z tym, organy rozpoznając jej wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, miały obowiązek zbadać, czy spełnia warunki do przyznania tego świadczenia określone w art. 17 u.ś.r., jednak z wyłączeniem tej części tego przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została uznana za niekonstytucyjną.

Argumentując natomiast zarzut naruszenia art. 27 ust. 5 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "b" u.ś.r. skarżąca wskazała, że składając oświadczenie z 21 marca 2018 r. dokonała wyboru, o którym mowa w tych przepisach. Podniosła, że przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "b" nie może wykluczać prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobie, której to prawo odebrano regulacją niekonstytucyjną, "przymuszając" niejako do ubiegania się o świadczenie mniej korzystne (zasiłek dla opiekuna), którego uzyskanie jest z kolei przesłanką uniemożliwiającą powrót do uzyskiwania świadczenia poprzedniego (świadczenia pielęgnacyjnego). Fakt uzyskiwania zasiłku dla opiekuna nie może być zatem w takich licznościach przeszkodą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Nie można bowiem zaistniałej, niekorzystnej dla skarżącej, sytuacji uznać za nieodwracalną. Przepis art. 27 ust. 5 u.ś.r. przewiduje przecież, że w sytuacji zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego (pkt 2) i zasiłku dla opiekuna (pkt 5) przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną. (tak wyrok NSA z dnia 21 lutego 2018 r., I OSK 2758/17). W związku z powyższym, uzyskiwanie przez skarżącą zasiłku dla opiekuna nie może być, w okolicznościach niniejszej sprawy, przeszkodą do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ("u.ś.r."), zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że matka skarżącej - K. R., posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia 26 lutego 2004r., z którego wynika, że niepełnosprawność (inwalidztwo) istnieje od 1988r. (powstało w wieku 48 lat) i jest trwałe, w związku z tym wymaga stałej opieki; nie jest również kwestionowane, że skarżąca zrezygnowała z pracy w związku z koniecznością sprawowania tej opieki, a na podstawie decyzji z dnia 22 sierpnia 2014 r.(k. 1 akt admin.) pobiera zasiłek dla opiekuna.

Rację ma skarżąca, że nie zachodziła przeszkoda w postaci wieku powstania niepełnoprawności, o której mowa w art. 17 ust. 1 lit. "b" u.ś.r., do przyznania jej obecnie, w miejsce otrzymywanego zasiłku dla opiekuna, świadczenia pielęgnacyjnego. Przepis ten stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. W wyroku z dnia 21 października 2014r. (K 38/13), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że wspomniany przepis, w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Jednocześnie Trybunał stwierdził, że skutkiem wejścia w życie niniejszego wyroku nie jest, ani uchylenie art. 17 ust. 1b u.ś.r., ani uchylenie decyzji przyznających świadczenia, czy wykreowanie "prawa" do żądania świadczenia dla opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność podopiecznych nie powstała w okresie dzieciństwa. Na tle tej tezy w orzecznictwie wykształcił się pogląd, zgodnie z którym jest ona elementem rozstrzygnięcia, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że na skutek wyroku nie ma miejsca zmiana sytuacji prawnej osoby ubiegającej się o świadczenie (tak NSA w wyrokach z dnia 10 lutego 2015r., I OSK 2926/14 i 15 października 2015r., I OSK 519/14 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stanowisko powyższe nie jest jednak jednolite. Formułując pogląd odmienny, do którego skłania się także sąd w rozpoznawanej sprawie, zwraca się uwagę, że zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, zaś art. 190 ust. 3 Konstytucji stanowi, że wchodzą one w życie z dniem ogłoszenia, o ile Trybunał nie określi innego terminu utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Stosownie natomiast do art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. W powołanym wyżej wyroku Trybunał nie skorzystał z przewidzianej w art. 190 ust. 3 Konstytucji możliwości odroczenia utraty mocy obowiązującej wspomnianego art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wyrok został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 23 października 2014 r. pod poz. 1443, zatem wszedł w życie w tym właśnie dniu. Wobec tego uznać należy, że wydanie w sprawie orzeczeń w oparciu o art. 17 ust. 1b u.ś.r. w sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją RP tego przepisu w określonym w nim zakresie, nie znajduje uzasadnienia. W świetle przytoczonego stanowiska, rozpatrywanie sprawy w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego powinno następować bez uwzględnienia zastrzeżenia wynikającego z art. 17 ust.1 b u.ś.r. Zarzuty skargi w tym zakresie są więc zasadne, jednak należy wskazać, że zarzuty te uwzględniło również Samorządowe Kolegium Odwoławcze (odmiennie niż organ I instancji), podzielając wyżej przedstawione stanowisko. Zatem okoliczność powstania niepełnosprawności matki skarżącej w wieku 48 lat, nie stanowiła przeszkody do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Rację ma również skarżąca co do naruszenia przez organy obu instancji art. art. 27 ust. 5 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "b" u.ś.r. Co najmniej bowiem przedwczesne jest stanowisko organów co do tego, że w okolicznościach niniejszej sprawy zachodzi zbieg świadczeń, o którym mowa w tych przepisach. Przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Natomiast zgodnie z art. 27 ust. 5 u.ś.r. - przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: 1) świadczenia rodzicielskiego lub 2) świadczenia pielęgnacyjnego, lub 3) specjalnego zasiłku opiekuńczego, lub 4) dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, lub 5) zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Bezsporne jest, że decyzją z dnia 22 sierpnia 2014 r. (k. 1 akt admin.) skarżącej przyznano zasiłek dla opiekuna w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, wniosek o ten zasiłek skarżąca złożyła w dniu 30 czerwca 2014 r. w związku z wygaśnięciem z dniem 1 lipca 2013 r. z mocy ustawy (na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548) wcześniejszej decyzji z dnia 14 października 2011 r. przyznającej skarżącej świadczenie pielęgnacyjne również w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką. Następnie obecnie skarżąca złożyła w dniu 21 marca 2018 r. wniosek o ponowne przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, które jest dla niej korzystniejsze (wyższe), niż zasiłek dla opiekuna. Skarżąca powołała się we wniosku na wyrok TK z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, dołączając do wniosku pisemne oświadczenie z dnia 21 marca 2018 r. (k.7 akt admin.). W oświadczeniu tym podniosła, że "zgodnie z przysługującym jej od dnia 1 stycznia 2016 r. prawem wyboru jednego ze świadczeń, wynikającym wprost z art. 27 ust. 5 u.ś.r. w związku z art. 17 ust. 5 pkt 1lit. "b" tejże ustawy, jako osoba pobierająca aktualnie zasiłek dla opiekuna, mając także pełną świadomość, że nie może posiadać jednocześnie prawa do innego świadczenia oraz, co się z tym wiąże, mając świadomość o konieczności zaprzestania pobierania świadczenia dotychczasowego, ale chcąc jednak zachować ciągłość pobierania świadczeń i uniknięcia sytuacji, w której nie doszłoby do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, mimo uprzedniego uchylenia decyzji przyznającej zasiłek dla opiekuna - oświadcza, że zrezygnuje z zasiłku dla opiekuna natychmiast, gdy zaistnieje sytuacja, w której organ orzekający rozpoznając jej wniosek o ustalenie prawa do wybranego przez nią świadczenia pielęgnacyjnego jednoznacznie ustali w toku prowadzonego postępowania i poinformuje ją, że aktualnie posiadane przez nią prawo do zasiłku dla opiekuna stanowi jedyną negatywną przesłankę, która uniemożliwia organowi przyznanie jej prawa do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, a wyeliminowanie prawa do ww. zasiłku dla opiekuna prowadzi do sytuacji, w której skutecznie uzyskanie prawa do oczekiwanego przez nią korzystniejszego świadczenie pielęgnacyjnego stanie się formalnością". Zdaniem Sądu, wola skarżącej, co do tego, jakie świadczenie chce pobierać (świadczenie pielęgnacyjne), które jest dla niej bardziej korzystne, została przez nią wyrażona w sposób wystarczający. Sformułowanie, że "zrezygnuje" z zasiłku dla opiekuna nie oznacza, że nie dokonała jeszcze wyboru, które spośród przysługujących jej świadczeń woli. Jeżeli organ miał co do treści tego oświadczenia wątpliwości, powinien wezwać skarżącą, co sprecyzowania oświadczenia. Kwestią odrębną jest natomiast "urzeczywistnienie" dokonanego wyboru. Jak słusznie wskazał WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 15 listopada 2018 r. (II SA/Sz 748/18), to właśnie rolą organów jest umożliwienie stronie ostatecznego "zrezygnowania" z dotychczas pobieranego, w zbiegu z którym pozostaje świadczenie pielęgnacyjne (m.in. zasiłku dla opiekuna). Obowiązek ten wynika z podstawowych zasad postępowania administracyjnego tj. wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a także z wyrażonej w art. 9 k.p.a. zasady należytego i wyczerpującego informowania stron przez organy administracji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, a także czuwania nad tym, aby strony uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielania im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W związku z tym, już po wszczęciu niniejszego postępowania w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, organ I instancji powinien poinformować skarżącą, że powinna ona złożyć odrębny wniosek o uchylenie decyzji przyznającej jej zasiłek dla opiekuna, zaś wszczęte postępowanie organ powinien zawiesić na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bądź po zawieszeniu postępowania na podstawie art. 100 § 1 k.p.a. powinien wezwać skarżącą do wystąpienia z takim wnioskiem do właściwego organu (tak wyrok NSA z dnia 21 lutego 2018 r., I OSK 2758/17). Dopiero takie czynność organu pozwolą skarżącej na "urzeczywistnienie się" dokonanego przez nią wyboru i przyznania jej wybranego świadczenia pielęgnacyjnego. Z powołanych wyżej zasad postępowania wynika bowiem, że postępowanie administracyjne powinno być poprowadzone w taki sposób, aby skarżąca nie poniosła uszczerbku z powodu nieznajomości prawa, w szczególności w wymiarze finansowym.

Mając powyższe na uwadze, Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i lit. "c" oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz.1302), uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.