Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1640/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 106 par. 3, art. 133 par. 1, art. 134 par. 1, art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 169 ust. 1 pkt 1, ust. 4 pkt 3 , ust. 6; art. 170 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia WSA (del.) Izabella Janson Protokolant Aleksandra Larkiewicz po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. P. Sp. z o.o. w M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2285/17 w sprawie ze skargi Z. B. (M.) Sp. z o.o. w M. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy w części oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokiem z dnia 6 marca 2018 r., oddalił skargę Z. B. (M.) Sp. z o.o. w M. (obecnie F. P. Sp. z o.o. w M.) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2016 r., w przedmiocie oddalenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy w części.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

w dniu 8 maja 2015 r., skarżąca złożyła do Urzędu Patentowego RP wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia z dniem 4 kwietnia 2005 r. prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "ł." o numerze [...] udzielonego na rzecz S. M. "M." z w G.. Znak ten przeznaczony został do oznaczania następujących towarów ujętych w klasach: 5, 29, 30 i 32: mleko w proszku oraz odżywki dla niemowląt na bazie mleka, mleko i produkty mleczne, napoje mleczne lub z przewagą mleka, w tym maślanka, zsiadłe mleko, jogurt i kefir, napoje mleczno-owocowe, masło i kremy maślane, śmietana, sery i twarogi, twarożki smakowe, desery mleczne, tofu, napoje mleczne na bazie czekolady, kakao i kawy, kleiki spożywcze na bazie mleka, lody, majonezy, napoje serwatkowe. Jako podstawę prawną swojego żądania wskazał art. 169 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 169 ust. 2, art. 172 i art. 255 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1410 ze zm., dalej: p.w.p.), podnosząc, że uprawniona nie używała spornego znaku w odniesieniu do ww. we wniosku towarów w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat. Podniosła również, że posiada interes prawny, gdyż uprawniona złożyła wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego skarżącej pt. "[...]." nr [...], w którym powołała się m.in. na sporny znak towarowy "ł." [...].

W odpowiedzi, S. M. "M." wniosła o oddalenie żądania, podnosząc, że w latach 2013-2015 towary oznaczane znakiem "ł." były sprzedawane w wielu sklepach sieciowych, na potwierdzenie czego załączył gazetki promocyjne oraz faktury sprzedaży VAT z okresu od maja 2014 r. do maja 2015 r. Wskazała również, że w dniu 12 czerwca 2013 r. podpisała umowę z P. P. L. K. s.j. w L., na podstawie której firma ta produkowała w latach 2013-2014 lody opatrzone spornym znakiem. Następnie porozumieniem z dnia 3 października 2014 r. uprawniona udzielił spółce K. licencji wyłącznej na używanie tego znaku w odniesieniu do lodów. Uprawniona wskazała również, że używa spornego znaku w różnych formach gramatycznych – ł., ł., ł..

Objętą skargą decyzją Urząd Patentowy stwierdził z dniem 4 kwietnia 2005 r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy "ł." o numerze [...] w zakresie następujących towarów ujętych odpowiednio w klasach 5, 29, 30 i 32 tj.: odżywki dla niemowląt na bazie mleka; napoje mleczne lub z przewagą mleka, w tym maślanka, zsiadłe mleko, jogurt i kefir; desery mleczne; tofu; kleiki spożywcze na bazie mleka; majonezy; napoje serwatkowe. W pozostałej części wniosek oddalił.

Na wstępie organ stwierdził, że wnioskodawczyni posiadała interes prawny w domaganiu się wygaśnięcie prawa ochronnego na sporny znak towarowy, gdyż wykazała, że prawo ochronne na tym znaku towarowym stanowiło podstawę wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" nr [...], w którym uprawniona powołał się m.in. na sporny znak towarowy "ł." [...]. W ocenie organu wnioskodawczyni wykazała również, że ochrona spornego znaku stanowi dla niej przeszkodę w korzystaniu z należącego do niej wzoru przemysłowego oraz stanowi barierę utrudniającą jej wykonywanie działalności gospodarczej na zasadach wolności, swobody, równości i konkurencyjności.

Odnosząc się do meritum wniosku organ stwierdził, że przedstawiony przez uprawnioną Spółdzielnię materiał dowodowy na okoliczność używania spornego znaku - faktur sprzedaży VAT oraz gazetki reklamowe sieci handlowych, wskazywał, że w analizowanym okresie sporny znak towarowy "ł." był używany w Polsce w sposób rzeczywisty do oznaczania następujących towarów: mleko w proszku dla niemowląt, mleko i produkty mleczne, napoje mleczno-owocowe, masło i kremy maślane, śmietana, sery i twarogi, twarożki smakowe, napoje mleczne na bazie czekolady, kakao i kawy, lody. Organ powołując się na faktury z okresu od 2011 r. do 2015 r. wskazał, że używanie spornego znaku nie miało charakteru pozornego, a towary trafiały do odbiorców w formie wielokrotnej, długotrwałej sprzedaży i były dostępne w różnych częściach Polski, ponieważ ich odbiorcami były między innymi ogólnopolskie sieci handlowe. Organ nie podzielił przy tym stanowiska wnioskodawczyni odnośnie wartości dowodowej przedstawionych faktur wskazując, że na dokumentach tych figurowały poszczególne rodzaje towarów oraz nazwa "ł.", zaś wartość sprzedaży tych towarów była znaczna, co potwierdzało, że używanie przedmiotowego znaku nie miało charakteru pozornego.

Urząd Patentowy stwierdził również, powołując się na art. 169 ust. 4 p.w.p., że nieznaczne modyfikacje spornego znaku w stosunku do jego zarejestrowanej wersji nie zmieniały odróżniającego charakteru znaku "ł.". Wskazał, że polegały one przede wszystkim na zapisie słowa "ł." w różnych wersjach kolorystycznych oraz na zamianie motywu graficznego w postaci głowy krowy umieszczonej w okręgu na liść koniczynki. W ocenie organu zmiany te nie były znaczące, gdyż słowo "ł." we wszystkich dowodach zostało przedstawione przy użyciu identycznej, charakterystycznej czcionki, zaś motywy graficzne w postaci głowy krowy oraz koniczynki były niewielkich rozmiarów i zajmowały nieznaczną część powierzchni znaku, wobec czego pełniły one rolę drugoplanową w stosunku do nazwy "ł." oraz motywu w postaci czarnych łat umieszczonych na białym tle, który przypomina krowie łaty.

Organ uznał, że uprawniona przedstawiła materiały dowodowe świadczące o używaniu spornego znaku do oznaczania następujących towarów: mleko w proszku dla niemowląt, mleko i produkty mleczne, napoje mleczno-owocowe, masło i kremy maślane, śmietana, sery i twarogi, twarożki smakowe, napoje mleczne na bazie czekolady, kakao i kawy, lody. Wobec tego wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia ochrony znaku "ł." z powodu jego nieużywania w zakresie wymienionych towarów organ uznał za nieuzasadniony. Odmiennie organ ocenił kwestię używanie spornego znaku do oznaczania towarów: odżywki dla niemowląt na bazie mleka; napoje mleczne lub z przewagą mleka, w tym maślanka, zsiadłe mleko, jogurt i kefir; desery mleczne; tofu; kleiki spożywcze na bazie mleka; majonezy; napoje serwatkowe; gdzie uznał za uzasadniony wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa wobec tego, że sporny znak nie był używany w obrocie w zakresie wymienionych towarów.

Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję w pierwszej kolejności odniósł się do zarzutów naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 256 ust 1 p.w.p. stwierdzając, że organ przeprowadził wnikliwą i wszechstronną ocenę materiału dowodowego oraz trafnie uznał, że dokumenty przedstawione przez uprawnioną potwierdzały okoliczność używania znaku odnośnie towarów, co do których wniosek o wygaśnięcie znaku został oddalony.

Odnosząc się do zarzutu wadliwego uznania przez organ używania znaku co do mleka w proszku dla niemowląt z klasy 5, Sąd zgodził się z wyjaśnieniami uprawnionej, że w czasie zgłoszenia spornego znaku Międzynarodowa Klasyfikacja Towarów i Usług nie rozróżniała mleka w proszku (klasa 29) i mleka w proszku dla niemowląt (klasa 5). W VI edycji Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług z 1992 roku występuje klasa 5 – mleko w proszku (dla dzieci), podobnie w VII edycji z 1998 roku. Dopiero w edycji VIII z 2002 roku zmieniono termin na mleko w proszku (dla niemowląt). W żadnej z tych klasyfikacji nie występowało mleko w proszku w klasie 29, więc aby dokonać zgłoszenia mleka w proszku dla celów spożywczych uprawniona musiała wskazać mleko w proszku dla dzieci w klasie 5.

Sąd wskazał, że analogiczna sytuacja zachodziła w przypadku sera z klasy 29, gdzie w klasyfikacjach nie było terminu "ser żółty", a wyłącznie "ser".

Sąd I instancji zgodził się z oceną organu, co do wykazania przez uprawnioną używania spornego znaku w odniesieniu do lodów. Przywołując art. 169 ust. 4 pkt 3 p.w.p., wskazał na umowę zawartą przez uprawnioną z P. P. L. "K." Sp.j. w L. z dnia 12 czerwca 2013 r. oraz porozumienie z dnia 3 października 2014 r., którym uprawniona udzielił spółce licencji wyłącznej na używanie spornego znaku w odniesieniu do lodów, które były produkowane przez spółkę "K." w latach 2013 – 2014.

Sąd nie zgodził się z twierdzeniem skarżącej, że sprzedaż lodów na imprezie organizowanej przez uprawnioną nie świadczyła o rzeczywistym, poważnym i zewnętrznym używaniu znaku. Powołując się na przedłożony przez uprawnioną artykuł prasowy, Sąd zauważył, że zorganizowany w dniu 22 lipca 2014 roku piknik był kierowany nie tylko do pracowników, ale podmiotów zewnętrznych - dostawców i handlowców, zaś w imprezie uczestniczyło kilka tysięcy osób, co czyniło piknik formą reklamy lodów oznaczonych spornym znakiem towarowym.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 169 ust 4 pkt 1 p.w.p., Sąd stwierdził, że na przestrzeni kilku lat od udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy ulegał on modyfikacjom, które jednakże nie zmieniły jego odróżniającego charakteru. Zgodził się w tym zakresie z organem, że słowo "ł." mimo różnych wersji kolorystycznych napisane było przy użyciu tej samej czcionki zaś motywy graficzne w postaci głowy krowy i koniczyny były niewielkich rozmiarów i odgrywały rolę drugoplanową w stosunku do słowa "ł.", które wizualnie było najlepiej postrzegane.

Za nietrafne Sąd uznał stanowisko skarżącej podniesione w ramach zarzutu naruszenia art. 170 ust. 2 p.w.p., że przedłożone przez uprawnioną materiały z marca i kwietnia 2015 r. nie mogły stanowić potwierdzenia na używanie przez uprawnionego znaku towarowego w odniesieniu do lodów. Wskazał, że z pozostałych dowodów przedstawionych przez S. M., wynikało, że do czynności przygotowawczych do podjęcia używania znaku w zakresie lodów uprawniona przystąpiła w roku 2013, zawierając umowę o produkcję lodów sygnowanych znakiem "ł.", a następnie podpisując w dniu 10 października 2014 roku umowę licencyjną na używanie spornego znaku w zakresie lodów.

W podstawie prawnej wyroku podano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

F. P. Sp. z o.o. w M., skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., skutkujące oddaleniem skargi w trybie art. 151 p.p.s.a., a to w następstwie:

- przeprowadzenia przez WSA kontroli zaskarżonej decyzji UP RP w sposób nieprawidłowy, poprzez zaakceptowanie przeprowadzenia przez organ oceny materiału dowodowego zawartego w sprawie w sposób sprzeczny z zasadami oceny używania znaku, podczas gdy prawidłowa ocena sposobu używania powinna była doprowadzić do uwzględnienia skargi;

- nieuwzględnienia przez WSA wszystkich sformułowanych wobec zaskarżonej decyzji zarzutów skarżącej spółki dotyczących kierowania się przez organ błędną oceną materiału dowodowego, a w szczególności poprzez uznanie materiału dowodowego przedstawionego przez uprawnionego za wystarczający do potwierdzenia "rzeczywistego używania" słowno-graficznego znaku "Ł." objętego prawem ochronnym nr [...] w odniesieniu do towarów, dla których materiał dowodowy nie dawał do tego podstaw, z pominięciem znajdujących swoje oparcie w przepisach prawa ogólnych reguł oceny "rzeczywistego używania";

- zaaprobowania dokonania przez UP RP oceny dowodów z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów;

- nieuwzględnienia przez WSA w ramach kontroli zaskarżonej decyzji naruszenia przez organ przepisów postępowania (art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.), czego następstwem było wydanie przez organ zaskarżanej decyzji z naruszeniem prawa materialnego (art. 169 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 169 ust. 6 oraz art. 169 ust. 4 pkt 1 p.w.p.) i w konsekwencji błędnego ustalenia, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.;

b) art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niedopełnienie przez WSA obowiązku rozpoznania skargi na decyzję UPRP z [...] stycznia 2015 r. w granicach sprawy przez nierozpoznanie wszystkich zarzutów objętych skargą, znajdujących oparcie w stanie faktycznym, błędnie ocenionym przez organ, skutkujące niesłusznym oddaleniem skargi w trybie art. 151 p.p.s.a.;

c) art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niepełne rozpatrzenie i nieuwzględnienie zarzutu zawartego w skardze, co do błędnego zastosowania przez organ art. 170 ust. 2 p.w.p. i uwzględnienia wbrew regulacji tego przepisu używania znaku po upływie nieprzerwanego pięcioletniego okresu jego nieużywania i w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego, gdy uprawniony wiedział, że taki wniosek może być złożony;

d) art. 133 § 1, a co najmniej art. 141 § 4, a w konsekwencji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 p.p.s.a. przejawiające się w zaaprobowaniu przez WSA, że brak było podstaw do wygaszenia spornego znaku dla mleka w proszku dla niemowląt, serów żółtych i lodów, co oparto na okolicznościach nie mających potwierdzenia w aktach sprawy, ustalono z pominięciem rzeczywistej treści przedłożonych przez uprawnionego dowodów lub uzasadniano okolicznościami nieistotnymi dla rozstrzygnięcia sprawy, co także mogło wpłynąć na oddalenie skargi zamiast jej uwzględnienia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do przyjęcia za podstawę rozstrzygnięcia stanu faktycznego niezgodnego z rzeczywistością oraz do błędnego uznania przez Sąd za Urzędem Patentowym, iż w sprawie, w stosunku do towarów objętych skargą, nie zostały spełnione przesłanki zastosowania art. 169 ust. 1 pkt 1 i art. 170 ust. 2 p.w.p. i jednocześnie błędnego uznania przez Sąd spełnienia przesłanek zastosowania art. 169 ust. 4 pkt 1 p.w.p., a w konsekwencji do utrzymania w mocy decyzji niezgodnej z prawem .

2) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

a) naruszenie art. 169 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 169 ust. 6 p.w.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów przez WSA przy zaaprobowaniu błędnie ustalonego stanu faktycznego, opartego na domniemaniach i przypuszczeniach, podczas gdy zawarty w sprawie twardy materiał dowodowy (w szczególności faktury) nie potwierdza w sposób niewątpliwy rzeczywistego, tj. faktycznego i bezpośredniego używania znaku w postaci nie zmieniającej charakteru jego postrzegania w stosunku do percepcji znaku zarejestrowanego dla takich towarów jak lody, mleko w proszku dla niemowląt, sery;

b) naruszenie art. 169 ust. 4 pkt 1 p.w.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, wskutek niewłaściwego ustalenia treści normy prawnej zawartej w tym przepisie oraz przyjęcia, że błędnie ustalony stan faktyczny oparty na materiale dowodowym odpowiada hipotezie normy prawnej zawartej w tym przepisie, tj. że znak towarowy używany był dla niektórych towarów, w tym lodów w sposób nie zmieniający charakteru odróżniającego znaku w stosunku do jego postaci zarejestrowanej;

c) naruszenie art. 170 ust. 2 p.w.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie w ustalonym przez WSA stanie faktycznym polegające na błędnym uwzględnieniu wbrew regulacji tego przepisu używania znaku po upływie nieprzerwanego pięcioletniego okresu jego nieużywania i w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego, gdy uprawniony wiedział, że taki wniosek może być złożony.

Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie według spisu kosztów, gdyby został przedłożony na rozprawie.

Urząd Patentowy RP nie skorzystał z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę

kasacyjną.

S. M. "M." z w G., w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie, jako niezasadnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.

W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują.

Jak słusznie akcentuje się w orzeczeniach sądów administracyjnych w sytuacji gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – co do zasady w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zarzut naruszenia przepisów postępowania. Jednak sposób wskazania i argumentacji dla zarzutów zarówno naruszenia przez WSA przepisów prawa procesowego jak i przepisów prawa materialnego, uzasadnia ich łączne rozpoznanie.

Chybiony jest wskazany w pkt 1 lit. a) i lit. d) petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39), po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga nie zasługuje na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. To natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska Sądu, czy też jego ocena, iż uzasadnienie wyroku jest dla niego nieprzekonywujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia tego zarzutu (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 470/14).

Zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. (pkt 1 lit. b)-d) petitum skargi kasacyjnej) sprowadzają się do twierdzenia skarżącego kasacyjnie, iż WSA nie rozpoznał skargi na decyzję UP RP w granicach sprawy, ponieważ: nie rozpoznał wszystkich zarzutów objętych skargą, np. do zarzutu, że faktury dot. "mleka w proszku" nie zawierają wskazania znaku towarowego "Ł.", do zarzutu, iż zestawienia pochodzące od strony postępowania, a dotyczące serów żółtych nie jest , w ocenie skarżącego, samo w sobie wystarczającym środkiem dowodowym, a nadto nie wskazuje jak wyglądały opakowania serów wskazanych w zestawieniach jako przeznaczone na eksport do Rosji, do zarzutu, że wynikające z przedstawionych materiałów ilości sprzedanych lodów nie świadczą o rzeczywistym i poważnym używaniu spornego znaku dla oznaczania produktu o charakterze masowym w 40-milionowym kraju; w sposób niepełny rozpatrzył i nie uwzględnił zarzutu zawartego w skardze co do błędnego zastosowania przez organ art. 170 ust. 2 p.w.p. i uwzględnienia wbrew regulacji tego przepisu używania znaku po upływie nieprzerwanego pięcioletniego okresu jego nieużywania i w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego, gdy uprawniony wiedział, że taki wniosek może być złożony; zaaprobował, że brak było podstaw do wygaszenia spornego znaku dla mleka w proszku dla niemowląt, serów żółtych i lodów, co, w ocenie kasatora, oparto na okolicznościach nie mających potwierdzenia w aktach sprawy, ustalono z pominięciem rzeczywistej treści przedłożonych przez uprawnionego dowodów lub uzasadniano okolicznościami nieistotnymi dla rozstrzygnięcia sprawy, co także mogło wpłynąć na oddalenie skargi zamiast jej uwzględnienia, nie odniósł się do zarzutu

Przypomnieć trzeba, iż art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że: "Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi.". Natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. głosi, że: "Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną z zastrzeżeniem art. 57a."

W analizowanej sprawie Sąd I instancji wydał wyrok po zamknięciu rozprawy i w oparciu o akta sprawy, na które składają się zarówno akta administracyjne, jak i akta sądowe. NSA w wyroku z dnia 12 sierpnia 2016 r. (sygn. akt II GSK 357/15) wyjaśnił, iż orzekanie "na podstawie akt sprawy", o którym mowa w art. 133 § 1 p.p.s.a. oznacza, ze sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt wynikają i które legły u podstaw jej wydania. Jednocześnie NSA w tymże wyroku zaznaczył, że art. 106 § 3 p.p.s.a. przewiduje możliwość przeprowadzenia przez sąd administracyjny, zarówno z urzędu, jak i na wniosek strony, dowodów uzupełniających, co oznacza, że również te dowody są brane pod uwagę przy orzekaniu. Nadto sąd administracyjny może również w trakcie rozstrzygania sprawy wziąć pod uwagę fakty powszechnie znane, nawet w przypadku niepowoływania się na nie przez strony (por.: wyroki NSA: z 28 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 271/12, z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2004/09).

Jak wskazuje się w doktrynie i judykaturze rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" (art. 134 § 1 p.p.s.a.) oznacza, że sąd administracyjny nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Na tle tego przepisu szczególnego znaczenia nabiera więc zagadnienie tożsamości sprawy administracyjnej. Należy w związku z tym zauważyć, że zgodnie z powszechnym stanowiskiem doktryny na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw i obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawy faktycznej i prawnej. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, ze sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem (art. 1 § 2 p.u.s.a.) zaskarżonego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekle prowadzenie postępowania administracyjnego. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodów innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze, jak również stwierdzić np. nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. W uchwale NSA z 26 października 2009 r. (sygn. akt I OPS 10/09) wyjaśniono, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonywania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. (tak: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Komentarz, wyd. II, Lex 2021 r. i wskazane tam orzecznictwo oraz literatura przedmiotu).

Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał wskazane zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. (pkt 1 lit. b)-d) petitum skargi kasacyjnej) za niezasadne. Wbrew twierdzeniom kasatora Sąd I instancji odniósł się do wszystkich, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, zarzutów skargi, w tym do wskazanych wyżej. To, że Sąd I instancji inaczej ocenił przedstawione przez uprawnionego dowody w sprawie niż czyni to kasator, nie może stanowić o zasadności zarzutów w skardze kasacyjnej pomieszczonych, w tym zawłaszcza o zasadności zarzutów naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. W tym zakresie należy wskazać, iż WSA mając na względzie fakty powszechnie znane oraz wyjaśnienia uprawnionego, że: "w czasie zgłoszenia spornego znaku Międzynarodowa Klasyfikacja Towarów i Usług nie rozróżniała mleka w proszku (klasa 29) i mleka w proszku dla niemowląt (klasa 5). W VI edycji Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług z 1992 roku występuje klasa 5 – mleko w proszku (dla dzieci), podobnie w VII edycji z 1998 roku. Dopiero w edycji VIII z 2002 roku zmieniono termin na mleko w proszku (dla niemowląt). W żadnej z tych klasyfikacji nie występowało mleko w proszku w klasie 29. Aby dokonać zgłoszenia mleka w proszku dla celów spożywczych uprawniony musiał wskazać mleko w proszku dla dzieci w klasie 5. Analogiczna sytuacja zachodzi w przypadku sera z klasy 29. W wymienionych wyżej klasyfikacjach nie ma terminu "ser żółty". Jest nim wyłącznie ser. Według oceny sądu organ nie naruszając art. 80 kpa. zasadnie uznał za wiarygodne i potwierdzające używanie spornego znaku w odróżnieniu do serów zestawienia sprzedaży wyrobów pod marką "Ł." w kolejnych latach załączone do pisma uprawnionego 24 września 2015 roku jako załącznik 5-8, wskazujące towar oznaczony jako "ser plastry typu gouda" z dopiskiem "Rosja jako kraj exportu". Złożone zestawienie stanowi dokument prywatny i należy traktować go jako samodzielny środek dowodowy, o którym mowa w art. 75 § 1 kpa." (s. 10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA). Nadto należy także zwrócić uwagę na kryterium tzw. "rozszerzonego skutku używania", które to kryterium jest przedmiotem analizy w doktrynie i judykaturze (zob. M. Trzebiatowski: Obowiązek używania znaku towarowego. Studia Prawa Prywatnego, 2009 r., z. 3, s. 218-220 i wskazana tam literatura przedmiotu oraz orzecznictwo.)

Niewadliwie także, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji podzielił ocenę UR RP, iż uprawniony wykazał używanie spornego znaku w odróżnieniu do lodów. "Uczestnik postępowania przedstawił bowiem zawartą z Przedsiębiorstwem "K." s.j. z siedzibą w L. umowę z dnia 12 czerwca 2013 r. oraz porozumienie z dnia 3 października 2014 r., w którym udzielił tej spółce licencji wyłącznej na używanie spornego znaku w odniesieniu do lodów. W oparciu o powyższe obopólne uzgodnienia firma K. produkowała w latach 2013 – 2014 lody opatrzone spornym znakiem. W myśl art. 169 ust 4 pkt 3 p.w.p. przez używanie znaku rozumie się również używanie go przez osobę trzecią za zgodą uprawnionego. Na potwierdzenie wskazanych wyżej okoliczności przedstawione zostały kopie siedmiu faktur VAT wystawionych na sprzedaż lodów "ł." oraz etykiety i opakowania lodów "ł.". W tym stanie rzeczy organ prawidłowo uznał, że sporny znak towarowy był używany przez uprawnionego albowiem to za jego zgodą firma K. produkowała i wprowadzała do obrotu lody sygnowane tym znakiem. Sąd nie zgodził się również z twierdzeniem skarżącej, że sprzedaż lodów na imprezie organizowanej przez uprawnioną nie świadczy o rzeczywistym, poważnym i zewnętrznym używaniu znaku. Jak wynika z artykułu prasowego dołączonego do pisma uprawnionej z 24 września 2015 roku zorganizowany piknik w dniu 22 lipca 2014 roku był kierowany nie tylko do pracowników, ale podmiotów zewnętrznych tj. dostawców i handlowców. W imprezie uczestniczyło kilka tysięcy osób a zatem miała ona charakter masowy. Niewątpliwie zorganizowany piknik był formą reklamy lodów oznaczonych spornym znakiem towarowym albowiem jednym z jego celów było stworzenie rynków zbytu dla tego towaru produkowanego na podstawie umowy licencyjnej z P. P. L. K.." (s. 10-11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA). Co do udokumentowanej ilości sprzedanych lodów nie można odmówić sensu twierdzeniom uprawnionej, iż w zakresie sprzedaży lodów mamy do czynienia z produktem sprzedawanym sezonowo i zatem trudno się spodziewać, że w okresie przed sezonem licencjobiorca wylegitymuje się sprzedażą lodów w ilości kilkudziesięciu milionów. (tak s. 4 odpowiedzi na skargę kasacyjną).

Kolejny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niepełne rozpatrzenie i nie uwzględnienie zarzutu zawartego w skardze co do błędnego zastosowania przez organ art. 170 ust. 2 p.w.p. organ art. 170 ust. 2 p.w.p., nie jest zasadny. Stosownie do treści art. 170 ust 1 p.w.p. Urząd Patentowy oddala z zastrzeżeniem ust. 2 wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego w przypadku, o którym mowa w art. 169 ust 1 pkt 1, jeżeli przed złożeniem tego wniosku rozpoczęło się lub zostało wznowione rzeczywiste używanie znaku. Rozpoczęcie lub wznowienie używania znaku towarowego po upływie nieprzerwanego pięcioletniego okresu jego nieużywania i w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego nie zostanie jednak uwydatnione, jeżeli przygotowane do rozpoczęcia lub wznowienia używania mają miejsce tuż po tym, jak uprawniony dowiedział się, że taki wniosek może być złożony ( art. 170 ust 2 p.w.p.). Jak podkreślił Sąd I instancji strona skarżąca stoi na stanowisku, że po złożeniu w dniu 9 lutego 2015 r. przez uprawnioną wniosku o unieważnienie należącego do skarżącego wzoru przemysłowego nabył on wiedzę, że przeciwko niemu może zostać złożony wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia znaku towarowego, dlatego też materiały z marca i kwietnia 2015 roku nie mogą stanowić potwierdzenia na używanie przez uprawnionego znaku towarowego w odniesieniu do lodów. Niewadliwie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA uznał, iż stanowisko to jest o tyle nietrafne, że z pozostałych dowodów przedstawionych przez uprawnionego wynika, że S. M. M. do czynności przygotowawczych do podjęcia używania znaku w zakresie lodów przystąpiła w roku 2013 zawierając umowę o produkcję lodów sygnowanych znakiem "ł." a następnie podpisując w dniu 10 października 2014 roku umowę licencyjną na używanie spornego znaku w zakresie lodów. W tym stanie rzeczy przepis art. 170 ust 2 p.w.p. nie miał zastosowania w niniejszej sprawie. (por. s. 12 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA).

Również zarzuty pomieszczone w skardze kasacyjnej, a dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 169 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 169 ust. 6 p.w.p. oraz art. 169 ust 4 pkt 1 p.w.p. (pkt 2 lit. a) i lit b) petitum skargi kasacyjnej) poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów przez WSA przy zaaprobowaniu błędnie ustalonego stanu faktycznego, opartego na domniemaniach i przypuszczeniach, podczas gdy zawarty w sprawie twardy materiał dowodowy (w szczególności faktury) nie potwierdza w sposób niewątpliwy rzeczywistego, tj. faktycznego i bezpośredniego używania znaku w postaci nie zmieniającej charakteru jego postrzegania w stosunku do percepcji znaku zarejestrowanego dla takich towarów jak lody, mleko w proszku dla niemowląt, sery, nie są zasadne.

Art. 169 ust. 4 stanowi, iż: "Przez używanie znaku, w rozumieniu ust. 1, rozumie się również używanie znaku: 1) różniącego się od znaku, na który udzielono prawa ochronnego, w elementach, które nie zmieniają jego odróżniającego charakteru." W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niewadliwie Sąd I instancji uznał za UP RP, iż na przestrzeni kilku lat od udzielenia prawa ochronnego na sporny znak (znak ten został zgłoszony do ochrony w 1995 r.), ulegał on modyfikacjom, które jednakże nie zmieniły jego odróżniającego charakteru. "Używanie różnych form gramatycznych (ł., ł., ł.) podyktowane było rodzajem towaru, na który udzielony był znak towarowy (np. mleko, śmietana, ser). Analogicznie za nieznaczące należy uznać posługiwanie się różnymi kolorami w zapisie słowa "ł.", układem plam czy też zamianę motywu graficznego w postaci głowy krowy umieszczonej w okręgu na liść koniczyny. Należy zgodzić się bowiem z organem, że słowo "ł." mimo różnych wersji kolorystycznych napisane jest przy użyciu tej samej czcionki zaś motywy graficzne w postaci głowy krowy i koniczyny są niewielkich rozmiarów i odgrywają rolę drugoplanową w stosunku do słowa "ł.", które wizualnie jest najlepiej postrzegane. Podnieść także trzeba, iż jak podkreśla się w doktrynie i judykaturze, motywacją dla wprowadzenia takiej regulacji prawnej jak zawarta w treści art. 169 ust. 4 p.w.p., "co wynika z genezy konwencyjnej (art. 5 lit. C ust. 2), były uwarunkowania rynkowe. Wskazywały one na potrzebę odnawiania wyglądu znaku poprzez dostosowanie go do aktualnych trendów marketingowych, ale bez konieczności odrębnej rejestracji takiej zmodyfikowanej wersji znaku. Dzięki wymienionemu przepisowi zjawisko to, określane jako upgrading, zostało zalegalizowane także w ramach obowiązku używania znaku. Przepis ten uzasadnia wniosek, ze związanie postacią znaku wynikającą z rejestracji nie ma w aspekcie obowiązku używania charakteru tak istotnego, jak związanie towarami lub usługami objętymi rejestracją." (tak: M. Trzebiatowski: Obowiązek używania znaku towarowego. Studia Prawa Prywatnego, 2009 r., z. 3, s. 220-221 i wskazana tam literatura przedmiotu oraz orzecznictwo.). W tym stanie rzeczy argumentacja skargi odnoście naruszenia art. 169 ust 4 pkt 1 p.w.p. nie zasługuje na uwzględnienie.

Konkludując – Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się istotnych, mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy – błędów w zakresie prowadzonego postępowania przez organ administracji, co zasadnie ocenił Sąd I instancji. Także wykładnia, jak i zastosowania przepisów prawa materialnego przez Sąd I instancji w tej sprawie nie budzą zastrzeżeń. Zatem za nieznajdujące uzasadnienia należy uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przez WSA przepisów wynikowych, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w tej sprawie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjna oddalił.