Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 673/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Cezary Kosterna, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej przez Ochotniczą Straż Pożarną w [...] (dalej: "skarżąca") jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB" lub "organ II instancji") z [...] czerwca 2015 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] marca 2015 r., nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy ogrodzenia działki nr ew. [...] przy ul. D. m. L., gm. [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie budowy ogrodzenia działki nr ew. [...] przy ul. D. m. L., gm. [...] przez W. G., wszczętego na wniosek skarżącej stwierdzono, wybudowane ogrodzenie od strony ul. D. w m. L.. Ogrodzenie wykonane z siatki na stalowych słupkach o łącznej długości 17,20 (w długości zamontowana brama o szerokości 4,70 m) i wysokości średnio 1,55 m. Ogrodzenie wykonane od wysokości skrajnego zachodniego słupka ogrodzenia działki sąsiedniej nr ew. [...] do narożnika ogrodzenia działki nr ew. [...] (na mapie zbiornik wodny działki nr ew. [...]). W. G. na okoliczność wybudowanego ogrodzenia przedłożyła zgłoszenie wykonania robót budowlanych zarejestrowane w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu 14.12.2006 r. pod nr [...] z klauzulą o nie wniesieniu sprzeciwu dot. budowy ogrodzenia tj. słupki metalowe zalane w ziemi betonem, siatka metalowa wys.1,5 m, łącznie 5 sztuk słupków w tym dwie zapory do bramy oraz zgłoszenie zarejestrowane w dniu [...].07.2013 r. pod nr [...] z klauzulą o nie wniesieniu sprzeciwu dot. dokończenia rozpoczętego ogrodzenia w 2006 r tj. założenie bramy, naciągnięcie siatki stalowej oraz zalanie betonem 1 słupka. Po konfrontacji dokonanych zgłoszeń ze stanem faktycznym na gruncie PINB decyzją [...] czerwca 2014 r. umorzył przedmiotowe postępowanie

[...] WINB decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylił w całości decyzje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. W uzasadnieniu wskazano, że PINB w [...] powinien skontrolować, czy wykonane prace są zgodne z dokonanymi przez inwestora zgłoszeniami oraz odpowiednio to udokumentować.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, PINB w [...] przeprowadził w dniu [...] września 2014 r. oględziny w w/w sprawie, w wyniku których potwierdzono stan ogrodzenia w zakresie rzeczowym opisanym w protokole kontroli z dnia [...] marca 2014 r. Organ wskazał, że badana inwestycja jest wykonana zgodnie ze zgłoszeniem nr [...] z dnia 05.07.2013 r., uznając że jej przebieg oznaczony jest jako biegnący od słupka narożnego istniejącego ogrodzenia działki o nr ew. [...] do słupa energetycznego linii napowietrznej o nr [...]. Obecny podczas oględzin pełnomocnik W.G.- S.G. oświadczył, że słup energetyczny wcześniej znajdował się około 4 m w głąb działki o nr ew. [...], a następnie został przesunięty przez właściciela sieci poza granice nieruchomości w pas drogi gminnej - ul. D.w L..

PINB wskazał, że organy nadzoru budowlanego posiadają kompetencje do oceny robót budowlanych w świetle obowiązujących przepisów, wydanego pozwolenia na budowę, czy też zgłoszenia oraz do oceny stanu technicznego obiektu budowlanego, do oceny czy urządzenie jest we właściwym stanie technicznym i czy nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, a nie do rozstrzygania kwestii

o charakterze cywilno-prawnym. Z ustaleń kontrolnych wynika, że inwestor przed przystąpieniem do robót budowlanych dokonał skutecznego zgłoszenia, wymaganego przepisami ustawy Prawo budowlane (art.30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane). Zakres robót opisany w przedłożonych zgłoszeniach pokrywa się ze stanem faktycznym. Nie stwierdzono odstępstw w zakresie zgodności budowy z zakresem wskazanym w zgłoszeniach. Ogrodzenie jest we właściwym stanie technicznym i nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Na etapie, prowadzonego postępowania niemożliwym jest, na podstawie zgromadzonych dokumentów oraz kontroli w terenie, autorytatywne ustalenie czy wybudowane ogrodzenie nie narusza własności działki sąsiedniej.

Po rozpoznaniu odwołania Ochotniczej Straży Pożarnej w [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] czerwca 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podniósł, iż w omawianej sprawie budowa ogrodzenia działki o nr ew. [...] w miejscowości L., gm. P. została wykonana legalnie, tj. w oparciu o zgłoszenie z dnia 14 grudnia 2006 r., które przewidywało możliwość wykonania ogrodzenia we własnym zakresie poprzez zalanie betonem w ziemi pięciu słupków metalowych w tym dwóch zapór do bramy oraz zamontowanie siatki metalowej o wysokości 1,5 m oraz w oparciu o zgłoszenie z dnia 4 lipca 2013 r., zgodnie z którym przewidziano dokończenie rozpoczętego ogrodzenia poprzez założenie bramy i naciągniecie siatki stalowej oraz zalanie betonem jednego słupka z rozporą od zachodniej strony drogi nr [...]. Podzielił ustalenia organu I instancji, że sporna inwestycja została wykonana zgodnie z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi, mienia, jest w dobrym stanie technicznym. W związku z tym brak jest podstaw do prawnej] ingerencji ze strony organów administracyjnych i postępowanie powinno zostać umorzone.

Organ odwoławczy odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu, podkreślił, że organ powiatowy w celu dokładnego zbadania sprawy, w dniu 24 września 2014 r. przeprowadził ponowne oględziny na działce o nr ew. [...]. Prawidłowość realizacji przedmiotowego ogrodzenia została stwierdzona podczas w/w oględzin i odnotowana protokolarnie, pod czym podpisał się W. L. - Prezes OSP w [...]. Podkreślono, że organy nadzoru budowlanego mogły w niniejszej sprawie przeprowadzić postępowanie administracyjne mimo toczącego się między stroną skarżącą, a W. G. procesu cywilnego o zasiedzenie nieruchomości o nr ew. [...]. Natomiast właściwym do rozpoznania spraw z zakresu naruszenia własności i odpowiedzialności odszkodowawczej (sporów cywilnych) są sądy powszechne. Organ podkreślił, że [...] WINB jak i PINB w [...] nie są właściwi do podważania i badania prawidłowości przyjętych bez sprzeciwu zgłoszeń w Starostwie Powiatowym w [...].

W skardze z 22 lipca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzuciła naruszenie:

1.art. 77 i art. 80 kpa poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie,

2.art. 105 kpa poprzez błędną wykładnię i zastosowanie,

3.art. 7, art. 8 kpa poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i zasady prowadzenia postępowania sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.

W uzasadnieniu wskazano, że stanowisko organu II instancji jest wadliwe. Przede wszystkim organ I instancji nie ustalił należycie stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a organ odwoławczy te uchybienia zaakceptował. Odnosi się to do zasadniczych ustaleń w sprawie uznających, że ogrodzenie działki zostało wykonane zgodnie ze zgłoszeniem nr [...] z 5 lipca 2013 r. tzn. przebieg ogrodzenia oznaczony jako biegnący od słupka narożnego istniejącego ogrodzenia działki o nr ewid. [...] do słupa energetycznego linii napowietrznej o nr [...]. W aktach postępowania znajdują się dowody na okoliczność, że działka [...] w L. została podzielona - prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2011 r. sygn. akt [...], w aktach sprawy. Skarżący podnieśli też, że uczestniczka W. G. wnioskiem z 7 maja 2013 r. zainicjowała postępowanie przed Sądem Rejonowym w [...] o zasiedzenie działki [...] ([...]) zatem nie posiada praw do tej działki, której ogrodzenie wybudowała. Składając zgłoszenie robót budowlanych w dniu 5 lipca 2013 r. inwestorka nie mogła zgłaszać robót na działce nr [...], bo w tej dacie działka nr [...] nie istniała. Wskazano, że inwestor zgłasza budowę ogrodzenia nie według przebiegu granicy działki, tylko do słupa energetycznego, który znajduje się poza jej granicą, a organy administracji, których obowiązkiem jest stać na straży praworządności, takie działanie akceptują. Uczestniczka dokonała faktycznie ogrodzenia działki nr [...] w L., co do której nie dokonała zgłoszenia robót budowlanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty należy podzielić.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 - zwanej dalej jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd od uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 ust. 1 p.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2015 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] marca 2015 r., nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy ogrodzenia działki nr ew. [...] przy ul. D. m. L., gm. [...].

Zdaniem Sądu, zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miało ustalenie czy budowa przedmiotowego ogrodzenia została wykonana w sposób legalny, a zatem zgodny ze zgłoszeniami z dnia 14 grudnia 2006 r. i z dnia 5 lipca 2013 r. Organy administracji obydwu instancji wskazują, że inwestorka dokonała skutecznego zgłoszenia, wymaganego przepisami ustawy Prawo budowlane, a zakres robót opisanych w zgłoszeniu z 14 grudnia 2006 r. i 4 lipca 2013 r. pokrywa się ze stanem faktycznym. Nie stwierdzono odstępstw w zakresie zgodności budowy z zakresem wskazanym w zgłoszeniach, a organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do podważania i badania prawidłowości przyjętych bez sprzeciwu zgłoszeń w Starostwie Powiatowym.

Tymczasem ustalenia organów obu instancji w zakresie przebiegu ogrodzenia są odmienne. I tak jak wynika z decyzji PINB w [...] inwestor wykonał ogrodzenie od wysokości skrajnego zachodniego słupka ogrodzenia działki sąsiedniej nr ew. [...] do narożnika ogrodzenia działki nr ew. [...] (na mapie zbiornik wodny działki ew. [...]). Zauważyć należy, że ustalenia faktyczne w tym zakresie znajdują potwierdzenie w protokole oględzin z 4 marca 2014 r. Z kolei [...] WINB wskazał w swej decyzji, że przebieg inwestycji oznaczony jest jako biegnący od słupka narożnego istniejącego ogrodzenia działki o nr ew. [...] do słupa energetycznego linii napowietrznej o nr [...]. Przywołano też oświadczenie S. G. z którego wynika, że słup energetyczny wcześniej znajdował się ok. 4 m w głąb działki o nr ew. [...], a następnie został przesunięty przez właściciela sieci poza granice nieruchomości, w pas drogi gminnej – ul. D. w L.. Ustalenia te korespondują z zapisami zawartymi w protokole oględzin z dnia 24 września 2014 r. PINB w [...]. Porównując treść ustaleń zawartych w uzasadnieniach decyzji organu I i II instancji zauważyć należy, że są one odmienne. Zatem z decyzji tych nie wynika jednoznacznie przebieg ogrodzenia tj. czy biegnie ono od słupka narożnego istniejącego ogrodzenia działki nr [...] do słupa energetycznego czy do narożnika ogrodzenia działki nr [...], co uniemożliwia kontrolę zgodności stanu faktycznego ze zgłoszeniami dokonanymi przez inwestora. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 i art. 80 kpa). Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Przedstawione wyżej uchybienie wskazują, że utrzymanie w obrocie prawnym zaskarżonej decyzji prowadziłoby do ochrony działań naruszających prawo i naruszenia zasady prowadzenia postępowania sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. To z kolei prowadzi do konkluzji, że zaskarżona decyzja wydana z mającym istotny wpływ na wynika sprawy naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji winien jednoznacznie ustalić stan faktyczny w tym zakresie, a następnie ocenić czy przebieg ogrodzenia jest zgodny z tym, co wynika ze zgłoszeń i załączonych do nich szkiców.

Jednocześnie podzielić należy twierdzenia organów obu instancji, że inwestorka dokonała skutecznego zgłoszenia, wymaganego przepisami ustawy Prawo budowlane (art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy Prawo budowlane) przedmiotowego ogrodzenia. Prawidłowe w ocenie Sądu jest też stwierdzenie, że organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do podważania i badania prawidłowości przyjętych bez sprzeciwu zgłoszeń w Starostwie Powiatowym.

W tym stanie rzeczy, uznając że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

-----------------------

6