Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 949/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Monika Kramek (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 listopada 2019 r. sprawy ze skargi T. F. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej T. F. – F. kwotę 4367 zł (cztery tysiące trzysta sześćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi T. F.-Fo. (dalej: "skarżąca") jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: [...] WINB") z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB", "organ powiatowy") z dnia [...] października 2018 r. nr [...] o ustaleniu I. K. i A. K. (dalej: "inwestorzy") opłaty legalizacyjnej w wysokości 25.000 zł za wybudowanie budynku garażu z wiatą na nieruchomości przy ul. [...] w W. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

PINB [...], po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wybudowanego budynku garażowego połączonego konstrukcyjnie z wiatą na nieruchomości przy ul. [...] w W. decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał inwestorom dokonanie całkowitej rozbiórki ww. budynku.

[...] WINB decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., po rozpatrzeniu odwołania inwestorów, uchylił w całości decyzję organu powiatowego wskazując na zmianę stanu fatycznego w sprawie poprzez poczynienie przez inwestorów działań mających na celu usunięcie uchybień będących podstawą wydania decyzji o rozbiórce.

Po ponowny zapoznaniu się z dokumentacją PINB stwierdził, że nie zawiera ona zaświadczenia Prezydenta [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia ,l września 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulicy [...].

W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. organ powiatowy wezwał inwestorów do usunięcia braków i nieprawidłowości w dokumentacji, co też uczynili przedstawiając zaświadczenie Prezydenta [...] z dnia 4 września 2018 r. o zgodności budowy budynku garażowego połączonego konstrukcyjnie z wiatą na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w Dzielnicy [...] z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania w rejonie ulicy [...].

Po analizie przedłożonych dokumentów PINB stwierdził, że są one kompletne i na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w wz. Z art. 59f Prawa budowalnego ustalił inwestorom opłatę legalizacyjną w wysokości 25. 000 zł.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca zarzucając nieprawidłowe ustalenie przeznaczenia spornego budynku, jako garażowego, podczas gdy mieści się w nim zakład naprawy samochodów.

Rozpoznając zażalenie [...] WINB zlecił organowi powiatowemu przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego poprzez dokonanie oględzin zgodnie z wymogami art. 79 k.p.a. w celu dokładnego ustalenia aktualnego sposobu wykorzystania budynku z wiatą na nieruchomości przy ul. [...] w W..

Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 15 stycznia 2019 r. potwierdzonych protokołem organ powiatowy ustalił, że budynek garażowy jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem tj. jako garaż i nie pełni funkcji warsztatu samochodowego.

Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie [...] WINB stwierdził, że przedłożona przez inwestorów dokumentacja spełnia wymogi wynikające z art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, a tym samym w sprawie zaistniały przesłanki do kontynuowania procedury legalizacyjnej, w tym do wydania postanowienia w przedmiocie opłaty legalizacyjnej za popełnioną samowolę budowlaną.

WINB podzielił ocenę organu powiatowego, że inwestor uzupełnił przedłożone projekty budowlane w zakresie nieprawidłowości, które były podstawą wcześniejszej decyzji rozbiórkowej. Projekt został sprawdzony przez mgr inż. arch. D. T. posiadającą uprawnienia w specjalności architektonicznej bez ograniczeń, co potwierdza wpis na pierwszej stronie projektu oraz odpowiednie wpisy w częściach rysunkowych projektu oraz na geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej budynków. Ponadto na geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej budynków oraz na rzucie garażu i wiaty znajduje się pieczątka i podpis rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. Stanisława Smugi, co do zgodność projektu z wymogami ochrony przeciwpożarowej. W pkt 12 projektu budowlanego wskazano, że wody opadowe z budynku garażowego będą odprowadzane do studzienki chłonnej o pojemności 1 m³ usytuowanej przed wjazdem do garażu. Ww. studnia chłonna została wykazana na mapie zatytułowanej "Geodezyjna Inwentaryzacja Powykonawcza Budynków". Na przedmiotową mapę zostało również naniesione zwymiarowanie obiektu oraz wskazanie usytuowania studni chłonnej.

Inwestor przedłożył w toku postępowania I instancji wymagane przy procedurze legalizacyjnej oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zaświadczenie Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] września 2018 r., potwierdzające, że sporna inwestycja nie jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego planu.

Organ II instancji podkreślił, że za zakres merytoryczny projektu budowlanego, w tym za przyjęte w nim rozwiązania techniczne oraz jego zgodność z przepisami i zasadami wiedzy technicznej odpowiada projektant, który posiada stosowne przygotowanie techniczne i jest członkiem odpowiedniej izby samorządu zawodowego. Projektant składa oświadczenie dotyczące zgodności projektu z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, co wynika z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego.

Według WINB organ I instancji prawidłowo również naliczył opłatę legalizacyjną i zaliczył budynek do III kategorii obiektów budowlanych. Odnosząc się do zarzutów zażalenia dotyczących faktycznie innego przeznaczenia spornego obiektu organ zauważył, że nie potwierdziły się one, pomimo licznych czynności kontrolnych przeprowadzonych w sprawie. Wyjaśnił jednocześnie, że jeśli sposób użytkowania zalegalizowanego obiektu zostanie zmieniony, będzie to mogło stanowić podstawę do prowadzenia odrębnego postępowania z zakresu samowolnej zmiany sposobu użytkowania.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie:

a) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez dwukrotne zawiadomienie o zamiarze przeprowadzenia z oględzin z naruszeniem art. 79 k.p.a.;

b) art. 75 § 1 i 78 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów;

c) art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że wbrew temu co twierdzą organy obu instancji sprawa dotyczy samowolnie wybudowanego budynku zakładu naprawy samochodów wraz z wiatą, a nie budynku garażu. Orzekające zaś organy przeprowadziły postępowanie z rażącym naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a., bowiem dwukrotnie organ I instancji uniemożliwił skarżącej udział w oględzinach przedmiotowego budynku. Za pierwszym razem zawiadomienie o zamiarze przeprowadzenia oględzin w dniu 6 czerwca 2018 r. zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej z naruszeniem art. 79 k.p.a. (na 1 lub 2 dni przed planowanym terminem oględzin). Za drugim razem kiedy została zaplanowana kontrola na zlecenie [...] WINB na dzień 15 stycznia 2019 r., zawiadomienie o planowanej kontroli zostało doręczone w dniu 16 stycznia 2019 r.

Zdaniem skarżącej brak możliwości udziału w oględzinach, nie pozwalał na wskazanie takich elementów, jak podnośnik samochodów pod wiatą i innych śladów wykonywanych napraw. Skarżąca podkreśliła, że tylko niezapowiedziana kontrola mogłaby ujawnić fakt prowadzenia zakładu naprawy samochodów, czego potwierdzeniem są także bieżące informacje w internecie na temat jego funkcjonowania, a dowody na tę okoliczność organ miał w aktach sprawy.

Z uwagi na podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, także z innych powodów niż w niej wskazane.

Zaskarżonym postanowieniem ustalono inwestorom budynku garażu wraz z wiatą opłatę legalizacyjną. Postanowienie to wydane zostało na podstawie art. 49 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202, ze zm. - zwanej dalej Prawem budowlanym), po wykonaniu przez inwestorów obowiązków nałożonych na nich na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego.

Stosownie do zastosowanego trybu legalizacji zauważyć przyjdzie, że przepisy art. 48 i art. 49 Prawa budowlanego znajdują zastosowanie do samowoli budowlanej polegającej na realizacji budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego). Zastosowanie tego trybu wymaga zatem w pierwszej kolejności dokonania prawidłowej kwalifikacji wykonanych robót budowlanych jako budowy, przez którą zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Do legalizacji innych robót budowlanych znajduje bowiem zastosowanie tryb z art. 50 - 51 Prawa budowlanego.

Na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego procedura legalizacyjna rozpoczyna się wydaniem postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych (w przypadku obiektów, które są jeszcze w trakcie budowy) i nałożenia na inwestora określonych obowiązków. Legalizacja jest jednak dopuszczalna w przypadku zaistnienia warunków z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. w sytuacji, gdy jest możliwe doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Przy czym przez stan zgodności z prawem należy rozumieć zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i przepisami w tym techniczno – budowlanymi.

Zgodnie z art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. W konsekwencji, spełnienie przez stronę w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego umożliwia podjęcie przez organ działań legalizacyjnych na podstawie art. 49 Prawa budowlanego.

W ramach tych działań organ nadzoru budowlanego ustala najpierw w drodze postanowienia opłatę legalizacyjną, o której mowa w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, a następnie, po jej uiszczeniu, wydaje decyzję na podstawie art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego.

Przed wydaniem postanowienia o ustaleniu opłaty legalizacyjnej organ zobowiązany jest jednak dokonać oceny w zakresie wskazanym w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego. Powinien zatem zbadać zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (pkt 1), kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń (pkt 2) oraz wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane (pkt 3). W przypadku stwierdzenia naruszeń w tym zakresie, zgodnie z art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego, zobowiązany jest też nałożyć postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości w określonym terminie.

Uwzględniając wskazane regulacje stwierdzić przyjdzie, że ustalenie opłaty legalizacyjnej powinno być poprzedzone weryfikacją budowy jako mogącej podlegać legalizacji, w zakresie o którym mowa w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego.

Organ powinien także uwzględniać okoliczności, które wykluczają dalsze prowadzenie postępowania legalizacyjnego. Ich stwierdzenie na jakimkolwiek etapie postępowania powinno skutkować zakończeniem postępowania i wydaniem decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Wydanie postanowienia na podstawie art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego jest natomiast wyrazem zajęcia przez organ stanowiska, że istniały podstawy do wszczęcia postępowania legalizacyjnego, inwestor przedstawił wszystkie wymagane dokumenty, o których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego i zostały spełnione wymogi z art. 49 ust. 1 pkt 1-3 Prawa budowlanego pozwalające w dalszej kolejności na wydanie decyzji na podstawie art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego, a tym samym na zatwierdzenie samowoli budowlanej.

W niniejszej sprawie organy ustaliły, że skarżąca zrealizowała obowiązki nałożone na nią na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego.

Ustalając opłatę legalizacyjną zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy nie dokonały jednak wymaganych ustaleń, o których mowa w art. 49 ust. 1 pkt 1-3 Prawa budowlanego, a także koniecznej oceny pozwalającej na przyjęcie, że istnieją podstawy do legalizacji samowoli budowlanej.

W rozpoznawanej sprawie organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie z naruszeniem zasad określonych w art. 7, art. 77 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (co obliguje Sąd do uchylenia wydanego postanowienia), a w konsekwencji art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego.

W trakcie postępowania legalizacyjnego, organy poprzestały na ustaleniu, że inwestorzy uzupełnili przedłożone projekty budowlane i dostarczyli zaświadczenie Prezydenta [...] z dnia 4 września 2018 r. o zgodności budynku garażowego połączonego konstrukcyjnie z wiatą na działce nr [...] przy ul. [...] w Dzielnicy [...] w W. z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast nie oceniły samodzielnie, czy wybudowany garaż z wiatą nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, a więc, czy została spełniona przesłanka niezbędna dla legalizacji samowoli określona w ust. 2 art. 48 Prawa budowlanego. W szczególności nie oceniły samodzielnie, czy jest on zgodny obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego np. co do możliwości sytuowania budynku w granicy z działką sąsiednią, ani tym bardziej nie wyjaśniły, czy jest on zgodny z § 12 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm., dalej: rozporządzenie w sprawie warunków technicznych), co do jego długości i wysokości.

Podnieść należy, że kwestia sytuowania budynków na działce, w tym również dopuszczalność sytuowania w granicy nieruchomości, została unormowana w § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Przy czym generalna zasada sytuowania budynków względem granicy działki została określona w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych zgodnie z którym, jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż 4m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy oraz nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy. W kolejnych ustępach tego paragrafu określone są wyjątki od tej reguły. I tak w myśl § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych sytuowanie budynku, w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. Natomiast zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi.

Tymczasem z analizy części opisowej przedłożonego przez inwestorów projektu budowlanego tj. pkt 5 zawierającego podstawowe parametry budynku gospodarczego wynika, że długość budynku w głąb działki wynosi 8,80 m, zaś wysokość w kalenicy – 4,20 m, ponadto garaż posiada przedłużenie zadaszenia o 5,30 m, które tworzy powiązaną z nim konstrukcyjnie wiatę. Te istotne okoliczności z punktu widzenia wymogów zawartych w § 12 ust. 4 pkt 3 ww. rozporządzenia sprawie warunków technicznych organy orzekające w sprawie zupełnie pominęły.

Jak wskazano w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2018 r. (sygn. akt II OSK 2134/16, dostępny w CBOSA) ocena, czy obiekt budowlany spełnia wymagania określone w warunkach technicznych, w tym także wymagania co do usytuowania obiektu, w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, należy do organu architektoniczno-budowlanego. Odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych jest dopuszczalne jedynie w trybie określonym w art. 9 Prawa budowlanego. Oznacza to, że jakkolwiek miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego określa zasady kształtowania zabudowy (także linie zabudowy i gabaryty obiektów) i może określać sposób usytuowania obiektów budowlanych w stosunku do granic przyległych nieruchomości (art. 15 ust. 2 pkt 6 i ust. 3 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), to jednak nie odnosi się to do warunków technicznych, o których mowa w art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego. Na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w planie miejscowym (albo decyzji o warunkach zabudowy), można dopuścić sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, ale jest to tylko dopuszczalna możliwość usytuowania budynku, jeżeli budynek zostanie zaprojektowany w sposób określony w przepisach, w tym przepisach techniczno-budowlanych. Oznacza to, że dopuszczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sytuowania takiego budynku bezpośrednio przy granicy nie zwalnia inwestora z zachowania innych wymagań określonych w przepisach techniczno-budowlanych, z uwagi na ochronę praw właściciela sąsiedniej działki budowlanej. Zatem w zabudowie jednorodzinnej, w przypadku gdy ustalenia planu miejscowego dopuszczają sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną, bezpośrednio przy tej granicy, mają zastosowanie także warunki techniczne określone w § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.

Jednakże w przypadku zabudowy jednorodzinnej warunki techniczne, dotyczące sytuowania budynku w stosunku do granicy z sąsiednią działką budowlaną, określone w § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, stanowią wyjątek od zasad sytuowania budynku określonych w § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia. Oznacza to, że § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych nie wyłącza stosowania § 12 ust. 3 w przypadku zabudowy jednorodzinnej z tego tylko powodu, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną.

Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 stycznia 2015 r. sygn. akt II OSK 227/14 – dostępny w CBOSA. Wyjaśnić przy tym należy, że wprawdzie w powołanych wyrokach NSA odnosił się do § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, ale wynika to z faktu, że w stanie prawnym obowiązującym do dnia 1 stycznia 2018 r., tj. do zmiany dokonanej na mocy rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2017r. poz. 2285) tożsamy zapis jak w obecnie obowiązującym przepisie § 12 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych znajdował się w § 12 ust. 3 pkt 4 tego rozporządzenia.

Powyższe oznacza, że organ wdrożył procedurę legalizacyjną bez dokonania wstępnej oceny zgodności samowolnie zrealizowanego obiektu z przepisami techniczno-budowlanymi tj., czy nie doszło do naruszenia § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a tym samym, czy możliwe było wdrożenie postępowania legalizacyjnego. Natomiast z obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie długości budynku garażoweogo nie wynikają inne, aniżeli obowiązujące w ww. rozporządzeniu gabaryty budynków garażowych sytuowanych w granicy działki.

Powtórzyć zatem raz jeszcze należy, że z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wynika jednoznacznie, że budowa nie może naruszać przepisów techniczno-budowlanych. Jeśli więc obiekt budowlany lub jego część zrealizowano z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych, to legalizacja tej zabudowy albo nie będzie możliwa, albo będzie uzależniona od doprowadzenia jej do stanu zgodnego z tymi przepisami (por. wyrok NSA z dnia 13 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 722/11). Samo złożenie projektu budowlanego i zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie legalizuje jeszcze samowoli budowlanej. Projekt budowlany podlega bowiem ocenie m.in. w ww. zakresie, a obowiązkiem inwestora w omawianym trybie jest przedstawienie takiej dokumentacji budowlanej, która będzie wskazywała na zgodność inwestycji z przepisami, w razie konieczności będzie przewidywała wykonanie robót doprowadzających inwestycję do stanu zgodnego z prawem. W przypadku niespełnienia tego wymogu, nie można stwierdzić, aby przesłanki wynikające z art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego zostały spełnione, a wówczas orzeka się nakaz rozbiórki (art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego).

Należy się zgodzić ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym z wyroku z dnia 13 lipca 2012 r. w sprawie II OSK 722/11, że generalnym warunkiem umożliwiającym legalizację wzniesionego już obiektu jest nie tylko zgodność z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale także brak sprzeczności z przepisami, w tym normami techniczno-budowlanymi. Badanie zgodności zrealizowanej samowolnie budowy z przepisami techniczno-budowlanymi musi być przy tym oceniane wg przepisów obowiązujących w dacie jej legalizacji. Celem regulacji z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego jest bowiem doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem (a więc w czasie teraźniejszym), nie zaś do stanu prawnego, który utracił już moc. Nie sposób przyjąć, aby legalizowany obiekt budowlany mógł nie spełniać wymogów wynikających z aktualnych przepisów techniczno-budowlanych, które dostosowywane są do zmieniających się możliwości technicznych oraz stale podnoszonych standardów bezpieczeństwa.

Niezależnie od powyższego należy zaznaczyć, że ustalenia organów, jakkolwiek potwierdzone protokołem z kontroli spornego budynku, co do zakwalifikowania go jako garażu, a nie zakładu naprawy samochodów, mogą budzić wątpliwości, zwłaszcza wobec znajdujących się w internecie, jak sygnalizuje skarżąca, bieżących informacji na temat funkcjonowania pod adresem ul. [...] w [...] auto serwisu "[...]" oraz godzin jego otwarcia. Organy nie uwzględniły stanowiska skarżącej przedkładającej dowody na tę okolicznośc, że w takiej sytuacji uprzedzanie inwestora o kontroli mogło być niezasadne.

W efekcie także w tym zakresie ocena pozwalająca na przyjęcie, że istnieją podstawy do legalizacji samowoli budowlanej nastąpiła z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a., ale również z naruszeniem art. 79 k.p.a. poprzez niezawiadomienie pełnomocnika skarżącej o oględzinach mających miejsce w dniu 15 stycznia 2019 r., na siedem dni przed ich terminem. Tenże zarzut, mający na celu zakwestionowanie jednego z dowodów w sprawie, jest o tyle istotny, że skarżąca konsekwentnie w postępowaniu przed organem (również w skardze) kwestionowała ustalenia faktyczne przyjęte przez organy orzekające, co do przeznaczenia spornego obiektu.

Zdaniem Sądu te uchybienia uzasadniają stwierdzenie, że tak wydanie przez organ nadzoru budowlanego postanowienia wstrzymującego roboty budowlane i nakładającego na inwestorów obowiązek przedstawienia żądanych dokumentów, jak i postanowienia z dnia [...] października 2018 r. ustalającego wysokość opłaty legalizacyjnej nastąpiło przedwcześnie, bez należytego wyjaśnienia sprawy.

Powyższe wskazania Sądu w zakresie oceny prowadzonego postępowania legalizacyjnego poprzedzającego i warunkującego wydanie postanowienia o ustaleniu opłaty legalizacyjnej, zwłaszcza co do ustalenia, czy zaistniała przesłanka z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, organ zobowiązany będzie uwzględnić przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Z tych też przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł, jak w sentencji.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania Sąd oparł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Wskazana w punkcie 2 wyroku kwota obejmuje 750 zł uiszczonego wpisu od skargi, 3.600 zł wynagrodzenia pełnomocnika oraz 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.