Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 114/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a pkt 20, art. 64 par. 1 i 6,  art. 64c par 1, par 3, par 7
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 114/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 maja 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędzia: WSA Maja Chodacka (spr.), Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Protokolant: st. ref. Justyna Owczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r., sprawy ze skargi M.B., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 18 listopada 2013 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych, - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 listopada 2013r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 23 września 2013r., nr [...] , którym odmówiono skarżącej M.B. zwrotu kosztów egzekucyjnych z tytułów wykonawczych o numerach [...],[...],[...] wystawionych przez Burmistrza Miasta i Gminy w N..

Z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził wobec majątku skarżącej postępowanie egzekucyjne min. na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...],[...],[...] wystawionych przez Burmistrza Miasta i Gminy w N., obejmujących należności z tytułu opłat za opróżnienie zbiornika bezodpływowego.

Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte do ww. tytułów wykonawczych poprzez doręczenie zobowiązanej wraz z kopiami przedmiotowych tytułów wykonawczych zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia za pracę oraz zawiadomień o zajęciu rachunków bankowych. Zajęcia te okazały się nieskuteczne, zatem nie naliczono za nie kosztów egzekucyjnych. W dniu 11 czerwca 2010 r. zawiadomieniem nr [...] dokonano zajęcia nadpłaty podatku dochodowego zobowiązanej i w wyniku tego zajęcia naliczono koszty egzekucyjne w łącznej kwocie 43,92 zł. Między innymi kwota nadpłaty została rozliczona na tytuły wykonawcze o numerach [...],[...],[...]

W dniu 28 czerwca 2010r. wierzyciel Burmistrz Miasta i Gminy N.zwrócił się do organu egzekucyjnego umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...],[...],[...] z uwagi na uchylenie decyzji na podstawie której zostały wystawione.

W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. w dniu 16 lipca 2010r. wydał postanowienie nr [...] w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec majątku skarżącej oraz postanowienie nr [...] obciążające wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 43,92 zł.

Pismem z dnia 16 sierpnia 2013r. skarżąca zwróciła się z wnioskiem o zwrot kosztów egzekucyjnych do tytułów wykonawczych o numerach [...],[...],[...] z uwagi na umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 23 września 2013 r. odmówił zwrotu kosztów egzekucyjnych z ww. tytułów wykonawczych. W uzasadnieniu podniesiono, że zajęcie nadpłaty z dnia 11 czerwca 2010r. obejmowało wiele tytułów wykonawczych min. te o nr [...],[...],[...], a kwota nadpłaty została rozliczona na wszystkie z nich pokrywając koszty egzekucyjne. Wobec umorzenia postepowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela, kwoty pierwotnie rozliczone na przedmiotowe tytuły wykonawcze zostały wystornowane i rozliczone ponownie z datą wpływu do organu egzekucyjnego na inne tytuły wykonawcze objęte zajęciem. Wierzyciel natomiast zgodnie z art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji został obciążony kosztami egzekucyjnymi w wysokości 43,92 zł. Organ stwierdził zatem, że wniosek skarżącej o zwrot kosztów egzekucyjnych nie mógł zostać uwzględniony albowiem na przedmiotowe tytuły wykonawcze nie zostały rozliczone żadne kwoty pochodzące z zajęć dokonanych do majątku skarżącej.

Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej. Zobowiązana zarzuciła, iż nie została zawiadomiona o obciążeniu kosztami wierzyciela oraz, że nie poinformowano jej w jaki sposób ściągnięte kwoty zostały rozliczone. Ponadto strona powołuje się na "dokument wydany w dniu 05.07.2010 r., który dołącza jako dowód w sprawie".

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 listopada 2013r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że zobowiązany nie jest stroną postępowania w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, zatem nie doręcza mu się postanowienia o obciążeniu kosztami egzekucyjnymi wierzyciela na podstawie art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto żaden przepis nie obliguje organu egzekucyjnego do zawiadomienia zobowiązanego o sposobie rozliczenia zrealizowanych kwot, a w szczególności do wydania postanowienia w tej sprawie. W przedmiotowej sprawie kwoty kosztów egzekucyjnych pobrane z przedmiotowych tytułów wykonawczych zostały anulowane (wystornowane) i rozliczone ponownie na inne tytuły wykonawcze wystawione przez wierzyciela Burmistrza Miasta i Gminy w N.

Organ wyjaśnił, że skarżąca otrzymałaby przedmiotowe koszty egzekucyjne gdyby nie posiadała innych zaległości. Organ egzekucyjny prowadził jednak inne postępowania egzekucyjne wobec skarżącej. W tej sytuacji kwota kosztów egzekucyjnych do zwrotu została zaliczona na poczet innych zobowiązań strony. Kwota ta nie przepadła, lecz pomniejszyła inne zobowiązania skarżącej, co jest równoważne z przysporzeniem po jej stronie.

Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

- art. 23 § 1 i § 4 pkt 1, art. 17 § 1 i § 18 w zw. z art. 64c § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a.

Skarżąca zarzuciła też brak rozpoznania sedna sprawy jej wniosku z dnia 16 sierpnia 2013 r. co miało bezpośredni, jej zdaniem niekorzystny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie.

W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła brak czytelnego dla niej rozliczenia kwot zarachowanych na poszczególne tytuły wykonawcze.

Pismem z dnia 14 maja 2014r. skarżąca złożyła pismo procesowe, w którym podniosła, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji naruszają art. 7, art. 77, art. 107 § 3 i art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wadliwą redakcję uzasadnień, w których pominięto okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia oraz art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 76 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie jakoby organ egzekucyjny mógł uchylić się od obowiązku określonego w powołanym przepisie ustawy egzekucyjnej powołując się na zaliczenie wyegzekwowanych środków na poczet innych należności wierzyciela.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu tzn. czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organy naruszyły przepisy art. 64c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 229 z 2005r. poz.1954 ze zm.) odmawiając skarżącej zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego.

W myśl art. 64c § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opłaty, o których mowa w art. 64 § 1 i 6 oraz w art. 64 a, wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne. Koszty egzekucyjne, z zastrzeżeniem § 2-4, obciążają zobowiązanego.

Zobowiązanym, zgodnie z treścią art. 1a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest min. osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym .

Zgodnie natomiast z treścią art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel obciąża nimi wierzyciela z zastrzeżeniem § 3a.

W myśl art. 64c § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż postępowanie egzekucyjne względem skarżącej toczyło się na podstawie tytułów wykonawczych o nr: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], a także [...],[...],[...], W dniu 15 czerwca 2010r. kwota nadpłaty została rozliczona na tytuły wykonawcze objęte zajęciem w tym na tytuły o nr: [...],[...],[...],, pokrywając koszty egzekucyjne.

Wobec uchylenia decyzji, na podstawie której zostały wystawione tytuły o nr [...],[...],[...], umorzono postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tych tytułów, a zgodnie z art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzyciel został obciążony kosztami egzekucji w kwocie 43,92 zł. Jednocześnie kwoty pierwotnie rozliczone na przedmiotowe tytuły wykonawcze zostały rozliczone ponownie z datą wpływu do organu egzekucyjnego (tj. 15 czerwca 2010r.) na inne tytuły wykonawcze objęte zajęciem.

Odnosząc cytowane powyżej przepisy prawa do stanu faktycznego niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że organy obu instancji wydając postanowienie o odmowie zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego postąpiły zgodnie z literą prawa.

Przede wszystkim wobec faktu, że po pobraniu od skarżącej należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okazało się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji w zakresie trzech ww. tytułów wykonawczych było niezgodne z prawem, kosztami egzekucyjnymi został obciążony wierzyciel stosownie do treści art. 64 c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym miejscu rację należy przyznać organowi, że skarżąca nie była stroną postępowania w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego dlatego też nie otrzymała odpisu postanowienia w tym przedmiocie. Nie jest tym samym zasadny zarzut, że skarżąca nie została zawiadomiona o obciążeniu kosztami wierzyciela.

Natomiast co do zarzutu braku informacji w jaki sposób ściągane kwoty zostały rozliczone Sąd stwierdza, że skarżąca miała zapewniony czynny udział w postępowaniu, prawo to realizowała więc mogła zapoznać się ze sposobem rozliczania egzekwowanych należności oraz kosztów egzekucyjnych. Sąd podkreśla jednocześnie, że żaden przepis nie obliguje organu egzekucyjnego do zawiadomienia zobowiązanego o sposobie rozliczenia uzyskanych kwot. Jest to czynność techniczna, która nie wymaga wydania postanowienia. Specyfika rozliczania kosztów postępowania egzekucyjnego polega na tym, że nie można określić ich finalnej wysokości na wcześniejszym etapie postępowania. Na sposób ich ponoszenia oraz wysokość mają bowiem wpływ nieprzewidywalne dla organu zdarzenia faktyczne i prawne występujące w toku postępowania. Tak też miało miejsce w niniejszej sprawie, gdzie ramach rozliczania egzekwowanych należności wraz z kosztami egzekucyjnymi w dniu 15 czerwca 2010 r. rozdzielono zajętą kwotę na tytuły objęte zajęciem w tym te o nr [...],[...],[...],, a później na skutek umorzenia postępowania prowadzonego na podstawie ww. tytułów i obciążenia kosztami egzekucyjnymi wierzyciela przerachowano kwotę 43,92 zł na inne tytuły wykonawcze objęte zajęciem.

Sąd podkreśla, że w chwili wydania postanowień o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...],[...],[...], i obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, względem skarżącej było prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie innych tytułów, a zatem skarżąca nadal posiadała status osoby zobowiązanej, którą obciążają koszty egzekucyjne. Z tego względu organ jedynie przerachował na poczet istniejących należności kwotę którą uprzednio zaliczono na poczet kosztów postępowania egzekucyjnego z tytułów o nr [...],[...],[...], Czynność tę należało zatem potraktować jako kolejny etap rozliczania kosztów egzekucyjnych w toku postepowania egzekucyjnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania zarzucanych w skardze. Organy działając w spawie zebrały materiał dowodowy dający podstawę do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a także dokonały słusznej jego oceny.

Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.