Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 811/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6141 Państwowe szkoły wyższe
Skarżony organ: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 lutego 2021 r. sprawy ze skargi J. L. na rozstrzygnięcie nadzorcze Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu rektora oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego (zwany dalej: "Ministrem") decyzją z [...] stycznia 2020r., na podstawie art. 125 ust. 6 w związku z art. 125 ust. 4 ustawy z 20 lipca 2018r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2020r. poz. 85, zwana dalej "u.P.s.w.n."), art. 230 ust. 7 ustawy z 3 lipca 2018r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz. 1669, ze zm., zwana dalej "przepisy wprowadzające") stwierdził wygaśnięcie mandatu Rektora [...] w T. (zwana dalej "[...]") - [...] J.L. (zwana dalej "Skarżąca") i wskazał, że mandat wygasa z dniem doręczenia niniejszego stwierdzenia.

Minister w uzasadnieniu podniósł, że [...] października 2018r. wszedł w życie art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., zgodnie z którym wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego przez rektora uczelni publicznej wymaga uzyskania zgody rady uczelni. Zgoda ta jest wydawana na okres kadencji. W myśl art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. organem właściwym do udzielenia ww. zgody był senat uczelni.

Minister, w wyniku podjętych czynności wyjaśniających w zakresie wykonywania przez Skarżącą po [...] października 2018r. dodatkowego zajęcia zarobkowego, ustalił na podstawie przekazanych informacji i dokumentów, że Skarżąca posiada zgodę na kontynuowanie zatrudnienia jako nauczyciel akademicki w Akademii [...] w K. (zwana dalej: "A[...]") do [...] sierpnia 2020r. Z uchwał Senatu [...] z: [...] września 2015r. nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na kontynuację zatrudnienia przez jednoosobowy organ uczelni publicznej (od [...] września 2015r. do [...] sierpnia 2019r.); [...] maja 2019r. nr [...], zmieniającej ww. uchwałę nr [...] (wydłużenie zgody do [...] sierpnia 2020r.) wynika, że dotyczą one wyrażenia zgody na zatrudnienie Skarżącej w A[...] - dodatkowe miejsce pracy w pełnym wymiarze czasu pracy.

Minister wskazał, że obowiązujące do [...] października 2018r. przepisy ustawy z 27 lipca 2005r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017r., poz. 2183, ze zm., zwana dalej: "u.P.s.w.") nakładały na rektorów uczelni publicznych obowiązek posiadania jedynie zgody na dodatkowe zatrudnienie w ramach stosunku pracy. Natomiast, jeżeli rektor uczelni publicznej zamierzał po [...] października 2018r. wykonywać dodatkowe zajęcia zarobkowe był zobowiązany do niezwłocznego uzyskania zgody wymaganej przez art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego. Z zebranych w sprawie materiałów i dokumentów wynika, że [...] Uniwersytet [...] w S. zawarł ze Skarżącą [...] października 2018r. umowę o dzieło obejmującą ocenę osiągnięć naukowych oraz przygotowanie recenzji w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego [...] B.F.. Minister otrzymał też dokument potwierdzający, że Politechnika [...] zawarła ze Skarżącą dwie umowy na opracowanie recenzji w postępowaniach prowadzonych w sprawie nadania: stopnia doktora habilitowanego [...] E.S. (umowa z [...] stycznia 2019r.) i tytułu [...] D.S. (umowa z [...] lipca 2019r.).

Skarżąca nie przedstawiła dokumentu potwierdzającego uzyskanie zgody właściwego organu Uczelni na wykonywanie ww. dodatkowych zajęć zarobkowych, wyjaśniając, że przygotowanie recenzji w postępowaniach o nadanie stopni naukowych i tytułu naukowego jest obowiązkiem nauczyciela akademickiego i nie może być postrzegane jako "dodatkowa praca zarobkowa". Skarżąca powołała się w tym zakresie na art. 183 u.P.s.w.n., zgodnie z którą nauczyciel akademicki nie może bez uzasadnionej przyczyny uchylić się od pełnienia funkcji promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także funkcji recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n.

Minister stwierdził, że na podstawie art. 184 u.P.s.w.n. recenzentom w postępowaniach w sprawie nadania stopni lub tytułu profesora przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie recenzji. Praca ta jest wykonana w oparciu o umowę cywilnoprawną, uwzględniającą w szczególności termin sporządzenia recenzji oraz wysokość wynagrodzenia. Sporządzenie recenzji w przewodzie doktorskim lub habilitacyjnym czy w postępowaniu o nadanie tytułu profesora nie stanowi świadczenia na rzecz uczelni zatrudniającej nauczyciela akademickiego sporządzającego recenzję (czyli A[...]), ale na rzecz jednostki przeprowadzającej przewód, z którą to jednostką recenzent powinien zawrzeć odrębną umowę cywilno-prawną. Umowę taką zawierają stron, stosownie do woli i możliwości faktycznych oraz prawnych. Sporządzenie recenzji przez nauczyciela akademickiego na rzecz innego podmiotu nie może być traktowane jako realizacja obowiązku wynikającego ze stosunku pracy, a i w takim przypadku ustawodawca dopuszcza możliwość odmowy wykonania obowiązku stanowiącego.

Minister zauważył, że z art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. wynika obowiązek stwierdzenia wygaśnięcia mandatu rektora w przypadku wykonywania przez rektora dodatkowego zajęcia zarobkowego bez zgody. Minister zobligowany jest do zastosowania sankcji wynikającej w ww. przepisu wobec rektora uczelni publicznej, jeżeli stwierdzi, że naruszono art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Ustawodawca nie pozostawił Ministrowi możliwości dokonywania oceny stopnia naruszenia przepisu, kierując się zasadą podwyższonych wymagań wobec osoby kierującej uczelnią publiczną, zarządzającej jej majątkiem i dysponującej środkami publicznymi. Rektor uczelni nie może swobodnie, bez względu na formę prawną, prowadzić dodatkowej działalności zarobkowej. Dlatego też w u.P.s.w.n. określono obowiązek uzyskania zgody rady uczelni na taką działalność. Pojęcia "zajęcie zarobkowe" nie zdefiniowano w u.P.s.w.n., dlatego przy jego dookreślaniu należy oprzeć się na tezach orzecznictwa i doktryny, a także interpretacjach przyjętych w obrębie innych pragmatyk pracowniczych i służbowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych, podkreśla się, że zajęcie zarobkowe to takie zajęcie, za które według obowiązujących przepisów przysługuje wynagrodzenie. Konieczność wypłaty wynagrodzenia może wynikać z umowy lub ogólnie przyjętych zwyczajów. "Zajęcie zarobkowe" obejmuje wszelkie formy zatrudnienia połączone z uzyskiwaniem dochodów, czyli działalność gospodarczą, stosunek pracy, stosunek służbowy i każdy rodzaj umowy cywilnoprawnej, przy czym należy też uwzględnić członkostwo w organach statutowych jakichkolwiek instytucji, jeżeli jest to połączone z uzyskiwaniem dochodów pieniężnych stałych bądź okresowych. Zajęciem zarobkowym jest też świadczenie pracy za wynagrodzeniem bez podpisania umowy, która precyzowałaby warunki wykonywanej działalności. Za zajęcie zarobkowe uznane powinno być więc każde zajecie, które wiąże się z uzyskaniem wynagrodzenia, zapłaty lub też innych korzyści majątkowych. O zarobkowym charakterze zajęcia przesądza wykonywanie przez osobę danej działalności lub danych czynności oraz należny z tego tytułu dochód (choćby nie został jeszcze wypłacony, pobrany itp.). Do zajęć zarobkowych, obok działalności gospodarczej, stosunku służbowego, stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej bądź wynikającego z określonych przepisów innego stosunku prawnego należy także np. pełnienie funkcji biegłych sądowych, wydawanie odpłatnych opinii eksperckich w ramach powołania na tzw. biegłych ad hoc.

Minister w związku z tym uznał, że przygotowanie przez Skarżącą recenzji w postępowaniach o nadanie stopni naukowych i tytułu profesora stanowi dodatkowe zajęcie zarobkowe. Skoro Skarżąca wykonywała ww. dodatkowe zajęcie zarobkowe bez wymaganej zgody, Minister zobligowany był na podstawie art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. stwierdzić wygaśnięcia mandatu Skarżącej, jako rektora.

2. Skarżąca w skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła o uchylenie ww. rozstrzygnięcia nadzorczego i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, z uwagi na naruszenie:

a) art. 125 ust. 6 w związku z art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. oraz 270 ust.7 przepisów wprowadzających przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że rektor od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. winien zwrócić się o zgodę na "dodatkowe zajęcie zarobkowe" do senatu uczelni, gdy z ww. przepisów nie wynika, że takie zadanie rady uczelni pełni senat, a Skarżąca posiadała zgodę senatu na dodatkowe zatrudnienie do [...] sierpnia 2020r.;

b) art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. - przez jego błędną subsumcję do ustalonego stanu faktycznego i przyjęcie, że przygotowanie recenzji jest "dodatkowym zajęciem zarobkowym", gdy jest to ustawowy obowiązek nauczyciela akademickiego wykonywanym w ramach zatrudnienia;

c) art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. - przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, mimo braku ustawowej definicji pojęcia "dodatkowe zajęcie zarobkowe" w u.P.s.w.n., że obejmuje swoją dyspozycją przygotowanie recenzji przez nauczyciela akademickiego, argumentując wykładnią pojęcia dodatkowe zajęcie zarobkowe na gruncie ustawy o Policji.

Skarżąca w uzasadnieniu wskazała, że w okresie rozpatrywanym przez Ministra była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy jako nauczyciel akademicki na uczelniach: [...] i A[...] i posiadała zgodę Senatu [...] na wykonywanie dodatkowego zatrudnienia jako nauczyciel akademicki na A[...]. Zgodnie z art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających od dnia wejścia w życie u.P.s.w.n., czyli od [...] października 2018r. do dnia wejścia w życie statutu uczelni zadania rady uczelni pełni senat. Statut [...] uchwalono [...] września 2019r. i uchwała weszła w życie [...] października 2019r. Rady uczelni, na mocy art. 18 u.P.s.w.n., nie jest władna wydać zgody na dodatkowe zajęcia zarobkowe rektorowi, bo na mocy art. 18 ust. 1 pkt 7 u.P.s.w.n. do jej zadań należy wykonywanie innych zadań określonych w statucie. Dopiero od dnia wejścia w życie Statutu [...], czyli od [...] października 2019r. zadaniem rady - zgodnie z § 35 ust 8 - jest wyrażanie zgody na podjęcie dodatkowego zatrudnienia przez rektora. Skarżąca posiadała zgodę senatu na podjęcie dodatkowego zatrudnienia do [...] sierpnia 2020r. Powołane przez Ministra umowy na ocenę osiągnięć naukowych i przygotowanie recenzji zawarto: [...] października 2018r., [...] stycznia i [...] lipca 2019r., gdy nie obowiązywał Statut [...] i zadania rady uczelni w tym zakresie. Ponadto brak przepisu wprost regulującego uprawnienie Senatu uczelni do wyrażenia zgody na dodatkowe zajęcie zarobkowe.

Skarżąca stoi też na stanowisku, że przygotowanie recenzji w postępowaniach o nadanie stopni naukowych i tytułu naukowego jest obowiązkiem nauczyciela akademickiego i nie może być postrzegane jako dodatkowa praca zarobkowa, z uwagi na art. 183 u.P.s.w.n. W okresie, w którym Skarżąca recenzowała prace obowiązywała ustawy z 14 marca 2003r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. z 2017r. poz. 1789 ze zm., zwana dalej "u.s.n.t.n."). Na podstawie art. 175 i art. 176 przepisów wprowadzających wszczęte i niezakończone postępowania w sprawie nadania uprawnienia do nadania stopnia doktora przed dniem wejścia w życie u.P.s.w.n. prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. Art. 30 u.s.n.t.n. nakładał na nauczyciela akademickiego obowiązek przygotowania recenzji w postępowaniach o nadanie stopni naukowych i tytułu naukowego. Na jego podstawie wydano rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 14 września 2011r. w sprawie wysokości i warunków wypłacania wynagrodzenia promotorowi oraz za recenzje i opinie w przewodzie doktorskim, postępowaniu habilitacyjnym oraz postępowaniu o nadanie tytułu profesora. Zarówno u.s.n.t.n., jak i przepisy ww. rozporządzenia mówią o wynagrodzeniu w wysokości stawki wynagrodzenia zasadniczego profesora zwyczajnego, określonego w przepisach o wynagradzaniu nauczycieli akademickich. Warunkiem wypłaty wynagrodzenia za recenzję jest jej opracowanie, zgodnie z umową zawartą z jednostką organizacyjną przeprowadzającą przewód doktorski, postępowanie habilitacyjne lub postępowanie o nadanie tytułu profesora.

Błędne jest twierdzenie Ministra, że sporządzenie recenzji w przewodzie doktorskim lub habilitacyjnym, czy w postępowaniu o nadanie tytułu profesora nie stanowi świadczenia na rzecz uczelni zatrudniającej nauczyciela akademickiego sporządzającego recenzję (A[...]), ale na rzecz jednostki przeprowadzającej przewód, z którą to recenzent sporządza umowę cywilnoprawną, gdyż nie ma przepisu prawa, który nakłada uzyskanie zgody pracodawcy lub innego umocowanego organu, jest to obowiązek mający oparcie w ustawie. Na uwagę zasługuje też tryb postępowania w sprawie nadania stopnia. Kandydat składa wniosek do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, gdzie wskazuje Uczelnię która ma przeprowadzić postępowanie. Centralna Komisja wybiera komisję i ona wskazała Skarżącą do ww. postępowań o nadanie stopnia doktora habilitowanego dwóm ww. paniom i w sprawie nadania tytułu profesora ww. panu. Centrala Komisja przesyła Uczelni kopie prac ww. osób z informacją do recenzenta - o powołaniu Skarżącej na recenzenta. Skarżąca nie miała więc wpływu na tok ww. postępowania.

Skarżąca za nieprawidłowe uznała stanowisko Ministra, że sporządzenie recenzji przez nauczyciela akademickiego na rzecz innego podmiotu nie może być traktowane jako realizacja obowiązku wynikającego ze stosunku pracy. Nauczyciel akademicki, zgodnie § 20 ust. 3 Regulaminu Pracy A[...] z [...] grudnia 2011r., zobowiązany jest do wykonywania obowiązków związanych z pełnieniem funkcji promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także funkcji recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n. Pracodawca może w indywidualnych przypadkach zwolnić nauczyciela akademickiego z wykonywania obowiązków, o których mowa w zdaniu poprzednim tylko z uzasadnionych powodów. Wobec tego są to obowiązki wynikające ze stosunku pracy. Ww. regulamin obowiązuje wszystkich pracowników A[...], niebędących nauczycielami akademickimi oraz nauczycieli akademickich w zakresie nieuregulowanym w ustawie u.P.s.w i Statucie A[...] z [...] czerwca 2006r.

Skarżąca powołała się na stosowanie przez Centralną Komisję "Dobrych praktyk dotyczących recenzowania wniosków w postępowaniach o awans naukowy", które opracował Zespół ds. Etyki w Nauce działający przy Ministrze. W pkt 1 i 2 wymieniono przypadki, których wystąpienie obliguje recenzenta do odmowy udziału w procesie oceniania i nie są to przesłanki z art. 210 Kodeksu pracy. Umowa o dzieło na recenzję powołuje się na wyłączenie pracownika określone w art. 24 k.p.a.

Skarżąca zwróciła też uwagę, że ustawodawca wprowadził wobec rektora "dodatkowe zajęcie zarobkowe" w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., który obowiązuje od [...] października 2018r., bez zdefiniowania tego pojęcia. Argumentacja przytoczona w uzasadnieniu ww. decyzji w zakresie ww. pojęcia, cytowana z wyroków Sądów administracyjnych, nie może mieć zastosowania w stanie faktycznym, gdyż dotyczy policjanta. Służba w Policji ma swą charakterystykę, chodzi o niepodejmowanie zajęć sprzecznych z obowiązkami lub podważającymi zaufanie do Policji i nałożone kary dyscyplinarne w okolicznościach tam wskazach w ocenie przełożonych miały swoje uzasadnienie. Skarżąca wykonywała natomiast obowiązek wynikający z ustawy, który jest równocześnie obowiązkiem nauczyciela akademickiego.

Skarżąca na tej podstawie uznała, że nie było podstaw prawnych do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu rektora, gdyż Skarżąca, uzyskując zgodę na zatrudnienie w A[...] do końca kadencji, czyli [...] sierpnia 2020r., dochowała wszelkich aktów staranności.

3. Minister w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

2. Sąd na wstępie wyjaśnia, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z 27 stycznia 2021r. Zgodnie bowiem z art. 15 zzs 4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020r. O szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r., poz. 374 ze zm.) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym, bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Sąd w tych sprawach orzeka na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

Sąd stwierdza ponadto, że w dniu wydania ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II miasto stołeczne Warszawa było objęte obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 października 2020r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. poz. 1758 ze zm.), zaś Prezes WSA w Warszawie na podstawie zarządzenia z 16 października 2020r. nr 21 w sprawie wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 podjął stosowne działania.

Sąd stwierdza ponadto, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019r., poz. 2167 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2294 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a.") sprawowana jest przez Sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej (np. decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w niej do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c), pkt 2 P.p.s.a.).

3. Sąd, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów, stwierdził, że odpowiadała ona prawu, zarówno materialnemu, jak i procesowemu, tym samym żaden z podniesionych w skardze zarzutów nie mógł być uznany za zasadny.

Sąd podziela stanowisko Ministra, że w stanie faktycznym sprawy, wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze, były podstawy - na mocy art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. - do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu rektora, którą to funkcję piastowała Skarżąca, z uwagi na spełnienie przesłanek wskazanych w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n.

Za przyjęciem takiego stanowiska przemawiała zarówno wykładnia literalna art. 125 ust. 4 i 6 u.P.s.w.n., który zaczął obowiązywać od 1 października 2018r., a przede wszystkim wykładnia językowa pojęć, którymi posłużył się ustawodawca w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., jak też wykładnia systemowa art. 125 u.P.s.w.n., a także wykładnia historyczna przepisów u.P.s.w., które przestały obowiązywać w związku z wejściem w życie u.P.s.w.n.

Przepis art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. stanowi, że w przypadku wykonywania dodatkowego zajęcia zarobkowego bez zgody minister stwierdza wygaśnięcie mandatu rektora. Wygaśnięcie mandatu następuje z dniem doręczenia tego stwierdzenia.

Tym samym z językowej wykładni ww. przepisu art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n., a w szczególności z posłużenia się przez ustawodawcę kategorycznym słowem "stwierdza" wynika, że ustawodawca nie pozostawił Ministrowi możliwości dokonywania oceny stopnia naruszenia przez rektora uczelni publicznej art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Warto też wskazać, że na mocy art. 23 ust. 6 u.P.s.w.n. rektor ponosi odpowiedzialność za swoje działania na zasadach określonych w ustawie oraz w przepisach odrębnych. Stosownie zaś do art. 24 ust. 10 u.P.s.w.n. osoba wybrana lub powołana do pełnienia funkcji rektora jest zatrudniona w uczelni jako podstawowym miejscu pracy w rozumieniu ustawy nie później niż z dniem rozpoczęcia kadencji. Do zatrudnienia tej osoby nie stosuje się przepisu art. 119 ust. 1 u.P.s.w.n.

Przepis art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. stanowi natomiast, że wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego przez rektora uczelni publicznej wymaga uzyskania zgody rady uczelni. Zgoda jest wydawana na okres kadencji.

Zgodnie zaś z art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających w okresie od dnia wejścia w życie u.P.s.w.n. do dnia wejścia w życie statutu uczelni zadania rady uczelni realizuje senat.

W świetle ww. przepisów - art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. i art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających - organem właściwym do wyrażenie zgody na wykonywanie przez rektora uczelni publicznej dodatkowego zajęcia zarobkowego będzie albo rada uczelni, albo senat w okresie od [...] stycznia 2018r. do dnia wejścia w życie statutu uczelni.

W rozpoznawanej sprawie, skoro statut [...] wszedł w życie [...] października 2019r. organem właściwym na udzielenie Skarżącej zgody na wykonywanie "dodatkowego zajęcia zarobkowego" w okresie od [...] października 2018r. do [...] września 2019r. był senat, a od [...] października 2019r. rada uczelni.

W tym zakresie Sąd nie znalazł więc podstaw do zakwestionowania stanowiska Ministra w zakresie właściwości organu, który powinien wyrazić zgodę na wykonywanie "dodatkowego zajęcia zarobkowego" przez Skarżącą.

Zdaniem Sądu na uwzględnienie nie zasługiwała ponadto argumentacja Skarżącej podnoszona w uzasadnieniu skargi, że w chwili sporządzania przez Nią ww. recenzji w postępowaniach habilitacyjnych i w sprawie nadania tytułu profesora, na które nie uzyskała zgody, o której mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., nie obowiązywał nowy statut. Z akt sprawy i obowiązujących przepisów (art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. i art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających) wynika, że senat w okresie od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. był organem umocowanym do udzielania rektorowi zgody na dodatkowe zajęcie zarobkowe. W tym kontekście nie można zgodzić się z argumentacją Skarżącej, że od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. senat [...] nie był organem właściwym do wydania zgody na dodatkowe zajęcie zarobkowe rektorowi uczelni publicznej. Na podstawie art. 230 ust. 1 przepisów wprowadzających, senat uczelni publicznej powołał pierwszą radę uczelni, która w okresie od dnia jej powołania do dnia wejścia w życie przepisów statutu - do [...] października 2019r. - realizowała wyłącznie zadania, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 i 5 i art. 22 ust. 2 u.P.s.w.n. (opiniowała projekt statutu, wskazywała kandydatów na rektora, po zaopiniowaniu przez senat oraz uchwaliła regulamin określający tryb jej funkcjonowania - art. 230 ust. 6 przepisów wprowadzających). Ustawodawca wprowadził więc jedynie pewne ograniczenia kompetencji pierwszej rady uczelni. Zgodnie z art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. (wejścia w życie statutu [...]), zadania rady uczelni, z wyłączeniem zadań określonych w art. 18 ust. 1 pkt 2 i 5 i art. 22 ust. 2 u.P.s.w.n., wykonywał senat uczelni. Zadania rady uczelni nie są określone jedynie w art. 18 u.P.s.w.n., ale również m.in. w art. 27 ust. 2, art. 140 ust. 1 i 4, czy w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających ma więc zastosowanie do wszystkich zadań rady uczelni wskazanych w u.P.s.w.n., a nie wyłącznie do zadań, o których mowa w art. 18 ust. 1 i 2 u.P.s.w.n., jak twierdzi Skarżąca. Nie ma podstaw, by art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających stosować zawężająco. Senat uczelni od [...] października 2018r. do [...] października 2019r. - za wyjątkiem zadań, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 i 5 i art. 22 ust. 2 u.P.s.w.n. - realizował wszystkie pozostałe zadania rady uczelni – w tym m.in. posiadał kompetencję do wyrażania zgody rektorowi uczelni publicznej na dodatkowe zajęcie zarobkowe.

Sąd stwierdza ponadto, że do odkodowania spornej w rozpoznawanej sprawie treści "dodatkowego zajęcia zarobkowego", którą posłużył się ustawodawca w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., wobec braku ustawowej definicji tego zwrotu, konieczne było w pierwszej kolejności sięgnięcie do wykładni językowej. W Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego wskazuje się, że przez "zajęcie" należy rozumieć czynność, robotę, pracę (skan zamieszczony na https://sjp.pwn.pl), natomiast na stronie https://sjp.pwn.pl "zajęcie" rozumiane jest jako: 1) "czynność wykonywana przez kogoś", 2) "praca stanowiąca źródło utrzymania", 3) "zainteresowanie" 4) "areszt nałożony na czyjąś własność". W Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego wskazuje się, że przez "zarobkowy" należy rozumieć związany z zarobkiem (skan zamieszczony na https://sjp.pwn.pl). W Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego wskazuje się, że przez "dodatkowy" należy rozumieć będący elementem dodanym, nadprogramowym, uzupełniającym (skan zamieszczony na https://sjp.pwn.pl).

Zdaniem Sądu w świetle powyższego należy zatem uznać, że wykładnia językowa ww. zwrotu "dodatkowego zajęcia zarobkowego", którym posłużył się ustawodawca w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., oznacza wykonywanie przez rektora uczelni publicznej dodatkowej czynności w jakiejkolwiek formie, która wiąże się z zarobkiem.

Analogiczne stanowisko prezentowane jest w piśmiennictwie: "Dokonując wykładni literalnej art. 125 p.s.w.n., należy przyjąć, że dodatkowe zajęcie zarobkowe to nie tylko dodatkowe zatrudnienie, lecz także każda działalność prowadzona w celu zarobkowym, w jakiejkolwiek formie." (por. T. Jędrzejewski w Komentarzu do art. 125 Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce pod red. J. Woźnickiego, opublikowany WKP 2019r., pkt 8, LEX).

Również w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych, do którego mógł sięgnąć pomocniczo Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w związku z brakiem definicji ustawowej "dodatkowego zajęcia zarobkowego", prezentowane były poglądy, jak należy rozumieć "zajęcie zarobkowe", którego nie definiują pragmatyki zawodowe, w tym ustawa o Policji. Z orzeczeń tych wynika, że "zajęcie zarobkowe" jest szerokie i obejmuje wszelkie formy zatrudnienia połączone z uzyskiwaniem dochodów, czyli działalność gospodarczą, stosunek pracy, stosunek służbowy oraz każdy rodzaj umowy cywilnoprawnej, a także członkostwo w organach statutowych jakichkolwiek instytucji, jeżeli jest to połączone z uzyskiwaniem dochodów pieniężnych, stałych bądź okresowych. Zajęciem zarobkowym będzie też świadczenie pracy za wynagrodzeniem bez podpisania umowy, która precyzowałaby warunki wykonywanej działalności (por. wyroki WSA w: Szczecinie z 7 maja 2008r. sygn. akt II SA/Sz 99/08; Gliwicach z 28 października 2013r. sygn. akt IV SA/Gl 1104/12 – dostępne na www.nsa.gov.pl).

Sąd w związku z tym stwierdza, że posłużenie się przez ustawodawcę wobec rektorów uczelni publicznych – osób, które kierują uczelnią publiczną, zarządzają jej majątkiem i dysponują środkami publicznym - w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. zwrotem "dodatkowego zajęcia zarobkowego" - oznacza, że obejmuje on wykonywanie wszelkich innych form zatrudnienia poza uczelnią (podstawowym miejscem pracy w rozumieniu art. 24 ust. 10 u.P.s.w.n.), w tym wykonywanie funkcji, o których mowa w art. 183 u.P.s.w.n. (promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n.), jeśli otrzymuje za to wynagrodzenie.

Na ten rodzaj "dodatkowego zajęcia zarobkowego" rektor uczelni publicznej – w rozpoznawanej sprawie Skarżąca – powinien uzyskać zgodę podmiotu, o którym mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. w związku z art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających. Ustawodawca wprowadzając w u.P.s.w.n. pojęcie "dodatkowego zajęcia zarobkowego", nie wskazał sytuacji, do których nie stosowałoby się wymogu uzyskania przez rektora uczelni publicznej zgody, o której mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Tym samym ustawodawca przyjął, że rektor uczelni publicznej nie może swobodnie wykonywać dodatkowej działalności zarobkowej, bez względu na jej formę prawną, jeśli nie uzyska uprzedniej zgody właściwego podmiotu – albo rady uczelni, albo senatu w okresie przejściowym, o którym mowa w art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających.

Prawidłowe było w związku z tym przyjęcie przez Ministra w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przygotowanie przez rektora uczelni publicznej, na podstawie umowy o dzieło, recenzji w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, należy traktować jako "dodatkowe zajęcie zarobkowe" w rozumieniu art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., które wymagało uprzedniego uzyskania zgody organu, o którym mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. w związku z art. 230 ust. 7 przepisów wprowadzających.

Konsekwencją ww. stanowiska było zastosowanie przez Ministra art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. Skoro bowiem każda forma dodatkowej działalności rektora uczelni publicznej, poza zatrudnieniem w rozumieniu art. 24 ust. 10 u.P.s.w.n., połączona z uzyskiwaniem dochodów stanowi "dodatkowe zajęcie zarobkowe", należało uznać, że – wbrew twierdzeniom skargi – Minister dokonał prawidłowej wykładni ww. przepisów art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. w związku z art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n.

Sąd wskazuje ponadto - mając na względzie wykładnię historyczną i obowiązującą przed [...] stycznia 2018r. u.P.s.w. – że przewidywała ona odmienne rozwiązania prawne od przyjętych w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., który dotyczy rektorów uczelni publicznych i obowiązuje od [...] października 2018r. Z tym dniem zmienił się więc stan prawny i ustawodawca wprowadził nowy obowiązek uzyskania przez rektora uczelni publicznej zgody na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego, a nie jak dotychczas wyłącznie zgody na dodatkowego zatrudnienie. Przed [...] października 2018r., zgodnie z art. 129 ust. 5 zd. 1 u.P.s.w., podjęcie lub kontynuowanie dodatkowego zatrudnienia w ramach stosunku pracy przez nauczyciela akademickiego, będącego organem jednoosobowym uczelni publicznej, wymagało uzyskania zgody wskazanego w statucie organu kolegialnego uczelni.

Warto też wskazać, odwołując się do wykładni systemowej u.P.s.w.n., że ustawodawca w art. 125 ust. 1 u.P.s.w.n. postanowił, że nauczyciel akademicki zatrudniony w uczelni, która jest jego podstawowym miejscem pracy, może, za zgodą rektora, podjąć lub kontynuować dodatkowe zatrudnienie tylko u jednego pracodawcy prowadzącego działalność dydaktyczna lub naukową. W przepisie tym mowa o "dodatkowym zatrudnieniu", "tylko u jednego pracodawcy prowadzącego działalność dydaktyczna lub naukową". Natomiast w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., który dotyczy rektorów uczelni publicznych, mowa jest o dodatkowym zajęciu zarobkowym, bez jego uszczegóławiania i odwoływania się do działalności dydaktycznej lub naukowej.

Tym samym należy uznać, że ustawodawca w stanie prawnym rozpoznawanej sprawy wyraźnie rozgraniczył uzyskiwanie zgody na "dodatkowe zajęcie zarobkowe" przez rektorów uczelni publicznych, od uzyskiwania zgody na "dodatkowe zatrudnienie", o którą muszą występować nauczyciele akademiccy, niepełniący tej funkcji. Uzasadnieniem tego rozróżnienia może być to, że pełnienie funkcji rektora uczelni publicznej wiąże się z dużym nakładem pracy, odpowiedzialnością, dyspozycyjnością, więc osoby zarządzające uczelnią podlegają ostrzejszym wymaganiom w zakresie uzyskiwania zgody na wykonywanie dodatkowych zajęć poza uczelnią "macierzystą", niż pozostali nauczyciele akademiccy, których również dotyczy zakaz uchylania się od pełnienia funkcji promotora, promotora pomocniczego i recenzenta w rozumieniu art. 183 u.P.s.w.n. Ustawodawca poprzez takie, a nie inne sformułowanie art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. uznał, że rektorzy uczelni publicznych, którzy dobrowolnie przyjmują obowiązki rektora i otrzymują za to zwiększone wynagrodzenie, powinni być podporządkowani szczególnym uwarunkowaniom i obowiązkom wynikającym m.in. z u.P.s.w.n., które stanowią częściowe ograniczenie praw w stosunku do pozostałych pracowników naukowych uczelni (nauczycieli akademickich). Skarżąca, jako nauczyciel akademicki i jednocześnie rektor uczelni publicznej, powinna mieć świadomość ciążących na niej szczególnych obowiązków, wymagań i ograniczeń związanych z pełnieniem funkcji rektora, a wynikających także z u.P.s.w.n., która weszła w życie [...] października 2018r.

Sąd zgadza się ze Skarżącą, że po [...] października 2018r. uzyskiwanie zgody na "dodatkowe zatrudnienie" poza uczelnią stanowiącą podstawowe miejsce pracy dotyczy nauczycieli akademickich, którzy nie pełnią funkcji rektora uczelni. Skarżąca podnosi w skardze, że posiadała zgodę na wykonywanie dodatkowego zatrudnienia jako nauczyciel akademicki w A[...]. Minister, wydając zaskarżoną decyzję nie kwestionował w tym zakresie udzielonej Skarżącej zgody przez uczelnię macierzystą - [...], w której pełniła funkcję rektora.

Warto też wskazać, że w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy Skarżąca występowała w podwójnej roli i oprócz art. 125 ust. 1 u.P.s.w.n. miały do niej zastosowanie także inne przepisy u.P.s.w.n., a przede wszystkim te powołane w podstawie zaskarżonej decyzji, a dotyczące sprawowanej przez Skarżącą funkcji rektora uczelni publicznej ([...]), czyli art. 125 ust. 4 i 6 u.P.s.w.n. Nietrafny jest więc zarzut skargi, że "nie ma przepisu prawa, który nakłada uzyskanie zgody pracodawcy lub innego umocowanego organu" na zawarcie umowy cywilnoprawnej, w oparciu o którą zostanie sporządzona recenzja w postępowaniach habilitacyjnych i w sprawie nadania tytułu profesora. Taki przepis istnieje i jest nim art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Prawidłowe było w związku z tym przyjęcie przez Ministra w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że skoro Skarżąca nie uzyskała zgody, o której mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., gdy pełniła funkcję rektora uczelni publicznej – [...] – konieczne było zastosowanie art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n.

Sąd wskazuje przy tym, że zgody wydanej przez właściwy organ w trybie art. 125 ust. 1 u.P.s.w.n. nie można utożsamiać ze zgodą w rozumieniu art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., z uwagi na inne kategorie pojęciowe, którymi posłużył się ustawodawca w tych przepisach oraz z uwagi na to, że art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. stanowi swoiste lex specialis w odniesieniu do art. 125 ust. 1 u.P.s.w.n. Z akt sprawy wynika ponadto, że Skarżąca przedstawiła jedynie uchwały senatu [...], w których wyrażono zgodę na zatrudnienie Skarżącej, jako nauczyciela akademickiego w A[...] i kontynuowanie przez Nią zatrudnienia w A[...] do [...] sierpnia 2020r. Skarżąca nie przedstawiła zgód na wykonywanie dodatkowych zajęć zarobkowych jako rektor uczelni publicznej w związku z pełnieniem funkcji recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego i tytułu profesora, a zawierała umowy o dzieło z innymi uczelniami niż A[...] i [...].

Wbrew stanowisku Skarżącej sporządzenie recenzji w przewodzie doktorskim lub habilitacyjnym czy w postępowaniu o nadanie tytułu profesora nie stanowi świadczenia na rzecz uczelni zatrudniającej nauczyciela akademickiego sporządzającego recenzję (czyli A[...] lub [...]), ale na rzecz jednostki przeprowadzającej przewód, z którą to jednostką recenzent zawiera odrębną umowę cywilnoprawną. Skarżąca w toku postępowania przed Ministrem nie wykazała, że była oddelegowana przez A[...] czy [...] do wykonania czynności z postępowania awansowego. Sąd w związku z tym nie podziela poglądu Skarżącej, że sporządzenie recenzji przez nauczyciela akademickiego na rzecz innego podmiotu niż A[...] lub [...] powinno być potraktowane jako realizacja obowiązku wynikającego ze stosunku pracy, w tym w A[...], na zatrudnienie w której Skarżąca posiadała zgodę właściwego organu [...]. Zgodnie z art. 22 § 1 ustawy z 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040, ze zm.) przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Oznacza to, że w ramach stosunku pracy pracownik wykonuje powierzoną mu przez pracodawcę do wykonania określoną pracę, która jest wykonywana pod jego nadzorem oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym. Pracodawca zobowiązuje się także do zatrudnienia takiego pracownika i wypłacenia mu wynagrodzenia z tytułu świadczonej pracy na jego rzecz przez pracownika.

Zdaniem Sądu w świetle art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. bez znaczenia pozostaje też argumentacja Skarżącej, że "nie miała wpływu na tok postępowania" o nadanie stopni naukowych osób, wobec których Centralna Komisji do spraw Stopni i Tytułów wydała decyzje, w której wskazała Skarżącą do udziału w tych postępowaniach. Skoro bowiem od [...] października 2018r. zmienił się stan prawny dotyczący możliwości wykonywania przez rektorów uczelni publicznych "dodatkowych zajęć zarobkowych" poza uczelnią macierzystą, Skarżąca powinna, z uwagi na obowiązek wynikający z art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., przed podpisaniem umów na sporządzenie recenzji w postępowaniach o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego i tytułu profesora, uzyskać zgodę odpowiedniego organu uczelni publicznej - [...] - na wykonywanie tych dodatkowych zajęć zarobkowych. Zgoda odpowiedniego organu na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego powinna mieć, o czym mowa wyżej, charakter uprzedni w stosunku do podjęcia planowanego przez rektora dodatkowego zajęcia zarobkowego. U.P.s.w.n. nie określa terminu, w jakim rektor uczelni publicznej - organ jednoosobowy uczelni - musi wystąpić o zgodę na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego, niemniej jednak, zdaniem Sądu, rektor uczelni publicznej, aby nie narazić się na zarzut naruszenia przepisów u.P.s.w.n., taką zgodę powinien uzyskać przed podjęciem dodatkowego zajęcia zarobkowego.

W rozpoznawanej sprawie Skarżąca, co wynika z akt administracyjnych sprawy, nie podjęła jakichkolwiek działań w zakresie prawidłowej realizacji obowiązku nałożonego na rektora uczelni publicznej, na mocy ww. przepisu art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Możliwe było więc uznanie przez Ministra w zaskarżonej decyzji, że Skarżąca nie dopełniła obowiązków, które ciążyły na Niej, jako na rektorze uczelni publicznej - [...], a wynikały z ww. przepisu.

Rację ma Skarżąca, że recenzenta w postępowaniach awansowych powołuje Centralna Komisja ds. Spraw Stopni i Tytułów ze względu na kwalifikacje i kompetencje, a nie zatrudnienie w konkretnej uczelni. Tym samym rozstrzygnięć Centralnej Komisji ds. Spraw Stopni i Tytułów w zakresie powołania Skarżącej do pełnienia funkcji recenzenta w tych postępowaniach nie można utożsamiać ze świadczeniem pracy w A[...]. Skarżąca zawierała ww. umowy cywilnoprawne o dzieło, które obejmowały ocenę osiągnięć naukowych oraz przygotowanie recenzji w sprawie nadania konkretnym osobom stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, z jednostkami przeprowadzającymi przewód doktorski, a więc z innymi podmiotami niż A[...] i [...]. W umowach tych zawarto m.in. termin zakończenia realizacji dzieła, wysokość wynagrodzenia, sankcje związane z nienależytym jej wykonaniem. Nie można więc przyjąć, że Skarżąca ww. czynności wykonała w ramach stosunku pracy łączącego ją z A[...], czy z [...]. Skarżąca zawierając umowę o działo nie świadczyła pracy na rzecz A[...], czy pod nadzorem Rektora tej Uczelni. A[...] nie była płatnikiem wynagrodzenia wskazanego w umowie o dzieło.

Sąd zgadza się ze Skarżącą, że nie mogła ona jako nauczyciel akademicki i pracownik naukowy, na mocy art. 183 u.P.s.w.n., bez uzasadnionej przyczyny uchylić się od pełnienia funkcji promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także funkcji recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n. Sąd stwierdza ponadto, że rektor - stosownie do art. 23 ust. 6 u.P.s.w.n. - ponosi odpowiedzialność za swoje działania na zasadach określonych w ustawie oraz w przepisach odrębnych, więc powinien brać również pod uwagę wszystkie przepisy dotyczące sprawowania funkcji rektora, w tym art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. Przepis ten zobowiązywał Skarżącą do podjęcia odpowiednich działań, w celu uzyskania stosownych zgód na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego, po to by nie uchybić wymogom z niego wynikającym i nie narazić się na konsekwencje płynące z art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. Warto też podkreślić, że skoro uchylenie się od zadań, wynikających z art. 183 u.P.s.w.n. następuje z uzasadnionych powodów, rektor do czasu uzyskania zgody, o której mowa w art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., ma możliwość powołać się na tę okoliczność. Od [...] października 2018r. zmieniły się bowiem przepisy u.P.s.w.n. w odniesieniu do osób piastujących funkcje rektora. Osoby te przed przystąpieniem do realizacji zadań polegających na sporządzeniu recenzji w postępowaniach w sprawie nadania stopnia naukowego lub tytułu profesora powinny wziąć pod rozwagę wymóg wynikający z art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., bez względu na podstawie, jakich przepisów toczy się postępowanie awansowe. Tym samym zawarcie przez rektora uczelni umowy cywilnoprawnej dotyczącej pełnienia funkcji promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także funkcji recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n., powinno być poprzedzone uzyskaniem przez rektora zgody odpowiedniego organu na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego.

Skarżąca powołuje się w skardze na dokument z 2011r. "Dobre praktyki dotyczące recenzowania wniosków w postępowaniach o awans naukowy" i wskazuje że brak zrealizowania przez Skarżącą ww. obowiązków nałożonych przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów mogłaby się narazić Ją na naruszanie Regulaminu Pracy obowiązującego w A[...]. Dokument ten nie może jednak wyprzedzać obowiązków ustawowych płynących z u.P.s.w.n., gdy w art. 183 u.P.s.w.n. przewidziano możliwość odwołania się do "uzasadnionej przyczyny" w przypadku chęci uchylenia się od pełnienia funkcji promotora, promotora pomocniczego, recenzenta w postępowaniu w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora, a także funkcji recenzenta, o którym mowa w art. 238 ust. 2 u.P.s.w.n. Należy także zaznaczyć, że dokument o nazwie "Dobre praktyki dotyczące recenzowania wniosków w postępowaniach o awans naukowy" stanowił zalecenie w zakresie recenzowania wniosków w postępowaniach o awans naukowy i był sporządzony w stanie prawnym obowiązującym w 2011r. Nie mógł więc odnosić się do rozwiązań prawnych przewidzianych przepisami u.P.s.w.n., które weszły w życie [...] października 2018r. W pkt 3 ww. dokumentu zawarto informację, że "Przyszły recenzent może, a w niektórych przypadkach powinien, mieć możliwość jeszcze przed otrzymaniem projektu umowy, a następnie samego dzieła, przekazać zainteresowanemu podmiotowi wiadomość, czy będzie mógł podjąć się recenzowania i w jakim ewentualnie terminie. (...) Kandydat na recenzenta powinien mieć pełna swobodę podjęcia decyzji o przyjęciu bądź odrzuceniu dzieła do recenzji. Za szczególnie niewłaściwe uznać należy przesyłanie recenzentowi propozycji zawarcia umowy o wykonanie recenzji jednocześnie z egzemplarzem całości dzieła. Mogłoby to bowiem oznaczać postawienie go w trudnej sytuacji - w przypadku gdyby ewentualna odmowa recenzowania z jakichkolwiek względów z dużym prawdopodobieństwem była interpretowana jako motywowana chęcią uniknięcia przykrości związanej z pisaniem recenzji negatywnej".

Zdaniem Sądu z powoływanego przez Skarżącą ww. dokumentu z 2011r. nie wynika więc, że recenzent musi sporządzać recenzje w każdej sytuacji, kiedy podmiot zamawiający się o to zwróci. Okoliczność tą potwierdza również ww. art. 183 u.P.s.w.n. Skarżąca, mając więc na względzie obowiązujące przepisy prawa, mogła podjąć odpowiednie działania informacyjne w zakresie braku możliwości sporządzenia recenzji w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego ww. osób oraz w sprawie nadania tytułu profesora, lecz nie przedstawiła dokumentów czy informacji wskazujących na podjęcie tego rodzaju działań. Z akt postępowania administracyjnego nie wynika bowiem, żeby Skarżąca, jako rektor [...], wystąpiła o jakąkolwiek zgodę w rozumieniu art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. do właściwego organu uczelni na dodatkowe zajęcie zarobkowe, choć art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. powoduje drastyczne sankcje.

Sąd stwierdza ponadto, że powoływanie się przez Skarżącą na ww. regulamin pracy obowiązujący na A[...], również nie mogło być uznane za podważenie stanowiska Ministra wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ww. regulamin pracy jest aktem prawa wewnętrznego, obowiązującym wyłącznie w danej uczelni. U.P.s.w.n. zajmuje więc pozycję nadrzędną i to zarówno w odniesieniu do ww. regulaminu pracy, jak i do dokumentu "Dobre praktyki dotyczące recenzowania wniosków w postępowaniach o awans naukowy". Oba powoływane przez Skarżącą akty niższego rzędu nie mogły więc podważyć skutków prawnych wynikających z art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n. w związku z art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n.

Tym samym ani ww. regulamin pracy A[...], ani ww. dokument z 2011r. nie mogły wyprzedzić obowiązku wynikającego z art. 125 ust. 4 u.P.s.w.n., a Skarżąca, chcąc uniknąć sankcji wynikającej z art. 125 ust. 6 u.P.s.w.n. - tak jak wskazał Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - powinna wystąpić do właściwego organu [...] o zgodę na wykonywanie "dodatkowego zajęcia zarobkowego" w postaci pełnienia funkcji recenzenta w postępowaniach w sprawie nadania stopnia naukowego lub tytułu profesora, za które przewidziano w ww. przepisach rozporządzenia stosowne wynagrodzenie.

4. Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie, na mocy art. 151 i art. 132 P.p.s.a., oddalił skargę.