Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 306/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Opłaty administracyjne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 90 poz 607
law: Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i  opłacie depozytowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie WSA Bożena Miliczek-Ciszewska (spr.), Wojciech Organiściak, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2014 r. sprawy ze skargi A S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

A SA z siedzibą w W., zwana dalej "stroną", "spółką" lub "skarżącą", wniosła skargę na punkt 2 decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., zwanego dalej "organem odwoławczym" lub "Kolegium", nr [...] z dnia [...] r.: 1) uchylającą decyzję Marszałka Województwa [...] , zwanego dalej "organem pierwszej instancji", nr [...] z dnia [...] r. określającą stronie wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. w kwocie [...] zł, w części nakazującej stronie wpłacenie określonej kwoty wraz z odsetkami, z tytułu nieterminowego uiszczania należności, liczonymi do dnia zapłaty, na rachunek redystrybucyjny Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] – w tej części umarzającą postępowanie organu pierwszej instancji, 2) w pozostałym zakresie utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj.: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "k.p.a.".

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.

Organ pierwszej instancji stwierdził, że strona nie dopełniła obowiązków wynikających z ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (tj.: Dz. U. Nr 90 z 2007 r., poz. 607 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o opłacie produktowej" i nie dokonała wpłaty opłaty produktowej za 2007 r. Pismem z dnia 29 października 2012 r. zawiadomił stronę o wszczęciu między innymi postępowania w sprawie określenia wysokości zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r., a decyzją z dnia [...] r. określił stronie wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. w kwocie [...] zł. W odwołaniu strona wskazała, że rozstrzygnięcie nie uwzględnia faktu, że w stosunku do niej było prowadzone postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu, a pozostawienie w obrocie decyzji organu pierwszej instancji zagraża prowadzeniem postępowania egzekucyjnego względem strony, co może prowadzić do naruszenia zawartego układu i grozi wystąpieniem szkody. Kolegium decyzją z dnia [...] r. uchyliło tę decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Decyzją z dnia [...] r. organ pierwszej instancji określił stronie wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. w kwocie [...] zł wskazując, że określoną kwotę wraz z odsetkami, z tytułu nieterminowego uiszczania należności, liczonymi do dnia zapłaty, należy wpłacić na rachunek redystrybucyjny Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] . W uzasadnieniu opisał przebieg postępowania i zacytował znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy prawne. Wskazał, że wysokość zaległości została ustalona na podstawie złożonego przez stronę rocznego sprawozdania o wysokości należnej opłaty produktowej, w którym strona oparła się na regulacjach zawartych w rozporządzeniach wykonawczych do ustawy o opłacie produktowej w zakresie stawek opłat produktowych oraz poziomów odzysku i recyklingu i wyliczyła należną opłatę produktową zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o opłacie produktowej. Organ dokonał analizy skorygowanego w dniu 7 czerwca 2013 r. zawiadomienia z dnia 6 sierpnia 2012 r. i ustalił, że: 1) strona od 2000 r. wprowadza na rynek polski produkty w opakowaniach, a także jest producentem produktów w opakowaniach, 2) podlega pod regulację wynikającą z ustawy o opłacie produktowej od początku jej obowiązywania, 3) w 2007 r. wypełniała obowiązki odzysku, a w szczególności recyklingu samodzielnie, 4) nie złożyła sprawozdania OPAK-3 za 2007 r. Odnosząc się do argumentacji zawartej w odwołaniu od decyzji z dnia [...] r., organ pierwszej instancji podkreślił, że zobowiązanie w zakresie opłaty produktowej powstało z mocy prawa, a decyzja jedynie stwierdza istnienie określonego stanu faktycznego i prawnego. Na dzień ogłoszenia upadłości (8 października 2009 r.) zaległość z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. już istniała. Postępowanie upadłościowe zostało zakończone postanowieniem Sądu Rejonowego w G., prawomocnym od dnia 16 sierpnia 2011 r. i nie ma wpływu na decyzję w sprawie. Wskazał, że ewentualne rozstrzygnięcie w przedmiocie ulg w spłacie zobowiązania z tytułu opłaty produktowej nie może być podjęte w tym postępowaniu, lecz w odrębnym postępowaniu prowadzonym na wniosek strony.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik strony wniósł o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy. Zarzucił pominięcie faktu, że wobec spółki prowadzone było postępowanie upadłościowe, w którym zawarto układ. Wskazał, że wierzytelność z tytułu opłaty produktowej nie mieści się w żadnej kategorii wierzytelności "wyłączonych z układu" (art. 273 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze – tj.: Dz. U. 2009 r. Nr 175, poz. 1361 ze zm. – dalej: "P.U.N."), a z postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r., [...] wynika, że ta wierzytelność kwalifikuje się do I grupy wierzycieli "nie drobnych", jej spełnienie - podlegające działaniu układu - może nastąpić w ratach, z których wymagalność pierwszej nastąpi z końcem 2012 r., a należności odsetkowe podlegają umorzeniu. Ponownie podkreślono, że pozostawienie w obrocie decyzji organu pierwszej instancji zagraża prowadzeniem postępowania egzekucyjnego względem strony, co może prowadzić do naruszenia zawartego układu i naraża spółkę na szkodę związaną z brakiem możliwości prowadzenia działalności, a w efekcie wykonania układu i pokrzywdzeniu pozostałych wierzycieli układowych.

Zaskarżoną decyzją Kolegium orzekło jak wyżej wskazano. W uzasadnieniu organ odwoławczy szczegółowo opisał stan prawny sprawy, również w związku z koniecznością uwzględnienia kwestii intertemporalnej. Zwrócił uwagę na konieczność stosowania przepisów ustawy o opłacie produktowej dotyczących ustalania opłaty produktowej w brzmieniu sprzed nowelizacji obowiązującej od 1 stycznia 2014 r., a w zakresie powstania obowiązku i zobowiązania z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. – w brzmieniu z daty powstania tego obowiązku i zobowiązania.

Kolegium podkreśliło, że w sprawie nie doszło do przedawnienia obowiązku wpłacenia opłaty produktowej za 2007 r., ponieważ bieg terminu przedawnienia przerwało ogłoszenie upadłości; po wydaniu przez Sąd Rejonowy w G. postanowienia z dnia [...] r. (prawomocnego w dniu 16 sierpnia 2011 r.) termin przedawnienia biegnie na nowo.

Kolegium szczegółowo wywiodło na okoliczność konieczności uchylenia części decyzji organu pierwszej instancji (pkt 1 decyzji Kolegium) ze względu na wydanie rozstrzygnięcia w tym zakresie bez podstawy prawnej, ponieważ żaden przepis ustawy o opłacie produktowej nie zawiera upoważnienia organu do orzekania o wpłacie należności wraz z odsetkami na wskazany rachunek bankowy.

Natomiast uzasadniając rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że po ponownym przeprowadzeniu postępowania stwierdził, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony przez organ pierwszej instancji, prawidłowo ten organ zastosował właściwe przepisy prawne i w toku postępowania nie naruszył przepisów proceduralnych w sposób wymagający usunięcia decyzji z obrotu prawnego. W szczególności Kolegium podkreśliło, że nie budzi wątpliwości istnienie obowiązku uiszczenia opłaty produktowej przez spółkę, nie wykonanie obowiązku wpłaty tej opłaty w oparciu o samoobliczenie oraz ciążący na organie pierwszej instancji obowiązek wydania decyzji określającej wysokość zaległości z tytułu tej opłaty. Stwierdziło, że wyliczenie opłaty jest prawidłowe.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy ocenił je jako chybione podkreślając, że decyzja w przedmiocie określenia wysokości zaległości z tytułu opłaty produktowej ma charakter deklaratoryjny; nie jest to decyzja prawnokształtująca. Powstanie obowiązku z tytułu opłaty produktowej ustawa łączy z wprowadzaniem na rynek przez przedsiębiorcę produktów w określonych opakowaniach, przy czym obowiązek ten aktualizuje się pod warunkiem, że przedsiębiorca nie wykonał obowiązku zapewnienia odzyski i recyklingu odpadów, na wymaganym poziomie, w danym roku. Zobowiązaniem z tytułu opłaty produktowej jest wypływająca z tego obowiązku powinność uiszczenia tej opłaty na rachunek bankowy danego urzędu marszałkowskiego w terminie do 31 marca roku kalendarzowego następującego po roku, którego opłata dotyczy. Dopiero brak realizacji wynikających z ustawy obowiązków obliguje marszałka województwa do podjęcia określonych przepisami działań zmierzających do określenia wysokości zaległości z tytułu opłaty produktowej. Kolegium wskazało, że taka sytuacja miała miejsce w sprawie. Zaakcentowało, że ze względu na sposób powstania zobowiązania z tytułu opłaty produktowej zarzut nieuwzględnienia okoliczności pozostawania przez spółkę w stanie upadłości nie może odnieść skutku. Na dzień ogłoszenia upadłości zobowiązanie z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. już istniało; powstało z mocy prawa przed dniem ogłoszenia upadłości spółki. Decyzja ma wyłącznie za zadanie, wobec niespełnienia ustawowego obowiązku wpłaty ww. opłaty przez stronę, określenie wysokości zaległości z tego tytułu. Nadto organ nadzoru stwierdził, że w postępowaniu w sprawie określenia wysokości przedmiotowej zaległości nie może być przedmiotem rozważań żądanie rozłożenia zaległości na raty.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik skarżącej zaskarżył decyzję z dnia [...] r. w punkcie 2, zarzucając jej naruszenie:

1. przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i § 2, art. 80 k.p.a., polegające na bezzasadnym przyjęciu, że zaległość z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. jest natychmiast wymagalna, pomimo braku podstaw dla takiego przyjęcia wynikających z dowodów w aktach sprawy lub z przepisów obowiązującego prawa, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż zaważyło na ostatecznej natychmiastowej wymagalności opłaty produktowej z pominięciem układu zatwierdzonego wobec skarżącej w postępowaniu upadłościowym,

2. przepisów prawa materialnego:

a) art. 270 w zw. z art. 272 § 1 i art. 273 P.U.N., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie przy wydaniu decyzji dotyczącej określenia zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r. i uznaniu braku możliwości rozłożenia na raty przedmiotowej zaległości,

b) art. 70 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tj.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), zwanej dalej "O.p.", poprzez niewłaściwe przyjęcie, iż skoro nastąpiło zakończenie postępowania upadłościowego powodującego przerwę w biegu przedawnienia, to tym samym wystąpiła natychmiastowa wykonalność przedmiotowej opłaty z pominięciem warunków układu i zakończenia postępowania upadłościowego,

c) art. 67 § 1 pkt 1 O.p. poprzez stwierdzenie, iż nie ma podstaw prawnych pozwalających na rozłożenie opłaty podatkowej na raty, podczas gdy ze wskazanego przepisu jasno wynika, iż dopuszczalna jest taka forma płatności.

Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w punkcie 2 i orzeczenie co do istoty sprawy z uwzględnieniem warunków układu zatwierdzonego postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2012 r. , poz. 270), zwanej dalej "ustawą p.p.s.a.", wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyby nie uczyniło tego Kolegium na podstawie art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a.

Uzasadniając przytoczone wyżej zarzuty pełnomocnik skarżącej podtrzymał argumentację prezentowaną w toku postępowania administracyjnego. Motywując w zakresie zarzuconego naruszenia przepisów proceduralnych oraz art. 272 i art. 273 U.P.N. odwołał się także do treści art. 290 P.U.N. i poglądów judykatury (postanowienie SN z dnia 14 października 2011 r., III CZP 54/11, Biul. SN 2011 nr 10). Nadto za chybiony uznał pogląd, iż opłaty produktowej nie można rozłożyć na raty, argumentując w zakresie charakteru prawnego tej opłaty i treści art. 67 § 1 O.p. Podkreślił także niedopuszczalność rozszerzenia wykładni art. 70 § 3 O.p. poprzez przyjęcie natychmiastowej wymagalności opłaty produktowej po ogłoszeniu upadłości – także z możliwością zawarcia układu (wyrok NSA z dnia 17 lipca 2007 r., I FSK 1034/06; Legalis).

Znaczna część uzasadnienia skargi została poświęcona uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd odstąpuje od prezentacji tej części uzasadnienia skargi, ponieważ postanowieniem z dnia [...] r. organ odwoławczy wstrzymał z urzędu wykonanie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. W pełnym zakresie podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. Organ odwoławczy wyjaśnił, że nie kwestionował w zaskarżonej decyzji możliwości - co do zasady - rozłożenia przedmiotowej zaległości na raty, a jedynie kwestionował taką możliwość w postępowaniu w przedmiocie określenia wysokości zaległości, gdyż postępowanie w sprawie udzielenia ulg jest odrębnym postępowaniem wszczynanym na wniosek i kończącym się samodzielnym rozstrzygnięciem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 ustawy p.p.s.a.). W tym miejscu trzeba wskazać pełnomocnikowi skarżącej, że sąd administracyjny orzeka kasacyjnie. Już tylko z tego powodu, zgłoszone w skardze żądanie wydania orzeczenia reformatoryjnego, nie znajduje oparcia w prawie.

Stan faktyczny sprawy został wyżej przedstawiony i będzie przywoływany tylko w zakresie niezbędnym dla oceny prawidłowości subsumcji. Nie jest sporny. Spór w sprawie koncentruje się wokół wpływu zawartego w postępowaniu upadłościowym układu na treść rozstrzygnięcia w przedmiocie określenia wysokości zaległości z tytułu opłaty produktowej za 2007 r.

Natomiast w zakresie stanu prawnego sprawy wskazać trzeba, że organ pierwszej instancji orzekał pod rządami ustawy o opłacie produktowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2014 r.; natomiast Kolegium orzekało w stanie prawnym ukształtowanym nowelizacją tej ustawy, która weszła w życie od dnia 1 stycznia 2014 r., co czyni koniecznym odniesienie się do kwestii intertemporalnej.

Z dniem 1 stycznia 2014 r. w życie weszła ustawa z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. z 2013 r., poz. 888), zwana dalej "ustawą o gospodarce opakowaniami", która w art. 68 dokonała obszernej nowelizacji ustawy o opłacie produktowej. Zgodnie z art. 72 ustawy o gospodarce opakowaniami do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Natomiast stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami do powstałych przed dniem jej wejścia w życie obowiązków wynikających z ustawy o opłacie produktowej w zakresie uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu, w tym do obowiązków sprawozdawczych oraz do zobowiązań z tytułu opłaty produktowej należnej za okres do dnia 31 grudnia 2013 r., stosuje się przepisy ustawy o opłacie produktowej obowiązujące w chwili powstania tych obowiązków, w tym zobowiązań z tytułu opłaty produktowej.

W tym stanie rzeczy w analizowanej sprawie w zakresie zasad ustalania opłaty produktowej znajdują zastosowanie przepisy ustawy o opłacie produktowej w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy o gospodarce opakowaniami; natomiast do powstania obowiązku, w tym zobowiązania z tytułu opłaty produktowej należnej za okres 2007r., zastosowanie znajdują przepisy ustawy o opłacie produktowej obowiązujące w chwili powstania tego obowiązku, w tym zobowiązania z tytułu tej opłaty produktowej.

Art. 1 ust. 1 ustawy o opłacie produktowej stanowi, że ustawa określa obowiązki przedsiębiorców, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tj.: Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, ze zm.), wprowadzających na terytorium kraju produkty w opakowaniach, których rodzaje określa załącznik Nr 1 i produkty wymienione w załączniku Nr 3 do ustawy oraz zasady ustalania i pobierania opłaty produktowej. W kolejnych jednostkach redakcyjnych tego przepisu ustawodawca uszczegółowił zakres podmiotowy tej ustawy.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o opłacie produktowej przedsiębiorca, o którym mowa w art. 1 ma obowiązek zapewnienia odzysku, a w szczególności recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych. Szczegółowe kwestie w zakresie realizowania ww. obowiązku określają następne jednostki redakcyjne art. 3 oraz kolejne artykuły ustawy. Stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami w sprawie znajduje zastosowanie rozporządzenie Ministra Środowiska w z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie rocznych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych (Dz. U. Nr 103, poz. 872).

Art. 4 ust. 1 ustawy o opłacie produktowej stanowi, że obowiązek, o którym mowa w art. 3 ust. 1, może być realizowany przez przedsiębiorcę: 1) samodzielnie albo 2) za pośrednictwem organizacji odzysku.

Zgodnie z art. 12 ustawy o opłacie produktowej rozliczenie wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 3 ustawy następuje na koniec roku kalendarzowego (ust. 1). Przedsiębiorca, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1, albo organizacja, o której mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2, którzy nie wykonali obowiązku, o którym mowa w art. 3, są obowiązani do wpłacania opłaty produktowej, obliczonej oddzielnie w przypadku nieosiągnięcia wymaganego poziomu: 1) odzysku, 2) recyklingu (ust. 2). Dalsze jednostki redakcyjne tego przepisu określają szczegółowo sposób obliczania opłaty produktowej.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami w sprawie znajduje zastosowanie rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie stawek opłat produktowych (Dz. U. Nr 225, poz. 1645).

Stosownie do art. 15 ustawy o opłacie produktowej przedsiębiorca i organizacja, o których mowa w art. 12 ust. 2 i 2a, są obowiązani do sporządzenia rocznego sprawozdania, zawierającego informacje, o których mowa w art. 73 ust. 2 pkt 1, pkt 2 lit. e oraz pkt 3 lit. d ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie.

Art. 16 ust. 1 ustawy o opłacie produktowej stanowi, że obowiązek wpłacenia opłaty produktowej, obliczonej w sposób określony w art. 12, powstaje na koniec roku kalendarzowego (ust. 1). Opłata produktową jest wpłacana na odrębny rachunek bankowy urzędu marszałkowskiego do dnia 31 marca roku kalendarzowego następującego po roku, którego opłata dotyczy (ust. 2).

Zgodnie z art. 17 ustawy o opłacie produktowej w razie stwierdzenia, że przedsiębiorca lub organizacja, pomimo ciążącego obowiązku, nie dokonała wpłaty opłaty produktowej lub dokonała wpłaty w wysokości niższej od należnej, marszałek województwa wydaje decyzję, w której określa wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej (ust. 1). W przypadku niewykonania decyzji określonej w ust. 1 marszałek województwa ustala, w drodze decyzji, dodatkową opłatę produktową w wysokości odpowiadającej 50 % kwoty niewpłaconej opłaty produktowej (ust. 2). Termin płatności opłat, o których mowa w ust. 1 i 2, wynosi 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna (ust. 3).

W myśl art. 18 ustawy w razie nieterminowego uiszczenia opłat produktowych lub uiszczenia ich w wysokości niższej od kwoty należnej naliczane są odsetki za zwłokę w wysokości i na zasadach określonych w przepisach działu III ustawy - Ordynacja podatkowa (ust. 1). Do opłat produktowych stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (ust. 2). Obowiązek wpłacenia opłaty produktowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym wpłata powinna nastąpić (ust. 3).

Stosownie do art. 19 ustawy o opłacie produktowej do ponoszenia opłat produktowych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują marszałkowi województwa. W pozostałym zakresie, na zasadach ogólnych, stosuje się k.p.a.

Z powodów wyżej opisanych istnieje tożsamość stanu prawnego sprawy na etapie pierwszoinstancyjnym i odwoławczym.

Sąd stwierdza, że proces stosowania prawa zakończony w administracyjnym toku instancji zaskarżoną decyzją, został przeprowadzony prawidłowo i jego efektem jest zgodne z prawem rozstrzygnięcie Kolegium.

Nie budzi żadnej wątpliwości ustalenie, że na spółce ciąży obowiązek uiszczenia opłaty produktowej za 2007 r. Z zawiadomienia złożonego przez stronę w dniu 6 sierpnia 2012 r. i korekty z dnia 7 czerwca 2013 r. wynika jednoznacznie, że w 2000 r. rozpoczęła działalność polegającą na wprowadzaniu na rynek krajowy produktów w opakowaniach wymienionych w załączniku nr 1 do ustawy o opłacie produktowej (opakowania z papieru i tektury, drewna, tworzyw sztucznych), a w 2007 r. wypełniała obowiązki w zakresie odzysku i recyklingu samodzielnie. Nie uzyskała wymaganych poziomów odzysku i recyklingu, co skutkowało obowiązkiem uiszczenia opłaty produktowej. Wskazać jeszcze trzeba, że strona nie złożyła sprawozdania OPAK-3 za ten okres. Strona dokonała wyliczenia tej opłaty w rocznym sprawozdaniu o wysokości należnej opłaty produktowej OŚ-OP1 za 2007 r. na łączną kwotę [...] zł, lecz jej nie uiściła w terminie ustawowym – do dnia 31 marca 2008 r., ani w żadnym innym. Ze względu na niedochowanie ustawowego terminu wpłaty opłaty produktowej powstała zaległość w tej opłacie. Organ pierwszej instancji określił wysokość tej zaległości - dokonując wyliczeń w oparciu o wyżej cytowane przepisy prawne - w tej samej wysokości, którą podała strona w sprawozdaniu OŚ-OP1. Organ odwoławczy wyliczenie zaakceptował i przyjął za własne.

Sąd stwierdza, że organy dokonały prawidłowego określenia wysokości zaległości w opłacie produktowej za 2007 r., opierając je na należycie ustalonym stanie faktycznym i właściwie zidentyfikowanym stanie prawnym sprawy. Zarówno dokonana interpretacja stosowanych przepisów, jak i subsumcja nie budzi żadnych zastrzeżeń.

Zgodzić się trzeba z Kolegium, że w sprawie nie doszło do przedawnienia zobowiązania w zakresie opłaty produktowej za 2007 r., ponieważ przed 31 grudnia 2013 r. doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia w oparciu o przesłankę określoną w art. 70 § 3 O.p. (bieg terminu przedawnienia przerywa ogłoszenie upadłości); w dniu 8 października 2009 r. doszło do ogłoszenia upadłości spółki. Zgodnie z tym przepisem po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o ukończeniu postępowania upadłościowego. Postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r., [...] o zakończeniu postępowania upadłościowego uprawomocniło się w dniu 16 sierpnia 2011 r. i od dnia 17 sierpnia 2011 r. termin biegnie na nowo.

Ma rację organ odwoławczy przyjmując, że w sprawie był obowiązany zastosować art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 k.p.a. W wyniku zastosowania tych przepisów została uchylona część decyzji organu pierwszej instancji zobowiązująca stronę do wpłaty określonej kwoty zaległości w opłacie produktowej wraz z odsetkami na wskazany rachunek bankowy – w tej części postępowanie organu pierwszej instancji zostało umorzone; w pozostałym zakresie decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy. Nie budzi bowiem żadnej wątpliwości fakt, iż żaden przepis obowiązującego systemu prawa nie stanowił podstawy prawnej do orzekania przez organ pierwszej instancji o zobowiązaniu do wpłaty zaległej opłaty produktowej na rachunek bankowy. Rozstrzygnięcie również w aspekcie proceduralnym jest prawidłowe.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd ocenia je jako chybione. Pełnomocnik skarżącej zarzucał pominięcie faktu, że wobec spółki prowadzone było postępowanie upadłościowe, w którym zawarto układ. Wskazał, że wierzytelność z tytułu opłaty produktowej nie mieści się w żadnej kategorii wierzytelności "wyłączonych z układu" (art. 273 P.U.N.), a z postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r., [...] wynika, że: 1) ta wierzytelność kwalifikuje się do I grupy wierzycieli "nie drobnych", 2) jej spełnienie - podlegające działaniu układu - może nastąpić w ratach, z których wymagalność pierwszej nastąpi z końcem 2012 r., 3) należności odsetkowe podlegają umorzeniu. Podkreślił, że egzekwowanie decyzji określającej zaległość w opłacie produktowej może prowadzić do naruszenia zawartego układu i naraża spółkę na szkodę związaną z brakiem możliwości prowadzenia działalności, a w efekcie wykonania układu i pokrzywdzeniu pozostałych wierzycieli układowych. Wskazał na konieczność rozłożenia zaległości na raty w sposób skorelowany z postanowieniami układu.

W pierwszej kolejności trzeba wskazać skarżącej, że decyzja określająca wysokość zaległości w opłacie produktowej ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Przesłanką powstania zobowiązania z tytułu opłaty produktowej jest zaistnienie zdarzenia, z którym ustawa o opłacie produktowej wiąże taki skutek. Zdarzeniem tym jest nieuzyskanie przez przedsiębiorcę, wprowadzającego na rynek produkty w określonych opakowaniach, wymaganego poziomu odzysku (recyklingu) w danym roku.

Przedsiębiorca objęty zakresem podmiotowym i przedmiotowym ustawy o opłacie produktowej ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty produktowej. Jest zobowiązany do ponoszenia tej opłaty ex lege. Nie wydaje się decyzji w sprawie wymierzenia opłaty, bo ustawodawca nie przewidział stosownej po temu podstawy prawnej. Na przedsiębiorcy, który nie uzyskał wymaganego poziomu odzysku (recyklingu) ciąży obowiązek opłatowy. Taki przedsiębiorca jest obowiązany do dokonania zapłaty bez wezwania. Obowiązek opłatowy powstaje na koniec roku kalendarzowego. Do 31 marca roku następnego przedsiębiorca jest zobowiązany uiścić opłatę produktową, a po tej dacie organy są uprawnione i obowiązane do określenia wysokości zaległości w opłacie produktowej.

Organ określający wysokość zaległości w opłacie produktowej winien to uczynić w oparciu o cytowane wyżej przepisy ustawy o opłacie produktowej. Żaden przepis prawa nie daje podstaw do określenia wysokości zaległości w opłacie produktowej w sposób żądany przez stronę, a sprzeczny z tymi przepisami. Brak podstaw prawnych do określenia wysokości zaległości w opłacie produktowej w sposób uwzględniający postanowienia układu zatwierdzonego wobec skarżącej w postępowaniu upadłościowym. Organ określający wysokość opłaty produktowej stwierdza w jakiej wysokości zobowiązanie z tytułu tej opłaty powstało i nie zostało wykonane, uzyskało status zaległości. W tym postępowaniu nie jest uprawniony do dokonania żądanych korekt "dopasowujących" wysokość zaległości do warunków przyjętych w układzie.

Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 kwietnia 2013 r., IV CSK 591/12 (LEX nr 1324324): "Przyjęcie i zatwierdzenie układu nie ma wpływu na samo istnienie objętej nim wierzytelności, lecz wyznacza granice jej egzekwowalności lub inne sposoby zaspokojenia, obowiązujące tak długo, jak długo zatwierdzony układ wiąże oraz pod warunkiem, że zostanie wykonany. Uchylenie układu uchyla powyższe skutki jego zawarcia i sprawia, że objęta nim wierzytelność staje się wierzytelnością egzekwowalną w jej pierwotnej wysokości lub też podlegającą zaspokojeniu w sposób zgodny z treścią pierwotnego zobowiązania dłużnika". Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni ten pogląd podziela.

Sąd w tym miejscu nie wypowiada się w kwestii, czy wierzytelność z tytułu zaległej opłaty produktowej za 2007 r. została objęta układem. Zgodzić się trzeba z pełnomocnikiem skarżącej, że zgodnie z art. 290 ust. 1 P.U.N. układ wiąże wszystkich wierzycieli, których wierzytelności według ustawy objęte są układem, choćby nie zostały umieszczone na liście. Przepis ten ma jednak również ust. 2, zgodnie z którym układ nie wiąże wierzycieli, których upadły umyślnie nie ujawnił i którzy w postępowaniu nie uczestniczyli. Nie jest rzeczą Sądu dokonywanie kwalifikacji przedmiotowej wierzytelności w świetle wskazanego przepisu; stąd konieczność przyjęcia warunkowego trybu dalszego wywodu odnoszącego się do zarzutów skargi.

Gdyby przedmiotowa wierzytelność nie została objęta układem rozważania dotyczące wpływu układu miałyby charakter bezprzedmiotowy. Jeżeli natomiast – jak wywodzi skarżąca – ta wierzytelność została objęta układem, to w dalszym ciągu jest to wierzytelność w pełnej wysokości, wynikającej z przepisów ustawy o opłacie produktowej. Postanowienia układu wpływają jedynie na jej egzekwowalność, dopóki układ istnieje w obrocie prawnym i jest wykonywany. Gdyby doszło do uchylenia układu będzie ponownie istniała podstawa do egzekwowania wierzytelności w pełnej wysokości. Z tego względu organ jest obowiązany w decyzji deklaratoryjnej określić wysokość zaległości w opłacie produktowej w pełnej ustawowej wysokości.

Powyższe w żaden sposób nie uchybia przywołanym przez pełnomocnika skarżącej przepisom art. 270 w zw. z art. 272 ust. 1 i art. 273 P.U.N. Te przepisy nie dają podstaw do wydawania decyzji administracyjnych w sposób korygujący – stanowiące ich podstawę prawną – przepisy bezwzględnie wiążące. Natomiast bezpodstawne są obawy skarżącej, że na mocy zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej powstanie podstawa do egzekwowania zaległej opłaty produktowej na zasadach określonych w tych decyzjach, bez uwzględnienia postanowień układu. Decyzja nie uchyli bowiem skutku wynikającego z art. 290 ust. 1 P.U.N., a w przypadku usiłowania prowadzenia egzekucji z pogwałceniem tego przepisu, skarżącej służą zarzuty na prowadzenie postępowania egzekucyjnego określone w art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj.: Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.).

Sąd stwierdza, że w świetle wyżej zaprezentowanej argumentacji chybione są również zarzuty naruszenia przepisów postępowania: art. 7, art. 77 § 1 i § 2, art. 80 k.p.a., poprzez pominięcie dowodów w postaci orzeczeń wydanych w postępowaniu upadłościowym ze skutkiem pominięcia znaczenia prawnego postępowania upadłościowego i postanowień układu. Jak już wyjaśniono układ ma wpływ na egzekwowalność (wymagalność) objętej układem wierzytelności, ale w żaden sposób nie koryguje wysokości wierzytelności określanej w decyzji. Nie daje również podstaw do zamieszczenia w treści decyzji postanowień w przedmiocie wymagalności wierzytelności w sposób wynikający z układu. Zamieszczenie takiego postanowienia w decyzji rażąco naruszałoby prawo. Układ wpływa na sposób wykonywania zobowiązania; nie ma natomiast żadnego wpływu na proces stosowania prawa zmierzający do deklaratoryjnego stwierdzenia istnienia zaległości w zobowiązaniu opłatowym powstającym ex lege i istniejącym przed wszczęciem postępowania upadłościowego.

Sąd stwierdza, że nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 70 § 3 O.p. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że skoro nastąpiło zakończenie postępowania upadłościowego powodującego przerwę w biegu przedawnienia, to tym samym wystąpiła natychmiastowa wykonalność przedmiotowej opłaty z pominięciem warunków układu i zakończenia postępowania upadłościowego. Ten przepis reguluje kwestię przerwania biegu terminu przedawnienia w sytuacji ogłodzenia upadłości i ponownego biegu tego terminu po uprawomocnieniu się postanowienia o ukończeniu postępowania upadłościowego. W żaden sposób nie odnosi się do kwestii "wykonalności opłaty".

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 67 § 1 pkt 1 O.p. poprzez stwierdzenie, iż nie ma podstaw prawnych pozwalających na rozłożenie opłaty podatkowej na raty, podczas gdy – jak podkreślił pełnomocnik - ze wskazanego przepisu jasno wynika, iż dopuszczalna jest taka forma płatności. W zaskarżonej decyzji Kolegium stwierdziło, że rozłożenie zaległości na raty nie może być przedmiotem rozważania w postępowaniu w sprawie określenia wysokości zaległości w opłacie produktowej. I z tym trzeba się zgodzić. Postępowanie w przedmiocie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych uregulowane w art. 67a i 67b O.p. jest postępowaniem odrębnym w stosunku do postępowania prowadzonego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o opłacie produktowej. Przepisy prawne nie przewidują możliwości wydania rozstrzygnięcia obejmującego łącznie obydwie te odrębne sprawy administracyjne. Każda z tych spraw ma swój podmiot, przedmiot i podlega załatwieniu w oparciu o właściwe przepisy prawne. Na mocy odesłania zawartego w art. 19 ustawy o opłacie produktowej art. 67a i art. 67b O.p. mogą znaleźć zastosowanie do zaległych opłat produktowych, ale w odrębnym postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o udzielenie ulgi; nie mogą być stosowane w postępowaniu w przedmiocie określenia zaległości w opłacie produktowej.

Sąd stwierdza, że wszystkie zarzuty skargi są nieuzasadnione, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.