Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1158/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 162 par. 1 i  par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1158/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Julia Kamieniarz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2009 r., sprawy ze skargi R. Ć., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 21 maja 2009 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł ( słownie: sto złotych)


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 maja 2009 roku, Nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 9 marca 2009 r., Nr [...]o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 19 grudnia 2008 r., Nr [...]w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego R.Ć. jako osoby trzeciej, za zobowiązania spółki z o.o. "T. " w O..

Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym :

Decyzją z dnia 19 grudnia 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł o odpowiedzialności skarżącego (jako osoby trzeciej) za zobowiązania spółki z o.o "T. " z siedzibą w O.. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 23 grudnia 2008 r.

Odwołanie od powyższej decyzji skarżący nadał do organu za pośrednictwem firmy kurierskiej "In Post" w dniu 5 stycznia 2009 r, w O. Odwołanie to wpłynęło do organu podatkowego w dniu 7 stycznia 2009r.

Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2009 r., Nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 3 lutego 2009 r.

W dniu 6 lutego 2009 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania/We wniosku skarżący podniósł, że nie wiedział, iż złożenie pisma w "In Post" nie daje takich skutków jak wysłanie go za pośrednictwem Poczty Polskiej. Nadając odwołanie w dniu 5 stycznia 2009 r. w firmie "In Post" uzyskał zapewnienie od obsługującej go pracownicy firmy kurierskiej, że data nadania przesyłki w tej firmie jest równoznaczna z datą jego doręczenia do organu.

Po rozpatrzeniu w/w wniosku Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 9 marca 2009 r. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że ustawowy termin do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 19 grudnia 2008 r. upłynął bezskutecznie wraz z dniem 6 stycznia 2009 r. Powołując się na treść art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej podniósł, że nadanie przesyłki w firmie kurierskiej "In Post" (nie będącej operatorem publicznym) nie korzysta z domniemania, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Jednocześnie uznając, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie organ odniósł się do przesłanki braku winy w opóźnionym złożeniu odwołania. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził, że nieznajomość prawa nie może być poczytana jako brak winy w uchybieniu terminu. O braku winy zdaniem organu, mogą decydować takie okoliczności jak przerwa w komunikacji, pożar, powódź, czy też nagła choroba.

Na w/w postanowienie skarżący złożył zażalenie, w którym domagał się przywrócenia terminu wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 19 grudnia 2008 r. Skarżący uznał, iż w sposób wystarczający uprawdopodobnił brak swej winy w spóźnionym wniesieniu odwołania. Jego zdaniem stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej jest zbyt rygorystyczne.

Postanowieniem z dnia 21 maja 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w pełni podtrzymując argumentację organu pierwszej instancji.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie domagając się uchylenia postanowień organów obu instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumenty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu i w odwołaniu od postanowienia organu pierwszej instancji. Stwierdził, że dochował należytej staranności i nadał odwołanie w terminie. Uznał, że nie jest jego winą, że został błędnie poinformowany przez pracownicę firmy kurierskiej o tożsamych skutkach wniesienia pisma w "In Post" i w Poczcie Polskiej. Jego zdaniem odwołanie zostało wniesione w terminie. Skarżący podniósł, że są podstawy do uwzględnienia odwołania, a odmowa przywrócenia terminu do jego wniesienia naruszy jego ważny interes poprzez zamknięcie drogi do merytorycznego rozpoznania sprawy

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżoną decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa.

Skarga jest zasadna.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii zaistnienia przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, tj. uprawdopodobnienia, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżącego.

Jednakże w pierwszej kolejności - odnosząc się do zarzutu skarżącego, że w niniejszej sprawnie nie doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania - stwierdzić należy, że termin do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 grudnia 2008 r. został uchybiony.

Stosownie do treści art. 223 §2 pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 05 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) odwołanie wnosi się w terminie 14 dni licząc od daty doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. W niniejszej sprawie Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego wydana z dnia 19 grudnia 2008 r. została doręczona skarżącemu w dniu 23 grudnia 2008 r. (vide: dowód doręczenia) Ustawowy termin do wniesienia wołania upłynął wraz z dniem 6 stycznia 2009 r. W decyzji tej zawarto prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego. Skarżący wniósł odwołanie datowane na 4 stycznia 2,009 r., nadane w firmie kurierskiej "In Post" w dniu 5 stycznia 2009 r. Pismo to wpłynęło do Urzędu Skarbowego w dniu 7 stycznia 2009 r.

Nadanie przesyłki w powyższy sposób nie korzysta z domniemania określonego w przepisie art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Zgodnie z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, póz. 88), operatorem publicznym zobowiązanym do świadczenia usług pocztowych jest Poczta Polska. Zatem tylko pismo nadane w placówce Poczty Polskiej daje stronie gwarancję zachowania terminu. W przypadku gdy pismo wysyłane jest za pośrednictwem prywatnego kuriera, aby został zachowany termin, musi ono fizycznie wpłynąć do organu przed jego upływem. Dlatego też w ocenie Sądu, stan faktyczny niniejszej sprawy jednoznacznie wskazuje, że termin do wniesienia odwołania został uchybiony.

Przechodząc do meritum sprawy stwierdzić należy, że przesłanki przywrócenia terminu uregulowane zostały w art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z jego treścią w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

W niniejszej sprawie za ustanie przyczyny uchybienia terminowi należy traktować moment doręczenia skarżącemu postanowienia z dnia 27 stycznia 2009 r. o stwierdzeniu, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, tj. dzień 3 lutego 2009 r. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu w dniu 6 lutego 2009 r., a zatem zachował ustawowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Jednocześnie z wnioskiem skarżący dopełnił czynności, dla której określony był termin.

Odnosząc się do przesłanki braku winy w opóźnionym złożeniu odwołania stwierdzić należy, że przywrócenie terminu na podstawie art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej dopuszczalne jest w przypadku, gdy strona w postępowaniu podatkowym nie dopuściła się niedbalstwa skutkującego uchybieniem terminu. Należy także wziąć pod uwagę, że do przywrócenia terminu na podstawie powołanego przepisu Ordynacji podatkowej wymagane jest jedynie uprawdopodobnienie, a nie udowodnienie braku winy strony w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych. Z tego względu zachowanie szczegółowych reguł dowodowych nie jest wymagane, ilekroć przepisy prawa przewidują uprawdopodobnienie.

Zdaniem Sądu, zgłoszone przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności w stopniu dostatecznym odpowiadały uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu w rozumieniu art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący działając bez pomocy pełnomocnika profesjonalnego nadał odwołanie przed upływem terminu do jego wniesienia pomimo okresu świątecznego przypadającego w tym czasie. Przed nadaniem przesyłki w firmie kurierskiej "In Post" upewnił się, czy skutki nadania pisma przez "In Post" są tożsame ze skutkami nadania przesyłki przez Pocztę Polską. W tym zakresie skarżący został wprowadzony w błąd przez pracownicę firmy kurierskiej i działając w zaufaniu do osoby kompetentnej dla udzielenia takiej informacji nadał przesyłkę w firmie "In Post". W ocenie Sądu, działanie podjęte na skutek wprowadzenia skarżącego w błąd było niezależne od jego woli i uniemożliwiło mu dokonanie czynności w terminie. A zatem przyjmując obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy stwierdzić należy, że nie można skarżącemu zarzucić niedbalstwa, a tym samym zawinionego opóźnienia we wniesieniu odwołania.

Odnosząc się do orzecznictwa przywołanego przez organ podatkowy, podkreślić należy, że orzekającemu Sądowi znane jest stanowisko w nim wyrażone, jakoby brak wiedzy skarżącego nie uzasadniał braku zawinienia w uchybieniu terminowi do złożenia odwołania. Jednakże, każdą sprawę należy rozpatrywać indywidualnie z uwzględnieniem istotnych okoliczności wynikających ze stanu faktycznego, mających wpływ na rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie znamiennym było to, że skarżący wysłał pismo firmą kurierską w terminie, działając w niezawinionym błędzie co do skutków takiego nadania.

Pamiętać należy, że przy ocenie okoliczności sprawy o przywrócenie terminu należy wypośrodkować, aby z jednej strony nie doprowadzać do pochopnego przywracania terminu, z drugiej zaś, aby na skutek nadmiernej surowości nie zamknąć stronie drogi do obrony jej praw. Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę okoliczności wynikające ze stanu faktycznego sprawy stanowisko organów było nieprawidłowe.

Działaniem tym organy podatkowe naruszyły art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Z uwagi na powyższe, na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) rozstrzygnięto jak w sentencji.

4