Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 627/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 15 zzzzzn2
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Dnia 24 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Asesor WSA Grzegorz Potiopa, , po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi L. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r, nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 627/21

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r. odmawiające L. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku dotyczącego zwolnienia z podatku od nieruchomości.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że wnioskiem z dnia 12 kwietnia 2021 r. (złożonym w Urzędzie Miasta R. w dniu 13 kwietnia 2021 r.) L. W. wystąpiła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z podatku od nieruchomości za II półrocze 2020 r.

We wniosku wskazała na pismo Prezydenta Miasta R. z dnia 30 marca 2021 r. informujące, że wobec złożenia w dniu 24 marca 2021 r. dokumentów dotyczących zwolnienia z podatku od nieruchomości za II półrocze 2020 r., tj. po terminie określonym w uchwale Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...]r. (termin składania dokumentów upłynął w dniu 28 lutego 2021 r.) nie ma możliwości, aby skorzystała ze zwolnienia.

Dalej wnioskodawczyni zaznaczyła, iż wniosek o przywrócenie termin składa w terminie, "na podstawie specustawy o covid-19 art. 15 zzzzzn2". Wniosek uzasadnia brakiem poinformowania jej w miesiącu lutym 2021 r. przez urzędnika Urzędu Miasta w R., zajmującego się wnioskami o zwolnienie, o terminie ich składania. Dodała, iż w okresie składania wniosków nastąpiła trzecia fala epidemii COVID-19, która spowodowała niemal całkowite ograniczenie w życiu publicznym i kontaktach międzyludzkich. Zaznaczyła przy tym, iż jest osobą straszą, niepełnosprawną, posiadającą szereg chorób współistniejących, mieszka sama. Wniosku nie mogła złożyć elektronicznie, gdyż nie posiada profilu zaufanego i nie posługuje się internetem. Jednocześnie wnioskodawczyni zaznaczyła, iż stosowne dokumenty złożone w Urzędzie Miasta R. nie zostały jej zwrócone, wnosi wiec o załączenie ich do wniosku o przywrócenie terminu.

Postanowieniem z dnia [...]r. wydanym na podstawie art. 162 i art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – dalej O.p.) Prezydent Miasta R. odmówił L. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku dotyczącego zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w R. z dnia [...]r.

Organ I instancji wyjaśnił, w pismem z dnia 30 marca 2021 r. organ podatkowy w odpowiedzi na złożony wniosek poinformował L. W., iż nie ma możliwości rozpatrzenia złożonego przez nią zgłoszenia korzystania ze zwolnienia w podatku od nieruchomości ze względu na wskazany w uchwale termin do złożenia dokumentów, który obowiązywał do dnia 28 lutego 2021r., ponieważ dokumenty zostały złożone w dniu 24 marca 2021 roku, czyli po terminie wskazanym w uchwale. W związku z powyższym warunek zawarty w § 5 ww uchwały nie został spełniony.

Następnie powołując się na treść art. 15 zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych i wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., póz. 1842 ze zm., dalej jako ustawa COVID) wyjaśnił, iż przepis ten znajduje zastosowanie jedynie do terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego. Natomiast prawo podatkowe nie może być utożsamiane z prawem administracyjnym. Tym samym nie znajduje zastosowania do postępowań podatkowych prowadzonych w trybie Ordynacji podatkowej.

Na powyższe postanowienie L. W. złożyła zażalenie z dnia 13 maja 2021 r. wnosząc o jego uchylenie bądź uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. odnosząc się do zarzutów zażalenia podzieliło pogląd organu I instancji, zgodnie z którym rozwiązania zawarte wart. 15 zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy COVID nie stanowią podstawy do przywracania terminów w sprawach podatkowych. Odnoszą się one bowiem do postępowania prowadzonego na podstawie przepisów prawa administracyjnego.

Powołując się następnie na art. 162 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – dalej O.p.) organ odwoławczy podkreślił, że podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Termin ten, w ocenie organu, jest nieprzywracany. Uzasadniając swoje stanowisk organ podkreślił, że niezależnie zatem od tego, jaki charakter miałby określony w uchwale Rady Miejskiej w R. termin do wniesienia zgłoszenia o skorzystaniu ze zwolnienia w podatku od nieruchomości (Kolegium uważa, iż jest to termin materialny), to nie może on podlegać przywróceniu. Nawet jednak gdyby przyjąć, że jest to termin procesowy, to i tak nie mógłby być on przywrócony z uwagi na niedochowanie terminu do wniesienia podania o jego przywrócenie.

Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Skarżąca podniosła, iż w jej ocenie, zaskarżone postanowienia są nieważne tak jak nieważne jest całe postępowanie w sprawie złożonego wniosku o zwolnienie z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...]r. Podkreśliła, że przebieg sprawy jest uwarunkowany błędem popełnionym przez organ podatkowy na samym początku, który pismem zawiadomił o tym, ze nie może skorzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości ponieważ wniosek został złożony w dniu 24 marca 2021 r., a termin na złożenie wniosku był wyznaczony uchwałą Rady Miasta do 28 lutego 2021 roku. Pismo to nie zawierało żadnej podstawy prawnej, ani z Ordynacji podatkowej, ani z innej ustawy, ani żadnego pouczenia.

Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji z powodu nieważności postępowania podatkowego w sprawie obejmującej zaskarżone postanowienia ( art. 247 O.p.) oraz naruszenia przepisów art. 165, 207, 214 i 216 O.p., a także zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uwzględnił przepisy art. 1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021r. poz. 137), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei w myśl art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. dalej -p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145§1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Wyjaśnić również należy, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 p.p.s.a.

Aktem poddanym sądowej kontroli rozpoznawalnej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...]r. odmawiające L. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku dotyczącego zwolnienia z podatku od nieruchomości.

Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie to narusza prawo ze względu na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że oś sporu jak i cały przebieg postępowania w niniejszej sprawie zdeterminowany jest przekonaniem organów (wyrażonym zarówno w postanowieniu I jak i II drugiej instancji), zgodnie z którym rozwiązania zawarte w art. 15 zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy COVID nie stanowią podstawy do trybu przywracania terminów w sprawach podatkowych.

W ocenie organów odnoszą się one bowiem do jedynie postępowania prowadzonego na podstawie przepisów prawa administracyjnego.

Ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 2255), która weszła w życie dnia 16 grudnia 2020 r. dodany został art. 15zzzzzn2, o treści:

1. W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,

2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,

3) przedawnienia,

4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,

5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,

6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju

- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.

2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

3. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

Powołana regulacja wprowadziła nową, dodatkową procedurę w okresie trwania pandemii i licznych zakażeń wirusem SARS-CoV-2. Wymaga ona od organu administracji podjęcia dodatkowych czynności. Odnośnie do terminów, którym uchybiono po 16 grudnia 2020 r., organ zawiadamia stronę o uchybieniu terminu (art. 15 zzzzzn2 ust. 1), wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2) oraz poucza o treści ust. 3 tego przepisu wydłużającego termin tygodniowy do terminu 30 dni.

Zdaniem Sadu za nietrafne uznać należy stanowisko organów, że przepis art.15 zzzzzn2 ustawy COVID, nie dotyczy terminów określonych w przepisach prawa podatkowego, gdyż przepis ten, wyraźnie posługuje się określeniem "przepisy prawa administracyjnego".

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w całości podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 lutego 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 965/20, że pojęcie "prawa administracyjnego" użyte przez ustawodawcę m.in. w przepisie art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID, nie zostało zdefiniowane w żadnej regulacji. Dokonując zatem wykładni powyższej normy prawnej podkreślić należy, że podstawową sprawą dla każdej koncepcji wykładni jest określenie przyjmowanego w niej celu. Generalnie określa się w polskiej, współczesnej kulturze prawnej cel wykładni jako "ustalenie rzeczywistego znaczenia norm prawnych zawartych w przepisach prawa" (M. Zieliński. Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki. Wydanie 4 uzupełnione, Warszawa 2008, str. 257). Przy czym każdy przepis wymaga odpowiedniej, indywidualnej wykładni po to, by ustalić brzmienie zakodowanej w nim normy prawnej. Jakkolwiek pierwszorzędną jest wykładnia językowa, to jednak w procesie interpretacji prawa nie jest ona jedyna i rozstrzygająca. Prawidłowa interpretacja przepisu prawa wymaga sięgnięcia także do innych metod, które pozwolą przynajmniej na weryfikację skutków wykładni językowej, w szczególności w sytuacji gdy wykładnia językowa prowadzi do rezultatów niedających się pogodzić z celem racjonalnego ustawodawcy. Nauka prawa i orzecznictwo stoi na stanowisku, że przyjęcie zasady pierwszeństwa wykładni językowej nie oznacza braku obowiązku przeprowadzenia wykładni kompleksowej. Innymi słowy należy dać przewagę wynikowi wykładni językowej, ale pod warunkiem, że uprzednio przeprowadzono kompleksową wykładnię tekstu, to znaczy rozważono również aspekty systemowe i celowościowo-funkcjonalne (M. Zirk-Sadowski (w:) L. Leszczyński, B. Wojciechowski, M. Zirk-Sadowski, System Prawa Administracyjnego pod red. R. Hausera, Z. Niewiadomskiego, A. Wróbla, Tom 4. Wykładnia w prawie administracyjnym, Warszawa 2012, s. 205-206; uchwała NSA z dnia 10 grudnia 2009 r., I OPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 2, poz. 21). Zatem należy kontynuować wykładnię nawet po uzyskania jednoznaczności językowej.

Po drugie, w razie konfliktu należy dać pierwszeństwo rezultatowi otrzymanemu wedle dyrektyw celowościowych i funkcjonalnych, jeśli rezultat językowy burzy podstawowe założenia o racjonalności prawodawcy, zwłaszcza o jego spójnym systemie wartości. Według dyrektyw wykładni systemowej znaczenie interpretowanej normy należy ustalić w ten sposób, by było ono najbardziej harmonijne w stosunku do innych norm systemu prawa, do którego interpretowana norma należy. Natomiast dyrektywy wykładni celowościowo-funkcjonalnej przewidują, że jeżeli w procesie wykładni uwzględnia się cele prawa, to posługując się celem normy należy go ustalić w ten sposób, by był on zgodny, co najmniej z celem instytucji, do jakiej interpretowana norma należy. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 listopada 2001 r., TK 33/01 (OTK-B 2002, Nr 1, poz. 47), wyraził pogląd, iż w sytuacji, w której wykładnia ustawy nie daje jednoznacznego rezultatu, należy wybrać taką wykładnię, która w najpełniejszy sposób umożliwia realizację norm i wartości konstytucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 2018 r., I GSK 2094/18).

Mając na uwadze powyższe reguły wykładni odwołać należy się zatem do celu wprowadzenia przez ustawodawcę powyższej regulacji. Sąd nie ma w tym zakresie wątpliwości, że celem art. 15zzzzzn2 ustawy COVID była ochrona obywateli RP przed negatywnymi skutkami uchybienia terminom w czasie pandemii koronawirusa. Skoro ze względu na epidemię, ochrona zdrowia obywateli jest priorytetem i w tym celu wprowadzane są ograniczenia ich aktywności oraz ograniczenia w działaniu instytucji publicznych, a zamiarem ustawodawcy było przyjęcie regulacji zapewniających skuteczną ochronę prawną, to tym bardziej nie można regulacji art. 15zzzzzn2 ustawy COVID w spornym zakresie wykładać zawężająco. Oznaczałoby to, że mimo niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia stron wszystko odbywałoby się na zasadach ogólnych sprzed stanu epidemii, co nie jest do przyjęcia. Skoro bowiem ustawodawca wprowadził przepis szczególny, dający obywatelom ochronę przed skutkami ograniczeń związanych z epidemią w postaci obowiązku organu administracji publicznej zawiadamiania strony o uchybieniu terminu i wyznaczeniu stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, rolą organu jest dokonanie wykładni tego przepisu z uwzględnieniem jego celu. Takie zaś działanie w zakresie dyrektyw wykładni celowościowej do art. 15zzzzzn2 ustawy COVID i art. 236 § 2 pkt 1 O.p. prowadzi do przyjęcia, że ma on zastosowanie do regulacji zawartych w prawie administracyjnym w szerokim znaczeniu, a zatem i do prawa podatkowego, w tym do art. 236 § 2 pkt 1 O.p.

Przyjąć zatem należy, w ocenie Sądu, w toku celowościowej wykładni omawianego przepisu, szerokie rozumienie użytego w nim pojęcia "prawa administracyjnego" a więc i to, że przepis ten reguluje bieg terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki oraz zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony przewidzianych w regulacjach prawnych, które zaliczyć można do szeroko rozumianego prawa administracyjnego - w tym i prawa podatkowego. Wskazać bowiem należy, że jednym z podstawowych podziałów prawa, już od czasów rzymskich, był podział na prawo prywatne i prawo publiczne. Mimo upływu setek lat podział ten zachowuje w dalszym ciągu aktualność.

Co więcej ma on znaczenie dla stanowienia, a następnie stosowania (w tym także wykładni) przepisów należących do tych dwóch części prawa, również prawa podatkowego. Prawo publiczne odnosi się do interesu państwa (publicum ius est quod ad statum rei Romanae spectat), a prawo prywatne dotyczy korzyści poszczególnych jednostek (ius privatum est quod ad singulorum utiliatem spectat). Do tego pierwszego można zatem zaliczyć prawo: konstytucyjne, administracyjne, finansowe, podatkowe, a do drugiego: prawo cywilne, handlowe, rodzinne, wekslowe. Wyróżnia się także trzy wielkie działy prawa: prawo cywilne, karne i administracyjne (S. Wronkowska, Z. Ziembiński, Zarys teorii prawa, Poznań 1997 r., str. 192; A. Kucharski, Metodologiczny status nauki prawa podatkowego w świetle prób wyodrębnienia prawa podatkowego jako gałęzi prawa, Kwartalnik Prawa Podatkowego 2004, nr 3, s. 12; A. Mariański, Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika. Zasada prawa podatkowego, 2 wydanie, Warszawa 2011, str. 13).

Sąd wskazuje również, że prawo pozytywne dzieli się na gałęzie. Nie jest to jednak dzieło ustawodawcy, lecz wynik ustaleń dokonywanych w doktrynie prawa. Konieczności dokonania takiej klasyfikacji należy upatrywać nie tylko w potrzebach praktyki, ale decydują o tym również względy teoretyczne (T. Stawecki, P. Winczorek, Wstęp do prawoznawstwa, Warszawa 1996, s. 90; A. Mariański, Rozstrzyganie wątpliwości ....." str. 14). Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, że o ile prawo podatkowe traktowane było przez wiele lat jako jeden z działów prawa finansowego, to obecnie powszechnie przyjmuje się, że jest ono odrębną gałęzią prawa. Prawo podatkowe jako gałąź prawa, wywodzące się z prawa administracyjnego – pozostaje w dalszym ciągu silnie z nim związane.

Sąd podkreśla bowiem, że stosunek zobowiązaniowy w prawie podatkowym wykazuje się brakiem równorzędności, a tym samym podległością jednego podmiotu stosunku – drugiemu, co wynika z władztwa podatkowego. Taki element dominacji organów administracji nad pozostałymi uczestnikami stosunku powoduje, że prawo administracyjne oraz prawo podatkowe nadal mają wiele zbieżnych, zasadniczych cech (R. Mastalski, Prawo podatkowe, Warszawa 2006, s. 20; A. Mariański, Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika. Zasada prawa podatkowego, 2 wydanie, Warszawa 2011, str. 19).

W ocenie Sądu, nie sposób uznać zatem, że celem wprowadzenia spornego przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy COVID, było objęcie ochroną prawną jedynie niektórych uczestników obrotu prawnego w zakresie prawa publicznego a pozbawienie takiej ochrony pozostałych. Nie ma przy tym wątpliwości, że prawo podatkowe należy do prawa publicznego i choć preferuje interes ogółu to z drugiej strony powinno to skutkować zwiększoną ochroną podatnika. Takie działanie ustawodawcy, w ocenie Sądu, byłoby nie do pogodzenia również z zasadą racjonalnego działania ustawodawcy.

Sąd wskazuje również, że zbieżny z wynikiem ww. celowościowej i historycznej wykładni przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy COVID jest również wyniki jego wykładni systemowej zewnętrznej. Sąd zauważa bowiem, że przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie różnicują spraw ogólnoadministracyjnych od spraw podatkowych. Norma art. 1 p.p.s.a. normuje postępowanie w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Także wyniki wykładni funkcjonalnej ww. przepisu pokrywają się z wynikiem wykładni celowościowej i systemowej zewnętrznej. Sąd zauważa ponadto, że również prokonstytucyjna wykładnia ww. przepisu wskazuje na zasadność ww. stanowiska. Przepis art. 184 Konstytucji RP stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia10 lutego 2021 r., I SA/Łd 574/20).

Zdaniem Sądu, przyjęcie stanowiska organów w spornym zakresie stanowiłoby ponadto naruszenie podstawowych norm Konstytucyjnych, w tym art. 2 Konstytucji RP. Odnosząc się bowiem do wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez to państwo prawa wskazać należy, że jest ona zasadą o stosunkowo ogólnej treści, spajającą szereg innych zasad, w tym zasady pewności i określoności prawa czy też ochrony praw słusznie nabytych i interesów w toku. Poszanowanie zasady zaufania oznacza w szczególności obowiązek kształtowania prawa w sposób nie ograniczający praw obywateli w ramach jasnego, spójnego, stabilnego i zrozumiałego dla obywateli systemu prawa. Prawo powinno być stanowione i stosowane tak, by nie stawało się ono swoistą pułapką dla obywatela i aby mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu, iż nie naraża się na prawne skutki, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji i działań oraz w przekonaniu, iż jego działania podejmowane pod rządami obowiązującego prawa i wszelkie związane z nimi następstwa będą także i później uznane przez porządek prawny. W prawie podatkowym, ze względu na wysoki stopień jego ingerencji w sferę wolności i własności obywatela, zasada ta nabiera szczególnego znaczenia (wyrok NSA z 9 marca 1995 r., I SA/Po 3015/94 wraz z aprobującą glosą Ł. Karczyńskiego, "Edukacja Prawnicza" nr 10/2005).

W ocenie Sądu, przyjęcie wykładni spornego art. 15zzzzzn2 ustawy COVID prezentowanej w rozpoznawanej sprawie przez organ stanowiłoby naruszenie ww. zasady określonej w art. 2 Konstytucji RP.

Biorąc pod uwagę fakt, że wydanie postanowienie w pierwszej instancji miało miejsce w dniu [...] r., po wejściu w życie powołanej wyżej nowelizacji ustawy COVID-19 z dnia 9 grudnia 2020r., w rozpoznawanej sprawie art. 15zzzzzn² ustawy COVID-19 znajduje zastosowanie. Doszło bowiem do uchybienia terminu, od zachowania którego jest rozpatrzenie wniosku skarżącej o zwolnienie z podatku od nieruchomości, co stanowi przesłankę zawiadomienia strony postępowania przewidzianą w art. 15zzzzzn² ustawy COVID-19.

Jednakże z akt sprawy wynika, że organ stwierdziwszy uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie skierował do skarżącej zawiadomienia, o którym mowa w tym przepisie, pomimo ciążącego na nim w tym zakresie obowiązku.

Uwzględniając zaprezentowane wyżej stanowisko Sądu, Prezydent Miasta R. ponownie rozpoznając sprawę zawiadomi skarżącą o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o zwolnienie o podatku od nieruchomości i wyznaczy jej przewidziany prawem termin do wystąpienia o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku.

Dodatkowo, wydając rozstrzygnięcie w zakresie zasadności wniosku o przywrócenie terminu, organ winien przedstawić wnikliwą analizę pozwalają na odpowiedź na pytanie - czy wobec:

a) przedstawionej w powyższych rozważaniach potrzeby zastosowania wykładni celowościowej,

b) płaszczyzny przedmiotowej omawianego przepisu (dotyczącej biegu terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki oraz zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony przewidzianych w regulacjach prawnych),

c) bezprecedensowości sytuacji, w której ustawodawca zdecydował wprowadzić się te unormowania

- można uznać, że zakres art. 15 zzzzzn² dotyczy jedynie terminów procesowych?

Zawarte w postanowieniu organu II instancji lakoniczne rozważania sprowadzające się do stwierdzenia, że przywróceniu podlegają jedynie terminy procesowe (nie zaś materialne) ocenić należy, w tym zakresie, za daleko niewystarczające.

W tej sytuacji Sąd stwierdzając, że organy wadliwie uznały, że skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie z uchybieniem terminu, na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, jako wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, że wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia nie zasługuje na uwzględnienie. Ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych przyjmuje, że rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy treść rozstrzygnięcia pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owo rozstrzygniecie nie może być akceptowane jako akt wydany przez organ praworządnego państwa lecz powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 1999 roku, sygn. akt V SA 1970/98, Baza Orzeczeń LEX nr 50195). Takie przekroczenie w sprawie niniejszej nie miało miejsca.

O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w trybie art. 200 p.p.s.a.

lp