Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 480/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 122 poz 851
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą we [...] na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą za czynności skargę oddala


UZASADNIENIE

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] na podstawie art.104 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej zw. k.p.a. oraz art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy państwowej inspekcji sanitarnej (Dz. U. Nr 36, poz. 203) obciążył C. Sp. z o.o. we [...] opłatą w kwocie 185 zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] października 2011 r. wydał decyzję [...]. Ww. decyzja wydana została w ramach sprawowania bieżącego nadzoru sanitarnego, w związku z kontrolą przeprowadzoną w dniu 6 września 2011 r. w Kasynie i Salonie gier na terenie Hotelu [...] ul. [...] w [...], gdzie dokonano oceny przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, co jest zgodne z art. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, po stwierdzeniu nieprzestrzegania zapisów ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. W tym przypadku obowiązanym do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych jest C. Sp. z o.o. we [...].

Sposób ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy państwowej inspekcji sanitarnej (Dz. U. Nr 36, poz. 203) wydane na podstawie art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 z późn. zm.). Opłata obliczona została zgodnie z Zarządzeniem nr 2/2011 z dnia 10 stycznia 2011 r. Dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] w sprawie pobierania opłat za czynności wykonywane w ramach bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego oraz sprzedaży usług zleconych wykonywanych przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w [...]. Zgodnie z tym aktem, cena jednostkowa 1 roboczogodziny wynosi 39 zł i uwzględnia ona pośrednie (14,50 zł.) i bezpośrednie (24,50 zł.) koszty przygotowania decyzji. Do kosztu przygotowania decyzji wliczone zostają koszty czynności poprzedzających jej sporządzenie (rejestracji sprawy, zapoznania się z dokumentacją sprawy, czasu trwania kontroli obiektu z uwzględnieniem kosztu dojazdu), czas pracy niezbędny do analizy całokształtu materiału dowodowego i sformułowania rozstrzygnięcia oraz koszty związane z opracowaniem dokumentacji sprawy, zgodnie z poniższym zestawieniem:

-czas kontroli obiektu (koszty bezpośrednie i pośrednie) - 2 roboczogodziny x 39,00 zł = 78,00 zł.,

-czas dojazdu do obiektu (koszty pośrednie) - 2 roboczogodziny x 14,50 zł = 29,00 zł., -czas potrzebny na wykonanie innych czynności niezbędnych do wydania decyzji (koszty bezpośrednie i pośrednie) - 2 roboczogodziny x 39,00 zł = 78,00 zł. Razem: 185,00 zł.

Zgodnie z "Wykazem czynności sprawowanych przez Oddział Nadzoru Higieny Pracy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...]" wraz z określeniem czasu trwania tych czynności" czas niezbędny do przygotowania przedmiotowej decyzji wynosi 6 roboczogodzin.

Niniejszą decyzję wydano w związku z wykonywaniem kompetencji określonej w z art. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Od decyzji obciążającej opłatą z dnia [...] października 2011 r. Nr [...], wniosła odwołanie spółka C. Sp. z o.o. we [...], wnosząc o uchylenie decyzji oraz uzasadniając swoje odwołanie tym, że zaskarżoną decyzją Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] obciążył Spółkę opłatą w kwocie 185 zł za czynności dokonane przez pracowników Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, zakończone wydaniem w dniu [...] października 2011 r. decyzji Nr [...]. Z uwagi na wniesienie przez stronę odwołania od decyzji Nr [...] obciążanie kosztami adresata decyzji jest na tym etapie postępowania niezasadne.

W ocenie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego argumenty wniesione przez stronę w odwołaniu nie zasługiwały na uwzględnienie, stąd na mocy decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r. [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. organ ten utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2011 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2011 r. obciążająca opłatą C. Sp. z o.o. została wydana na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zobowiązującego organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej do pobierania opłaty za badania i inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, w wysokości kosztów ich wykonania. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, przy czym jak wynika z art. 36 ust. 2 ww. ustawy w przypadku czynności wykonywanych w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego opłaty pobiera się w sytuacji stwierdzenia naruszenia tych wymagań.

Taka sytuacja miała miejsce w analizowanym przypadku, co znajduje potwierdzenie w zapisach zamieszczonych w protokole kontroli z dnia 6 września 2011 r. oraz wydanej na podstawie tego protokołu decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]Nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Tym samym Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...]na podstawie art. 36 ust. 1 ww. ustawy był zobowiązany do wydania decyzji obciążającej opłatą za dokonane czynności w niniejszej sprawie. W decyzji z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] obciążającej opłatą, organ wskazał podstawy prawne i merytoryczne jej wydania jak również wyjaśnił sposób naliczenia opłaty.

W związku z wniesieniem odwołań z dnia 3 listopada 2011 r. przez pełnomocnika strony zarówno od decyzji Nr [...] nakazującej wyeliminowanie stwierdzonych nieprawidłowości, jak również od decyzji Nr [...] obciążającej opłatą Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Nr [...] oraz po zapoznaniu się z aktami sprawy utrzymał w mocy decyzję dnia [...] października 2011 r. Nr [...] uznając, że w analizowanym przypadku doszło do naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, a tym samym zaistniały przesłanki do wydania decyzji obciążającej opłatą na mocy art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Skargę do sadu administracyjnego na ww. decyzję złożył C. Sp. z o.o. we W. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów 5a ust. 4 ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych i wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2011 r.

W skardze Spółka podniosła, że uprawnienie do nałożenia opłaty w kwocie 185 zł powstanie dopiero po uprawomocnieniu się decyzji nr [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. Ponieważ Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję nr [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. zapłata kwoty 185 zł przed prawomocnym stwierdzeniem, iż Skarżąca narusza wymagania higieniczne i zdrowotne określone w przepisach ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych będzie przedwczesna.

Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr Nr 153 r. poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej zw. p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Przypomnieć należy, że kontroli Sądu podlega decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]obciążą adresata decyzji opłatą w kwocie 185 zł. z tytułu opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy państwowej inspekcji sanitarnej.

Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z przepisem art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Przepis ten stanowił podstawę materialnoprawną wydanej w sprawie decyzji.

W świetle art. 36 ust. 1 ww. ustawy do ustalenia spornej opłaty nie jest wystarczające zaliczenie określonej działalności do sanitarnego nadzoru zapobiegawczego. Z treści tego przepisu bowiem jednoznacznie wynika, że omawianą opłatę "pobiera się", a w istocie ustala się decyzją administracyjną, "za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego". Nie jest to więc opłata za samo sprawowanie nadzoru sanitarnego, lecz za konkretne "badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane" przez właściwy organ "w związku ze sprawowaniem" sanitarnego nadzoru zapobiegawczego.

W dniach 6 i 7 września 2011 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...]przeprowadził kontrolę w C. przy ul. [...] w [...], podczas której stwierdzono nieprawidłowości polegającą na nieprzestrzeganiu art. 5 pkt 1 ustawy o ochronie przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. Wydzielone pomieszczenie dla niepalących w kasynie znajduje się na końcu sali ogólnej dla palących, a na terenie Salonu Gier wydzielone pomieszczenie dla niepalących, na poziomie +1, do którego można dostać się jedynie poprzez salę główną Salonu Gier, przeznaczoną dla osób palących. Ponadto stwierdzono naruszenie art. 207 § 1 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tj. Dz.U. z 1998r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) - pracownicy przez całą zmianę muszą się poruszać w pomieszczeniach przeznaczonych dla gości palących.

Z tego względu Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...]w dniu [...] października 2011 r. wydał decyzję Nr [...] zobowiązującą stronę do wyeliminowania nieprawidłowości stwierdzonej podczas ww. kontroli, tj. nakazującą zapewnić przestrzeganie zapisów ustawy o ochronie przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych poprzez zabezpieczenie niepalących klientów i pracowników przed szkodliwym oddziaływaniem dymu tytoniowego i jednocześnie wydał decyzję Nr [...] znak: [...] obciążającą C. Sp. z o.o. we W., opłatą w kwocie 185 zł.

Zgodzić się należy, że zaskarżona decyzja wydana została w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego w związku z ww. kontrolą w oparciu o cytowany przepis art. 36 ust. 2 ww. ustawy. Wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ww. ustawy Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami min. higieny pracy w zakładach pracy. Ponadto zgodnie z art. 4 ust 1 ww. ustawy do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących min. utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, dróg, ulic oraz osobowego i towarowego transportu kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego. Z tego względu spełniona została konieczna przesłanka pobrania opłaty, o jakiej mowa w art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej jaką jest naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych i stwierdzonych w toku przeprowadzania czynności podjętych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego, bądź zapobiegawczego nadzoru sanitarnego.

Organ właściwy do wydania decyzji o ustaleniu opłaty na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ma obowiązek ściśle określić czynności, jakie wykonał, podejmując działalność z zakresu sanitarnego nadzoru zapobiegawczego, oraz sprecyzować koszty wykonania tych czynności. Sformułowanie "za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane" jednoznacznie przemawia za tym, że w żadnym razie ustawodawca nie miał na myśli ustalania opłaty określonej w wymienionym przepisie za samo sporządzenie i wydanie aktu przez organ, ale za czynności dokonane w związku z działalnością sanitarnego nadzoru zapobiegawczego.

W decyzji wydanej w niniejszej sprawie na podstawie art. 36 ust. 1 ww. ustawy organ dokonał sprecyzowania wskazując, że opłata została ustalona za:

-czas kontroli obiektu (koszty bezpośrednie i pośrednie) - 2 roboczogodziny x 39,00 zł = 78,00 zł.,

-czas dojazdu do obiektu (koszty pośrednie) - 2 roboczogodziny x 14,50 zł = 29,00 zł., -czas potrzebny na wykonanie innych czynności niezbędnych do wydania decyzji (koszty bezpośrednie i pośrednie) - 2 roboczogodziny x 39,00 zł = 78,00 zł. Razem: 185,00 zł.

Opłaty, o których mowa w tym przepisie ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, przy czym jak wynika z art. 36 ust. 2 ww. ustawy w przypadku czynności wykonywanych w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego opłaty pobiera się w sytuacji stwierdzenia naruszenia tych wymagań.

Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Wydając decyzję Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...]Nr [...] z dnia [...] października 2011 r. był zobowiązany na podstawie art. 36 ust. 1 ww. ustawy do wydania decyzji obciążającej opłatą za dokonane czynności w sprawie. W decyzji z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] obciążającej opłatą organ wskazał podstawy prawne i merytoryczne jej wydania jak również wyjaśnił sposób naliczenia opłaty.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że opłaty pobiera się za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego w wysokości kosztów ich wykonania. Uregulowanie to wskazuje, że chodzi o bieżące wykonywanie ustawowych zadań, wiec pozostają one w oderwaniu od tego czy decyzja wydana na podstawie kontroli i pozostająca w związku z nałożeniem obowiązku poniesienia opłat zostanie w późniejszym czasie uchylona przez sąd administracyjny, czy też nie. Wystarczy zdaniem Sądu orzekającego, że taka decyzja zobowiązująca stronę do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości jest ostateczna, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Wyeliminowanie z obrotu prawnego takiej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w ramach rozpoznania skargi będzie stanowiło podstawę do żądania zwrotu tej opłaty. Jednocześnie Sąd wskazuje, że w przedmiotowej sprawie taka skarga na decyzję zobowiązującą do usunięcia nieprawidłowości została oddalona w postępowaniu przed tutejszym Sądem, sygnatura akt VII SA/Wa 477/12 wyrokiem z dnia 18 czerwca 2012 r. Okoliczność ta jest znana stronom postępowania oraz Sądowi z urzędu.

W tym stanie rzeczy Sąd nie uznał za zasadne zarzutów skarżącego naruszenia art. 5a ust. 4 ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych.

W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja była prawidłowa a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną oddalił.