Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1090/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba, sędzia WSA Radosław Teresiak (sprawozdawca), Protokolant specjalista Urszula Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2019 r. sprawy ze skargi B.S.A. na decyzję Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...]lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...], 2) zasądza od Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz B. S.A. kwotę 400 zł (słownie: czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

B. [...] S.A. (zwana dalej: "Strona", "Spółka" lub "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wydaną przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. decyzję z dnia [...].02.2019 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Prezes Zarządu PFRON) określił wysokość zobowiązania B. S.A. z siedzibą w W. (dalej: Skarżąca/Strona/Spółka) z tytułu wpłat na PFRON w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych za okres 2014/12 w wysokości 10.982,00 zł.

Od ww. decyzji Strona wniosła odwołanie.

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: Minister/organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Minister wskazał, że w dniu 14 listopada 2014 r. wpłynęło do PFRON pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia 12 listopada 2014 r. wraz z protokołem kontroli podatkowej oraz załącznikami. Kontrola została przeprowadzona w zakresie prawidłowości gromadzenia i wydatkowania przez pracodawcę środków ZFRON za okres od grudnia 2008 do marca 2014.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Prezes Zarządu PFRON wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązań z tytułu wpłat za 12/2014 na PFRON w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem środków ZFRON, zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji z dnia 2 lutego 2017 r.

Na podstawie protokołu kontroli ustalono, iż Strona z konta ZFRON poniosła wydatek z tytułu remontu schodów w ośrodku rehabilitacyjnym Spółki w kwocie netto 25 645,00 zł. Powyższy wydatek został objęty zaświadczeniem o pomocy de minimis z dnia 19 stycznia 2012r., , ale tylko w kwocie 10 080,51 zł. Zgodnie z ustaleniami organu I instancji, w oparciu o zapisy ww. protokołu kontroli, zaświadczenie zostało wydane tylko na część wydatku, ponieważ Strona wyczerpała całość kwot z tytułu zwolnień w PIT ze środków, do których stosowało się zasady pomocy de minimis.

W ocenie organu odwoławczego, kwota 15 564,49 zł została wydatkowana z naruszeniem art. 33 ust 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 511, ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji).

Zgodnie z protokołem kontroli znak: 1435.411.KP2.38.16.6, wniosek o przyznanie pomocy indywidualnej dla Pani D. W. na kwotę 1 041,00 zł z [...] Media S.A. opatrzono datą 1 marca 2010 r., a wypłata środków z ZFRON nastąpiła dnia 1 lutego 2010 r. Z powyższego wynika zatem, iż najpierw dokonano wypłaty środków ZFRON, a dopiero później pani D. W. złożyła wniosek o udzielenie pomocy indywidualnej.

Jak podkreślił Minister dokumentem, na którym oparł się organ I instancji jest protokół kontroli sporządzony przez właściwy organ w zakresie jego kompetencji, na podstawie przedstawionych przez stronę w toku kontroli dokumentów, podpisany przez kontrolujących, będący dokumentem urzędowym, tj. stanowiącym dowód tego, co w nim zostało urzędowo stwierdzone i korzystającym z dwóch domniemań: prawdziwości (autentyczności), czyli pochodzenia od kompetentnego organu, oraz zgodności z prawdą treści złożonego oświadczenia. Brak jest zatem, zdaniem organu odwoławczego, podstaw do odmawiania mu walorów rzetelności czy prawidłowości.

Ponadto, na podstawie treści protokołu kontroli organ I instancji ustalił, iż Strona w 2010 r. poniosła wydatki, które nie znajdują się w katalogu zamkniętym wydatków wynikających z § 2 ust 1 pkt rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1023, ze zm., dalej: rozporządzenie).

Suma kwestionowanych wydatków wynosi 22 809,65 zł. Jak wynika z zapisów ww. protokołu kontroli, strona z rachunku ZFRON przekazała p. E. M. w dniu 10 maja 2010 r. środki w łącznej wysokości 20 000,00 zł tytułem zaliczki na modernizację ośrodków wypoczynkowych w J. i M. Z przedstawionych dokumentów nie wynika, żeby ww. sprzęty były dostosowane do szczególnych potrzeb osób niepełnosprawnych, stanowiły natomiast standardowe wyposażenie pokoju wypoczynkowego.

W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, środki ZFRON w łącznej wysokości 20 000,00 zł zostały wydatkowane z naruszeniem przepisów prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca sformułowała żądanie uchylenia decyzji Ministra z dnia [...] lutego 2019 r.

W skardze zarzucono naruszenie:

← art. 7 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie niezbędnych dowodów umożliwiających dokładne wyjaśnienie sprawy a przez to załatwienie sprawy z pominięciem słusznego interesu Spółki polegającego na uczciwym, obiektywnym i wyczerpującym rozpoznaniu sprawy, wobec nieuwzględniania stanu faktycznego dot. źródeł środków pieniężnych zgromadzonych na koncie ZFRON, procedury uzyskiwania Zaświadczeń de minimis;

← art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania do organu administracji publicznej wobec wybiórczego posługiwania się przepisami dot. rodzaju wydatków z ZFRON, urzędniczej interpretacji zapisów, która nie ma podstaw w prawie materialnym, swobodnej oceny zebranego materiału dowodowego;

← art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie zasady należytego i wyczerpującego informowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenia w postępowaniu co sprawiło, iż Spółka nie znała oczekiwań Organu odwoławczego, do których mogłaby się odnieść;

← § 2 ust. 1 - Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nałożenie na Spółkę sankcji.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia trzech kwestii. Pierwsza dotyczy części wydatków z tytułu remontu schodów i związana jest nie uzyskaniem zaświadczenia wydawanego przedsiębiorcy przez organ podatkowy, które jest wystawiane wyłącznie, gdy przedsiębiorca poniesie wydatki wskazane w art. 33 ust. 4 ustawy o rehabilitacji (§ 9 rozporządzenia). Druga kwestia związana jest z wcześniejszą wypłatą środków z ZFRON pani D. W. niż złożenie przez nią wniosku o udzielenie pomocy indywidualnej (§ 3 ust. 1 rozporządzenia). Trzecia dotyczy poniesienia wydatków niemieszczących w ocenie organów w katalogu wydatków wskazanych w § 2 rozporządzenia.

Przechodząc do rozstrzygnięcia pierwszej kwestii należy zauważyć, iż organ w żaden sposób nie przedstawia uzasadnienia prawnego swojego stanowiska w kontekście zarzutu Skarżącego, iż część środków (wykraczająca poza kwotę ujętą w zaświadczeniu - 15 564,49 zł) pochodziła sprzed 2004 r. ze zwolnień CIT. Organ wprawdzie przytoczył aktualnie obowiązujące przepisy w tym § 9 rozporządzenia ale nie odniósł się do zarzutu, że środki zgromadzone przed przystąpieniem Polski do UE nie podlegają ograniczeniom związanym z udzieleniem pomocy de minimis. Brak stanowiska prawnego organu w tym zakresie uniemożliwia Sądowi jego kontrolę w zakresie zgodności z prawem i stanowi naruszenie art. 210 § 1 pkt 4 i 6 O.p. Sąd nie może w zastępstwie organu rozstrzygać ww. kwestii również ze względu na brak w materiale dowodowym dokumentów potwierdzających stanowisko Skarżącego. W ponownym postępowaniu organ ustosunkuje się zarzutów Skarżącego w szczególności ustali charakter ww. środków oraz czy pochodziły sprzed 2004 r. i rozstrzygnie czy powyższe środki podlegają zasadą udzielania pomocy de minimis. Organ weźmie pod uwagę, że warunki dopuszczalności pomocy de minimis określa Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013 r., str. 1). Za dzień udzielenia pomocy należy przyjąć dzień wydatkowania przez przedsiębiorcę środków bezpośrednio z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (ZFRON).

Przechodząc do drugiej kwestii należy podnieść, że organ miał możliwość przesłuchanie Pani D. W. i mógł ustalić kiedy został złożony wniosek o udzielenie pomocy indywidualnej. Przedstawionym przez Skarżącego dokumentom nie można bowiem odmówić waloru dowodowego tylko na tej podstawie, że pozostają w opozycji do ustaleń zawartych w protokole kontroli. Przepisy Ordynacji podatkowej nie zabraniają oczywiści przeprowadzenia przeciw dowodu na okoliczności stwierdzone w piśmie urzędowym (protokole kontroli). W ponownym postępowaniu organ przeprowadzi dowód z przesłuchania w charakterze świadka D. W.

Przechodząc do trzeciej kwestii ponownie należy zauważyć, że organ nie ustosunkowuje się do zarzutu Skarżącego, że uznając, iż przedmioty wskazane na spornych fakturach nie mieszczą się w katalogu wydatków określonych w § 2 rozporządzenia nie przywołuje całej treści ww. normy prawnej. W szczególności § 3 ust. 1 pkt 3 lit. c rozporządzenia zgodnie z którym środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na wydatki w tym tworzenie, modernizację, remont, rozbudowę i utrzymanie bazy wypoczynkowej. Organ w żaden sposób nie wyjaśnia, w oparciu o jaką podstawę prawną, formuje stanowisko, że sprzęt wskazany na spornych fakturach powinien być dostosowany do szczególnych potrzeb osób niepełnosprawnych. Powyższe stanowisko organu nie wynika z literalnego brzmienia § 3 ust. 1 pkt 3 lit. c rozporządzenia a wprowadzenie przez organ dodatkowego poza prawnego warunku jest niedopuszczalne. W związku z powyższym należy uznać powyższy zarzut Skarżącego za zasadny.

Z tych powodów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a. przy zastosowaniu art. 152 p.p.s.a. oraz zasądził zgodnie z art. 200 oraz art. 205 § 1 p.p.s.a. na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego odpowiadającą kwocie uiszczonego wpisu od skargi.