Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 779/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 195 ust. 4 a. art. 196a, art. 197 ust. 1, 2, 3, 4 i 5
journal: Dz.U. 2017 poz 2183
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lutego 2021 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Rektora Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu im. [...] w G. z dnia 9 kwietnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 21 stycznia 2020 r. (nr[...]) Dyrektor Szkoły Doktorskiej Akademii [...] im. [...] w G. – na podstawie art. 279 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.), art. 197 ust. 4 oraz art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2183 – dalej w skrócie: "p.s.w."), art. 104 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - powoływanej dalej jako: "k.p.a."), § 6 ust. 5 lit. f/ oraz § 17 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich Akademii [...] w G. stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr 21 Senatu [...] z dnia 24 maja 2017 r. (powoływanego dalej jako: "Regulamin Studiów Doktoranckich [...]"), art. 137 Statutu Akademii [...] im. [...] w G. z dnia 19 czerwca 2019 r. (ogłoszonego uchwałą Senatu [...] nr 70 z dnia 25 września 2019 r. – dalej zwanego: "Statutem [...]") – orzekł o skreśleniu P. C. (dalej zwanego także "stroną", "skarżącym", "doktorantem") z listy uczestników studiów doktoranckich.

Organ wskazał, że w dniu 13 listopada 2019 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie skreślenia strony z listy uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich w związku z § 17 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...], w którym wskazano, że kierownik studiów doktoranckich może skreślić doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich, jeżeli ten nie wykonuje obowiązków doktoranta, o których mowa w § 16 tego regulaminu.

Strona - stosownie do art. 61 § 4 k.p.a. - została zawiadomiona pisemnie o wszczęciu niniejszego postępowania z urzędu, wyjaśniając w toku postępowania, że jest w trakcie realizacji badań, na podstawie których przygotowywana jest praca doktorska. Wyjaśniła również, że obecnie jest w trakcie realizacji kolejnego etapu badań, którego zakończenie przewidziane jest na kwiecień 2020 r. Badania prowadzone są przy współpracy z [...] Uniwersytetem, Uniwersyteckim Centrum [...] oraz Szpitalem [...], i prowadzone są na pacjentach, którzy przechodzą skomplikowane operacje kręgosłupa w odcinku lędźwiowym.

Organ stwierdził, że P. C. jako uczestnik studiów doktoranckich IV roku był zobowiązany w okresie do piątego semestru do wszczęcia przewodu doktorskiego zgodnie z § 16 ust. 1 lit. e/ oraz § 17 ust. 1 lit. e/ Regulaminu Studiów Doktoranckich [...]. Wskazanego obowiązku nie wypełnił również w kolejnym semestrze, a także nie wniósł o możliwość przedłużenia terminu wszczęcia przewodu doktorskiego lub wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora, zgodnie z procedurą uregulowaną w § 13 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...]. Przepis ten stanowi, że w uzasadnionych przypadkach uczestnik studiów doktoranckich na swój wniosek może ubiegać się o zgodę na: a) odbywanie studiów doktoranckich według indywidualnego planu studiów i programu nauczania, b) przedłużenie czasu trwania studiów doktoranckich, w szczególności w przypadku: czasowej niezdolności do odbywania tych studiów spowodowanej chorobą; sprawowania osobistej opieki nad chorym członkiem rodziny; sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem do 4 roku życia lub dzieckiem o orzeczonej niepełnosprawności; łącznie nie więcej niż o rok, c) przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich, w przypadkach uzasadnionych koniecznością prowadzenia długotrwałych badań naukowych, na czas ich trwania, nie dłużej jednak niż o 2 lata. Kierownik studiów doktoranckich przedłuża okres odbywania studiów doktoranckich o okres odpowiadający czasowi trwania urlopu macierzyńskiego określonego w odrębnych przepisach w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666 ze zm.) zwalniając jednocześnie doktoranta z obowiązku uczestniczenia w zajęciach (§ 13 ust. 1). Decyzje, o których mowa w ust. 1 i ust. 2, kierownik studiów doktoranckich podejmuje na umotywowany wniosek doktoranta, zaopiniowany pozytywnie przez opiekuna naukowego/promotora, złożony bezpośrednio po wystąpieniu przyczyn zdrowotnych bądź wystąpieniu innych okoliczności uzasadniających przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich (§ 13 ust. 2).

Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że zaistniała podstawa do skreślenia doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich prowadzonych w [...] w G. z powodu niewypełnienia wskazanego obowiązku. Jednocześnie organ wskazał, że nie znalazł wystarczających podstaw do odstąpienia od wydania niniejszej decyzji, bowiem w ocenie organu interes społeczny przemawia za tym, by osoby nierokujące pomyślnego zakończenia studiów doktoranckich nie absorbowały środków uczelni publicznej możliwych do wykorzystania wobec doktorantów, którzy w sposób prawidłowy wywiązują się ze swoich obowiązków.

W uzasadnieniu organ przytoczył pełną treść § 17 ust. 1 i § 16 ust. 1 i 3 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...], jako kompatybilną z regulacją zawartą art. 197 ust. 1-4 i art. 189 p.s.w., określającą ramy obowiązków spoczywających na doktorantach. Zgodnie ze wskazaną regulacją ustawową doktoranci są bowiem obowiązani: postępować zgodnie z tekstem ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich, uczestniczyć w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów doktoranckich, do składnia egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów doktoranckich, przestrzegania przepisów obowiązujących na uczelni, realizowania programu studiów doktoranckich, w tym przeprowadzania badań i składania sprawozdań z ich przebiegu. Doktoranci, którzy nie wywiązują się ze swoich obowiązków mogą zaś - zgodnie z regulacją zawartą w art. 197 p.s.w. - zostać skreśleni z listy uczestników studiów doktoranckich decyzją kierownika studiów.

W odwołaniu od ww. decyzji P. C. wskazał, że jest w trakcie realizacji badań, na podstawie których opierać się będzie jego rozprawa doktorska: "Wpływ 8-tygodniowej suplementacji witaminą D3 połączonej z aktywnością fizyczną na poziom markerów stanu zapalnego i stresu oksydacyjnego w mięśniach szkieletowych pochodzących od pacjentów z przewlekłym bólem odcinka lędźwiowego kręgosłupa". Zaznaczył, że badania, do których przygotowywał się dwa lata trwają już rok, a zgodę Komisji Bioetycznej na ich prowadzenie otrzymał na okres lat czterech. W ramach dotychczasowych badań doszło do przebadania połowy zamierzonej liczby pacjentów. Drugą część badań będącą na dzień wniesienia odwołania (5 luty 2020 r.) w realizacji planuje ukończyć w kwietniu 2020 r. Jako że jest to duży projekt łączący współpracę [...] z [...] Uniwersytetem [...], Uniwersyteckim Centrum Klinicznym oraz Szpitalem [...] - Oddziałem Neurochirurgii a badania odbywają się na pacjentach, którzy w trakcie projektu przechodzą skomplikowane operacje kręgosłupa odcinka lędźwiowego, wniósł o pozytywne rozpatrzenie odwołania i pozwolenie na dokończenie badań wraz z finalizacją w postaci pracy doktorskiej. Wskazał, że realizacja projektu badawczego wraz ze wszystkimi niezbędnymi oznaczeniami biochemicznymi, testami fizjoterapeutycznymi oraz publikacją wyników zakończyłaby się na jesieni 2020 r., a przy pomyślnym i terminowym zakończeniu badań oraz ich publikacji, przybliżony termin obrony przypadałby na pierwszy kwartał 2021 r. Zwrócił uwagę, że w sprawie wzięte też być powinno pod uwagę znaczenie oraz obszerność realizowanego projektu. Zaznaczył, że postępy jego projektu były co roku skrupulatnie przedstawiane na konferencji doktorskiej kończącej każdy rok akademicki na studiach doktoranckich. Postępy w badaniach wraz z częścią wyników pierwszej części projektu zostały w tym roku przedstawione także Dyrektorowi Szkoły Doktorskiej [...] w G., a w czerwcu zaprezentowane na międzynarodowej konferencji organizowanej przez uczelnię "Fizjoterapia w nauce, profilaktyce i terapii".

Rektor Akademii [...] w G. nie uwzględnił odwołania i decyzją z dnia 9 kwietnia 2020 r. (nr[...]) – działając na podstawie art. 279 ust. 1 i ust. 2 przepisów wprowadzających ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a także art. 197 ust. 5 oraz art. 207 ust. 1 p.s.w., art. 127 § 1 i § 2, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., § 17 ust. 3 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...] oraz art. 137 Statutu [...] - utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Szkoły Doktorskiej [...] w G. o skreśleniu strony z listy uczestników studiów doktoranckich.

W uzasadnieniu przywołano na wstępie treść mających zastosowanie w sprawie przepisów Regulaminu Studiów Doktoranckich [...] oraz przepisów ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, a także przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie i stanowisko organu I instancji.

Rektor [...] w G., odnosząc się do zarzutów odwołania i biorąc pod uwagę przedstawione wyżej regulacje prawne oraz ustalony w sprawie stan faktyczny, wskazał, że - po ponownym rozpatrzeniu niniejszej sprawy - w ocenie organu odwoławczego skreślenie z listy doktorantów jest konsekwencją niedopełnienia przez stronę (doktoranta) obowiązku wszczęcia przewodu doktorskiego zgodnie z § 17 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...], tj. "nie później niż w piątym semestrze studiów". Wskazanego obowiązku P. C. nie wypełnił również w kolejnych semestrach, mimo iż miał taką możliwość. Organ odwoławczy zaznaczył, że w chwili wydawania decyzji skarżący studiuje już na VIII semestrze studiów doktoranckich. W okresie do końca V semestru - czyli od lutego 2019 r. - miał możliwość wystąpienia z wnioskiem o zainicjowanie właściwego postępowania awansowego, czego nie uczynił nawet po uzyskaniu informacji o wszczęciu postępowania w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich.

Ponadto skarżący nigdy nie występował o możliwość przedłużenia terminu wszczęcia przewodu doktorskiego lub wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora, zgodnie z procedurą uregulowaną w § 13 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...]. Nie było zatem podstaw do uznania, że zachodziły jakiekolwiek okoliczności, które utrudniałyby lub uniemożliwiały w tym konkretnym przypadku wszczęcie przewodu doktorskiego na dotychczasowych zasadach lub postępowania o nadanie stopnia doktora w myśl nowej ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W świetle poczynionych w sprawie ustaleń organ odwoławczy uznał, że za niedopełnienie obowiązku wszczęcia przewodu doktorskiego (postępowania o nadanie stopnia doktora) odpowiada wyłącznie skarżący.

P. C. zaskarżył decyzję Rektora [...] w G. w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa wg norm przepisanych, a także rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa obejmujące naruszenie:

1/ § 17 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...] poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na skreśleniu skarżącego z listy uczestników studiów doktoranckich, podczas gdy nie istniały przesłanki do tego uprawniające;

2/ art. 7, art. 75, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności nie uwzględnieniu w decyzji:

- istniejącego dotychczas na [...] w G. zwyczaju (powszechnej praktyki), że studenci studiów doktoranckich, którzy prowadzą skomplikowane badania, a ich prace są pozytywnie opiniowane przez opiekunów naukowych nie muszą rozpoczynać przewodu doktorskiego na piątym roku studiów,

- faktu, że ze względu na stopień skomplikowania prowadzonych przez skarżącego badań oraz ich długotrwałość otwarcie przewodu doktorskiego na piątym semestrze byłoby bezcelowe i mogłoby doprowadzić do wypaczenia wyników badań,

- faktu, że skarżący zawiadamiał władze: opiekuna naukowego i kierownika szkoły doktorskiej o fakcie przedłużających się badań i niemożliwości rozpoczęcia przewodu doktorskiego w terminie, a nie został przez nich poinformowany, że będzie to równoznaczne ze skreśleniem ze szkoły doktorskiej,

- sprzeczności zawartej w decyzji organu I instancji, w której najpierw organ przytacza informacje o postępach naukowych skarżącego, a następnie na końcu decyzji stwierdza, że za zasadnością skreślenia skarżącego z listy doktorantów przemawia brak rokowań co do pomyślnego zakończenia studiów doktorskich,

- błędną interpretację faktu, że skarżący będąc na VIII semestrze studiów doktorskich nie rozpoczął jeszcze przewodu doktorskiego poprzez przyjęcie, że jest to wystarczającą przesłanką do skreślenia skarżącego z listy doktorantów, podczas gdy fakt, iż pomimo tego, że skarżący nie rozpoczął przewodu doktorskiego na VIII semestrze studiów, to dotychczas nie spotkała go żadna szykana ze strony opiekuna naukowego i kierownika szkoły doktorskiej, co świadczy, że przedłużenie terminu na rozpoczęcie przewodu doktorskiego odbyło się za zgodą wyżej wymienionych;

3/ art. 136 w zw. z art. 77 i art. 7 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ II instancji, w szczególności brak uzupełnienia dowodów i niezbędnych materiałów w niniejszej sprawie, w szczególności zgody Komisji Bioetycznej na prowadzenie badań naukowych, zeznań świadka - opiekuna naukowego skarżącego – [...] J. J. K. oraz byłego kierownika szkoły doktorskiej – [...] A., na okoliczność utrwalonej praktyki zezwalającej doktorantom na otworzenie przewodu doktorskiego po piątym semestrze studiów doktoranckich bez sankcji skreślenia z listy doktorantów, podczas gdy rzetelność postępowania wyjaśniającego prowadziłaby do ustalenia, że skarżący nie naruszył swoich obowiązków;

4/ art. 7 w zw. z art. 89 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy, w sytuacji gdy zachodziła potrzeba dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności potrzeba przesłuchania świadków - opiekuna naukowego [...] J. J. K. oraz byłego kierownika szkoły doktorskiej prof. [...] A., którzy posiadali wiedzę na temat wydłużonego czasu badań prowadzonych przez skarżącego oraz godzili się na późniejsze rozpoczęcie przewodu doktorskiego;

5/ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy, a przede wszystkim wyrażone stanowisko przez skarżącego w pismach skierowanych do organu uzasadniało, iż zachodziły przesłanki do uchylenia decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że jest doktorantem na [...] i prowadzi badania, na podstawie których będzie się opierać jego rozprawa doktorska "Wpływ 8 - tygodniowej suplementacji witaminą D3 połączonej z aktywnością na poziom markerów stanu zapalnego i stresu oksydacyjnego w mięśniach szkieletowych pobranych w trakcie zabiegu operacyjnego od pacjentów z przewlekłym bólem odcinka lędźwiowego kręgosłupa". Wyjaśnił, że badania prowadzone przez niego są długotrwałe, bowiem są skorelowane z badaniami prowadzonymi przez NFZ i zależą od woli osób badanych, które często zmieniają swoje zdanie, co do chęci brania udziału w badaniach, co utrudnia przeprowadzenie obserwacji. Pomimo tych trudności skarżący notował stały postęp w swoich badaniach, z którego zadowolony był jego opiekun naukowy oraz ówczesny kierownik szkoły doktorskiej, którzy to - pomimo przekroczenia przez niego terminu na rozpoczęcie przewodu doktorskiego - godzili się na dalsze prowadzenie badań i rozpoczęcie przewodu doktorskiego, gdy zbierze odpowiedni materiał badawczy.

W połowie roku 2019 r. zmieniły się władze na [...], co skutkowało zawiadomieniem skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich. W toku postępowania skarżący wyjaśnił, że jest w trakcie realizacji badań, na podstawie których będzie się opierać jego rozprawa doktorska wskazując, że badania do których się przygotowywał dwa lata trwają już ponad rok, a zgodę Komisji Bioetycznej (Nr[...]) skarżący otrzymał na okres czterech lat (bo tyle też wynosi okres niezbędny do rzetelnego przygotowania badań).

Uzasadniając przedstawione zarzuty zwrócił uwagę, że § 17 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...] przewiduje możliwość skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich w przypadku nie wykonywania "obowiązków, o których mowa w § 13 niniejszego regulaminu", przy czym § 13 przedmiotowego regulaminu nie zawiera wymienionych obowiązków doktoranta, co samo w sobie powinno być przesłanką wystarczającą do uznania treści przedmiotowego paragrafu za "martwą". Z brzmienia jednak dalszej części przedmiotowego paragrafu można wywnioskować, że twórcy regulaminu zamierzali odwołać się do § 16 zawierającego obowiązki doktorantów, a jednym z tych obowiązków - którego rzekomo nie dopełnił skarżący i co było podstawą zaskarżonych decyzji - jest fakt, że skarżący nie rozpoczął przewodu doktorskiego na V semestrze studiów doktoranckich.

Skarżący wskazał, że są projekty badawcze, do których należy jego projekt, których racjonalność nie pozwala na rozpoczęcie przewodu doktorskiego w V semestrze studiów, bowiem nie są zebrane wystarczające dane do otwarcia przewodu, co doskonale rozumieli poprzedni kierownik szkoły doktorskiej oraz opiekun naukowy skarżącego i zezwalali skarżącemu na wstrzymanie się z otwarciem przewodu doktorskiego do momentu zebrania przez niego odpowiednich danych.

Skarżący wskazał, że regulamin nie przewiduje możliwości przedłużenia terminu do otwarcia przewodu doktorskiego, a więc nie było możliwości uregulowania tego stosunku na podstawie regulaminu, dlatego kierownik szkoły doktorskiej widząc ciągły postęp badań skarżącego wyrażał zgodę na dalsze prowadzenie badań poprzez niewykonywanie swojego prawa do skreślenia skarżącego z listy doktorantów. Po zmianie władz uczelni i zmianie kierownika szkoły doktorskiej nowe władze zdecydowały się na formalistyczne a nie merytoryczne podejście do studiów doktoranckich i zdecydowały o jego skreśleniu z listy doktorantów.

W ocenie skarżącego takie działanie nie było umocowane w prawie, bowiem skarżący: 1/ posiadał zgodę poprzedniego kierownika szkoły doktorskiej na późniejsze otwarcie przewodu doktorskiego (zgoda taka nie była sformalizowana, bowiem regulamin tego nie przewidywał, tym niemniej była na uczelni powszechną praktyką) i 2/ nie mógł otworzyć przewodu doktorskiego w terminie nie ze swojej winy, dlatego nie powinno się stosować wobec niego najsurowszej sankcji, jaką jest skreślenie z listy doktorantów.

Skarżący zaznaczył, że wszystkie opisane powyżej naruszenia przepisów postępowania doprowadziły do niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego, jakoby badania skarżącego nie rokowały pozytywnego zakończenia oraz, że skarżący nie otworzył przewodu doktorskiego bez zgody kierownika szkoły doktorskiej. Wszechstronne rozpatrzenie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, przesłuchanie opiekuna naukowego skarżącego oraz byłego kierownika szkoły doktorskiej udowodniłyby, że stan faktyczny ustalony przez organ był niezgodny z rzeczywistością. Organ poprzez wybiórczą ocenę materiału dowodowego nie uwzględnił również istniejącej na uczelni powszechnej praktyki rozpoczynania przewodu doktorskiego w późniejszy terminie. Wbrew logice i doświadczeniu życiowemu organ przyjmuje, że to, iż na VIII semestrze studiów doktoranckich skarżący nie rozpoczął przewodu doktorskiego i że z tego powodu nie poniósł żadnych negatywnych konsekwencji, nie świadczy o fakcie, iż ten stan rzeczy istniał za zgodą wcześniejszych władz szkoły doktorskiej.

W odpowiedzi na skargę Rektor [...] w G. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie i wnosząc o rozpoznanie sprawy na rozprawie z uwagi na jej złożony charakter.

Organ zaznaczył, że okoliczność, iż skarżący nie zebrał wystarczających danych badawczych do otwarcia przewodu doktorskiego najpóźniej w V semestrze studiów nie jest okolicznością usprawiedliwiającą lecz obciążającą studenta przy ocenie zasadności skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich. Szczególnie, że decyzja została wydana wobec skarżacego w trakcie ostatniego (VIII) semestru studiów, na którym skarżący w dalszym ciągu nie otworzył przewodu doktorskiego, również po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania mogącego skutkować skreśleniem skarżacego z listy uczestników studiów doktoranckich. Powyższe świadczy o celowym i rozmyślnym zaniechaniu wykonania ciążącego na studencie obowiązku. O braku podstaw do skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich skarżący nie wspomniał także w swoim odwołaniu, ani nawet takim brakom nie przeczył. Wskazywał jedynie na chęć dalszego kontynuowania badań i prac nad doktoratem.

Odnosząc się do zarzutów odnoszących się do przepisów postępowania, a w szczególności do braku podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności nie uwzględnienia w decyzji istniejącego dotychczas na [...] zwyczaju (powszechnej praktyki), że studenci studiów doktoranckich, którzy prowadzą skomplikowane badania a ich prace są pozytywnie opiniowane przez opiekunów naukowych nie muszą rozpoczynać przewodu doktorskiego na V roku studiów, organ wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnego dowodu na potwierdzenie rzekomego zwyczaju - powszechnej praktyki odstępowania od regulaminu studiów; nie dowiódł także, aby jego badania były skomplikowane. Organ zaznaczył, że zarzutu takiego skarżący nie czynił w swoim odwołaniu, co czyni jego twierdzenia czysto gołosłownymi, zaś organ im zaprzecza. Organ zwrócił uwagę, że student miał prawo ubiegać się o odbycie studiów doktoranckich według indywidualnego planu studiów i programu nauczania lub o przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich, w przypadkach uzasadnionych koniecznością prowadzenia długotrwałych badań naukowych, co znalazło swój wyraz w przepisach § 13 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...], z czego skarżący nie skorzystał ani nawet o co nie wnioskował.

W odniesieniu do podnoszonego twierdzenia o tym, że skarżący zawiadamiał władze, opiekuna naukowego i kierownika szkoły doktorskiej o fakcie przedłużających się badań i niemożliwości rozpoczęcia przewodu doktorskiego w terminie, a nie został przez nich poinformowany, że będzie to równoznaczne ze skreśleniem ze szkoły doktorskiej organ wskazał, że po pierwsze, nie wskazano o jakie władze chodzi, bowiem ani na Rektorze, ani na opiekunie naukowym, ani na kierowniku szkoły doktorskiej nie ciąży obowiązek informowania studenta studiów doktoranckich o treści Regulaminu Studiów, tym bardziej, że w dniu 6 października 2016 r. skarżący złożył oświadczenie, że zapoznał się z treścią Regulaminu Studiów Doktoranckich [...] i zobowiązał się go przestrzegać. W konsekwencji nie sposób podzielić argumentacji zmierzającej do wykazania, że skarżący nie był świadom obowiązków i konsekwencji zakreślonych w Regulaminu Studiów Doktoranckich [...].

Organ stwierdził także, że wbrew twierdzeniu skarżącego nie ma sprzeczności w decyzji organu I instancji, który rzetelnie i zgodnie z rzeczywistością przytoczył postępy skarżącego. Nie oznacza to jednak, że były one wystarczające lub dawały rokowania co do pomyślnego zakończenia studiów doktorskich. Należy podnieść, że decyzja wobec skarżącego została wydana w trakcie ostatniego VIII semestru studiów, na którym – jak sam skarżący wskazuje - nie miał jeszcze danych pozwalających choćby na wszczęcie przewodu doktorskiego, co tym samym sam potwierdza, że postępy skarżącego były niedostateczne.

W ocenie organu błędne jest stanowisko skarżącego polegające na tym, że skoro nie wszczął przewodu doktorskiego w V semestrze, ani nie zrobił tego w VI, VII i VIII semestrze i nie spotkały go dotychczas żadne ujemne konsekwencje ze strony opiekuna naukowego i kierownika szkoły doktorskiej, to należy wyciągnąć ten i tylko ten wniosek, że zgadzali się oni na przedłużenie terminu na rozpoczęcie przewodu doktorskiego. Skarżący rozumie bierność opiekuna naukowego jako przedłużenie terminu na złożenie wniosku o otwarcie przewodu doktorskiego, jednak należy wskazać, że opiekun naukowy nie miał takiej kompetencji i zachowanie to można oceniać najwyżej w kategorii zasadności lub braku zasadności jego bierności. Jednak w żadnym wypadku bierność ta nie mogła mieć wpływu na jednoznaczną treść Regulaminu Studiów Doktoranckich [...]. Analogiczna sugestia pada w stosunku do kierownika studiów doktoranckich, jednakże skarżący zapomina, że stanowisko kierownika studiów doktoranckich powstało dopiero w trakcie VIII semestru studiów skarżącego.

W ocenie organu nie zachodziła potrzeba przeprowadzania uzupełniającego postępowania wyjaśniającego ani przesłuchania świadków - opiekuna naukowego skarżącego [...] J. J. K. oraz byłego kierownika szkoły doktorskiej prof. [...] A., którzy posiadali wiedzę na temat wydłużonego czasu badań prowadzonych przez skarżącego oraz godzili się na późniejsze rozpoczęcie przewodu doktorskiego. Zgromadzony materiał dowodowy w sprawie oraz jej okoliczności faktyczne w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości dostarczyły wystarczających informacji, na bazie których można było uznać, że skarżący nie wypełnił jednego ze swoich obowiązków w ramach studiów doktoranckich, a w wyniku takiego zaniedbania po jego stronie, organ I instancji był uprawniony do wydania decyzji o takiej treści, która została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Skarżący powołując się na konieczność przesłuchania świadków, którzy mają posiadać wiedzę na temat wydłużonego czasu badań prowadzonych przez skarżącego oraz którzy mieli się godzić na późniejsze rozpoczęcie przewodu doktorskiego, konsekwentnie pomija fakt, że przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich może mieć miejsce, natomiast niezbędny do tego jest umotywowany wniosek doktoranta, zaopiniowany pozytywnie przez opiekuna naukowego/promotora, złożony bezpośrednio po wystąpieniu przyczyn zdrowotnych bądź wystąpieniu innych okoliczności uzasadniających przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich (§ 13 ust. 2 Regulaminu Studiów Doktoranckich [...]). Taki wniosek nigdy nie został przez skarżącego złożony w toku przedmiotowej sprawy, dlatego też w tym świetle jakiekolwiek zeznania przywołanych w treści skargi osób, nie miałyby żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że złożona skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Rektora Akademii [...] w G. z dnia 9 kwietnia 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Szkoły Doktorskiej [...] w G. z dnia 21 stycznia 2020 r. orzekającą o skreśleniu P. C. z listy uczestników studiów doktoranckich.

Jak wynika z akt sprawy skarżący został przyjęty na I rok stacjonarnych studiów doktoranckich na wydział [...], kierunek [...] w roku akademickim 2016/2017 na mocy decyzji Przewodniczącego Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Akademii [...] z dnia 11 października 2016 r. wydanej na podstawie art. 196 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2183 ze zm. – dalej także jako "p.s.w.").

W trakcie odbywania przez skarżącego studiów doktoranckich ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym została uchylona na mocy art. 169 pkt 3 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę–Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm. – dalej zwanej także "p.w.p.s.w.n.). Wejście w życie nowej ustawy nastąpiło z dniem 1 października 2018 r., gdy skarżący rozpoczynał V semestr studiów doktoranckich trwający do końca lutego 2019 r. Na mocy przepisów przejściowych zawartych w p.w.p.s.w.n. skarżący kontynuował jednak studia doktoranckie na dotychczasowych zasadach określonych w ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym. Zgodnie bowiem z art. 279 ust. 1 i 2 p.w.p.s.w.n. studia doktoranckie rozpoczęte przed rokiem akademickim 2019/2020 prowadzi się na zasadach dotychczasowych, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2023 r. Nadzór merytoryczny nad studiami doktoranckimi, o którym mowa w art. 195 ust. 7 ustawy uchylanej w art. 169 pkt 3, prowadzonymi w uczelniach sprawują: 1) do dnia 30 września 2019 r. - rady jednostek organizacyjnych uczelni 2) od dnia 1 października 2019 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. - podmioty wskazane w statutach uczelni.

Mające zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym w zakresie dotyczącym studiów doktoranckich stanowią, że studia doktoranckie trwają nie krócej niż dwa lata i nie dłużej niż cztery lata (art. 195 ust. 4a p.s.w.). Osoba przyjęta na studia doktoranckie nabywa prawa doktoranta z chwilą złożenia ślubowania, którego treść określa statut uczelni albo jednostki naukowej (art. 196a p.s.w.). W zakresie obowiązków ciążących na doktorantach ustawa precyzuje, że doktorant jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich. Ponadto w przypadku doktorantów odpowiednie zastosowanie znajduje art. 189 ust. 2 p.s.w., co oznacza, że doktorant jest w szczególności zobowiązany do 1) uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów doktoranckich 2) składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów doktoranckich 3) przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni (art. 197 ust. 1 p.s.w.). Ponadto do powystawowych obowiązków doktorantów, poza obowiązkami określonymi zgodnie z art. 197 ust. 1 p.s.w., należy realizowanie programu studiów doktoranckich, w tym prowadzenie badań naukowych i składanie sprawozdań z ich przebiegu (art. 197 ust. 2 p.s.w.). Uczestnicy studiów doktoranckich prowadzonych w uczelni mają także obowiązek odbywania praktyk zawodowych w formie prowadzenia zajęć dydaktycznych lub uczestniczenia w ich prowadzeniu (art.197 ust. 3 p.s.w.)

Doktoranci, którzy nie wywiązują się z obowiązków, o których mowa w art. 197 ust. 1 i ust. 2 p.s.w. mogą zostać skreśleni z listy uczestników studiów doktoranckich. Decyzję o skreśleniu podejmuje kierownik studiów (art 197 ust. 4 p.s.w.). Od decyzji, o której mowa w ust. 4, służy odwołanie odpowiednio do rektora albo dyrektora jednostki naukowej prowadzącej studia. Decyzja rektora albo dyrektora jednostki jest ostateczna (art. 197 ust. 5 p.s.w.).

W świetle powyższych uregulowań skarżący był zatem zobowiązany do przestrzegania obowiązujących na Akademii [...] w G. regulaminów studiów doktoranckich, wprowadzanych uchwałami Senatu tej uczelni z dnia 30 stycznia 2012 r. (uchwała nr 3) oraz z dnia 24 maja 2017 r. (uchwała nr 21 – wprowadzająca regulamin studiów doktoranckich obowiązujący w chwili podjęcia decyzji o skreśleniu skarżącego z listy doktorantów przez organ I instancji). Podkreślenia przy tym wymaga, że choć przed wydaniem zaskarżonej decyzji (w dniu 9 kwietnia 2020 r.) Senat Akademii [...] w G. w dniu 11 marca 2020 r. podjął uchwałę nr 13 wprowadzającą nowy regulamin studiów doktoranckich na tej uczelni, to w § 19 nowego regulaminu określono, że wchodzi on w życie dopiero z początkiem roku akademickiego 2020/2021, tj. z dniem 1 października 2020 r. i z tego względu nie miał on zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Jako podstawę wydania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej wskazano zatem właściwe przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i adekwatne pozostające z nimi w związku przepisy regulaminu studiów doktoranckich wprowadzonego uchwałą Senatu Akademii [...] w G. z dnia 24 maja 2017 r., to jest § 16 i § 17 przedmiotowego regulaminu (dalej "Regulamin Studiów Doktoranckich [...]").

Zgodnie z § 16 ust. 1 Regulamin Studiów Doktoranckich [...] uczestnik studiów doktoranckich zobowiązany jest w szczególności do:

a) czynnego uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych przewidzianych programem studiów oraz w sesjach naukowych tych studiów,

b) uczestniczenia w badaniach naukowych Akademii i składania sprawozdań z ich przebiegu,

c) składania egzaminów i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów,

d) wyboru opiekuna naukowego przed rozpoczęciem II roku studiów (prof. lub dr hab.),

e) otwarcia przewodu doktorskiego nie później niż w piątym semestrze studiów,

f) opublikowania przez doktoranta publikacji naukowej w formie książki lub co najmniej jednej publikacji naukowej w recenzowanym czasopiśmie naukowym o zasięgu co najmniej krajowym,

g) zdania egzaminów doktorskich (w okresie trwania studiów doktoranckich),

h) obrony rozprawy doktorskiej w trakcie studiów,

i) wnoszenia terminowego opłat w przypadku studiów niestacjonarnych,

j) przestrzegania przepisów obowiązujących w Akademii, szanowania dobrego imienia uczestnika studiów doktoranckich i Akademii.

Zgodnie z ust. 3 powołanego przepisu doktorant ma także obowiązek odbywania praktyk w formie prowadzenia zająć dydaktycznych lub uczestniczenia w ich prowadzeniu w wymiarze określonym regulaminem studiów.

Stosownie do § 17 Regulamin Studiów Doktoranckich [...] uczestnik studiów doktoranckich, który nie wykonuje obowiązków, o których mowa w § 13 niniejszego regulaminu, a w szczególności:

a) nie dokonuje dostatecznych postępów w pracy naukowej;

b) nie uzyskuje wymaganych zaliczeń;

c) nie składa obowiązujących egzaminów w terminie;

d) nie prezentuje wyników pracy w formie sprawozdań na studenckich sesjach naukowych;

e) nie wykonuje ustalonych etapów pracy doktorskiej, nie otworzy przewodu doktorskiego nie później niż w piątym semestrze studiów;

f) nie wnosi terminowo opłat - w przypadku studiów niestacjonarnych;

g) postępuje w sposób, który godzi w dobre imię Akademii

– może zostać skreślony przez kierownika studiów z listy uczestników studiów doktoranckich. Od decyzji o skreśleniu – stosownie do ust. 3 § 17 Regulamin Studiów Doktoranckich [...] - przysługuje prawo odwołania się do rektora w terminie 14 dni od jej otrzymania, natomiast decyzja rektora jest ostateczna.

Pomimo mylnego odwołania się w treści § 17 Regulamin Studiów Doktoranckich [...], do "obowiązków, o których mowa w § 13 niniejszego regulaminu" (podczas gdy faktycznie obowiązki te zostały wskazane w § 16 przedmiotowego regulaminu), zauważyć należy, że powyższy błąd ma charakter omyłki pisarskiej i w żadnym razie nie może - jak sugeruje strona skarżąca – znosić obowiązywania wyrażonej w § 17 Regulamin Studiów Doktoranckich [...] normy prawnej, zgodnie z którą niewywiązywanie się z obowiązków doktoranta może skutkować skreśleniem z listy doktorantów. Jest to tym bardziej przekonujące, że w treści § 17 Regulamin Studiów Doktoranckich [...] nie poprzestano wyłącznie na wskazanym odesłaniu do paragrafu wyliczającego obowiązki doktorantów, lecz wyraźnie także wskazano, jakie w szczególności uchybienia obowiązkom doktoranta zagrożone są sankcją skreślania z listy uczestników studiów doktoranckich.

Mając więc na uwadze przedstawione powyżej przypisy prawa i ich wzajemne relacje nie budzi wątpliwości Sądu, że w czasie odbywania przez skarżącego studiów doktoranckich obowiązywała jasna w swej treści norma prawna stanowiąca, że doktorant Akademii [...] w G., który nie wykonuje swoich obowiązków, w tym nie otworzy przewodu doktorskiego nie później niż w V semestrze studiów może zostać skreślony z listy uczestników studiów doktoranckich.

Skarżący jako doktorant niewątpliwie zaś miał możliwość (a wręcz obowiązek) zapoznania się i postępowania zgodnie z obowiązującym go na uczelni regulaminem studiów doktoranckich, co potwierdza chociażby znajdujące się w aktach sprawy podpisane przez skarżącego oświadczenie z dnia 6 października 2016 r. (k. – 12 akt administracyjnych). Co istotne. skarżący nie neguje, że faktycznie nie otworzył przewodu doktorskiego na V semestrze studiów. Okoliczność ta została w sposób nie budzący wątpliwości wykazana w przedmiotowej sprawie. W chwili wydania zaskarżonej decyzji skarżący był już bowiem na VIII - ostatnim semestrze studiów doktoranckich i w dalszym ciągu nie otworzył przewodu doktorskiego, podczas gdy – co wynika z uregulowań regulaminu – przedłużenie terminu otwarcia przewodu doktorskiego ma charakter czynności sformalizowanej, następującej na składany przez doktoranta wniosek.

W ocenie skarżącego pomimo uchybienia obowiązkowi określonemu w § 17 ust. 1 lit. e/ Regulamin Studiów Doktoranckich [...] nie powinien on jednak zostać skreślony z listy uczestników studiów doktoranckich z uwagi na okoliczności przedmiotowej sprawy, wśród których skarżący wskazuje na istniejącą na uczelni wcześniejszą praktykę dozwalająca na otwieranie przewodów doktorskich w czasie późniejszym niż V semestr studiów doktoranckich oraz nieformalne udzielenie skarżącemu takiej zgody, która miała być udzielona w ramach wskazanej niepisanej praktyki przez poprzednie władze uczelni. Skarżący podnosi jednocześnie, że zgoda ta wynikała ze skomplikowanego charakteru badań jakie prowadzi w sprawie doktoratu. W treści wniesionej do Sądu skargi skarżący podkreślił w tym zakresie, że projekt badawczy który realizuje jest tego rodzaju, iż jego racjonalność nie pozwala na rozpoczęcie przewodu doktorskiego w V semestrze studiów, bowiem nie są zebrane wystarczające dane do otwarcia przewodu doktorskiego. Z tych względów skarżący miał otrzymać nieformalną zgodę na wstrzymanie się z otwarciem przewodu doktorskiego do momentu zebrania przez niego odpowiednich danych.

Mając powyższe na uwadze należy zaznaczyć, że decyzje podejmowane w przedmiocie skreślania z listy doktorantów z powodu niewywiązywania się przez daną osobę z nałożonych na nią jako doktoranta obowiązków mają charakter decyzji uznaniowych, o czym świadczy użyty zarówno w art. 179 ust. 4 p.s.w., jak też adekwatnym przepisie regulaminu studiów doktoranckich [...] w G., zwrot: "mogą zostać skreśleni z listy uczestników studiów doktoranckich".

Stwierdzenie zaniedbania przez doktoranta jego obowiązków nie wiąże się z automatyczną utratą statusu doktoranta. W przedmiotowej sprawie w ocenie Sądu, organy konsekwentnie wykazały jednak, z jakich powodów uznały, że podniesione przez skarżącego argumenty nie mogą przemawiać za nieskreślaniem go z listy uczestników studiów doktoranckich Akademii [...] w G.. W tym zakresie zdaniem Sądu organy w logiczny i wyczerpujący sposób wykazały, że twierdzenia skarżącego dotyczące powodów niedotrzymania terminu otwarcia przewodu doktorskiego przemawiają w szerszym kontekście w istocie na jego niekorzyść, świadcząc o nieprzygotowaniu skarżącego do otworzenia przewodu doktorskiego także na ostatnim VIII semestrze studiów doktoranckich. Organy zaakcentowały przy tym całkowicie bierną postawę skarżącego w podjęciu działań mających na celu zrealizowanie celu studiów doktoranckich także po powiadomieniu go o wszczętym względem niego postępowaniu w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów. W sprawie dokonano także ważenia ważnego interesu skarżącego z interesem społecznym. Organy nie znalazły wystarczających podstaw do odstąpienia od wydania decyzji, uznając, że interes społeczny przemawia w przedmiotowej sprawie za tym, by osoby nierokujące pomyślnego zakończenia studiów doktoranckich nie absorbowały środków uczelni publicznej możliwych do wykorzystania wobec doktorantów, którzy w sposób prawidłowy wywiązują się ze swoich obowiązków.

Zdaniem Sądu dokonując powyższej oceny organy nie naruszyły granic uznania administracyjnego i wbrew zarzutom skarżącego przeprowadziły postępowanie wyjaśniające w sposób nienaruszający zasad wynikających z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Sąd podkreśla, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla podjęcia wskazanego rozstrzygnięcia. Okoliczność, że skarżący nie otworzył przewodu doktorskiego na V, VI, VII ani VIII semestrze studiów bezspornie wynika z akt przedmiotowej sprawy. Z kolei nawet gdyby na [...] w G. istniała przed 2019 r. niepisana praktyka dozwalania doktorantom na niewywiązywanie się z nałożonych na nich obowiązków, to fakt ten nie wymagał przeprowadzenia dowodów z przesłuchania świadków. Wskazaną okoliczność zasadnie uznano bowiem za pozostającą bez znaczenia dla oceny postawy skarżącego, który także po zmianie władz uczelni, które w ocenie skarżącego zbyt formalistycznie podeszły do jego sprawy, pozostawał bierny i nie wystąpił w sposób regulaminowo przyjęty o "prolongatę" otwarcia przez niego przewodu doktorskiego już nawet po wszczęciu względem niego w trakcie VII semestru studiów postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów, ani też w semestrze następnym, tj. na VIII ostatnim semestrze studiów. Powyższe w ocenie Sądu świadczy o tym, że również na końcowym etapie studiów doktoranckich, skarżący nadal nie był przygotowany do finalizacji studiów.

Wbrew twierdzeniu skarżącego nie przedstawił on żadnych dowodów na to, że spóźnienie w otwarciu przewodu doktorskiego nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że dopiero w dniu 24 września 2018 r., a zatem bezpośrednio przed rozpoczęciem V semestru studiów skarżący złożył wniosek o prowadzenie badań na temat "Wpływ 8-tygodniowej suplementacji witaminą D3 na pacjentów z przewlekłym bólem odcinka lędźwiowego kręgosłupa kwalifikujących się do zabiegu mikrochirurgicznego usunięcia jądra miażdżystego". Świadczy to o tym, że w czasie, gdy zgodnie z regulaminem studiów skarżący winien otworzyć już przewód doktorski w istocie nie zrealizował on jeszcze żadnych badań mających być podstawą przyszłej pracy doktorskiej na wskazany temat. Jak wynika z akt sprawy we wcześniejszym okresie działalność naukowa skarżącego koncentrowała się bowiem wokół innych zagadnień związanych z treningiem osób cierpiących na chorobę Parkinsona. W ocenie Sądu nie można zatem przyjąć, że brak podjęcia przewodu doktorskiego na V semestrze studiów nie wynikał z winy skarżącego, lecz właśnie - jak wskazały organy - był wyrazem nieprzygotowania skarżącego do otworzenia przewodu doktorskiego na tym etapie. Skarżący nie wykazał zaś w żaden sposób z jakich względów zdecydował się na rozpoczęcie badań naukowych dopiero w terminie, w którym miał obowiązek otworzyć już przewód doktorski. Zgodę Komisji Bioetycznej na powodzenie badań mających być podstawą przyszłej pracy doktorskiej dotyczącej suplementacji witaminą D pacjentów z przepukliną jądra miażdżystego występującą w odcinku lędźwiowym kręgosłupa, skarżący otrzymał bowiem w dniu 9 listopada 2018 r., tj. w trakcie V semestru studiów. Dostrzec należy, że zgoda na prowadzenie badań niewątpliwie nie mogła być skarżącemu udzielona przed złożeniem przez niego stosownego wniosku w tym zakresie. Skarżący podkreśla jako istotne, że zgoda została mu udzielona na okres 4 lat. Jak jednak podkreślono w treści udzielonej skarżącemu zgody nr [...] z dnia 9 listopada 2018 r. - "niniejsza zgoda jest ważna do 31 marca 2023 roku, zgodnie z planowanym przez badacza terminem zakończenia ww. badań". Harmonogram pracy jaki założył skarżący był zatem zaplanowany przez niego samego.

Podkreślenia wymaga, że najważniejszym celem kształcenia doktorantów jest przygotowanie rozprawy doktorskiej i uzyskanie na jej podstawie stopnia naukowego - doktora. W ramach otwartego przewodu doktorskiego mieści się ogół postępowania w trakcie nadawania stopnia naukowego doktora nauk. Czynności przewodu doktorskiego to otwarcie przewodu, przeprowadzenie egzaminów doktorskich, recenzje naukowe pracy doktorskiej, opieka promotora pracy doktorskiej, końcowa publiczna obrona pracy doktorskiej. Czynności te ze swej istoty, a także poprzedzająca je konieczna czynność napisania rozprawy doktorskiej, winny być podjęte w czasie trwania studiów doktoranckich. Jak wskazano wyżej w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji skarżący był już na VIII semestrze IV-letnich stacjonarnych studiów doktoranckich. Okoliczność, że w tym czasie nie otworzył przewodu doktorskiego, jak zasadnie wskazały organy, nie rokowała, aby skarżący z sukcesem mógł zrealizować wyżej wskazany cel studiów doktoranckich bez przedłużania czasu ich trwania, o co skarżący zresztą się nie ubiegał. Pomimo istniejących w tym zakresie regulaminowych możliwości skarżący nie wystąpił o przedłużenie studiów. Bierna postawa skarżącego w tym zakresie nie może być oceniona jako niezależna od jego woli. W tym zakresie szczególnego podkreślenia wymaga, że organy w ramach przedmiotowej sprawy nie pominęły wymogów proceduralnych wynikających z koniczności zapewniania stronie czynnego udziału w postępowaniu. Skarżący został powiadomiony o wszczęciu postępowania w przedmiocie skreśleniu go z listy doktorantów, co umożliwiało mu nie tylko wypowiedzenie się w sprawie, ale przede wszystkim - wobec jednoznacznej treści § 17 ust. 1 lit. e/ Regulamin Studiów Doktoranckich [...] - winno motywować skarżącego do podjęcia działań mogących zapobiec skreśleniu go z listy doktorantów. Działania takie mogą polegać m.in. na uczynieniu zadość obowiązkom, których zaniedbanie prowadzi do skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich lub na złożeniu wniosku o przedłużenie studiów na podstawie § 13 Regulamin Studiów Doktoranckich [...], umożliwiającego to także w przypadkach związanych z powodzeniem długotrwałych badań naukowych. Czynności takie nie zostały jednak podjęte przez skarżącego.

Reasumując, w świetle okoliczności sprawy zarzuty skargi należało uznać za bezzasadne. Zdaniem Sądu organy nie naruszyły prawa, a postępowanie prowadzące do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie przeprowadziły wnikliwie, odnosząc się do okoliczności faktycznych oraz dowodów istotnych w sprawie w sposób wystarczający. Mając na uwadze uznaniowy charakter zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdza, że przedstawiona przez organy argumentacja nie miała charakteru arbitralnego i była uzasadniona stwierdzonymi na podstawie materiału dowodowego sprawy okolicznościami faktycznymi, wskazującymi na brak przygotowania skarżącego do rozprawy doktorskiej i otwarcia przewodu doktorskiego nie tylko na V semestrze studiów, ale przez cały okres studiów doktoranckich.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j.: Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.), zgodnie z którym: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów". Uznać należało, że rozpoznanie sprawy jest konieczne, zaś aktualna sytuacja związana z pandemią COVID-19 i ograniczone możliwości techniczne Sądu uzasadniają stwierdzenie, że przeprowadzenie rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.