Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2402/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 88 ust 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1175
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach
article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2013 r. sprawy ze skargi S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia i zakazu wjazdu na terytorium RP - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2012r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców działając na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 90 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 13 czerwca . o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.) oraz art. 127 § 2 i 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.)

po rozpatrzeniu odwołania [...] pana S. [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012r. orzekającej o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji oraz o zakazie wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i na terytorium państw Schengen przez okres 2 lat, uchylił zaskarżoną decyzje w części dotyczącej określenia terminu opuszczenia przez pana S. terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i w części dotyczącej orzekania o terminie zakazu ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej i w tym zakresie określił termin opuszczenia przez pana S. terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - do 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji i orzekł o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres 1 roku od dnia wykonania zaskarżonej decyzji w pozostałej części utrzymał zaś decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż Pan S. wjechał do Polski w dniu [...] grudnia 2010r. na podstawie wizy z prawem do pracy. Wojewoda [...] wydał cudzoziemcowi zezwolenie na pracę w firmie "[...]" w K. W dniu 4 lipca 2011r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w K. przeprowadzili kontrolę legalności zatrudnienia cudzoziemców w w/w firmie. W wyniku kontroli stwierdzono, że w okresie od dnia [...] lutego do dnia [...] czerwca 2011r. pani A. B. powierzyła panu S. wykonywanie pracy na innych niż określone zostały w zezwoleniu na pracę, to jest na podstawie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę. W związku z powyższym pracodawca oraz pan S. zostali ukarani przez Sąd Rejonowy K. wyrokami nakazowymi.

W dniu [...] czerwca 2011r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w S. prowadzili kontrolę legalności zatrudnienia cudzoziemców w firmie "[...]" należącej do J. M. W wyniku kontroli stwierdzono, że w okresie od dnia [...] maja 2011r. do dnia [...] czerwca 2011 r. pani J. M. powierzyła panu S. wykonywanie pracy bez wymaganego zezwolenia o pracę. W związku z powyższym pracodawca - który przyznał się do zarzucanego mu wykroczenia - został ukarany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w S..

Art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że cudzoziemcowi wydaje się decyzję o z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej.

Na podstawie zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego oraz stawionych wyżej uregulowań ustawowych należy stwierdzić zasadność wydania zaskarżonej decyzji. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w okresie od dnia [...] lutego do dnia [...] czerwca 2011r. pan S. wykonywał pracę [...] w firmie "[...]" niezgodnie wydanym mu zezwoleniem, a ponadto w okresie od dnia [...] maja do dnia [...] czerwca 2011r. wykonywał pracę [...] na rzecz firmy "" bez wymaganego zezwolenia i umowy o pracę. Organ odwoławczy nie daje wiary wyjaśnieniom strony, że pracę tą skarżący wykonywał w ramach pomocy udzielonej koledze bez wynagrodzenia. Ponadto należy tu zważyć - co z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie , że praca cudzoziemca w firmie "[...]" wykonywana była nielegalnie, to jest bez wymaganego zezwolenia i umowy o pracę, co stanowi kolejną przesłankę wyczerpującą dyspozycję art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. W związku z powyższym organ odwoławczy nie uwzględnić wniosku pełnomocnika strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania pani A. B. w charakterze świadka na okoliczność ustalenia, że jako pracodawca udzieliła cudzoziemcowi płatnego urlopu wypoczynkowego w dniach od [...] do dnia [...] czerwca 2011r. oraz

urlopu bezpłatnego w dniach od [...] do [...] czerwca 2011 r. Fakt udzielenia cudzoziemcowi powyższego urlopu nie stanowi bowiem okoliczności znoszącej udowodnionego - w ocenie organu odwoławczego przekroczenia polegającego na nielegalnym wykonywaniu przez pana S. pracy na rzecz firmy

[...]".

Powyższe fakty jako wykroczenia m. in. ze strony pana S. zostały potwierdzone w/w wyżej wyrokach sądowych. Wydalenie pana S. i wynikające stąd konsekwencje stanowią sankcję za naruszenie przez niego Art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach ma charakter obligatoryjny i zobowiązuje organy do wydania decyzji o wydaleniu cudzoziemca w określonych w nim przypadkach. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że termin 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji jest wystarczającym do załatwienia przez skarżącego swoich spraw osobistych i opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej a roczny zakaz wjazdu cudzoziemca stanowi sankcję adekwatną do popełnionego przez niego wykroczenia.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pan S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności:

a) art. 7 k.p.a. oraz art. 77k.p.a w związku z art. 88 ustawy o cudzoziemcach, prowadzeniu niniejszego postępowania, w sposób podważający zaufanie obywateli do działania organów państwa, zaniechaniu rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie oraz błędnym i pobieżnym ustaleniu stanu faktycznego poprzez nieuwzględnienie okoliczności, które wskazują iż Pan S. wykonywał pracę zgodnie z otrzymanym zezwoleniem na pracę typu [...] z dnia [...] lipca 2010r., ważnym od [...] sierpnia 2010 r. do [...] lipca 2011, wydanego przez Wojewodę [...] na wniosek przedsiębiorcy A. B.;

b) art. 75 1 k.p.k w zw. z art. 7 k.p.k., polegające na niepodjęciu przez organy I i II instancji wszelkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w wyniku czego decyzje organów I i II instancji zapadły z naruszeniem zasady prawdy materialnej, przy pominięciu dowodów korzystnych dla Skarżącego, a wynikające z materiału dowodowego wątpliwości rozstrzygnięte zostały arbitralnie na niekorzyść strony. W szczególności organ I i II instancjo nie przeprowadził dowodu z przesłuchania Pani A. B. w charakterze świadka, na okoliczność ustalenia, czy jako pracodawca zatrudniający Pana S. udzieliła mu urlopu wypoczynkowego płatnego w dniach od [...] czerwca 2011 roku do [...] czerwca 2011 roku oraz urlopu bezpłatnego w dniach od [...] czerwca 2011 roku do [...] czerwca 2011 roku;

c) naruszenie przepisu art. 107 3 k.p.a., polegające na sporządzeniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji, bez wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których odmówił innym dowodom wiarygodności, a więc z naruszeniem zasad dotyczących uzasadnienia faktycznego decyzji.

2. sprzeczność istotnych ustaleń faktycznych z treścią zgromadzonego materiału

dowodowego, polegające na nietrafnym przyjęciu iż Pan S. wykonywał pracę

niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i

instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej;

Biorąc powyższe zarzuty pod uwagę, na podstawie przepisu art. 145 §1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami

administracyjnymi, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji a także

poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 roku.

ewentualnie,

- uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że organy prowadzące postępowanie w niniejszej sprawie, dokonując dowolnych ustaleń, naruszyły treść przepisu art. 7 k.p.a. w zw. z 77 i 80 k.p.a. oraz art. 107 §3 k.p.a. Przeprowadzone w tej sprawie postępowanie nie było bowiem zgodne z dyspozycją wymienionych przepisów.

Decyzja organu II instancji wydana została z naruszeniem prawdy obiektywnej, której realizacja wymaga, by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Mając na względzie powyższe organ I i II instancji prowadząc postępowanie dowodowe winien dołożyć wszelkich starań aby w sposób wyczerpujący zebrać rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W szczególności organ prowadzący postępowanie winien przeprowadzić postępowanie dowodowe zgodnie z wnioskiem Skarżącego i dopuścić dowód z przesłuchania w charakterze świadka Pani A. B., na okoliczność ustalenia, czy jako pracodawca zatrudniający Pana S. udzieliła mu urlopu wypoczynkowego płatnego w dniach od [...] czerwca 2011 roku do [...] czerwca 2011 roku oraz urlopu bezpłatnego w dniach od [...] czerwca 2011 roku do [...] czerwca 2011 roku.

Dokonując swobodnej oceny dowodów, organ administracji publicznej powinien pamiętać, że czynność ta winna znaleźć swe odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Zgodnie z treścią art. 107 3 k.p.a., uzasadnienie powinno zawierać wskazanie faktów i dowodów, które legły u podstaw wydania decyzji, a także wskazanie przyczyn, z powodu których innym dowodom organ odmówił wiarygodności, ergo, gdy organ stwierdzi, że niektórych środków dowodowych, zwłaszcza zgłoszonych przez stronę nie uwzględnił, winien to także szczegółowo uzasadnić, mając na względzie zasadę przekonywania zawartą w art. 11 k.p.a.

Ponadto zaskarżonej decyzji zarzucono sprzeczność istotnych ustaleń faktycznych z treścią zgromadzonego materiału dowodowego, polegające na nietrafnym przyjęciu iż Pan S. wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej. W szczególności podnieść należy, iż Pan S., [...], przyjechał do Polski w dniu [...] grudnia 2010 roku. Na wniosek Pani A. B., decyzją Wojewody [...] otrzymał zezwolenie na pracę typu [...], na okres od dnia [...] sierpnia 2010 roku do dnia [...] lipca 2011 roku. W dniu [...] lutego 2011 roku Pani A. B., prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "[...] z siedzibą w K., przedstawiła Panu S. umowę o pracę na czas określony od dnia [...] lutego 2011 roku do dnia [...] lipca 2011 roku. Ostatecznie, Pani A. B., po konsultacji z księgową i prawnikiem firmy, zatrudniła Pana S. na podstawie umowy zlecenia. Pan S. został zatrudniony na stanowisku [...]. Do jego obowiązków pracowniczych należało [...]. Z tytułu wykonanej pracy Pan S. otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł miesięcznie.

Pan S. nie zwrócił uwagi na różnice pomiędzy tymi dwoma umowami, nie włada on bowiem biegle językiem polskim, zwłaszcza w piśmie. Jego znajomość języka polskiego można ocenić w stopniu ledwo komunikatywnym. Ponadto, z uwagi na brak znajomości przepisów prawa pracy, nie dostrzegł różnicy w formie zatrudnienia. Zaufał swojej pracodawczyni, która przed jego zatrudnieniem skonsultowała się z księgową i prawnikiem współpracującym z jej firmą. Nie miał żadnych powodów, żeby kwestionować prawidłowość formy zatrudnienia, na podstawię której świadczył pracę na rzecz Pani A. B. Skoro jego pracodawczyni, po konsultacji z prawnikiem i księgową firmy uznała, iż nie ma różnicy czy zatrudnia pracownika-cudzoziemca na podstawie umowy o pracę, czy na podstawie umowy cywilnoprawnej, trudno jest więc wymagać od cudzoziemca, którego znajomość języka polskiego jest na poziomie podstawowym, by dokonywał prawidłowej wykładni polskich przepisów prawa pracy, zwłaszcza, że został zapewniony przez swoją pracodawczynię, że umowa zlecenia jest tożsama z umową o pracę. Skarżący pracował pod kierownictwem swojej pracodawczyni, w miejscu i w czasie przez nią wskazanym, na materiałach i narzędziach przez nią udostępnionych, za co dostawał miesięczne wynagrodzenie. Umowa zlecenia, która została zawarta przez Pana i Panią A. B., spełnia de facto wszelkie przesłanki umowy o pracę.

Kodes pracy jednoznacznie określa, czym jest taka umowa, a czym stosunek pracy. Zgodnie z przepisem art. 22 Kodeksu Pracy, "przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem". Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 1 Kodeksu Pracy, niedopuszczalne jest zastępowanie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy na zasadach określonych w tym artykule. Nie jest istotna nazwa zawartej przez strony umowy. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2003 r., sygn. akt I PK 466/02, "Decydująca jest wola wyrażona na zewnątrz, a nie stan wewnętrznej świadomości stron. (...) Nie można zakładać, że strony mające pełną zdolność do czynności prawnych miały zamiar zawrzeć umowę o innej treści niż tę, którą zawarły". Kodeks pracy nie zastrzega, że pracownikiem może być tylko osoba posiadająca obywatelstwo polskie. (vide: M. Barzycka-Banaszczyk, Zatrudnienie cudzoziemców w Polsce, Warszawa 1996; L. Florek, T. Zieliński, Prawo pracy, Warszawa 2003, s. 348-350; W. Sanetra, Zasady zatrudniania cudzoziemców w Polsce, Warszawa 1993). W związku z czym, należy uznać, iż podstawą zatrudnienia Pana S. w okresie od [...] lutego 2011 roku do dnia [...] czerwca 2011 roku jest stosunek pracy, a nie stosunek cywilnoprawny. Z protokołu przesłuchania w charakterze świadka Pani A. B. oświadczyła, iż Pan S. rozpoczął pracę w dniu [...] lutego 2011 roku. Oświadczyła ponadto, że została zapewniona przez księgową firmy oraz prawnika, że bez znaczenia jest, czy zatrudni Pana S. na podstawie umowy o pracę, czy umowy zlecenia. "Nielegalne wykonywanie pracy przez cudzoziemca", w świetle art. 2 ust. I pkt 14 Ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach na rynku pracy, polega "na wykonywaniu jej przez cudzoziemca, który nie posiada ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego go do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub którego podstawa pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie uprawnia do wykonywania pracy, lub który wykonuje pracę bez zezwolenia, w przypadkach gdy jest ono wymagane, lub na innych warunkach lub na innym stanowisku niż określone w zezwoleniu na pracę, z zastrzeżeniem art. 88 i, lub bez zawarcia wymaganych umów o pracę albo umów cywilnoprawnych" Z samej treści ww. przepisu wynika, iż podstawą zatrudnienia może być albo umowa o pracę, albo umowa zlecenia. Umowa zlecenia, która została zawarta przez Pana na i Partią A. B., spełnia de facto wszelkie przesłanki umowy o pracę.

Podstawą decyzji wydanej przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2012 roku jest uznanie, iż Pan S. wykonywał pracę w Polsce niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach na rynku pracy. Organ administracji podnosi, iż Pan S. od [...] lutego 2011 roku do dnia [...] czerwca 2011 roku wykonywał pracę [...] w firmie [...] "niezgodnie z wydanym mu zezwoleniem", a ponadto od dnia [...] maja 2011 roku do dnia [...] czerwca 2011 roku wykonywał pracę [...] w firmie "[...]" bez wymaganego zezwolenia i umowy o pracę.

Mając na względzie powyższe podnieść należy, iż zezwolenie uprawnia do wykonywania pracy w przypadku cudzoziemców legalnie przebywających na terytorium RP na podstawach wymienionych w art. 87 ust. 1 pkt 12. Zezwolenie wydawane przez wojewodę precyzuje stanowisko lub rodzaj pracy, którą może wykonywać cudzoziemiec w okresie ważności zezwolenia. Zgodnie zaś z treścią art. 88f. ust. 1 ust. o promocji zatrudnienia, "zezwolenie na pracę jest wydawane dla określonego cudzoziemca. Zezwolenie na pracę określa podmiot powierzający wykonywanie pracy przez cudzoziemca i stanowisko lub rodzaj pracy wykonywanej przez cudzoziemca oraz okres ważności zezwolenia. W przypadkach, o których mowa w art. 88 pkt 3 i 4, w zezwoleniu na pracę określany jest podmiot, do którego cudzoziemiec jest delegowany. Jeżeli zezwolenie dotyczy pracy cudzoziemca w charakterze pracownika tymczasowego, w zezwoleniu na pracę określany jest pracodawca użytkownik". Z treści tego przepisu wynika, iż essentialia negotii zezwolenia na pracę to:

1. określenie podmiotu powierzającego wykonywanie pracy;

2. stanowisko lub rodzaj pracy wykonywanej przez cudzoziemca;

3. okres ważności zezwolenia.

W związku z powyższym, do naruszenia warunków zatrudnienia mogłoby dojść, gdyby pracownik-cudzoziemiec naruszył którykolwiek warunek zatrudnienia wskazany powyżej.

Z całą pewnością nie można uznać, iż Pan S. swoim zachowaniem zlekceważył prawo kontroli wjazdu i pobytu oraz działalności cudzoziemców na terytorium RP. Nie może być on obciążony odpowiedzialnością za nieprawidłowe działania pracodawcy. Pan S. znajdował się w uzasadnionym błędnym przekonaniu, że jego zatrudnienie w firmie prowadzonej przez Panią A. B., było zgodne z warunkami określonymi w zezwoleniu na pracę, o czym świadczy oświadczenie złożone przez Skarżącego do protokołu w dniu [...] listopada 2011 roku. Nieświadoma niepoprawności formy zatrudnienia była także

jego pracodawczyni. Podkreślenia wymaga, iż z początkiem lipca 2011 roku Pan S. został zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Pracodawczyni odprowadza regularnie wszelkie składki zdrowotne i ubezpieczeniowe.

Obecność Pana S. w dniu [...] czerwca 2011 roku w [...] prowadzonym przez Panią J. M. miała charakter jedynie incydentalny. Skarżący przebywał wówczas na urlopie. Zgodnie z oświadczeniami złożonymi przez Pana S. do protokołu przesłuchania w dniu [...] września 2011 roku, Pan S. w dniu [...] czerwca 2011 roku spędzał wakacje w S., gdzie w zamian za nocleg S., zaoferowany mu przez jego kolegę Pana M., pomagał mu w pracy [...]. Za pomoc nie otrzymał żadnego wynagrodzenia. Była to wyłącznie usługa koleżeńska, świadczona w zamian za możliwość przenocowania u kolegi.

Mając na względzie powyższe uznać należy, iż organ II instancji dokonał sprzecznych ustaleń faktycznych z treścią zgromadzonego materiału dowodowego co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że Pan S. wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 zwanej w dalszej części p.p.s.a. ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r., w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie o cudzoziemcach, oraz ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 264 poz. 1573 ze zm.). Zgodnie z treścią cytowanego przepisu Cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej.

Dokonując literalnej wykładni powołanego przepisu podkreślić należy, iż użycie przez ustawodawcę określenia "wydaje się decyzję" oznacza, że mamy do czynienia z obowiązkiem wydania decyzji o określonej treści w przypadku zaistnienia określonych w nim przesłanek. Przy orzekaniu na gruncie tego przepisu organ nie dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, określaną jako "uznanie administracyjne". Dla oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma zatem ustalenie, czy w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki z dyspozycji omawianego przepisu. Ustawodawca w art. 89 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przewidział pewne wyjątkowe okoliczności, które mogą powodować możliwość odstąpienia od wydania decyzji o wydaleniu, bądź jej wykonaniu. I tak zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach - decyzji o wydaleniu cudzoziemca nie wydaje się, a wydanej nie wykonuje, jeżeli:

1) zachodzą przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 97 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2) cudzoziemiec jest małżonkiem obywatela polskiego albo cudzoziemca posiadającego zezwolenie na osiedlenie się lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE i jego dalszy pobyt nie stanowi zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub bezpieczeństwa i porządku publicznego, chyba że związek małżeński został zawarty w celu uniknięcia wydalenia.

Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:

1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 i 285, z 1995 r. Nr 36, poz. 175, 176 i 177, z 1998 r. Nr 147, poz. 962 oraz z 2002 r. Nr 127, poz. 1084);

1a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.

Przepisu ust. 1 pkt 1a nie stosuje się w przypadku, gdy dalszy pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowi zagrożenie obronności lub bezpieczeństwa państwa albo bezpieczeństwa i porządku publicznego (ust. 1a ww. przepisu).

Cudzoziemcowi można udzielić zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie mogłoby nastąpić jedynie do kraju, do którego wydanie cudzoziemca jest niedopuszczalne na podstawie orzeczenia sądu o niedopuszczalności wydania cudzoziemca albo na podstawie rozstrzygnięcia Ministra Sprawiedliwości o odmowie jego wydania, uwzględniając przyczynę, z powodu której odmówiono wydania cudzoziemca, oraz interes Rzeczypospolitej Polskiej (ust. 2 ww. przepisu).

W ocenie Sądu, na gruncie powyższych unormowań prawnych i w świetle zgromadzonego materiału dowodowego organy administracji zasadnie przyjęły, iż w odniesieniu do skarżącego nie zachodzą w/w okoliczności, które uniemożliwiałyby wydanie zaskarżonej decyzji. Zgromadzony zaś w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że skarżący dopuścił się naruszenia obowiązujących w Polsce regulacji prawnych tj. nielegalnie wykonywa pracę. Co zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt. 14 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przez cudzoziemca - oznacza wykonywanie pracy przez cudzoziemca, który nie posiada ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego go do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub którego podstawa pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie uprawnia do wykonywania pracy, lub który wykonuje pracę bez zezwolenia, w przypadkach gdy jest ono wymagane, lub na innych warunkach lub na innym stanowisku niż określone w zezwoleniu na pracę, z zastrzeżeniem art. 88i, lub bez zawarcia wymaganych umów o pracę albo umów cywilnoprawnych;

Jaj wynika z akt sprawy Wojewoda [...] wydał cudzoziemcowi zezwolenie na pracę w firmie "[...]" w K. W dniu [...] lipca 2011r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w K. przeprowadzili kontrolę legalności zatrudnienia cudzoziemców w w/w firmie. W wyniku kontroli stwierdzono, że w okresie od dnia [...] lutego do dnia [...] czerwca 2011r. pani A. B. powierzyła panu S. wykonywanie pracy na innych niż określone zostały w zezwoleniu na pracę, to jest na podstawie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę. W związku z powyższym pracodawca oraz pan S. zostali ukarani przez Sąd Rejonowy K. wyrokami nakazowymi.

W dniu [...] czerwca 2011r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w S. prowadzili kontrolę legalności zatrudnienia cudzoziemców w firmie "[...]" należącej do J. M. W wyniku kontroli stwierdzono, że w okresie od dnia [...] maja 2011r. do dnia [...] czerwca 2011 r. pani J. M. powierzyła panu S. wykonywanie pracy bez wymaganego zezwolenia o pracę. W związku z powyższym pracodawca - który przyznał się do zarzucanego mu wykroczenia - został ukarany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w S.

Zaskarżone rozstrzygnięcie oparto na w/w wyrokach nakazowych potwierdzających okoliczność nielegalnego wykonywania pracy przez pana S. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższe stało się podstawą do wydania w sprawie cudzoziemca decyzji o wydaleniu go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.

Niesłusznie zatem skarżący zarzuca organom, iż nie podjęły czynności zmierzających do zweryfikowania na jakiej podstawie cudzoziemiec faktycznie świadczył pracę na rzecz pani A. B., które powinny - w jego ocenie - doprowadzić do wniosku, że zainteresowany w rzeczywistości świadczył pracę na rzecz w/w pracodawcy na podstawie stosunku pracy, a nie na podstawie umowy cywilnoprawnej. Powyższe nie mogło być przez organy administracji uwzględnione. Organy administracji publicznej właściwie czuły się związane treścią w/w wyroków karnych, które wskazywały na nielegalne wykonywanie pracy przez cudzoziemca, i prawidłowo oparły na tej podstawie swoje rozstrzygnięcie.

Ponadto na nielegalne wykonywanie pracy przez cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazuje także wyrok jaki zapadł w sprawie innego pracodawcy, tj. pani J. M. wydany przez Sąd Rejonowy w S. z dnia [...].08.2011r., który podważa stanowisko skarżącego w zakresie zarzutu nieuwzględnienia przez orzekające organy, iż przebywał wówczas na urlopie, podczas którego spędzał wakacje w S., gdzie w zamian za nocleg S., zaoferowany mu przez jego kolegę Pana M., pomagał mu w pracy [...], za co nie otrzymał żadnego wynagrodzenia.

W świetle powyższego powoływane zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego w tym art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez niewłaściwe zastosowanie Sąd uznał za bezpodstawne.

W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługują także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Wskazać tutaj należy, iż postępowanie przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 k.p.a. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., w sposób wyczerpujący a strona miała możliwość brania udziału w postępowaniu. Organ dokonał oceny powoływanych twierdzeń na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 80 k.p.a. Podkreślić także należy, iż wbrew twierdzeniu strony Skarżącej organ administracyjny w ocenie Sądu wyjaśnił i rozpatrzył wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zaskarżona decyzja została uzasadniona zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.

Reasumując w ocenie Sądu nie doszło w sprawie do naruszenia prawa materialnego ani do naruszenia przepisów postępowania, które miałoby wpływ na wynik sprawy, dlatego też z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku.