Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 3438/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-08-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 40a ust. 1 pkt 4, ust. 5
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
article: art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz (spr.) sędzia del. WSA Urszula Wilk Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Polska S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 4111/14 w sprawie ze skargi A. S.A. w W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. Polska S.A. w W. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 4111/14, oddalił skargę A. Polska S.A. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego.

Z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął on następujące ustalenia:

I

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Z. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w S. - działając na podstawie art. 3 pkt 5, 9 i 10 lit. c, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 w związku z art. 40a ust. 1 pkt 4, art. 40a ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 ze zm. – dalej: u.j.h. lub ustawa o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - dalej: k.p.a.), art. 5 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 16 i art. 17 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, ze zm. - dalej: rozporządzenie nr 178/2002) - wymierzył A. Polska S.A. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca lub spółka) karę pieniężną w wysokości 175.000 zł w związku z wprowadzeniem do obrotu artykułu rolno – spożywczego o nazwie "Piwo H.O. jasne pełne pasteryzowane", puszka 500 ml, wielkość partii produkcyjnej/magazynowej 84.000 szt. (42.000 l)/ 35.832 szt. (17916 l), termin przydatności do spożycia: 15 sierpnia 2014 r., nr partii [...] - niespełniającego wymagań jakości handlowej z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie świadczące o zafałszowaniu produktu.

W motywach decyzji organ I instancji wskazał, że w trakcie kontroli jakości handlowej zakwestionowano oznakowanie ww. partii piwa z uwagi na fakt, iż wyprodukowana została w całości w Browarze B. S., natomiast na opakowaniu umieszczono zapis "O." przy nazwie (marce) "H." oraz znak słowno – graficzny "Browar Okocim rok powstania 1845", które sugerowały konsumentom niezgodne z prawdą pochodzenie piwa z Browaru O. w B. Zdaniem organu, umieszczenie takich informacji w oznakowaniu narusza interesy konsumentów i świadczy o zafałszowaniu produktu.

W konsekwencji stwierdzonych naruszeń Z. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w dniu [...] lutego 2014 r. wydał decyzję, mocą której nakazał Spółce zastosowanie właściwego oznakowania na zakwestionowanej partii produktu. Od decyzji tej strona nie składała odwołania, a zatem stała się ona ostateczna z dniem [...] lutego 2014 r. Wymierzona kara pieniężna stanowi zatem sankcję za stwierdzone naruszenie, a biorąc pod uwagę wysoki stopień szkodliwości, znaczny zakres naruszenia i znaczny zakres zawinienia, a także okoliczność, że spółka była już uprzednio karana za podobne nieprawidłowości – w ocenie organu – wysokość kary spełni zarówno funkcję represyjną, jak i prewencyjną, by zapobiec w przyszłości ponownemu naruszeniu przepisów ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Przy ustalaniu wysokości kary organ wziął pod uwagę szacunkowy przychód spółki osiągnięty w roku 2013, tj. 879.530.853,59 zł wskazując, że wymierzona kara w kwocie 175.000 zł stanowi tylko 0,02% rocznego przychodu i tylko około 0,2% kary maksymalnej.

Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych decyzją z dnia [...] września 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że wbrew zarzutom zawartym w odwołaniu, decyzja organu I instancji nie narusza obowiązujących przepisów, bowiem konsekwencją stwierdzonych nieprawidłowości w oznakowaniu partii produktu jest nakładana na przedsiębiorcę kara pieniężna. Kara ta powinna mieścić się w granicach od 1.000 zł do wysokości nieprzekraczającej 10% przychodu uzyskanego przez stronę postępowania w roku poprzedzającym jej nałożenie. Uzyskany przez spółkę przychód w roku 2013 wyniósł 879.223.701,95 zł, a zatem wymierzona kara pieniężna w wysokości 175.000 zł stanowi 0,02% przychodu strony i mieści się w dopuszczalnych granicach. Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, jej wysokość musi być dla przedsiębiorcy dotkliwa, wszak nieprawidłowości w oznakowaniu piwa dotyczyły 84.000 puszek. Wysokości kary powinna być dla przedsiębiorcy dotkliwa, by mogła odnieść swój cel, jakim jest zarówno sankcjonowanie nieprawidłowości, jak i odstraszenie przedsiębiorcy, by nie dochodziło w przyszłości do podobnych naruszeń prawa. Spółka powinna kierować się także dobrem klienta, wprowadzając do obrotu swój produkt, a nie tylko chęcią osiągnięcia zysku. Wprowadzanie klienta w błąd, poprzez zamieszczanie mylnych informacji, jest niewątpliwie czynem o wysokim stopniu szkodliwości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę stwierdził, że była ona nieuzasadniona.

Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych wprowadzane do obrotu artykuły rolno – spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. W myśl art. 3 pkt 10 lit. c tej ustawy przez artykuł rolno-spożywczy zafałszowany należy rozumieć m.in. produkt, którego oznakowanie w zakresie pochodzenia nie oddaje rzeczywistego stanu rzeczy.

W rozpoznawanej sprawie stawiany skarżącej zarzut dotyczy wprowadzenia do obrotu partii piwa wyprodukowanego w całości w Browarze B. S., natomiast na opakowaniu umieszczono zapis "O." przy nazwie (marce) "H." oraz znak słowno – graficzny "Browar Okocim rok powstania 1845", które to oznaczenia sugerowały konsumentom niezgodne z prawdą pochodzenie piwa z Browaru O. w B. Niewątpliwie umieszczenie tego rodzaju informacji w oznakowaniu produktu narusza interesy konsumentów i świadczy o jego zafałszowaniu. Wskutek stwierdzonych naruszeń Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w dniu [...] lutego 2014 r. wydał decyzję, mocą której nakazał Spółce zastosowanie właściwego oznakowania na zakwestionowanej partii produktu.

Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno – spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1.000 zł. Ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno – spożywczych i wielkość jego obrotów (ust. 5 powołanego artykułu). Sąd I instancji podkreślił, że przy wprowadzaniu do obrotu produktu Spółka przede wszystkim powinna kierować się dobrem klienta, bowiem kreowanie i budowanie pozytywnego wizerunku firmy zależy w dużej mierze od właściwego odbioru społecznego, ten zaś kształtowany jest w świadomości poszczególnych klientów i konsumentów. Zatem podawanie w oznakowaniu produktu mylnych informacji o nim nie tylko szkodzi bezpośrednio konsumentom finalnym, ale także ma negatywny wpływ na pewność obrotu, co w rezultacie może spowodować utratę zaufania do firmy i podważać zaufanie do innych marek oferujących podobne produkty. Skarżąca nie może więc kierować się jedynie chęcią osiągnięcia zysku, ale jako profesjonalny przedsiębiorca ma obowiązek oferowania swoich produktów przy takim ich oznakowaniu, które będzie odpowiadało prawdzie. Wprowadzanie klienta w błąd, poprzez zamieszczanie mylnych informacji, jest niewątpliwie czynem o wysokim stopniu szkodliwości. Jeśli bowiem Spółka piwo produkuje w innym miejscu, niż podane na opakowaniu, to jej działanie szkodzi wszystkim potencjalnym nabywcom produktu, którzy kupując je, czynią to w przekonaniu prawdziwości podanych na jego opakowaniu danych. Z tego względu nałożona kara pieniężna musi być dotkliwa, by mogła odnieść swój cel, jakim jest zarówno sankcjonowanie nieprawidłowości, jak i odstraszenie przedsiębiorcy, by nie dochodziło w przyszłości do podobnych naruszeń prawa.

Co do zasady kara pieniężna powinna mieścić się w granicach od 1.000 zł do wysokości nieprzekraczającej 10% przychodu uzyskanego przez przedsiębiorcę w roku poprzedzającym jej nałożenie. Uzyskany przez skarżącą spółkę przychód w roku 2013 wyniósł 879.223.701,95 zł, a zatem wymierzona kara pieniężna w wysokości 175.000 zł stanowi tylko 0,02% przychodu strony, co oznacza, że nałożona kara mieści się w dopuszczalnych, ustawowych granicach i nie jest ani wygórowana, ani nieadekwatna. Wręcz przeciwnie – biorąc pod uwagę wysoki stopień szkodliwości, znaczny zakres naruszenia (84.000 sztuk puszek piwa) i znaczny zakres zawinienia (strona, wprowadzając do obrotu kwestionowaną partię piwa, miała świadomość jego mylnego oznakowania, ponieważ wiedziała, że piwo produkowane jest w Browarze B. S., a nie w Browarze O. w B.), a także okoliczność, że spółka była już uprzednio karana za podobne nieprawidłowości, wysokość nałożonej kary pieniężnej nie jest zawyżona. Słusznie - zdaniem Sądu I instancji – organ zauważył, że kara ma spełnić zarówno funkcję represyjną, jak i prewencyjną, by zapobiec w przyszłości ponownemu naruszeniu przepisów ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Fakt czynnego uczestnictwa strony skarżącej w prowadzonym postępowaniu administracyjnym i jej współdziałanie z organem z pewnością wpłynęły na wysokość nałożonej kary pieniężnej, gdyż zastosowana wobec spółki sankcja stanowi jedynie 0,02% przychodu strony, a zatem nie stanowi nawet 1% tegoż przychodu.

Sąd I instancji podkreślił również, że podmiot, który nie dostosowuje artykułów spożywczych wprowadzanych do obrotu do wymogów prawa żywnościowego, powinien mieć świadomość konsekwencji wynikających z takiej działalności. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, kary mające zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. W ocenie Sądu I instancji, nałożona na spółkę kara pieniężna spełnia powyższe przesłanki.

II

Spółka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji żądając jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 40a ust. 5 u.j.h. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że w niniejszej sprawie miarkowanie kary i wymierzenie kary w wysokości 175.000 zł było zgodne z niniejszą regulacją prawa materialnego, podczas gdy w sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające miarkowanie kary i wymierzenie jej w niższej proporcjonalnej do naruszenia wysokości, w szczególności nieuwzględnienie przy miarkowaniu kary okoliczności:

(i) niezwłocznego wykonania przez skarżącą nakazu stosowania właściwego oznakowania produktu - już sam ten fakt wskazuje jednoznacznie, że wyrok nie dokonał weryfikacji decyzji organu, albowiem skarżąca już w grudniu 2013 r. podjęła działania związane ze zmianą opakowania produktu - a w lutym 2014 r. produkt w nowych opakowaniach został wprowadzony na rynek;

(ii) aktywnej współpracy skarżącej z organami państwa na wszystkich etapach postępowania dążąc do niezwłocznego i niezakłóconego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes konsumentów;

b) art. 40a ust. 5 u.j.h. poprzez błędną wykładnię mające wpływ na wysokość kary poprzez nieuwzględnienie, że:

(i) skarżąca całkowicie nieświadomie użyła oznaczeń, co do których wywiedzione zostały przez organ wnioski o zafałszowaniu produktu, a które są własną interpretacją organu dotyczącą zestawienia dwóch elementów znajdujących się na etykiecie produktu, a tym samym całkowicie błędne jest twierdzenie Sądu I instancji o rzekomym świadomym działaniu skarżącej i rzekomym znacznym stopniu zawinienia;

(ii) stopień szkodliwości czynu skarżącej oraz zakres naruszenia przepisów prawa żywnościowego nie był znaczny, brak w niniejszym postępowaniu jakichkolwiek obiektywnych dowodów potwierdzających rzekomy wysoki stopień szkodliwości, który przypisuje się skarżącej;

c) błędną wykładnię art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 polegające na wymierzeniu kary nieadekwatnej do ustalonego rzeczywistego naruszenia przepisów prawa oraz nieuwzględnienie okoliczności, które mają wpływ na jej obniżenie, tj. faktu, że skarżąca współpracowała z organem a także faktu, że naruszenie nie mogło narazić konsumenta na jakiejkolwiek ryzyko w zakresie życia czy zdrowia;

2. Naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

a) art. 6 w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów państwa, które obowiązane są działać na podstawie obowiązujących przepisów prawa, co prowadzi do wniosku, że wyroki nie mogą być całkowicie arbitralne i dowolne co do interpretacji przepisów prawa przez organy bez uwzględnienia jego rzeczywistej treści językowej, a tym samym wyrok stoi w zupełnej sprzeczności do treści danej regulacji prawnej zawartej w u.j.h., co miało wpływ na wynik niniejszego postępowania,

b) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez brak wskazania w treści uzasadnienia wyroku jakichkolwiek okoliczności, które Sąd uznał za mające znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, w tym w szczególności do opisanego przez skarżącą braku obiektywnych okoliczności świadczących o rzekomym wysokim stopniu szkodliwości czynu, czy świadomości skarżącej co do tego, w jaki sposób organy zinterpretują napis w połączeniu ze znaczkiem na puszce piwa,

c) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wskazania w treści uzasadnienia wyroku jakiegokolwiek rzetelnego uzasadnienia prawnego, tj. przytoczenia przepisów prawa, które miałyby rzeczywisty związek z treścią skargi,

d) art. 11 k.p.a. i art. 6 k.p.a. poprzez nieusunięcie braków przedmiotowo istotnych w treści decyzji, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a., który powoduje, że decyzja nie odpowiada prawu oraz narusza wyrażoną w art. 11 k.p.a. (zasadę przekonywania), która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenia szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, zwłaszcza tych, które nakładają na strony wysokie kary finansowe. W szczególności poprzez niewskazanie, na jakiej podstawie Sąd I instancji uznał, że w niniejszej sprawie stopień szkodliwości czynu był znaczny oraz że znaczny był zakres naruszenia.

Argumentację na poparcie zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przewidzianych prawem.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.

W rozpoznawanej sprawie skargę kasacyjną oparto na obydwu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a., a mianowicie na naruszeniu prawa materialnego oraz na naruszeniu przepisów postępowania.

W pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego uzależnione jest bowiem od uwzględnienia treści regulacji prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2016 r., sygn. akt I GSK 1493/14).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są zasadne zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, tj. art. 40a ust. 5 u.j.h. oraz art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002. Według autora skargi kasacyjnej do naruszenia ww. przepisów miało dojść poprzez ich błędną wykładnię i uznanie za prawidłowe wymierzenie skarżącej kary w wysokości 175.000 zł, podczas gdy w sprawie zachodziły okoliczności uzasadniające jej miarkowanie i wymierzenie kary w niższej proporcjonalnej do naruszenia wysokości.

Odnosząc się do tak postawionych zarzutów należy w pierwszej kolejności wskazać, że skarga kasacyjna nie podważa okoliczności wprowadzenia przez skarżącą do obrotu zafałszowanego artykułu rolno – spożywczego w postaci partii piwa wyprodukowanego w całości w Browarze B. . podczas gdy na opakowaniu umieszczono zapis "O." przy nazwie (marce) "H." oraz znak słowno – graficzny "Browar Okocim rok powstania 1845", które to oznaczenia sugerowały konsumentom niezgodne z prawdą pochodzenie piwa z Browaru O. w B.

Zatem istota sporu sprowadza się do oceny prawidłowości zastosowanej wobec skarżącej wysokości kary pieniężnej za ww. naruszenie. Autor skargi kasacyjnej koncentruje bowiem stawiane zarzuty na wymiarze kary uznając, że jej wysokość jest nieadekwatna i nieproporcjonalna do wagi stwierdzonego naruszenia.

Zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 4 u.j.h., kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze zafałszowane podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary nie niższej jednak niż 1.000 zł. Co istotne, uregulowana tym przepisem odpowiedzialność ma charakter administracyjny, co oznacza, że dla jej ustanowienia bez znaczenia jest to, w jaki sposób doszło do naruszenia prawa, czy nastąpiło to z winy umyślnej, czy też z nieumyślnej (por. wyroki NSA z dnia: 6 luty 2014 r., sygn. II GSK 1654/12; 10 grudnia 2013 r., sygn. II GSK 1255/12). Stosownie zaś do treści art. 40 a ust. 5 tej ustawy, ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji zasadnie uznał, że organy administracji publicznej zastosowały karę pieniężnej we właściwej wysokości biorąc pod uwagę przesłanki mające wpływ na wysokość kary wymierzonej skarżącej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego artykułu rolno – spożywczego.

Mając na uwadze fakt, że w rozpoznawanej sprawie wysokość kary pieniężnej mogła wynieść od 1.000 zł do 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary należy uznać, że kara wymierzona skarżącej w wysokości 175.000 zł stanowi tylko 0,02% rocznego przychodu i tylko około 0,2% kary maksymalnej przewidzianej w art. 40a ust. 1 pkt 4 u.j.h. Zatem, jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, nałożona przez organy kara nie jest wygórowana i mieści się w ustawowo przewidzianych granicach. Przy ustalaniu wysokości kary zostały bowiem uwzględnione przesłanki wynikające z art. 40a ust. 5 u.j.h. o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Biorąc bowiem pod uwagę wysoki stopień szkodliwości, znaczny zakres naruszenia (84.000 sztuk puszek piwa wprowadzonych do obrotu) i znaczny zakres zawinienia (strona, wprowadzając do obrotu kwestionowaną partię piwa, miała świadomość jego mylnego oznakowania, wszak wiedziała, że piwo produkowane jest w Browarze B. S., a nie w Browarze O. w B.), a także okoliczność, że skarżąca była już uprzednio karana za podobne nieprawidłowości, wysokość nałożonej kary pieniężnej nie jest zawyżona.

Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji okoliczność czynnego uczestnictwa strony skarżącej w prowadzonym postępowaniu, administracyjnym i jej współdziałanie z organem z pewnością wpłynęły na wysokość nałożonej kary pieniężnej, wszak zastosowana wobec spółki sankcja stanowi jedynie 0,02% przychodu strony, a zatem nie stanowi nawet 1% tegoż przychodu. Ma to istotne znaczenie w obliczu stawianych przez stronę zarzutów i wagi oraz charakteru stwierdzonego naruszenia.

Natomiast autor skargi kasacyjnej w sposób nieuzasadniony marginalizuje stopień społecznej szkodliwości wprowadzenia do obrotu zafałszowanego produktu na szkodę konsumentów. Należy bowiem podkreślić, że informacje zawarte na opakowaniu produktu kierowane są bezpośrednio do konsumenta finalnego i są źródłem wiedzy o tym produkcie. Zamieszczenie rzetelnych informacji na opakowaniu artykułu rolno – spożywczego stanowi podstawę świadomego wyboru produktu spośród wielu podobnych znajdujących się na rynku. Podmiot wprowadzający do obrotu artykuły rolno – spożywcze winien mieć świadomość obowiązków, jakie na nim spoczywają, w tym obowiązków wynikających z prawidłowego oznakowania produktu. Taki podmiot, jako profesjonalista, powinien wykazywać należytą staranność. W przedmiotowej sprawie skarżąca nie dołożyła należytej staranności wymaganej od profesjonalisty w danych warunkach i przez swoje zaniedbanie wprowadziła do obrotu artykuł rolno – spożywczy zafałszowany, co skutkowało – zgodnie z obowiązującymi przepisami – nałożeniem kary pieniężnej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wysokość nałożonej na skarżącą kary realizuje także dyspozycję art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 zgodnie, z którym Państwa Członkowskie ustanawiają również zasady dotyczące środków i kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego i paszowego. Ustanowione środki i kary powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Wysokość kary powinna spełniać swoją funkcję prewencyjną - winna być wyraźnym ostrzeżeniem na przyszłość, zapobiegającym powstawaniu nagannych praktyk rynkowych, oraz funkcję represyjną - stanowić poważną dolegliwość dla przedsiębiorcy nie niosąc za sobą jednocześnie ryzyka wyeliminowania go z obrotu gospodarczego. W rozpoznawanej sprawie kara w wysokości 175.000 zł będzie odczuwalną dolegliwością dla skarżącej, pozostając jednocześnie w jej możliwościach finansowych.

Na usprawiedliwienie nie mogły również zasługiwać zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w pkt 2 lit. a i d petitum skargi kasacyjnej, tj. zarzuty naruszenia art. 6, art. 8 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a.

Zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Działanie na podstawie przepisów prawa wymaga dokonania ich wykładni, albowiem organy administracji prowadząc postępowanie w danej sprawie powinny każdorazowo ustalić katalog norm istotnych w sprawie, ich znaczenie, a także następstwo prawne (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 95/11).

Skoro wykładnia przepisu art. 40 a ust. 5 u.j.h. dokonana przez organy administracji, a zaakceptowana przez Sąd I instancji odpowiada prawu, to tym samym nieusprawiedliwiony jest zarzut naruszenia zasady legalizmu i praworządności zawartej w przepisie art. 6 k.p.a.

Co do naruszenia art. 8 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, ocena dokonana przez WSA była słuszna, albowiem postępowanie zostało przeprowadzone w zgodzie z podstawowymi zasadami k.p.a., a zaskarżona decyzja spełnia wymogi z art. 107 k.p.a. W uzasadnieniu prawnym decyzji organ przytoczył właściwe przepisy prawa oraz wyjaśnił podstawę prawną, natomiast uzasadnienie faktyczne zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodniony oraz dowodów, na których się oparł, co słusznie zaakceptował Sąd I instancji. Uzasadnienie przedmiotowego rozstrzygnięcia zawiera zatem pełne wyjaśnienie okoliczności branych przez organ pod uwagę przy wydawaniu decyzji w oparciu o art. 40 a ust. 5 u.j.h. Zatem w sprawie nie doszło do naruszenia art. 11 k.p.a. (zasady przekonywania).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego materiał zgromadzony w sprawie daje jednoznaczną odpowiedź co do istotnych elementów niezbędnych dla sformułowania oceny prawnej rozpatrywanej sprawy, a nadto zapewnia możliwość oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, jak to zasadnie przyjął Sąd I instancji.

Zamierzonego skutku nie także odnieść zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, Sąd I instancji nie naruszył tego przepisu. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sadu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39).

W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie wyroku zawiera stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia i wszystkie elementy wymienione w art. 141 § 4 p.p.s.a. To natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się ze stanowiskiem Sąd I instancji, nie oznacza, że doszło do naruszenia ww. przepisu (por. wyrok NSA z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt. I GSK 330/14).

W tym stanie rzeczy, skoro żaden z zarzutów nie może być uznany za usprawiedliwiony, wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie mógł zostać uwzględniony.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 204 pkt 1 p.p.s.a.