Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 440/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 54
journal: Dz.U. 2015 poz 163
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 15 września 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Protokolant Referent stażysta Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2015 roku sprawy ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił skierowania S. S. do domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego oraz ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że S. S. ma 66 lat i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe. Nie ma osób obowiązanych do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. W chwili obecnej istniejące schorzenia, tj. organiczne zaburzenia urojeniowe, rozpoczynające się otępienie, nadciśnienie tętnicze nie uniemożliwiają funkcjonowania w miejscu zamieszkania. W ocenie organu wskazane schorzenia mogą być leczone ambulatoryjnie i nie wiążą się z koniecznością korzystania ze stałej całodobowej opieki instytucjonalnej. Poza tym Prezydent Miasta Ł. podniósł, że w związku z posiadanymi schorzeniami S. S. pozostaje pod stałą kontrolą lekarską. Ponadto w załączonym do dokumentów zaświadczeniu lekarskim z dnia [...] grudnia 2014r. lekarz nie określił, czy ze względu na stan zdrowia S. S. wymaga całodobowej opieki. Organ rozpatrujący sprawę zauważył, że wnioskodawca porusza się samodzielnie w obrębie mieszkania jak i poza nim, wykonując czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, między innymi: samodzielnie dokonuje zakupów, ubiera się, wykonuje czynności pielęgnacyjno – higieniczne. Poza tym S. S. korzysta z różnorodnego wsparcia Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., dalej w uzasadnieniu jako "MOPS", w tym w formie dodatku mieszkaniowego, dodatku energetycznego, usług Domu Dziennego Pobytu w Ł. Organ podkreślił również, że w razie potrzeby S. S. może zwrócić się do MOPS w Ł. o pomoc na przykład w formie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania, które dostosowane są do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności i prowadzone są przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym. Konkludując organ zaznaczył, że skierowanie do domu pomocy społecznej przysługuje w sytuacji, gdy pozostałe formy pomocy okazują się niewystarczające z uwagi na obiektywnie trudną sytuację strony, co nie ma miejsca w odniesieniu do wnioskodawcy.

W terminie prawem przewidzianym odwołanie od powyższej decyzji Prezydenta Miasta Ł. złożył S. S.

Powołaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpoznaniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ podał, że na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, iż S. S. jako emeryt jest osobą bierną zawodowo, zamieszkuje sam w mieszkaniu własnościowym, na który składa się pokój z kuchnią, jednocześnie brak jest osób zobowiązanych do alimentacji. Strona ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności na stałe. W aktach sprawy znajduje się orzeczenie lekarza psychiatry z dnia [...] grudnia 2014r., w którym wskazano na potrzeby strony w zakresie zapewniania pomocy i wsparcia. Strona korzysta z pomocy wolontariuszy i jest pod stałą opieką lekarzy. Ze zgromadzonych w aktach dokumentów wynika, że strona z trudem radzi sobie samodzielnie, dużego wsparcia udzielają jej jednak wolontariusze, przy czym nie jest ona zainteresowana usługami opiekuńczymi świadczonymi w miejscu zamieszkania – uważa bowiem, że nie będą one wystarczające.

W dalszej kolejności Kolegium podkreśliło, przytaczając przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015r. poz. 163 ze zm.), dalej powoływanej jako "ustawa", że prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej zostało uzależnione od spełniania dwóch przesłanek: po pierwsze osoba wymaga całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, a po drugie nie można jej zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. Organ wyjaśnił, że w okolicznościach niniejszego postępowania strona niewątpliwie wymaga pomocy, bowiem ze względu na wiek i niepełnosprawność cierpi na poważne schorzenia, przy czym brak jest osób zobowiązanych do alimentacji. Wsparcia udzielają jej wolontariusze, strona nie wyraża jednak zgody na usługi opiekuńcze. Mając na względzie fakt, iż pomoc społeczna ma wspierać wysiłki osób i rodzin w pokonywaniu ich trudnej sytuacji, a także to, iż ma ona wspierać w takich sytuacjach życiowych, których nie są w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości, oraz fakt iż osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej Kolegium zaznaczyło, że podziela rozstrzygnięcie, które zapadło przed organem I instancji.

Zdaniem Kolegium wobec tego, że strona nie skorzystała z usług opiekuńczych, nie można z całą pewnością powiedzieć, iż są one niewystarczające. Fakt ten powoduje, że w ocenie Kolegium nie można przyjąć, iż zostały spełnione przesłanki warunkujące możliwość umieszczenia w domu pomocy społecznej. Jak bowiem wynika z akt sprawy istnieje możliwość zapewnienia stronie wsparcia w formie usług opiekuńczych, niemniej jednak nie zgadza się ona na taką formę pomocy. Kolegium stwierdziło zatem, iż w pierwszej kolejności należy – zgodnie z wolą ustawodawcy – wykorzystać możliwość pomocy w formie usług opiekuńczych. Dopiero gdy usługi opiekuńcze nie będą wystarczały będzie możliwość skierowania do domu pomocy społecznej. Organ odwoławczy podkreślił, że skierowanie do domu pomocy społecznej zawsze powinno być ostatecznością, na co wskazuje również treść art. 54 ust. 1 ustawy. Kolegium stwierdziło, że w rozpatrywanym przypadku nie zostały spełnione określone w treści art. 54 ust. 1 ustawy przesłanki do umieszczenia strony w domu pomocy społecznej, a co za tym idzie należało utrzymać w mocy zaskarżona decyzję.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. S. S. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 54 ustawy poprzez uznanie, iż nie spełnia przesłanek umieszczenia go w domu pomocy społecznej, podczas gdy z powodu choroby wymaga całodobowej opieki, nie może samodzielnie funkcjonować w życiu codziennym, a świadczenia opiekuńcze nie spełniłyby oczekiwanych rezultatów. Nadto skarżący podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się w ogóle do następujących zarzutów odwołania:

a) błąd w ustaleniu stanu faktycznego sprawy poprzez:

- stwierdzenie, iż skarżący posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności i nie jest niesamodzielny, podczas gdy skarżący posiada znaczny stopień niepełnosprawności oraz wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (punkt VII orzeczenia o niepełnosprawności);

- stwierdzenie, iż skarżący nie wymaga całodobowej opieki, podczas gdy z wywiadu środowiskowego z dnia 8 stycznia 2015r. wynika, że: "klient samodzielnie się porusza, lecz wymaga całodobowej opieki";

b) naruszenie przepisów postępowania, w szczególności:

- art. 7, 77 § 1 oraz 80 K.p.a. poprzez nierzetelne wyjaśnienie sprawy, niezebranie w sposób wyczerpujący pełnego materiału dowodowego (zwłaszcza niewezwanie skarżącego do złożenia zaświadczenia od lekarza psychiatry o konieczności udzielania skarżącemu pomocy całodobowo) i nierzetelną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego;

- art. 8 K.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób wywołujący w skarżącym brak zaufania do organu je prowadzącego;

- art. 10 i 81 K.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przede wszystkim poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, w szczególności do sporządzonego wywiadu środowiskowego, co znacznie ograniczyło skarżącemu czynny udział w postępowaniu poprzez złożenie dalszych wniosków dowodowych i wykazanie istnienia przesłanek umieszczenia go w domu pomocy społecznej.

W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie poczyniło w istocie żadnych własnych ustaleń ani rozważań, które wskazywałyby na ponowne przeanalizowanie całości sprawy. Organ II instancji ograniczył się jedynie do zacytowania przepisów, które w jego ocenie znajdowały zastosowanie w rozpatrywanej sprawie oraz do zaaprobowania stanowiska organu I instancji. Poza tym Kolegium nie odniosło się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Skarżący podniósł, że w decyzji błędnie wskazano, że posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe. Z załączonego do wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, iż posiada znaczny stopień niepełnosprawności i wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Skarżący wskazał, że cierpi na organiczne zaburzenia urojeniowe, otępienie mieszane w chorobie Alzheimera. Choroba ta cały czas postępuje, nie następuje żadna poprawa stanu zdrowia, choroba ta jest bowiem nieuleczalna. Skarżący wyjaśnił, że faktycznie wymaga pomocy w życiu codziennym. Na co dzień takiej pomocy udzielają mu wolontariusze z A, Z. A. i Z. P., którzy także formułują różnego rodzaju pisma, towarzyszą mu w czasie wizyt w instytucjach, pomagają zrobić zakupy. Skarżący nie zdaje sobie sprawy z szeregu konsekwencji swoich działań, wymaga, by ktoś był przy nim i nieustannie go pilnował.

Poza tym w treści skargi podniesiono, że przed wydaniem decyzji nie zawiadomiono skarżącego, że zakończono etap gromadzenia materiału dowodowego i nie poinformowano o możliwości przejrzenia akt sprawy i końcowego wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, zwłaszcza co do dokumentów, które nie zostały złożone do akt sprawy przez skarżącego, m.in. wywiadu środowiskowego z dnia 8 stycznia 2015r. Wskazano, iż wywiad środowiskowy został złożony w dniu 8 stycznia 2015r., a decyzję wydano już [...]. Skarżący podniósł w tym względzie, że gdyby został poinformowany o tym, że organ zamierza wydać decyzję i miałby możliwość przejrzenia akt sprawy, mógłby złożyć ewentualnie inne dokumenty lub wnioski dowodowe. Brak w aktach sprawy końcowego pouczenia strony przez organ o przysługującym jej prawie wskazuje na naruszenie obowiązku wynikającego z art. 10 § 1 K.p.a.

Dalej skarżący wskazał, że jeżeli organ I instancji miał wątpliwości co do tego, czy wymaga całodobowej opieki winien wezwać go do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez przedłożenie zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego bądź też negującego konieczność sprawowania opieki nad skarżącym. Tymczasem lekarz psychiatra, z której pomocy skarżący korzysta w zaświadczeniu z dnia [...] grudnia 2014r. załączonym do akt postępowania stwierdziła, iż skarżący nie nadaje się do samodzielnego funkcjonowania, bo jest "nieporadny życiowo, wymaga opieki i wsparcia, nie radzi sobie z codziennymi obowiązkami, mieszkanie zimne nieprzystosowane do zamieszkania w okresie zimowym". Co więcej w wywiadzie środowiskowym z dnia 8 grudnia 2014r. zostało wprost wskazane: "klient samodzielnie się porusza, lecz wymaga całodobowej opieki". Stwierdzenie zatem w decyzji, że skarżący nie wymaga całodobowej opieki, przeczy całkowicie zebranemu materiałowi dowodowemu.

Zdaniem skarżącego, pomoc w formie usług opiekuńczych jest niewystraczająca. Skarżący korzysta już z pomocy wolontariuszy A i pomoc ta nie jest dostateczna. Nadto skarżący wskazał, że z uwagi na zaburzenia psychiczne cierpi na różnego rodzaju urojenia, w tym m.in. nie wpuszcza obcych osób do domu. Dlatego też wszelka pomoc w postaci opiekuna MOPS nie będzie skuteczna. Co więcej, skarżący wyjaśnił, że miał przydzielonego opiekuna, ale nie wpuścił go do mieszkania, przy czym nie można czynić z tego powodu wyrzutu, skoro jest to objaw

choroby. Zatem skarżący potrzebuje pomocy przez całą dobę. Konieczna jest również kontrola wykonywanych przez niego czynności, by nie zrobił sobie krzywdy. Skarżący zaznaczył, że nawet jeśli zgodziłby się na wpuszczenie obcych sobie opiekunów, to nie będą oni przebywali ze skarżącym przez cały czas, przychodzą bowiem jedynie w określone dni i na określoną ilość czasu. Choroba, na jaką cierpi skarżący uniemożliwia mu normalne funkcjonowanie i z każdym miesiącem pogarsza jego stan. Skarżący wskazał nadto, że często jest nieświadomy tego, co robi. Zażywane leki nie prowadzą do poprawy stanu zdrowia. Nie ma zatem mowy, by działania terapeutyczne zalecane przez MOPS mogły przywrócić społeczne funkcjonowanie.

Końcowo skarżący nadmienił, że tylko konkretne wskazanie, w jakim wymiarze pomoc w formie usług opiekuńczych będzie mogła być świadczona, przy wskazaniu przez lekarza niezbędnego wymiaru takiej pomocy, umożliwi dokonanie oceny, czy faktycznie w sprawie brak jest podstaw do skierowania zainteresowanego do domu pomocy społecznej, skoro opieka nad nim z uwagi na niepełnosprawność jest możliwa do realizacji także w formie usług opiekuńczych.

Z uwagi na powyższe S. S. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], a także decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o odmowie skierowania do domu pomocy społecznej oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r. poz.1647 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) dalej powoływanej również jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy powołanej wyżej ustawy o pomocy społecznej. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. W myśl art. 3 ust. 1 ustawy instytucja ta wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ustawy).

Następnie wskazać wypada, że jedną z form świadczeń niepieniężnych z pomocy społecznej stanowią pobyt i usługi w domu pomocy społecznej. Zgodnie z treścią art. 54 ustawy osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej (ust. 1). Osobę taką kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej (ust. 2). W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę wymagającą całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności kieruje się, na jej wniosek, do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące (ust. 2a).

W świetle powyższej regulacji stwierdzić należy, że istotne dla skierowania danej osoby do domu pomocy społecznej jest ziszczenie się w okolicznościach danej sprawy dwóch przesłanek., tj. ustalenie, że osoba wymaga całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności i nie może samodzielnie funkcjonować w życiu codziennym oraz, że nie można jej zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. W tym miejscu wyjaśnić trzeba, iż usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza, pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem. Kierowane są do osób samotnych, które z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymagają pomocy innych osób, a są jej pozbawione. Mogą być również przyznane osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić (art. 50 ust. 1 – 3 ustawy).

Z akt sprawy wynika, że S. S. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i jest osobą przewlekle chorą. Cierpi między innymi na organiczne zaburzenia urojeniowe i rozpoczynające się otępienie, przy czym pozostaje pod stałą opieką lekarską. Na co dzień korzysta z pomocy wolontariuszy. Ze znajdującego się w aktach sprawy orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, że skarżący legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności i wymaga korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji oraz stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Należy również zauważyć, że zaświadczenie lekarza specjalisty chorób wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2014r. nie określa, czy skarżący wymaga ze względu na stan zdrowia całodobowej opieki, choć jednocześnie w pkt 5 zaświadczenia lekarz wskazał zakres niezbędnych do zapewnienia przez dom pomocy społecznej świadczeń zdrowotnych, a w pkt 6 wskazał rodzaj domu pomocy społecznej, do którego winien zostać skierowany skarżący. Kolejny dokument, a mianowicie zaświadczenie lekarza psychiatry z dnia [...] grudnia 2014r. wskazuje, że skarżący korzysta z oddziału dziennego pobytu Specjalistycznego Psychiatrycznego Zespołu Opieki Zdrowotnej w Ł. i wymaga opieki oraz wsparcia, bowiem nie radzi sobie z codziennymi obowiązkami. Co istotne, zaświadczenie to również nie określa w jakim zakresie konieczne jest udzielenie pomocy. Należy również zauważyć, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie Z. P. oraz Z. A. udzielających na co dzień skarżącemu wsparcia, z którego wynika, że S. S. jest osoba niezdolną do samodzielnej egzystencji i nie może zamieszkiwać samotnie. Również wywiad środowiskowy przeprowadzony w dniu 8 grudnia 2014r. potwierdza, że skarżący jest osobą niezaradną życiowo. W treści wywiadu pracownik socjalny stwierdził, że skarżący wprawdzie porusza się samodzielnie, lecz wymaga całodobowej opieki oraz umieszczenia w domu pomocy społecznej. W planie pomocy zatwierdzonym przez kierownika jednostki organizacyjnej pomocy społecznej ustalonym po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego jako zalecenie wskazano skierowanie S. S. do domu pomocy społecznej.

Mając na względzie powyższe okoliczności uznać należy, że organ wydając zaskarżoną decyzję o odmowie skierowania do domu pomocy społecznej nie wyjaśnił w dostatecznym stopniu, czy skarżący rzeczywiście nie kwalifikuje się do przyznania pomocy w tej formie. Organ nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości, czy skarżący wymaga całodobowej opieki i czy nie może samodzielnie funkcjonować w życiu codziennym. W tym zakresie godzi się podnieść, że zakres i rodzaj niezbędnej dla skarżącego pomocy, tj. rozmiar i zakres usług opiekuńczych dostosowany do stopnia niepełnosprawności i stanu zdrowia, winien ustalić lekarz a dokumentem potwierdzającym tę okoliczność powinno być zaświadczenie lekarskie. (vide: wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 stycznia 2015r. w sprawie III SA/Kr 1565/14; wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 września 2014r. w sprawie III SA/Kr 788/14; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 18 października 2011r. w sprawie II SA/Ol 681/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy jednoznacznie wskazać, iż organ nie może uznać, iż w sprawie istnieje możliwość zapewnienia opieki w formie usług opiekuńczych, gdy z akt sprawy nie wynika rozmiar i zakres potrzebnej opieki. Ponadto w sprzeczności z przytoczoną regulacją prawną pozostaje stanowisko organów wskazujące na konieczność przeprowadzenia swoistego eksperymentu z udziałem skarżącego, mającego dać realną odpowiedź na pytanie o to czy preferowane przez organy usługi opiekuńcze są wystarczająca formą pomocy. Fakt, że skarżący korzysta z usług domu dziennego pobytu, pomocy wolontariuszy i pozostaje pod opieką lekarską nie oznacza, że pomoc ta jest wystarczająca. Innymi słowy organ powinien jednoznacznie ustalić stopień samodzielności skarżącego i jednoznacznie wskazać, czy i w jakim zakresie pomoc w formie usług opiekuńczych byłaby dostateczna z uwagi na stan zdrowia skarżącego. Nie może ujść uwadze, że wskazana w art. 54 ustawy przesłanka niemożności zapewnienia niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych nie wiąże się z wymogiem faktycznego z nich korzystania i stwierdzenia ich nieadekwatności do potrzeb osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej. Już tylko na podstawie analizy okoliczności faktycznych konkretnej sprawy organ winien stwierdzić, czy pomoc w postaci usług opiekuńczych stwarza możliwość zaspokojenia potrzeb danej osoby (vide: wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 sierpnia 2013r. w sprawie III SA/Kr 1268/12; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2012r. w sprawie IV SA/Po 1030/11; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 kwietnia 2010r. w sprawie IV SA/Gl 869/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Ponadto należy wskazać, że w aktach sprawy brak jest zaświadczenia lekarskiego określającego te kwestie. Zgromadzone w sprawie zaświadczenia lekarskie nie wskazują jednoznacznie, czy skarżący w obecnym stanie zdrowia jest zdolny do samodzielnej egzystencji przy ewentualnym wsparciu w postaci usług opiekuńczych (przy precyzyjnym określeniu zakresu owych usług) czy też winien zostać objęty całodobową opieką w domu pomocy społecznej.

Zatem stwierdzić trzeba, że wydane w sprawie decyzje naruszają przepisy postępowania administracyjnego, o których mowa w art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 zez zm.). Organy orzekające w sprawie odmówiły skierowania S. S. do domu pomocy społecznej nie podejmując wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie nie tylko interes społeczny, ale i słuszny interes skarżącego. Materiał dowodowy sprawy nie zostały zgromadzony i rozpatrzony w sposób wyczerpujący.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ będzie zobligowany uwzględnić wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

m.m.