Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 744/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Janina Antosiewicz (spr.) Sędziowie NSA Barbara Adamiak Tomasz Zbrojewski Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 marca 2006r. sygn. akt III SA/Gd 55/06 w sprawie ze skargi L. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 16 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Gd 55/06, uwzględniając skargę L. N., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] nr [...] i decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...], w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.

Decyzją ostateczną SKO utrzymało w mocy decyzję Burmistrza, odmawiającą L. N. przyznania dodatku mieszkaniowego, gdyż wydatki ponoszone przez najemcę w procentowym udziale dochodów gospodarstwa, przekraczają wysokość miesięcznych wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku. Skarżący osiąga dochód 706,83 zł zamieszkując w lokalu o pow. użytkowej 17 m2 (przy normatywnej 35 m2), ponosi zaś na ten lokal wydatki w kwocie 109,95 zł. Stosując zasady określone w art. 6 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych organ wyliczył, iż odejmując od kwoty wydatków na przedmiotowy lokal ograniczonych do 90%, czyli 98,95 zł kwotę równą 15% dochodu, uzyskuje się wynik ujemny, co oznacza, że w takim przypadku dodatek nie przysługuje.

Skargę kasacyjną na powyższą decyzję wniósł do Sądu L. N., zarzucając błędne ustalenie przez organ wyższego dochodu niż wynikający z zaświadczenia ZUS.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę powołał się na przepis art. 3 ust. 1 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.), w myśl którego dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o którym mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni dochód miesięczny na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 m-cy poprzedzających datę złożenia wniosku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednorodzinnym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku.

W art. 3 ust. 3 powołanej ustawy regulując pojęcie dochodu, ustawodawca wyłączył z niego dodatki dla sierot zupełnych, zasiłki pielęgnacyjne, zasiłki okresowe z pomocy społecznej, jednorazowe świadczenia pieniężne i świadczenia w naturze z pomocy społecznej oraz dodatek mieszkaniowy.

Skarżący pobiera z ZUS świadczenie rentowe oraz dodatek pielęgnacyjny jako osoba trwale i całkowicie niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji.

Wyjaśniając charakter obu świadczeń, tj. zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego na gruncie wykładni celowościowej i funkcjonalnej, Sąd dochodzi do wniosku, iż są to świadczenia porównywalne. Zasiłki pielęgnacyjne zostały uregulowane w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255), natomiast dodatki pielęgnacyjne w ustawie z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118). Ten pierwszy w myśl art. 16 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków, wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji, a przysługuje m.in. osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 lat życie jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 16 ust. 2 pkt 2).

Dodatek pielęgnacyjny – stosownie do art. 75 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. przysługuje osobie uprawnionej do emerytury i renty, jeżeli osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji.

Jednocześnie zgodnie z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego.

Dokonując porównania obu świadczeń, Sąd miał na względzie przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.), której art. 5 pkt 1 stanowi, że orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2 i niezdolności do samodzielnej egzystencji, ustalone na podstawie art. 13 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Z porównania przedstawionych wyżej przepisów wynika, iż oba świadczenia przysługują osobom niezdolnym do samodzielnej egzystencji. Osobami niezdolnymi do samodzielnej egzystencji są osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności. Osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności jest osoba legitymująca się orzeczeniem właściwego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, jak również osoba legitymująca się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji. Zatem skoro osoba uznana za całkowicie niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności, to spełnia przesłanki do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego, o których mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych i zasiłek ten będzie jej przysługiwał, jeżeli nie jest osobą uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego (art. 16 ust. 6 cyt. ustawy). Z tego Sąd wywodzi, że jedyna różnica między porównywanymi świadczeniami polega na tym, że jeżeli osoba o znacznym stopniu niepełnosprawności posiada uprawnienia do emerytury bądź renty z powodu całkowitej niezdolności do pracy, to z tytułu niezdolności do samodzielnej egzystencji może otrzymać wyłącznie dodatek pielęgnacyjny.

Zdaniem Sądu, cel i charakter oraz funkcja obu świadczeń, tj. zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego są identyczne. Ustawodawca miał na względzie ten fakt, skoro w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych uregulował kwestię zbiegu uprawnień, aby zapobiec pobieraniu świadczenia o tym samym charakterze i spełniającym identyczną funkcję z dwóch źródeł.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że do dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, nie wlicza się zasiłków pielęgnacyjnych oraz dodatków pielęgnacyjnych. Wykładnia ta jest zgodna z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, regulującym zasadę równości wobec prawa. Stosowanie wyłącznie gramatycznej wykładni przepisu art. 3 ust. 3 zd. 2 cytowanej ustawy prowadziłoby w ocenie Sądu do naruszenia wskazanej zasady konstytucyjnej. Zasiłek pielęgnacyjny i dodatek pielęgnacyjny, jako świadczenia o tożsamym charakterze i identycznej funkcji muszą być tak samo traktowane na gruncie przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych.

Do tożsamego wniosku doszedł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 lutego 2003 r. I SA 1700/02 (Lex nr 148863), rozstrzygając w stosunku do osoby, która ukończyła 75 lat.

W przedmiotowej sprawie, organy obu instancji zaliczyły do dochodu skarżącego dodatek pielęgnacyjny. Wskazanie przez skarżącego dodatku pielęgnacyjnego, jako składnika dochodów, nie zwalnia organów administracji od dokonania analizy wskazanych przez stronę składników i ustalenia dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Wobec tego doszło do naruszenia wskazanego przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Rzeczą organów administracji ponownie rozpatrujących sprawę, będzie ustalenie dochodu skarżącego przy zastosowaniu wskazanej wyżej wykładni art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Prawidłowe zastosowanie niniejszego przepisu umożliwi dopiero podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa do dodatku mieszkaniowego.

Mając powyższe na względzie, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd uchylił obie decyzje.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], reprezentowane przez radcę prawnego Katarzynę Miklaszewską, które zaskarżając wyrok w całości zarzuciło naruszenie prawa materialnego – art. 3 ust. 3 zd. drugie ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu contra legem, że dodatek pielęgnacyjny nie jest wliczany do dochodu.

Skarga kasacyjna domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i oddalenia skargi lub uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, kwestionując prawidłowość wykładni dokonanej przez Sąd, SKO powołuje się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 lipca 2004 r. sygn. akt K 16/03, w którym orzeczono, że art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest zgodny z art. 2 i 32 Konstytucji RP (Dz. U. Nr 169, poz. 1798, OTK 2004, nr 7, poz. 68).

W świetle powyższego wyroku, wykładnia dokonana przez WSA, prowadząca do wniosku o niezgodności art. 3 ust. 3 w jego literalnym brzmieniu z art. 32 Konstytucji jest całkowicie chybiona zwłaszcza, że do oceny zgodności przepisu ustawy z Konstytucją jest uprawniony tylko Trybunał Konstytucyjny, a nie Sąd Wojewódzki.

Zasadą wykładni prawa jest, że pierwszeństwo przyznaje się wykładni gramatycznej i logicznej danego przepisu. Ustawa o dodatkach mieszkaniowych w art. 3 ust. 3 zawiera definicję legalną dochodu. Ustawodawca w sposób wyraźny wymienił te świadczenia, których do dochodu nie wlicza się, przy czym jest to zamknięty krąg, obejmujący tylko i wyłącznie świadczenia tam wymienione. Dodatek pielęgnacyjny nie mieści się w tym kręgu. Prowadzi to do wniosku, że skoro dodatek pielęgnacyjny nie został wymieniony w zdaniu drugim powołanego przepisu, jako świadczenie, którego się nie wlicza do dochodu, to należy dodatek pielęgnacyjny do emerytury (renty) wliczyć do dochodu wnioskodawcy, stanowiącego podstawę do dalszych obliczeń dodatku mieszkaniowego.

Prowadzenie wykładni innej niż gramatyczna lub logiczna jest uzasadnione tylko wtedy, gdy przepis prawa po zastosowaniu tych rodzajów wykładni nadal budzi wątpliwości co do swojego znaczenia. Wykładnia gramatyczna i logiczna art. 3 ust. 3 zdanie 2 ustawy nie wzbudza wątpliwości co do tego, że dodatek pielęgnacyjny ustawa uznaje za dochód stanowiący podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego.

Sąd wbrew wszelkim zasadom wykładni odrzucił wykładnię gramatyczną i logiczną skupiając się na wykładni celowościowej i funkcjonalnej, nie wskazując jednak dlaczego uważa, że wykładnia językowa i logiczna nie dają satysfakcjonujących wyników. Na str. 2 uzasadnienia wskazał, że "z treści art. 3 ust. 3 zd. 2 cytowanej ustawy jednoznacznie wynika, iż do dochodu nie wlicza się zasiłków pielęgnacyjnych", ale nie dokonał wykładni językowej i logicznej tego przepisu pod kątem tego, czy dodatek (a nie zasiłek) pielęgnacyjny wlicza się, czy też nie, do dochodu wnioskodawcy. Następnie Sąd przeszedł do wyjaśnienia charakteru obu świadczeń. W ocenie SKO rozważania Sądu opierają się na błędnym rozumieniu celu regulacji zawartej w art. 3 ust. 3 ustawy i wyciągniętym z tego wniosku, że cel i charakter oraz funkcja obu świadczeń są identyczne.

Zdaniem Kolegium, zbieżność celów i charakteru świadczeń nie ma żadnego znaczenia dla wykładni celowościowej omawianego przepisu.

Z uregulowań ustawowych, dotyczących obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego wynika zasada, że im większy dochód wnioskodawcy, tym mniejszy jest dodatek mieszkaniowy (art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1-2 i ust. 8 ustawy o dodatkach mieszkaniowych). Badając cel, jakim ustawodawca kierował się nakazując nie wliczać do dochodu pewnych świadczeń wymienionych w art. 3 ust. 3 ustawy, kierując się zasadą równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji), należy mieć na uwadze sytuację finansową osób, które mogą ubiegać się o przyznanie dodatku mieszkaniowego, a nie charakter świadczeń. Otóż sytuacja finansowa osoby, która otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny i osoby otrzymującej dodatek pielęgnacyjny jest diametralnie różna. Dodatek pielęgnacyjny jest dodatkiem do emerytury (renty), zgodnie z ustawą z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych co oznacza, że osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy i uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego jest w lepszej sytuacji, bowiem ma dwa źródła stałego dochodu – emeryturę (rentę) i dodatek pielęgnacyjny. Osoba taka dysponuje większym dochodem, pozwalającym na opłacenie świadczeń czynszowych, niż osoba uprawniona do zasiłku pielęgnacyjnego. Osoba uprawniona do zasiłku pielęgnacyjnego (którego kwota wynosi tylko 144 zł) nie ma prawa do emerytury (renty) stosownie do regulacji zawartych w art. 16 ust. 6 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych i jest w sytuacji znacznie gorszej, niż osoba otrzymująca dodatek pielęgnacyjny. Ustawodawca przyznaje zatem dodatek mieszkaniowy osobie niepełnosprawnej, najuboższej większy, niż gdyby przyznał go nakazując wliczyć zasiłek pielęgnacyjny do dochodu, ale ma na uwadze to, że znacznie trudniej jest kwotę 144 zł przeznaczyć na pokrycie różnicy pomiędzy dodatkiem, a czynszem i na miesięczne utrzymanie, niż przeznaczyć na te cele kwotę emerytury wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym. Gdyby nie wliczać dodatku pielęgnacyjnego do dochodu, to osoby otrzymujące ten dodatek i świadczenia rentowe otrzymałyby większy dodatek mieszkaniowy, dysponując jednocześnie większym dochodem niż osoby uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego.

Wszystkie świadczenia wymienione w art. 3 ust. 3 zdanie drugie ustawy o dodatkach mieszkaniowych, to świadczenia przyznawane osobom najuboższym, w oparciu o kryteria dochodowe niższe niż kwota najniższej emerytury. Celem regulacji zawartej w art. 3 ust. 3 było wyrównanie szans do otrzymania w miarę równych dodatków mieszkaniowych osób otrzymujących świadczenia socjalne dla najuboższych w porównaniu z osobami otrzymującymi chociażby stałe świadczenia rentowe. Wykładnia art. 3 ust. 3 zdanie drugie ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dokonana przez Sąd, prowadzi do uprzywilejowania osób otrzymujących emerytury (renty) wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym względem osób, których jedynym dochodem jest zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 144 zł, a zatem do naruszenia zasady równości wobec prawa osób ubiegających się o dodatki mieszkaniowe

Decyzje wydana przez organy obu instancji są zgodne z prawem, a uchylenie ich przez Sąd nastąpiło z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i 135 ustawy Ppsa.

W piśmie procesowym z dnia 24 kwietnia 2006 r. SKO uzupełniło uzasadnienie skargi kasacyjnej akcentując podstawowy charakter wykładni językowej. Potwierdza to także praktyka orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, który wielokrotnie wskazywał na pierwszeństwo wykładni gramatycznej przed innymi metodami wykładni (wyrok z 12 czerwca 2002 r. P 13/01, OTK-A 2002/4/42; wyrok z 24 listopada 2003 r. K 26/03, OTK-A 2003/9/95). Dopiero w wypadku niejasności sensu przepisu przy zastosowaniu tej metody można sięgnąć do innych metod wykładni celowościowej czy funkcjonalnej, aby potem w oparciu o zasadę wykładni ustaw w zgodzie z Konstytucją wybrać taką, która w sposób najpełniejszy umożliwia realizację norm i wartości konstytucyjnych. Zasada wykładni ustaw zgodnie z Konstytucją nie może jednak prowadzić do podważenia jednoznacznego rezultatu wykładni językowej (post. z 5. listopada 2001 r. T 33/01, OTK-B 2002/1/4). Problem ten identycznie ujmuje orzecznictwo Sądu Najwyższego i NSA, których orzeczenie skarga kasacyjna przytacza. Odrzucenie w zaskarżonym wyroku wykładni językowej i logicznej skutkuje naruszeniem omawianego przepisu i pozostaje w rażącej sprzeczności z przytoczonymi wyżej zasadami wykładni prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, skarga kasacyjna opiera o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 lipca 2004 r. sygn. akt K 16/03, stwierdzający zgodność art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych z art. 2 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (OTK ZU 2004, nr 7/A, poz. 68).

Powyższy wyrok Trybunału podważa jedynie ten argument Sądu co do tego, iż wykładnia celowościowa i funkcjonalna dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wspierana jest argumentem o niezgodności art. 3 ust. 3 z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Na uwagę zasługuje jednakże to, iż w uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny omawiając art. 3 ust.3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych zauważa, że przepis ten może budzić wątpliwości, zaś wnioskodawca przy zastosowanej "piętrowej" konstrukcji przepisu (art. 3 ust. 3 w zdaniu pierwszym zawiera regulację podstawową, zaś zdanie drugie wprowadza wyjątek) "skarży lukę w prawie polegającą na niezamieszczeniu w zdaniu drugim art. 3 ust. 3 dodatku pielęgnacyjnego, jako świadczenia uprzywilejowanego w związku z ustaleniem prawa do dodatku mieszkaniowego" (uzasadnienie wyroku K 16/03).

Trybunał Konstytucyjny podkreślił, iż pełniąc rolę negatywnego prawodawcy zasadniczo ogranicza się do derogowania unormowań już obowiązujących, a nie ma kompetencji do uzupełnienia obowiązującego stanu prawnego. Konsekwencją tak rozumianych kompetencji Trybunału było uznanie kwestionowanej regulacji prawnej za konstytucyjną, przy przyjęciu "pewnej niekonsekwencji ustawodawcy", w odniesieniu do przedmiotowej regulacji.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpoznającego skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...], stwierdzenie konstytucyjności przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie wyłącza możliwości stosowania wykładni celowościowej i systemowej dla ustalenia prawidłowego rozumienia regulacji prawnej. Sąd odwoławczy uznaje za w pełni zasadną wykładnię Sądu I instancji, iż zasiłek pielęgnacyjny (przyznawany na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych oraz zasiłek pielęgnacyjny, mający swą podstawę prawną w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ze względu na przesłanki uzasadniające ich przyznanie (niepełnoprawność uprawnionego), cel i funkcje są identyczne. Kwestia zróżnicowania sposobu finansowania, podstaw prawnych czy też nazewnictwa (zasiłek, dodatek) nie powinna wpływać na możliwość odliczania uzyskiwanych z tego tytułu kwot od dochodu osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy.

Decydującym elementem winien być cel jakiemu służą oba świadczenia, a mając charakter pieniężny nie służą one jednak "wzbogaceniu" uprawnionych, lecz są przeznaczone na pokrywanie przez osoby otrzymujące te świadczenia, wydatków wynikających z niepełnej sprawności fizycznej lub intelektualnej do samodzielnej egzystencji.

Na marginesie zauważyć należy, iż pozostałe wyłączenia przewidziane w zdaniu drugim (art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych (dodatki dla sierot zupełnych, zasiłki okresowe z pomocy społecznej, czy dodatki mieszkaniowe) odnoszą się również do świadczeń otrzymywanych przez osoby znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i życiowej.

Skoro przyjęto, iż świadczenia w postaci zasiłku pielęgnacyjnego nie podlegają wliczeniu do dochodu, stanowiącego podstawę do przyznania dodatku mieszkaniowego, to w odniesieniu do dodatku pielęgnacyjnego, którego cel jest identyczny (a stanowi go umożliwienie pokrycia zwiększonych wydatków, wynikających z niepełnosprawności i niemożności samodzielnego zaspokajania potrzeb życiowych), brak jest podstaw aby nie było ono traktowane identycznie.

Równoważność tych świadczeń potwierdza przepis art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który pozbawia zasiłku pielęgnacyjnego osobę uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego. Jeśli więc na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek i dodatek zostały zrównane, to wykładnia systemowa skłania do przyjęcia, że winny one być jednakowo traktowane także na gruncie ustawy o dodatkach mieszkaniowych.

Odmienna interpretacja prowadziłaby do przyjęcia, że mimo spełnienia przesłanek do zasiłku pielęgnacyjnego, osoba pobierająca dodatek pielęgnacyjny pozbawiona byłaby możliwości odliczenia tego świadczenia od dochodu. Tymczasem – wbrew wywodom SKO - w świetle przepisów ustawy - o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, będzie decydowała sytuacja materialna i mieszkaniowa uprawnionego.

Na podkreślenie zasługuje to, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, już w wyroku z dnia 13 lutego 2003 r. I SA 1700/02, wydanym jeszcze pod rządami ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. z 1998 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) regulującej w art. 30 ust. 2 podobnie zbieg uprawnień do zasiłku i dodatku pielęgnacyjnego, jak czyni to obecna ustawa w art. 16 ust. 6 przyjęto, iż mimo pewnych różnic, zasiłek pielęgnacyjny i dodatek pielęgnacyjny, spełniając identyczną funkcję, winny być odliczone od dochodu, stanowiącego podstawę przyznania dodatku mieszkaniowego. Sąd ten przyjął, iż nie ma żadnego uzasadnienia po temu, aby świadczenia pełniące identyczne funkcje taktować odmiennie (Lex nr 148863). Wyrok ten wydany jeszcze przed dokonaną przez Trybunał Konstytucyjny oceną konstytucyjności art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych – zachowuje swą aktualność, zwłaszcza, że nie podważono w nim naruszenia zasad Konstytucji, a wyjaśnienia przepisu dokonano z uwagi na istniejącą i dostrzeżoną przez Sąd lukę w przepisach.

Z powyższych względów uznając, iż dokonanej przez Sąd I instancji wykładni przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach nie można zarzucić naruszenia prawa, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.