Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 613/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-07-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29 ust. 1, art. 30, art. 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 181a ust. 1 i 2
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 200 par. 1, art. 190, art. 192, art. 150
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Ewa Olender, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r., nr [...], którą określono W. P. (zwanemu dalej Stroną) niezaksięgowaną kwotę długu celnego dla towaru objętego zgłoszeniem celnym nr [...] z dnia [...] r., w wysokości [...] zł.

2. W dniu [...] r. Strona zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony z USA samochód osobowy marki [...] nr nadwozia [...], rok produkcji 2007, z silnikiem o zapłonie iskrowym o pojemności skokowej 3997 cm³. W przedmiotowym zgłoszeniu celnym (pole 33 dokumentu SAD) zadeklarowano kod CN 87032490 na podstawie rozporządzenia Rady (WEG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.WE.L. 256 z dnia 7 września 1987 r., zwanego dalej WTC) i rozporządzenia Komisji (WE) NR 1214/2007 i dnia 20 września 2007 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.286 z dnia 31 października 2007 r.) właściwy dla pojazdów samochodowych i innych pojazdów mechanicznych przeznaczonych zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702) włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, - pozostałe pojazdy wyposażone w silniki tłokowe wewnętrznego spalania o zapłonie iskrowym, - o pojemności skokowej przekraczającej 3000 cm³, - używane. Dla tego towaru zastosowano stawkę celną konwencyjną w wysokości 10 %. Jego wartość celną zadeklarowano w kwocie [...] USD na podstawie aktu kupna-sprzedaży z dnia [...] r.

2.1. W tym samym dniu zgłoszenie, jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 62 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.WE.L. 302 z dnia 19 października 1992 r., str. 1, z późn. zm., zwanego dalej WKC), zostało przyjęte na podstawie art. 63 WKC i zarejestrowane w ewidencji [...] pod nr [...].

2.2. W wyniku rewizji celnej stwierdzono używany samochód osobowy marki [...] kompletny, częściowo lekkie zarysowania lakieru. Odczytano numer nadwozia zgodny z dokumentami. Zweryfikowano zgłoszenie w zakresie poprawności kodu CN - SAD w polu 31, 33 oraz formalnie załączniki opisane w polu 44. Sporządzono dokumentację fotograficzną ([...] szt.).

2.3. Do zgłoszenia został dołączony między innymi dokument identyfikacyjny pojazdu z dnia [...] r. jako załącznik do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z tego samego dnia, w którym to zaświadczeniu uprawniony diagnosta Z. W. stwierdził, że pojazd spełnia wymagania techniczne z art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, zwanej dalej Prawem o ruchu drogowym).

2.4. Zgodnie z informacją zawartą w dokumencie SAD, po uiszczeniu należności zadeklarowanych w zgłoszeniu celnym, towar zwolniono do wnioskowanej procedury w dniu [...] r.

3. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie powyższego zgłoszenia celnego.

3.1. Pismem z dnia [...] r. Organ wezwał Stronę do przedstawienia:

- wszelkich dokumentów i informacji uzupełniających, w jakiejkolwiek formie, które uczynią wiarygodną deklarowaną wartość celną towaru objętego zgłoszeniem jako wartość transakcyjną, czyli całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę, do których mogą należeć: bankowy dowód zapłaty, polecenie przelewu, kontrakt, oferta cenowa, korespondencja itp.,

- wskazanie jakie płatności i komu zostały zapłacone w związku z transportem przedmiotowego pojazdu na trasie [...]-[...],

- przedstawienie dokumentów potwierdzających dokonanie naprawy pojazdu oraz dokumentów potwierdzających dokonanie płatności za dodatkowe czynności, jak bowiem wynika z oświadczenia złożonego w dniu zgłoszenia celnego: "zakupiony za granicą samochód był uszkodzony (silnik nie pracował). Następnie naprawiłem go we własnym zakresie oraz użytkowałem mieszkając w USA".

3.2. W odpowiedzi na to w piśmie z dnia [...] r. Strona poinformowała, iż wyjeżdża za granicę i nie jest w stanie w terminie 7 dni przedłożyć stosownych dokumentów. Jednocześnie dokonała sprostowania oświadczenia złożonego w dniu odprawy celnej wyjaśniając, iż "Samochód miał uszkodzony silnik, dlatego tego typu pojazdy mają atrakcyjną cenę. Jak oświadczyłem, naprawiłem go we własnym zakresie, jednak po jakimś czasie silnik ponownie odmówił posłuszeństwa". Zaznaczyła, że pisząc dalej "...oraz dalej użytkowałem go, mieszkając w USA", miała na myśli to, że go posiadała, chociaż miał zepsuty silnik, posiadała dowód rejestracyjny, płaciła ubezpieczenie i nie mogła go wyrejestrować, a więc była użytkownikiem tego pojazdu, chociaż nie poruszał się on po drogach publicznych. W piśmie wskazano również, że "zapis w dokumencie sprzedaży, że silnik jest uszkodzony, chroni w USA bardziej sprzedającego, aby kupujący nie rościł sobie od niego żadnych z tego tytułu reklamacji, roszczeń, gwarancji itp. Inaczej mówiąc kupujący kupuje taki pojazd na własną odpowiedzialność". Podsumowując Strona wskazała: "Generalnie pojazd naprawiłem już w Polsce".

3.3. W kolejnym oświadczeniu z dnia [...] r. Strona wyjaśniła, iż naprawy silnika w USA dokonała nie poprzez autoryzowanego dealera, lecz na własną rękę, prywatnie - za co zapłaciła kwotę [...] USD. Wskazała, że "nie miałem pojęcia iż jest to istotne i to również muszę zgłaszać przy odprawie celnej. Zresztą długo się tą naprawą nie nacieszyłem, ponieważ po jakimś czasie usterka się powtórzyła, czyli samochód de facto nie został naprawiony tak jak być powinno." Strona podkreśliła, iż "generalnie pojazd naprawiłem w Polsce". Do tego oświadczenia załączyła skan potwierdzenia płatności "[...]" z dnia [...]r. na kwotę [...] USD, kserokopię [...] oraz dowodu rejestracyjnego.

3.4. Organ pismem z dnia [...] r. wystąpił do Starosty [...] o przekazanie kserokopii zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia [...] r., którego załącznikiem był dokument identyfikacyjny dołączony do zgłoszenia celnego.

3.5. W odpowiedzi Wydział Komunikacji, Transportu i Dróg Publicznych Starostwa Powiatowego w Z. pismem z dnia [...] r. przesłał potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu z dnia [...] r., nr [...], wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą wydane przez Stację Kontroli Pojazdów, z którego wynikało, że badany w dniu [...] r. samochód osobowy [...] o nr [...] spełniał wymagania techniczne art. 66 Prawa o ruchu drogowym i otrzymał pozytywny wynik badania technicznego.

3.6. Organ wystąpił tez do niemieckich władz celnych z prośbą o przekazanie dodatkowych informacji i dokumentów dotyczących objęcia przedmiotowego pojazdu procedurą tranzytu. W szczególności o przekazanie polskim organom celnym wszelkich dokumentów przewozowych, ubezpieczeniowych przedłożonych przy zgłoszeniu tranzytowym nr [...]. Zaznaczono przy tym, że powyższą dokumentację może również posiadać firma spedycyjna dokonująca zgłoszenia samochodu do procedury tranzytu.

3.7. W odpowiedzi, niemieckie władze celne - powołując się na umowę międzynarodową z dnia 29 lipca 1992 r. zawartą pomiędzy Republiką Federalną Niemiec i Rzeczpospolitą Polska o współpracy i wzajemnej pomocy administracji celnej oraz rozporządzenie Rady (WE) Nr 515/97 z dnia 13 marca 1997 r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między Państwami Członkowskimi a Komisją w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prani celnego i rolnego (Dz.U.L. 82 z dnia 22 marca 1997 r., str. 1 z późn. zm.) - poinformowały w piśmie z dnia [...] r. oraz załączonym do niej raporcie Głównego Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. o wynikach poczynionych ustaleń. Wraz z tym pismem niemieckie władze celne przekazały uwierzytelnione kopie dokumentów dotyczących tranzytu przedmiotowego towaru, a w szczególności: car raport z dnia [...] r., kalkulację ubezpieczeniową, fakturę nr [...] z dnia [...] r. wystawioną przez spedytora, tj. [...]. Niemiecki organ celny stwierdził, że po porównaniu dokumentacji ubezpieczeniowej wartość pojazdu szacuje się na ok. [...] USD. Natomiast z raportu Głównego Urzędu Celnego w B. wynika, iż skontaktowano się z firmą [...].[...] która potwierdziła, iż odprawiła przedmiotowy samochód według procedur tranzytowych Tl i że "w firmie [...] nie został znaleziony rachunek na ww. pojazd jednak znaleziono kalkulację sumy zabezpieczającej, w podstawie której podana była cena zakupu pojazdu w wysokości [...] USD. Obliczona wartość podatku przywozowego zgadza się z niniejszą wartością".

3.8. Postanowieniem z dnia [...] r. Organ powołał J. D. w charakterze biegłego rzeczoznawcy w celu wykonania wyceny wartości przedmiotowego samochodu.

3.9. W swojej opinii biegły wskazał, iż na rynku amerykańskim (skąd został sprowadzony przedmiotowy pojazd) w [...] 2008 r. cena sprzedaży samochodu marki [...], o analogicznych parametrach technicznych, wyprodukowanego w 2007 r. wynosiła średnio 20.000 USD (Retial price, czyli cena sprzedaży - ustalona na podstawie następujących źródeł: VMR, NADAguides, ConsumerGuide i inne). Zaznaczył przy tym, że cena uwzględniała przebieg samochodu rzędu [...] mil. W opinii biegły zwrócił uwagę, że samochód w dniu [...] r., co zostało zweryfikowane przez funkcjonariuszy celnych OC w Z., miał jedynie lekkie zarysowania lakieru i był sprawny technicznie (badania techniczne z wynikiem pozytywnym z dnia [...] r.). Powyższe uszkodzenia były nieznaczne. Szacunkowy koszt naprawy uszkodzeń, w cenach z [...] r. był nie większy niż [...] zł. Od wartości bazowej brutto – [...] zł (plus wartość wyposażenia dodatkowego – [...] zł) biegły odjął korekty za pierwszą rejestrację – [...] zł, za przebieg – [...] zł, szczególny charakter eksploatacji – [...] zł (- 5 %) i konieczne naprawy samochodu – [...] zł (-1,9 %). W związku z tym ustalił wartość rynkową brutto pojazdu na dzień [...] r. na kwotę [...] zł.

3.10. Postanowieniem z dnia [...] r. Organ wyznaczył Stronie siedmiodniowy termin do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tym zakresie. Przesyłka zawierająca to postanowienie został przesłana na dotychczasowy adres Strony, tj. Z., ul. [...]. Z powodu niemożliwości doręczenia przesyłki adresatowi lub innym osobom uprawnionym w dniu [...] r. pozostawiono ją we właściwym Urzędzie Pocztowym, a zawiadomienie o tym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Powtórne "awizowanie" nastąpiło dnia [...] r.

4. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Organ celny pierwszej instancji określił Stronie niezaksięgowaną kwotę długu celnego dla towaru objętego powyższym zgłoszeniem celnym w wysokości [...] zł.

4.1. Przy tym ustalił wartość celną importowanego pojazdu na kwotę [...] zł ([...] USD) (po przeliczeniu według obowiązującego w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego kursu walut, 1 USD = 2,8812 zł) - zgodnie z art. 31 ust. 1 WKC.

4.2. W decyzji poinformował również o obowiązku naliczenia odsetek, o których mowa w art. 65 ust. 5 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z późn. zm., zwanej dalej Prawem celnym), od niezaksięgowanej kwoty należności wynikającej z długu celnego, od dnia następującego po dniu powstania długu celnego do dnia powiadomienia o jego kwocie. Wyjaśnił również, iż zgodnie z art. 54 §1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm., zwanej dalej O.p.) odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od wszczęcia postępowania.

5. W odwołaniu z dnia [...] r. Pełnomocnik Strony zarzucił naruszenie:

1/ art. 73 ust. 1 Prawa celnego oraz art. 122, art. 150, art. 187, art. 191, art. 192, art. 200 § 1 O.p.,

2/ art. 29 ust. 1 WKC,

3/ art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.WE.L. 253 z dnia 11 października 1993 r., z późn. zm., zwanego dalej RWKC),

4/ 201 ust. 1 lit. a, ust. 2 i art. 220 WKC w zw. z art. 20, art. 29, art. 30 i art. 31 ust. 1 WKC.

W związku z tym wnosił o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, uznanie zgłoszenia celnego za prawidłowe i umorzenie postępowania w zakresie określenia długu celnego, ewentualnie,

- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymagać będzie uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części,

- przeprowadzenie - stosownie do postanowień art. 73 ust. 1 Prawa celnego w związku z art. 235 i art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 i art. 188 O.p. dowodu z dokumentów załączonych do odwołania oraz z zeznań świadków na okoliczności wskazane w treści odwołania.

6. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. odmówił przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków: U. T. i K. T. (adres ul. [...],[...]) oraz A. T. (adres ul. [...],[...]) na okoliczność doręczenia pisma Organu informującego o prawach wynikających z art. 200 § 1 O.p.

7. Decyzją z dnia [...] r. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Organu pierwszej instancji.

7.1. W uzasadnieniu, w ramach rozważań prawnych, Organ zacytował następujące przepisy: art. 13, art. 29 ust. 1 i ust. 3 lit. a, art. 78 ust. 2 WKC, a także art. 181a ust. 1 i 2 RWKC.

7.2. Następnie stwierdził, że pisma niemieckich władz celnych z dnia [...] r. i [...] r. stanowiły dokumenty urzędowe w rozumieniu art. 194 § 1 O.p. i

były wystarczającymi dowodami w sprawie do uznania, że umowa z dnia [...] r. (w której wskazano wartość importowanego samochodu na kwotę [...] USD) nie była wiarygodnym dokumentem w zakresie uwidocznionej w nim ceny transakcyjnej importowanego towaru. Zdaniem Organu potwierdzeniem tego stanowiska były dane zawarte w opinii biegłego z dnia [...] r., z których wynikało, że cena sprzedaży na rynku amerykańskim takiego samochodu o analogicznych parametrach kształtowała się na poziomie [...] USD, czyli czterokrotnie przewyższała zadeklarowaną przez Stronę w zgłoszeniu celnym wartość pojazdu.

7.3. Dyrektor Izby Celnej w K. powołując się na zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności na wynik weryfikacji zawarty w pismach niemieckich władz celnych, opinię nr [...] z dnia [...] r. sporządzoną przez Certyfikowanego Rzeczoznawcę Samochodowego mgr. inż. J. D., dane dostępne w internecie, stwierdził, iż Organ celny słusznie uznał, że wystąpiły przesłanki wyłączające możliwość ustalenia wartości na podstawie art. 29 ust. 1 WKC. To znaczy, że zadeklarowana na podstawie aktu kupna-sprzedaży z dnia [...] r. wartość transakcyjna towaru ([...] USD) w sposób zasadniczy różniła się od wartości zadeklarowanej przy objęciu tego towaru procedurą tranzytu w Niemczech ([...] USD). Poza tym stwierdził, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym do procedury dopuszczenia do obrotu wartość celna pojazdu rażąco odstaje od wartości towaru na rynku kraju eksportu.

7.4. Organ zauważył też, że kwestia zadeklarowanych przez Stronę warunków dostawy towaru (mających wpływ na wartość celną, albowiem koszty transportu do miejsca wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty zgodnie z art. 32 ust. 1 lit. e WKC doliczane są do ceny faktycznie zapłaconej), budzi wątpliwości. Zgodnie bowiem ze wskazanymi w zgłoszeniu warunkami [...]. sprzedający ponosi wszelkie koszty, ryzyko utraty i uszkodzenia towaru do momentu postawienia towaru do dyspozycji kupującego w oznaczonym miejscu przeznaczenia, w tym zobowiązany jest do zawarcia na swój koszt, umowy przewozu do oznaczonego miejsca przeznaczenia w kraj importu. Gdy tymczasem z zebranego materiału dowodowego wynika, że sprzedający przekazał towar do dyspozycji kupującego już na terenie USA. Według Organu potwierdza to fakt, iż pojazd został zarejestrowany i użytkowany (w okresie prawie 5 miesięcy) przez Stronę na terenie USA zgodnie z Certyfikatem Własności Pojazdu z dnia [...] r. Co, zdaniem Organu, oznacza, że transport towaru z USA do B. nie mógł odbywać się na warunkach [...]. Organ podkreślił też, że z akt sprawy (w szczególności z załączonego do zgłoszenia celnego aktu kupna-sprzedaży) wynika, że Strona nabyła w dniu [...] r. pojazd: z uszkodzonym silnikiem, natomiast w dniu [...] r., czyli po upływie prawie 5 miesięcy, zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu pojazd sprawny technicznie co potwierdziło zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu z dnia [...] r. Zauważono, że zgodnie z wyjaśnieniami Strony pojazd podlegał naprawom na terenie USA i w Polsce oraz że jako potwierdzenie dokonania naprawy w USA Strona załączyła do skargi kserokopię faktury z dnia [...] r. nr [...] na kwotę [...] USD, a naprawa na terenie Polski nie została udokumentowana. Według Organu oznacza to, że stan pojazdu na dzień zgłoszenia celnego był inny aniżeli w dniu zakupu, co stanowiło podstawę uniemożliwiającą przyjęcie kwoty wskazanej w dokumencie zakupu jako wartości celnej w rozumieniu art. 29 ust 1 WKC. W związku z tym Organ odwoławczy uznał, że Organ celny pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis art. 181a ust. 1 RWKC, zgodnie z którym, jeżeli zgodnie z procedurą ustanowioną w ust. 2, organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W ocenie Organu wątpliwości tych nie usunął przedłożony w trakcie postępowania czek nr [...] z dnia [...] r. wystawiony przez Stronę na kwotę [...] USD (za ten pojazd) na rzecz podmiotu sprzedającego, gdyż z treści tego dokumentu nie wynika bezpośrednio, w sposób nie budzący wątpliwości, że dokument ten dotyczy całkowitej płatności za przedmiotowy towar, mogącej stanowić podstawę do ustalenia wartości celnej w trybie art. 29 WKC.

7.5. Organ uznał, że wartość celna pojazdu ustalona na kwotę [...] zł w oparciu o metodę "ostatniej szansy" opisaną w art. 31 ust. 1 WKC na podstawie opinii biegłego była prawidłowa, ponieważ uwzględniała właściwe korekty i opierała się na:

- ustaleniu historii samochodu marki [...] o numerze identyfikacyjnym [...] - w oparciu o dostępne internetowe bazy danych AutoCheck lub Carfax - zawierających informacje o pojazdach użytkowanych na terenie USA i Kanady,

- ustaleniu na dzień [...] r. na rynku eksportera (USA) średniej wartości tego pojazdu z uwzględnieniem danych technicznych oraz udokumentowanego stanu technicznego na podstawie zgromadzonego w tym zakresie materiału dowodowego,

- ustaleniu na dzień [...] r. wartości rynkowej brutto przedmiotowego samochodu, uwzględniając różnego rodzaju kryteria, np. rocznik, klasa samochodu, rodzaj i pojemność silnika, wyposażenie, przeznaczenie oraz udokumentowany stan techniczny na podstawie zgromadzonego w tym zakresie materiału dowodowego oraz uwzględniając ewentualne uwagi Strony dotyczące samochodu, wniesione w trakcie sporządzania opinii.

W tym zakresie Organ zauważył też, że:

1/ w celu wykonania opinii przekazano biegłemu kserokopie następujących dokumentów;

- karty [...] nr [...] z dnia [...] r. zawierającej opis wyniku rewizji celnej,

- dokumentu własności pojazdu "[...]",

- dokumentu identyfikacyjnego pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą - załącznika do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia [...] r.,

- dokumentacji fotograficznej pojazdu ([...] szt.).

2/ Strona była poinformowana o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu zgodnie z postanowieniami art. 190 § 1 O.p. i miała możliwość udziału w przeprowadzeniu dowodu, mogła zadawać pytania biegłemu oraz składać wyjaśnienia; postanowienie zostało doręczone Stronie w dniu [...] r., jednakże Strona nie skorzystała z przysługujących uprawnień.

7.6. Dyrektor Izby Celnej w K. nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 201 ust. 1 lit. a i ust. 2 oraz art. 220 ust. 1 WKC.

7.7. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 200 § 1, art. 121 § 1, art. 123 § 1 i art. 192 O.p. poprzez nie zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania i uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniom decyzji z powodu braku skutecznego doręczenia postanowienia z dnia [...] r. wskazano, że doręczenie tego postanowienia nastąpiło w trybie art. 150 § 2 O.p., czyli dnia [...] r., od którego momentu dopiero należało liczyć bieg terminu siedmiu dni, o którym mowa w art. 200 § 1 O.p. W ocenie Organu dokumentu (zwrotnego potwierdzenia odbioru) nie podważyły załączone do odwołania dowody prywatne w postaci oświadczenia A. T. (żony W. P.) oraz U. i K. T. (teściów W. P.) zamieszkałych pod tym samym adresem co Strona, że w okresie od [...] r. do [...] r. nie widzieli ani nie było pozostawionego żadnego "awiza" wystawionego na Stronę. Zdaniem Organu brak było również podstaw do przeprowadzenia dowodu z zeznań powyższych osób jako świadków na podane okoliczności zgodnie z art. 188 O.p., ponieważ istniał dokument urzędowym w postaci pocztowego dowodu nadania przesyłki poleconej potwierdzający prawidłowość doręczenia dokonanego w trybie zastępczym określonym w art. 150 O.p. Niezależnie jednak od powyższego Organ zauważył, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2010 r. (I FSK 840/09, LEX nr 594250), a także uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2005 r. (FPS 6/04, LEX nr 150133), że sam brak możliwości wypowiedzenia się przez stronę w sprawie przed wydaniem decyzji nie jest uchybieniem mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Istotny wpływ na wynik sprawy ma jedynie takie uchybienie, które może doprowadzić do wydania rozstrzygnięcia o innej treści niż wydane z tym uchybieniem. Zdaniem Organu, zarówno w odwołaniu jak i skardze Strona nie wyjaśniła, jaki istotny wpływ na wynik sprawy miałoby wywrzeć rzekome uchybienie, do którego w istocie nie doszło. Tym bardziej, że na całym etapie prowadzonego postępowania Strona miała możliwość wglądu w akta oraz przedłożenia dodatkowych dowodów i wyjaśnień. W szczególności, Strona była poinformowana o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego - zgodnie z postanowieniami art. 190 § 1 O.p., miała również możliwość udziału w przeprowadzeniu dowodu, mogła zadawać pytania biegłemu oraz składać wyjaśnienia (art. 190 § 2 O.p.). Według Organu, Strona miała również możliwość wniesienia uwag, wyjaśnień oraz wypowiedzenia się co do przeprowadzonego dowodu. Podkreślono, że w postanowieniu o powołaniu biegłego Organ pierwszej instancji określając zakres opinii wskazał, iż przy ustalaniu wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu biegły powinien uwzględnić ewentualne uwagi Strony dotyczące samochodu, wniesione w trakcie sporządzania opinii i pomimo prawidłowego zawiadomienia o tym Strona nie skorzystała z tego uprawnienia.

7.8. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w K. Organ pierwszej instancji dokonując oceny zgromadzonego materiału nie przekroczył zasady swobodnej oceny dowodów, a w przeprowadzonym postępowaniu dążąc do realizacji prawdy obiektywnej, podjął wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy przez wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. Dodatkowo zauważył, że chociaż art. 187 § 1 O.p. nakłada na organ ciężar dowodzenia określonych faktów, nie może to zwalniać strony od współudziału w realizacji tego obowiązku. Czynności procesowe podejmowane przez organ w zakresie gromadzenia materiału dowodowego powinny być wspierane przez podmiot biorący udział w postępowaniu, ponieważ sam organ nie zawsze będzie mógł obiektywnie wyjaśnić wszystkie istotne okoliczności.

7.8.1. W ramach tego wskazał, że opinia biegłego z dnia [...] r. stanowiła wiarygodny dowód w sprawie. Dokument ten sporządzony został przez J. D., będącego Certyfikowanym Rzeczoznawcą Samochodowym [...] ds. techniki samochodowej, ruchu drogowego i rekonstrukcji wypadków, wycen wartości pojazdów i kalkulacji kosztów naprawy, który jest wpisany na listy: biegłych sądowych, biegłych skarbowych i rzeczoznawców Ministra Transportu [...]. Dalej jeszcze raz zauważył, że w opinii tej biegły ustalił, iż:

- na rynku amerykańskim w [...] 2008 r. cena sprzedaży samochodu marki [...] o analogicznych parametrach technicznych jak sprowadzony, wyprodukowanego w 2007 r. wynosiła średnio 20.000 USD,

- biegły wskazał źródła informacji, na podstawie których dokonał oszacowania (tj. VMR, NADAguides, ConsumerGuide i inne) oraz załączył stosowne dowody,

- wartość rynkowa (brutto) w Polsce pojazdu o takich samych parametrach jak importowany, na dzień [...] r., kiedy to dokonano zgłoszenia celnego - po uwzględnieniu korekt za wyposażenie dodatkowe, za pierwszy rejestrację, za przebieg, za szczególny charakter eksploatacji oraz konieczne naprawy – wynosiła [...] zł,

- wskazał przy tym źródło informacji, na podstawie której dokonał wyceny (notowania rynkowe z katalogu "Pojazdy Samochodowe - Wartości Rynkowe [...]"),

- w dniu dokonania zgłoszenia pojazd był sprawny technicznie, ponieważ posiadał ważne badania techniczne co jednoznacznie wynikało z zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia [...] r.,

- samochód w dniu [...] r., co zostało zweryfikowane przez funkcjonariuszy celnych OC w Z., miał jedynie lekkie zarysowania lakieru, a szacunkowy koszt naprawy tych uszkodzeń nie był większy niż [...] zł.

7.8.2. Przypomniał też, że powołany biegły zobowiązany był do dokonania wyceny pojazdu według stanu na dzień powstania długu celnego, który w niniejszej sprawie powstał w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, tj. [...] r. zgodnie z art. 201 ust. 2 WKC. Wówczas przedmiotowy pojazd był sprawny technicznie co wynika z dokonanej w tym dniu rewizji celnej oraz zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia [...] r. Według Organu w przedmiotowej sprawie nie było zasadne przeprowadzenia oględzin pojazdu na dzień sporządzania opinii, tj. [...] r., ponieważ ważny był stan pojazdu z dnia powstania długu celnego i że opinia ta odzwierciedlała stan faktyczny pojazdu w dniu dokonania zgłoszenia celnego. Zauważono, że w opinii biegły udokumentował wszystkie zastosowane korekty, zarówno dodatnie jak i ujemne. W szczególności korekty ze względu na przebieg oraz ze względu na pierwszą rejestrację zostały udokumentowane szczegółową historią eksploatacji obejmującą okres od dnia sprawdzenia nowego pojazdu samochodu u dealera ([...] r.) do dnia sprzedaży i ponownej rejestracji ([...] r.). Biegły uzyskał rzeczone informacje z amerykańskiego systemu AutoCheck. Organ też wskazał, że przyjęta do ustalenia wartości celnej pojazdu wartość rynkowa w Polsce ustalona w opinii była wartością uśrednioną a na jej określenie złożyło się wiele cen pojazdów, różnie używanych zakupionych w różnych okolicznościach. Zdaniem Organu cena taka mogła być wykorzystana do ustalenia wartości celnej towaru w oparciu o postanowienia art. 31 ust. 1 WKC (metoda "ostatniej szansy"), który dopuszcza zastosowanie wcześniejszych metod z jednoczesnym elastycznym ich stosowaniem.

7.8.3. Ustosunkowując się do zarzutu, że brak było podstaw do zakwestionowania kwoty wskazanej dowodzie zakupu, ponieważ zadeklarowana wartość pojazdu została udokumentowana "dokumentem urzędowym - aktem zakupu potwierdzonym przez Notariusza Publicznego", zauważył, że Organ celny nie kwestionował w prowadzonym postępowaniu oryginalności dowodu zakupu z dnia [...] r., lecz jedynie wskazaną w tym dokumencie wartość [...] USD jako wartość transakcyjną. Organy celne oceniają bowiem przedłożone dokumenty nie tylko pod względem formalnym ale również pod względem materialnym dotyczącym informacji w nich zawartych. Wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje nie tylko ich autentyczność, ale także wiarygodność podanej w nich ceny transakcyjnej. W tym zakresie powołał się na wyrok NSA z dnia 22 marca 2007 r. (I GSK 1167/06) i wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 kwietnia 2010 r. (III SA/Gl 1571/09).

8. W skardze z dnia [...] r. Pełnomocnik Strony skarżącej wnosił o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. jako niezgodnych z prawem,

- zasądzenie kosztów postępowania,

- przeprowadzenie dowodu z dokumentu, tj. kopii faktury nr [...] (doręczonej Stronie skarżącej e-mailem), którą Strona okaże w oryginale niezwłocznie po otrzymaniu na okoliczność przeprowadzenia po zakupie pojazdu w USA jego tymczasowej naprawy, sprowadzenia pojazdu z uszkodzeniem silnika "[...]".

8.1. W ramach zarzutów procesowych wskazał na naruszenie;

1/ art. 200 w związku z art. 150 O.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez utrzymanie w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w K. decyzji Organu pierwszej instancji mimo, iż w postępowaniu przed tym Organem nie doszło do prawidłowego wyznacza stronie 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się odnośnie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a co za tym idzie Strona została pozbawiona między innymi prawa ostatniego słowa, ustosunkowania się do sporządzonej w sprawie opinii biegłego (nie mogła podnieść zarzutów do opinii biegłego, w szczególności w zakresie przeprowadzenia oględzin pojazdu, a co za tym idzie wydania opinii nie uwzględniającej indywidualnych cech pojazdu), a to na skutek wadliwego przyjęcia przez Organ pierwszej instancji, że z dniem [...] r. doszło do doręczenia Stronie w trybie art. 150 O.p. postanowienia z dnia [...] r. wyznaczającego Stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, mimo, iż brak było podstaw do zastosowania tego ostatniego przepisu, gdyż Organ nie wykazał podjęcia próby doręczenia przesyłki w trybie art. 149 O.p., umieszczenia przez doręczyciela zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placów pocztowej w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata bądź w innym widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata, a nadto powtórnego zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej,

2/ art. 200 § 1 w związku z art. 123 § 1 i art. 121 oraz art. 192 i art. 190 § 2 O.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego mimo, iż w postępowaniu przed Organem pierwszej instancji nie zapewniono Stronie czynnego udziału w każdym stadium tego postępowania i uniemożliwiono jej wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji, w szczególności odnośnie przeprowadzonego w sprawie dowodu z opinii biegłego i ustaleń wynikających z tej opinii, a mających - jak wynika z uzasadnienia decyzji - istotne znaczenie dla wysokości ustalonego w decyzji długu celnego, a w konsekwencji uznanie opinii biegłego za dowód w sprawie oraz uznanie okoliczności z niej wynikających za udowodnione mimo, iż Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do tego przeprowadzonego dowodu,

3/ art. 122, art. 187, art. 191, art. 192, art. 194 § 1, art. 197 w związku z art. 235 O.p. oraz w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez:

a/ oparcie zaskarżonej decyzji o ustalenia opinii biegłego:

- pomijającej zupełnie kwestie, iż przedmiotowy samochód został zakupiony i sprowadzony z uszkodzonym silnikiem - "[...]" czyli, że mógł jedynie przemieszczać się w trybie awaryjnej pracy silnika, mimo iż biegły winien był i mógł wyjaśnić te kwestie, chociażby poprzez zapisy komputera w samochodzie, określającej wartość rzekomej ceny sprzedaży przedmiotowego samochodu na rynku amerykańskim na kwotę [...] USD, bez uwzględnienia faktu, iż był on uszkodzony, bez znajomości realiów tamtego rynku i podejścia do samochodów uszkodzonych, jako posiadających znikomą wartość, a nadto na podstawie danych o pojazdach mających rzekomo analogiczne parametry, pobranych wybiórczo zaledwie z dwóch baz danych internetowych (aukcyjnych) AutoCheck i Carfax, w których to bazach umieszcza się tylko dane dotyczące naprawionych, sprawnych samochodów, podane ceny (aukcyjne) nie są cenami rynkowymi, gdyż te dyktuje dopiero faktyczna relacja podaż - popyt, zaś przedmiotowy samochód (jako uszkodzony) został zakupiony, za cenę potwierdzoną dokumentem urzędowym,

- wydanej w zakresie wartości pojazdu rynkowej w Polsce bez jego uprzednich oględzin, mimo iż na wartość rynkową pojazdu ma przede wszystkim wpływ jego stan techniczny, użytkowy, estetyczny, uszkodzenia mechaniczne, w tym uszkodzenia silnika - "[...]", uszkodzenia powłoki lakierniczej, zużycie poszczególnych elementów, zużycie wyposażenia, jakość i ilość tego wyposażenia, a także dotychczasowe przeznaczenie itp., a te wszystkie okoliczności mogą zostać ustalone tylko podczas oględzin pojazdu,

- co do której Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się, złożenia uwag, zastrzeżeń, wyjaśnień,

a w konsekwencji uznanie, iż decyzja Organu pierwszej instancji wydana w oparciu o tak wadliwą opinię jest prawidłowa, mimo zarzutów w tym zakresie zawartych w odwołaniu, w szczególności wadliwe uznanie, iż wartość rynkową konkretnego pojazdu można ustalić na podstawie jedynie danych katalogowych i informacji funkcjonariuszy celnych nie posiadających wiedzy specjalnej w tym zakresie, bez jego uprzednich oględzin przez biegłego,

b/ nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności w zakresie stanu faktycznego pojazdu zgłoszonego do procedury celnej, jego wartości transakcyjnej w USA i wartości rynkowej w Polsce, a także w zakresie prawidłowości doręczenia postanowienia z dnia [...] r., a to wobec oddalenia wniosków o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, a co za tym idzie uniemożliwienie Stronie wykazania tej okoliczności,

c/ sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym ustalenia faktyczne, w szczególności, iż:

- zgłoszony do procedury celnej samochód był kompletny i pełnosprawny, gdy tymczasem został zakupiony i sprowadzony z USA do Polski w stanie uszkodzonym, co potwierdza zebrany materiał dowodowy,

- wartość rynkowa brutto pojazdu na dzień [...] r. wynosiła [...] zł, zaś wartość celna [...] zł, gdy tymczasem wartość transakcyjna pojazdu, potwierdzona dokumentem urzędowym wystawionym w USA wynosiła [...] zł i taka też była jego wartość celna,

d/ wadliwe uznanie, iż zbędnym było przeprowadzenie oględzin przedmiotowego pojazdu przez biegłego, mimo, iż podawany przez Stronę skarżącą fakt uszkodzenia silnika, czyli innych elementów biegły mógł (a nawet powinien odczytać z komputera w samochodzie), zaś stan pojazdu z chwili oględzin pozwoliłby mu na ustalenie wielu jego właściwości z dnia zgłoszenia,

e/ zakwestionowanie wartości transakcyjnej zakupu pojazdu w USA mimo potwierdzenia tej okoliczności przez Notariusza Publicznego, a zatem dokumentu urzędowego, wydanego przez organ innego państwa, potwierdzonej nadto przez dokumenty prywatne, tj. skan czeku i pismo firmy "A" z USA,

8.2. Pełnomocnik zarzucił też naruszenie przepisów prawa celnego materialnego, tj.:

1/ art. 29 ust. 1 WKC poprzez niezastosowanie w sprawie "metody wartości transakcyjnej" mimo, iż jest podstawową metodą ustalania wartości celnej, a to na skutek bezpodstawnego uznania, iż cena transakcyjna wskazana w zgłoszeniu celnym i udokumentowana przez Stronę między innymi dokumentem urzędowym - aktem zakupu potwierdzonym przez Notariusza Publicznego - nie stanowi wartości celnej sprowadzonego do Polski pojazdu, a konsekwencji uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, bez wykazania przez organ realiów cenowych rynku samochodów uszkodzonych w USA i bez wykazania, iż istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę za towar,

2/ art. 201 ust. 1 lit. a i ust. 2 oraz art. 220 WKC w związku z art. 29, art. 30 i art. 31 ust. 1 i ust. 2 WKC poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie i utrzymanie w mocy decyzji określającej Stronie "metodą ostatniej szansy" niezaksięgowanej kwoty długu celnego w związku ze sprowadzeniem pojazdu objętego zgłoszeniem celnym z dnia [...] r., mimo iż;

- Strona dokonała prawidłowego zgłoszenia celnego, zaś podana przez nią wartość celna przywożonego pojazdu odpowiadała jego wartości transakcyjnej potwierdzonej dokumentem urzędowym w USA,

- nie wykazano, iż nie jest możliwe ustalenie wartości celnej na podstawie innych metod,

- opinia biegłego stanowiąca podstawę do ustalenia wartości pojazdu nie uwzględnia faktycznych cech sprowadzonego pojazdu, jego stanu faktycznego stopnia uszkodzenia silnika i zużycia pojazdu (biegły nie dokonał bowiem oględzin pojazdu), a zatem nie wylicza wartości brutto przedmiotowego pojazdu w oparciu o dane dostępne we Wspólnocie (z uwzględnieniem stosownych korekt), lecz opiera się na dowolnie wybranych danych katalogowych dla tego rodzaju pojazdów, w tym także zapewne takich, które mogły być wytworzone na terenie Wspólnoty,

3/ art. 181a RWKC w związku z art. 29, art. 30 i art. 31 WKC poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie i utrzymanie w mocy decyzji Organu pierwszej instancji na skutek wadliwego uznania, iż zadeklarowana wartość celna je niewiarygodna, mimo, iż w świetle zebranego materiału dowodowego brak było jakichkolwiek dowodów pozwalających na uzasadnione przyjęcie wątpliwości jakoby zadeklarowana wartość nie stanowiła faktycznie zapłaconej lub należnej sumy określonej w art. 29 WKC, a co za tym idzie wadliwe zastosowanie w sprawie art. 31 ust. 1 WKC, w oparciu o wadliwie sporządzoną opinię biegłego, a nie na podstawie art. 29 i art. 30 WKC.

9. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

10. Na rozprawie Pełnomocnicy Stron wnosili jak dotychczas.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

11. Skarga nie jest zasadna.

12. Stan prawny sprawy.

12.1. Przepisy materialne.

12.1.1. Przepis art. 29 ust. 1 WKC stanowi (podkreślenia i pogrubienia Sądu):

1. Wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33, pod warunkiem że:

a) nie istnieją ograniczenia w dysponowaniu lub użytkowaniu towarów przez kupującego inne niż ograniczenia, które:

– są nakładane lub wymagane przez prawo bądź przez władze publiczne we Wspólnocie,

– ograniczają obszar geograficzny, na którym towary mogą być odsprzedane,

lub

– nie mają istotnego wpływu na wartość towarów;

b) sprzedaż lub cena nie są uzależnione od warunków lub świadczeń, których wartość, w odniesieniu do towarów, dla których ustalana jest wartość celna, nie może zostać ustalona;

c) jakakolwiek część dochodu z odsprzedaży, dyspozycji lub późniejszego użytkowania towarów przez nabywcę nie przypada bezpośrednio lub pośrednio sprzedającemu, chyba że zgodnie z art. 32 może zostać dokonana odpowiednia korekta, i

d) kupujący i sprzedawca nie są ze sobą powiązani lub też, w przypadkach gdy są powiązani, wartość transakcyjna może, zgodnie z ust. 2, być zaakceptowana na potrzeby celne.

12.1.2. Według przepisu art. 30 ust. 1 i 2 WKC:

1. Jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie art. 29, ustala się ją, stosując w kolejności lit. a), b), c) i d) ustępu 2, aż do pierwszej litery, na podstawie której będzie mogła zostać ustalona, z wyjątkiem przypadku, gdy porządek stosowania lit. c) i d) zostanie zmieniony na wniosek zgłaszającego; to jest tylko wtedy, gdy taka wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie konkretnej litery, to znaczy, że mogą być zastosowane przepisy następnej litery według kolejności ustalonej zgodnie z tym ustępem.

2. Wartością celną ustalaną na podstawie niniejszego artykułu jest:

a) wartość transakcyjna identycznych towarów sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub w zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna;

b) wartość transakcyjna podobnych towarów sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub w zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna;

c) wartość oparta na cenie jednostkowej, po jakiej towary przywożone lub towary identyczne bądź podobne sprzedawane są we Wspólnocie w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedawcami;

d) wartość kalkulowana, która jest sumą:

– kosztów lub wartości materiałów i produkcji bądź innych procesów zastosowanych przy wytworzeniu przywożonych towarów;

– kwoty zysku i kosztów ogólnych równych kwocie zwyczajowo wliczanej w cenę sprzedaży towarów tego samego gatunku lub rodzaju jak te, dla których ustalana jest wartość celna, wytworzonych przez producentów z kraju wywozu na eksport do Wspólnoty;

– kosztów lub wartości elementów wymienionych w art. 32 ust. 1 lit. e).

12.1.3. Zgodnie z art. 31 ust. 1 WKC:

Jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie art. 29 i. 30, jest ona ustalana na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami:

– porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– przepisów niniejszego rozdziału.

12.1.4. Natomiast przepis art. 181a ust. 1 RWKC stanowi:

Jeżeli, zgodnie z procedurą ustanowioną w ust. 2, organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Kodeksu, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej.

12.1.5. Z powyższych przepisów wynika, że przy ustaleniu wartości celnej towaru prawidłowe zastosowanie metody "ostatniej szansy" z art. 31 ust. 1 WKC w zw. z art. 181a ust. 1 RWKC wymaga od organu celnego w pierwszej kolejności wykazania, iż istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Z takimi uzasadnionymi wątpliwościami będziemy mieć do czynienia wówczas, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco odstaje od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia. Następnie zaś należy wykazać, że ustalenie tej wartości jest bezwzględnie niemożliwe w oparciu o pozostałe metody, kolejno wymienione w art. 30 WKC.

12.1.6. Przy tym zgodnie z postanowieniami Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu, w sytuacji gdy wartość celna przywożonych używanych pojazdów samochodowych ustalana jest w oparciu o art. 31 WKC, istnieje możliwość skorzystania z wyspecjalizowanych katalogów lub czasopism zawierających średnie ceny rynkowe tych pojazdów na obszarze Wspólnoty bądź z opinii biegłego. Dopuszczalność posłużenia się przez organ celny danymi pochodzącymi z tej opinii potwierdzają zatem reguły korzystania z danych dostępnych we Wspólnocie, określone w art. 31 WKC. Opinia jest jednym z dowodów zebranych w sprawie, podlegających ocenie na równi z innymi dowodami.

12.1.7. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że odmowa przyjęcia wartości transakcyjnej w następstwie zakwestionowania materialnej wiarygodności zgodnie z przepisami prawa celnego nie tylko może, ale i powinna uwzględniać zastępcze metody ustalania wartości celnej podane w prawie celnym. W przypadku importu używanych samochodów osobowych zauważa się, że zastosowanie wartości celnej w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych bądź podobnych (art. 30 ust. 2 lit. a i b WKC) sprzedanych w celu wywozu i wywiezionych w tym samym lub zbliżonym czasie co towary dla których ustalana jest wartość celna, jest problematyczne. Niemożliwe jest bowiem znalezienie samochodu osobowego o identycznym bądź podobnym stopniu zużycia. Takim materiałem porównawczym nie mogą być notowania cen rynkowych w kraju, z którego sprowadzono przedmiotowy pojazd. Dalej wskazuje się, że kolejna metoda ceny jednostkowej (art. 30 ust. 2 lit. c WKC) towarów identycznych lub podobnych dotyczy sprzedaży towarów masowych, odsprzedawanych we Wspólnocie w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedającym, znaleźć ona może zastosowanie wyłącznie w przypadku importu dla celów handlowych. Następnie wyklucza się również metodę wartości kalkulacyjnej (art. 30 ust. 2 lit. d WKC) opartej na kosztach produkcji i zysku, gdyż używane pojazdy nie są produkowane jako takie (zob. wyroki NSA z dnia 12 lipca 2012 r., I GSK 1370/11 i z dnia 5 lipca 2012 r., I GSK 1279/11, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

12.1.8. Dodatkowo wskazuje się, że metoda "ostatniej szansy" ma charakter szacowania, bazującego na katalogowej wartości rynkowej kraju importu, która ma charakter uśredniony. Oznacza to, że na cenę tę składa się wiele cen pojazdów, różnie używanych, kupionych w różnych okolicznościach - a więc na cenę tę składać się mogą także ceny pojazdów sprowadzone z USA i nieprzystosowane do poruszania się po UE (zob. wyrok NSA z dnia 15 maja 2012 r., I GSK 374/11, LEX nr 1167751).

12.2. Natomiast, jeśli chodzi o przepisy procesowe, to tak jak w każdym postępowaniu podatkowym, tak też w postępowaniu celnym, gdzie na podstawie art. 73 ust. 1 Prawa celnego stosuje się w zakresie nieuregulowanym przepisy Działu IV ustawy Ordynacja podatkowa, obejmują one między innymi zasady pozwalające ustalić wymagany stan faktyczny sprawy w ramach określonych przepisów materialnych.

12.2.1. Odzwierciedleniem dokonania właściwej oceny dowodów jest uzasadnienie faktyczne decyzji, w którym organ winien wskazać fakty istotne dla sprawy, które uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności (art. 210 § 4 O.p.).

12.2.2. Uzyskanie pełnego i obiektywnego materiału dowodowego wiąże się z dalszą kwestią, a mianowicie obowiązku dowodzenia i ciężaru dowodu w postępowaniu celnym. Przepisy procesowe regulujące zasady tego postępowania nie wskazują w sposób wyraźny i jednoznaczny, na kim ciąży obowiązek dowodzenia oraz ciężar dowodu. Może to wynikać z interpretacji zasad ogólnych postępowania, regulacji szczegółowych, a także etapu postępowania. Na tej podstawie w literaturze przedmiotu i orzecznictwie wskazuje się na różnice istniejące między tymi pojęciami (zob. A. Hanusz Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Zakamycze 2006, s. 179 i nast., wyrok NSA z dnia 26 października 2005 r., FSK 30/05, LEX nr 187813).

12.2.3. Obowiązek dowodzenia w postępowaniu celnym spoczywa na organie, co wynika z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Z przepisów tych wynikają dwie dyrektywy kierowane do organów celnych. Pierwsza stanowi, że organy muszą określić z urzędu, jakie dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy, natomiast z drugiej wynika obowiązek przeprowadzenia z urzędu niezbędnych dowodów lub dopuszczenia ich na wniosek strony. Podkreśla się przy tym, że organ nie może przyjąć biernej postawy, ograniczając się jedynie do oceny, czy strona udowodniła fakty stanowiące podstawę jej żądania. Organ nie może również ograniczyć się jedynie do przeprowadzenia dowodów, które są niekorzystne dla strony, pomijając całkowicie okoliczności i dowody dla niej korzystne.

12.2.4. Natomiast ciężar dowodu nie wynika z przepisów procesowych, ale znajduje swoje źródło w materialnym prawie podatkowym, które określa to w sposób wyraźny lub dorozumiany. Przy ocenie przepisów, które w sposób dorozumiany regulują kwestę ciężaru dowodu wskazuje się na pomocną zasadę racji dostatecznej. Według niej dowody powinien przedstawić ten spośród uczestników postępowania podatkowego, który związany jest ciężarem twierdzenia, co do faktów, z których wywodzi skutki prawne. W znaczeniu materialnym ciężar dowodu określa, jakie fakty muszą być udowodnione w celu prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czyli jakie źródła dowodowe należy przedstawić lub wskazać środki dowodowe na poparcie oznaczonych twierdzeń o faktach sprawy. Tak więc, dotyczy to fazy zbierania, przedstawiania i wskazywania dowodów. Ciężar dowodu w sensie formalnym wskazuje na to, który z uczestników postępowania powinien przedstawić źródła dowodowe lub wskazać środki dowodowe na poparcie swoich twierdzeń. Ciężar dowodu wskazuje równocześnie na to, kto ponosi konsekwencje nieudowodnienia tezy dowodowej, a więc konsekwencje uchylenia się od ciężaru dowodu w sensie materialnym. Uchylenie się od ponoszenia ciężaru dowodowego w toczącym się postępowaniu oznacza narażenie się danego uczestnika postępowania na niebezpieczeństwo ujemnych następstw procesowych. Naruszenie obowiązku w zakresie ciężaru dowodu przez organ celny prowadzi do niepełnego zgromadzenia materiału dowodowego, co skutkuje wadliwością wydanego w ten sposób orzeczenia. Natomiast skutki uchylenia się strony od ponoszenia ciężaru dowodowego oznaczają narażenie się na niebezpieczeństwo niekorzystnych dla niej następstw materialnoprawnych lub procesowych, np. w zakresie ustalenia wartości celnej towaru w oparciu o określone regulacje i metody z nich wynikające.

12.2.5. Przepisem procesowym jest między innymi przepis art. 200 § 1 O.p. Zawiera on konkretyzację normy ujętej w art. 123 O.p. i stanowi procesową gwarancję realizacji uprawnień strony postępowania celnego w zakresie jej pełnego udziału w tym postępowaniu. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z uwagi na brak kontradyktoryjności postępowania administracyjnego, każda wypowiedź strony w sprawie może przyczynić się do realizacji zasady zupełności postępowania, o której mowa w art. 122 i art. 187 § 1 O.p. i że art. 200 § 1 O.p. jest swoistym prawem strony "do ostatniego słowa", przez co należy rozumieć nie tylko prawo do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, lecz również do ustosunkowania się co do zgłoszonych żądań przez inne strony. Prawo to dotyczy zatem jednego z bardzo ważkich uprawnień podmiotu uczestniczącego w danym postępowaniu w charakterze strony - prawa do zajęcia stanowiska w postępowaniu dowodowym i możliwości obrony swych racji w ostatniej fazie postępowania, tuż przed wydaniem decyzji przez organ. Prawnie usankcjonowana możliwość wypowiedzenia się strony w sprawie zebranego materiału dowodowego, w tym w sprawie przeprowadzonych dowodów, stanowi przesłankę uznania okoliczności faktycznej, rozumianej jako fakt istotny, za udowodnioną (art. 192 O.p.). Zawiadomienie strony o przysługującym jej prawie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego stanowi dla niej informację, że postępowanie dowodowe zostało w sprawie zakończone. Wypowiedzenie się zaś w kwestii tego materiału, które z oczywistych względów winno być poprzedzone zapoznaniem się z nim, umożliwia stronie kontrolę poczynionych ustaleń i stwarza jej często ostatnią możliwość wnioskowania o jego ewentualne poszerzenie (zob. wyrok NSA z dnia 2 lipca 2002 r., III SA 31/01, M. Pod. 2003/4/42). Dzięki uprawnieniu płynącemu z komentowanego przepisu, strona ma realną możliwość zweryfikowania akt sprawy pod kątem całości, zupełności i kompletności materiału dowodowego.

12.2.6. W praktyce stosowania tego prawa przez organy administracji wystąpiły rozbieżności w orzecznictwie sądowym, jeśli chodzi o wpływ naruszenia przepisu art. 200 § 1 O.p. na wynik sprawy. Wątpliwości te powstawały przy badaniu przez sądy administracyjne zgodności z prawem rozstrzygnięć wydanych w zwykłym postępowaniu. Ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale (7) z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04 (ONSAiWSA 2005/4/66, Glosa 2005/3/135, PP 2005/7/54, M.Podat. 2005/8/40, Prok.i Pr.- wkł. 2005/9/47, Palestra 2005/11-12/256), stwierdził, że:

1. Niezastosowanie w danej sprawie trybu określonego w art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że jest podstawa wznowienia postępowania wymieniona w art. 240 § 1 pkt 4 tej ustawy.

2. Naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podejmując tę uchwałę NSA zwrócił uwagę, że zarówno organ odwoławczy, jak i organ pierwszej instancji nie mogą uchylić się od obowiązku wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego z innych przyczyn, niż wymienione w art. 200 § 2 O.p., gdyż w przeciwnym razie zawsze dojdzie do naruszenia art. 200 § 1 O.p.. Sąd ten podkreślił jednak, że czym innym jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia wspomnianego przepisu, a czym innym zagadnienie czy naruszenie to w każdym wypadku musi prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji przez wojewódzki sąd administracyjny. NSA stwierdził, że nie można z góry zakładać, iż każde naruszenie art. 200 § 1 O.p. może wywrzeć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeciwnie, niekiedy ewentualność wpływu naruszenia powołanego wyżej przepisu można wręcz wykluczyć. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w każdej sprawie Sąd indywidualnie ma obowiązek zbadać, czy naruszenie art. 200 § 1 O.p. mogło mieć wpływ na jej wynik.

12.2.7. Reasumując, jeśli weźmie się pod uwagę treść wyżej wskazanych przepisów materialnych należy uznać, że przy ustalaniu wartości celnej towaru w pierwszej kolejności ciężar dowodu zastosowania ceny transakcyjnej w oparciu o art. 29 WKC spoczywa na stronie składającej zgłoszenie celne. W ramach tego, gdy strona dodatkowo będzie wnioskować o przeprowadzenie określonych dowodów na potwierdzenie swojego stanowiska, których sama nie może przedłożyć, obowiązek dowodzenia będzie obciążał organ celny. Natomiast, gdy organ będzie kwestionował zadeklarowaną wartość celną poprzez pominięcie ceny transakcyjnej będzie zobowiązany wykazać, że istnieją podstawy faktyczne do zastosowania określonej metody liczenia wartości celnej z art. 30 i art. 31 WKC w zw. z art. 181a ust. 1 RWKC. Wówczas ciężar dowodu będzie spoczywał na organie. W tej sytuacji strona chcąc uniknąć skutków materialnych wynikających z dowodów przeprowadzonych przez organ będzie musiała przedstawić dowód lub dowody przeciwne albo wnioskować o ich przeprowadzenie.

12.2.8. Poza tym na gruncie przepisów regulujących zwykły tok postępowania i kontrolę sądową wydanych w wyniku przeprowadzenia postępowania decyzji, należy zgodzić się z tezą, że nie można z góry zakładać, iż każde naruszenie art. 200 § 1 O.p. może wywrzeć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeciwnie, niekiedy ewentualność wpływu naruszenia powołanego wyżej przepisu można wręcz wykluczyć (zob. wyroki NSA z dnia 30 marca 2010 r., II FSK 1895/08 i II FSK 1161/09, Lex nr 596064 i 595708).

13. Dokonując oceny zgodności z prawem wydanych w niniejszej sprawie decyzji przez Organy celne, a także poprzedzających je postępowań w pierwszej i drugiej instancji, Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego uzasadniającego uchylenie tych rozstrzygnięć. Organy dokonały prawidłowej wykładni właściwych przepisów materialnych, a przed wydaniem decyzji ustaliły istotne okoliczności faktyczne wynikające z hipotez norm wyinterpretowanych z tych przepisów i ostatecznie wykonały dyspozycję tych norm wydając stosowne decyzje w pierwszej i drugiej instancji.

14. Zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione.

14.1. Nie naruszono art. 200 w związku z art. 150 O.p. i art. 73 ust. 1 Prawa celnego nie tylko na etapie pierwszej, ale też i drugiej instancji.

14.1.1. Postanowieniem z dnia [...] r. Organ pierwszej instancji wyznaczył Stronie siedmiodniowy termin do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tym zakresie. Przesyłka zawierająca to postanowienie został przesłana na dotychczasowy adres Strony, tj. Z., [...]. Z powodu niemożliwości doręczenia przesyłki adresatowi lub innym osobom uprawnionym, np. pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, w dniu [...] r. pozostawiono ją we właściwym Urzędzie Pocztowym, a zawiadomienie o tym umieszczono w "oddawczej skrzynce pocztowej adresata", jak wynika z opisu zawartego w pkt 2 zwrotnego potwierdzenia odbioru wypełnionego przez doręczyciela. Powtórna próba doręczenia przesyłki i "awizacja" nastąpiła dnia [...] r. Dowód ten jest wystarczający do uznania za prawidłowe doręczenie zastępcze dokonane w trybie art. 150 O.p. Organ odwoławczy ocenił dowody przeciwne Strony, a mianowicie załączone do odwołania dowody prywatne w postaci oświadczenia A. T. (żony W. P.) oraz U. i K. T. (teściów W. P.) zamieszkałych pod tym samym adresem co Strona, że w okresie od [...] r. do [...] r. nie widzieli ani nie było pozostawionego żadnego "awiza" wystawionego na Stronę. Zdaniem Sądu Organ prawidłowo uznał, że nie podważają one mocy dowodowej powyższego dokumentu. Nie można doszukać się przesłanek świadczących o powstaniu wątpliwości, co do prawdziwości oświadczeń doręczyciela. Tym bardziej, że czynności "awizowania" następowały dwukrotnie w określonych odstępach czasu. Nieobecność Strony w miejscu zamieszkania w momencie pierwszego zawiadomienia, jak zaznaczono w skardze, nie ma znaczenia dla tej kwestii. Natomiast z przedłożonych oświadczeń osób, które są też osobami bliskimi dla Strony, wynika nie tylko to, że osoby te "nie widziały" żadnego "awiza", czyli wyrażały indywidualne spostrzeżenie, ale też kategoryczne stwierdzały, że "nie było" żadnego "awiza", czyli dokonywały trudnej do zaakceptowania próby obiektywizacji zdarzenia, a mianowicie, że tylko te osoby mogły stwierdzić w sposób ostateczny, czy zawiadomienia rzeczywiście znajdowały się w skrzynce pocztowej. Jeśli zostały złożone na piśmie takie oświadczenia, to brak było również podstaw do przeprowadzenia dowodu z zeznań powyższych osób jako świadków na podane okoliczności zgodnie z art. 188 O.p. Organy dokonały oceny tych dowodów uznając za wiarygodne oświadczenia doręczyciela. Przy tym nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów wynikającej z art. 191 O.p.

14.1.2. Słusznie też Organ odwoławczy dodatkowo zauważył, że nawet jeśli Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji w pierwszej instancji, to nie mogło to być uchybienie procesowe mające istotny wpływ na wynik sprawy. W postępowaniu odwoławczym, począwszy od odwołania, Strona miała możliwość składania wyjaśnień, przedkładania dowodów i wnioskowania o przeprowadzenie innych dowodów. Z tego prawa też skorzystała. Poza tym miała możliwość ponownego wglądu w akta.

14.1.3. Na etapie postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Celnej w K. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił przeprowadzenia dowodu z wnioskowanych w odwołaniu świadków, a powody tej odmowy opisał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (str. 18). Poza tym przed wydaniem decyzji pismem z dnia [...] r. poinformował Pełnomocnika Strony o prawach wynikających z art. 200 § 1 O.p.

14.2. Jeśli chodzi o dowód z opinii biegłego przeprowadzony przed wydaniem postanowienia z dnia [...] r., to Strona była poinformowana o miejscu i terminie przeprowadzenia tego dowodu postanowieniem z dnia [...] r. doręczonym Stronie dnia [...] r. W pkt 1 tego postanowienia podano termin i miejsce wykonania opinii, w pkt 2 - zakres udostępnianych biegłemu akt sprawy w celu wykonania wyceny, a w pkt 3 - zakres wykonania opinii. W ten sposób Strona miała możliwość udziału w przeprowadzeniu dowodu, mogła zadawać pytania biegłemu oraz składać wyjaśnienia (art. 190 § 2 O.p.). Słusznie Organ odwoławczy podkreślił, że w postanowieniu o powołaniu biegłego Organ pierwszej instancji określając zakres opinii wskazał, iż przy ustalaniu wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu biegły powinien uwzględnić ewentualne uwagi Strony dotyczące samochodu, wniesione w trakcie sporządzania opinii i pomimo prawidłowego zawiadomienia o tym Strona nie skorzystała z tego uprawnienia. W związku z tym nie można uznać, że Organy naruszyły art. 200 § 1 w związku z art. 123 § 1 i art. 121 oraz art. 192 i art. 190 § 2 O.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego.

14.3. Sąd nie doszukał się również naruszenia art. 122, art. 187, art. 191, art. 192, art. 194 § 1, art. 197 w związku z art. 235 O.p. oraz w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, w zakresie ustaleń określonych okoliczności faktycznych będących podstawą wyliczenia wartości celnej towaru dokonanych w oparciu o inne dowody niż wskazane przez Stronę.

14.3.1. Wycena pojazdu miała być dokonana według stanu na dzień powstania długu celnego (art. 214 WKC), czyli zgodnie z art. 201 ust. 2 WKC w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. W niniejszej sprawie był to dzień [...] r. i na ten dzień biegły sporządził wycenę. Zasadnie Organy przyjmują, że w tym dniu pojazd był sprawny technicznie, ponieważ posiadał ważne badania techniczne, co jednoznacznie wynikało z zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia [...] r. W ten sposób pojazd został dopuszczony do ruchu drogowego. Dokonana w dniu [...] r. rewizja wykazała jedynie częściowo lekkie zarysowania lakieru (opis na dokumencie SAD), co zostało ujęte w opinii biegłego, gdzie szacunkowy koszt naprawy tych uszkodzeń ustalono na kwotę nie większą niż [...] zł. Poza tym w oświadczeniu z dnia [...] r. - dołączonym do zgłoszenia celnego - Strona sama wskazała, że wprawdzie kupiła uszkodzony samochód, ale naprawiła go we własnym zakresie i użytkowała w USA. Z dokumentów tych nie wynika, że na dzień przyjęcia zgłoszenia samochód ponownie nie był sprawny technicznie. Późniejsze sprostowanie i wyjaśnienie rozumienia określenia "użytkowania", zawarte w piśmie Strony z dnia [...] r., ograniczające się jedynie do posiadania samochodu z niesprawnym silnikiem i opłacania składek ubezpieczeniowych, nie może zmienić wymowy tych dokumentów w szczególności pierwotnego oświadczenia Strony. Dotyczy to również oświadczeń innych osób z dnia [...] i [...] r., które zostały dołączone do odwołania. Z przedłożonego skanu czeku na kwotę [...] USD i aktu kupna – sprzedaży z dnia [...] r. sporządzonego przez Notariusza Publicznego wynika jedynie, że za taką cenę Strona zakupiła pojazd. Dokumenty te nie uwzględniają faktu, że samochód zastał zarejestrowany na Stronę, a następnie naprawiony w USA (faktura z dnia [...] r. na kwotę [...] USD) i tam użytkowany i dopiero wówczas sprowadzony do kraju, a tym samym, że w momencie powstania długu celnego był sprawny technicznie, dlatego taki stan należało uwzględnić. Organy celne niemieckie i polskie nie miały obowiązku kontroli sprawności technicznej pojazdu w pełnym zakresie w momencie składania zgłoszenia celnego. Zdaniem Sądu Organy wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy i nie przekroczyły granic swobodnej oceny zebranych dowodów.

14.3.2. Słusznie Organ odwoławczy wywodził, że nie było zasadne przeprowadzenie oględzin pojazdu na dzień sporządzania opinii, tj. [...] r., ponieważ przy ustalaniu wartości celnej ważny był dzień zgłoszenia a nie przeprowadzania dowodu z opinii biegłego. Poza tym po upływie prawie 3 lat stan pojazdu uległ zmianie, dlatego nie mógł być uznany za odpowiedni w stosunku do określonego momentu ustalania jego wartości. W swojej opinii biegły ustalając cenę samochodu na rynku amerykańskim w [...] 2008 r. na kwotę 20.000 USD porównał właściwe parametry techniczne pojazdu z analogicznymi parametrami podobnego pojazdu i korzystał z aukcyjnych baz danych dostępnych w internecie. Uwzględnił też w cenie pewne korekty zmniejszające cenę. Jak wskazano w pkt 12.1.8. niniejszego uzasadnienia metoda "ostatniej szansy" z istoty swej ma charakter szacowania, bazującego właśnie na katalogowej wartości rynkowej kraju importu, która ma charakter uśredniony, gdzie na cenę tę składa się wiele cen pojazdów, różnie używanych i kupionych w różnych okolicznościach.

14.4. Organy celne prawidłowo nie zastosowały art. 29 ust. 1 WKC uznając, że cena transakcyjna wskazana w zgłoszeniu celnym i udokumentowana przez Stronę między innymi aktem zakupu potwierdzonym przez Notariusza Publicznego ([...] UDS), nie może stanowić wartości celnej sprowadzonego do Polski pojazdu, ponieważ istniały uzasadnione wątpliwości (na dzień powstania długu celnego samochód sprawny technicznie, którego wartość wynosiła 20.000 USD), że zadeklarowana wartość celna stanowiła całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę za ten towar (zob. pkt 14.3.1. niniejszego uzasadnienia).

14.5. Wyliczenie wartości celnej towaru według metody "ostatniej szansy" zostało dokonane zgodnie z art. 201 ust. 1 lit. a i ust. 2 oraz art. 220 WKC w związku z art. 29, art. 30 i art. 31 ust. 1 i ust. 2 WKC. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, dlaczego nie ma możliwości ustalana wartości celnej towaru w oparciu o art. 29 WKC, a także na str. 13 – 14, dlaczego inne metody wymienione w art. 30 WKC nie mogły być użyte. Wywody te były zgodne ze stanowiskiem prezentowanym przez sądy administracyjne, o którym mowa w pkt 12.1.7. niniejszego uzasadnienia.

14.6. Właściwie zastosowano też w sprawie art. 181a RWKC w związku z art. 29, art. 30 i art. 31 WKC poprzez uznanie, iż zadeklarowana wartość celna nie była wiarygodna, tj. że wartość podana w zgłoszeniu ([...] USD) w sposób rażący odstawała od ustalonej przez biegłego wartości samochodu na rynku amerykańskim ([...] USD). Organ pierwszej instancji wskazał na dowody swoich "uzasadnionych wątpliwości" w tym także na informację uzyskaną z niemieckich organów celnych, że w firmie spedycyjnej dokonującej procedury tranzytu znajdowała się kalkulacja sumy zabezpieczającej, gdzie podana była cena zakupu samochodu wynosząca [...] USD i zgodnie z art. 181a ust. 2 RWKC powiadomił o tym Stronę wzywając do udzielenia odpowiedzi w tym zakresie pismem z dnia [...] r. W toku postępowania Strona składała określone wyjaśnienia, dokumenty oraz wnioski dowodowe, na potwierdzenie swojego stanowiska w ramach ciężaru dowodu. Organy celne wszechstronnie wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności faktyczne sprawy prowadząc postępowanie dowodowe w oparciu o obowiązek dowodzenia i ciężar dowodu spoczywający na Organach.

15. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd oddalił skargę stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).