Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 343/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 80 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 11 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 marca 2021 roku sprawy ze skargi B. J. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję w części, w jakiej utrzymano w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz każdego ze skarżących kwotę po [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2020 r. nr [...], [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej: SKO, Kolegium), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 3, w związku z art. 127 § 3, art. 137, art. 156 § 1, art. 157 § 1 i 2 w związku z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjne (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, zwanej dalej: Kpa) oraz art. 84, art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia [...] października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405 ze zm., zwanej dalej: ustawa środowiskowa) a także § 3 ust. 1 pkt 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71, zwanego dalej: Rozporządzenie), po rozpatrzeniu wniosku: M. M., B. J. i M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Wójta [...] (zwanego dalej: Wójt) z dnia [...] września 2017 r. Nr [...] (zwanej dalej: decyzja zmieniająca), w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, MOP 6,3 MPa, śluzy do czyszczenia gazociągu tłokiem na terenie gminy [...], w zakresie korekty trasy przebiegu gazociągu na odcinkach o łącznej długości 5650 m (zwane dalej odpowiednio: gazociąg, przedsięwzięcie) utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...] [...] oraz umorzył postępowanie prowadzone z wniosku M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...], [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...] września 2017 r. (decyzja zmieniająca).

Decyzja zapadała w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Nr [...] (zwaną dalej: decyzja środowiskowa) Wójt, działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 póz. 267), art. 71 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 73 ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1, art. 79 ust. 1, art. 80, art. 82, art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., póz. 1235 ze zm.) a także § 3 ust. 1 pkt 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, póz.1397 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] marca 2013 r. (data wpływu wniosku) [...] Sp. z o.o., [...] w [...] i po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, 1) określił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, MOP 6,3 MPa, śluzy do czyszczenia gazociągu tłokiem na terenie gminy [...], na wskazanych z numerów działkach; 2) nie stwierdził konieczności ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013r., póz. 1235 ze zm.) Integralną częścią decyzji organ uczynił załącznik nr [...] - Charakterystykę przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, MOP 6,3 MPa, śluzy do czyszczenia gazociągu tłokiem na terenie gminy [...], na wskazanych działkach.

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. (Nr [...], decyzja zmieniająca) Wójt zmienił swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r. znak [...] określającą środowiskowe uwarunkowana dla przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, MOP 6,3 MPa, śluzy do czyszczenia gazociągu tłokiem na terenie gminy [...], w zakresie korekty trasy przebiegu gazociągu na odcinkach o łącznej długości 5650 m, dokonując zmiany działek, przez które inwestycja miała przebiegać.

Wnioskiem z dnia [...] września 2019 r. M. M., B. J., oraz M. W. zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta z dnia [...] września 2017 r. (decyzja zmieniająca) lub wznowienie tego postępowania (jeżeli nie będzie możliwości stwierdzenia nieważności tej decyzji). W uzasadnieniu wniosku wskazano w szczególności, że decyzja zmieniająca - z dnia [...] września 2017 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa polegającym na całkowitym zignorowaniu przez Wójta przepisu wynikającego z art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku [...], zgodnie z którym decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach można wydać po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zwanego dalej: MPZP), o ile został on uchwalony. Decyzja zmieniająca zawiera w swojej treści działki geodezyjne, dla których został uchwalony MPZP, który nie przewiduje budowy gazociągu wysokiego ciśnienia, a Wójt w trakcie dokonywania zmiany dotychczasowej decyzji środowiskowej ujął w jej treści nawet te działki geodezyjne, które z uwagi na obowiązujący na ich terenie MPZP niedopuszczający lokalizacji takiego przedsięwzięcia, zostały zakwestionowane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] w toku pierwotnego postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r. W ocenie wnioskodawców powyższe okoliczności wskazują na rażące naruszenie prawa.

Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...], [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej Wójta z dnia [...] września 2017 r.

Do organu wpłynęły następnie wnioski M. M., B. J. i M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wnioski były tożsamej treści i zwracały uwagę, że pierwotny wniosek z dnia [...] września 2019 r. dotyczył dwóch kwestii tj. :

1. wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji zmieniającej Wójta na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 oraz art 157 Kpa;

2. wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji zmieniającej w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 Kpa - w drugiej kolejności, o ile nie będzie możliwe stwierdzenie nieważności.

Następnie, pismem z dnia [...] lutego 2020 r., M. W. wskazał: "Niniejsze pismo składam w nawiązaniu do mojego wniosku z dnia [...].02.2020 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...].01.2020 r. wydało decyzję [...] w której odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Wójta gminy [...] z dnia [...].09. 2017 r. [...] w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia [...]. Zarówno mój pierwotny wniosek z dnia [...].09.2019 r. jak i wniosek z dnia [...].02.2020 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy obejmował w swej treści dwie kwestie tj. :

1. wniosek o stwierdzenie nieważności [...]

2. wniosek o wznowienie postępowania [...]

Aktualnie wnoszę o ograniczenie / zwężenie mojego wniosku z dnia [...].02.2020 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy - wyłącznie do kwestii wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji [...] z dnia [...].09.2017 r. "

Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] marca 2020 r. SKO utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. oraz umorzyło postępowanie prowadzone z wniosku M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] stycznia 2020 r.

W uzasadnieniu decyzji, w szczególności w zakresie zarzutów związanych z kwestią zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, organ wywodził m.in., że w związku z faktem, iż wnioskodawcy wnoszą o uwzględnienie jako dowodu wniosku z dnia [...] lutego 2020 r. i z dnia [...] lutego 2020 r. w zakresie w jaki dotyczy planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., wskazać należy na część uzasadnienia (następnie przytoczoną) decyzji Kolegium orzekającego w II instancji dnia [...] marca 2020 r. Nr [...]. Wskazano, że decyzją z dnia [...] marca 2020 r. organ ten utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...], [...], którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r. Nr [...] dotyczącej określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, MOP 6,3 MPa, śluzy do czyszczenia gazociągu tłokiem na terenie gminy [...] (decyzja środowiskowa).

Kolegium skonstatowało również, że z przywołanego przez wnioskodawców zapisu MPZP nie można bezwzględnie wnioskować, że planowany gazociąg jest niezgodny z zapisami uchwały z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Wskazano także, że: "Należy zauważyć, iż wraz ze zmianami lokalnych realiów i potrzeb inwestycyjnych, czasem może się pojawić potrzeba aktualizacji miejscowego planu. Uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2017 r. sporządzona została pod konkretną inwestycję, czyli gazociąg wysokiego ciśnienia. A jak wynika z uzasadnienia do tej uchwały "w planie miejscowym zostaną określone ogólne i szczególne warunki zagospodarowania terenu, a także ustalone zostaną zasady obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji". Powyższe dowodzi, że "nowy" plan ma na celu doprecyzowanie tego, czego nie zawarto w planie przyjętym uchwałą [...].07.2008 r. nr [...] Nadto Zainteresowani będą mogli składać uwagi i wnioski do projektu uchwały w okresie jego wyłożenia do wglądu.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy zespół orzekający tut. Kolegium orzekając w II instancji ponownie stwierdza, że wnioski o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji nie zasługują na uwzględnienie, albowiem decyzja Wójta [...] M. z dnia [...].09.2017 r. nr [...] nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa uzasadniających stwierdzenie jej nieważności.".

Jednocześnie Kolegium stwierdziło i uzasadniło, że M. W. wycofał skutecznie swój wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] lutego 2020 r., co spowodowało, że Kolegium w II instancji zobligowane było umorzyć postępowanie z wniosku M. W. o ponowne rozparzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...].09.2017 r.

Skargę na powyższą decyzję złożyli B. J. i M. M. zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz prawa procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy a mianowicie:

1. naruszenie art 156 Kpa, art 157 § 2 i art. 138 § 1 poprzez utrzymanie w mocy i błędne uznanie, że na gruncie rozpatrywanej sprawy zaistniały okoliczności o charakterze przedmiotowym, które uniemożliwiają stwierdzenie z urzędu nieważności decyzji Wójta z dnia [...] września 2017 r., podczas gdy decyzja ta jest wadliwa i winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego z urzędu;

2. naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez pominięcie wskazania faktów (w stosunku do całego zgłaszanego materiału dowodowego), które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa;

3. naruszenie art 156 § 1 Kpa poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji z urzędu pomimo, iż organ posiadał dowody świadczące o nieprawidłowościach zaistniałych podczas wydawania decyzji w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji niniejszego przedsięwzięcia (noszących znamiona rażącego naruszenia prawa), co zgodnie z zasadą legalizmu winno skutkować podjęciem przez organ działań zgodnych z prawem; tym bardziej, że równolegle organ rozpatrywał również inne wnioski w sprawie nieprawidłowości dotyczących wydania (w roku 2014) oraz zmiany (w roku 2019) przedmiotowej decyzji oraz rozpatrywał w przeszłości inne wnioski, które dotyczyły nieprawidłowości związanych z postępowaniami prowadzonymi przez Wójta, które odnosiły się do działalności górniczej, która może w sposób bezpośredni zagrażać realizacji przedmiotowej inwestycji;

4. naruszenie art 6 Kpa, art 7 Kpa, art 8 Kpa, art 9 Kpa, art. 11 Kpa oraz art 156 Kpa poprzez błędne ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, nieprawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia i całkowity brak obiektywizmu organu w zakresie ustosunkowania się do przedstawionych nieprawidłowości, a tym samym naruszenie zasad praworządności, prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania obywateli do organu;

5. naruszenie art. 12 ustawy Kpa poprzez jego niezastosowanie tj. organ nie działał w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie; tymczasem organ oparł się głównie na błędnych założeniach dotyczących ustaleń zakresów planów zagospodarowania przestrzennego oraz uwarunkowań dotyczących możliwości prowadzenia działalności górniczej;

6. art. 35 oraz art 36 ustawy Kpa poprzez ich naruszenie tj. nie załatwienie sprawy w terminie kodeksowym przy jednoczesnym przewlekłym prowadzeniu postępowania oraz braku zapewnienia niezwłocznego załatwienia sprawy w oparciu o przedstawione dowody lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczyło się postępowanie, bądź możliwymi do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządzał ten organ;

7. art. 77 §1 i § 4 ustawy Kpa poprzez jego niezastosowanie tj. organ nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz nie uwzględnił w postępowaniu powszechnie znanych faktów oraz faktów znanych organowi z urzędu (w tym również tych ustalonych w toku rozpatrywania pozostałych postępowań odnoszących się zarówno do wydania w roku 2014 oraz zmiany w 2019r przedmiotowej decyzji środowiskowej jak i do szeroko rozumianej działalności górniczej - jakie wykazane zostały we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji;

8. art. 80 ustawy Kpa poprzez jego niezastosowanie tj. organ nie ocenił na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona - zarówno w kontekście planów zagospodarowania przestrzennego jak i potencjalnego wpływu działalności górniczej na terenie na którym ma być realizowane przedmiotowe przedsięwzięcie (oraz w jego bezpośrednim sąsiedztwie);

9. art. 107 § 1 i § 3 ustawy Kpa poprzez jego niezastosowanie oraz błędną wykładnię tj. organ w decyzji dokonał błędnego rozstrzygnięcia - niezgodnego z przepisami szczegółowymi; w decyzji brak jest uzasadnienia prawnego i faktycznego z przytoczeniem przepisów prawa dotyczącego całokształtu materiału dowodowego oraz złożonych wniosków; organ nie odniósł się w stosunku do całokształtu materiału dowodowego - poprzez wskazanie faktów które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej

10. naruszenie art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego niezastosowanie

oraz pozostałych wymienionych w treści pierwotnego wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji Wójta, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jak i pismach w toku postępowania.

Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Wójta w związku z przyczynami określonymi w art. 156 Kpa lub w przypadku braku możliwości stwierdzenia nieważności tej decyzji z uwagi na niewystarczający materiał dowodowy o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia; zobowiązania organu (Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]) do wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji Wójta w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia Sądu oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Stanowisko swoje skarżący przedstawili jeszcze dwukrotnie w pismach procesowych (k. 50 in. oraz 83 in. akt sądowych).

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo wyjaśnił, iż całość akt sprawy zakończonej wydaniem decyzji Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r. Nr [...], określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia przekazana została przez Kolegium w dniu [...] kwietnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w wyniku skargi B. J. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...], [...], [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Zaskarżona decyzja w części, w jakiej utrzymała w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. podlegała uchyleniu, a to ze względów wskazanych poniżej.

Kardynalne znaczenie dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy miał prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] października 2020 r. sygn. akt II SA/Po 335/20. Wyrokiem tym Sąd, po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. J. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...], 26, [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w pkt I. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie, w którym utrzymała w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] [...], a w pkt II. zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Wnioskiem z [...] września 2019 r. M. M., B. J. oraz M. W., zwrócili się do SKO o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta dnia [...] grudnia 2014 r. lub o wznowienie tego postępowania (jeżeli nie będzie możliwości stwierdzenia nieważności tej decyzji). Zdaniem wnioskodawców naruszony został wymóg zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., zwanej dalej: MPZP), w zakresie działki nr [...] obr. [...], działek nr nr [...], [...], [...] obr. [...]. Wnioskodawcy podnieśli, że uchwalony dla tego terenu MPZP nie przewiduje wprost możliwości budowy gazociągu wysokiego ciśnienia. Jeżeli natomiast przyjąć za organem, że pod pewnymi warunkami inwestycja taka może być zrealizowana, to warunki te nie zostały w żaden sposób dotrzymane. Wyznaczona trasa gazociągu nie spełnia wymogu § 10 ust. 1 pkt 3) i pkt 5) MPZP - nie będzie mogła być poprowadzona równolegle ani do linii zabudowy ani równolegle do granic działek, co narusza ustalenia MPZP dla tego terenu.

SKO w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r., Nr [...] Za nieuzasadniony uznano zarzut naruszenia przez Wójta przepisów postępowania oraz przepisów ustawy środowiskowej. Kolegium uznało, że decyzja Wójta nie narusza również przepisu art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy środowiskowej, a decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydano po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami obowiązującego MPZP. Kolegium podniosło, że sprzeczność z postanowieniami planu nie może budzić najmniejszych wątpliwości, czego w tym przypadku nie ma.

Decyzją z [...] marca 2020 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu wniosku M. M., B. J. oraz M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r., (decyzja środowiskowa), orzekło z kolei o:

1. utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji SKO w [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...] [...] i

2. umorzeniu postępowania prowadzonego z wniosku M. W. o ponowne rozparzenie sprawy zakończonej ww. decyzją.

Kolegium stwierdziło, że decyzja Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r. została wydana po przeprowadzonym zgodnie z wymogami Kpa postępowaniu, przy niebudzącej wątpliwości ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie wynika możliwość znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 (art. 81 ust. 2), nie wynika możliwość spowodowania nieosiągnięcia celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami (art. 81 ust. 3), nie zachodzi niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2) i sama decyzja środowiskowa spełnia wymogi art. 82 ust. 1 ustawy środowiskowej - to nie zachodzą podstawy do uznania jej za wydaną z naruszeniem prawa. Decyzja ta nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa, uzasadniających stwierdzenie jej nieważności.

Kończąc Kolegium podniosło, że wobec cofnięcia przez M. W. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniosek ten należało uwzględnić, co spowodowało, że Kolegium w II instancji zobligowane było umorzyć postępowanie z wniosku M. W. o ponowne rozparzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...].

Na skutek skargi B. J. i M. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (zwany dalej: WSA) wydał opisany powyżej wyrok z dnia [...] października 2020 r. (zwany dalej: wyrok WSA).

W opinii Sądu rozpoznając sprawę SKO w [...] wadliwie oceniło, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż decyzja Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r., rażąco narusza prawo. Sąd uznał, że SKO w [...] nie dopełniło obowiązku przeprowadzenia prawidłowej oceny zgodności planowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej, co jest podstawowym kryterium oceny zamierzeń podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji środowiskowej. Naruszenie tego podstawowego warunku wydania decyzji środowiskowej prowadzić musi do wniosku, że taka decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.

WSA wyjaśnił, że MPZP zatwierdzony uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., regulował konkretne ograniczenia w zakresie lokowania infrastruktury technicznej na obszarze nim objętym, co przesądzało także o charakterze spornej inwestycji (gazociągu wysokiego ciśnienia). MPZP przewiduje bowiem, że na obszarze, na którym miała być zlokalizowana planowana inwestycja, możliwa jest jedynie realizacja sieci gazowych niskiego i średniego ciśnienia. Skoro MPZP nie przewidywał budowy infrastruktury technicznej w postaci gazociągu wysokiego ciśnienia, to istniały podstawy do zastosowania art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej i odmowy wydania decyzji o ustaleniu uwarunkowaniach na realizację planowanego przedsięwzięcia. Ustalenia obowiązującego na danym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są bowiem wiążące dla organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a zgodność lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest w świetle wymienionego przepisu podstawowym kryterium oceny zamierzeń strony ubiegającej się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W opinii WSA w rozpatrywanym przypadku zachodziła oczywista sprzeczność zamierzenia inwestora z zapisami MPZP zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...], zatem nie można było podzielić stanowiska SKO w [...] i przyjąć w tym przypadku, że skoro MPZP wprost nie zakazuje lokalizowania gazociągów wysokiego ciśnienia i wymaga interpretacji, to nie można uznać, że wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach Wójt w sposób rażący naruszył w ten sposób przepisy prawa materialnego. W ocenie WSA, uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazywało, że organ nadzoru dokonał wykładni celowościowej zapisów MPZP, podczas gdy w tym przypadku należało dać prymat wykładni językowej. WSA podniósł, że o ile faktycznie zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 8 Rozdziału 1 MPZP (uchwały z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...]) plan określa zasady modernizacji, rozbudowy i budowy infrastruktury technicznej (a bezspornie gazociągi to infrastruktura techniczna), to zgodnie z § 10 ust. 5 w zakresie zaopatrzenia w gaz plan dopuszcza dostawę gazu z sieci gazowej średniego lub niskiego ciśnienia oraz zbiorników na gaz oraz dopuszcza możliwość lokalizowania stacji redukcyjno-pomiarowych i wydzielenia terenu dla potrzeb ich budowy bez konieczności opracowania zmiany planu. W opinii WSA na tej podstawie nie sposób wywodzić możliwości budowy gazociągów wysokiego ciśnienia. Należy mieć na uwadze, że budowa takich gazociągów wiąże się z wprowadzeniem stref ochronnych, w granicach których, zgodnie z § 10 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. 2013 poz. 640), uprawnienia właścicieli nieruchomości są znacznie ograniczone, przy czym ograniczenia te, jak i szerokość strefy ochronnej ustanawianej dla gazociągów, są uzależnione od ciśnienia gazu nimi przesyłanego/dostarczanego. W strefie ochronnej (kontrolowanej) m.in. nie można wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu podczas jego użytkowania. Mając zatem na uwadze, że własność stanowi dobro konstytucyjnie chronione, a miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest jednym z aktów określających sposób korzystania z tego prawa, nie można zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że możliwość budowy gazociągów wysokiego ciśnienia można wyprowadzić w drodze wykładni planu miejscowego. Ten rodzaj infrastruktury technicznej ze swej istoty jest na tyle uciążliwy dla mieszkańców, że powinni mieć oni zagwarantowane prawo wypowiedzenia się co do jej lokalizacji i budowy. Gwarantem takiego prawa jest etap prac nad MPZP, w którym właściciele nieruchomości, na których planowana jest budowa takiej infrastruktury technicznej, mają prawo składać wnioski oraz uwagi do projektu planu, jak i uczestniczyć w publicznej dyskusji nad wyłożonym projektem planu wraz z opracowaną na jego potrzeby prognozą odziaływania na środowisko.

W opinii WSA z tej perspektywy nie można również przyjąć, iż cel publiczny, jakim jest zapewnienie dostawy gazu do obszarów pozbawionych dotąd infrastruktury gazowej, uniemożliwia przyjęcie stanowiska, że doszło w tym przypadku do rażącego naruszenia przepisów MPZP.

Wychodząc z takiego założenia nie można było, w ocenie WSA, również podzielić stanowiska Kolegium, że możliwość budowy gazociągu wysokiego ciśnienia wynika z tych zapisów MPZP, które stanowią o budowie infrastruktury technicznej oraz urządzeń towarzyszących (§ 1 ust. 2 pkt 8, § 10 ust. 1 pkt 3, pkt 6, ust. 6 pkt 4). W opinii WSA zapis § 10 ust. 6 pkt 4 MPZP nie może być interpretowany szerzej, jak to wywodzi Kolegium. Po pierwsze, cały ust. 6 § 10 stanowi o ustaleniach w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną i stanowi zupełną regulację – w odniesieniu do tej infrastruktury technicznej. Po drugie, w MPZP brak jest zapisów odnośnie ustaleń dla stref ochronnych gazociągu wysokiego ciśnienia, podczas gdy takie ustalenia zostały określone w Rozdziale 2, w § 13 – w odniesieniu do linii elektroenergetycznych.

WSA podkreślił, że plan miejscowy upoważnia jedynie do takiego rozstrzygnięcia, jakie wyraźnie wynika z jego treści tekstowej i graficznej. Wszelka rozszerzająca wykładnia planu na niekorzyść właścicieli nieruchomości byłaby sprzeczna z konstytucyjną zasadą ochrony prawa własności i stanowiłaby naruszenie ustaleń tego planu.

Mając to na uwadze, w ocenie WSA, należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa i jako taka nie może się ostać w obrocie prawnym.

Pozostałe zarzuty skargi Sąd uznał za chybione, jednak decydujące znaczenie miało uznanie przez WSA, że SKO wadliwie przyjęło, iż wydając decyzję o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań Wójt nie naruszył rażąco art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej w związku z zapisami obowiązującego MPZP. Powyższe skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Sąd wyraźnie wskazał, że "rozpoznając ponownie sprawę w granicach wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez skarżących B. J. i M. M. [...] uwzględniając treść niniejszego wyroku oraz jego argumentację uchyli decyzję własną z dnia [...] stycznia 2020 r., Nr [...] i po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzi nieważność decyzji Wójta z dnia [...] grudnia 2014 r., Nr [...]".

Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy wskazać należy, że jasne i sztywne wytyczne WSA w sposób zasadniczy wpływają na ocenę przez Sąd w składzie niniejszym decyzji SKO z dnia [...] marca 2020 r.

Przypomnieć bowiem należy, że decyzją z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta z dnia [...] września 2017 r. (decyzja zmieniająca) oraz umorzyło postępowanie prowadzone z wniosku M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] stycznia 2020 r.

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. Wójt zmienił swoją decyzję środowiskową z dnia [...] grudnia 2014 r.

Ponieważ WSA przesądził de facto o bycie prawnym tej decyzji – z [...] grudnia 2014 r., zaś Sąd w składzie niniejszym pozostaje tym wyrokiem związany, to orzekając w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej (decyzja z dnia [...] września 2017 r.) decyzję z [...] grudnia 2014 r. zmuszony jest uchylić decyzję Kolegium z dnia [...] marca 2020 r.

Rozpoznając ponownie sprawę Kolegium uwzględni okoliczność wydania prawomocnego wyroku WSA z dnia 28 października 2020 r. sygn. akt II SA/Po 335/20 oraz ustali, czy wykonane zostały wytyczne tego wyroku, tj. czy została stwierdzona nieważność decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r., a następnie zależnie od poczynionych ustaleń wyda stosowne rozstrzygnięcie.

Jednocześnie w pozostałym zakresie, tj. umorzenia postępowania z wniosku M. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Kolegium, Sąd w całości podzielił stanowisko organu.

W opisanych okolicznościach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa) orzeczono, jak w pkt I wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono w pkt II wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 Ppsa. Sąd uwzględnił, że po stronie skarżących nie występuje współuczestnictwo materialne, zatem każdego ze skarżących obciążał obowiązek uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w wysokości [...] zł, co łącznie daje kwotę [...]zł.

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z [...] października 2020 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.).