Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 53/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1, art. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Górska sędzia WSA Dorota Jadwiszczok sędzia WSA Janina Guść (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2016 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Starostę do rozpoznania w pełnym zakresie wniosku K. G. o udostępnienie informacji publicznej z dnia 23 grudnia 2015 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, 2. stwierdza, że bezczynność organu nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, 3. odstępuje od zasądzenia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

K. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Starosty w zakresie udostępnienia informacji publicznej w przedmiocie sposobu realizowania obsługi prawnej Powiatu w zakresie wskazania kosztów utworzenia i funkcjonowania miesięcznego każdego etatu radcy prawnego w Starostwie Powiatowym w S.

Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Wnioskiem z dnia 3 grudnia 2015 r. K. G. zwrócił się do Starosty drogą mailową o udzielenie informacji publicznej poprzez wskazanie, w jaki sposób realizowana jest obsługa prawna powiatu, tj. czy poprzez umowę z zewnętrzną kancelarią prawną, czy też poprzez umowę o pracę z radcą prawnym zatrudnionym w Starostwie, czy też w jaki inny sposób. W razie obsługi przez kancelarię zewnętrzną zawnioskowano o udostępnienie umowy oraz obustronnych faktur VAT za ostatnie 3 miesiące (w formie skanów). W przypadku obsługi przez radcę prawnego lub inną osobę zatrudnioną na umowie o pracę poproszono o podanie ilości etatów oraz miesięcznego kosztu utworzenia/funkcjonowania każdego etatu. Zgłoszono również wniosek o udzielenie informacji odnośnie sposobu rozliczania zasądzonych na rzecz powiatu kosztów zastępstwa prawnego w sprawach sądowych, administracyjnych, sądowoadministracyjnych, w których powiat reprezentuje prawnik (adwokat lub radca prawny), tj. czy są wypłacane prawnikowi w całości dopiero po wyegzekwowaniu należności od dłużnika, czy też po uprawomocnieniu się wyroku bez względu na ich wyegzekwowanie lub w też w inny sposób, ze wskazaniem w jaki.

W odpowiedzi na wniosek Starosta pismem z dnia 11 grudnia 2015 r. udzielił informacji, że radcy prawni zatrudnieni są na podstawie umowy o pracę w łącznym wymiarze dwóch etatów. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 224 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj.: Dz.U. z 2015 r., poz. 507) koszty zastępstwa prawnego w sprawach sądowych, administracyjnych są realizowane na podstawie zwartej ze Starostwem Powiatowym umowy, a wypłata następuje po wyegzekwowaniu całości zasądzonych kosztów. Wskazano, że radcy prawni wynagradzani są na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (tj.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1202) oraz regulaminu wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w Starostwie Powiatowym na podstawie umowy o pracę, wprowadzony zarządzeniem nr [...] Starosty z dnia 4 lutego 2015 r. W zestawieniu tabelarycznym przedstawiono poziomy wynagrodzenia zasadniczego, dodatku funkcyjnego oraz dodatku stażowego. Poinformowano przy tym, że Starostwo nie prowadzi zestawień miesięcznych kosztów utworzenia/funkcjonowania stanowisk pracy.

W skardze zarzucono naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 2058), zwanej dalej u.d.i.p. i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez ich niezastosowanie, mimo, że objęte żądaniem wniosku dane stanowią informacje publiczne w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p. i art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.

Wskazując na powyższe uchybienia wniesiono o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku skarżącego w przedmiocie sposobu realizowania obsługi prawnej Powiatu - w zakresie wskazania kosztu utworzenia/funkcjonowania w ujęciu miesięcznym każdego etatu radcy prawnego w Starostwie Powiatowym, w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, o stwierdzenie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie 601, 20 zł - w tym 100 zł wpisu od skargi, 480 zł tytułem kosztów zastępstwa adwokackiego, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa dla adwokata, 4, 20 zł tytułem kosztów przesłania skargi na bezczynność organu.

Ze skargi wynika, że skarżący zwalcza bezczynność organu w zakresie udzielenia informacji o miesięcznych kosztach utworzenia/funkcjonowania każdego etatu radcy prawnego, albowiem do dnia wniesienia skargi informacji tej skarżącemu nie udostępniono ani nie wydano decyzji odmownej w tym zakresie. Informacja ta jest informacją publiczną, będącą w posiadaniu organu. Podkreślono, że organ dysponuje danymi o kosztach osobowych miesięcznego funkcjonowania każdego etatu radcy prawnego, tj. o wynagrodzeniu i ciężarach pracodawcy: część składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Dysponuje równie danymi odnośnie kosztów zakupu oprogramowania prawniczego, które ewentualnie będą wymagały przetworzenia.

W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie, organ wskazał, że skarżący wyraził niezadowolenie z treści udzielonej mu informacji publicznej dopiero w skardze, w której szczegółowo opisał, o udostępnienie jakich informacji wnioskuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśli przepisów art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola ta obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia.

Przez bezczynność należy rozumieć sytuację, w której dany podmiot, mimo ciążącego na nim obowiązku, w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. Wniesienie skargi na tak rozumianą bezczynność jest uzasadnione nie tylko w razie niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także i w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie ocenił, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu.

Bezczynność na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj.: Dz.U. z 2014 r., poz. 782), zwana dalej u.d.i.p., polega na tym, że organ lub inny podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, nie podejmuje takiej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Jedynie w przypadku, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji.

Przedmiotową skargą K. G. zwalcza bezczynność Starosty w przedmiocie udzielenia informacji odnośnie miesięcznych kosztów utworzenia i funkcjonowania każdego z etatów radcy prawnego w Starostwie Powiatowym.

Skarga analizowana pod kątem bezczynności Starosty zasługuje na uwzględnienie.

Bezspornym jest, że w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Starosta jako organ administracji publicznej wykonujący zadania publiczne na podstawie ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tj.: Dz.U. z 2013 r. poz. 595), zgodnie z art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 34 ust. 1 tej ustawy, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej pozostającej w jego posiadaniu.

Strony zgodne są również co do zakresu bezczynności organu, albowiem część informacji żądanych we wniosku z dnia 3 grudnia 2015 r. została skarżącemu udzielona. Skarżącemu nie udostępniono natomiast informacji dotyczącej miesięcznego kosztu utworzenia i funkcjonowania etatu radcy prawnego zatrudnionego na podstawie umowy o pracę w Starostwie.

Żądana informacja, w części, która nie została skarżącemu na jego wniosek udostępniona, ma charakter informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Przepis ten stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Oznacza to, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych rozumianych jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa.

Przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji oraz danych, które podlegają reżimowi ustawy. W świetle tego przepisu przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest spełnianie przez nią kryterium przedmiotowego. Decydującym jest zatem wyłącznie treść i charakter konkretnej informacji. Analizując treść art. 6 u.d.i.p. Sąd zakwalifikował żądane przez skarżącego informacje odnośnie kosztów miesięcznych utworzenia i funkcjonowania etatu radcy prawnego obsługującego Starostwo Powiatowe jako informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organizacji i majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) i f) oraz o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych 3 (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c).

W świetle powyższych przepisów uprawnione jest twierdzenie, że informacje odnoszące się do kosztów utworzenia i funkcjonowania stanowiska (etatu) radcy prawnego mają charakter informacji publicznej. Dotyczą bowiem sposobu wydatkowania majątku publicznego przez podmioty tworzące sektor finansów publicznych w rozumieniu art. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj.: Dz.U. z 2013 r., poz. 885). Co istotne, podmiotów sektora finansów publicznych dotyczy naczelna zasada finansów publicznych określona w art. 33 ust. 1 ustawy o finansach publicznych stanowiąca o jawności gospodarowania środkami publicznymi. Oznacza to wymóg bezwzględnej transparentności wydatkowania środków publicznych, w tym również na funkcjonowanie miejsc pracy, ograniczony wyłącznie informacją niejawną lub wynikającą z obowiązujących umów międzynarodowych, które w niniejszej sprawie nie mają miejsca. Wydatkowanie środków publicznych, niezależnie od tego, że podlega stosownej kontroli zewnętrznej, nie może podlegać reglamentacji w zakresie dotyczącym udostępnienia informacji publicznej w inny sposób niż dopuszczony w u.i.d.p. Oznacza to w niniejszym przypadku, że żądana lecz nieudostępniona informacja o miesięcznych kosztach powiatu utworzenia i funkcjonowania etatu radcy prawnego ma charakter informacji publicznej.

Z przepisów u.i.d.p. wynika, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien być załatwiony albo poprzez udzielenie informacji w formie czynności materialno – technicznej, albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.i.d.p., bądź decyzją o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2 u.i.d.p., gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek. Pismem zawiadamia się wnioskodawcę tylko wówczas, gdyż żądana informacja nie może być udzielona w trybie u.i.d.p. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, stosownie do treści art. 13 ust. 1 i 2 u.i.d.p.

Wniosek skarżącego nie został załatwiony przez Starostę w sposób kompleksowy w żadnej z wymaganych przez ustawę form i sposobów. Organ co prawda udzielił skarżącemu informacji odnośnie sposobu korzystania z obsługi prawnej oraz liczby radców prawnych zatrudnionych w Starostwie i wysokości ich miesięcznych wynagrodzeń, ale nie udostępnił informacji o miesięcznych kosztach utworzenia i funkcjonowania etatu radcy prawnego, na które oprócz wynagrodzenia zasadniczego z dodatkami, składają się także inne obciążenia o charakterze osobowym i rzeczowym. Uzasadnieniem dla powstrzymania się organu od udzielenia informacji w powyższym zakresie nie może być okoliczność, że organ nie prowadzi zestawień miesięcznych tego rodzaju kosztów, albowiem, jeśli dane te znajdują się w bazach kadrowo – księgowych organu to ich udostępnienie, po odpowiednim przetworzeniu, możliwe jest po spełnieniu wymogów określonych w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.i.d.p. Przez informację przetworzoną należy rozumieć jakościowo nową informację, która nie istnieje w przyjętej treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu. Przetworzenie informacji wymaga zazwyczaj dokonania stosownych działań analitycznych, zebrania lub zsumowania pojedynczych informacji na podstawie różnych kryteriów wynikających z treści wniosku. Dostęp do tego rodzaju informacji nie jest nieograniczony, albowiem jej udostępnienie wymaga wykazania po stronie wnioskodawcy, że jej uzyskanie jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego".

Gdyby zatem żądanie wnioskodawcy nie mogło zostać zaspokojone zwykłym sprawdzeniem w prowadzonych rejestrach jak twierdzi Starosta, lecz wymagałoby podjęcia szeregu dodatkowych czynności faktycznych zmierzających do stworzenia oczekiwanego zbioru informacji, a także dodatkowego nakładu sił, należało procedować w kierunku zobowiązania wnioskodawcy do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a w razie jego niewykazania – wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Na marginesie wskazać należy, że organ nie wskazywał w odpowiedzi na skargę, że brak miesięcznych zestawień kosztów utworzenia/funkcjonowania stanowisk pracy uzasadnia odstąpienie od udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że dopiero ze skargi dowiedział się o niezadowoleniu skarżącego ze sposobu rozpoznania jego wniosku.

Starosta pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 3 grudnia 2015 r. w zakresie obejmującym miesięczny koszt utworzenia/funkcjonowania etatu radcy prawnego zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, skoro przyznał w piśmie z dnia 11 grudnia 2015 r. skierowanym do wnioskodawcy, że dwa takie etaty łącznie zostały utworzone w Starostwie.

Skarga na bezczynność w sprawach dotyczących udostępnienia informacji publicznej przysługuje zarówno w przypadku niepodjęcia przez organ lub podmiot zobowiązany czynności bądź aktów przewidzianych w u.i.d.p., jak i wówczas, gdy podmiot ten dokonuje błędnej oceny, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej.

W konsekwencji przedstawionych rozważań Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaktualizował się obowiązek wynikający z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i orzekł o obowiązku rozpatrzenia wniosku K. G. z dnia 3 grudnia 2015 r. w oznaczonym w punkcie 1 sentencji wyroku zakresie, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.

Sąd stwierdził, że bezczynność Starosty nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ okres trwania tej bezczynności nie był znaczny.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, § 1a, § 2 p.p.s.a.

Rozstrzygając o kosztach postępowania Sąd na podstawie art. 206 p.p.s.a. odstąpił od zasądzania ich zwrotu od organu na rzecz skarżącego uznając, w świetle całokształtu okoliczności sprawy, że zaistniały szczególne okoliczności uzasadniające to odstąpienie.

Prawo do uzyskania informacji publicznej przewidziane jest w Konstytucji RP, w rozdziale II Wolności, prawa i obowiązki człowieka i obywatela i stanowi ono prawo polityczne obywatela.

Art. 61 Konstytucji stanowi, że

1. Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.

2. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu.

3. Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa.

4. Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu ich regulaminy.

Szczegółowe zasady dostępu do informacji publicznej zostały przez ustawodawcę określone w u.d.i.p. W ustawie tej, w art. 21 przewidziano, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), która to ustawa w art. 3 przewiduje zaskarżalność bezczynności organów w tym zakresie do sądu administracyjnego.

Art. 45 ust.1 Konstytucji RP stanowi, że każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Prawo to obejmuje w szczególności prawo dostępu do sądu, czyli prawo do uruchomienia postępowania przed sądem oraz prawo do uzyskania wiążącego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd w rozsądnym terminie.

Skarżący realizując konstytucyjne prawo polityczne obywatela do uzyskania informacji publicznej winien realizować to prawo w sposób zgodny z celem i istotą tego prawa. Celem tym jest uzyskanie konkretnej informacji publicznej o określonej treści w przewidzianym w ustawie terminie.

Skarżący we wniosku z dnia 3 grudnia 2015 r. domagał się szeregu informacji - wskazania, w jaki sposób realizowana jest obsługa prawna powiatu, tj. czy poprzez umowę z zewnętrzną kancelarią prawną, czy też poprzez umowę o pracę z radcą prawnym zatrudnionym w Starostwie, czy też w jaki inny sposób, w razie obsługi przez kancelarię zewnętrzną zawnioskowano o udostępnienie umowy oraz obustronnych faktur VAT za ostatnie 3 miesiące (w formie skanów), a w przypadku obsługi przez radcę prawnego lub inną osobę zatrudnioną na umowie o pracę poproszono o podanie ilości etatów oraz miesięcznego kosztu utworzenia/funkcjonowania każdego etatu, zgłoszono również wniosek o udzielenie informacji odnośnie sposobu rozliczania zasądzonych na rzecz powiatu kosztów zastępstwa prawnego w sprawach sądowych, administracyjnych, sądowoadministracyjnych, w których powiat reprezentuje prawnik (adwokat lub radca prawny), tj. czy są wypłacane prawnikowi w całości dopiero po wyegzekwowaniu należności od dłużnika, czy też po uprawomocnieniu się wyroku bez względu na ich wyegzekwowanie lub w też w inny sposób, ze wskazaniem w jaki.

Organ odpowiedział na powyższy wniosek pismem z dnia 11 grudnia 2015 r., udzielając skarżącemu odpowiedzi na większość zadanych pytań i powołał się na brak zestawienia kosztów utworzenia stanowisk pracy, przy czym organ nie ocenił wniosku w tym zakresie jako niezasadnego. Skarżący po uzyskaniu tej informacji mógł zwrócić się do organu o wyjaśnienie tej kwestii i sporządzenie takich zestawień.

Organ wskazał, że po udostępnieniu informacji był przekonany, że skarżący jest zadowolony ze sposobu rozpoznania wniosku. Skarżący nie zgłosił organowi żadnych zastrzeżeń w tym zakresie, sporządził on i wniósł skargę do sądu administracyjnego, co spowodowało konieczność uiszczenia wpisu sądowego, a reprezentowanie przez profesjonalnego pełnomocnika doprowadziło do powstania kosztów zastępstwa prawnego.

Co do zasady przepis art. 52 § 4 p.p.s.a wymaga aby przed wniesieniem skargi do sądu i zainicjowaniem postępowania sądowoadministracyjnego, w przypadku braku środka zaskarżenia, strona wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. W orzecznictwie przesądzono, że skuteczność wniesienia skargi na bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej nie jest uzależniona od uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa i brak takiego wezwania nie może skutkować odrzuceniem skargi. Uzasadnieniem takiego rozwiązania była szybkość postępowania, jaka co do zasady cechuje postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

W ocenie Sądu, w szczególnych sytuacjach kwestia braku takiego wezwania może skutkować odstąpieniem od zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, o ile jego brak doprowadzi, tak jak w niniejszej sprawie, do zbędnego poniesienia kosztów postępowania.

Dodatkowo wskazać należy, że instytucja prawa do sądu, jak i nadużycia tego prawa została poddana szerokiej analizie przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 października 2015 sygn. akt I OSK 1992/14. Argumentacja w nim użyta w odniesieniu do kwestii dopuszczalności drogi sądowej, w znacznym zakresie znaleźć może zastosowanie w odniesieniu do instytucji odstąpienia od zwrotu kosztów postępowania przewidzianej w art. 206 p.p.s.a.

Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.