Postanowienie NSA, sygn. akt II OW 152/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono wniosek
Powołane przepisy: article: art. 151 w zw z art. 64 par. 3, art. 7. 35, 38 ustawy z a dnia 21.08.1997 r. o ochronie zwierząt
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Marcin Kamiński /spr./ po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Tatrzańskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Tatrzańskim a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o przyznanie wynagrodzenia, zwrotu nakładów i wydatków, za przechowywanie zwierząt, wobec których orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 29 sierpnia 2018 r. Starosta Tatrzański (Starosta) wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego przez wskazanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] (Naczelnika) jako organu właściwego do rozpatrzenia wniosku z dnia 10 lipca 2018 r. o przyznanie wynagrodzenia, zwrotu nakładów i wydatków, za przechowanie zwierząt, wobec których orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa, za okres od dnia 4 lutego 2016 r. do dnia 10 czerwca 2016 r.

W uzasadnieniu wniosku Starosta wyjaśnił, że Sąd Rejonowy w Zakopanem wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt II K 495/15, orzekł na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (u.o.z.), przepadek zwierząt. Zwierzęta te w chwili uprawomocnienia się w/w wyroku (4 lutego 2016 r.) znajdowały się w [...], w związku z decyzją Wójta Gminy [...] o czasowym odebraniu właścicielowi zwierząt (art. 7 u.o.z.), oraz zgodnie z umową zawartą pomiędzy Wójtem Gminy [...] a S.B. W dniu 10 czerwca 2016 r. zwierzęta zostały przekazane [...] Inspektoratowi [...] jako wykonawcy orzeczenia o przepadku zwierząt. Wskazane wyżej zwierzęta przebywały w okresie od dnia 4 lutego 2016 r. do dnia 10 czerwca 2016 r. pod dozorem S.B., pomimo iż w tym czasie stanowiły już własność Skarbu Państwa. W dniu 29 września 2016 r. S.B. wystąpił z powództwem cywilnym o zasądzenie od [...], jako wykonawcy orzeczenia o przepadku zwierząt, zwrotu kosztów utrzymania zwierząt. Sąd Rejonowy w Wejherowie postanowieniem z dnia 30 maja 2018 r., sygn. akt I C 75/17, odrzucił pozew, stwierdzając niedopuszczalność drogi sądowej. W dniu 12 lipca 2018 r. S.B. wystąpił do Starosty z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia, zwrotu nakładów i wydatków, za przechowanie zwierząt, wobec których orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa, zgodnie ze wskazaniem Sądu zawartym w w/w postanowieniu.

Starosta w dniu 3 sierpnia 2018 r. przesłał przedmiotowy wniosek do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...]. W ocenie Starosty, przedstawicielem Skarbu Państwa w powyższej sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], albowiem zgodnie z art. 27 ustawy Kodeks karny wykonawczy (k.k.w.), egzekucję przepadku oraz nawiązki na rzecz Skarbu Państwa prowadzi właściwy naczelnik urzędu skarbowego. Przepisy wykonawcze (art. 194 k.k.w.) nie wskazują natomiast starosty jako podmiotu właściwego do wykonywania przepadku przedmiotów na rzecz Skarbu Państwa oraz sprawowania dozoru nad tymi przedmiotami (art. 100-103 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). W ocenie Starosty kosztami w przedmiotowej sprawie należy obciążyć dotychczasowego właściciela zwierząt (art. 7 ust. 4 u.o.z.), natomiast egzekucja należności za okres, w którym właścicielem zwierząt był Skarb Państwa, należy do Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Starosta wskazał, że Naczelnik w dniu 14 sierpnia 2018 r. zwrócił wniosek S.B. jako mylnie przekazany, nie wskazując organu kompetentnego do jego rozpoznania, ani nie wskazując przesłanek, które świadczyłyby, że naczelnik urzędu skarbowego nie jest przedstawicielem Skarbu Państwa w przedmiotowej sprawie.

W odpowiedzi na wniosek Starosty, Naczelnik stwierdził, że przekazanie przez Starostę wniosku S.B. jest błędne i nie znajduje oparcia ani w przepisie art. 27 k.k.w., ani w przepisie art. 38 u.o.z., który określa sposób i tryb postępowania w razie orzeczenia przez sąd przepadku zwierzęcia za przestępstwo określone w art. 35 ust. 1a u.o.z. W ocenie strony przeciwnej wniosku, właściwy naczelnik urzędu skarbowego nie ma obowiązku ponoszenia kosztów utrzymania zwierząt, co do których sąd karny orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa. W konsekwencji wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego powinien zostać oddalony jako niezasadny.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Wniosek jako pozbawiony uzasadnionych podstaw podlegał oddaleniu.

Zgodnie z art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spory, o których mowa w art. 4 p.p.s.a., rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny, orzekając na wniosek, w drodze postanowienia, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, przez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy. Do rozstrzygania powyższych sporów stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy starostą jako organem jednostki samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6) k.p.a. a naczelnikiem urzędu skarbowego jako organem rządowej administracji niezespolonej w województwie.

O ile przesłanka podmiotowa sporu kompetencyjnego została niewątpliwie spełniona (co umożliwia merytoryczną ocenę wniosku o rozstrzygnięcie sporu), o tyle przesłanka przedmiotowa pozytywnego rozstrzygnięcia sporu nie została zrealizowana.

Przede wszystkim, co nie zostało zauważone przez pozostające w formalnym sporze organy, warunkiem możliwości pozytywnego rozstrzygnięcia istniejącego sporu kompetencyjnego jest uprzednie stwierdzenie, że tego rodzaju spór powstał na tle konkretnej i indywidualnej sprawy administracyjnej. Jeżeli rozbieżność stanowisk interpretacyjnych organów nie odnosi się do zakresów właściwości organów na tle ustanowionego normatywnie typu sprawy administracyjnej, o powstaniu sporu kompetencyjnego organów administracji publicznej nie może być mowy.

W przedmiotowej sprawie wniosek z dnia 10 lipca 2018 r. o przyznanie wynagrodzenia, zwrotu nakładów i wydatków, za utrzymywanie zwierząt, wobec których orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa, w okresie od dnia prawomocności wyroku karnego orzekającego przepadek zwierząt (4 lutego 2016 r.) do dnia przekazania zwierząt do właściwej organizacji społecznej (10 czerwca 2016 r.), nie dotyczy sprawy administracyjnej należącej do właściwości organów administracji publicznej.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (u.o.z.) reguluje zasady obciążania dotychczasowego właściciela lub opiekuna kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia odebranego, w okresie do momentu jego zwrotu lub orzeczenia przepadku (art. 7 ust. 4-6 u.o.z.). Prawomocny wyrok karny orzekający przepadek zwierzęcia (art. 35 ust. 3 u.o.z.) przenosi własność zwierzęcia na Skarb Państwa (art. 187 § 2 k.k.w.). Ogólna właściwość naczelnika urzędu skarbowego jako organu prowadzącego egzekucję przepadku (art. 27 k.k.w.) w sprawach wykonania prawomocnego orzeczenia o przepadku zwierzęcia podlega jednak wyłączeniu przez regulację szczególną wynikającą z art. 38 u.o.z. (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2012 r., I KZP 4/12, OSNKW 2012, z. 7, poz. 72). W konsekwencji zgodnie z art. 38 u.o.z. podmiotem zobowiązanym do wykonania wydanego na podstawie art. 35 ust. 3 u.o.z. prawomocnego orzeczenia o przepadku zwierzęcia jest organizacja społeczna, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, biorąca udział w postępowaniu, lub inna organizacja o tożsamym celu działania (art. 38 ust. 1 u.o.z.). Obowiązki powyższej organizacji w zakresie niezwłocznego wykonania prawomocnego orzeczenia o przepadku aktualizują się po otrzymaniu zawiadomienia właściwego sądu karnego o wydaniu prawomocnego orzeczenia o przepadku zwierzęcia (art. 38 ust. 2 w zw. z art. 38 ust. 1 u.o.z.). Z powyższego zestawienia wynika zatem, że ustawa o ochronie zwierząt nie reguluje zasad ponoszenia kosztów utrzymania zwierząt podlegających przepadkowi w okresie od dnia prawomocności orzeczenia o przepadku do dnia przekazania zwierząt właściwej organizacji, o której mowa w art. 38 ust. 1 u.o.z. Jest natomiast rzeczą niewątpliwą, że w tym zakresie nie obowiązują podstawy kompetencyjne i materialnoprawne do rozstrzygania na drodze administracyjnej wniosków o zwrot kosztów utrzymywania zwierząt, co do których prawomocnie orzeczono przepadek, w okresie po ich przejściu na własność Skarbu Państwa i przed przekazaniem ich właściwej organizacji.

Poza zakresem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostaje natomiast kwestia oceny wniosku z dnia 10 lipca 2018 r. w świetle art. 66 § 3 k.p.a. jako pozwu skierowanego przeciwko Skarbowi Państwa.

W związku z powyższym, wobec stwierdzenia, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego nie dotyczy sprawy administracyjnej, należało orzec o jego oddaleniu na podstawie art. 151 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a.