Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 1306/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2005-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 138, art. 15
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie NSA Anna Lechowska /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. M. i J. i M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. na rzecz skarżących J. i M. M. solidarnie kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

SA/Rz 1306/03

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] maja 2003r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie linii energetycznej napowietrznej, przebiegającej wzdłuż granicy działek 1590 i 1592 w Z. , przebudowanej w roku 1990, w ramach przeprowadzonej tam przez Zakład Energetyczny reelektryfikacji.

Jako jej podstawę prawną wskazał art. 105 kpa.

Z jej uzasadnienia i akt postępowania wynika, że w związku z adresowanym do Urzędu Rejonowego [...] Wydział Architektury i Nadzoru Budowlanego pismem J. M. i M. M., w którym zarzucała ona bezprawne przesunięcie podczas modernizacji linii elektrycznej w roku 1990 dwu słupów z działki Nr 1590 na jej działkę oznaczoną Nr 1592, bez jej wiedzy i zgody i naruszenie w ten sposób prawa własności - Kierownik Urzędu Rejonowego [...] w dniu 7 października 1997r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie linii energetycznej napowietrznej przebiegającej wzdłuż granicy działek nr 1590 i 1592 w Z. gm. R., przebudowanej w 1990r. w ramach przeprowadzonej tam przez Zakład Energetyczny reelektryfikacji oraz linii telefonicznej podwieszonej na tych samych słupach wykonanej w 1995r. przez Telekomunikację Polską S.A. Zakład Telekomunikacyjny [...].

Postępowanie to postanowieniem z 29 lipca 1998r. zostało zawieszone, do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy [...] sporu w przedmiocie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 1590 i 1592 . Po dokonaniu rozgraniczenia postępowanie administracyjne zostało podjęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem z 4 lutego 2003r. a po jego uzupełnieniu umorzone decyzją opisaną na wstępie.

W jej uzasadnieniu organ stwierdził, że linia energetyczna w miejscowości Z. została "zmodernizowana" w oparciu o decyzję Dyrektora Wydziału Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego [...] z dnia [...] kwietnia 1990r. Nr [...]. Kopia tej decyzji, kopia zarządzenia nr 16 Wojewody [...] z [...] marca 1990r. w sprawie ogłoszenia powszechnej elektryfikacji zagród oraz modernizacji urządzeń energetycznych w 1990r. oraz kopia załącznika nr l do tej decyzji ( plan trasy linii 15 kV ) zostały organowi przekazane przez [...] Urząd Wojewódzki [...] Delegaturę [...], jako jedyne kopie dokumentów w tej sprawie zalegające w archiwum. Plan trasy linii, jest jedynym dokumentem " graficznym" opieczętowanym jako załącznik do pozwolenia na budowę. Inwestor a zarazem właściciel linii, tj. [...] Zakład Energetyczny, Spółka Akcyjna, Rejon Energetyczny [...], mimo wezwania nie przedłożył żadnych graficznych dokumentów ( opieczętowanych ), które stanowiłyby załącznik do pozwolenia na budowę. Załącznik przywołany wyżej jest mapą w skali l : 10.000, na podstawie której nie sposób ustalić dokładnego przebiegu linii w rejonie działek nr 1590 i 1592.

Poddano więc analizie pozostałe mapy, które w toku postępowania złożył inwestor, jak też J. M. Porównanie tych map wskazywałoby , że modernizowana linia miała być zrealizowana na działce nr 1590 stanowiącej własność K. F., a obecnie przebiega przez działkę nr 1592 stanowiącą współwłasność J. M. i M. M. Z uwagi na fakt, że granica pomiędzy tymi działkami została ustalona w postępowaniu sądowym już po zrealizowaniu linii, nie można stwierdzić w sposób bezsporny, iż linia ta została zrealizowana niezgodnie z pozwoleniem na budowę.

Na podstawie wspomnianych map należy stwierdzić, iż naniesiony na nich budynek mieszkalny K. F. nie może stanowić odniesienia, co do ustalenia trasy linii projektowanej i zrealizowanej, gdyż jego usytuowanie na tych mapach jest różne. Na mapach tych nie ma też naniesionego budynku mieszkalnego J. M. i M. M. zlokalizowanego na działce nr 1592. Budynek ten "uwidoczniony" jest dopiero na planie sytuacyjnym z 1998r., przedłożonym przez J. M. Z tej przyczyny nie było możliwe odniesienie przebiegu linii na etapie pozwolenia i obecnie do tego budynku.

W związku z tym, że granica pomiędzy działkami nr 1590 i 1592 była granicą sporną, a jej przebieg został ustalony po zrealizowaniu linii, również ta granica nie może stanowić odniesienia do definitywnego ustalenia trasy linii w fazie projektowania i bezpośrednio po jej realizacji.

Odniesiono się więc do granicy pomiędzy działkami nr 1592 i 1593. Stwierdzono, że trasa linii na mapach przedłożonych przez [...] Zakład Energetyczny, Spółka Akcyjna, Rejon Energetyczny [...] - na etapie realizacji linii, w stosunku do trasy linii pokazanej na planie sytuacyjnym , przedłożonym przez J. M. różni się o około 0,8 do l,m. Różnicy tej w ocenie organu nie można uznać, jako istotnego odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę wydanego w 1990r.

Z tej też przyczyny zadecydowano o umorzeniu postępowania administracyjnego w tym przedmiocie. Zgodnie z art. 105 §1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.

W decyzji zawarto pouczenie, że sprawa naruszenia prawa własności może być dochodzona przez strony w postępowaniu cywilnym przed sądem rejonowym.

Odwołanie od tej decyzji do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożyły J. i M. M., domagając się jej uchylenia.

W uzasadnieniu odwołania wyjaśniły, że intencją ich pisma, które stało się podstawą wszczęcia postępowania w sprawie było doprowadzenie do wydania decyzji o odszkodowaniu w trybie art. 128 ust. 4 i 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami.

W ocenie odwołujących w postępowaniu dotyczącym modernizacji linii elektrycznej popełniono liczne błędy, bowiem pominięto kwestię zgody na wejście w teren i związanego z tym odszkodowania regulowaną w roku 1990 w art. 70 i następnych ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r o gospodarce gruntami wywłaszczaniu nieruchomości.

Organ prowadzący postępowanie w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją , choć ustalił, że sporne słupy winny być usytuowane na działce Nr 1590 stanowiącej własność K. F. nie wyjaśnił, czy wydano decyzję w sprawie wejścia w teren i czy otrzymał on odszkodowanie z tego tytułu. Gdyby tak było, wobec faktu, że słupy usytuowane są na działce odwołujących, decyzja o jego ustaleniu winna być uchylona a F. winien zwrócić zwaloryzowane odszkodowanie.

Jeżeli decyzja w tej sprawie nie została wydana, właściwy organ administracji publicznej winien wszcząć w tym przedmiocie postępowanie. Winno ono doprowadzić do ustalenia odszkodowania na rzecz odwołujących, czego domagały się one w toku postępowania. Dowodzi tego przedłożenie przez nich operatu szacunkowego szkód wywołanych wybudowaniem na ich działce napowietrznej linii energetycznej, do której dodatkowo podwieszono linię telefoniczną. Odwołujące twierdzą, ze nigdy nie domagały się uchylenia decyzji w przedmiocie modernizacji linii energetycznej. Domagają się natomiast ustalenia odszkodowania w trybie administracyjnym. Odmowa wydania decyzji o lub decyzja negatywna w tej właśnie kwestii będzie skutkować wszczęciem postępowania sądowego o odszkodowanie.

Odwołujące uważają, że nie zachodzą podstawy do umorzenia postępowania w sprawie, bowiem winna ona dotyczyć odszkodowania. Podmioty uprawnione do odszkodowania zostały ustalone dopiero w 2001r., po ustaleniu granicy w postępowaniu sądowym, stąd żądanie rozstrzygnięcia tej kwestii na drodze administracyjnej jest zasadne. Powinno to skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania postanowił uchylić w całości zaskarżoną nim decyzję organu I instancji i orzekł o umorzeniu postępowanie administracyjnego wszczętego na wniosek P. J. M. w sprawie cyt. "naruszenia prawa własności działki nr 1592 w Z. gm. R. w związku z przebudową w roku 1990 r. linii elektrycznej i telefonicznej oraz sprawy odszkodowania za dokonanie w/w czynności".

W jej uzasadnieniu zrealacjonowal przebieg postępowania i stwierdził, że nie znajduje podstaw do uwzględnienia żądania uchylenia zaskarżonej decyzji. Nie znajduje również podstaw prawnych do rozpatrywania roszczeń J. M. i M. M. dotyczących naruszenia prawa własności działki nr 1592 i wypłaty odszkodowania. Sprawy te regulują przepisy ustaw dotyczących gospodarki gruntami, które nie należą do kompetencji organów nadzoru budowlanego.

Zgodnie z art. 105 § l kpa organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, a taka sytuacja zachodziła w omawianym przypadku.

Prowadzone postępowanie dotyczyło naruszenia prawa własności działki nr 1592 w Z. w związku z przebudową linii elektrycznej i telefonicznej, natomiast decyzja będąca przedmiotem odwołania dotyczyła sprawy ustalenia, czy prace przy modernizacji linii były prowadzone zgodnie z prawem.

Same odwołujące twierdzą, że odwołanie nie ma na celu uchylenia decyzji dotyczących budowy linii, ale stwierdzenia, że budowa linii naruszyła ich prawo własności i w związku tym uzyskania przez nie odszkodowania za budowę linii przez teren ich działki.

Skoro tak, to decyzję organu I instancji należało uchylić i umorzyć postępowanie w sprawie, której przedmiot oznaczono w sentencji zaskarżonej decyzji.

Skargę na tę decyzję do Naczelnego Sadu Administracyjnego złożyły J. i M. M. domagając się jej uchylenia.

W jej uzasadnieniu wskazały, że od roku 1983 są współwłaścicielkami działki Nr ewid 1592 w Z., której własność nabyły w drodze dziedziczenia po rodzicach. Fakt ów został stwierdzony postanowieniem Sądu Rejonowego [...] z 1995r. Na nieruchomości tej znajdują się dwa słupy energetyczne, co ustalono w postępowaniu rozgraniczeniowym zakończonym w 2001r. postanowieniem Sądu Rejonowego [...].

W dalszej kolejności ponowiły argumentację odwołania dotyczącą zakresu ich żądań pod adresem organów administracji publicznej, sprowadzających się do wydania decyzji ustalającej odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości na skutek posadowienia na niej linii energetycznej. Żądanie ich opiera się na przepisach ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości i jest aktualne na tle regulacji , jaka funkcjonuje w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

Domagają się uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem jej przedmiotem jest ocena prawidłowości decyzji o pozwoleniu na budowę linii energetycznej podczas , gdy przedmiotem ich żądania jest kwestia odszkodowania za wejście na ich działkę i umieszczenie tam linii energetycznej. Zaznaczyły przy tym, że przed 1990r. linia energetyczna przebiegała przez działki 1591 i 1590 a na ich działce nie było linii energetycznej do 1995r, stąd nie można wykonanych prac nazwać modernizacją, skoro doszło do zmiany położenia słupów tej linii. Dowodzą tego przedłożone załączniki w postaci kserokopii map sytuacyjnych z 1998r. Skarżące kwestionują bezczynność organów administracji w realizacji ich żądań. W piśmie uzupełniającym skargę, nazwanym załącznikiem do skargi, skarżące zarzuciły, że ukrywano przed nimi decyzję o lokalizacji inwestycji z dnia 3 lutego 1990r., z którą zetknęły się w sprawie o odszkodowanie. Decyzja, na którą powołał się organ nadzoru budowlanego I instancji nie dotyczy przebudowy linii energetycznej na ich działce, a budowy 6 stacji trafo w miejscowości M. Ponowiły zarzut braku zgody na usytuowanie słupów na ich działce i oświadczyły , że domagają się usunięcia znajdującej się tam linii energetycznej i uchylenia decyzji zezwalającej na jej przebudowę a także wypłacenia im odszkodowania.

W kolejnym piśmie procesowym ponowiły zarzuty i dołączyły doń kserokopię decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2005 r. [...] uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005r. o odmowie przyznania skarżącym odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości w związku z modernizacją linii energetycznej i przekazującą sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, z której uzasadnienia wynika między innymi, że decyzja z dnia [...] kwietnia 1990r. Nr [...] nie dotyczy modernizacji linii energetycznej na działce skarżących i działce sąsiedniej.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji.

W polemice ze skargą podkreślił, że wynika z niej , iż przedmiotem żądań skarżących jest kwestia odszkodowania za wejście w teren, co nie mieści się we właściwości organów nadzoru budowlanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone (a do takich należy sprawa niniejsza) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Po myśli art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1). Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§2). Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( §1).

Oznacza to po stronie Sądu obowiązek zbadania, niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów, czy zaskarżony akt odpowiada prawu i jeśli jest to decyzja administracyjna, uwzględnienia skargi, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, w pkt 2, jak również w przypadku przewidzianym w pkt 3 tego przepisu.

Podług art.135 tej ustawy. Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przesłanki zastosowania tego przepisu to : wydanie aktu ( dokonanie czynności ) w granicach danej sprawy oraz niezbędność tak rozszerzonej kontroli dla końcowego załatwienia sprawy.

Pojęcie granic sprawy oznacza tożsamość podmiotową i przedmiotową sprawy. Sytuacja taka wystąpi, jeżeli akt lub czynność dotyczy tych samych podmiotów, identycznego przedmiotu, tego samego stanu faktycznego oraz podstawy prawnej. ( patrz; T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Wa - wa 1996 r. s. 200, uchwała NSA dnia 27 czerwca 2000r., sygn. akt FPS 12/99, ONSA 2001 Nr 1, poz. 7, wyrok NSA dnia 31 lipca 2001 r , sygn. akt VSA 2702/00 z glosą Tarasa OSP 2/2002 - wydane na tle art. 29 ustawy dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym – Dz. U. Nr 74, poz. 368, ze zm.)

Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli, Sąd doszedł do konkluzji, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakowoż z przyczyn odmiennych , niż w niej podniesione.

Przedmiotem postepowania przed organem I instancji była kwestia legalności robót budowlanych polegających na przebudowie ( modernizacji linii energetycznej ) wykonanych na działce skarżących. Taki zakres postępowania wynika z zawiadomienia o jego wszczęciu, które nosi datę 3 lipca 1998r.

Po myśli art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( w brzmieniu obowiązującym w tej dacie - opubl. Dz.U. Nr 89, poz.414) podstawowym obowiązkiem terenowych organów nadzoru architektoniczno- budowlanego był nadzór nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego - w tym wydawanie decyzji w sprawach ustawą określonych. Obowiązek ów został utrzymany w licznych nowelizacjach ustawy. Dotyczy on także obiektów budowlanych już istniejących.

Postępowanie w zakresie badania "legalności" tych obiektów wszczynane jest z urzędu, choć zazwyczaj sygnał do jego wszczęcia pochodzi z zewnątrz. Tak też było w sprawie, gdzie postępowanie wszczęto w następstwie skargi powszechnej złożonej przez J. i M. M. W piśmie skarżących datowanym 10 lipca 1997r. dotyczącym szeregu kwestii zarzuciły one między innymi bezprawne przesunięcie linii energetycznej na ich działkę.

Okoliczność złożenia takiej skargi, podobnie jak zapis o ich wniosku w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania nie oznacza, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone w tej sprawie jest postępowaniem z ich wniosku. O tym bowiem, czy dane postępowanie jest wszczynane z urzędu, czy na wniosek strony decydują przepisy prawa materialnego. Postępowanie w sprawie badania zgodności z prawem wykonanych robót budowlanych, o ile nie ma charakteru li tylko kontrolnego a toczy się w formie postępowania administracyjnego jest postępowaniem wszczynanym z urzędu

Postępowanie takie wymaga ustalenia, czy , kiedy i jakie roboty budowlane zostały wykonane, te bowiem elementy w świetle przepisów powołanej ustawy Prawo budowlane , w tym jej art. 103, przesądzają o jego dalszym kierunku. Jeśli okaże się, że wykonano obiekty budowlane i ich budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy, to zastosowanie mieć będą przepisy dotychczasowe – tj. ustawa z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 38, poz. 229, ze zm. )

Z jej art. 37 wynika, że organ musi ustalić, czy obiekt budowlany lub jego część została wybudowana zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie ich budowy i jeśli się okaże, że przepisy te zostały naruszone zbadać, czy zachodzą dodatkowe przesłanki uzasadniające rozbiórkę obiektu lub jego części wymienione w pkt 1 lub 2 tego przepisu. Jeśli tak, organ nadzoru budowlanego winien orzec o rozbiórce obiektu lub jego części. Jeśli przesłanki te zostaną wykluczone, to obiekt zbudowany z naruszeniem przepisów poddany być winien procedurze legalizacyjnej, polegającej na doprowadzeniu go do stanu zgodności z prawem, poprzez wydanie i wykonanie stosownych decyzji nakazujących zmiany lub przeróbki, których realizacja stwarza podstawę do ubiegania się o pozwolenie na jego użytkowanie.

Jeżeli natomiast okaże się , że obiekt został wybudowany zgodnie z przepisami prawa obowiązującego w dacie jego budowy, wszczęte w przedmiocie jego legalności postępowanie administracyjne powinno ulec umorzeniu, jako bezprzedmiotowe (art. 105 kpa). Zgodnie bowiem z art. 104 kpa postępowanie administracyjne kończy decyzja co do istoty lub inna, kończąca postępowanie. Jeśli przepisy prawa materialnego nie przewidują innej formy zakończenia postępowanie (np. ugoda) a brak jest podstaw do wydania decyzji co do meritum, należy wydać decyzję o jego umorzeniu.

Organ I instancji tak właśnie zakończył postępowanie wszczęte w sprawie uzasadniając jego bezprzedmiotowość faktem, iż w jego ocenie sporny odcinek linii energetycznej został zmodernizowany na podstawie pozwolenia uprawnionego organu a odstępstwo w zakresie przebiegu linii wyznaczonego tą decyzją było zdaniem organu nieznaczne.

Ta decyzja organu została zakwestionowana odwołaniem.

Wniesienie odwołania w terminie i przez uprawniony podmiot, niezależnie od zawartych nim zarzutów, obliguje organ odwoławczy do weryfikacji decyzji organu pierwszej instancji i załatwienia sprawy. Załatwienie to co do zasady polega na ponownym rozstrzygnięcia sprawy. Wynika to z art. 138 kpa, który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencję do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie decyzji zaskarżonej w mocy, bądź uchylenie i zmiana tej decyzji.

Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może zmieniać rodzaju sprawy. W postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym przedmiotowym sprawa. Zmiana przedmiotu rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy prowadzi do naruszenia zasady dwuinstnacyjnosci wyrażonej w art. 15 kpa (patrz; wyrok NSA z 24.06. 1998r.III SA1379/97 ONSA 1999/3/85, 19 07.2001 VSA 3872/00 LEX Nr 78936)

Przytoczone wyżej zasady orzekania w postępowaniu odwoławczym nie są wyłączone w stosunku do decyzji nie zawierających rozstrzygnięcia co do istoty a umarzających postępowanie.

Rozpatrzenie bowiem odwołania w przypadku takiej decyzji polega na ustaleniu, czy w sprawie załatwionej decyzją pierwszej instancji zachodziły przesłanki umorzenia (bezprzedmiotowość postępowania).

Obowiązkiem zatem organu odwoławczego w sprawie było dokonanie oceny, czy sporne roboty budowlane polegały na budowie obiektu budowlanego lub jego części i czy wykonano je zgodnie z obowiązującym prawem i wydanie w następstwie tej oceny decyzji odpowiadającej wymogom art. 138 kpa, w tej właśnie sprawie.

Tymczasem organ II instancji uchylił decyzję I instancji i ponownie orzekł o umorzeniu postępowania, jednakowoż w innej przedmiotowo sprawie. Jego decyzja dotyczy bowiem sprawy naruszenia prawa własności działki w związku z przebudową linii elektrycznej i telefonicznej i kwestii odszkodowania.

Sąd nie neguje, że tak swoje żądania sprecyzowały skarżące w odwołaniu, jak również nie przeczy , że w sprawach naruszenia własności i odszkodowania za zajętą nieruchomość organy administracji budowlanej nie są właściwe.

Uwadze organu odwoławczego umknęło jednak, że postępowanie pierwszoinastancyjne mogło być wszczęte wyłącznie z urzędu jak również, że organ odwoławczy nie jest związany zarzutami i wnioskami odwołania. Jego obowiązkiem jest, jeśli odwołanie nie zostało cofnięte, orzec o mocy prawnej zaskarżonej nim decyzji i w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia odnieść się do zarzutów odwołania. Jeśli nie dotyczą one przedmiotu sprawy należy tę okoliczność podnieść w uzasadnieniu.

Wskazane wyżej naruszenia art. 138 i 15 kpa obligowały Sąd do eliminacji zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W postępowaniu ponownym organ II instancji rozpozna odwołanie skarżących zgodnie ze wskazaniami zawartymi powyżej

Z uwagi na podniesione na wstępie rozważań ograniczenie kognicji Sądu do kontroli zaskarżonej decyzji i ewentualnie innych decyzji wydanych w granicach sprawy nie może się on odnieść do zarzutów dotyczących innych spraw, tj. postępowania odszkodowawczego, a także do zarzutu nielegalności decyzji dotyczących zezwolenia na modernizację linii energetycznej. Poza jego kognicją jest też orzekanie co do meritum w sprawach odszkodowawczych, nie może zatem orzec o odszkodowaniu na rzecz skarżących , jak również o usunięciu spornych słupów.

Z przytoczonych wyżej względów, Sąd w oparciu o przepis art. 145 §1 pkt 1 lit.c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art. 152 tej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.