Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 601/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono  orzeczenie I i II instancji
Powołane przepisy: article: § 5 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2015 poz 415
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020
article: art. 27 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, ust. 3,
journal: Dz.U. 2015 poz 349
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
article: art. 8, art. 9, art. 15, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Robert Hałabis, Protokolant asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej PROW 2014-2020 na rok 2016 uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: "organ"), po rozpatrzeniu odwołania Z. K. (dalej jako: "wnioskodawca" lub "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2016, którą przyznano płatność w łącznej wysokości 2.124,04 zł, w tym: wariant 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe w wysokości 1 008,04 zł i wariant 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe w wysokości 1 116,00 zł, odmówiono przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające i nałożono sankcję w wysokości 3.798,90 zł, ustalono obszar gruntów objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym: zobowiązanie wariant 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe podjęte w dniu 15-03-2015 na powierzchnię 0,79 ha, zobowiązanie wariant 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe podjęte w dniu 15-03-2015 na powierzchnię 1,86 ha i zobowiązanie wariant 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające podjęte w dniu 15-03-2015 na powierzchnię 1,85 ha oraz uznano zgłoszone zdarzenie za działanie siły wyższej.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:

W dniu [...] maja 2016 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek o przyznanie płatności na rok 2016, w którym ubiegano się o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej.

W dniu [...] lutego 2017 r. wnioskodawca złożył do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. pisemne oświadczenie rolnika o wystąpieniu podniesionego poziomu wód spowodowanego przez bobry oraz intensywnych opadów śniegu, mające potwierdzić wystąpienie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających wypełnienie zobowiązań. W złożonym dokumencie przedstawiono, że działanie siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych miało miejsce od jesieni 2016 a możliwość powiadomienia o tym fakcie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR zaistniała [...] lutego 2017 r. Dnia Biura Powiatowego wpłynęły pisemne oświadczenie potwierdzone przez dwóch świadków niebędących domownikami rolnika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników jako dowód, mający potwierdzić wystąpienie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających wypełnienie zobowiązań.

W związku z powyższym Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. uznał zgłoszone zdarzenie za działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających wykonanie zobowiązań i zachowania prawa do pomocy w odniesieniu do obszaru lub zwierząt, które były kwalifikowalne w chwili wystąpienia zdarzenia zgłoszonego jako siły wyższej lub wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności.

W odniesieniu do płatność do wariantu 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej wynosiła 0,79 ha i była tożsama z powierzchnią stwierdzoną, która wynosiła 0,79 ha. Do takiej też powierzchni przyznano płatność w ramach wariantu 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe.

Powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe wynosiła 1,86 ha. Powierzchnia stwierdzona w ramach tego wariantu wynosiła również 1,86 ha. Do takiej też powierzchni przyznano płatność w ramach wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe.

W przypadku płatności do wariantu 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej wynosiła 5,00 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona 1,85 ha.

Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, jak również przy ustalaniu tej powierzchni uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu.

W dniach [...] grudnia 2016 - 27 kwietnia 2017 została przeprowadzona w gospodarstwie kontrola zasadnicza metodą inspekcji terenowej czego potwierdzeniem jest raport z czynności kontrolnych w zakresie działania rolno-środowiskowo-klimatycznego nr [...].

W wyniku kontroli stwierdzono rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi na złożonym wniosku o przyznanie płatności a stanem stwierdzonym w wyniku kontroli.

• Dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowo-Klimatycznego, wariant W_4.6.2 uprawa 'TUZ', zadeklarowanej na działce ewidencyjnej o numerze [...], na powierzchni 5,00 ha stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha. Działka została obarczona błędem:

- DR13+ Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej.

- DR37 Identyfikację granic działki rolnej, przeprowadzono na podstawie danych GIS.

- DR52 Stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania.

- DR53 Stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania.

Łączna powierzchnia obszaru wykluczonego z płatności wynosi 3,15 ha.

W czasie przeprowadzonej kontroli na miejscu stwierdzono brak przestrzegania następujących wymogów: R_4_6_2_18 - Na działce rolnej A1 rolnik nie przestrzega wymogu zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy.

Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku w ramach Wariant: 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające a powierzchnią stwierdzoną w kontroli na miejscu wynosi 100,00%. Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 640/20142, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% rolnikowi nie przyznaje się żadnej pomocy. Ponadto rolnik podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Kwota ta, zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 640/20142, będzie odliczana od wszystkich płatności związanych z powierzchnią, które są obsługiwane przez ARiMR, do których rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Jeżeli odliczenie tej kwoty w ciągu trzech lat kalendarzowych nie będzie możliwe, wówczas pozostałe do spłaty saldo zostanie anulowane.

Z tych też względów Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. odmówił przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach Wariant: 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające i wymierzył karę w wysokości 3.798,90 zł.

W wyniku wniesionego odwołania w sprawie orzekał Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, który utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ wskazał, że kwestia materialno-prawnych przesłanek przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2016 została uregulowana w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Odwołując się do przepisów powyższego rozporządzenia organ podkreślił, że w dniach od 27 grudnia 2016 r. do 27 kwietnia 2017 r. w gospodarstwie strony została przeprowadzona kontrola zasadnicza metodą inspekcji terenowej, podczas której stwierdzono (Raport z czynności kontrolnych nr dokumentu [...]) następujące nieprawidłowości:

- na działce rolnej A1 (położonej na działce ewidencyjnej Nr 392/2) - o powierzchni deklarowanej 5,00 ha (powierzchnia stwierdzona wynosiła 1,85 ha) - zastosowano kody nieprawidłowości:

"DR13+" Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej

"DR37" Identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS

"DR52" Stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania

"DR53" Stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania

- na działce rolnej B (położonej na działce ewidencyjnej Nr 392/2) - o powierzchni deklarowanej 1,86 ha (powierzchnia stwierdzona wynosiła 4,93 ha) - zastosowano kody nieprawidłowości:

"DR13 - " Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej

"DR37" Identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS

"DR22" Działka rolna jest niespójna (błędnie zadeklarowano kilka działek rolnych głównych/podrzędnych, nie sąsiadujących ze sobą, jako jedną działkę rolną.

- na działce rolnej C1 (położonej na działce ewidencyjnej Nr 392/2) - o powierzchni deklarowanej 0,79 ha (powierzchnia stwierdzona wynosiła 0,79 ha) - zastosowano kody nieprawidłowości:

"DR37" Identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS

"DR52" Stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania

W czasie kontroli na miejscu stwierdzono brak przestrzegania następujących wymogów: R_4_6_2_18 - Na działce rolnej A1 rolnik nie przestrzega wymogu zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy.

W związku ze złożonym w dniu [...] lutego 2017 r. pismem o uznanie na działce ewidencyjnej nr 392/2 zdarzenia za działanie siły wyższej stronie nie została nałożona sankcja za nie przestrzeganie wymogu.

Jak wskazał organ drugiej instancji w przypadku płatności do wariantu 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności była równa powierzchni stwierdzonej i wynosiła 0,79 ha.

Analogicznie również w przypadku płatność do wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe powierzchnie deklarowana i stwierdzona były tożsame (obie wynosiły 1,86 ha).

Co do płatności do wariantu 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające organ wskazał, że powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności wynosiła 5,00 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona 1,85 ha.

Organ wskazał, że w dniach 27 grudnia 2016 - 27 kwietnia 2017 została przeprowadzona w gospodarstwie kontrola zasadnicza metodą inspekcji terenowej czego potwierdzeniem jest raport z czynności kontrolnych w zakresie działania rolno-środowiskowo-klimatycznego nr [...].

W wyniku kontroli stwierdzono rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi na złożonym wniosku o przyznanie płatności a stanem stwierdzonym w wyniku kontroli.

• Dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowo-Klimatycznego, wariant W4.6.2 uprawa 'TUZ', zadeklarowanej na działce ewidencyjnej o numerze [...], na powierzchni 5.00 ha stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha.

Działka została obarczona błędem:

- DR13+ Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa

od powierzchni stwierdzonej.

- DR37 Identyfikację granic działki rolnej, przeprowadzono na podstawie danych GIS.

- DR52 Stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania.

- DR53 Stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania.

Łączna powierzchnia obszaru wykluczonego z płatności wynosi zatem 3,15 ha.

W kontekście obowiązku wynikającego z § 4 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego stwierdzono brak przestrzegania następujących wymogów: R_4_6_2_18 - Na działce rolnej Al rolnik nie przestrzega wymogu zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy.

Organ stwierdził, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku w ramach Wariant: 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające a powierzchnią stwierdzoną w kontroli na miejscu wynosi 100,00%. Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr640/20142, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% rolnikowi nie przyznaje się żadnej pomocy. Ponadto rolnik podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym.

Reasumując organ wskazał, że z tych względów odmówiono przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach Wariant: 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające i wymierzono karę w wysokości 3.798,90 zł. Kara została wyliczona z uwzględnieniem stawki płatności do 1 ha w ramach Wariant: 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające, która została określona w rozporządzeniu rolno-środowiskowo-klimatycznym i wynosi 1.206,00 zł. Przy ustalaniu tej powierzchni, zgodnie z art. 24, art. 37 ust. 1 i ust. 2 akapit pierwszy i art. 38 rozporządzenia (UE) nr 809/20141 uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu.

Organ drugiej instancji przywołał również okoliczności, które zadecydowały o uznaniu wystąpienia siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych, jak również w końcowej części uzasadnienia decyzji odniósł się do zarzutów odwołania.

Decyzja organu drugiej instancji została zaskarżona przez Z. K. do sądu administracyjnego.

W skardze wskazano, że uzasadnienie wszystkich decyzji zostało sporządzone w sposób urzędniczo bełkotliwy, trudny do zrozumienia, a kontrolerzy bezpodstawnie zakwalifikowali część działki 392/2 jako jakieś zazielenienia o których nie ma żadnej wzmianki w operacie sporządzonym przez specjalistów.

Skarżący wskazywał również na okoliczności, które w jego ocenie uniemożliwiały kontrolerom określenie i zmierzenie działki w jej granicach, jak też stwierdzenie, który obszar na tej działce należy zakwalifikować jako torfowisko, a który jako użytek przyrodniczy.

Zdaniem wnioskodawcy zaskarżone decyzje są o tyle błędne, o ile kontrolerzy i pracownicy ARIMR tylko teren, na którym koszono trzcinę jako roślinę inwazyjną uznali za torfowisko bez żadnych do tego podstaw ani przeprowadzonych badań, gdyż w rzeczywistości teren torfowisk jest o wiele większy, a kontrolujący jak i urzędnicy ARIMR podważyli kompetencje merytoryczne specjalistów i ekspertów opracowujących operat przyrodniczy.

Wskazując na takie zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Materialnoprawne przesłanki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (tekst jednolity Dz. U. z 2015, poz. 415 ze zm. – dalej jako: "rozporządzenie rolno-środowiskowo-klimatyczne"),

Do postępowań w sprawach dotyczących płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się tylko wtedy, gdy inaczej nie stanowią przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 562 ze zm. - dalej jako: "u.w.r.o.w.").

Zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 u.w.r.o.w. organ stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast to strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 21 ust. 3 u.w.r.o.w.).

Z powyższego wynika, że co do zasady, w tego rodzaju postępowaniach, rola organu sprowadza się do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Na organie nie ciąży obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co oznacza, że organ nie jest obowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie żądania wnioskodawcy. Ciężar dowodu co do faktów, z których strona wywodzi skutki prawne, spoczywa na stronie.

Zasada legalizmu (praworządności) oznacza, że organ musi działać na podstawie i w granicach prawa.

Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego rozumieć należy uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności.

Ocena dowodów powinna być dokonana na podstawie całego zebranego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Przepis art. 80 k.p.a. statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów, a zatem nie wyznacza on organowi merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

W sprawie organ powinien zatem dokładnie zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, ustosunkowując się do zgromadzonych w sprawie dowodów i wynikających z nich okoliczności faktycznych, a wyniki dokonanych ustaleń przedstawić w uzasadnieniu decyzji.

W szczególności zaś w uzasadnieniu decyzji organ powinien wskazać fakty, które uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł się dokonując poszczególnych ustaleń, jak też należycie wyjaśnić podstawę prawną decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).

Ocena dowodów dokonana przez organ powinna być swobodna, a nie dowolna, co oznacza w szczególności, że dokonane przez organ ustalenia faktyczne powinny wynikać z przeprowadzonych w sprawie dowodów.

W przedmiotowej sprawie organ naruszył powyższe zasady albowiem przy rozstrzyganiu nie rozpatrzył wyczerpująco całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i wynikających z niego okoliczności faktycznych (art. 27 ust. 1 pkt 2 u.w.r.o.w.), jak też nienależycie wyjaśnił podstawę faktyczna i prawną decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.). Organ dokonał również błędnej interpretacji § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, czym naruszył prawo materialne.

We wniesionej skardze nie kwestionowano rozstrzygnięcia organu w części odnoszącej się do przyznania płatności z tytułu realizacji wariantu 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe i wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe.

Zaistniały w sprawie spor dotyczył ustalenia obszaru gruntów objętych zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym w wariancie 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające na 1,85 ha oraz odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające, z czym wiązało się również nałożenie na wnioskodawcę kary w wysokości 3.798,90 zł.

Odmawiając przyznania płatności w tym zakresie organy obu instancji odwoływały się do wyników, przeprowadzonej w okresie od 27 grudnia 2016 r. do 27 kwietnia 2017 r., kontroli zasadniczej metodą inspekcji terenowej (raport z czynności kontrolnych w zakresie działania rolno-środowiskowo-klimatycznego nr [...]), z której wynikało dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu wariant 4.6.2, zadeklarowanej na działce ewidencyjnej o powierzchni 5 ha, stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha.

Organu ustaliły również, że w trakcie kontroli na miejscu stwierdzono również brak przestrzegania na działce rolnej A1 wymogu w postaci obowiązku zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy.

Ta ostatnia okoliczność nie miała wpływu na treść wydanej decyzji albowiem organ uznał zgłoszone przez rolnika zdarzenie za działanie siły wyższej, w związku z czym z tego tytułu nie stosowano wobec wnioskodawcy sankcji za nie przestrzeganie wymogów.

Powyższe oznacza, że u podstaw kwestionowanego rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające oraz nałożenia kary, legło ustalenie, że dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu wariant 4.6.2, zadeklarowanej na działce ewidencyjnej o powierzchni 5 ha, stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha.

Przy tego rodzaju stwierdzeniu organy obu instancji powinny w pierwszej kolejności wyjaśnić w sposób wyczerpujący w uzasadnieniu decyzji na jakiej podstawie ustaliły, że powierzchnia działki rolnej A1 jest mniejsza od powierzchni zadeklarowanej przez rolnika.

Składniki decyzji administracyjnej określa przepis art. 107 § 1 k.p.a.

Elementem decyzji jest również jej uzasadnienie. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 k.p.a.).

Organy obu instancji powinny zatem jednoznacznie wskazać jakie stwierdzone okoliczności faktyczne przesądziły o tym, że rzeczywistą powierzchnię działki rolnej A1 ustalono na 1,85 ha. Ustalenia takie powinny zostać powiązane z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami prawa w celu należytego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w tym w szczególności w celu wyjaśnienia kwestii kwalifikowalności poszczególnych obszarów działki rolnej A1 z punktu widzenia możliwości realizacji wariant 4.6.2 zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego.

O ile organy stwierdziły, że zgłoszona działka rolna nie kwalifikowała się do płatności to powinny w sposób jednoznaczny wskazać, jakich wymogów realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego lub warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.2 działka nie spełnia oraz jak te uchybienia, w świetle obowiązujących przepisów, wpływają na możność przyznania płatności.

Organy z powyższego obowiązku nie wywiązały się, co świadczy o niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy faktycznej i prawnej decyzji, a więc o naruszeniu przepisu art. 107 § 3 k.p.a.

Organ pierwszej instancji ograniczył się do wskazania, że powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe wynosiła 5 ha, a powierzchnia stwierdzona wynosi 1,85 ha.

Organ wskazał przy tym, że powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej oraz że przy ustalaniu tej powierzchni uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu.

Ustalenia te są lakoniczne i pozbawione istotnej treści.

Nie wynika z nich w szczególności z uwagi na jakie konkretne okoliczności faktyczne obszar działki rolnej A1 ustalono w tak znacznie pomniejszonej powierzchni.

Organ wprawdzie powołuje się na system informacji geograficznej i wyniki kontroli na miejscu, jednakże odwołanie to jest ogólnikowe, a organ nie wskazuje jakie konkretne dane z GIS, czy też jakie wyniki kontroli, przesądziły o ustaleniu powierzchni działki rolnej A1 na 1,85 ha.

Również przedstawiając uzasadnienie faktyczne rozstrzygnięcia w tej części organ pierwszej instancji ogranicza się do wskazania, że w wyniku kontroli dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu wariant 4.6.2, zadeklarowanej na powierzchni 5,00 ha stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha, a działka została obarczona błędem: DR13+ Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej.

Zatem także w tej części uzasadnienia decyzji organ nie wyjaśnił z uwagi na jakie konkretnie ustalenia faktyczne powierzchnię działki rolnej A1 przyjęto na 1,85 ha.

Zwrócić należy uwagę, że różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną działki rolnej A1 (5 ha) a powierzchnią stwierdzoną przez organ (1,85 ha) jest bardzo duża, tak jako liczba bezwzględna, jak i w odniesieniu do powierzchni samej działki, co pozwala wykluczyć, że różnica ta spowodowana została wyłącznie różnicami w dokładności pomiarów.

Wskazuje też na to treść notatki służbowej z dnia 21 sierpnia 2017 r. oraz pisma o weryfikację raportu z kontroli na miejscu (k.143-144, 145-146 akt administracyjnych) z których wynikałoby, że u podstaw stwierdzenia zmniejszonej powierzchni działki rolnej A1 legło ustalenie granic działki rolnej A1 (objętej wariant 4.6.2) oraz działki rolnej B (objętej wariant 4.6.1) w sposób odmienny od granic opisanych przez wnioskodawcę, przy czym to odmienne "wzajemne rozgraniczenie" działek (takiego stwierdzenia użyto w notatce urzędowej - k.143 akt administracyjnych) wiązało się z kwestią właściwego zakwalifikowania poszczególnych obszarów działki rolnej A1 do wariantów 5.6.1. Torfowiska - wymogi obowiązkowe oraz 5.6.2. Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające.

Organ pierwszej instancji w żaden sposób nie rozważył i nie odniósł się do tych okoliczności.

Powyższe świadczy o braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy faktycznej decyzji, a więc o naruszeniu przepisów art. 107 § 3 k.p.a. i art. 27 ust. 1 pkt 2 u.w.r.o.w.

Pominięcie przez organ pierwszej instancji tych okoliczności, które jak można wnioskować przesądziły o ustaleniu powierzchni działki rolnej A1 na 1,85 ha, a więc i tym samym zadecydowały o odmowie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działki rolnej zadeklarowanej w ramach 4.6.2 Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające oraz nałożeniu kary, jak również niewyjaśnienie przyczyn, które legły u podstaw określenia obszaru działki rolnej A1 w tak istotnie zmniejszonej powierzchni, świadczy o tym, że stopień motywowania decyzji organu pierwszej instancji w przedmiotowej kwestii jest równy zeru.

Tak istotna wadliwość uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej jest okolicznością, która powinna przesądzić o jej uchyleniu w toku zainicjowanego postępowania odwoławczego, czego jednakże organ drugiej instancji bezpodstawnie zaniechał.

Zadaniem uzasadnienia decyzji jest wyjaśnienie stronie jej dyspozytywnej części, w taki sposób aby jasne były motywy, jakimi kierował się organ przy jej wydaniu.

Uzasadnienie powinno zatem w sposób wyczerpujący informować stronę o motywach, którymi kierował się organ rozstrzygając sprawę.

Odpowiednie wyjaśnienie motywów rozstrzygnięcia administracyjnego służy zatem nie tylko jego kontroli na dalszych etapach sprawy (administracyjnych, sądowoadministracyjnych), ale ma przede wszystkim walor informacyjny dla strony (adresata) (art. 8 k.p.a.) i budzi zaufanie dla organu (art. 9 k.p.a.).

Równie istotne jest to, że dzięki poznaniu powodów decyzji strona może także skorzystać ze swoich praw do polemiki ze stanowiskiem organu przy pomocy przysługujących jej środków odwoławczych (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) i zaskarżenia.

Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a., art. 78 Konstytucji R.P.). Zasada to oznacza, że strona postępowania ma prawo do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed organem administracji publicznej.

Każda zatem sprawa administracyjna, która załatwiona została decyzją pierwszoinstancyjną, w wyniku wniesienia odwołania uruchamiającego tok instancji podlega ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy.

Pominięcie przez organ odwoławczy tak istotnej wady decyzji pierwszoinstancyjnej sprawia, że w istocie strona pozbawiona zostaje jednej instancji.

Skoro bowiem organ pierwszej instancji nie wyjaśnił należycie motywów rozstrzygnięcia administracyjnego to strona nie miała tym samym możności podjęcia należytej polemiki ze stanowiskiem organu przy pomocy przysługującego jej środka odwoławczego - odwołania.

Utrzymanie w takiej sytuacji rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy prowadziło do naruszenia art. 15 k.p.a., co dawało wystarczającą podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji organu odwoławczego.

Niezależnie od powyższego należy podkreślić, że wskazane wyżej uchybienia dotyczące nierozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niedostatecznego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej decyzji, odnieść należy również do decyzji organu drugiej instancji.

W postępowaniu administracyjnym organ drugiej instancji nie dokonuje wyłącznie kontroli legalności decyzji.

Obowiązkiem organu drugiej instancji jest ponowne rozpatrzenie sprawy. Przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest bowiem weryfikacja decyzji, lecz ponowne rozpatrzenie sprawy administracyjnej.

Także zatem organ odwoławczy powinien jak najstaranniej wyjaśnić podstawę faktyczną i prawną rozstrzygnięcia, nie poprzestając jedynie na przytoczenie ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji, zwłaszcza zaś w sytuacji, gdy ustalenia te są lakoniczne i niewystarczające.

W zasadniczej części decyzji drugoinstancyjnej, organ odwoławczy wyjaśniając podstaw faktyczną rozstrzygnięcia poprzestał na powtórzeniu w ślad za organem pierwszej instancji, że powierzchnia deklarowana we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.1 Torfowiska - wymogi obowiązkowe wynosiła 5 ha, a powierzchnia stwierdzona wynosi 1,85 ha oraz, że w wyniku kontroli dla działki rolnej A1 zgłoszonej do płatności z tytułu wariant 4.6.2, zadeklarowanej na powierzchni 5 ha stwierdzono powierzchnię użytkowaną rolniczo 1,85 ha, a działka została obarczona błędem: DR13+ Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej.

Jak wyjaśniono już wyżej takie ustalenia nie były wystarczające dla rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza, że także organ odwoławczy nie rozpatrzył całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niedostatecznie wyjaśnił podstawę faktyczną decyzji, a więc naruszył przepisy art. 107 § 3 k.p.a. i art. 27 ust. 1 pkt 2 u.w.r.o.w.

Próbę szerszego wyjaśnienia tych okoliczności organ drugiej instancji podjął w końcowej części uzasadnienia, odnosząc się do zarzutów odwołania.

Organ odwoławczy wskazał, że ekspert przyrodniczy w dokumentacji przyrodniczej na terenie działki ewidencyjnej nr 392/2 wyodrębnił działki rolne: A1- wariant 4.6.2 torfowiska wymogi obowiązkowe i uzupełniające, B- wariant 4.6.1 torfowiska wymogi obowiązkowe, C1- wariant 4.1 zmiennowilgotne łąki trzęślicowe. Dokumentacja oraz plan rolnośrodowiskowy zawiera ich opis zawierający m.in. gatunki roślin stwierdzone przez eksperta, wykaz działań jakie należy wykonywać na każdej działce rolnej w każdym z pięciu lat realizacji programu (2015-2019). Dla działki B dokumentacja precyzuje brak wycinania zarośli i podrostu drzew do wycięcia w całym okresie realizacji programu. Na działce A1 nie wskazano zarośli i podrostu drzew do wycięcia w ciągu realizacji programu. Dla działki A1 ekspert przyrodniczy określił w ciągu pięciu lat realizacji programu lata 2016 i 2019 w których należy wykosić całą powierzchnię działki rolnej A1 w terminie 15.08-15.02, następnie w terminie dwu tygodni po pokosie zebrać skoszoną biomasę np. w pryzmy lub brogi, do dnia 01.03 kolejnego roku usunąć z działki pryzmy/brogi zawierające skoszoną biomasę. Obowiązek dotyczący wykaszania działki/ zbioru pokosu jest wymogiem uzupełniającym - użytkowanie działki A1 różni się tym od wariantu wskazanego dla działki rolnej B. Do dokumentacji dołączony jest szkic zawierający granice działek A1, B, C1. Kontrolę działek rolnych A1, B przeprowadzono w dniu 26-04-2017 r., wcześniejsza próba kontroli przeprowadzona w dniu 13-03-2017 r. nie doszła do skutku z powodu podtopienia działek Al, B. Na podstawie sytuacji stwierdzonej w terenie oraz biorąc pod uwagę zapisy dokumentacji przyrodniczej/planu rolnośrodowiskowego wyznaczono powierzchnię działek A1, B oraz ich wzajemne rozgraniczenie w inny sposób niż zawarty w ww. dokumentach. Do powierzchni działki A1 zaliczono obszar na którym rolnik wykosił trzcinę, oraz obszar na którym rolnik nie wykosił trzciny/turzycy. Na większości tego obszaru stwierdzono niezebrany pokos- kontrola ARiMR nie ustala przyczyn dla których rolnik nie wykonał zbioru biomasy. Działka A1 o pow. stwierdzonej 1,85 ha, to obszar który wyraźnie odróżnia się od pozostałej części torfowiska zwarcie porośniętego przez drzewa m.in. brzozę niską. Na całym terenie torfowiska porośniętym przez drzewa (4,93 ha) w ocenie inspektorów ARiMR nie jest możliwe wykaszanie rosnącej tam roślinności, nie tylko ze względu na okresowe podtopienia, ale z uwagi na sam charakter tego terenu porośniętego drzewami. Wskazanie dotyczące wykaszania całej powierzchni działki A1 możliwe do zrealizowania jest tylko na obszarze 1,85 ha. Granica między działkami A1, B została dokładnie sfotografowana i zmierzona, granicę działki C1 określono w trakcie pierwszego etapu kontroli z dnia 27-12-2016 r. Wobec powyższego zarzuty formułowane przez stronę w pismach z dnia 15-07-2017 r., dotyczące nieprawidłowego określenia zasięgu "torfowiska" są przeinaczeniem ustaleń z kontroli ARiMR, która to ustaliła granice między różnymi obszarami torfowisk, każdy z tych obszarów zaliczony został przez eksperta przyrodniczego do innych wariantów programu rolno-środowiskowo-klimatycznego. Końcowo organ wskazał, że pomimo, iż wyniki tych pomiarów różnią się od powierzchni określonych przez eksperta przyrodniczego, zaliczając poszczególne części działki ewidencyjnej 392/2 do różnych działek rolnych i przypisanych im wariantów, brano pod uwagę informacje jakie zawarł ekspert w dokumentacji przyrodniczej, tj. przede wszystkim wymóg wykaszania całej powierzchni działki rolnej A1 w kontrolowanym roku gospodarczym.

W ocenie Sądu stanowisko takie należy uznać za nieprawidłowe.

Po pierwsze wskazać należy, że z powyższych wywodów zdaje się wynikać, że organy odmiennie wyznaczyły granice zgłoszonych przez wnioskodawcę działek rolnych A1 i B, co było niedopuszczalne.

Udział w działaniu rolno-środowiskowo-klimatycznym objętym Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 ma charakter dobrowolny.

To rolnik decyduje zatem o tym, czy występuje z wnioskiem o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, jak również o tym na jakich gruntach będzie realizował zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, deklarując te grunty we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej. Granice tych gruntów, a więc ich obszar i położenie, rolnik oznacza na materiale graficznym stanowiącym załącznik do wniosku.

Innymi słowy oznaczenie działek rolnych objętych zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym, ich położenia i granic, należy do wyłącznych uprawnień rolnika.

Organ nie może w żaden sposób modyfikować położenia i granic działek rolnych zgłoszonych do płatności przez rolnika.

Organ musi przyjąć, że dana działka rolna zgłoszona została do płatności w takich granicach i położeniu, w jakich oznaczył to rolnik we wniosku.

Rolą organu pozostawało natomiast sprawdzenie czy zgłoszone do płatności działki rolne, o położeniu i granicach określonych we wniosku, kwalifikowały się do płatności w ramach danego schematu pomocowego.

Organ powinien zatem ocenić, czy zgłoszona do płatności działka rolna A1, w granicach i położeniu oznaczonym przez wnioskodawcę, kwalifikowała się do płatności z tytułu realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego i spełnienia warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.2 określonych w rozporządzeniu rolno-środowiskowo-klimatycznym.

Dotyczące tej kwestii ustalenia organu powinny zostać przedstawione w uzasadnieniu decyzji.

Odmawiając płatności organ powinien w sposób wyraźny wskazać jakich konkretnie wymogów realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego lub warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.2 działka nie spełniała. Powinien również wyjaśnić, jak w świetle obowiązujących przepisów uchybienia te wpływają na możność przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej.

W przedmiotowej sprawie takich jasnych i jednoznacznych ustaleń i ocen organu zabrakło.

Organ, zamiast ustalenia i wyjaśnienia przyczyn, dla których zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne nie mogło być realizowane na całym obszarze działki rolnej A1, czy też nie spełniało warunków przyznania płatności w ramach wariantu 4.6.2 określonych w rozporządzeniu rolno-środowiskowo-klimatycznym, dokonał nieuprawnionego wyznaczenia powierzchni działek rolnych A1 i B, w sposób odmienny od wynikającego ze zgłoszonego wniosku o płatność.

Dodatkowo należy wskazać, że organ wyznaczając powierzchnię działki rolnej A1 zaliczył do niej jedynie grunt o obszarze 1,85 ha, kierując się tym, że był to obszar, który wyraźnie odróżniał się od pozostałej części torfowiska zwarcie porośniętego przez drzewa m.in. brzozę niską, a więc grunt na którym z uwagi na brak zadrzewienia możliwym było w pełni realizowanie, wynikającego z dokumentacji przyrodniczej, wymogu wykaszania całej powierzchni działki rolnej A1 w kontrolowanym roku gospodarczym.

Stanowisko takie jest wadliwe albowiem zakłada ono, że wymóg wykaszania w całości trzciny oznacza, że objęty nim grunt nie może być w żadnym stopniu porośnięty drzewami.

Stanowisko takie nie znajduje należytego uzasadnienia w dokumentacji przyrodniczo siedliskowej sporządzonej na potrzeby działania rolno-środowiskowo-klimatycznego i stanowi nadinterpretacje wynikającego z tej dokumentacji wymogu wykaszania działki rolnej A1.

Fakt występowania drzew i krzewów na obrzeżach działki rolnej A1 nie zmienia w żaden sposób charakteru tego terenu jako torfowiska. Jest wręcz dla takiego terenu charakterystyczny, co wynika z przedstawionej dokumentacji przyrodniczej.

W takiej sytuacji wymóg wykaszania działki rolnej A1 z rosnącej tam trzciny nie może być rozumiany jako nakaz wycinania wszelkiej roślinności z całej powierzchni działki. Trzcinę należy wycinać z tych miejsc gdzie ona faktycznie rośnie. Jeżeli na danym obszarze działki rolnej A1 nie rośnie trzcina, lecz jest on zadrzewiony, to oczywistym jest, że z tego obszaru nie wycina się trzciny, co jednak nie oznacza, że nie jest to nadal obszar torfowiska, na którym może być realizowany wariant 5.6.2. Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające.

Organ dyskwalifikując z wariantu 5.6.2 płatności grunty poza obszarem 1,85 ha w istocie przyjmuje, że w wariancie tym mogą pozostawać jedynie grunty nadające się do użytkowania rolniczego (do wykaszania), a więc grunty mające charakter typowych użytków rolnych.

Stanowisko takie nie jest uprawnione.

Już z istoty torfowiska jako mokradła i terenu stale podmokłego, wynika, że w większości będzie to obszar nie nadający się do użytku rolnego.

Przede wszystkim stanowisko takie jest wadliwe z tego względu, że pomija to, iż płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna jest przyznawana nie tylko do szeroko rozumianych użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, ale także do obszarów gruntów niebędących użytkami rolnymi, na których występują typy siedlisk przyrodniczych lub siedliska lęgowe ptaków, zwanych "obszarami przyrodniczymi" (§ 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego).

Na działce rolnej nr A1, położonej na terenie Obszaru Natura 2000, stwierdzono występowanie siedliska przyrodniczego, co oznacza, że jest to obszar przyrodniczy, który może być objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym.

Za nieuzasadnione uznać należy zatem kwalifikowanie takiego gruntu z punktu widzenia tych wymogów, które odnoszą się do gruntów będących użytkami rolnymi.

Podkreślić należy również, że organ pierwszej instancji uznał wystąpienie w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przypadku siły wyższej w związku z czym brak było również podstaw do odmówienia płatności z uwagi na niedopełnienia takich wymogów jak wymóg wykaszania i usunięcia skoszonej biomasy z działki.

Z tych też względów Sąd uznał, że organy obu instancji nie rozpatrzyły wyczerpująco całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i wynikających z niego okoliczności faktycznych (art. 27 ust. 1 pkt 2 u.w.r.o.w.), jak też nienależycie wyjaśniły podstawę faktyczna i prawną decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).

Organy dokonały również błędnej interpretacji § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, czym naruszyły prawo materialne.

Stwierdzone naruszenia zakwalifikować należało jako naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Ponieważ uchybień takich dopuścił się również organ pierwszej instancji, na podstawie art. 135 p.p.s.a., uchyleniu podlegało również i jego rozstrzygnięcie.

Skutkiem wyroku Sądu będzie zatem powrót sprawy do etapu postępowania przed organem I instancji, celem ponownego rozpatrzenia. Obowiązkiem organów rozpoznających sprawę będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej (art. 153 p.p.s.a.), w tym w szczególności z uwzględnieniem przedstawionej wyżej wykładni § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego.

Organy rozpatrzą cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i uwzględnią przy rozstrzyganiu sprawy wszystkie przeprowadzone dowody, dbając o to, by dokonane ustalenia faktyczne wynikały z przeprowadzonych w postępowaniu środków dowodowych.

Organy ocenią czy działka rolna A1, w granicach i położeniu oznaczonym przez wnioskodawcę, kwalifikuje się do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej ze względu na możność realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego oraz spełnienie warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.6.2. Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające.

Sporządzając uzasadnienie decyzji organy zadbają o to, by należycie i wyczerpująco wyjaśnić podstawę faktyczna i prawną rozstrzygnięcia, wskazując w sposób jednoznaczny te ustalenia faktyczny, które zadecydowały o przyznaniu, bądź odmowie przyznania płatności.

O ile doszłoby do odmowy przyznania płatności do działki zadeklarowanej w wariancie 4.6.2 organ wskaże wyraźnie jakich konkretnie wymogów realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego lub warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 4.6.2 działka nie spełniała. Organ wyjaśni również wówczas jak w świetle obowiązujących przepisów uchybienia takie wpłynęły na możność przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C.